ĐÔI ĐIỀU VỀ TÁC PHẨM LỊCH SỬ CHIẾN TRANH PELOPONNESEThucydides (460-400 TCN) là nhà sử học nổi tiếng cùng thời với Herodotus. Từ chính tác phẩm Lịch sử chiến tranh Peloponnese, Thucydides đã cho chúng ta những thông tin cơ bản về ông: ông vốn là một vị chỉ huy trong quân đội Athens, trực tiếp tham gia chiến tranh và viết nên cuốn sách này, trong đó miêu tả cuộc chiến tranh nhằm giành quyền bá chủ Hy Lạp giữa hai phe: phe Sparta và đồng minh là Peloponnese, phe Athens và đồng minh là Delos (diễn ra từ năm 431 đến năm 404 TCN). Ông xuất thân trong gia đình giàu có, sở hữu nhiều của cải và phải sống lưu vong nhiều năm, đi qua nhiều thành bang ở Peloponnese và nhờ đó ông có điều kiện sưu tầm, xem xét các câu chuyện liên quan đến cuộc chiến tranh này từ nhiều phía. Hình ảnh của ông thỉnh thoảng xuất hiện trong tác phẩm của mình như một nhân chứng, một người trực tiếp tham gia vào diễn tiến của cuộc chiến tranh này, ví dụ việc ông thuật lại sự kiện khiến ông tham gia Chương XXVINĂM CHIẾN TRANH THỨ HAI MƯƠI MỐT – ALCIBIADES ĐƯỢC TRIỆU HỒI VỀ SAMOS – EUBOEA DẤY LOẠN VÀ BÈ LŨ BỐN TRĂM SỤP ĐỔ – TRẬN CYNOSSEMACũng trong mùa hạ ấy, ngay sau sự kiện vừa kế bên trên, quân Peloponnese đã khước từ chiến đấu bằng cả hạm đội hợp nhất lại của mình vì cho rằng bên họ không cân sức với kẻ thù, và khi đang bối rối không biết kiếm đâu ra tiền để nuôi một số tàu thuyền đông như vậy, nhất là khi Tissaphernes đã tỏ ra là một ông chủ trả lương tồi tệ đến thế, họ đã phái Clearchus con trai của Ramphias cùng với bốn mươi chiến thuyền đến chỗ Pharnabazus theo chỉ thị từ ban đầu của Peloponnese; Pharnabazus đang lôi kéo họ và sẵn sàng chu cấp lương bổng, và ngoài ra Byzantium cũng gửi đến họ đề nghị về việc nổi dậy để theo họ. Những con thuyền Peloponnese này vì vậy đã bơi ra ngoài khơi xa để thoát khỏi sự theo dõi của quân Athens, và bất ngờ bị rơi vào một cơn bão, phần lớn hải đội cùng với Clearchus chạy được vào Delos, và sau đó quay lại Miletus, từ đó Clearchus đã tiếp tục đi bằng đường bộ tới eo biển Hellespom để nắm quyền chỉ huy; tuy vậy, mười chiếc thuyền trong số đó dưới quyền chỉ huy của Helixus người Megara đã tìm được đường đến thẳng Hellespont, và phát động cuộc nổi dậy của Byzannum. Sau đó, các tướng chỉ huy tại Samos đã được tin về việc này, và cử một hải đội đi đánh họ để bảo vệ Hellespont, và một cuộc đụng độ đã xảy ra trước Byzantium giữa hai bên, mỗi bên gồm tám Table of ContentsGIỚI THIỆU TÁC PHẨMQUYỂN THỨ NHẤTChương IChương IIChương IIIChương IVChương VQUYỂN THỨ HAIChương VIChương VIIChương VIIIQUYỂN THỨ BAChương IXChương XChương XIQUYỂN THỨ TƯChương XIIChương XIIIChương XIVQUYỂN THỨ NĂMChương XVChương XVIChương XVIIQUYỂN THỨ SÁUChương XVIIIChương XIXChương XXQUYỂN THỨ BẢYChương XXIChương XXIIChương XXIIIQUYỂN THỨ TÁMChương XXIVChương XXVChương XXVI