Mục lục

Cảnh mở đầu

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

Đoạn kết

1

Cũng mùa này, xuôi về phương nam chừng hai ngàn cây số đất trời lại oi nồng quá thể!

Sài Gòn.

Mấy tuần nay không hiểu sao cái thành phố vốn đã ngột ngạt như cái nồi hơi này lại càng trở nên nóng bức bởi những tin tức chính thức và cả không chính thức từ đâu đó dội về bởi một điều gì đó như sắp có giông có bão, sắp có sự đánh lớn của hai bên, rất lớn, lớn nhất từ trước đến nay. Rồi bởi cả những sắc lính đủ loại võ phục đen đỏ trắng vàng chẳng rõ từ đâu trảy về đen kín, những đoàn xe quân sự hùng hổ với súng ống hườm hườm phóng qua phóng lại, làm cuốn bụi ban ngày, làm rách nát bóng đêm rồi tất tưởi cắn đuôi nhau lao về các vùng chiến thuật. Ngay cả tiếng rao mằn thắn bán rong của ông già người ba Tàu vốn đã trở thành quen thuộc dưới đường kia mà sao đêm nay cũng bỗng trở nên day dứt, buồn buồn như thể có điều gì bất ổn mơ hồ ở đâu đây sắp xảy ra.

Giữa cảnh sắc ấy, vẻ u trầm, tĩnh mịch của một ngôi nhà được kiến trúc khá đẹp nằm sâu trong một ngõ nhỏ nhưng lại nằm khá sát dòng sông Sài Gòn với vòm hoa giấy hai màu đỏ trắng phủ kín mái cổng đã nổi lên như một nét lạ, độc đáo. Càng lạ và độc đáo hơn khi lấp ló trong màu hoa tươi rói đó là tấm bảng đồng với bốn chữ khắc sâu hiện lên vừa kiêu hãnh vừa duyên dáng khiến không ít ai qua lại không ngước mắt lên nhìn để rồi đành đánh rơi một chút bâng quơ trên miệng cười: “ Biệt thự Huyền Trang”.

Ngôi biệt thự lúc này vắng tanh. Vắng đến nỗi nó dường như tách hẳn ra khỏi cái khung cảnh của một thành phố ăn chơi và có nhịp sống cuồng nộ vào loại bậc nhất Đông nam á này. Ngoài sân sỏi chỉ có một chú chó không biết giống gì mà to cao, kềnh càng qúa cỡ đang ngồi thè lưỡi ghầm ghừ vào hư vô. Trên gác, trong một căn phòng nhỏ được trang trí thanh nhã, bất cứ vật dụng gì cũng chứa chất cái hương vị đàn bà thoang thoảng, một thiếu phụ trên bốn mươi tuổi, đẹp sang trọng và uẩn buồn đang ngồi thầm lặng thả cái nhìn xa vắng qua khung cửa sổ ra khoảnh vườn xum xuê cây lá.

Giữa lúc đó ở dưới đường, một chiếc Zeep lặng lẽ bon đến với tốc độ vừa phải rồi dừng nhẹ trước cổng. Một viên sĩ quan bước xuống, ráng chiều soi tỏ đôi quân hàm đại tá ba bông mai vàng gắn ngay ngắn trên ve áo. Đó là một người đàn ông trung niên, bộ võ phục không làm mất đi được vẻ nho nhã, trí thức, và bằng vào thái độ tự nhiên khi mở cánh cổng, khoan thai đi qua sân, gật đầu chào thân mật một ông già vận đồ bà ba nâu đang cầm cây kéo tỉa lá từ mảnh vườn sau đi ra, âu yếm vuốt ve chú chó đang mừng rỡ ngoáy tít đuôi, anh có vẻ là người thân thiết trong gia đình. Thiếu phụ nhìn xuống, mắt chợt ấm sáng. Đại tá theo cầu thang gỗ đi lên, đến trước thiếu phụ, anh khẽ nghiêng người, mỉm cười bỏ mũ, dáng khiêm nhường, kiểu cách của một sĩ quan cổ điển:

- Tôi có việc phải ra Trung, tiện ghé thăm chị.

- Trời! Anh Thanh! - Thiếu phụ lật đật đứng dậy, giọng Hà Nội vẫn giữ được chất thanh lịch - Anh từ Mỹ về hồi nào vậy? Sao không điện cho tôi?

- Việc nhà binh mà chị. Tôi vừa về tới, tranh thủ đến đây ngay.

- Tôi lo quá! Đài báo Phước Long thất thủ rồi, nghe đâu họ lại sắp đánh lớn như trào Mậu Thân, lớn hơn cả Mậu Thân hả anh? ở Tổng tham mưu, anh có biết thêm được gì không?

- Cái gì phải đến sẽ đến - Anh lặng lẽ ngồi xuống, thoáng mệt mỏi - Cuộc chiến tranh này kéo dài quá lâu rồi.

Ông già lặng lẽ mang đến hai ly nước cam vắt có bỏ đá đặt trên bàn rồi lại lặng lẽ đi ra. Chỉ đảy một ly đến trước mặt anh, nét mặt vẫn hiện rõ nét lo âu:

- Độ này trông anh gầy quá! Có bệnh đau gì không?

- Cám ơn chị , tôi thuộc cái loại giời còn phải ngán chứ ba cái mập gầy này nhằm nhò gì - Nhấp một hụm nhỏ, nhìn lên, anh khẽ cười - Rốt cuộc ngày ngày chị vẫn cứ âm thầm một mình ngồi bên khung cửa thế này ư?

- Thì còn biết làm gì khác. Có hai đứa con thì...Thằng Hùng không nghe lời tôi, vẫn cứ thích lao vào trận mạc, chẳng hiểu nó giống tính ai không biết nữa. Còn con Dung, vẫn vậy, đã trên hai năm rồi kể từ ngày nó chán bỏ nhà ra đi, đến nay tôi vẫn không nhận được tin tức gì.

Ly nước trên tay đại tá chợt dừng. Ông đặt ly xuống, nhìn sâu vào mắt thiếu phụ, vẻ áy náy định nói một câu gì đó nhưng rồi lại thôi, chỉ khẽ vỗ về:

- Chị Trang, chị cứ yên tâm. Cậu Hùng trước sau gì rồi cũng tỉnh mộng đao binh. Còn Dung...Tôi nghĩ rằng cháu nó sẽ chọn được cách sống, sẽ có con đường đi của mình.

- Khổ quá! Từ nhỏ đến lớn con nhỏ có biết thế nào là xa nhà, là gian khổ thiếu thốn. Tôi chỉ sợ nó một phút nghĩ dại thì rồi lại khổ cả đời. Mà nào tôi đã có nói nặng nói nhẹ gì con đâu, là mẹ, tôi chỉ muốn nó được gả vào một chỗ nào đó ấm thân...

- Chị đừng dằn vặt, lo nghĩ nhiều làm gì, sinh bệnh. Chị cứ tin rằng cháu sẽ không bao giờ phụ công sinh thành, dưỡng dục của mẹ nó.

- Anh Thanh - Đôi mắt thiếu phụ nhìn lên thoáng nghi hoặc - Hình như anh có biết tin gì của cháu mà không tiện nói với tôi?

- Không! Không có tin gì cả. Là tôi chỉ phỏng đoán thôi. Biết và hiểu cháu từ nhỏ, tôi tin cái phỏng đoán đó không sai.

- Nếu đúng như vậy thì...

Thiếu phụ đỡ lấy chiếc khăn tay từ đại tá đưa cho, chấm nhẹ lên mắt, nhẹ cười. Một cái cười héo hắt không ra vui cũng chẳng ra buồn. Đại tá Thanh quay nhìn ra cửa sổ, trầm giọng:

- Chiêu lúc này đang có mặt ở Tây Nguyên, hắn đã được điều từ vùng chiến thuật 1 lên đó mấy năm nay, vẫn ở một mình và tỏ ra rất dửng dưng với đàn bà mặc dù hắn chưa hề bỏ qua bất cứ một cuộc ăn chơi thâu đêm qua sáng nào. Chỉ có cái lạ là không hiểu tại sao hắn lại đổi tên là Tuấn?

- Thôi, xin đừng nhắc đến con người đó với tôi - Thiếu phụ khẽ rùng mình - Ông ta ở đâu, làm gì, hành tung ra sao, cứ kệ ông ấy.

- Hắn đã đeo lon tướng, tư lệnh quân khu 2 và quân đoàn 2, rất nổi tiếng với biệt danh lãnh chúa Tây Nguyên vì tinh thần chống Cộng khét tiếng cũng như khả năng buôn lậu xuyên đông dương không một ai theo kịp. Hiện hắn được tổng thống Thiệu và nội các khá o bế, tin cậy như tin cậy một con át chủ bài cho chiến lược phòng thủ sắp tới.

- Kìa, anh Thanh! - Thiếu phụ nhăn mặt quay đi như không muốn nghe nữa.

-Chị cần phải nghe bởi con người đáng sợ và lạ lùng đó chính là cha đẻ của Dung. Xin lỗi vì tôi đã buộc phải làm chị nhớ lại cái điều không mấy vui này.

- Không! Không có ai là cha đẻ của nó cả. Nó không có cha, chưa hề có cha. Cha nó đã chết từ lâu rồi. Ông ta không phải là cha nó.

Câu nói nghẹn ngào của thiếu phụ bị ngắt nửa chừng bởi một tiếng động cơ xe quân sự khác lại đỗ xịch dưới cổng. Từ trên xe, một thiếu tá vận đồ rằn ri cao lớn, tướng tác ngang tàng, dữ dội tung người nhảy xuống, đi thẳng vào sân, bước từng bước dài lên thang gác. Đến trước cửa phòng thiếu phụ, anh ta dừng lại, khẽ chau mày, cái bớt trên gò má trái nâu nhạt như một vết thẹo bỏng khẽ chuyển màu sang nâu sậm. Không gõ cửa, anh ta bước thẳng vào, chỉ hơi nhìn xéo viên đại tá một cái vẻ khó chịu rồi đến bên thiếu phụ, giọng rất mềm:

- Mẹ! Con đến chào mẹ để lên Tây Nguyên.

- Trời!...- Người mẹ thảng thốt - Tại sao cứ phải là con? Người ta điều hay con tự xin đi?

- Phận sự không cho phép con ở lại. Trên đó người ta đang cần những thằng chịu chơi dám năm ăn năm thua với cộng sản - Quay qua nhìn Thanh, cười nhạt - Còn ngài nữa, thưa ngài đại tá! Tôi nghĩ chỗ của ngài giờ đây cũng là ở đó chứ không phải là ngồi ngập giữa những đống giấy tờ hôi hám cùng những khuôn mặt phồn thực, nhạt thếch ở cái Sài gòn rặt mùi đĩ điếm và lừa lọc phía sau.

- Hùng! Con không được nói hỗn! - Người mẹ kêu lên.

- Không sao - Thanh khẽ cười - Cứ để cho cậu ấy nói. Là người lính, chúng ta đều ưa nói thẳng, đúng không? Trước khi cậu lên đó, nhân danh người đã trải qua nhiều nước đời hơn, tôi cũng muốn khuyên thẳng lại cậu một câu: Lúc này, người lính tỉnh táo nhất là người lính phải biết nhìn về phía Washington coi thái độ người Mỹ ra sao và ý chí của nội các trong phủ Đầu Rồng thế nào để xác định vị trí của mình.

- Kệ cha thằng Mẽo! Kệ mẹ luôn cả những ông chủ sôi thịt trong phủ Đầu rồng đầu giun của các ngài - Hắn vung tay bật một tia lửa khá điệu nghệ từ cây quẹt Zipo rồi đưa lên châm điếu thuốc cắm ngang miệng - Cái chính là không thể để cho đôi dép râu tanh tưởi mùi sình kia chà nát lên những con đường này trong một cuộc tiến công ma qủy sắp tới được. Quốc gia suy vong, thất phu hữu trách. Chắc ngài đại tá sa lông cũng cùng ý nghĩ với tôi? - Hắn quay sang mẹ, giọng dịu hẳn, cái bớt nâu trên gò má cũng nhạt màu hơn - Xong công chuyện, con hứa sẽ xin nghỉ phép đi tìm con Dung cho mẹ. Nhất định sẽ tìm được. Con sẽ đét vào đít nó một trận rồi dong về đây trao tận tay cho mẹ.

- Thì mẹ cũng chỉ mong được như vậy.

- Mẹ ở nhà giữ gìn sức khoẻ, nếu buồn vào Cần Thơ chơi với dì Ba ít ngày. ở đó yên tĩnh, thời tiết lại dễ chịu, rất có lợi cho sức khoẻ của mẹ. Mà theo con mẹ có thể ở lại đó lâu dài cũng được. Cái thành phố ba bị này trước sau cũng là một vùng chiến sự dữ dội, ở đây không yên ổn đâu, lúc nào rảnh, con sẽ tạt về thăm. Cũng đừng gửi tiền cho con nữa, con chưa có địa chỉ cố định.

Hắn nói xong, không thèm chào và cũng không thèm nhìn lại viên đại tá nửa mắt, đi ra luôn. Tấm lưng vâm vam che gần khít khung cửa. Người mẹ hớt hải chạy theo vài bước định nói một câu gì đó nhưng rồi lại đứng sững, chỉ còn biết hướng cái nhìn héo hắt theo tấm lưng ấy văng lên xe rồi biến mất .

Ngoài kia trời bắt đầu xẫm tối. Gió từ ngoài vườn thổi vào mang theo cả mùi nồng nồng ngai ngái của dòng sông Sài Gòn lắm tôm nhiều cá trôi chảy lững lờ cách đó không xa. Đại tá Thanh đi đến bên chị, khẽ khàng đưa chị trở lại ghế, giọng thoáng trở nên xa xăm:

- Hùng có biết bố mình là ai không?

- Không... Tôi không thể...Khi cháu sinh ra chỉ có mình bà nội của cháu biết. Sinh ra một cái, mẹ con bồng bế nhau vào đây luôn.

- Đáng lẽ chị không nên đi. Giá như khi ấy chị chỉ nán lại thêm chỉ vài ngày nữa là đã có thể gặp được anh ấy, sẽ hiểu được anh ấy vẫn yêu chị, vẫn thuỷ chung với chị biết chừng nào mà đứa bé trai kia chỉ là một sự cưu mang hoàn toàn vô tình trên các nẻo đường chiến trận.

- Trời!... Nếu mọi sự đều có thể biết trước được thì cuộc đời đâu có đến nỗi dang dở thế này. Tôi... tôi có tội với anh ấy. Tôi chỉ cầu mong trước khi chết có thể được nhìn lại anh ấy một lần, được quỳ xuống xin anh ấy xá tội...

Người đàn bà đưa khăn tay lên nhẹ chấm nước mắt như thể chị đã không biết bao nhiêu lần đã thầm khóc và thầm chấm như thế này. Hình ảnh ấy có lẽ đã khiến cho trái tim ông khách không chịu đựng nổi, ông đi lại, nhìn ra ngoài rồi lại nhìn sâu vào chị ... Cuối cùng, như có một sự thôi thúc của những điều sâu xa không cưỡng được nhen lên từ bên trong, những điều vượt lên cả ý chí, cả bổn phận, ông đến gần chị, hạ thấp giọng:

- Chị Trang - Tôi không thể không nói điều này mặc dù điều đó chưa chắc đã có ý nghĩa gì với chị: Anh Lâm đã vào trong này. Hy vọng lần này chị sẽ gặp lại anh ấy.

Người nói hay gió nói? Chị khẽ rùng mình nhìn lên như không tin ở tai mình và khi đã tin rồi, nét mặt chị thoắt trở nên tái nhợt, bờ môi đẹp lắp bắp:

- Lâm... Trời! Anh ấy đã vào ư? Tôi.. tôi không tin...Mà người ta còn vào đây làm gì nữa...Muộn quá rồi. Đã hơn hai mươi năm rồi còn gì!

Như một cái van áp xuất một khi đã được mở thì nó không thể không nhả tiếp những luồng hơi cực mạnh, giọng anh càng thấp hơn, thấp chỉ vừa cho chị đủ nghe:

- Còn nữa, điều này chắc chị cần nghe hơn mà tôi cũng không thể im lặng - Theo tôi biết từ một người quen thì cháu Dung vẫn còn sống, vẫn ở trong nước, vẫn khoẻ mạnh và luôn nhớ đến mẹ.

- Trời...

Hai cái tin hệ trọng đến cùng một lúc đã khiến người mẹ gần như lả đi, ngơ ngẩn như một người vô cảm không biết những cái gì vừa xảy đến với mình nữa...Hồi lâu thiếu phụ mới nhìn lên, ánh mắt mờ đi:

- Anh Thanh... Tại sao cho đến tận bây giờ anh mới nói với tôi về tất cả những chuyện này? Tại... tại sao?

- Vì cuộc chiến đấu sắp tới chắc chắn sẽ vô cùng cam go, biết đâu đây có thể là lần cuối cùng tôi được gặp chị, lần cuối cùng tôi được ngồi với chị trong một trạng thái thơ thới trong một buổi chiều muộn nơi thành đô thế này.

- Nhưng... tóm lại anh là ai?

- Tôi là một người lính đang thực thi bổn phận quân nhân của mình.

- Không đúng. Anh vẫn có điều giấu tôi. Anh không tin tôi ư?

- Tôi vẫn tin chị như đã từng tin anh ấy. Nếu không tin thì tôi đã không bao giờ có mặt ở đây.

- Cám ơn anh...

- Chị chỉ cần hiểu rằng, dù trường hợp nào tôi vẫn sẽ vẫn là bạn của anh ấy, là bạn tốt của chị. Đã đến giờ, xin chào chị, chúc chị bình an!

Người sĩ quan lặng lẽ đi ra.

Bóng đêm bí hiểm và phập phồng trùm xuống ngõ nhỏ. Căn biệt thự càng chìm lắng cô đơn. Ngoài kia sóng và gió cũng nhoà vào nhau, hào hển, xoắn bện như cuộc tình tự của thiên nhiên không bao giờ có hồi kết. Cảnh vật sâu thẳm, rì rầm dễ tạo cho con người muốn trở về với chính thế giới hoài niệm bên trong của mình. Trong phòng chỉ có một ngọn đèn ngủ màu xanh nhạt được bật lên, thiếu phụ lặng lẽ lôi một tấm hình nhỏ đen trắng đã ố màu từ trong đáy tủ ra, âm thầm nhìn sâu vào đó. Khuôn mặt người con trai mặc áo trấn thủ, đầu đội mũ Ca lô trong hình cũng nhìn trở lại chị như mỉm cười. Đó chính là khuôn mặt của chàng trai Vệ Quốc vẫy chào bà mẹ Sông Hồng dọc theo triền đê lạnh gió ngày nào. Khuôn mặt ấy nhoà đi, trẻ hơn, đôi mắt trong vắt gần như mới chỉ là đôi mắt của một trang thiếu niên anh tuấn...

...Hai mươi năm vật đổi sao rời, hai mươi năm dâu bể, ôi chao...Khi đó chị cũng còn trẻ lắm, hoàn toàn mang vẻ đẹp trinh nguyên vừa chín nhụy của một cô gái trồng hoa ngoại thành Hà Nội quanh năm chỉ biết nghe tiếng gió lao xao thổi trên những sắc hoa sắc lá lành hiền, dìu dặt. Cô đang gánh gánh hoa trên đường làng, chợt nhìn thấy bóng anh đi xiêu xiêu trên bờ đê chuẩn bị xuống đò, sững người, cô vội vất gánh bỏ đòn chạy lao lên. Họ chỉ đứng lặng bên nhau trong chiều muộn ngát gió sông Hồng mà không nói được gì. Hồi lâu cô mới thổn thức:

- Anh định bỏ đi mà không nói với em một lời nào ư?

- Nói, chỉ buồn hơn, sợ đôi chân không bước được.

- Anh ác lắm!

- Mọi chuyện rồi em sẽ hiểu. Chỉ mong em tha thứ cho anh.

Im lặng. Nước mắt cô gái chảy tràn. Hồi lâu cô cố gạt nước mắt, nhìn lên:

- Thôi, anh đi đi kẻo lỡ đò...

- ở lại, nếu có thể thỉnh thoảng sang chăm sóc mẹ giúp anh.

- Em chờ anh... Dù thế nào em cũng chờ anh.

- Đừng chờ...Chinh chiến dặc dài, biết thế nào mà chờ.

- Kệ! Anh phải trở về, đời này kiếp này em chỉ thương, chỉ chờ có mình anh.

Hai thân hình áp vội vào nhau giây lát rồi chàng trai vội dứt ra. Đò đã sang sông. Anh bước xuống. Con đò mỏng manh như một chiếc lá trôi xa dần trong hoàng hôn úa đỏ rồi khuất dạng sau khúc eo dào dạt những vạt ngô non. Cô gái áo tứ thân vẫn đứng mãi nhìn theo, nước mắt lưng tròng...

Vừa lúc, một thiếu niên đẹp trai, hơi lạnh, ăn vận, dáng điệu có vẻ con nhà giàu với bộ âu phục màu trắng, mũ trắng không biết từ đâu đi tới, lặng đến bên cô, giọng nhẹ thoảng:

- Trang... Muộn rồi, về đi em kẻo tối.

Cô gái vẫn đứng như không nhìn không nghe thấy gì. Thiếu niên bỏ mũ ra. Tóc bay bồng bềnh. Cậu đến gần hơn, đặt nhẹ bàn tay lên vai cô, cái bàn tay trái bị thiếu đi một ngón út, giọng vẫn rất ấm mềm:

- Đằng nào Lâm cũng đi rồi. Cứ để cậu ấy đi cho thoả chí trai thời loạn, đừng nhìn theo mãi như thế, kẻ ra đi dùng dằng không nhấc nổi chân đâu.

Cô gái khẽ rùng mình rồi gỡ nhẹ bàn tay con trai ra khỏi vai, vội đi trở lại gánh hoa của mình.

- Trang...Dừng lại cho tôi nói một lời đã, chỉ một lời thôi.

Cậu trai gọi theo, tiếng gọi như rút ruột. Bước chân cô gái hơi dừng, giọng nói lạnh lùng, dằn hắt:

- Anh Chiêu...Xin anh buông tha cho tôi. Tôi không có điều gì để nói với anh cả. Tôi hiểu chính vì anh, chính vì cái thứ tình cảm không thể hiểu được của anh mà anh ấy đã ra đi. Tôi hận anh.

Cô gái đi nhanh. Những bông hoa cúc đại đoá vừa hái vàng rực lên như ráng chiều đang chuyển động bồng bềnh giữa đôi chân thiếu nữ. Đôi mắt thiếu niên nhìn theo xẫm tối, buồn vui, thật giả lẫn lộn...

Một cơn gió từ sông thổi vào. Thiếu phụ hơi co người vì lạnh, đôi mắt vẫn đắm chìm vào tấm ảnh, mắt nhoè ướt. Đôi mắt ấy ngước lên, dõi nhìn qua cưả sổ ra biển trời bao la. Ơi biển, sao đêm nay biển cũng bồi hồi quá thể, biển cũng run rảy, cồn cào như muốn đánh thức trong ta một điều gì xa lắm đã muốn quên đi, cố quên đi. Như cái đêm mà suốt một đời đàn bà không thể nào quên được ấy....

...Đêm vùng địch hậu bức bối. Tiếng chó sủa trăng trống rỗng. Tiếng trẻ khóc ngèn nghẹn. Đôi ba phát súng cầm canh càng làm cho trời đêm càng thêm rờn rợn, thăm thẳm. Một bóng đen từ ruộng lúa nhô len, lẻn nhanh đến một ngôi nhà tranh có cổng ken bằng những lá cành dâm bụt. Cổng mở, khẽ vang lên tiếng kêu ken két. Trong nhà, cô gái trồng hoa đang nằm thao thức chợt ngồi dậy, mắt mở to hãi hùng và cả hy vọng mơ hồ. Bên ngoài bóng đen đã đứng trước cửa buồng, quần đùi cởi trần, toàn thân ướt sũng. ánh trăng hạ tuần nhợt nhạt soi lờ mờ khuôn mặt anh. Một tiếng gõ cửa thật khẽ vang lên cùng với một tiếng nói thì thào:

- Trang... anh đây. Lâm đây.

Cô gái rùng mình vội chân đất lao ra. Cái then cửa hàng ngày trơn truội đến thế mà sao lúc nàylại loay hoay mãi mới mở được. Họ ôm xiết lấy nhau. Cô hôn lên khắp mặt khắp ngực anh, tới tấp, nghẹn ngào. Tiếng anh gấp gáp:

- Bọn anh đi nghiên cứu cái đồn Pháp ở chỗ ngã ba sông... Anh chỉ ghé thăm em được một chút. Mẹ có khoẻ không?

- Bà giáo vẫn khoẻ...- Tiếng cô cũng gấp gáp - Đêm nào mẹ cũng để cửa chờ anh. Anh... em nhớ anh quá!

- Tình hình này sẽ không còn lâu nữa đâu. Chúng đang thua ở trên khắp các mặt trận. Anh sắp được trở về mãi mãi với em và mẹ. Bây giờ anh đi nhé, nhớ đừng nói gì với mẹ. Sao? Chiêu dạo này thế nào? Cậu ấy có... hay qua lại thăm em không?

- Thôi, xin anh đừng nhắc đến con người ấy. Em không muốn, em không thể.

- Anh biết - Thoáng một tiếng thở dài - Vậy mà...Tha lỗi cho anh. Về, được nhìn thấy em khoẻ, em vẫn chờ anh thế này là toại nguyện lắm rồi. Thôi, anh đi nhé!

- Không...- Cô nấc lên và càng ghì chặt lấy anh - Anh ở lại với em một chút nữa được không?... Em sợ lắm...Em thương anh...em muốn là vợ anh... ngay đêm nay... ngay bây giờ.

Với tất cả tình yêu, niềm khát khao dâng hiến và tấm tình sâu thẳm của người con gái trong thời loạn, cô cuống quýt ghì chặt lấy anh như sở hữu, như nếu giờ đây mà thả ra thì sẽ không bao giờ còn có lại được anh nữa. Và điều gì cần xảy ra đã xảy ra. Chàng trai đã buộc để cho da thịt trinh nữ đốt cháy nốt chút lý trí sáng leo lét trong đầu mình để rồi cũng hấp tấp ghì chặt lấy cô. Thân hình cô gái lả dần trong cánh tay anh. Cả hai hạ người xuống...Ngoài kia súng vẫn nổ cầm canh, chó vẫn sủa tắc nghẽn, côn trùng vẫn rỉ rả và ngọn gió đêm nồng nàn vẫn thổi qua hàng rào hoa dâm bụt...

Dưới đường, một đoàn chiến xa rú lộng óc lướt qua. Thiếu phụ giật mình, vội cất nhanh tấm ảnh vào ngực như sợ cái tiếng động kia ào tới, cướp mất rồi vội đi ra đóng chặt cửa lại. Góc phòng, một tấm ảnh chụp ba mẹ con chợt loé sáng lên bởi ánh đèn pha xe quân sự từ dưới đường dọi vào. Người mẹ trong ảnh thật trẻ và hai đứa con cũng còn thật bé, cả ba đang cười tươi bên chân sóng lô xô. Chị ôm nốt tấm ảnh đó vào ngực như chở che, như cất giữ. Hùng ơi... Nếu con biết rằng người sinh ra con là ai, người ấy lúc này đã vào trong này, đang ở chiến tuyến bên kia với con và rất có thể mai này, nòng súng của con sẽ nhằm đúng vào người đó hoặc chính nòng súng của người đó sẽ...Trời ơi! Nếu thế thì mẹ làm sao có thể sống nổi? Làm sao? Còn Dung nữa! Lúc này con đang ở đâu, đứa con bé bỏng và yếu đuối của mẹ? Đất trời sắp nổi cơn gió bụi, con hãy về với mẹ đi! Về đi! Mẹ sẽ không ép uổng gì con nữa, mẹ sẽ hết thảy chiều theo ý con, miễn là con trở về...

Chỉ có sóng và gió ào ạt, vô tình đáp lại tiếng nói thầm thì trong lòng thiếu phụ.

2

Tây Nguyên tháng ba.

Một sắc xanh miên man trải dài. Ong đi lấy mật đen rừng. Đàn T’rưng đánh nhạc róc rách trong lòng suối nghe như tiếng trẻ cười. Mái nhà Rông thấp thoáng chọc lên trời xanh tựa những mũi lao khổng lồ không bao giờ tới đích. Tiếng kồng âm u vang lên lúc thật lúc hư như tiếng vọng của đại ngàn. Thác đổ ầm ầm. Núi rừng yên tĩnh như ngàn năm vẫn yên tĩnh như thế nhưng là cái yên tĩnh chờn chợn, nặng nề như sắp có động rừng...

Có một chiếc trực thăng chiến đấu màu chì đang bay lững lờ trên cái màu xanh ngan ngát đó. Trong khoang lúc ấy có năm người. Ngồi trên cùng, cạnh người lái là một viên tướng có khuôn mặt gầy, đẹp khắc khổ, chừng trên bốn mươi tuổi, tóc bồng bềnh, khuôn mặt lạnh, đuôi mắt ánh lên một nét lì lợm gợi nhớ đến chính khuôn mặt của thiếu niên vận đồ trắng đứng nói chuyện với cô hàng hoa tên Trang bên bờ sông Hồng năm nào. Đó là Phạm ngọc Tuấn, tư lệnh vùng 2 kiêm tư lệnh quân đoàn 2 đang cúi nhìn xuống cảnh vật lướt trôi lãng đãng qua ống nhòm. Bên trái ông ta là chuẩn tướng Cẩn, một sĩ quan cứng nhắc trong bộ võ phục rằn ri, tham mưu trưởng kiêm trưởng phòng hành quân có tiếng là sắt thép, và bên phải là đại tá Thuận, tỉnh trưởng Đắc Lắc, vẻ tay chơi, béo tốt. Ngồi ở hàng ghế phía sau là đại tá Quảng, sư trưởng sư 23, vẻ mặt thư sinh nhưng xanh xao, ma quái như vẻ mặt của một người suốt đời thức đêm để vùi mình trong những canh bạc sát ván hoặc trong những thói chơi bệnh hoạn cũng đang mải nhìn xuống phía đối diện. Bên cạnh Quảng là một cô gái trẻ đẹp, vận quân phục với lon hàm trung uý hai bông mai bạc, có nét mặt hao hao giống bà chủ nhân biệt thự Huyền Trang ở tận Sài gòn. Và ngồi sau cùng, hơi cách xa một chút là vệ sĩ đặc biệt của tư lệnh, một gã đại uý đen mun, tóc xoăn, mặt mũi giá băng lại đang xục đôi mắt cô hồn của mình nhìn róc rói khắp các ngóc ngách, chốc chốc lại nhìn găm cả vào khuôn mặt quay nghiêng thanh thoát của cô trung úy khiến cho cô này phải bất giác quay mặt đi như vừa hớp phải một ngụm khí lạnh có mùi tử thần. Tóm lại có thể nói là toàn bộ hồn vía, linh hồn của một vùng chiến thuật nhạy cảm nhất trong chiến cuộc đang hội tụ cả trên chiếc phi cơ dã chiến mỏng manh chao liệng như chiếc lá giữa trời này.

Dưới cánh bay, cảnh vật Tây Nguyên hiện ra mênh mang với con lộ 14 chạy dọc, với con lộ 19, lộ 7, lộ 21 chạy ngang đổ ngoằn nguèo, chênh vênh van vát, lúc ẩn lúc hiện xuống miền đồng bằng tít tắp ở xa như những vết nứt rớm máu đã hoá thạch .

Tướng Tuấn rời mắt khỏi ống nhòm, khoát tay xuống phía dưới, lộ rõ bàn tay bị thiếu đi ngón út, giọng trễ nải, thoáng chút khinh bạc:

- Sao, các ngài sĩ quan? Sẽ không thể hình dung được nếu tới đây tất cả cái cảnh sắc như tranh cổ này sẽ bị xới tung lên vì bom đạn và chết chóc- Quay sang viên chuẩn tướng mang dòng họ Tôn Thất - Cho tôi nghe một giả thuyết của con người nổi tiếng là lắm cơ mưu?

- Mọi cuộc tiến công của họ bao giờ cũng xuất phát từ cái vùng đất mà họ quen gọi một cách văn hoa là mái nhà của Tổ quốc này, thưa thiếu tướng! - Viên chuẩn tướng trả lời bằng một cái giọng Huế khá ấm.

- Tổ quốc! - Tuấn cười nhạt - Tổ quốc của ai? Phía bên kia gọi Tổ Quốc, phía bên này cũng gọi Tổ quốc. Còn những thằng lính như chúng ta gọi là gì? Và cả cái ông Martin đại sứ có cái cười trớt lớt không thể chịu được kia nữa, đây có phải là một phần tổ quốc của ông ta không thưa ngài tỉnh trưởng thủ phủ Tây Nguyên? - Hắn nhướng mắt nhìn sang đại tá Thuận.

- Đầu óc tôi thô thiển lắm, thưa tư lệnh - Đại tá Thuận thật thà - Là quân nhân, tôi chỉ biết tuân thủ mệnh lệnh, và chỉ mong cái vùng đất tươi đẹp do tôi quản lý này càng ít đổ máu càng tốt.

- Chỉ thế thôi à?

Tướng Tuấn khẽ cười, cái cười vẻ khinh khi như thật đáng buồn phải sống cạnh những cái đầu không mấy thông minh đang trực thuộc dưới quyền mình. Ông ngoái nhìn sang Dung với cái nhìn dịu hơn. Đôi mắt mở to của cô gái lại đang mải dõi xuống thảm rừng phía dưới như cái nhìn của một nữ sinh viên thực vật học mà không dính dáng gì đến tất cả những chuyện thế sự rắc rối này. Thoáng đăm chiêu, ông ta quay trở lại, khẽ nhắm mắt như thiu ngủ... Trong đầu ông chập chờn hiện lên buổi họp quan trọng của tổng thống Thiệu với tướng lĩnh các vùng chiến thuật trở về hội tụ hôm qua tại toà sảnh dinh Độc Lập sáng choang, lộng lẫy..

...Lúc ấy nét mặt của tổng thống vẫn hồng hào nhưng đã tỏ rõ vẻ căng thẳng, bức xúc. Ông ta nói như phẫn chí:

- Sự kiện thất thủ Phước Long vừa rồi đã chứng tỏ người Mỹ quyết định phá vỡ cam kết với chúng ta. Nhưng chúng ta không cần, người lính Việt Nam Cộng Hoà không bao giờ cần đến thứ tình cảm bố thí đó. Nhìn về Phước Long thương khó, nhất định chúng ta sẽ bẻ gẫy được bất kỳ cuộc tiến công xâm lăng nào của Hà Nội dù ở động thái, cường độ ra sao như chúng ta đã từng bẻ gẫy họ trong trào Mâụ thân 68, trào hiệp định Paris 73...

Một viên tướng mặt đỏ vang như lúc nào cũng đỏ vang vì say như thế, ngồi bên cạnh ghé tai ông kín đáo cười khảy:

- Lúy quên rằng hồi đó còn nửa triệu quân Mỹ với vũ khí và Đola rải đầy đường.

Ông không trả lời, chỉ khẽ chau mày.Nói chung là ông không thích nghe và thích trả lời những câu thì thọt như thế. Gã trung tướng tư lệnh vùng 1 nham nhở, xôi thịt, hãnh tiến, lúc nào cũng sặc mùi rượu và mùi thịt hôi trong miệng mang một cái tên như tên Tàu này chưa bao giờ là chiến hữu tâm sự của ông cả, dù chỉ là những tâm sự xã giao. Phía trên tổng thống nói tiếp, tiếng nói rin rít, sùi cả bọt mép, bàn tay vung lên loạn xạ như sẵn sàng chém vào mặt một ai đó ở ngay trước mặt :

- Sau 72, Cộng sản chưa cách nào lấy lại sức lực để tiến công những thành phố lớn cho nên chiến trường Tây Nguyên của ông Tuấn sẽ là điểm khởi đầu. Nhưng khởi đầu ở mạn bắc hay mạn nam? Tôi lưu ý tất cả những bộ óc quân sự nên lưu tâm đến câu hỏi cốt tử này. Theo các nguồn tình báo của cả ta lẫn Mỹ, theo nhận định của Tổng tham mưu và theo suy nghĩ của riêng tôi, chắc chắn điểm khai hoả sẽ là bắc Tây Nguyên chứ không phải nam, tôi nhắc lại không phải nam theo cách bố trí quân kiểu nặng đầu nhẹ đuôi của chúng, trong đó hai thị xã Kontum và Pleicu phải được đặc biệt chú ý...

- Đừng nghe Luý. Vẫn cái đầu óc của một tên lính khố đỏ không vượt qua được háng đàn bà năm xưa, nghe có mà bỏ mẹ!

Lại cái miệng hôi hám xộc ngay bên cạnh. Ông ta quay đi, nhìn lên trần nhà, nơi đó có đôi thạch sùng đang làm cái trò cái đực mải miết như khinh thị, cười nhạo vào ba cái trò quá ư rắc rối của những sinh vật người ngồi phía dưới. Hắn không chịu nổi cái miệng của gã tư lệnh đồng nghiệp cũng không chịu nổi cái cách nói cạt cợt của con người đang khoác danh lãnh tụ của thể chế một quốc gia kia...

Chiếc trực thăng hơi rùng nhẹ một cái. Tướng Tuấn mở mắt, đưa chiếc ống nhòm cho đại tá Quảng:

- Theo kinh nghiệm dày dạn trận mạc của một sư trưởng, anh nghĩ họ sẽ bắt đầu từ đâu?

- Cái đó còn phụ thuộc vào sự điều binh của họ, đặc biệt là sự chuyển dịch của hai sư đoàn thiện chiến 320 và 10, thưa thiếu tướng. Nhiều năm cọ xát ở chiến trường này đã cho tôi biết, hai sư đoàn này có mặt ở đâu là ở đó chắc chắn có chuyện. Cho đến lúc này thì mọi sự vẫn hết sức yên tĩnh. Tạm thời tôi nhất trí với suy nghĩ của tổng thống.

- Xin lỗi nhé! - Tuấn cười nhạt - Có lẽ cả anh lẫn vị tổng thống hay bốc đồng của anh đều chưa hiểu hết cái biến ảo trong những mái đầu bạc Hà Nội. Vì vậy, ngoài những tin tức tình báo ra, mà cuộc chiến đã dạy cho tôi biết nhiều khi chẳng nên đi tin quá vào ba cái thứ tình báo nặng về nói mò, tâng công ấy, tôi chỉ tin những gì người của tôi nhìn thấy, ngửi thấy, sờ thấy. Chắc anh hiểu ý tôi muốn nói gì?

- Rõ - Đại tá Quảng bỏ kính xuống, nhìn ra xa phía ngoài bàu trời xanh thắm...

- Còn ông, thưa ông chuẩn tướng hành quân, chắc tới đây nhiệm vụ của ông sẽ nặng nề lắm, tôi hy vọng rằng, bằng những gì đã thu lượm được vừa từ một khoá đào tạo đặc biệt ở bên Mỹ, ông sẽ giúp tôi những nhận định xác thực.

- Dạ, tôi sẽ xin ráng sức, anh Hai!

- Ây chớ! - Tuấn lạnh giọng - Hình như tôi thứ ba chứ không phải hai nếu gọi theo cách trong này.

- Dạ, anh Ba...

Viên chuẩn tướng liếc nhanh sang phía cô trung úy. Cô này chỉ mủm mỉm cười...

Chiếc trực thăng gừ mạnh một tiếng rồi như một con nhặng khổng lồ, nó cất bổng cái bụng tròn vo lên cắt một đường thẳng vun vút bay về phía bắc, mạn Pleicu, nơi đặt tổng hành dinh của quân khu bộ...

Tại đó, giữa sân bay Cù Hanh, có một người đàn ông Mỹ tuổi trung niên, dáng học giả đã đợi sẵn họ với một cái cười hết sức mềm mỏng. Ông ta tiến đến bắt tay tướng Tuấn. Những âm tiết tiếng Việt từ miệng ông ta nói ra tuy thỉnh thoảng mất dấu như thông thường tất cả những người ngoại quốc khi nói tiếng bản xứ khác nhưng lại nhấn trọng âm khá chuẩn, chứng tỏ con người này đã từng sống ở đây không ít năm:

- Xin lỗi đã đến chậm. Rất tiếc là không được cùng ông tư lệnh đi thị sát địa hình.

- Không sao! - Tuấn trả lời và không dừng lại - Tôi nghĩ rằng địa hình này ngài thiếu tướng Jon Smit đâu có lạ gì nữa.

- Chắc các ngài sĩ quan đã có thể bước đầu đoán định được hướng tiến công của đối phương sẽ bắt đầu từ đâu qua chuyến bay này?

- Nếu với chỉ một chuyến bay mà đã có thể đoán dịnh được thì cuộc chiến tranh này đã kết thúc từ lâu rồi, thưa ngài cố vấn.

Viên tướng người Việt đi nhanh. Viên tướng người Mỹ buộc phải dừng lại, khẽ nhún vai, đôi mắt thoáng tối cùng cái cười đã mất đi khá nhiều chất mềm mỏng nếu không muốn nói là đã mất gần hết.

3

Hà Nội.

Trái tim yêu thương của cả nước, thủ đô của cuộc kháng chiến thần thánh đang tràn ngập màu xanh cây lá và những bóng người đạp xe qua lại yên hàn. Trong nắng gió, Hà Nội hiện ra với tất cả vẻ u tịch thâm nghiêm của Hồ Gươm, Tháp Rùa, của quảng trường Ba Đình lịch sử nằm trầm tư như nhớ về dĩ vãng, của dáng đứng tháp Cột Cờ cổ kính đang nhè nhẹ dáng bay lá quốc kỳ, của cây cầu Long Biên khẳng khiu vắt ngang sông như vẫn còn oằn mình lên một thời trước bom đạn kẻ thù huỷ diệt, của thành Thăng Long phi chiến mà một vài dãy tường đá xanh rêu đang hiện ra kia vẫn là dấu vết còn lại của ngàn năm thăm thẳm không cách gì bào mòn đi được, của bóng nước Dâm Đàm như vẫn còn đó dáng Sâm Cầm bay ngang và của những dãy phố cổ rợp lá bàng che...Chiều xuống. Hoàng hôn thả vào mặt hồ, mái ngói một màu vàng huyền hoặc. Hà Nội anh hùng, Hà Nội văn hiến, Hà Nội thương đau vẫn chầm chậm trong nhịp sống đời thường.

Tiết cuối đông trời tối sớm nhưng đèn đường lại thắp khá muộn. Thói quen thời chiến vẫn khiến người Hà Thành chưa thật quen được với ánh đèn cháy sáng. Rét và mưa phùn rắc nhẹ. Đã qua rằm tháng hai rồi mà trời vẫn chưa ấm lên được bao nhiêu. Thành Phố đã dần đi vào giấc ngủ phập phồng. Chỉ có tiếng chổi tre là vẫn cần mẫn lia xuống mặt đường và ngọn đèn học trò trên tầng hai kia là vẫn thập thõm cháy. Trời đã có vẻ khuya lắm rồi. Tĩnh lặng. Tĩnh lặng đến nỗi dường như nghe được cả tiếng gió đùa trên không gian và tiếng sông Hồng cứ thì thào vỗ sóng không thôi vào bờ cát. Rồi ngọn đèn học trò cuối cùng cũng đã tắt. Tiếng chổi tre cuối cùng cũng đã im lặng để nhường lại mặt đường, vỉa hè cho tiếng lá rơi xao xác, cô đơn.

Lúc ấy duy nhất chỉ có một ngôi nhà hai tầng nằm trên ngã tư Hoàng Diệu - Phan Đình Phùng là vẫn còn thao thức ánh đèn. Ngôi nhà nằm trong hàng rào bảo vệ thâm nghiêm. Ngôi nhà tổng hành dinh, ngôi nhà của Bộ Quốc Phòng, nơi xuất phát mọi ý tưởng chiến lược của cuộc hành binh chống ngoại xâm, giải phóng dân tộc. Ngôi nhà không ngủ. Anh đèn đêm đêm từ đó toả ra, hắt lên bàu trời một vầng thần quang bền bỉ, soi tỏ và bất diệt. Anh đèn biểu trưng cho khát vọng, ý chí và lương tri dân tộc. Đêm càng vào sâu, ánh đèn càng toả rạng. Vượt lên trên các vòm cây trăm tuổi, thời gian trôi chầm chậm trong màu da trời đã ràng rạng sáng. Dưới đường, sau những hàng cây, trên những vỉa hè lát rộng, một vài đôi tình nhân vẫn cầm tay nhau đi thật chậm, chìm đắm như không biết đến những gì đang xảy ra xung quanh mình hoặc vội vã gắn lên đôi môi ướt sương đêm của nhau một nụ hôn lần cuối để chia tay trước lúc rạng đông.

Trên kia, qua các ô cửa sổ, ánh sáng đèn của ngôi nhà chợt tắt. Và từ cánh cổng sắt nặng nề vừa được hé mở, có những bóng người lặng lẽ đi ra, lặng lẽ bước lên xe, những chiếc xe con đã chờ sẵn cũng lặng lẽ bon êm về các hướng. Riêng chỉ có một người là lững thững đi bộ một mình, đi ra phía Hồ Tây, thoáng bóng người cảnh vệ đi đằng sau, hơi cách xa một chút. Ông bước ngược lại những dáng đi bộ, dáng chạy thể dục buổi sớm, bước ngược lại phía những đôi tình nhân vẫn chưa chịu rời tay nhau. Yên hàn, thơ thới làm sao cái buổi sớm Hà Thành không còn bom đạn này. Ông bất giác hơi ngửa đầu nhìn ngước lên các vòm cao đang che kín cả một khoảng trời. Đến ngã ba có những thân cây đứng sừng sững như tượng đài thời gian, tiếng nói của một chàng trai đứng bên cạnh cô gái khiến bước chân ông hơi chậm lại, khẽ thôi.

- Thôi, anh phải đi đây. Bảy giờ tàu chạy rồi.

- Trở lại trong đó, anh ở mặt trận nào? - Giọng cô gái thảng thốt.

- Chưa biết. Nhưng chắc sẽ ở một mặt trận trọng điểm, có lẽ chính vì thế mà mấy đứa bọn anh mới được lệnh ra ngoài này tập huấn gấp một khoá báo vụ đặc biệt.

- Xa quá... Chắc phải qua nhiều sông nhiều núi lắm hả anh?

- Không xa đâu. Nếu có dịp anh sẽ đánh Manip qua không gian về cho em.

- Em không cần manip đâu. Em cần anh trở về bằng xương bằng thịt kia.

- Nhất định anh sẽ trở về. ở nhà em cứ chuẩn bị tinh thần đi. Về một cái là ra uỷ ban đăng ký ngay.

Họ hôn nhau. Hôn say đắm như hôn một lần cho mãi mãi. Ông ý nhị quay đi. Khẽ mỉm cười. Một vệt đèn pha ô tô chém tới, soi tỏ khuôn mặt chàng trai. Một khuôn mặt đẹp, có hàng ria con kiến khá ấn tượng, một khuôn mặt người lính sắp vào chiến trường.

Ông bước tiếp. Tiếng rao bánh mỳ, rao sôi sáng nghe sao ấm nống đến thế! Kia rồi, mặt hồ đã hiện ra mênh mang với giăng giăng sương mù che khuất hình dạng các bờ bãi bên kia. Đất trời như đang có sự chuyển động khe khẽ, mơ hồ về vận nước, về hội thề non sông. Từ chiếc loa trên vòm lá, giai điệu bài ca về Hà Nội theo gió sớm dìu dặt vang lên...Hà Nội đó niềm tin yêu hy vọng... Của hôm nay và mai sau...Ông vẫn đi. Một tiếng kèn báo thức từ đơn vị bộ đội ở đâu đó chợt vang lên. Tiếng kèn rộn rã, lảnh lói làm rung rinh cả cảnh vật. Ông hơi dừng lại. Và rồi như sự đánh thức cồn cào, tự giác của tâm linh, tinh thần cuộc họp quan trọng đêm qua bỗng hiện về trong tâm trí ông với một giọng nói miền trung thật trầm ấm như tiếng vọng của một nhật lệnh nào đó vang vào thinh không, giọng nói của đồng chí tổng tư lệnh tối cao:

”... Thưa các đồng chí! Vậy là sau tám lần họp, tám lần bàn đi tính lại, tám lần có thay đổi, bổ sung và sửa chữa để cho thật sát hợp với tình hình chiến trường và tình hình chính trị trong nước, thế giới, quyết định cuối cùng của Bộ chính trị và Quân uỷ Trung ương là sẽ lấy Buôn Mê Thuột làm đòn điểm huyệt, đòn đột phá khẩu chiến lược của cuộc tổng tiến công và nổi dậy. Tám lần! Có lẽ chưa có một mục tiêu nào mà chúng ta lại dồn nhiều tâm sức vào như thế. Riêng điều đó đã chứng tỏ hướng tiến công này nó có tầm quan trọng biết chừng nào. Mọi chi tiết chúng ta đã thống nhất, bây giờ trước mắt có năm việc cần làm ngay. Một, điều gấp hai sư đoàn 316 và 968 vào chiến trường, kết hợp với hai sư tại chỗ là 320 và 10 để tạo thành một quả đấm thật mạnh trên diện rộng . Chú ý, hai sư này từ lúc đi đến lúc đến tuyệt đối không được mở máy thông tin liên lạc để giữ bí mật. Hai, để Tây Nguyên và Buôn Mê Thuột được lỏng chân, bên Tổng tham mưu cho triển khai ngay phương án căng địch ra ở hai đầu. Ba, quân đoàn 1 vẫn tạm thời nằm yên ở hậu phương để chờ đánh cú đòn quyết định khi thời cơ đến. Bốn, chính thức thành lập Bộ tư lệnh mặt trận Tây Nguyên hoạt động dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Bộ chỉ huy tiền phương đại diện cho Bộ chính trị, Quân uỷ trung ương và Bộ tổng tư lệnh mà ngay sáng mai đồng chí tổng tham mưu trưởng sẽ lên đường vào trong đó giữ trách nhiệm tư lệnh. Và năm, bí mật khẩn trương làm các công tác chuẩn bị, trong đó dặc biệt chú ý vấn đề làm đường. Lịch sử chiến tranh đã cho biết, không có đường là không có gì hết, đường chính là động mạch, là chiếc chìa khoá vàng mở ra mọi thắng lợi...”

Ông lại đi tiếp, đầu hơi cúi xuống, đôi lông mày lưỡi mác nhướng lên, bước chân nhanh hơn như có một luồng gió mới thổi mạnh trong đầu. Trong tâm trí ông lại vang tiếp lên một tiêng nói khác, cũng một tiếng nói miền trung đằm nặng:

“ ...Chưa bao giờ ta hội tụ đủ các điều kiện về chính trị, quân sự như hiện nay, có thời cơ chiến lược to lớn thuận lợi như hiện nay mà chiến dịch giải phóng Phước Long vừa rồi là một bằng chứng rõ rệt về sự suy yếu đáng kể của quân Ngụy và khả năng rất khó có thể can thiệp trở lại miền Nam của Mỹ. Ta đã có thời cơ chín muồi để tiến hành tổng công kích, tổng khởi nghĩa trên toàn cuộc. Giải phóng Buôn Mê thuột! Đây là một nhiệm vụ hết sức nặng nề mà nhân dân, lịch sử và đảng giao phó cho các đồng chí. Giải phóng được Buôn Mê Thuột sẽ đập vỡ được tuyến phòng thủ của địch ở Tây Nguyên, tạo ra một thế trận hiểm và cơ động để có thể nhanh chóng làm thay đổi cục diện toàn cuộc. Và nếu đánh to thắng lớn, ta có thể giải phóng hoàn toàn miền Nam trong năm 75. Thay mặt Trung ương đảng và Quân uỷ trung ương, tôi chính thức giao nhiệm vụ cho các đồng chí... ”

Lúc ấy trên mặt hồ đã chói chang ánh nắng sớm và trên triền con dốc Cổ Ngư còn mờ mờ hơi sương, một tốp nữ sinh áo trắng đang đạp xe đi ngược chiều, duyên dáng, xinh tươi, mắt đen lúng liếng, cười nói ríu ran như một bày thiên nga tiên nữ sắp bay lên trời. Ông đột ngột quay người đi nhanh trở lại. Bên kia đường, một chiếc xe quân sự đã đứng chờ sẵn.

Hà Nội một ngày mới bắt đầu.

4

Pleicu.

Chiều muộn. Không gian vi vút gió cao nguyên. Phố núi đẹp nao lòng với những mặt đường xoải lên dốc xuống rồi lại xoải lên, uốn lượn. Thành phố của lính, của các hộp đêm và của các cuộc đập phá tàn canh đúng kiểu Mỹ mà các đơn vị chiến trận thường tập kết về đây xả hơi sau một mùa chiến dịch tơi tả rồi lại tả tơi ra đi. Nhan nhản các quán tiệm đen rầm màu quân phục và màu cá chết của da thịt con gái. Khói thuốc khét mù và hơi men sặc sụa từ khắp các góc khuất phả ra, quánh đặc, không tan nổi vào không gian. Thỉnh thoảng lại vang lên một tiếng nổ rất đanh để thanh toán nhau hoặc để tranh gái từ đâu đó. Trên đầu dốc, mấy chiếc xe quân cảnh rú máy lao xuống, phanh két, xục vào, lôi từ bóng tối nhớp nhầy ra những bóng lính chệnh choạng, quẳng mạnh lên thùng xe như quẳng một bao tải đất. Rối loạn, ầm ào, rên rỉ, rú thét cái phần bản năng của sinh vật người cho đến nửa đêm, xuyên qua đêm. Thành phố tã tượi và nóng nhức như một sòng bạc, như một khu nhà thổ khổng lồ mà ở đó con người được thả hết cái triết lý hiện sinh sôi sủi của mình vào canh bạc, đáy rượu và hơi thở cuồng loạn của đàn bà.

Chỉ có một nơi vẫn giữ được vẻ yên tĩnh hoang mạc, đó là Biển Hồ. Cái hồ rộng dài lung linh như một đôi mắt Tây Nguyên này có từ bao giờ không rõ và sâu đến chừng nào cũng không ai hay, chỉ nghe kháo rằng nó sâu lắm, sâu đến không thể dò tìm được đâu là rốn biển. Đã có không ít những đoàn khảo sát từ Sài gòn lên, từ Pháp từ Mỹ qua lặn hụp cả năm cả tháng nhưng rồi cuối cùng cũng đành lắc đầu ra về tay không với một vài ba xác người nằm lại. Thổ dân ở đây bảo: “ Hồ của Giàng, mắt của Giàng, ai động đến là Giàng không cho sống đâu.” Người hiểu biết hơn lại nói: “ Giàng gì! Chả qua nó chỉ là một miệng núi lửa phun lên từ thời nào không biết, cái miệng này thông liền với ruột đất, đo sao được.” Kệ! Mặt hồ vẫn long lanh rợn sóng và gió hồ vẫn dào dạt thổi như chấp nhận hết mà cũng như chả chấp nhận gì những dự đoán, những huyền thoại mà con người nhỏ bé, tội tình cứ ngơ ngẩn, lãng đãng khoác lên mình nó.

Lúc đó, trong một cái lầu bát giác nằm chênh chao nhô ra mặt nước có hai con người đang đứng tựa lan can nhìn vuốt ra xa về phía bên kia núi. Đó là tướng Tuấn và nữ trung uý Dung. Cả hai ăn vận thường phục nhìn họ nhàn tản như hai cha con, hai chú cháu, lại giống như hai tình nhân chênh tuổi trốn chạy cái ngột ngạt, ẩm thấp của phố phường từ Sài Gòn đi du lịch lên đây thưởng ngoạn cảnh sắc phiêu bồng. Gió làm khuôn mặt viên tướng nhẹ đi nhưng lại làm cái nhìn của cô gái thoáng có chút lo ngại, đăm chiêu, chốc chốc lại chớp chớp đôi mắt đựng cả núi rừng xanh biếc nhìn sang người đàn ông bên cạnh. Mái tóc của cô bay ngược về sau để lộ một ngấn cổ và một khuôn cằm thật mịn. Viên tướng vẫn im lặng, chỉ thỉnh thoảng nhả nhẹ khói thuốc từ cái tẩu được trạm khắc cầu kỳ ngậm hờ nơi miệng. Mặt hồ xậm dần. Hồi lâu...

- Hình như thiếu tướng đang có điều chi lo nghĩ? - Cô khẽ hỏi để phá tan im lặng.

- Càng nhìn tôi càng thấy cô giống một ai đó - Viên tướng không quay lại - Rất giống nhưng chú tâm nhìn lại không phải.

- Ông giàu liên tưởng quá! Hình như những người đàn ông càng về già càng hay hoài niệm và liên tưởng .

- Tôi già thật rồi à? - Một thoáng cười buồn.

- Không, chỉ già lúc này thôi, khi vào trận hay đứng trước ba quân, nhìn ông còn phong độ lắm.

- Cám ơn! - Đột ngột - Tóm lại cô bé là ai? Cô bé từ đâu đến xứ rừng độc địa này trong khi với vốn học vấn, với tuổi trẻ và nhan sắc, cô hoàn toàn có thể có những chỗ đứng thú vị, sang trọng và nhàn nhã ở bất kỳ một vùng đô hội nào hơn nhiều ?

- Là thông dịch viên và thư ký đặc biệt của lãnh chúa Tây Nguyên - Cô mỉm cười - Cuộc đời binh nghiệp và mối thù với Cộng sản đã run rủi cho em đến đây làm việc dưới trướng ông, vậy thôi.

- Em không giống với bất cứ một người đàn bà nào khác, bí hiểm, kỳ lạ và... không nắm bắt được.

- Nếu nắm được, chắc ông đã thải hồi, đã bỏ rơi em như mọi cô thư ký khác rồi.

- Bỏ rơi ư? - Hắn ngừng lại một lát rồi quay nhìn chỗ khác, nhếch một cái cười chua chát - Tôi, em, chúng ta, cả cái vùng đất hoang sơ này, cả cái quốc gia hỗn mang và suy nhược này cũng đang bị người ta bỏ rơi đây. Bỏ rơi gần một triệu quân ọp ẹp với những đống vũ khí ọp ẹp và cả một guồng máy nội các cũng ọp ẹp nốt.

- Không ngờ trong đầu ông lãnh chúa tưởng chừng chỉ chứa rặt những cuộc hành binh tiễu Cộng bất tận cũng có nhiều cái rối rắm, phức tạp quá. Em nghĩ...

- Em nghĩ tôi chỉ là một cỗ máy biết chém giết thôi ư? Cũng không sao. Dù rối rắm thế nào thì cuối cùng tôi vẫn cứ là một thằng đàn ông, biết chết trong danh dự của một thằng đàn ông nhất là một khi cái thằng đàn ông ấy lại mang một bộ võ phục trên người. Tôi chấp nhận cuộc tiến công của họ nếu xảy ra và sẵn sàng chơi tới cùng. Tôi khoái có một đối phương như thế để được bộc lộ hết mình, bộc lộ cả cái khốn nạn và cái chưa đến nỗi thật khốn nạn. Rồi chết. Nhẹ phèo.

- Thiếu tướng có vẻ ưa tự giễu. Một cái tật của tuổi tác hay là một cái mốt của quyền lực?

- Cả hai. Và cũng có thể chả là cái gì hết. Trò đùa của thế sự. Trò chơi của tạo hoá. Giống như tạo hoá đã trớ trêu sắp xếp cho em, một thiếu nữ vừa đến tuổi yêu lại phải ngày ngày sống ép xác dưới quyền tôi để hoàn thành bổn phận.

- Em lại cho đó là một ý tưởng sống của tuổi trẻ trong thời loạn.

- Ngu xuẩn!

- Thưa ông, em không hiểu? - Cô tròn mắt.

- Xin lỗi!... Thôi được, cái đó là quyền của em. Một cái quyền mang đậm lối sống bạt tử, yêng hùng của miền tây nước Mỹ mà cánh trẻ hôm nay ưa học đòi. Xin lỗi!

- Dạ, không có chi. Tiện thiếu tướng cởi mở, em cũng muốn được hỏi một điều từ lâu đã muốn hỏi nhưng e bất tiện: còn chuyện ông tôn thờ chủ nghĩa độc thân thì là cái gì ạ? Chắc không phải cũng là trò đùa ác của... tạo hoá?

- Cô sắc miệng quá! Nhưng tôi lại thích cái cách lôi tuồn tuột bản chất mọi sự ra của cô mà nếu ở một người khác thì tôi không bao giờ trả lời và không được phép hỏi - Một thoáng xa xôi nhìn ra mặt hồ gợn sóng - Cách đây đã lâu lắm rồi, có lẽ khi đó cô còn chưa ra đời, lúc mới đặt chân vào đây, một người đàn bà đã gây cho tôi một vết tổn thương quá lớn khiến tôi không còn đủ sức nặng lòng với ai nữa để rồi từ đó chỉ còn biết lấy binh nghiệp làm vui. Sao? Nghe có cải lương mùi mẫn quá không?

- Làm vui mà ông đã leo đến thiếu tướng, một vị tướng được tin cậy nhất trong hàng tướng lĩnh hiện giờ thì người đàn bà đó đáng ra phải được cám ơn lắm lắm. Hơn thế, ông không thể nặng lòng với ai nhưng nghe nói ông lại không tha bất kỳ một người đàn bà nào có chút nặng lòng hoặc hợp nhãn với mình.

- Sao cô không nói thẳng ra tôi là một tay sát gái, sát tiền và sát máu vào hàng số một trong các giải rừng cao nguyên này?

- Em xin lỗi... Chả là khi về đây em đã được người ta nói thế nhưng em không tin.

- Nên tin đi! ở đời cái gì cũng có thể xảy ra được cả. Kể cả...- Một cái nhìn khác lạ, ớn lạnh chém thẳng vào cô rồi liền đó dịu lại, tắt ngấm - Mà thôi, nếu trải đời hơn một chút thì chắc cô sẽ không nói câu này - Hắn đưa tay lên vuốt tóc, để lộ ngón tay út bị cụt và cái nhìn của Dung bất giác chạm vào đó.

- Thiếu tướng cho em được tò mò một chút: Bàn tay thiếu ngón của thiếu tướng kia là do trận mạc hay do một cái gì khác kiểu như một vết tổn thương như thiếu tướng vừa nói chẳng hạn? - Thấy nét mặt ông ta xầm xuống, cô vội đỡ lời - Em... em xin ông bỏ qua nếu như câu hỏi ấy không làm ông vui.

- Không sao, tuổi trẻ, tôi thèm cái trẻ trung và một chút đáo để nơi cô. Cứ cho đó là một vết thương đi, một vết thương lòng cũng được, thì có sao - Đổi nét mặt - Cho hỏi một câu mà đáng lẽ đàn ông cấm kỵ không nên hỏi : năm nay cô Dung bao nhiêu tuổi rồi nhỉ?

- Còn hai tuần nữa là em vừa tròn hai mươi hai.

- Hai mươi hai ? - Thoáng bâng khuâng- Nếu ngày ấy tôi có con thì chắc nó bây giờ cũng bằng tuổi cô. Mà thôi, đã Nếu thì có nghĩa là chả có gì cả. Cô vừa nói hai tuần nữa? Tốt! Nhớ nhắc để tôi có chút quà sinh nhật ! Hy vọng đến ngày đó, mọi sự vẫn chưa có gì xảy ra.

- Cám ơn thiếu tướng.

- Thay vì cám ơn, trung uý hãy cho tôi nghe một chút tâm sự về gia cảnh thì tốt hơn. Ba cái dòng lý lịch mà tôi nhận được từ phòng đặc uỷ tình báo của tổng tham mưu chả nói lên được điều gì hết.

- Dạ, rất đơn giản: Ông già bị phía bên kia giết hại và bà má do quá đau buồn nên cũng qua đời không lâu sau đó.

- Đơn giản thật! - Hắn cười - Đơn giản như chính cuộc chuyện trò này. Thôi, chuyển làn - Đôi mắt kính của hắn chợt nhìn sâu vào mắt Dung - Kỳ này cộng quân sẽ đánh vào đâu trước? Hình như viên trung uý có tiếng là nhạy cảm, thông minh của tôi chưa có chính kiến về câu hỏi này?

- Một ả trung uý ranh con thì làm sao dám có chính kiến trước các bậc trưởng lão chiến tích đầy mình được ạ, thưa thiếu tướng.

- Tôi muốn được nghe. Đàn bà giống trẻ thơ, nhiều khi bằng cảm nhận trực giác của họ, họ có thể đưa ra được những lý lẽ mà các nhà hiền triết hay các nhà quân sự sa - lông tắc tị.

Cô khẽ liếc nhìn khuôn mặt khá lạnh của Tuấn, rồi vẻ rất vô tâm trả lời:

- Pleicu.

- Lý do?

- Nơi đầu não của đối phương. Bởi ai cũng rất hiểu câu nói:” Đã đánh rắn thì phải đánh dập đầu.” Pleicu là cái đầu của Tây Nguyên còn các nơi khác chỉ là mình và đuôi. Trong thủ thuật tác chiến, không ai dại gì lại đi đánh đuôi để cái đầu nó quay lại nuốt chửng mình.

- Một lý lẽ số học kiểu học trò - Tướng Tuấn bật cười vang - Nói chung cô và những cái đầu mà cô gọi là trưởng lão ấy rất ít hiểu biết về phía bên kia, hoặc cố tình không muốn hiểu. So với họ, khả năng phán đoán và dụng binh của chúng ta còn rất ngớ ngẩn, kể cả khi được những bộ óc được mệnh danh là khổng lồ, là điện tử của Lầu Năm Góc nhập khẩu vào.

- Chết! Thiếu tướng nói vậy mà không sợ mếch lòng người Mỹ ư?

- Tôi đang nói chuyện với cô, một trợ lý văn phòng của tôi, sao lại dính đến người Mỹ vào đây. Và nói chung, đó là một loại người không nên dính.

- Dạ, thiếu tướng tha lỗi! - Đôi môi phơn phớt hồng cười nhẹ - Có lẽ đó là một trong những cái ở thiếu tướng mà em và một số không ít người tôn trọng.

- Dạ...- Cô gái khẽ giật thột rồi lảng chuyện một cách khá tự nhiên - Thưa, sáng mai ông có cuộc họp khẩn cấp với tất cả các đơn vị trưởng trong quân khu, xin nhắc ông nên về nghỉ sớm để giữ sức khoẻ.

- Cô có thể về trước - Vầng trán rộng của hắn chợt xầm lại - Còn tôi, tôi không dễ dàng gì đánh đổi một đêm gió lạnh Pleicu để lấy một căn phòng ngột ngạt những khí cụ và đồ bản nhà binh. Gió Peicu... Chao, không biết còn có được nhiều đêm như thế này nữa không? Về đi, sơn nữ!

Hắn quay đi lạnh lùng như không hề có cô vừa đứng đó, vừa sôi nổi chuyện trò. Ngần ngừ một lát, cô bước đến khoác nhẹ lên vai hắn một tấm áo khoác đang cầm sẵn nơi tay với vẻ vừa gần gũi vừa xa cách như của một người con đối với cha lại như một cấp dưới đối với cấp trên, quay lại ý nhị nói với tên vệ sĩ tóc xoăn có ẻ mặt khô xác như tượng nhà mồ điều gì rồi lẳng lặng bước xuống... Khi không còn nghe tiếng chân cô gõ nhịp trên bậc thang nữa, viên tướng mới quay lại nhìn theo, nhìn lâu lắm, mơ hồ, nhìn như nhìn ngược vào lòng mình...

Xuống đến chân lầu thì cô gặp chuẩn tướng Cẩn đang từ đó đi lên.

- Ông Tuấn có còn trên đó không cô Dung? - Cẩn hỏi, toàn thân toát ra mùi nước hoa đàn ông rất quyến rũ.

- Dạ còn nhưng...hình như ổng đang muốn ở một mình, nếu không có việc chi thật quan trọng, xin ông có thể để khi khác.

- Chui cha! Bà thư ký rành tâm lý và thói quen của tư lệnh quá hỉ?

- Như ông rành tâm lý và thói quen của ngài cố vấn.

- Rất chua nhưng nghe được - Hắn bật cười vang - Nếu không phiền kẻ hèn này xin được đưa bà thư ký về nhà.

- Vì cái câu rất tuồng đó, tôi đồng ý - Cô cũng cười.

Chiếc xe thả theo đà dốc bon về nội ô. Được một đoạn, viên chuẩn tướng vẻ như không chịu nổi cái không khí quá im lặng trên xe, buộc phải lên tiếng trước:

- Trung úy có vẻ là người ít nói?

- Tại chưa gặp người để nói.

- Hai năm nay tôi chưa thấy trung úy đi một bước ra khỏi vùng Pleicu này.

Cô nhìn nhanh sang hắn:

- Nếu vì tò mò thì tôi trả lời còn nếu vì để kiểm tra thì tôi xin được im lặng.

- Dòm tôi giống một thằng an ninh hay mật vụ lắm à?

- Nếu vậy thì tôi đã không ngồi ở đây.

- Tôi chỉ thắc mắc, hình như ngoài công việc ra, trung úy không còn có một niềm vui thú nào khác.

- Công việc, bản thân nó đã chứa đựng hết mọi điều vui thú rồi.

- Một cô gái có cách đối thoại của một chính khách. Xin thán phục.

Xe đã bon gần đến cổng quân khu. Đột nhiên nó hơi đi chậm lại...

- Còn sớm. Nếu cô Dung chấp nhận uống với tôi một ly Cafe ở một khuôn viên chay tịnh nào đó thì tôi sẽ rất làm vinh hạnh.

- Chết thôi - Cô bật cười - Ông chuẩn tướng nổi tiếng là sắt thép nhiễm cái cách nói kiểu cách của người Mỹ từ hồi nào thế này! Rất sẵn lòng nhưng xin lỗi, tối nay tôi phải lo soạn hồ sơ, tài liệu cho cuộc họp sớm mai của ông thiếu tướng.

- Vậy thì tôi xin đầu hàng. Bổn phận! Bổn phận làm một người đàn bà đẹp lên nhưng cũng làm người đàn bà đó nghèo đi. Thành thật tôi rất lấy làm tiếc!

Xe dừng lại. Dung cám ơn bước xuống, lặng lẽ đi vào mái vòm nặng nề của khu chỉ huy sở. Thanh Barie há ra rồi ngậm nhanh vào như nuốt chửng lấy cái thân hình mảnh dẻ đó. Nhìn theo, viên chuẩn tướng chỉ khẽ nhún vai rồi dận ga. Chiếc xe phóng vù đi.

Trên lầu, viên tướng vẫn thả tầm nhìn vào vào khoảng không gian mờ mờ trước mắt. Chiếc tẩu trên miệng hắn nhả khói lững lờ. Trong khói thuốc và trong tiếng sóng nước vỗ mơn man dưới kia, vỗ lăn tăn, vỗ rất nhẹ, một hình ảnh xa ngái bất giác hiện về như lâu lắm rồi mới lại bảng lảng hiện về. Cái hình ảnh có liên quan đến người đàn bà tên Trang...

... Hà Nội nhữngngày mùa thu năm 1954 khi sự thất bại ở quyết chiến điểm chiến lược Điện Biên Phủ đã khiến cho cả thành phố chìm trong những cảm xúc trái chiều, quân viễn chinh và những kẻ thân Pháp thì ủ ê như nhà có đám, ngược lại trong đáy mắt người dân lại không ngừng cháy sáng lên những đốm lửa hy vọng chờm ngợp, nóng bức. Chỉ riêng cô gái ngoại thành mang tên Trang là níu giữ trong lòng đủ cả hai cảm giác nghịch đảo đó. Lúc đó cô còn trẻ lắm, trẻ và đẹp như Dung hiện giờ nhưng vẫn giữ nguyên cái dáng mềm mại và tinh khiết của một hàng hoa thôn nữ. Có khác chăng là cái bụng của cô đã lùm lùm lên khá to, nặng nề. Một buổi sáng phập phồng có rất nhiều gió heo may thổi dàn dạt trên cánh đồng như mọi sáng thu khác, lúc cô đang cặm cụi chăm hoa ở ngoài vườn, nét mặt không giấu được vẻ buồn lo, bồn chồn chợt một chiếc xe con khá sang giành cho công chức từ đường cái quan bon vào. Xe đỗ. Chiêu bước xuống, cũng ăn mặc theo lối công chức lặng đứng ngoài dậu nhìn cô một lúc lâu rồi nhẹ chân đi vào. Nhìn thấy hắn, cô thoắt rùng mình nhưng vẫn không dừng tay cắt tỉa. Hắn ngồi xuống, tiếng nói lộ rõ vẻ chân thành, khổ sở:

- Trang! Tôi đến để nghe câu trả lời cuối cùng của em.

- Anh Chiêu...Tôi đã trả lời rồi.

- Không đúng. Câu trả lời thật vẫn nằm sâu trong lòng em.

- Tôi... tôi không thể...

- Em lạ quá! Tôi mời em đi là vì em, là vì tai tiếng của gia đình em, vì danh giá của em chứ không có nghĩa là đi để ràng buộc đời em vào tôi.

- Tôi hiểu... Tôi xin cám ơn anh nhưng tôi... tôi vẫn muốn chờ anh ấy xem sao.

- Không kịp nữa rồi. Chỉ còn mấy tuần nữa là hết thời hạn ba trăm ngày Hải Phòng, và em, cũng chỉ còn khoảng hơn một tuần nữa là em sẽ sinh con. Sẽ hết cơ hội đi. Khi đó cả cái vùng đất này sẽ chỉ còn là những bóng ma cộng sản, trong đó có người của em, tất nhiên có cả vợ con của anh ta cùng về nữa. Liệu em có chịu được không?

- Không... tôi không tin. Con người ấy không thể...Mẹ anh ấy vừa đến đây, bà nói cho dù thế nào thì bà vẫn coi đứa bé trong bụng tôi là cháu nội của bà.

- Thôi được rồi. Tôi đành làm một việc khiếm nhã mà thực lòng tôi không có ý muốn làm vậy.

Vẻ bất nhẫn, hắn lôi trong túi ra một tấm ảnh chụp một người con trai đang công kênh một đứa đứa bé chừng ba tuổi trên vai, đứa bé cười toét và hơi lùi lại sau, hơi tách ra một chút là khuôn mặt một thôn dân chít khăn mỏ qụa trông khá xinh. Người con trai đó chính là Lâm. Tấm ảnh nổ toác trong mắt cô, toàn thân cô run bắn, muốn lả đi, cây kéo xén cây rơi nhẹ xuống đất. Tuấn đỡ lấy cô, giọng vẫn tỏ ra chân thành, xa xót :

- Trang... Đừng trách cậu ấy. Tất cả cũng chỉ tại cuộc chiến tranh chết tiệt chứ chơi thân với nhau cả thời tiểu học, trung học, tôi biết cậu ta là người rất trọng chữ tín.

- Thôi, tôi xin anh...Xin anh đừng nói nữa.

- Chính vì là bạn nên tôi không muốn em cứ cắn răng chấp nhận sự hắt hủi của ông bà bên đó và sự dèm pha, xa lánh độc ác của dân làng. Vậy chỉ còn một cách là phải đưa em ra khỏi cái vùng đất độc địa có nhiều kỷ niệm không hay đối với em này. Tôi xin hứa vào trong đó tôi sẽ coi em như em gái, sẽ không làm bất cứ điều gì khiến em phải buồn lòng và nếu em cho phép, tôi sẽ xin được coi con em như chính con tôi để lớn lên đứa bé khỏi tủi. Điều quan trọng hơn - Giọng hắn bỗng trở nên chắc nịch và dáng đứng hơi căng lên như dáng đứng của một hiệp sĩ - là ngay từ bây giờ, dù em muốn hay không muốn, tôi cũng sẽ công khai nói trước mọi người rằng, cái thai trong bụng em là của tôi. Cũng chả để làm gì nhưng ít nhất cũng đỡ cho em được phần nào nặng nề trước con mắt ác nghiệt của người đời.

Lần đầu tiên đôi mắt rất buồn và đẹp của cô gái nhìn lên Tuấn với cái nhìn đăm đăm, giằng xé, phảng phất một chút cảm kích...

Gió hồ thổi mạnh hơn. Căn lều bát giác khẽ đong đưa như một con thuyền đang đảo chao trên sóng dữ. Hắn vẫn ngồi, mắt hơi nhắm lại, chiếc tẩu trên môi không còn gì để nhả khói nữa. Ngọn gió hoang sơ khiến mái tóc khá đẹp của hắn bay tung. Nhìn hắn giờ đây giống một thi nhân hơn là một võ tướng. Gã vệ sĩ vẫn đứng như một gốc cây cháy im lìm ở phía sau một quãng. Có con cá nào quẫy nhẹ dưới kia. Cô đơn và tĩnh lặng. Cô đơn và tĩnh lặng như mảng đời phía sau của hắn...

... Sài Gòn những tháng đầu năm 56. Hắn đang đứng trước ông bố tư sản vận bộ bà ba lụa màu mỡ gà vẻ sang trọng, trưởng giả. Hai tay hắn khoanh lại:

- Ba gọi con?

- Không phải gọi mà tôi muốn hỏi anh đã sẵn sàng lên đường chưa? - Giọng ông bố khàn khàn, cái giọng của một người đã làm bạn với bàn đèn thuốc phiện lâu năm.

- Con xin ba cho con ở lại. Con nghĩ, để trở thành một thương gia có hạng như ba, con có thể hoàn toàn tu rèn ở trong nước.

- Trong nước hay là mày không xa được mối tình vô vọng đáng xấu hổ của mày?

- Xin ba cho con không phải trả lời câu hỏi này.

- Thế thì câu hỏi nào? Không ngờ tao lại có một đứa con yếu đuối, nhu nhược và chán đời như mày. Làm thằng đàn ông cái quan trọng nhất là liêm sỉ. Không phải tao không quý nó, thậm chí còn coi nó như con ruột, đã tạo dựng cho nó một cuộc sống khá đầy đủ và thực lòng cũng rất muốn mày với nó là cái gì bởi vì ông già nó với tao ngày xưa là bạn Hướng đạo từ nhỏ, tao rất quý và trọng ông ấy nhưng một khi trái tim nó đã vĩnh viễn khép lại với mày thì mày phải thôi ngay đi chứ. Mày càng khốn khổ khốn nạn thì lòng dạ nó càng chai cứng, đàn bà là như vậy, sao điều sơ đẳng đến thế mà mày cũng không hiểu.

- Con hiểu nhưng con không thể làm khác được.

- Đồ ngu! Lần cuối cùng tao cho mày chọn. Một, tiếp tục sống như một cái hình nhân rách nát, vất vưởng rồi đâm đầu vào đâu mà chết đi cho rồi. Hai, sang Mỹ giật một mảnh bằng tiến sĩ kinh tế tại một trường danh tiếng nhất mang về đây. Sự nghiệp, tương lai, tiền đồ mày là ở chỗ đó chứ không phải là tối ngày chỉ vùi đầu vào mối tình khổ sở kia. Có tương lai, tiền đồ rồi thì thiếu gì những con đàn bà khác trẻ đẹp, quyến rũ hơn nhiều ập đến xin mày bố thí tình yêu.

- Con biết con không thể yêu ai được nữa.

- Nhưng chí ít mày cũng phải biết thương lấy chính cái thân mày. Loạn lạc rồi sẽ hết oạn lạc, lnền chính trị này ra đi nền chính trị khác sẽ đến, triều đại này đổ triều đại khác lên nhưng một nhà kinh doanh giỏi thì thời nào cũng cần. Sao?

- Ba để cho con nghĩ thêm chút đã.

- Tốt. Cứ nghĩ đi, bửa óc ra mà nghĩ cũng được nhưng tao cần câu trả lời ngay trong vòng hai mươi tư giờ nữa.

5

Đêm rừng sâu thăm thẳm.

Phàm ai đã ở rừng dẫu chỉ một đêm thôi là, như một ám ảnh, sẽ suốt đời còn nhớ. Tất cả đều đen với một vẻ đen mê mụ. Đen mặt đất, đen rừng cây, đen bàu trời, đen những cánh võng, đen cả cái khát vọng bình yên mỏng manh mà con người đang cồn cào hướng tới. Tiếng rừng than thở trong các vòm cao trên đầu, tiếng chuột chạy rưng rức dưới đất, tiếng con suối cạn chảy vấp váp đâu đây và tiếng những chiếc máy bay trinh thám của kẻ thù cứ khoan xoáy vào ruột gan như có ai gắp lửa bỏ vào.

Giữa màu đen mêng mang đó, có một căn lán lợp lá trung quân là vẫn còn đang leo lét ánh đèn bão vặn nhỏ. Thỉnh thoảng một làn gió rừng thổi qua, giọt đèn lại ánh lên, nhảy nhót như đốm sáng ma trơi. It ai có thể ngờ rằng đó lại là căn lán của một chỉ huy sở, của một sự hội tụ những những bộ óc sẽ làm thay đổi căn bản cục diện chiến trường này chỉ trong ngày một ngày hai, căn lán bộ tư lệnh mặt trận Tây Nguyên. Hiện diện trong lán lúc ấy có chừng gần chục con người, tất cả đều còn trẻ, có lẽ chưa một ai đã vượt qua cái cái tuổi bốn mươi nhưng nét mặt, cái nhìn, điệu cười đã sớm có chiều phong sương, già dặn. Đó là khuôn mặt của các sư trưởng, chỉ huy trưởng các đơn vị trực thuộc, phối thuộc đến từ khắp các trận đánh, các chiến trường vang dội trở về. Là sư trưởng sư 316, một con người thấp đậm, tóc húi cua; là sư trưởng 968 một con người cao gầy, vẻ nhà giáo; là sư trưởng sư 320 có cái đầu hói sớm, là lữ trưởng công binh với cặp kính trắng lấp lánh trên mắt, là lữ trưởng pháo binh râu quai nón xanh rì, là lữ trưởng tăng thiết giáp có màu da ánh thép, mặt vuông chữ điền nhìn mạnh mẽ như một trái đạn; là đoàn trưởng đoàn đặc công người nhỏ thó nhưng lại có đôi mắt nhìn dễ sợ và là các trưởng ban tác chiến, trưởng ban thông tin, chủ nhiệm hậu cần mặt trận... Nước da họ hầu hết đều xanh xao màu sốt rét, mái tóc thiếu chất cứ xác xơ, queo cứng trên đầu, quân phục màu xanh lá rừng giản dị, vai đeo xà cột, họ đang chú mục nhìn lên tấm bản đồ Tây Nguyên treo trên vách với cái nhìn trầm tư, xuyên thấu, dạn dày, thoáng một chút căng thẳng. Trong đó nổi bật lên khuôn mặt của Hoàng Lâm, sư trưởng sư chủ lực, chàng trai vệ quốc đoàn năm xưa đã gọi vang tiếng Mẹ trên đường đê ngược gió năm nào. Lúc này chàng trai non tơ đó đã trở thành một người đàn ông trầm tĩnh và xanh rì những chân râu ở cằm ở mặt. Ông đang ngồi cạnh một người đàn ông người Thượng to lớn, da nâu, cân quắc, đóng khố, tóc trắng buông dài như thác. Đó là già làng Y’ BLim, người thủ lĩnh dân tộc của hầu hết các cánh rừng Tây Nguyên. Khói thuốc khét lẹt từ cái tẩu ngậm trên miệng ông không ngừng bập vào nhả ra tạo một màn sương mờ ảo quẩn quanh trong lán.

Từ ngoài rừng, Nguyễn Thước, tham mưu trưởng mặt trận, một người vui nhộn, có cái nhìn lanh lợi, gò má nhọn hoắt, da đen cháy bước vào , giọng ông rổn rảng:

- Xin các đồng chí chỉ huy chờ thêm ít phút nữa. Tư lệnh và chính uỷ của chúng mình đang nhận những mệnh lệnh cuối cùng của Bộ chỉ huy tiền phương mới ở ngoài kia vào.

Vừa mới nói thế, lập tức mọi người đã xúm đến ông, chầm vập:

- Nhiệm vụ có gì thay đổi không, tham mưu trưởng?- Sư trưởng sư 316 hỏi.

- Nói đùa chứ bây giờ mà thay đổi nữa thì vỡ mặt! Ba tháng ba lần chuyển hướng mục tiêu, mỗi lần chuyển là mỗi lần trần ai khoai củ coi như làm lại từ đầu - Sư trưởng sư 968 tỏ ra lo lắng.

- Đúng là chưa có một mục tiêu nào lại thay đổi khủng khiếp mặt như mục tiêu này - Lữ trưởng pháo binh nói tiếp.

- Thay đổi, mấy bác còn đỡ - Vị chỉ huy đặc công cười nhẹ - Dù sao cánh pháo binh các bác cũng còn ở tầm ngoài, chỉ cánh đặc công chúng tôi mới cực, hàng rào nào cũng phải bò nát.

- Có vậy thì trên mới đưa vào đây cả một bộ tư lệnh tiền phương đại diện cho Bộ tổng, cho Quân uỷ trung ương và đưa cả một vị trung tướng nổi tiếng là thông thái vào làm tư lệnh mặt trận của tụi mình. Này, mình có linh cảm phen này làm ăn chắc to lắm, to hơn cả kỳ Mậu Thân. Vậy mới khoái, mới hả những năm tháng tím ruột tím gan chờ đợi. Có đúng không tham mưu trưởng? - Lữ trưởng công binh hỏi.

- Tây Nguyên lúc này gồm có 5 tỉnh - Sư trưởng sư 320 hơi hất cái trán hói lên - Hai thằng cha Quảng Đức, Phú Bổn coi như không bàn đến, chuyện vặt, vậy còn ba thằng Gia Lai, Kontum, Đalak theo các ông thì trên sẽ quyết thằng nào? Phía Bắc hay phía nam?

- Xem chừng mấy cụ trên sẽ ngả về hướng nam, tức Buôn Mê Thuột - Lữ trưởng thiết giáp cất tiếng trầm trầm, thận trọng - Nhưng cũng có thể là chính Pleicu, ngay giữa bộ chỉ huy tối cao của chúng nó.

- Mình không tin - Sư trưởng 316 dướn cái vóc dáng thấp đậm của mình lên , bác lại vẻ gay gắt - Đánh nam Tây Nguyên là phiêu lưu, là hết sức mạo hiểm, trong khi bắc Tây Nguyên ta đã có lực lượng gài sẵn, đã thạo đường đất, thung thổ, lại gần hậu phương, rất thuận lợi cho việc điều quân điều lương, cớ sao lại phải mò xuống tận Buôn Mê xa tít làm gì cho lòi đuôi, lòi cổ?

- Thế cho nên ông mới chỉ làm được cấp sư, cấp chiến dịch - Người chỉ huy pháo binh xoa xoa hàng râu quai nón - Còn đây là chiến lược, sách lược ở cấp vĩ mô, mình biết đâu mà mò.

- Cấp nào thì cấp cũng phải dựa vào hoàn cảnh thực tiễn - Người này quật lại - Không có thực tiễn là không có gì hết. Tôi nói thật đó.

- Thì có ai bảo ông nói dối đâu - Người râu quai nón tỏ ra cũng không kém - Có phải không tham mưu trưởng?

Tham mưu trưởng Nguyễn Thước mặt tỉnh bơ làm như không nghe không nhìn thấy gì, hồi lâu mới thả một câu hỏi chả ăn nhập vào đâu:

- Cậu nào còn thuốc cho điếu, vay cũng được, vay một trả mười, trả một trăm, thắng trận này thiếu cha gì thuốc.

Hoàng Lâm từ đầu ngồi im như mải đuổi theo một dòng suy nghĩ gì chảy thầm bên trong lúc này mới móc túi đưa cho tham mưu trưởng một điếu thuốc rê đã quăn queo. Ông vội vồ lấy, bật quẹt Zippo móp má rít một hơi ngon lành. Nén chờ cho ông nuốt xong vài khói, mọi người lại kéo ghế nhích gần thêm ông chút nữa, vẻ sát xạt hơn:

- Này, liệu kỳ này có giống như các kỳ trước chúi đầu chúi cổ đánh vào rồi lại ôm đầu máu nhảy ra không, anh? - Sư trưởng sư 968, người có thẹo môi hỏi - Tôi là tôi còn hận cái thằng Kontum đợt chồm lên năm 73 lắm! Giá lúc ấy mà trong tay tôi có chừng một sư mạnh, thêm một trung đoàn pháo nữa thì nhất định tôi đã ăn gỏi chúng rồi. Phải rút ra mà ức trào máu mắt.

- Giống là giống thế nào - Người thấp đậm trợn mắt - Ông muốn lịch sử lặp lại à? Theo mình cứ đề nghị trên tập trung tất cả đánh dốc một trận, đánh đến cùng, đánh bằng cả ba thứ quân, chết bỏ cũng đánh, đánh dập dạp đánh nửa chừng như mấy lần trước, khó làm công tác tư tưởng bộ đội lắm.

- Tôi nhất trí!- Vị chỉ huy đặc công đấm mạnh nắm tay to tướng vào đùi mình kêu cái bụp!

- ấy, đừng làm thế, lụi giò, đến khi vào việc lại không bò được - Người đầu hói sớm, vị sư trưởng sư 320 nức tiếng tài hoa và trầm tính tủm tỉm cười - Biết vậy nhưng vấn đề là đánh ở đâu? Trận mở màn là ở chỗ nào? Bao giờ đánh? - Rồi quay qua phía Hoàng Lâm đang mải rì rầm cái gì đó với già làng Y’Blim - Để hỏi con người được mệnh danh là nhà tư duy chiến lược của mặt trận này thử coi . Sao, ông sư trưởng sư đoàn chủ công, sư đoàn thép?

Vẫn chìm trong dòng suy tưởng riêng tư, Hoàng Lâm giật mình nhìn lên, ngơ ngác hỏi lại:

- Cái gì kia?... Ai lụi? Ai bò?

- Là chúng tôi đang muốn hỏi theo ông thì kỳ này ta sẽ nện vào đâu trước?

- à, câu trả lời đã nằm sẵn trong mắt ông tham mưu trưởng mặt trận kia kìa - Hoàng Lâm đánh mắt nhìn về phía ông Thước, cười hóm.

- Tham mưu trưởng ơi, bật mí chút coi! - Người hói sớm vội quay lại vị tham mưu - Sao hôm nay ông anh lại có vẻ im lìm, bí hiểm dữ vậy, nhìn không giống ai, kỳ lắm! Nào, bật chút đi, anh em nóng lòng sốt ruột quá rồi! Chắc các cụ ở trên không nỡ bắt lính tráng phải chuẩn bị lại chiến trường một lần nữa chứ? - Móc ra một đầu mẩu thuốc đưa ra, làm bộ cười cầu tài - Cotab thứ thiệt đó thủ trưởng. Vẫn có ý để giành cho thủ trưởng mà chưa có dịp đưa - Chủ động châm thuốc cắm vào miệng ông - Yên tâm đi anh em, xong hơi này chắc là thủ trưởng nói thôi, nhỉ?

Cuối cùng, vẫn cái nhìn ranh mãnh, tham mưu trưởng phì cười đến khục một cái rồi mới dấm dẳng:

- Việc gì mà vội. Cơm không ăn còn đó, mọi người cứ chuẩn bị bụng dạ cho ngon đi! Chỉ sợ cơm canh ê hề dọn ra rồi lại bị ngợp. Giờ thế này, trong khi chờ đợi, tiện có già làng Y’ Blim vốn là một nghệ sĩ, một nghệ nhân hát rong nổi tiếng đây, xin già cho nghe một điệu Khan để cái đầu của các vị chỉ huy đây nó nguội đi một chút kẻo căn lán này nó lại cháy đùng đùng lên bây giờ.

Vài tiếng vỗ tay tán thưởng nổi lên lẹt đẹt và có cả những đôi lông mày chau lại trong khi cái con người đầu hói sớm đưa mẩu thuốc vừa rồi lắc đầu ngán ngẩm:

- Thế là đi tong mất hai điếu thuốc! Lão này cáo thật.Thôi, không sao, hát đi già làng Y'Blim!

Già Y’ Blim đứng dậy bước lên trước mọi người rồi ngồi xuống, khoanh chân bằng tròn, dáng ngồi vững chắc tạo thành một bức tượng Tây Nguyên đẽo bằng gỗ . Một đốm lửa vừa được ai đó chụm lên hắt ánh hồng vào khuôn ngực đồng hun vẫn còn săn rắn của già. Đốm lửa ấy cháy lên tóc, cháy vào mắt, toả vào khuôn mặt tất cả mọi người, trong đó có một người trẻ tuổi, mái tóc để hơi dài từ nãy chỉ ngồi im lặng ở võng vãnh góc tối phía sau lúi húi viết vẽ cái gì đó lúc này mới nhẹ len lên trước, mắt cũng lấp lánh dán chặt vào thân hình, bộ râu, khuôn mặt người già làng. Đó là hoạ sĩ Văn Hướng. Vẻ như có một cảm hứng sáng tạo nào đó bùng lên từ trong tâm thức dò tìm, anh vội lia bút vào tờ giấy đặt trên đùi như không còn biết có ai bên cạnh nữa. Hoàng Lâm ghé nhìn xuống bức tranh đang hiện hình dần vóc dáng, thần thái của người thủ lĩnh Tây Nguyên nổi tiếng ấy, nói nhỏ:

- Con mắt được rồi đấy. Thêm tý âm u, cương nghị nữa vào. Lúc nào cậu xuống chỗ mình chơi, có nhiều cái để hoạ sĩ xúc cảm lắm.

Hoạ sĩ chỉ khẽ gật đầu rồi lại tập trung như nhập đồng vào ngọn bút sắt của mình. Trước mắt anh, già làng Y’Blim không giáo đầu, không ngượng ngập cũng không cần hắng giọng đưa đà, như thể cái chuyện này đã biến thành máu, thành hơi thở hàng ngày, già cất tiếng hát luôn. Giọng hát khàn khàn, trầm sâu như vang lên từ lòng đất lòng hồ kể về một thiên tình sử, về một nét quật khởi mãnh liệt chống áp bức, bạo tàn của chàng trai anh hùng người Ê Đê trong bản trường ca Xing Nhã bất hủ. Lời kể của ông như có tiếng kồng tiếng chiêng vang vọng bên trong...

“... Ơ chim kơ tia giục mày đi ăn quả kơ chin / Ơ chim hơ rin mày đi ăn quả kơ tơ la trên đồi...

...Ngày xưa có một đôi vợ chồng tên là Gia rơ Kốt và Hơ bia Đá chịu khó làm ăn trở nên giàu có và sinh được một người con là chàng Xing Nhã. Ngày lễ Thổi tai cho con, vợ chồng Gia rơ Kốt mời vợ chồng người bạn thân là Gia rơ Bú tới dự. Nhưng Gia rơ Bú chối từ chỉ cho một mình vợ là Hơ bia Guê đi. Vợ chồng hắn vốn đã ganh ghét với cảnh giàu sang của bạn. Dự lễ về, Hơ bia Guê xúc xiểm chồng. Gia rơ Bú kéo nô lệ tới đánh phá buôn làng của bạn, giết Gia rơ Kốt và bắt vợ bạn về làm nô lệ....Xinh Nhã được ông Gỗn cứu thoát và đưa cho vợ chồng Xing Uê nuôi. Lớn lên chàng được nàng Bơ ra Tang yêu và chỉ cho biết kẻ đã phá hoại gia đình chàng. Chàng tìm tới buôn làng của Gia rơ Bú. Được Hơ bia bơ Lao giúp sức, Xing Nhã đã đánh phá buôn làng của kẻ thù tan tành, trả được thù cha, cứu được mẹ thoát khỏi vòng nô lệ.... Cảm kích lòng tốt của Hơ bia bơ Lao, Xing Nhã lấy nàng làm vợ còn Bơ ra Tang, người đã chỉ cho chàng biết mặt kẻ thù, Xing Nhã nhường lại cho em nuôi là chàng Xing Mưn dũng cảm...

...Hỡi chim nghiếc chim kơ tin, chim cú, chim mơ ling! Hỡi dân chúng đồi thấp, hỡi nô lệ rừng cao! Hãy mài mác ngoài làng mài dáo trong nhà, cầm khiên theo ta đánh giặc... “

Giọng Khan mỗi lúc một lắng sâu như chứa cả lửa rừng, cả hình bóng chàng trai Xinh Nhã ở trần vận khố toàn thân nhếnh nhoáng mồ hôi cầm mác lao lên xung trận trong tiếng hú dũng mãnh vang trời khiến người nghe lặng đi, những đôi mắt từng trải trận mạc nhìn lên như những mắt trẻ thơ lần đầu tiên được ngất ngây tiếp xúc với một vùng cổ tích hoang sơ, sâu thẳm. Lửa vẫn bùng lên. Lửa soi rọi vào từng cung bậc lời kể, soi rọi vào từng nhân vật. Lửa đánh nhoà đi tất cả nhưng lửa cũng hiện hình tất cả. Bản trường ca bay lên trong lửa. Cháy bừng trong lửa. Cháy lom dom trong nét vẽ tài hoa của người hoạ sĩ....

Giữa lúc đó ngoài cửa lán có một tốp người lặng lẽ đi tới. Nghe tiếng Khan, họ bất giác nhẹ chân dừng lại, cũng lắng nghe, nhìn nhau, nét mặt tỏ ra xúc cảm khó tả. Chợt nhận ra người đi đầu, người đứng gần cửa nhất chính là người đàn ông trung tuổi có đôi lông mày lưỡi mác một mình tha thẩn đi dọc Hồ Tây sáng tinh mơ hôm nào và hai người đứng sau thì một là dong dỏng cao, một tầm thước, có khuôn mặt khá đẹp. Đó là bộ ba: tư lệnh, chính uỷ và phó tư lệnh của bộ tư lệnh mặt trận Tây Nguyên vừa đi nhận lệnh ở Bộ chỉ huy tiền phương ở cánh rừng bên kia núi trở về.

Chờ cho tiếng Khan tạm dứt, tư lệnh mới bước vào, vỗ nhẹ hai bàn tay vào nhau, cái nhìn rất ấm và một giọng nói cũng ấm nhẹ:

- Hay quá!

Tất cả nhìn ra, vội vã đứng dậy theo tư thế nghiêm trước người chỉ huy cao nhất, các ánh mặt đều lộ rõ vẻ vui mừng. Tư lệnh ra hiệu cho mọi người cứ tự nhiên rồi ông cũng tự tìm cho mình một chỗ gần lửa, ngồi xuống, hướng cái nhìn lên Y’ BLim:

- Chào già làng Y’ Blim! Chào đồng chí phó bí thư kiêm tỉnh đội trưởng Y'Blim! Xin lỗi vì đã cắt ngang bài Khan của già.

- Ngang dọc gì đâu - Già làng cười, cũng đứng dậy - Nếu để tui đọc hết thì phải mất ba ngày ba đêm.

- Chào các đồng chí - Tư lệnh quay sang nhìn hết lượt các khuôn mặt - Chà! Vậy là đã đầy đủ cả bốn vị sư trưởng và các đơn vị phối thuộc. Chưa bao giờ chúng ta lại có một thành phần họp mạnh như thế này. Xin lỗi đã để các đồng chí phải chờ - Ông tiến đến bắt chặt tay hai người đàn ông một thấp đậm, một có vết thẹo ở trên môi - Vào rồi đấy à? Nhanh quá! Nhanh quá! Cứ nghĩ rằng hai sư đoàn của các đồng chí ít nhất cũng phải già một tuần nữa mới tới.

- Thần tốc mà tư lệnh - Người cao gầy cười, nói - Mỗi sư hốt gọn lên 500 xe làm cái rẹt là đến nơi.

- Chào anh Lâm - Ông bắt chặt tay Hoàng Lâm vẻ như hai người đã có mối quan hệ quen biết - Trước lúc vào, tôi có ghé thăm nhà. Bà cụ vẫn khoẻ. Nghe đâu cháu Oánh cũng đã vào trong này. Biết đâu hai cha con lại chẳng gặp nhau - Ông bước đến bắt tay Duy Hướng - Chào nghệ sĩ! Tranh của anh gửi ra ngoài kia được dư luận khen lắm. Tôi cũng có xem. Thật vui khi chúng ta lại gặp nhau ở đây. Kỳ này chắc anh sẽ có một mảng đề tài phong phú mặc sức mà vẽ.

- Dạ, tôi cũng hy vọng như vậy. Xin phép thủ trưởng!

Văn Hướng trả lời rồi ý nhị xếp giấy bút, lặng lẽ bước ra. Người tư lệnh tiến đến ngồi vào cái bàn ken bằng tre kê chính giữa, một lần nữa đưa mắt nhìn hết lượt với cái nhìn thật tin cậy rồi nói:

- Có lẽ ta bắt đầu vào việc nhé! Thời gian gấp gáp lắm rồi. Xin trả lời cái câu hỏi mà các đồng chí đang nóng lòng muốn biết: Quyết định cuối cùng của Bộ chính trị và Quân uỷ trung ương về mục tiêu mở màn trong cuộc tổng tiến công tổng nổi dậy chiến lược này là ...Buôn Mê Thuột.

Ba tiếng đó nổ toác trong phòng họp, vỡ tan trong đầu mọi người, tạo nên những tiếng xì xào, những cái nhìn trái chiều và đồng chiều, tạo nên những cái lắc đầu không hiểu và cả những cái gật đầu thấu hiểu. Đôi mắt thiếu ngủ trũng sâu của tham mưu trưởng lúc này mới nhìn vào mọi người với cái nhìn ranh mãnh ra ý bảo, đã thấy chưa, cơm không ăn còn đó mà. Đôi mắt ấy nhìn sang Hoàng Lâm. Hai người lặng lẽ mỉm cười như đã đoán trước được ý nhau, đoán trước được ý định chiến dịch. Trước không khí cuộc họp khá xôn xao và có một chút hẫng hụt ấy, vị tư lệnh chỉ mỉm cười, tiếng nói vẫn đằm dịu:

- Tôi biết có một số các đồng chí ngồi đây không tránh khỏi bị bất ngờ. Và chính tôi cũng bị bất ngờ. Đó là một dấu hiệu tốt về binh thư. Từ sự bất ngờ này ta sẽ chuyển sang sự bất ngờ khác có tính chiến lược lớn hơn về phía đối phương. Hôm nay tôi sẽ truyền đạt tới các đồng chí tinh thần cơ bản của Trung ương và những mệnh lệnh cụ thể của đồng chí tổng tư lệnh, coi như không thay đổi gì nữa...

Tiếng nói trầm tĩnh của người tư lệnh mặt trận thoát ra khỏi căn lán, bay lên đỉnh rừng, lan vào không gian và cuối cùng đọng lại, lướt qua ở những khuôn mặt, trong những đôi mắt mở to, quả cảm của những cán bộ chỉ huy có mặt như chỉ còn là một tiếng vọng vừa cụ thể vừa mơ hồ:

“ ...Lịch sử chiến tranh giải phóng dân tộc đã chứng minh, ai chiếm được cao nguyên thì người đó sẽ giành được thế thượng phong chiến lược. Trong đó Buôn Mê Thuột lại là thủ phủ, là  trái tim của cao nguyên. Đây là mục tiêu địch chưa có phòng ngự dự phòng nhưng nếu cần ta  sẵn sàng đánh cả trường hợp địch đã có dự phòng, địa hình lại bằng phẳng dễ tiếp cận, dễ dàn quân. Phá vỡ được Buôn Mê thuột là sẽ  mở thông được hành lang xuống vùng đất đông nam bộ rộng lớn và có đà dốc thẳng ra các tỉnh duyên hải. Đây là ý đồ chiến lược đã được trên cân nhắc rất kỹ, đã buộc lòng phải thay đổi đi thay đổi lại nhiều lần để đưa đến quyết định cuối cùng này. Đócốt lõi của binh pháp tôn Tử, là tư tưởng Nguyễn Trãi, dễ người dễ ta, khó người khó ta, chọn chỗ khó của địch để sửa cái khó của ta, tương kế tựu kế tạo thế bất ngờ và, thưa các đồng chí - Ông mỉm cười - đó cũng là lý do tại sao ta chọn Nam chứ không phải bắc Tây Nguyên. Tất nhiên các đồng chí ngồi đây không phải ai cũng thống nhất với mục tiêu này, vậy ta để cả ngày mai trao đổi, tranh luận hết lý hết nhẽ, ngày mai không xong sẽ tiếp ngày kia, ngày kia nữa, cho đến khi nào đồng tâm nhát trí mới thôi..."

Nét mặt mọi người trong lán thoáng trở nên nhẹ hơn nhưng không phải vẫn không có những đôi mày chau lại. Tiếng nói của người tư lệnh vẫn không cao lên, vẫn khe khẽ như câu chuyện trao đổi tâm tình riêng tư giữa những người bạn bè, đồng đội thân thiết, ruột thịt lâu ngày gặp nhau và lại sắp cùng nhau lên đường đi dự một ngày hội cắt lúa, một ngày vui chống lụt, chỉ có đôi lông mày lưỡi mác nhíu lại làm cháy sáng đôi mắt trũng sâu...

... " Mà một trong những nét chính yếu để tạo ra cái thế đó là chiến thuật nghi binh. Phải căng địch ra ở hai đầu, nhử địch về hai điểm Kontum và Pleicu, nơi địch nhất định sẽ ra sức phòng ngự vì đã nếm đòn chí tử trào Mậu Thân , đồng thời các quân khu, các đơn vị bạn theo mệnh lệnh của bộ tổng sẽ kìm chân lực lượng tổng dự bị chiến lược của địch ở những thành phố lớn không cho chúng rảnh tay cơ động lên trên này. Tóm lại phải làm cho địch không thể ngờ ta sẽ tiến công vào Buôn Mê Thuột để có thể tiến hành trót lọt một trận đánh điểm huyệt đích đáng nhằm gây tê liệt trên toàn cơ thể đối phương. Chính vì thế mà ta đã được huy động tới bốn sư đoàn mạnh và tăng cường thêm các lữ đoàn pháo binh, thiết giáp, công binh, đặc công cho quyết chiến điểm này trong khi địch chỉ có một sư đoàn đủ, bảy liên đoàn biệt động, 36 tiểu đoàn Bảo An, 4 thiết đoàn xe tăng, xe bọc thép, một sư đoàn không quân, 8 tiểu đoàn pháo binh 250 khẩu.

Các đồng chí!- Đến đây giọng ông mới hơi cao lên, nhả ra từng âm tiết mạnh mẽ, rành rọt - Thời cơ và vận hội ngàn năm đang đến gần. Thời kỳ phòng ngự tiến công đã chấm dứt, từ bây giờ chỉ có tiến công và tiến công. Giải phóng Buôn Mê Thuột tiến đến giải phóng toàn bộ Tây Nguyên là một trách nhiệm nặng nề nhưng cũng là một vinh dự lớn lao mà chúng ta đã được đảng và nhân dân tin cậy giao phó. Tôi hạ lệnh từ giờ phút này, tất cả các đơn vị khẩn trương bắt tay ngay vào công tác chuẩn bị...”

Tiếng nói dứt. Không khí ắng đi một chút như có một áp lực nào đó đè xuống, nặng oằn. Không còn một lời xì xào nào nữa, thay vào đó chỉ có những mắt hướng lên căng chằng và sáng rỡ một ngọn lửa âm ỉ từ trong hắt ra. Chính ngọn ấy đã giúp cho ông hiểu rằng rốt cuộc các đồng đội của ông cũng đã nhất trí với ý đồ của trên. Ông mỉm cười nhìn về phía người đàn ông tầm thước lúc nãy cùng vào với mình và tham mưu trưởng Nguyễn Phước nói câu cuối cùng trước khi dừng lời:

- Nói thì dễ làm thì khó. Mọi phương án chuẩn bị đồng chí Vũ Lân, phó tư lệnh và đồng chí Phước tham mưu trưởng đây sẽ làm việc hết sức cụ thể với các đơn vị trưởng. Đặc biệt là sư anh Lâm, lần này vẫn giữ vị trí là chủ công của toàn mặt trận - Rồi cái nhìn của ông lại phủ nhẹ lên tất cả - Trước khi vào đây, đồng chí tổng tư lệnh có nhắc đi nhắc lại với tôi: “ Ngoài động tác nghi binh ra, bí quyết thắng lợi của mọi ý đồ tác chiến là công tác làm đường. Bằng những kinh nghiệm của lịch sử chiến tranh thế giới và lịch sử chiến tranh của ta, ví như trận Điện Biên Phủ, con đường chính là những động mạch huyết tử dẫn thẳng vào tim óc kẻ địch. Không có đường là không có thế bất ngờ, không có thế hợp đồng binh chủng, không có gì hết.”- Ông chuyển mắt sang người già làng - Trong đó có một thế hiệp đồng khác hết sức quan trọng. Đó là hiệp đồng nổi dậy với phong trào địa phương mà anh Điệp chính uỷ mặt trận sẽ bàn bạc cụ thể với đồng chí Y’Blim ngay sau đây. Cuối cùng, tôi đề nghị tất cả các đơn vị, từ cán bộ đến chiến sĩ phải tuyệt mật về mục tiêu này.

Ông nhìn sang chính uỷ Điệp. Chính uỷ gật đầu và vẫn ngồi, giọng nói không giấu được vẻ hài hước vốn có:

- Tôi nói ngắn thôi. Và nói chung từ giờ phút này mọi sự đều phải hết sức ngắn, ăn ngắn, ngủ ngắn, nói ngắn và suy nghĩ cũng phải hết sức ngắn gọn. Tức là, trong suy nghĩ, chúng ta phải nhanh chóng gạt bỏ đi cái ám ảnh nặng nề về đợt chồm lên vào Kontum không thành trước đây. Kontum là Kontum, Buôn Mê Thuột là Buôn Mê Thuột. Hai mục tiêu khác nhau, hai thời điểm khác nhau và hai thế và lực cũng khác nhau, chẳng việc gì mà phải lôi nó dính vào nhau cả. Hai, chưa bao giờ trên cho ta một lực lượng mạnh đến nằm mơ cũng không có này, nhưng không phải lực lượng nào cũng được phân công ở vị trí chính yếu cả, có cái chính có cái phụ, phụ đấy mà chính đấy, chính đấy mà lại phụ đấy, yêu cầu các cán bộ chủ chốt thông suốt, không so kè. Điều này không loại trừ cả các đơn vị đóng vai trò chủ công. Và cuối cùng - Ông mỉm cười - cho tôi nói giọng chính uỷ một chút nhé, đây là trận đánh mà sức chiến đấu của nó hoàn toàn nằm trong sức mạnh của các cấp uỷ, các chi bộ đảng cơ sở, mong các đồng chí nhận thức cho hết tinh thần này. Hết! Cũng ngắn đấy chứ hả? Hà... Hà...

Tất cả vui vẻ cười theo ông. Căn lán chỉ huy bỗng nhẹ nhõm trở lại.

Khuya. Mọi người đã lục tục về hết. Trong lán lúc đó chỉ còn lại tư lệnh và phó tư lệnh Vũ Lân. Tư lệnh rút thuốc mời ông một điếu Thăng Long bao bạc. Hai người đàn ông đứng tuổi lặng lẽ châm thuốc hút. Khói thuốc lá hậu phương chợt đánh thức trong họ những suy nghĩ vẩn vơ, xa vắng mà dù không muốn họ cũng không thể không nghĩ tới. Ngoài kia gió rừng đã có chiều lạnh hơn. Người công vụ lặng lẽ bước vào hạ các cánh liếp xuống rồi lại lặng lẽ đi ra. Giây lâu tư lệnh nói khẽ, tiếng nói thật ý nhị, chân thành:

- Anh Lân này! Anh đã có những ngày tháng lăn lộn ở chiến trường này với tư cách là chỉ huy trưởng, còn tôi, đã xa mặt trận một thời gian không ngắn, lần này trở lại tôi coi như là lính mới, lính tình thế, cho nên mọi việc vẫn trông cậy cả vào sự chuẩn bị chiến trường của anh, vào các anh.

- Tôi hiểu - Vũ Lân mỉm cười - Không có vấn đề gì đâu anh ạ. Mục tiêu chiến lược đòi hỏi phải có những con người chiến lược. Được anh vào đây, không phải chỉ tôi mà mấy anh em trong bộ tư lệnh đều mừng lắm! Tôi nghĩ đó cũng là một trong những cái sáng suốt của trên. Được làm phó cho một người như anh là tôi thấy hạnh phúc lắm rồi.

- Cám ơn anh - Tư lệnh húng hắng ho để che đi sự xúc động không giấu được của mình - Lời nói vừa rồi của anh làm tôi chợt nhớ đến lịch sử chống Nguyên Mông đời nhà Trần . Khi Thoát Hoan đem 50 vạn hùng binh rầm rộ tiến sang, thượng tướng quân Trần Quang Khải lúc đó đang nắm quân đội đã cảm khái nhất định thuyết phục Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn , một người anh em trong hoàng tộc thuộc chi dưới phải xuống núi nắm quyền tiết chế thay mình.

- Chỉ khuyên anh một điều - Tiếng nói của phó tư lệnh cũng thoảng đi - Mới vào đây chưa quen nước, anh hết sức giữ gìn để tránh sốt rét. Nước Tây Nguyên như anh đã biết rồi đấy, độc lắm!

Hai người chỉ huy cao nhất mặt trận nhìn thẳng vào mắt nhau ấm áp, chân tình và thấu hiểu...Lúc đó chiếc đồng hồ trên tay họ đã chỉ vào con số ba.

Buổi sớm. Rừng vắng. Những hoa nắng nhảy nhót trên mặt đất, trên thảm cỏ còn ướt sương. Không khí tĩnh mịch bao trùm. Tĩnh mịch đến nỗi dường như nghe được cả tiếng lá khô rơi, cả tiếng chân con chồn nhỏ nào giẫm khẽ lên cỏ lá ngoài bìa trảng. Vẳng một tiếng vượn hót chiu chít nghe như vuốt xoáy vào không gian. Trong một cánh rừng như thế, chính uỷ Điệp và người già làng đang đi song song bên nhau trên con đường mòn rải đầy lá khộp. Cả hai đều to cao, chỉ khác người này tóc còn đen, người kia tóc đã bạc trắng, người này nước da mai mái người kia lại mang màu da như tượng.

- Lực lượng của già hiện lúc này có bao nhiêu? - Chính uỷ hỏi.

- Tất cả bà con các dân tộc ở Buôn Mê, ở trên khắp các núi rừng Tây Nguyên.

- Tôi hiểu - Chính uỷ cười - Nếu không có bà con thì mấy chục năm qua làm sao bộ đội có thể bám trụ nổi ở vùng đất dữ dằn này. Bộ đội Giải Phóng biết ơn người Tây Nguyên nhiều nhiều lắm!

- Chính uỷ lại nói khách sáo rồi. Bà con Tây Nguyên biết ơn bộ đội Giải Phóng nhiều nhiều mới trúng.

- Già Y’Blim này, nếu tình hình mở ra...

- Mở ra? Chính uỷ nói không trúng nữa rồi. Mở ra thì sẽ có lúc đóng vào, người Tây Nguyên không muốn lần này phải đóng vào nữa đâu. Phải mở hoài, mở luôn thôi.

- Rồi, chắc chắn sẽ mở luôn không đóng nữa - Chính uỷ lại cười, một cái cười thật hiền, dễ lây - Sẽ mở thẳng và làm chủ Buôn Mê thuột. Đến lúc ấy nếu cách mạng giao cái chức trưởng ban quân quản thị xã, giao luôn cả quân hàm đại tá cho già, già có chịu không?

- Ui cha! Trưởng ban quân quản thì được rồi vì tui đã làm trưởng ban hoài mà, trưởng ban dân vận, trưởng ban dân tộc, trưởng ban tiếp vận, trưởng ban kinh tài...dễ thôi nhưng còn đại tá thì tui không dám nhận đâu. Đại tá to lắm, nhiều quân nhiều súng lắm mà trong tay tui chỉ có loe ngue vài người, tướng tá chi, mắc cỡ thấy mồ.

- Già hiểu không đúng về quân quản rồi. Trưởng ban quân quản là người chỉ huy cao nhất thị xã, đứng đầu tỉnh, giống như tỉnh trưởng, tiểu khu trưởng bên phía địch ấy, phải có quân hàm tương ứng chứ.

- Ây dà! Vậy thì tui không làm nổi nữa rồi. Tui hiện giờ chỉ có một tiểu đoàn bộ binh, một tiểu đoàn đặc công, một đội võ trang tuyên truyền, ba đội đội du kích, một đội cối, vài trăm cơ sở mật, gần tám chục chi bộ nằm rải rác búa sua...cứ để cho tui chỉ huy cánh này ào lên làm lực lượng hỗ trợ cho bộ đội chủ lực là khoẻ re à, khỏi phải làm thêm cái chi khác.

- Thôi được rồi - Chính uỷ bất giác đưa tay khoác nhẹ lên vai ông như khoác vai một người bạn thân thiết - Cái đó để sau. Việc nó đến, già có từ chối cách nào cũng không được đâu. Yêu cầu của cách mạng, yêu cầu của bộ đội Bok Hồ đấy.

- ầy, chính ủy nhắc đến Bok Hồ là ruột gan tui lại đau cuộn lên đây này - Giọng già nghẹn lại - Phải chi Bok Hồ sống được cho đến ngày hôm nay để nhìn con cháu sắp vào trận đánh lớn.

- Bok Hồ vẫn nhìn thấy, vẫn ở bên già, ở bên bộ đội, Bok Hồ không mất đi đâu.

- ừa! Như cái đài nó hay hát Bác đang cùng chúng cháu hành quân ấy hả?

- Đúng đó, già. Trước mắt, mấy đơn vị võ trang, du kích của già sẽ đưa sang kết hợp với sư đoàn của anh Lâm, còn các lực lượng khác, nhất là lực lượng quần chúng đông đảo, già cứ cho sẵn sàng, một mặt kết hợp với bộ đội làm động tác nghi binh nhân dân, mặt khác, nếu giờ “G” đến sẽ nhất tề nổi dậy tạo thành một quả đấm chính trị đấm ngay vào sào huyệt của chúng nó, đấm trên diện rộng cả thị xã, cả tỉnh.

- Rõ rồi. Nhưng không phải là một quả đâu mà mấy trăm ngàn quả đều đấm cùng một lúc kia đấy.

- Nhất trí! Phải đấm cùng một lúc, đấm bồi đấm nhồi, đấm không thương tiếc, đúng không già?

- Đúng chớ. Nếu sai, tui sẽ tự đấm vào ngực tui trước, đấm đến thủng ngực mà chết à.

Ông làm động tác đấm bùm bụp vào khuôn ngực còn khá nở nang của mình. Chính uỷ Điệp cũng bắt chước đấm nhè nhẹ theo như một sự gõ nhịp cho lời thề sinh tử. Cả hai cùng cười vang rừng. Chính uỷ chợt ngừng, nói tiếp:

- Vẫn còn một quả đấm nữa mà nếu xử dụng tốt sẽ mạnh không kém các quả đấm khác, thậm chí còn mạnh hơn, già.

- Quả đấm gì mà dữ vậy?

- Đó là qủa đấm thuộc mặt trận văn hoá văn nghệ. Mặt trận này già phải thổi bùng lên trong trận chiến nghi binh và càng phải thổi bùng lên khi tiếp quản thị xã.

- Được mà. Nhưng chả phải thổi đâu, người dân Tây Nguyên biết múa biết hát từ trong bụng mẹ rồi, không thổi nó cũng bùng à.

Họ lại cười. Tiếng cười thật sảng khoái, trong lành giữa một sáng yên bình trước cơn giông tố.

6

Pleicu, phố núi lúc này cũng cùng một cảnh yên bình như thế. Nếu có chút gì chộn rộn thì chút đó lại chỉ nằm trong tổng hành dinh tướng Tuấn.

Viên tướng có vóc người khắc khổ, gầy gò kiêm nhiệm đủ các loại chức sắc trọng yếu của vùng đất cao nguyên trung phần này đang đứng giữa những chiếc máy điện thoại như đứng giữa những sức ép kinh hồn của các làn sóng thông tin ma qủy. Thỉnh thoảng lại một chiếc rít lên như phải bỏng. Ông ta vừa cầm lên chiếc máy này chưa kịp nghe, kịp nói câu gì thì lại một chiếc máy khác rú tiếp. Cuối cùng ông ta giận dữ dập mạnh nó xuống, hất cằm về phía cô thư ký đang ngồi cắm cúi đánh máy ở một góc, tiếng đánh máy tinh tang rộn lên như tiếng mưa rừng:

- Trung úy nói với bên tham mưu cắt tất cả các đường Fone đến đây giùm tôi, trừ đường Fone của Sài Gòn và toà đại sứ. Bảo với họ dinh tư lệnh không phải là cái Đấu Xảo mà ráo trọi những cái tin rác rưởi, nhăng nhít nào cũng vất vào . Nói luôn với phòng tình báo là tôi chỉ cần nhận một cái tin duy nhất thôi, đó là Cộng quân sẽ đánh vào đâu? Bao giờ đánh? Đánh theo kiểu nào chứ tôi không cần những dự đoán lòng ròng, những thông tin ngớ ngẩn khác. Đúng là đồ ăn hại cả, lúc thế này lúc thế khác, vậy thì để chính tư lệnh trực tiếp đi thám thính lấy còn hơn.

- Dạ!

Đôi mắt đẹp của cô gái thoáng nhìn lên cấp chỉ huy của mình chăm chú rồi đứng dậy, dập gót giày đi ra. Còn lại một mình, hắn nhồi thuốc vào tẩu, trầm ngâm đứng trước tấm bản đồ Tây Nguyên có năm chấm sáng nổi lên biểu trưng cho năm tỉnh Kontum, Pleicu, Buôn Mê thuột, Quảng Đức, Gia Nghĩa. Cái nhìn đã sớm có chiều trễ nải của hắn dừng lại ở chấm Buôn Mê và bám dính ào đó. Cái chấm lúc nhấp nháy, lúc truội đi, khi bừng sáng lúc lại lu mờ.... Dung vào. Ngần ngừ một chút rồi báo cáo:

- Thưa ông...

- Cái gì nữa? - Hắn chau mày vẻ không muốn nghe.

- Có điện của ba ông báo mười phút nữa sẽ có mặt ở sân bay.

- Ba tôi?.. - Hắn giật mình quay lại, con mắt thiếu ngủ hơi xầm xuống - Ông già lên đây làm gì lúc này hè? Kỳ cục!

Nhận biết được điều đó, Dung gượng nhẹ:

- Thưa ông... hay là em nói ông đi vắng xa, em sẽ đưa cụ đi thăm thú những cảnh vật cần thăm thú ở đây rồi rồi nói khéo cụ trở lại Sài Gòn?

- Khỏi!- Viên tướng phảy tay - Cô thì hiểu cái gì về ông ấy mà khéo với không khéo! Cứ bảo xe ra đón, đưa thẳng về lầu tứ giác.

- Rõ!

Cô gái đi ra. Hắn thả mình ngồi xuống ghế, mắt nhìn lơ đãng lên trần nhà. Đúng, cô ta làm sao có thể hiểu được, chính hắn cũng chẳng thể hiểu hết được tình cảm giữa hắn và người cha sinh ra hắn thực chất là thế nào. Đối với cha, từ xưa đến nay và có lẽ cả từ nay về sau, ở hắn luôn luôn tồn tại một thứ tình cảm hai chiều vừa kính nể, vừa yêu thương lại vừa muốn xa lánh. Người ta bảo số hắn khắc tinh với bố nhưng hắn, hắn lại thừa biết, sở dĩ có cái tình cảm kỳ quặc đó là bởi lúc nào đứng trước bố, đứng trước cái vẻ sang trọng và sắc sảo, trải đời đến choán ngợp của bố, hắn cũng cứ cảm thấy mọi sự rắc rối trong mình bị lột trần ra, săm soi và bị phán xét đến tận cùng mà từ bé đến giờ, hắn không thích bị ai săm soi, dạy dỗ cả. Hơn thế, lâu lâu phải ngồi đối diện với ông cụ hắn lại có cảm giác đang ngồi đối diện với một mảng đời khổ đau, thất bại của mình. Hắn không muốn, hắn đang cố tình quên đi, mặc dầu đã hơn hai mươi năm rồi, hắn càng quên lại càng nhớ. Cho nên, lạ chưa, từ sâu thẳm bên trong, hắn vừa muốn được gặp bố lại vừa không.

Với trạng thái trái ngược ấy, hắn gọi viên đại tá trực ban nói mình phải đi có chút việc và cấm không ai được quấy rầy.

Trong một cái lều bát giác thật thơ mộng nằm vươn ra mặt hồ dưới những tán cây bạch đàn liễu rủ bóng xuống sát nước, hai cha con viên lãnh chúa Tây Nguyên đang ngồi trước mặt nhau như hai kẻ xa lạ. Xa xa, ở cách đó một đoạn lại là gã vệ sĩ tóc xoăn đứng im phắc như thần chết, không động đậy. Người cha đẹp lão, chắc giờ đây cũng đã phải ngoài bảy mươi tuổi, vẫn bộ đồ lụa mỡ gà tạo dáng phong lưu, nhàn tản như năm nào dù đã khác đi nhiều lắm với mái tóc và hàng râu để dài, trắng bạc, đạo cốt. Không cần để ý đến cái nhìn xa cách, hơi lạnh lùng của đứa con một lúc này đã đeo lon hàm tướng, người cha vẫn cái giọng hết sức bề trên, xóc sói và bao dung:

- Anh làm cái gì mà mặt mày khó coi thế? It nhất sau cả nửa năm mới gặp, là con, anh cũng phải cố tỏ ra vui mừng khi gặp cha anh cho phải phép chứ.

- Con lúc này đang lu bu lắm. Đáng lẽ ba...

- Đáng lẽ ba anh không nên lên đây quấy rầy anh chứ gì? Thôi được, tôi không quấy đâu, tôi chỉ ngồi với ông thiếu tướng chừng mươi phút rồi lại bay về Sài Gòn ngay.

- Con xin lỗi... Con tính sau đợt này sẽ xin nghỉ phép về thăm ba ít ngày.

- Cám ơn nhưng ba nghĩ chắc sẽ không có đợt nào khác nữa đâu.

- Con không hiểu? - Hắn quay hẳn người lại.

- Cứ chúi đầu chúi mặt ở cái xó rừng này anh làm sao hiểu được. Ngay cả tổng thống của anh cũng không hiểu hoặc cố làm ra vẻ không hiểu kia kìa.

- Tức là ...

- Tức là anh và cái chế độ của anh sắp tiêu rồi. Người Mỹ bắt đầu chơi trò đem con bỏ chợ để tránh xấu mặt rồi. Ông thiếu tướng lãnh chúa Tây Nguyên đã có lúc nào thử để đầu óc tĩnh lặng mà nghĩ rằng, bao nhiêu năm nay các ông sống, các ông huênh hoang, gào thét, các ông làm cha thiên hạ bằng sự hà hơi của người Mỹ, bây giờ cái sự hà hơi đó không còn nữa thì con bù nhìn rơm là các ông sẽ ra sao không?

- Ba... Đây không phải là chỗ để ba nói những điều đó.

- Mày sợ à? - Một cái nhìn còn sắc lắm chém thẳng vào khuôn mặt người con - Chính chính phủ của mày, quân đội của mày, ngay cả tổng thống của mày cũng là đều do những thằng tư sản già như tụi tao dựng lên, sao tao lại phải sợ ?

- Con biết nhưng...chắc bữa nay ba lên đây không phải để nói những điều ấy?

- Dĩ nhiên. Điều tao muốn nói với mày là ngay từ ngày đầu khi tao cho mày sang Mỹ để học nghề làm giàu thì mày đã đi trật đường rày sang nghề đao binh bạc bẽo, thất đức.

- Không phải tại con mà chính người Mỹ họ ép. Ba thừa biết một khi họ đã bỏ tiền ra, đã nắm mình trong tay thì họ đâu có dễ để cho mình được tự làm theo ý mình.

- Tao nghe rồi. Chính vậy mới sai. Sai ngay từ tao. Tao đã không thật hiểu cái đầu óc đặc sệt thực dụng và hóc hiểm của họ. Thôi thì đành, đao binh cũng được nhưng đao binh chỉ là cái cớ để mày có điều kiện làm giàu, thậm chí thật giàu, giàu rất nhanh, mượn chiến tranh để thực hiện những cú áp phe khổng lồ như mấy cha xếp bự của mày đã làm, đang làm nhưng mày lại quá ngu ngơ, mày chỉ say sưa vào chuyện đâm chém để rồi rốt cục khi cái nghiệp mày rắp tâm theo đuổi sắp tan như bọt biển thì trong tay mày không còn cái gì nữa, trắng phớ.

- ý ba nói lúc này con nên vất bỏ tất cả để vớ một mẻ thật to rồi chuồn?

- Bậy mày! Không bao giờ thằng cha mày bảo mày làm cái điều tráo trở, phản phúc ấy. Cái dòng họ nhà này một khi đã theo ai thì theo một bề, dù phải trả giá cũng không quay đầu lại. ... Anh cười cái gì?

- Nhưng con nhớ mấy chục năm qua ba vẫn chơi trò hai mang đấy chứ. Một mặt ba hùn hạp làm ăn với người Mỹ, với các quan chức nội các để thu vào trong tay những món lợi kếch sù, một mặt ba vẫn tuồn cả núi hàng cho phía bên kia để thu siêu lợi nhuận.

- Ngu! Đó không phải là hai mang mà chỉ là hai mặt của một mang, là đường sinh của một dòng họ, của một kiếp người, là kiếm một số lùi cho êm ngọt trong hỗn mang trời đất rồi gác kiếm rửa tay bởi trước sau gì rồi phía bên kia họ cũng sẽ thắng con ạ!

- Nói đùa, ba đáng sợ thật đấy. Lắm lúc tưởng đã hiểu ba tận chân tơ kẽ tóc nhưng rồi rút cục chả hiểu gì sất. Như lúc này chẳng hạn.

- Cám ơn con trai đã biết nhìn nhận giá trị của một thằng bố đã hết thời nhưng thực ra thằng bố ấy không phức tạp, ghê ghớm như con tưởng đâu. Vì lão ta chỉ là một sinh vật trục lợi bẩn thỉu theo đúng kiểu các lão già nhà giàu thời của ông Ban Zac.

- Có lẽ đã đến lúc con phải học cái kiểu luôn tìm cách tự giễu mình ấy của ba.

- Anh không phải lo tự giễu. Cả cái chính thể của anh, cái điểm tựa bên kia biển Thái Bình của anh đã đang giễu cợt, đang khinh miệt các anh rồi - Đột ngột thay đổi nét mặt, lặng lẽ lấy từ túi áo ngực ra một tệp những tờ giấy nhỏ bằng bàn tay có những hàng chữ viết tay đã ố nhoè, nhàu nát được ghói bọc cẩn thạn trong lần vải nhựa - Mày biết cái gì đây không?... Không chứ gì. Cái thứ đầu óc một chiều của chủ tớ chúng mày thì làm sao mà biết nổi. Những tờ căn cước được đảm bảo bằng máu đó.

- Căn cước?...Sao lại căn cước? - Đôi mắt hắn vội dán cứng vào đó.

- Đây chính là những cái mà mày gọi là chơi trò hai mang, là tuồn hàng sang phía bên kia đó. Đối với họ tao đâu cần lờ lãi, đâu cần siêu lợi nhuận, chả có thứ lợi nhuận nào siêu bằng làm ăn buôn bán vũ khí với bọn Mỹ và bọn chư hầu đầu óc tăm tối, xuẩn ngốc của nó hết. Mỗi lần đưa hàng vào rừng cho họ là mỗi lần tao có một cái chứng thực này. Tất cả có chừng vài ba mươi cái. Giờ tao giao cho mày. Tao làm là vì mày. Tao già rồi, sống đủ rồi, tao đâu có cần.

- Tức là ba cho con một cái phao cứu sinh, một phương tiện mà cả với kẻ thù một khi cái chế độ này không còn nữa?

- Tuỳ anh hiểu thế nào thì hiểu. Và cũng bỏ bớt những danh từ đã lỗi thời và hài hước như kẻ thù kẻ thiếc đó đi. Con người chỉ có một kẻ thù đó là chính sự ngu xi, cuồng tín ngự trị trong mình mà lại cứ tưởng rằng đó là một xác tín tốt đẹp. Thực dụng hết, phương tiện của nhau hết, đểu hết. Sống thêm ít năm nữa hoặc sống qua được trận giặc này, chắc anh sẽ thấm thía câu nói của lão già đã đi qua gần hết thế kỷ này.

Im lặng một lát. Câu nói trĩu nặng thời gian và khắc nghiệt nét chiêm nghiệm cuộc đời, số kiếp nhân sinh kia đã được sóng nước xôn xao vĩnh cửu nhân lên, hoà tan vào đầu óc của cả hai con người cùng dòng máu. Hồi lâu, người con mới khẽ hỏi:

- Lâu nay ba có gặp... cô ấy không?

- Ai? - Ông già làm bộ vô tình.

- Ba thừa biết là ai.

- Không. Kể từ ngày mày đi rồi trở về thay tên đổi họ như một thằng lục lâm mà không có phép của tao, người đã đẻ, đã làm giấy khai sinh cho mày.

- Thì con đã xin lỗi ba rồi. Con có những lý do mà...

- Một lý do ngớ ngẩn chỉ có được ở những thằng đàn ông ngớ ngẩn của thế kỷ mười chín. Tuấn! Tuấn là cái mẹ gì? Mẹ mày trước khi mất vẫn kêu mày là Chiêu kia mà. Mày trốn chạy tên Chiêu vì mày cho rằng, chính cái ý nghĩa cậu ấm cô chiêu khốn khổ ấy mà mày đã để mất nó.

- Ba.. con xin ba đừng nhắc lại chuyện đó nữa.

- Thì chính mày đang khiến tao phải nhắc đến đấy chứ. Thực ra là tao không muốn gặp dẫu rằng tao vẫn rất thương nó. Tao không muốn gợi lại nỗi buồn của nó và càng không muốn nhìn lại nỗi đau của mày, một thằng con ruột không gặp may trong trường tình.

- Nghe đâu cô ấy không còn sống ở Nha Trang nữa mà đã về Sài gòn hay một tỉnh miền Tây nào đó. Có người lại bảo cô ấy đã theo một gã đàn ông tỷ phú già nhân ngãi non vợ chồng sang sinh sống ở Ca Na Đa từ trước Mậu Thân?

- Trời đất!- Một chút giễu cợt và cả cáu kỉnh loé lên - Ông thiếu tướng vẫn còn nặng tình nặng nghĩa thế thì còn đầu óc đâu mà nghĩ đến đại cuộc nữa. Sao ông chỉ hỏi người ta đang sống với ai, đi theo ai mà ông không tự hỏi giữa ông và nó có một đường giây mối nhợ nào không, ví dụ như một giọt máu rơi chẳng hạn?

- Ba...Ba nói vậy là nghĩa làm sao? - Nét mặt viên tướng thoáng nhợt đi.

- à, thì tôi cũng chỉ là nghe nói như ông nghe thôi - Người cha đột ngột đứng dậy - Nhưng tất cả bây giờ đã muộn rồi. Cái chung muộn mà cái riêng cũng muộn nốt. Như thằng cha thầy tướng ba Tàu nổi tiếng ở Chợ Lớn nói đất trời Nam Việt sẽ trải qua một trận sạch sành sanh rồi sau đó mới có thể khấm khá lên được. Là cha anh, tôi chỉ dặn anh một câu dẫu biết rằng cái sọ bướng bỉnh của anh không thích ai dặn dò, dạy dỗ cả: Dù thế nào, đã chót khoác áo quân nhân thì hãy chiến đấu cho đúng là một thằng lính, đừng hèn, đừng làm hổ dòng họ Phạm. Còn khi đã bại thì bình thản mà trở về với cái kiếp thường dân, đừng hằn học. Mấy cái giấy này sẽ giúp cho anh thực hiện được điều đó. Giờ tôi về. Nào, cho bố ôm mày một cái nào!

Ông ôm lấy con, vỗ vỗ vào lưng con im lặng không nói thêm gì nữa rồi lặng lẽ bước xuống lầu, bước đi bắt đầu nặng nề, hơi chênh chao như cả gần thế kỷ can qua đang đậu xuống đôi vai con người này...Khi ông đi qua, gã vệ sĩ ngạc nhiên thoáng thấy một giọt nước mắt lăn trên gò má người già. Trên lầu, người con đứng lại tần ngần một chút rồi không hiểu vì một lý do gì đó, hắn vò nát tệp giấy, buông tay thả cho rơi lả tả xuống mặt nước.

Thoáng cái nhìn của Dung từ căn lều sau bụi dương liễu bên kia nhìn sang...

Sáng nay chủ nhật. Tại căn phòng riêng của mình trong khuôn viên doanh trại, Dung đang nửa nằm nửa ngồi trên giường, một cuốn sắch mở sẵn trên đùi, một tấm mền hoa xanh nhẹ đắp hờ qua ngực. Mắt cô dán chặt vào những con chữ li ti nhưng đầu óc lại để ở một nơi xa lắm. Cô đang nghĩ đến buổi nói chuyện tối qua với tướng Tuấn. Con người này đã bắt đầu khiến cô ngài ngại. Cô không ngại vì cái sự sắc sảo và quyết liệt đến thô bạo của ông ta trong mọi chuyện, cô ngại vì cái thế giới nội tâm bên trong của ông ta quá phức tạp. Đứng trước con người ấy, cô thường hay có cảm giác lúng túng và không mấy tự tin. Bằng cách nói nửa chìm nửa nổi, bằng cái nhìn khi lơ đãng khi lại buốt lạnh, đôi bận cô đã giật mình tự hỏi không hiểu cô đã dại khờ để lộ ra một điều gì chưa? Để rồi sáng hôm sau khi bước vào nhiệm sở, nhìn vào thái độ nghiêm lạnh, bề trên và rất xa cách của ông ta, cô lại yên tâm nghĩ rằng con người kia vẫn thế, có lẽ chưa biết gì.

Những làn gió sớm tinh khiết và thơm thảo từ ngoài vườn thổi vào mơn man khiến cô không thể không gập sách lại, mỉm cười, vươn vai, uốn cong người lên trong một cảm giác lâng lâng khác lạ. Cảm giác của một cô nữ sinh sáng chủ nhật còn cố nán lại trong chăn mà thả trôi mình trong những suy nghĩ vẩn vơ. Đúng lúc đó thì tướng Cẩn bước vào. Ông ta cố dọn một cái giọng thật trẻ:

- Ôi chao, tôi đang nhìn thấy cái gì thế này? Một tiên nga ngủ trong rừng hay một tiểu thư con nhà đang chìm trong mơ mộng?

- Đáng lẽ ông nên gõ cửa trước khi vào - Dung nghiêm giọng rồi đứng dậy bước ra khỏi giường, khuôn mặt hơi ngẩng lên vẻ kiêu kỳ.

- Xin lỗi, tôi đã có gõ nhưng chắc em không nghe thấy. Sáng nay nắng đẹp, tôi muốn đến mời em đi thăm cái trang trại mini của tôi. ở đó có hồ, suối, cây cỏ hoa lá và những con thú nuôi rất dễ thương, chắc em sẽ thích.

- Chỉ có vậy thôi ư?

- Tất nhiên sẽ có cả một bữa ăn nhẹ toàn bằng những thứ có sẵn mà em có thể tự chọn.

- Còn sau đó?

- Tùy em.

- Hỏi thật nhé, ông chuẩn tướng đã bao nhiêu lần mời theo kiểu này rồi?

Trước những câu hỏi đầy chất khiêu khích ấy hắn không hề tỏ ra bối rối mà ngược lại còn nở một nụ cười khá tươi dưới bộ ria mép:

- Thú thực tôi thích cái cách nói thẳng căng như đường đạn của em. Tuy vậy tôi cũng trả lời, đây là lần thứ nhất tôi mời và chắc cũng là lần cuối cùng.

- Lý do?

- Vì em không giống với bất cứ một đứa con gái nào khác. Em bí hiểm và khó chịu, gần đấy mà xa đấy, rất dễ làm người ta nổi điên. Cái thứ hai, vì vùng đất này trước sau gì rồi cũng bị Cộng quân đánh chiếm.

- Chết nỗi! Ông chuẩn tướng được đánh giá là có năng lực và ý chiến đấu nhất quân khu chỉ sau tướng tư lệnh mà lại có ý nghĩ bi quan như vậy ư?

- Ông ấy khác, tôi khác. Tôi thích nhìn thẳng vào sự thật, còn ông ấy lại ưa nhìn từ trái tim cuồng tín và lãng mạn của ông ta.

- Nói chuyện với ông tôi thấy thú vị.

- Còn tôi, tôi lại thấy lạ là một con người có tiếng là không biết buông tha bất cứ một con mồi nào một khi đã lọt vào tay như ông ta mà ông ta lại tha cho em.

- Có thể lệch pha.

- Trước sau gì rồi cũng sẽ đúng pha và khi ấy... chà!

- Chết nỗi, ông chuẩn tướng ghen đấy à? - Một tiếng cười nhỏ.

- Thứ nhất - Giọng hắn đột nhiên hơi căng lên - ngoài giờ hành chánh, tôi không muốn em gọi tôi là chuẩn tướng, trước một nhan sắc như em, mọi thứ tướng tá, phẩm hàm đều trở thành ngớ ngẩn hết. Thứ hai, tôi đâu có dám ghen với một một lãnh chúa hung thần như ông ấy.

- Thôi được - Cô nhìn đồng hồ - Sáng nay tôi có chút việc riêng, sẽ hẹn với ông, như ông nói, trước khi Cộng quân đánh chiếm vùng này, tôi sẽ đến thăm trang trại của ông.

- Không kịp. Dầu sao cũng xin cám ơn một lời hẹn. Tôi sẽ không quấy rầy em nữa. Chào!... Khoan! - Hắn chợt dừng - Thật tiếc cho một nhan sắc, một tấm thân kiều diễm nhường kia nếu tới đây phải làm mồi cho sự hận thù và bom đạn.

Cô đưa tay ra. Hắn đỡ lấy kính cẩn đưa lên môi đặt một nụ hôn kiểu cách. Khi hắn nhìn lên, đôi mắt đam mê và đục ngầu dục vọng của hắn khiên cô thoắt rùng mình.

7

Trong tất cả các cánh rừng , trên tất cả các hướng chiến dịch, một trận địa nghi binh liên hoàn bắt đầu được âm thầm hình thành. Nghi binh! Một khái niệm, một thủ thuật không mới trong các hình thức chiến thuật, một miếng mẹo đậm chất dân gian đã được xử dụng đắc địa trong suốt chiều dài lịch sử chiến tranh vệ quốc của dân tộc ta, của hầu hết các dân tộc từ cổ chí kim, từ đông sang tây nhưng động tác nghi binh ở đây, tại vùng rừng núi bạt ngàn này lại có những màu vẻ rất riêng rất khác mà các thế hệ mai sau không thể không tìm hiểu sâu về nó như một thánh tích kỳ diệu của đường lối chiến tranh nhân dân. Nghi binh từ đại thể đến tiểu tiết, nghi binh từ chiều sâu đến bề rộng, nghi binh từ bên trong ra bên ngoài, từ số ít đến số đông, từ đơn giản đến cầu kỳ, từ thủ công đến hiện đại... tóm lại tất cả các lực lượng thường trực và dự phòng, các lực lượng chủ lực và địa phương, các tay súng và những người không cầm súng đều được huy động vào cuộc đại nghi binh có một không hai trong miếng đòn điểm huyệt này. Nghi binh bỗng trở thành xương máu, thắng lợi của nghi binh là năm mươi phần trăm của thắng lợi toàn thể. Cho nên cả bộ Tổng tư lệnh ngoài Hà Nội, cả Bộ tư lệnh thay mặt quân uỷ trung ương ở trong này lẫn Bộ tư lệnh mặt trận đều tập trung tất cả trí tuệ, tâm sức cho canh bạc lớn mà thoạt nghe nó chỉ hao hao giống như một trò ú tim của trẻ trăn trâu này. Một trò ú tim căng thẳng mà chỉ cần một chút sơ xảy sẽ đưa đến sự huỷ diệt.

Có lẽ nên bắt đầu từ một một âm thanh nhỏ bé nhất, âm thanh của chiếc cần Manip dưới ngón tay người lính thông tin.

Lúc ấy, trong rừng sâu, có ba dòng bộ đội nguỵ trang kín mít đang ngậm tăm đi về hai hướng ngược chiều nhau. Một dòng hướng lên bắc, hai dòng kia xuôi về nam. Ba dòng người, ba đội hình sư đoàn tạo thành ba dòng chảy âm thầm không dứt như vào mùa hành hương trảy hội.

Trên một đỉnh đồi lộng gió phơ phất ngọn lau già, ba người chỉ huy của ba dòng người đó nai nịt đầy đủ đang lặng đứng bên nhau. Một trong số họ là sư trưởng Hoàng Lâm còn hai người kia, một đầu hói sớm, chỉ huy trưởng sư đoàn 320 nổi tiếng với tài đánh vận động chiến và thâm niên chiến trường; một thấp đậm, sư trưởng sư 316 chuyên đánh rừng núi mới từ hậu phương bôn tập vào mà ta đã có dịp gặp ở cuộc họp trong lán tư lệnh hôm trước. Hoàng Lâm quay lại bắt chặt tay người này, nói:

- Tạm biệt! Xin nhường lại địa bàn Pleicu và Kontum cho anh, bọn này xuống sâu đây. Hẹn gặp nhau ở Buôn Mê Thuột.

- Làm cái chân chủ công như mấy ông sướng thật! Chả phải nghi binh nghi biếc rắc rối gì cả, cứ mục tiêu mà thẳng băng xấn tới - Người này thoáng một chút ghen tỵ.

- Muốn thì đằng này đổi cho đấy - Người đầu hói sớm cũng tiến đến bắt tay - Nhớ là đánh giả nhưng lại là thật, thật mà lại là giả như lời tư lệnh dặn đấy nhé! Đánh cho hăng vào để tụi này được rộng cẳng mà tập kết quân. Nào, hẹn gặp nhau ở Buôn Mê!

Vừa lúc có một tổ bốn người trẻ tuổi mang trên lưng những chiếc máy vô tuyến vừa của ta vừa của địch bước tới. Trong số đó ta nhận ra người lính đi đầu lại chính là chàng trai có ria mép đứng với người yêu bên bờ Hồ Tây trước lúc lên đường hôm nào. Đó là chuẩn uý Nguyễn Giang. Giang tiến ra đứng trước hai người chỉ huy của hai sư đoàn thổ công lâu nay đã trở thành nỗi kinh hoàng của kẻ thù trên vùng rừng núi này:

- Báo cáo, hai tổ điện đài có mặt!

- Tốt - Hoàng Lâm nói - Từ bây giờ các đồng chí sẽ tạm tách khỏi sư đoàn để nằm lại tiếp tục hoạt động cùng đội hình sư đoàn mới của đồng chí sư trưởng đây. Nhớ là trước đây thao tác manip thế nào thì bây giờ cũng thao tác y hệt như vậy, kể cả cố tật, kể cả những mấp máy nhỏ nhất, không được thay đổi.

- Tại sao lại phải vậy ạ? - Chàng trai ria mép hỏi.

- Đồng chí nhập ngũ bao lâu rồi mà lại còn hỏi như thế, hả? Bí mật quân sự - Người đầu hói nói.

- Rõ! - Chàng ria mép dướn thẳng người, đứng nghiêm.

- Tốt! Kể từ giờ phút này, việc ai người ấy biết, cứ phải im lìm như chết.

- Rõ! Sẽ im lìm hơn cả... chết ạ! - Chàng ria mép mỉm cười ranh mãnh, vẻ như đã mang máng đoán ra một điều gì.

- Lém mồm! - Hoàng Lâm làm mặt nghiêm nhưng cái miệng lại cười.

- Xin các thủ trưởng cho biết thời hạn ạ.

- Thời hạn gì? - Người đầu hói chau mày.

- Thời hạn...Manip ạ. Sắp sửa vào trận mà phải nằm lại với chiếc điện đài cùng các cố tật chán ngắt của nó thì rầu lắm ạ.

- Không có thời hạn. Khi nào có lệnh thì về. Bây giờ tất cả đằng sau... quay!

Người đầu hói ra lệnh. Tổ điện đài quay người đi nhanh, hoà vào dòng bộ đội đang hành quân ngược chiều lên phương bắc. Hoàng Lâm và người thấp đậm cũng vội chia tay bước vào đội hình đang trảy xuôi phương nam của mình. Vị sư trưởng có dáng người thấp đậm vẫn đứng nhìn theo, khẽ đưa bàn tay lên chào tạm biệt...Từ trên cao nhìn xuống, núi rừng cao nguyên vẫn lặng phắc dường như không có một sự chuyển động nhỏ nào trong lòng nó. Chỉ có người hoạ sĩ ngồi ở một góc khuất nằm chênh vênh trên đỉnh đồi là vẫn mải mê nắm bắt cái mạch ngầm rất riêng kia. Mặt trời đang xuống dần. Mây che, sương phủ, lau trắng... Cảnh vật, sắc màu, con người nơi đây sao cứ gợi lên vẻ đẹp kiêu hùng, hoang mạc của một chiều Tây bắc xa xưa trong bức tranh kinh điển của người hoạ sĩ họ Phan mà anh vốn đã có thời là học trò.

Tại một khu rừng rậm rạp nằm về mạn bắc Tây Nguyên, có rất đông người cả bộ đội lẫn nhân dân đang quần quật cưa cây, phá đá làm đường... Trong nắng nôi, những đoạn đường dần dần được mở ra, rộng dài, đỏ bầm như một vết thương toác máu. Trong số bà con dân tộc ăn mặc đủ sắc màu đó, nổi lên hình ảnh già làng Y’Blim. Ông vừa trực tiếp cầm cuốc xẻng cùng làm với mọi người vừa chốc chốc lại dừng tay trao đổi điều gì đó với người lữ trưởng công binh đeo kính trắng cũng đang mồ hôi mồ kê cùng mình.

Trước mặt ông, tại một khúc đường nham nhở, một cô gái dân tộc dừng tay lau mồ hôi đang ròng ròng trên mặt, nói với một chiến sĩ trẻ đứng bên cạnh:

- Thôi mà! Được rồi mà. Đủ cho ba con voi đi hàng ngang được rồi mà, sao rộng quá trời vậy, anh bộ đội?

- Cứ làm đi cô em!- Anh này trả lời và không thể không thoáng nhìn vào bộ ngực căng tròn, loáng ướt đang thở phập phồng dưới lần áo cô gái - Phải đủ cho năm con voi đi hàng ngang mới đủ đó.

- Kỳ hè! Lỡ cái đầm già, cái biệt kích nó nhìn thấy thì sao?

- Thì đang muốn cho nó nhìn thấy mà - Lần này thì đôi mắt trai trẻ hạ thấp xuống đôi bắp chân quánh mật, quá chừng thon thả của cô.

Cô gái không hiểu, ngơ ngác nhìn lên già làng Y’ Blim. Người già làng cười hà hà, gật đầu ra ý nói cứ làm đi, làm mạnh vào, cứ theo bộ đội mà làm, khỏi thắc mắc gì cả. Mang máng hiểu, cô mỉm cười lại nhặt cuốc bổ tiếp vào rễ cây vào đất tảng. Cây đổ ầm ầm. Đất đá được xới tung. Bụi bốc mù mịt. Bụi nhuốm đỏ các vòm xanh mướt mát. Một vài con treo, con chồn rời khỏi ổ lao vun vút qua khoảng trống vào bụi rậm. Lại có cả một vài con nhím, con vọc hốt hoảng lao ngược lại. Rừng động. Cả cánh rừng lâu nay im lặng bỗng rền lên, chao đảo như có cả một bày voi dữ đang vào mùa hồng hoang động dục.

Tại một cánh rừng khác cách đó không xa ở phía sau. Có vài chiếc tăng T54 tròn ung ủng, cao lừng lững đang nằm im lìm, không nguỵ trang không che đậy gì cả, như cố tình để cho vẻ hớ hênh ấy lộ ra giữa khoảng trống, giữa ánh sáng trời. Cạnh đấy là một số đông chiến sĩ vai mang cuốc xẻng, choòng đục... đang lặng phắc đứng chờ. Trên một mỏm đất cao có những tán cây che khuất kín đáo, người chỉ huy thiết giáp có khuôn mặt vuông chữ điền đang tập trung nhìn qua ống nhòm về phía xa. Trong vòng tròn thấu kính, cảnh vật phía trước vẫn chỉ hiện ra mờ nhoà, mênh mang không có gì rõ rệt. Đứng bên anh là tham mưu trưởng mặt trận Nguyễn Phước. Anh chuyển ống nhòm cho tham mưu trưởng rồi quay lại hỏi một người phụ nữ trung tuổi ăn vận kiểu nửa dân tộc nửa Kinh đứng đằng sau:

- Nó đấy phải không, chị Siu B’Leng?

- Nó đó. Nếu trời quang sẽ nhìn thấy được nhà cửa, đồn bốt đó. Nhiều nhiều lắm!.

- Tốt rồi.

Anh quay qua Nguyễn Phước, cặp mắt sau lần kính trắng sáng lên:

- Anh cho bắt đầu !

Tham mưu trưởng gật đầu. Anh cúi xuống nói với một cán bộ trẻ tuổi đang đứng ở phía dưới:

- Thị xã Pleicu đang ở trước mặt ta kia, đường chim bay chỉ không đầy hai chục cây số. Sao, đồng chí tiểu đoàn trưởng, ta bắt đầu cho triển khai được chưa?

- Báo cáo lữ trưởng, tổ tăng của chúng tôi đã sẵn sàng.

- Tốt rồi. Chơi luôn. Chơi thật ầm ĩ vào, càng vang động càng tốt - Rồi quay lại, khoát tay về phía đội hình đang nhìn lên chờ đợi ở phía dưới - Bắt đầu đi các bạn!

Lập tức ba chiếc xe tăng cùng nổ máy một lúc, nổ hết ga, nổ inh tai, nổ như xuất xưởng, mặc cho khói phun dày đặc vào các lùm xanh, phun toả lên trời rồi bắt đầu chuyển động. Cái cách chuyển động cũng khác. Chuyển động xà quầy, chuyển động tại chỗ, những vòng xích sắt khổng lồ càn lui càn tới, lúc xa lúc gần, lúc chụm lại lúc tản ra các hướng, nặng nề, cuộn đất cuộn cát... cứ như ba con quái vật đang lên cơn động rồ động dại. Đằng trước, cùng lúc lại có ba chiếc tăng khác ghầm ghừ lao thẳng lên đoạn đường công binh mới mở, lúc phóng lồng, lúc bò chậm. Trên tháp chiếc tăng đi đầu, người lữ trưởng đang đứng rất thẳng, đưa tay vẫy vẫy các chiến sĩ mở đường, vẫy người chỉ huy công binh và già làng Y’ BLim cũng đang đứng phía dưới vẫy lên. Tiếng động cơ ghầm rít trộn ngào vào tiếng thân cây bị chặt rất mạnh, cưa ầm ầm, đào tung tóe, trộn ngào vào tiếng dô hầy, la hú tạo thành thứ âm thanh công trường náo hoạt, ngổn ngang như thanh âm giữa một vùng giải phóng rộng lớn, ngan ngát nắng gió tự do.

Từ trên cao nhìn xuống, từ phía xa nhìn lại, cuộc nghi binh bằng âm thanh và bằng dấu vết này váng động cả một vùng rừng. Lúc ấy, trên cao chợt có một chiếc trực thăng rè rè bay tới, hạ thấp, lượn vài vòng, lại hạ thấp , lượn vài vòng nữa rồi vẻ như đã nắm bắt chắc chắn được một điều gì ở dưới bụng, nó vọt lên cao, cút thẳng. Dưới đất, người đeo kính trắng rút khăn tay lau mồ hôi trên trán, ngửa mặt nhìn theo mỉm cười. Còn người chỉ huy thiết giáp lại cười cả miệng:

- Mẹ mày! Thế là mày mắc lỡm các bố mày rồi. Cút về đi! Cong đuôi cút về mà tâu với bố mày là đang có một lực lượng Cộng quân đông lắm đang mở đường cho xe tăng hành tiến về hướng Pleicu đi! Khớ khớ...Chơi mạnh nữa đi , các đồng chí!

Đội hình xe tăng trùi trũi lại tiếp tục làm động tác cày bừa, quần đảo. Cả cánh rừng lại tiếp vào những cơn rung giật khoái trá chưa bao giờ có. Và cô gái có bắp chân quánh mật kia vẫn chưa thật hiểu gì, lại chỉ biết ngơ ngác ngó nhìn. Đôi mắt con gái màu nâu giữa rừng già nhìn mới trinh nguyên , mới im lịm làm sao. Chiều rồi... Tham mưu trưởng xiết chặt tay người chỉ huy thiết giáp, nói nhỏ một câu gì đó rồi nhanh chóng bước theo người vệ binh to cao đi sang trận địa nghi binh khác.

Ông mặt trời đã khuất bên kia núi. Bóng tối xầm xập tràn xuống rất nhanh. Thoáng chốc cả cái vùng rừng nằm cách thị xã Kontum không đầy ba chục cây số đường chim bay này đã chìm nghỉm trong màu đen muôn thuở. Màu đen của núi, bóng tối của rừng. Vạn vật và thiên nhiên bắt đầu nhẹ tấu lên cái bài ca rì rầm bất tận về đêm.

Tại một buôn làng nằm cheo leo trên dốc đồi thoai thoải có những mái nhà Rông vươn cao lên bàu trời xanh đen như biểu tượng của khí phách, của khát vọng ngàn đời cao nguyên. Trước một mái nhà Rông như thế, trên một khoảnh sân rộng đang diễn ra cái gì đó tựa như một buổi lễ hội đâm trâu hay ngày hội mừng lúa mới của dân bản. Lửa bùng lên ở những ngọn đuốc lồ ô soi tỏ khắp buôn làng, soi tỏ khắp những khuôn mặt bà con đang từ các nẻo đường kéo về mỗi lúc mỗi đông. Một dàn hát múa vòng quanh sân với những cô gái thân hình nở căng trong bộ váy áo dân tộc, với những chàng trai đóng khố cởi trần, bắp thịt nổi hằn lên như chão như thừng. Tiếng hát ngàn đời chất phác bay lên, lan xa, trộn vào tiếng chiêng kồng, hoà vào ánh lửa rộn ràng, trầm u như tiếng thở của rừng.

Đứng trên bậc cao nhà Rông lại là cái dáng đạo cốt của già làng Y’Blim, mái tóc trắng bay trong lửa hồng và khuôn mặt đắm chìm trong những cảm xúc lạ lùng đang dâng lên của người chính uỷ dong dỏng cao. Và cạnh chính uỷ vẫn là chàng hoạ sĩ không biết cũng đã có mặt từ lúc nào đang mải mê cầm cọ. Vừa lúc, từ dưới dốc có một đoàn người tiến vào. ánh lửa soi rõ những bộ quân phục xanh lá cây, những chiếc nón tai bèo đội lệch và những trang bị, súng ống đeo nặng người. Ta vượt qua triền núi cao Trường Sơn... Đá mòn mà chân bước không mòn... Họ vừa đi vừa ngân vang một khúc quân hành quen thuộc của người lính. Ta đi nhằm phương xa gió ngàn đưa chân ta về nơi đây.... Quân về trong gió đang dâng triều lên...Những cái miệng con gái, miệng trẻ thơ lảnh lói hát theo. Và cười. Và cả những giọt nước mắt. Thoáng chốc hai khối người, hai khối dân và lính đã tan hoà vào nhau trong lửa.

Và trong ánh lửa huyền thoại đó, trong không khí linh thiêng của núi rừng, tiếng già làng cất lên như một điệu Khan văng vẳng:

- Hỡi buôn làng Hơreo! Hỡi bà con Hơreo! Bộ đội BokHồ đang tiến vào giải phóng Kontum, giải phóng Pleicu. Bà con hãy đốt thêm lửa lên, múa hát vui nữa lên để đón bộ đội trở về. Ơi con gái làng Hơreo! Ơi con trai làng Hơreo! Ơi những đứa con của chàng Đam San, Xinh Nhã, ơi những đứa con của Matranglơng anh hùng, biển đông đang dậy sóng, Trường Sơn đang chuyển mình, tất cả chúng ta sẽ cùng với bộ đội Bok Hồ đốt lửa tiến vào sào huyệt bọn quỷ dữ giải phóng buôn làng, giải phóng Tây Nguyên của chúng ta....

Lời nói được ánh lửa đốt cháy, nở bung. Những tiếng reo hò nổi lên như bão rừng và lại lửa, lại kồng chiêng, lại múa hát. Cả chính uỷ, cả già làng Y’Blim đều bước xuống hoà vào vòng lửa mỗi lúc mỗi cháy rừng rực đó. Những bộ cánh dân tộc ngào trộn vào những sắc màu quân phục trong một làn điệu dân ca vạm vỡ và trong những điệu nhảy tung tảy, khoáng đạt tới tận trời...Đang nhảy, người chính uỷ đột nhiên dừng lại, bước ra sau, vẫy một cán bộ lại gần, nói nhỏ:

- Cứ để cho anh em vui thoả sức với dân bản nhưng nhớ cắt các tổ cảnh giới cho cẩn thận không để cho chúng tập kích.

- Báo cáo, rõ!

Người cán bộ đi nhanh ra khỏi quầng sáng lửa. Khi ấy cả chính uỷ cả người cán bộ đều không biết rằng, tại vòng nhảy một gã trai người Thượng có nét mặt rất đanh, con mắt lạnh buốt như mắt cú vọ, không để ria mép nhưng lại để một chòm râu cằm đen nhức đang nhảy hăng nhất, cuồng loạn nhất bỗng từ từ tách ra, lặng lẽ lủi về phía sau, mất hút vào một cái khe sâu trong lùm bụi. Lập tức có hai chiến sĩ cũng từ đám đông tách ra, bám theo. Một trong hai người đó có nét mặt hao hao giống sư trưởng Hoàng Lâm, đeo súng ngắn, thân hình vạm vỡ, con mắt nhìn vừa lạnh vừa ấm. Đó là Oánh, tiểu đoàn trưởng đặc công vừa được điều từ ngoài Bộ vào làm nhiệm vụ phối hợp. Người kia là một chiến sĩ mặt trẻ măng nhưng đầu lại trọc lốc nhìn rất ngộ. Họ đã tiến sát đến cái lùm cây mà kẻ lạ mặt vừa biến mất. Im lìm. Chỉ có gió thổi từ dưới thung sâu lên, phả cái lạnh vào mặt hai người. Oánh nhích người bò sát lên chút nữa... chút nữa... Và rồi trong cái hoang vu tưởng như chỉ có tiếng cây lá lao xao và tiếng thác dưới ngút ngát chân đèo rì rầm vọng lên ấy, một tiếng nói con người, một tiếng nói gấp gáp, khoái trá bị gió chặt vụn đập nhẹ vào màng tai anh:

- A lô! Báo cáo thiếu tá toán trưởng! Đúng như thiếu tá dự đoán, đám dân chúng đang nhảy múa dữ lắm để đón bọn Cộng trở về. Dạ, đông lắm! Có thể tới cả trung đoàn với đầy đủ vũ khí. Dạ!... Tôi đã tận mắt nhìn thấy, đã cùng nhảy múa với chúng, không thể trật đi đâu được, thiếu tá có thể hoàn toàn yên tâm báo lên chuẩn tướng như vậy. Hết!

Một nhánh lá được rẽ ra từ ngón tay Oánh. Khuôn mặt gã để râu cằm thoáng hiện ra cùng với chiếc bộ đàm nhỏ xíu mang nhãn hiệu USARMY dưới ánh lửa từ phía xa hắt tới. Người lính cạo đầu trọc nằm cạnh anh, rút nhẹ con dao găm bên sườn, nghiến răng nói khẽ:

- Anh Oánh! Để em thịt thằng này.

- Nằm im!

Oánh kìm cứng tay anh chàng lại. Con dao găm rơi xuống cỏ ướt. Chỗ kia, gã thám báo vẻ như đã làm xong bổn phận, vội cuốn tém chiếc điện đài bỏ vào bồng, đeo lên lưng rồi trơn nhẫy như một con trăn đất, hắn trườn ra khỏi chỗ nấp, lủi nhanh vào bóng tối mịt mùng.

- Tốt rồi. Thế là ổn rồi - Oánh cười, đấm mạnh tay xuống cỏ, thở phào.

- Cái gì mà ổn? - Con mắt như mắt trẻ thơ của anh lính đầu trọc trừng lên - Để cho thằng khốn chạy thoát mà ổn à?

- Càng ổn! - Oánh đưa tay xoa xoa vào cái đầu trọc của bạn, đứng dậy - Giờ có thể yên tâm trở vào được rồi. Cho phép cậu được mặc sức uống rượu cần và nhảy múa với cô nào đẹp nhất thì nhảy.

Cậu chàng vùng vằng hất tay người chỉ huy ra rồi lầm lì đi trở lại đám đông.

Tại một cánh rừng khác nữa, vẫn thuộc địa hình phía bắc. Nửa đêm. Trong một căn hầm kiên cố được ken bằng những thân gỗ to, chắc nịch, tư lệnh phó mặt trận Vũ Lân đang ngồi trước người chỉ huy lữ đoàn pháo binh có hàng râu quai nón. Cả hai lặng lẽ nhấp những ngụm trà B’ Lao pha đặc quẹo từ một chiếc ca i - nốc Mỹ. Hồi lâu, người phó tư lệnh nói:

- Tôi vừa đi thăm thú một vòng các trận địa nghi binh về. Thật không ngờ mọi việc lại diễn ra nhịp nhàng đến thế. Kiểu này là chúng nó sẽ đau đầu, là cha con sẽ trống đánh xuôi kèn thổi ngược, cãi nhau ỏm tỏi phải biết đây. Khắp nơi cưa cây làm đường, khắp nơi nổ súng, chỗ nào cũng có dấu hiệu tiến công, chỗ nào cũng có bà con hân hoan đón bộ đội trở về, các đơn vị làm cừ đến nỗi ngay đến tôi lắm khi cũng còn ngờ ngợ hay là trên định đánh phía bắc Tây Nguyên thật. Hà! Hà!...

- Thằng 968 thế nào rồi anh? - Người chỉ huy pháo binh bật quẹt châm một điếu thuốc rê to tướng - Lúc chia tay nhau dẫn quân lên trên ấy, cái mặt cha sư trưởng cứ xầm xầm như bị đặt sai vị trí. Kể cũng tội, hộc tốc hành quân từ ngoài kia vào, chưa kịp nện trận nào thì đã bị đem ra làm mồi nhử.

- Được làm một cái mồi nhử mang tầm chiến lược như cậu ấy nhiều khi còn giá trị hơn một hướng tiến công chủ yếu. Chắc rồi lão ta sẽ hiểu nếu một mai chiến dịch mở màn. Thì ngay cả chiến dịch Phước Long lớn như vậy nhưng thực chất cũng chỉ là một đòn đánh nhử để xem phản ứng của kẻ thù sẽ đến đâu là gì.

- Kể ra cũng hơi nóng ruột.

- Ông hay là thằng 968?

- Tất cả. Trước hết là tôi. Là dân ăn no vác nặng, chưa bao giờ chúng tôi được trang bị mạnh thế này mà cứ phải nằm chờ thit thít rồi thỉnh thoảng lại nhả ra vài giọt như cái thằng đái giắt, kể cũng chán. Lực lượng chúng tất cả chỉ có vậy, mỏng èo, đáng ra cứ cho pháo binh nổ giập đầu một chập rồi bộ binh ào lên, thế là xong. Coi chừng nghi binh kỹ quá rồi gậy ông đập lưng ông lại khốn khổ.

Phó tư lệnh bỗng đặt chén trà xuống, nét mặt trở nên lạnh ngắt:

- Chết mẹ! Ngay cả như ông, một chỉ huy có sỏi trong đầu mà cũng suy nghĩ nóng vội như thế thì còn nói gì đến bộ đội. Tự nói tự nghe thôi nghe, ông mà để hở ra là chính tôi sẽ trị ông đấy, ông tư lệnh pháo binh anh hùng ạ - Chợt hạ giọng - Nói cho cùng, suy nghĩ của ông cũng là suy nghĩ của tôi, của một số không ít người, những thằng lính đã mòn mỏi chờ đợi ngày chiến thắng quá lâu rồi. Nhưng vì đã quá lâu mà không thể để nó kéo dài lâu hơn nữa. Nếu trận này không xong mà lại lặp lại như các kỳ Mậu thân, kỳ Bảy Ba như trước, chính tôi và ông, chính chúng ta có tội trước lịch sử, có tội trước xương máu của đồng đội. Cho nên phải kiên trì. Kỹ nữa cũng phải kiên trì. Nhưng tôi tin rằng sẽ không lâu nữa đâu, chỉ ngày một ngày hai là các chú voi trận của ông sẽ được thoả sức gầm thét, đến khi đó lại sợ ông không có đủ đạn mà gầm.

- Đủ. Thừa nữa là khác. Số đạn dự trữ trong kho của chúng tôi có thể oánh được mười năm, thủ trưởng cứ yên tâm đi . Và yên tâm cả điều này nữa: Nói thì nói vậy thôi chứ cần phải câm mồm từ giờ đến chết chúng tôi vẫn cứ sẽ câm mồm.

- Nhưng ngay bây giờ tôi lại cần ông mở mồm đây. Mở mồm to vào!

- Cái gì? Tôi không hiểu? Bắt đầu mở màn à?

- Chưa. Đúng mười phút nữa, thằng 968 sẽ nổ súng đánh vào khu vực Pleicu và Kontum. Ông hãy cho đàn voi của ông phát huy hết hiệu lực để hỗ trợ. Nếu như thằng 968 đánh như đánh thật thì các ông cũng phải nện như nện thật, thật mà giả, giả mà thật, làm sao cho chúng nó không hiểu thế nào cả.

- Rõ!

- Chưa hết. Tiết lộ một bí mật chiến thuật để ông vững lòng và chuẩn bị ngay từ những phát đạn bắn thử này nhé : Bộ tư lệnh đã quyết định cho lữ đoàn pháo binh của ông được nổ súng mở màn chiến dịch.

- Và cả khi kết thúc chiến dịch nữa chứ nếu như chúng ngoan cố chống lại. Báo cáo phó tư lệnh, lữ đoàn pháo binh xin chấp hành!

Anh đứng vụt dậy, bộ râu quai nón bắt ánh lửa đèn sáng ánh lên như hàm râu của một hảo hán Trung Hoa đời Xuân Thu Chiến Quốc. Lát sau, khi chiếc kim đồng hồ trên cổ tay đã chuyển dịch đến điểm cần phải đến, anh bốc chiếc ống nói máy bộ đàm, hét nhẹ vào trong:

- Các đơn vị chú ý! Mục tiêu đã giao, toạ độ không thay đổi, cơ số đạn tăng gấp đôi, thời gian là một giờ, chuẩn bị... bắn!

Người chỉ huy vừa dứt lời, từ khắp các hướng, cùng với những tiếng nổ đầu nòng như ục lên từ lòng đất, những luồng đạn đỏ lừ bắt đầu xé rách bóng đêm yên tĩnh bay vút vào không gian rồi vỡ ra thành những tiếng nổ trầm u ở một điểm nào xa lắm...

8

Loạt đạn pháo bất thần ấy khiến viên tướng tư lệnh Tây Nguyên đang nằm ngủ lơ mơ trong phòng riêng của mình chợt giật nảy người tỉnh dậy. Hắn nhìn qua cửa sổ. Có rất nhiều chớp sáng cùng tiếng nổ thổi qua cửa kính vào trong phòng. Tiếng nổ của pháo và hình như có cả những tiếng nổ của đại liên. Bộ quần áo ngủ bằng lụa mỏng tang bay trên mặt sàn, hắn vội vồ lấy máy, hỏi như quát:

- Anh Cẩn! Cái gì nổ đó? Nổ ở đâu?...Hả? Vẫn chưa nắm được thông tin chính xác à? Rồi, anh chờ tôi ở phòng tham mưu, tôi sẽ đến đó ngay.

Hắn vội vận vào người bộ quân phục rồi đi nhanh ra khỏi phòng. Gã vệ sĩ trung thành vẻ như cả đêm không ngủ, đã chờ sẵn ở đó, vội chạy theo. Tối muộn hôm qua hắn mới bay từ Sài gòn ra, chưa kịp hội ý hội báo gì với đám sĩ quan thuộc cấp thì một cơn đau đầu đã vùi hắn xuống giường để rồi cơn váng vất chưa dứt thì đầu óc hắn đã lại phải hứng chịu cái trận pháo kích cũng như những thông tin quái ác này. Với một bộ óc đã quá quen với những tình huống bất trắc, không, hắn không lấy đó làm lạ thậm chí hắn còn thích được nghe những tiếng động trận mạc quá chừng quen thuộc ấy như thể nó đã ngấm vào máu mà lâu lâu không nghe thì mọi bộ phận trong cơ thể sẽ bị ngưng đọng lại. Hắn chỉ ngạc nhiên về hướng bắn của đối phương sao lại giở quẻ nhằm sang mạn bắc này. Phải là nam chứ. Chà, lại cái trò dương đông kích tây để đánh lạc hướng đã cũ mèm đó có phải không các anh bạn cộng sản? Tuy vậy cũng không thể đùa được với những cái đầu lắm mưu nhiều kế và vô cùng lì lợm của mấy thằng cha suốt đời chui rúc trong rừng kia được. Rừng có thể khiến cho con người đần độn ra nhưng rừng cũng có thể làm cho con người nhanh nhạy như cáo. Tất thảy chúng nó đều cáo hết. Bài học rớm máu những năm qua cùng cọ sát trên cùng một vùng đất khắc nghiệt đã khiến cho hắn không dễ đánh giá thấp đối phương như mấy cha lon ngù đầy người nhưng đầu óc lại trống rỗng ngồi đầy phòng họp tướng lĩnh mấy ngày vừa rồi trong dinh Độc Lập.

Nghĩ thế, hắn bước chậm lại, lôi tẩu thuốc ra hút và thoáng một tiếng thở dài chán ngán. Vừa lúc trung uý Dung cũng đã nai nịt đuổi kịp viên chỉ huy của mình. Cả ba tiến về phía phòng tham mưu tác chiến được canh gác nghiêm ngặt.

Khi viên tướng đi đến nơi thì trận pháo kích cũng vừa tạm dứt, chỉ còn những tiếng nổ lẻ loi chỗ này chỗ khác. Phòng tham mưu tác chiến của quân đoàn lúc ấy đã có đủ các khuôn mặt dưới quyền. Nét mặt người nào cũng lộ vẻ căng thẳng không bình thường. Căn phòng rất rộng, cao nhưng la liệt những tấm bản đồ trên tường và dày đặc các loại máy thông tin trên bàn đã làm nó chật chội lại. Nhác nhìn thấy những khuôn mặt ấy, tướng Tuấn ngán ngẩm cười nhạt:

- Mới có một trận pháo vu vơ mà các ngài sĩ quan đã muốn ngơ ngẩn hết cả thế kia ư? - Lạnh giọng - Mời ngồi! Bây giờ tôi muốn được nghe báo cáo chính thức về vụ việc vừa rồi của phòng hành quân. Anh Cẩn, xin mời!

Cái dáng người cao to như Mỹ của chuẩn tướng Cẩn vội bật thẳng:

-Thưa ngài tư lệnh, toàn bộ số đạn pháo của Việt Cộng đều dộng vào mạn bắc Pleicu và mạn nam Kontum. Dạ, tin mới nhất tôi vừa nhận được từ phòng tình báo quân khu, hiện có nhiều dấu hiệu chúng đang tập trung quân ở sát tỉnh lỵ...

- Có tin cậy được không?

- Dạ, đó vẫn chỉ là những tin tức ban đầu, chúng ta còn cần phải nắm nhiều nguồn tin khác nữa mới kết luận được.

Tướng Tuấn ngồi hơi ngả người trên chiếc ghế bành rất rộng, lim dim nhả khói thuốc như để đầu óc tan chảy đi đâu. Các sĩ quan có mặt trong phòng đưa mắt lén nhìn nhau. Trung uý Dung chăm chú nhìn vào khuôn mặt gần như vô cảm, thoát tục của người sếp của mình. Giây lâu, Tuấn mới mở mắt, giọng trễ nải, hơi đánh cằm về phía bàn thông tin:

- Thế nào? Mấy hôm tôi đi vắng, ở nhà có thêm tín hiệu gì đặc biệt không? Tức là tôi muốn nghe chính xác hơn về sự điều binh của chúng.

- Dạ, thưa thiếu tướng - Một gã trung tá còn trẻ nhưng đã sớm có cái nhìn bí hiểm, lạnh lùng, đầu rẽ ngôi giữa vội đứng dậy - Không có gì đặc biệt cả ạ! Hình như ...thằng sư 10 và sư 320 của chúng vẫn nằm nguyên tại chỗ.

- Sao lại hình như? Người lính, nhất lại là một trưởng phòng tình báo không bao giờ được phép dùng hai tiếng hình như đó, hiểu chưa?

- Dạ...Vì nếu dựa vào tiếng đánh Manip của nhân viên truyền tin thuộc hai đơn vị này thì chúng vẫn không thay đổi toạ độ. Tức là vẫn nằm ở khu vực toạ độ bắc Tây Nguyên. Tiếng Manip của mỗi đơn vị có một cố tật không thể nhầm với ai được.

- Cụ thể?

- Dạ, thằng sư 10 thì tiếng tè thường bị lép còn thằng 320 lại thường vấp dính ở tiếng tich. Đã có nhiều năm săn tin, nghe tin, đấu tin, chúng tôi đã quá quen thuộc những đặc điểm có thể nói là không thể sửa nổi này của chúng.

- Tức là - Tuấn quay qua Cẩn - hai trái đấm thép của họ vẫn không có dấu hiệu gì gọi là chuyển động trong khi chúng ta đều biết, thường là hai trái đấm này xuất hiện ở đâu thì ở đó sẽ có đánh lớn?

- Dạ, về lý thuyết là như vậy.

- Xin lỗi, ở đây tôi không muốn nghe lý thuyết. Tôi cần câu trả lời xác thực.

- Rõ! - Hắn quay ra cửa - Cho gọi thiếu tá Hùng!

Tích tắc sau, Hùng vào, cái bớt trên gò má dường như sậm màu hơn, dập gót dày đứng nghiêm trước Cẩn trong khi tướng Tuấn lại sây lưng nhìn ra phía cửa sổ vẻ khinh khi, lơ đễnh như không mấy quan tâm đến chuyện này. Vừa được điều từ trung tâm thám kích Sài Gòn lên, đây là lần đầu viên thiếu tá có tiếng là trung thành và thiện chiến được đích danh tổng thống gắn cho không ít huân chương và bắc đẩu bội tinh này được giáp mặt tướng tư lệnh, điều mà không phải bất cứ một gã thiếu tá Hắc Báo quèn nào cũng có cái cơ may này. ở dưới kia, hắn cũng được nghe không ít những điều hay ho và cả không hay ho về viên tướng cao nguyên nức tiếng là lạnh lùng, tàn bạo cũng như các ngón ăn chơi, phá phách đều dâng ngang bằng nhau này nhưng có một điều hắn bỗng cảm thấy vì nể và thích thú, đó là tính chịu chơi ăn thua đủ với kẻ thù, năng lực cầm quân khá thông tuệ và tính cách ngang tàng, độc lập không chịu luồn cúi trước bất cứ ai, trước bất cứ thế lực nào, kể cả tổng thống hay người Mỹ của ông ta. Vậy là hắn sinh tò mò muốn một lần được gặp, được tiếp kiến, thế thôi, chứ không phải vì bất cứ lý do nào khác, nhất là lý do được cầu thân, được chú ý, cái mà từ trong thâm tâm hắn vốn rất coi khinh.

Nhưng con người mà hắn ngưỡng mộ đó vẫn không quay lại, vẫn kiêu kỳ hướng mắt ra khung cửa như sục tìm một điều gì ngoài đánh đấm. Một nỗi tự ái pha chút kiêu ngạo của dòng máu lính chiến nổi lên, hắn nhếch mép cười một cái nhạt thếch. Thì ra vẫn là cái bệnh chó chết của một thằng cha lắm quyền nhiều của chứ chả có gì khác. Tốt thôi. Đã thế thì hắn cũng chẳng thèm mở lời trước mà quay hẳn người sang phía viên tham mưu trưởng:

- Báo cáo chuẩn tướng tham mưu trưởng, tôi, thiếu tá Phạm Như Hùng toán trưởng toán Hắc Báo số 1 có mặt.

- Được! Anh có thể báo cáo lại toàn bộ tình hình đang diễn ra tại ngoại vi Kontum cho ngài tư lệnh đây nghe luôn.

- Dạ - Hắn vẫn nhìn vào viên chuẩn tướng - Tin chính xác của tổ thám kích thứ hai báo về là Cộng quân đã xuất hiện khoảng một trung đoàn đủ chỉ cách thị xã Kontum không đầy ba chục cây số. Bằng chứng cụ thể là tại đó, đám dân Thượng đã tổ chức đón tiếp người của chúng rất ầm ĩ.

Tướng Tuấn hơi cau mày quay mặt lại. Hùng thoáng giật mình...Một khuôn mặt quen quen, một cái nhìn quen quen, cả đôi mắt nữa....Có cái gì vừa rất xa lạ vừa rất gần gũi! Sống mũi thẳng, khuôn cằm dài, mái tóc lệch sang bên, đôi mắt sâu có cái nhìn lơ đãng kia hình như hắn đã gặp ở đâu một lần rồi thì phải nhưng cũng có thể chả gặp gì hết, lính tráng trận mạc, mặt thằng nào chả giống thằng nào, dù có là tá hay tướng. Đôi mắt viên tướng cũng chăm chú nhìn lại hắn nhưng là cái nhìn hết sức bề trên, xa cách. Hắn không thích cái vẻ cao ngạo đó, bèn đánh mặt quay nhìn đi hướng khác. Chờ một lát không thấy sếp của mình hỏi gì, tướng Cẩn đành ra hiệu cho Hùng lui ra:

- Nhiệm vụ của thiếu tá là tiếp tục cho quân lùng sục trên tất cả các hướng chứ không chỉ riêng hướng bắc.

- Rõ!

Hùng đi ra. Và hắn biết rằng đây sẽ là lần cuối cùng hắn gặp viên tướng có khuôn mặt khó chịu này. Càng khó chịu hơn khi khuôn mặt ấy đã gợi lên trong đầu óc hắn một liên tưởng xa xôi về gã trai con nhà giàu thường tìm đến với mẹ hắn những ngày hắn còn rất nhỏ. Xa xôi thôi chứ một gã èo ẹo, trắng mướt như con gái cứ ngồi trước mẹ hắn là mặt buồn như đưa đám ấy thì làm sao có thể hoá thân thành một con hùm xám mình khoác đầy giai thoại như thế này được. Thời gian trôi qua lâu quá rồi, dễ cũng phải đến hơn hai mươi năm chứ ít à, hắn không hề thấy lại cái bản mặt gã si tình ấy một lần nào nữa, thậm chí còn nghe gã đã sang Mỹ, đã thành một ông chủ săng dầu giàu sụ và đã có con đàn con đống bên đó với một ả me Mỹ cũng giàu sụ vậy thì giữa gã và viên tướng này có cái chó gì có thể dính dáng đến nhau. Vả lại tên của gã èo uộc kia là Chiêu, còn tên của lão khọm này là Tuấn! Vớ vẩn! Hắn bước lên xe và cái cảm hứng tò mò về một thần tượng trận mạc bỗng theo tiếng nổ động cơ mà vỡ vụn tan tành.

Tiếng nổ đó cũng xoáy dội vào đầu óc Dung. Ngay từ lúc Hùng bước vào, cô đã giật mình vội cúi gằm mặt xuống. Cô không ngờ lại có thể gặp Hùng ở đây. Cuộc đời hoạt động bí mật đã khiến cho cô không còn biết sợ khi phải giáp mặt với bất cứ một cảnh huống, một con người dù là quái nhân quái dị nhất nào nhưng không hiểu sao, ngay từ hồi còn rất nhỏ, cứ mỗi lần phải đối mặt với người anh cùng mẹ khác cha này là trong lòng cô lại rộn lên một sự sợ hãi khó tả. Hùng rất yêu cô, chiều cô nhưng cũng rất nghiêm khắc với cô. Vì đứa em bé bỏng, hắn có thể vác dao vác búa ra ăn thua đủ với bất kỳ ai, kể cả những kẻ đó lớn tuổi hơn, mạnh mẽ hơn nhiều lần nếu như em bị bắt nạt nhưng liền đó, đứa em có cái gì không hay không phải là hắn có thể giang thẳng cánh tát vào giữa mặt em mà không hề thương xót, ví như cái đận cô cùng đám bạn học rủ nhau xuống đường mít tinh chống cuộc bàu cử đơn phương một mình một ngựa của Thiệu vào nhà trắng chẳng hạn. Hay như... Đúng, chỉ vì Hùng, vì Hùng là phần chính chứ mẹ chỉ do sợ cậu con trai nóng tính mà phải thuận theo thôi, tìm mọi cách bắt cô, kể cả bỏ đói, giam cầm để buộc cô phải thương, phải lấy một thằng con nhà giàu học ở Pháp về, vốn là bạn học của Hùng mà cô đã buộc phải bỏ nhà ra đi để bây giờ chẳng dè hai anh em đều cùng sống chung, cùng là lính trong một đội hình Quân khu quá chừng xa xôi này. Nếu lúc ấy cô không nhanh trí cúi xuống và ngay sau đó len lén bỏ ra ngoài thì, khi nhận ra em, bất kể lúc đó có ai, đang ở đâu, hắn dám cho cô cái tát và lôi xềnh xệch cô trở về nhà với lý do chuyện đánh đấm là chuyện của đàn ông, đàn bà con gái dính vào thì chỉ có mà đi làm đĩ lắm.

Hú vía. Cô thở phào đi trở lại phòng với một chút buồn không thể không nhen lên. Rút cục rồi người anh cùng dòng máu này đã hoàn toàn trở thành một kẻ chống cộng ác ôn, đã đứng hẳn về phía chiến tuyến bên kia với cô. Con người ấy cô biết, một khi đã theo ai, đã theo cái gì là theo đến cùng, dù phải chết. Mẹ ơi...Nếu mẹ biết rằng hai đứa con của mẹ lúc này đang cùng sống trong một chiến tuyến nhưng đã mỗi người theo mỗi chí hướng khác hẳn nhau...

Trong phòng. Viên tướng vẫn lặng lẽ với chiếc tẩu thuốc chạm trổ cầu kỳ của mình. Khuôn mặt và dáng dấp của viên thám báo kia đã khiến Y khộng thể không mơ hồ chợt nhớ đến một khuôn mặt, một dáng dấp khác, cái dáng dấp của một thằng bé ba tuổi lấc láo mỗi khi nhìn lên Y, cái dáng dấp rất giống với kẻ đã sinh ra nó, một gã bạn học, một tên cán bộ Việt Minh, một thằng đàn ông đã may mắn chiếm trọn trái tim, khối óc của người đàn bà là mẹ nó. Đàn bà... Ôi, đã hơn hai mươi năm rồi mà sao nét mặt, cái nhìn của người đàn bà đó vẫn không chịu buông tha cho Y, vẫn làm cho tim Y nhói lên mỗi lần nhớ đến, như cái nhìn của tên thám báo kia dẫu rằng giữa hắn và em chắc chắn là chẳng thể có mối giây ràng buộc nào. Làm sao có được khi em, tôi biết, em sẽ không bao giờ, kể cả dùng đến cái chết để không cho nó đi ngược lại con đường của ông già nó. Phỉ thui tất cả đi! Phỉ thui cả cái gã thám báo có cái nhìn không thể chịu nổi kia.

Đến lúc ấy viên tư lệnh mới quay hẳn người lại, nét mặt vẫn càu cạu:

- Tay nào vậy?

- Một sĩ quan có thể nói là ưu tú nhất trong đoàn quân Hắc Báo của quân đoàn.

- Tôi không thích cái cách nhìn của anh ta. Cả cái bớt trên mặt anh ta nữa. Nó làm tôi nhớ đến một kỷ niệm chẳng mấy vui.

- Dạ.

- Như vậy tất cả có bao nhiêu? - Viên tướng đột ngột ngồi trở lại.

- Dạ... thưa, bao nhiêu gì kia ạ?

- Chuẩn tướng bắt đầu có cái thói quen hỏi quật lại cấp trên từ bao giờ thế nhỉ? Tôi hỏi đã tổng hợp được bao nhiêu tín hiệu hoạt động của đối phương ở mạn bắc Tây Nguyên trong mấy ngày vừa rồi?

- Dạ, bốn - Cẩn đứng thẳng đơ, nói như máy - Một, tín hiệu điện đài của hai sư đoàn mạnh của họ vẫn ở toạ độ cố định. Hai, trực thăng trinh thám đã phát hiện ra bãi giấu xe tăng và những mối đường dẫn vào tỉnh lỵ Pleicu. Ba, một trung đoàn Cộng quân đã xuất hiện ở ven Kontum như thiếu tá toán trưởng vừa báo cáo. Và, điều này là chứng minh rõ nhất, đêm qua Cộng quân đã đánh chiếm hai khu đồn Thanh An và đồn Tầm, đồng thời nã pháo vào sân bay Cù Hanh phía ngoại vi thị xã Pleicu.

- Hết chưa?

- Dạ, hết.

- Đủ chưa?

- Dạ... đủ gì kia ạ?

- Với ráo trọi những bằng chứng ấy ông chuẩn tướng đã có thể khẳng định dứt khoát kỳ này họ sẽ đánh lớn vào các tỉnh phía bắc mà cụ thể là Kontum và ở đây?

- Thưa, phòng tình báo Mỹ cũng khẳng định điều này.

- Rục mẹ nó cái phòng tình báo Mỹ chuyên ăn tục nói phét của anh đi, tôi là tôi muốn nghe nhận định của chính anh, một chuyên viên hành quân có hạng của quân lực Việt Nam Cộng Hoà kia.

- Dạ...Tôi cũng khẳng định.

- Và để tăng cường khả năng phòng thủ, chắc anh muốn tôi điều ngay trung đoàn 45 từ Buôn Mê Thuột lên đây ?

- Dạ!

- Chưa đâu. Nếu thế thì mọi việc đã quá đơn giản! Tôi nghĩ khác anh một chút - Giọng mát mẻ - Có thể các anh đã bị ảnh hưởng quá nhiều các quan điểm quân sự phương Tây, một quan điểm mang thuần tính chính xác cơ học. Còn tôi, tôi lại thấm hệ thống các binh pháp phương đông. Một hệ thống mềm, lỏng, biến ảo mà phía Hà Nội đã xử dụng rất cừ. Thế cho nên tôi chưa khẳng định được điều gì hết. Có thể Nam mà cũng có thể Bắc, lúc này tưởng là Bắc nhưng cuối cùng lại là Nam. Nhiệm vụ của anh là làm sao sờ tận tay day tận trán sự vật rồi hãy đệ trình kết luận lên tôi.

Tiếng điện thoại reo vang ở phòng bên. Trung uý Dung từ nãy chỉ đứng im như mẫu hình một nữ thư ký cần mẫn vội bước ra. Lát sau cô trở lại, đến bên tướng Tuấn, nhỏ giọng:

- Báo cáo tư lệnh! Ngài cố vấn Jon Smit muốn nói chuyện với ngài.

- Bảo tôi đang bận. Nói ông ta muốn biết điều gì xảy ra vừa rồi thì phóng xe đến đây, tại phòng tham mưu này.

Hắn đi ra xe. Gã vệ sĩ đi theo. Còn lại một mình trong phòng, viên chuẩn tướng nhún vai, khẽ lắc đầu. Tại xe, Dung đã ngồi chờ sẵn hắn ở đó. Hết sức ý nhị, cô đưa cho hắn một ly cafe rót ra từ một cái phích nhỏ còn bốc khói và cái tẩu đã nhồi thuốc. Hắn rít một hơi, nhả khói ra rồi quay lại nhìn cô, vẻ mặt nhẹ đi:

- Xin lỗi đã để trung úy phải thức đêm thức hôm theo tôi thế này. Đáng lẽ chiến tranh không nên có khuôn mặt đàn bà...

Chiếc xe chuyên dụng có xe bảo vệ đi kèm xé bóng đêm lao nhanh về phía quầng sáng đang hắt lên bàu trời đã ràng rạng ...

Sáng sớm. Tại một quán ăn đông khách trên một đường phố trung tâm. Dung bước vào, mặc thường phục trẻ trung, moden, tìm một chiếc bàn kín đáo ngồi xuống. Một người hầu bàn lớn tuổi đi đến, lễ độ:

- Dạ, thưa cô dùng gì?

- Một tô bún bò giò heo như mọi lần, nhớ đừng cho cay quá.

- Dạ ít cay, có ngay.

Trong lúc chờ đợi, cô móc gói thuốc COTAB trong túi rút ra một điếu châm lửa hút khá sành điệu, sành điệu như một cô gái con nhà khá giả đựơc cưng chiều từ đâu đó các vùng đô thị duyên hải dưới kia làm chuyến viễn du lên trên này tìm cảnh lạ hay một nữ thương gia trẻ đẹp, sành sỏi lên xứ rừng buôn bán thú quý, đồ quý nào đó. Hút được mấy hơi, thuốc tắt, cô dụi đi, quẳng đại ra bàn, rút điếu thứ hai châm lửa hút tiếp. Người bồi bàn bê tô bún bốc khói, béo ngậy ra, đặt xuống rồi trong khi dọn đi mấy cọng rau vương vãi trên mặt bàn, tiện tay cầm lấy luôn điếu thuốc cháy dở. Cô vẫn cúi xuống ăn coi như không biết gì, thỉnh thoảng lại nhìn lên, đôi môi đỏ ớt xuýt xoa...

9

Đã quá nửa đêm. Căn lán của Bộ tư lệnh mặt trận chìm trong ánh đèn dầu leo lét. Có đủ cả ba con người: Tư lệnh, phó tư lệnh và chính uỷ. Họ đang gần như ngủ ngồi trước cái bàn làm việc đơn sơ ken bẳng tre tầm vông của mình. Mỗi người ngủ mỗi tư thế: Người gục đầu xuống bàn, người chống tay lên má và người lại ngả lưng lim dim nửa tỉnh nửa thức. Tham mưu trưởng vào, toàn thân ướt sương rừng, quần xắn móng lợn để lộ đôi bắp chân săn bện , ái ngại đứng lặng nhìn họ một chút, định quay ra rồi lại đứng lại, lại định quay ra. Cuối cùng nhìn đồng hồ, không đừng được đành hắng giọng. Cả ba choàng tỉnh.Và mỗi người cũng choàng tỉnh mỗi kiểu. Tư lệnh vẫn ngồi, chỉ khẽ mở mắt; phó tư lệnh đứng hẳn dây, còn chính uỷ lại nhìn đồng hồ tay, giật mình:

- Chết! Đã gần ba giờ sáng rồi. Ngủ quên béng đi lúc nào không biết.

- Chà! Gía như lúc này có một ly Cafe pha thật đặc nhỉ? Tôi phải làm một cốc vại - Phó tư lệnh ngáp, vươn vai - Vậy là đã bốn đêm nay chúng ta không được ngả lưng rồi. Xong trận này, báo cáo tư lệnh, tôi sẽ xin phép chui vào một chỗ kín đánh một giấc đẫy ba ngày ba đêm liền.

- Có gì mới không anh Phước? - Tư lệnh từ tốn nhìn lên tham mưu trưởng lúc ấy đã bước hẳn vào, đôi dép dưới chân dính bết đất đỏ.

- Báo cáo các anh! - Mặc dù đã đi suốt đêm nhưng tíeng nói của ông vẫn rắn rỏi - Tin tình báo từ trong ra nói, tất cả những thủ thuật nghi binh của mình, đặc biệt mấy đòn đánh nhứ của thằng 968 vào các vùng phụ cận xung quanh Kontum và Pleicu đã bắt đầu phát huy hiệu lực. Chúng đang nháo lên dữ lắm, và chắc chắn lực lượng chủ yếu của chúng sẽ dồn hết về phía bắc Tây Nguyên nếu như không bị thằng Tuấn tư lệnh trưởng vùng cản lại. Thằng này cáo già lắm!

- Thế thì sẽ tiếp tục chơi trò chơi trận giả kỹ nữa để biến nó thành cáo non - Chính uỷ nói hóm.

- Vậy là đã đạt yêu cầu cơ bản - Tư lệnh nói - Lúc này chính là thời điểm ta bắt đầu cho triển khai mọi công tác chuẩn bị vào mục tiêu chính yếu. Dặn các đơn vị ở dưới vẫn phải tuyệt mật và không được chủ quan khinh địch. Ngay sau đây, tại bộ chỉ huy mặt trận chỉ cần một người ở lại trực, còn tất cả xuống hết các địa bàn để đốc thúc công việc.

Căn lán bỗng trở thành sinh động. Khuôn mặt mọi người tỉnh táo hẳn. Thoáng thấy cái dáng lui cui của tham mưu trưởng đang tìm góc này, ngó góc khác, tư lệnh lấy làm lạ, hỏi:

- Anh Phước đánh mất cái gì đó? Đèn pin hay bút?

- Mất mát gì đâu - Tư lệnh phó Vũ Lân cả cười - Hắn đang lên cơn ghiền thuốc đó. Khổ chưa, đa mang lắm vào!

Tư Lệnh lục trong ba lô lôi ra một gói Điện Biên còn nguyên, đưa cho tham mưu trưởng:

- Mình còn một gói cuối cùng đây, biếu ông nốt.

- ấy, ai lại thế, chỉ xin thủ trưởng một điếu thôi. Ghớm thôi, lần mò cả đêm mà không có một hơi, chân tay nó cứ rã ra, chả nghĩ được cái gì cho ra hồn hết.

- Cứ cầm cả. Ông vất vả hơn tôi. Và có lẽ tôi cũng cai luôn, khoẻ người.

- Thôi thì cám ơn trung tướng !- Tham mưu trưởng đút tụt vào túi tỉnh bơ - Tôi xin ghi sổ nợ, cứ một điếu giả một gói, một gói giả một cây, coi như một lãi mười, lãi hai mươi khi quân ta chiếm được thị xã.

- Cha này có khi đi sai nghề - Chính uỷ Điệp bật cười -- Đáng ra hắn phải ở hậu cần hoặc ở lại hậu phương làm cái chân chủ tịch liên hiệp hợp tác xã tiêu thụ.

Tham mưu trưởng cũng cười khì, huơ tay làm một động tác thầy tuồng rất nhộn rồi gần như nhảy chân sáo đi ra khỏi lán. Chính uỷ mỉm cười cười từ trong túi ra một gói Điện Biên khác đặt trước mặt tư lệnh:

- Riêng gói này thì anh để mà hút dè, cái gì cũng cho hắn thì có cả kho.

Tư lệnh chớp mắt thoáng một chút cảm động. Từ ngày được điều về chung sống với nhau, người chính uỷ có tiếng là hay chữ và ý nhị này thường xuyên có những cử chỉ kín đáo chăm sóc, chiều chuộng ông như một người chị, một người em gái, từ bát cơm, giấc ngủ, cục xà bông đi tắm cho đến điếu thuốc, cốc trà pha đêm. Nếu hỏi thì lập tức nhận được câu trả lời: “ Cái đầu anh lúc này là của chiến dịch, của mọi người, anh phải được yên tĩnh và tỉnh táo.” Cũng như có lần ông đã nói thẳng : “ Anh Điệp này, tôi là tư lệnh, anh là chính uỷ mà như anh biết đấy, trước bất cứ một quyết định quan trọng nào, ý kiến của chính uỷ là ý kiến có giá trị cuối cùng, vậy xin anh cứ làm đúng chức phận, đừng vì cái quân hàm cấp tướng của tôi mà ngại ngần, anh hưởng đến công việc chung.” Và lại nhận được câu trả lời: “ Giá trị cuối cùng của chúng ta là giá trị của chiến thắng trong đòn điểm huyệt chiến lược này, anh có thể hoàn toàn yên tâm” Chao ôi! Với những người đồng đội như thế thì sao có thể không yên tâm mà dồn sức vào việc lớn được. Ông rút một điếu châm lửa hút chậm rãi như hút cả tấm tình bạn bè, đồng chí vào tận sâu gan ruột.

Ngoài kia da trời đã ràng rạng sáng cùng với đôi ba tiếng chim cất lên chiu chít trên vòm cao. Chính uỷ Điệp nhìn lên, một thoáng bâng khuâng hiện lên trong đôi mắt trũng sâu:

- Một tiếng chim kêu sáng cả rừng...Các anh có nhớ câu thơ ấy của ai không? Không thể viết đúng hơn và hay hơn được nữa về cảnh rừng lúc tinh mơ, nhỉ? Sau này giả dụ không phải sống ở rừng nữa thì tiếng chim này, màu da trời này, giọt sương trên cỏ này chắc sẽ còn đeo đẳng chúng ta đến cuối đời.

Như để phù hoạ, cả khu rừng bỗng xôn xao tiếng các loại chim kêu bổng trầm, thanh đục tạo nên bản hoá tấu thiên nhiên xôn xao như báo hiệu một điều tốt lành nào đó đang đợi chờ ở phía trước. Mọi người cùng lắng đi một chút...

Các động tác chuẩn bị cho cuộc tiến công vào mục tiêu bắt đầu.

Các đơn vị được điều chuyển nhanh chóng từ bắc xuống nam, từ các hành vi đánh trận giả sang các hành vi chuẩn bị đánh trận thật. Người lính bỗng được phân thân thành hai.Hôm qua là ồn ào náo hoạt như chơi như đùa thì hôm nay là âm thầm quyết liệt, kỹ lưỡng đến tận từng chi tiết. Nó như một giai điệu chảy ngược lại với cái giai điệu nghi binh kia. Một dòng chảy đích thực, nhọc nhằn và coi như làm lại từ đầu. Từ đầu nhưng lại mang rõ tính kế thừa. Không có cái này thì không có cái kia, ngược lại, thiếu cái kia thì lại chẳng thể có cái này. Bản giao hưởng trái chiều và vô cùng phức hợp này đòi hỏi một bàn tay nhạc trưởng thật tài hoa và chính xác điều hành mà nếu chỉ vênh, chỉ sai đi một nốt nhạc thôi là cả bản tổng phổ rừng xanh liên khúc liên hoàn kia sẽ trở thành một mớ hổ lốn bi kịch không thể cứu vãn được.

Tất cả phải được diễn ra trong im lặng. Im lặng tuyệt đối. Thời gian nổ súng đang từng phút đến gần. Kẻ thù tinh khôn chưa hẳn đã dồn hết binh lực về một bên, khả năng chuyển đổi ý đồ của chúng vẫn có nhiều khả năng xảy ra, các cơ quan tình báo với các thiết bị kỹ thuật tân kỳ vào bậc nhất thế giới của Mỹ vẫn đang ráo riết dò tìm để đưa ra kết luận cuối cùng về hướng đánh của đối phương cho nên ngoài sự im lặng lại phải kèm thêm tính gấp gáp, gấp gáp như chữa lửa, như chạy lụt để tạo một tình huống đã rồi một khi có biến đổi cơ bản. Đó là những thời khắc căng thẳng đến bạc mặt bạc đầu của hết thảy những cán bộ chỉ huy. Các chỉ huy sở rỗng không, các cuộc họp được diễn ra ngay trên hiện trường, mọi sự chậm chạp, ngồi im hay đắn đo, do dự lúc này đều đưa đến đổ bể.

Trong bối cảnh ấy, chỉ có một con người vẫn tỏ ra nhàn tản như tách rời, như chẳng mấy dính dáng gì đến cái tiết tấu khẩn trương xung quanh. Đó là hoạ sĩ Văn Hướng. Như một chứng nhân lịch sử, một chứng nhân của chiến dịch, lại giống như hành vi dấn thân của một nghệ sĩ thích thả nổi cho tâm hồn mình được thẩm thấu đến tận cùng mọi sắc màu, mọi âm thanh dị biệt và không dị biệt của cuộc sống chiến trận, với cây bút chì và một thệp giấy trên tay, anh có mặt ở tất cả những công đoạn chuẩn bị âm thầm và ráo riết của đồng đội. Không có máy ảnh, không có máy quay phim, anh chỉ có thể ghi chép lại tất cả bằng chính ngọn bút chì không ngừng được bay lên, hạ xuống, khi lắng chìm khi tung tảy như ngựa hoang xoải vó trên trang giấy ố nhoè đất đỏ và mồ hôi của mình. Cứ thế anh tha thẩn đi, lặng lẽ vẽ, lặng lẽ đi săn tìm cái vẻ đẹp đích thực, cái vẻ đẹp bên trong của người lính mà nếu không chú mục nhìn vào thì chỉ thấy rặt những gian truân, kiệt sức và cùng cực mà thôi. Anh cứ đi và bộ đội cũng lặng lẽ chấp nhận anh vào đội hình của mình, không ồn ào, không đãi bôi nhưng cũng không lạnh nhạt.

Tại một cánh rừng rậm rạp, trong sự điều hành mềm mại nhưng chính xác của người chỉ huy huy đeo kính trắng, các chiến sĩ công binh lại đang cưa cây. Nhưng lần này thì lại cưa rất thầm lặng. Các u thịt nần lên. Những mạch máu, đường gân trên cổ trên gáy căng chằng, nở phù như sắp vỡ ra. Những giọt mồ hôi vã đầy mặt, thấm ướt ngực áo. Những lưỡi cưa lặng lẽ và ráo riết ăn vào thân gỗ. Mùn cưa xối ra như bụi vàng. Nhưng lại không được cưa đứt. Lưỡi cưa chỉ khéo léo ăn vào chừng ba phần tư. Một phần tư còn lại vẫn dính hờ vào gốc. Thế mới khó, thật khó cho cánh tay trai trẻ phải gượng nhẹ dừng lại khi đường cưa đang ăn rất ngọt vào thân gỗ. Cưa chưa tới, cây vẫn đứng nguyên chắc nịch, vậy là chưa đạt yêu cầu. Cưa quá mực, cây chênh chao, chỉ một luồng gió mạnh là gục đổ, cũng chưa đạt tiêu chuẩn. Đạt rồi, lưỡi cưa nhọc nhằn được lách ra, để lại trên mình nó một vết rách ứa nhựa, rớm máu. Cây khẽ rùng mình, chao đảo một chút như đau đớn rồi đứng im. Đứng im như ngàn năm nay chưa hề có một bàn tay con người nào động vào. Lại giống như một bàn tay thợ hàn khéo léo, một nắm mùn cưa ngào nhuyễn với bùn đất được trát trít ngay vào vào vết rách đó. Trát khéo đến nỗi, chàng hoạ sĩ tò mò đi đến gần, ghé tận mắt nhìn vào cũng không nhận ra. Khoái chí, anh khẽ ảy vào thân cây. Cả khối thân cành vẫn lặng phắc, nhẫn nại như buộc phải chấp nhận cái thế đứng chông chênh không thể nào khác của mình. Như đứa trẻ, anh háo hức đi đến những cây khác, cây khác nữa, đến rất nhiều cây và cây nào cũng có một đường hàn tinh xảo như mối bò như vậy. Anh nở nụ một cười thán phục với người lính đang thở dốc đứng cạnh. Người lính cũng cười lại. Giữa rừng sâu, cái cười trai trẻ ấy mới kiêu hãnh, mới đẹp đến nôn nao làm sao! Xúc cảm, người hoạ sĩ vội cúi xuống trang giấy trong khi chính uỷ Điệp lại đứng trầm mặc một mình ở cửa rừng như đang mải theo đuổi một suy nghĩ gì ... Hồi lâu ông bước đến, nói với hoạ sĩ:

- Ông vẽ nhiều đi! Vẽ lại hết những cây cổ thụ sắp bị đốn này kẻo mai đây lại chẳng còn một bóng cây đại ngàn nào nữa. Chiến tranh tốn quá! Nhà mình ba đời làm nghề rừng, ông bố mình mà thấy những thân gỗ quý bị cưa bị xẻ bị chém như thế kia chắc là sót ruột lắm!

- Thủ trưởng đa cảm quá! Bất ngờ đấy.

- Vậy cậu tưởng con người cứ lao vào đánh nhau là hoá thành vô cảm tất cả à? Cái cậu này thật... Sao? Có sang cánh tăng thì thu xếp đồ nghề đi theo mình.

Sang một cánh rừng khác, ngọn bút phóng túng của anh đã lại đang cho hiện hình những chiếc xe tăng, những dáng người thoắt ẩn thoắt hiện trong các đám lá ngụy trang. Trước mặt anh là một bãi giấu tăng hoàn toàn bất ngờ. Bất ngờ đến nỗi nếu không có một chiến sĩ giơ tay ngăn lại anh đã đâm xầm vào nó rồi. Tăng nhiều vô kể. Chiếc này nối tiếp chiếc kia, chiếc kia nối tiếp chiếc kia nữa, chúng bò ra từ mọi hướng, hùng dũng và âm thầm, rung rinh lá phủ che như những cụm cây xanh chuyển dịch chầm chậm về vị trí ém mình.

Để ý thấy có một tốp chiến sĩ bám dính theo sau từng chiếc, khi nó đã qua khỏi, tốp chiến sĩ này lại tỉ mẩn dùng cuốc dùng xẻng san bằng, xoá đi, vuốt kéo lại cây cành, rải lá khô lên trên mọi dấu vết, mọi đường rãnh sâu hút do xích xe để lại. Họ đi rồi, phía sau họ, nơi chiếc tăng nặng nề vừa nghiến qua đã lại trở về vẻ hư vô hoang mạc như bao lâu nay nơi đây chỉ có lá vàng và lá vàng rơi rơi...

Anh chợt ngừng, cây bút trên tay không muốn chuyển động nữa. Là người đã ở trong này từ lâu, hơn ai hết anh hiểu thế nào là giá trị của những chiếc tăng vô giá kia. Nếu cục diện không mở ra, nếu trận này không phải là trận cuối cùng thì sự kết tinh ý chí và khát vọng chiến thắng qua dáng vóc kiêu hùng của những chiếc tăng kia làm sao có thể có được. Chao ôi, nếu cách đây chỉ chừng vài tháng, nếu có ai đó bảo trận giặc này sẽ có tăng, rất nhiều tăng xung trận thì thật khó tin. Bao tháng năm qua, dù đánh nhỏ hay đánh lớn, dù thua hay bại, dù tiến công hay phòng ngự, cùng lắm cũng chỉ có những vũ khí bộ binh, pháo binh giữ hình ảnh độc tôn, chiếc tăng mang nhãn hiệu... quân ta kia mãi mãi chỉ nằm trong mơ ước vậy mà...

Vẻ như những chiếc tăng này và cái sự cưa cây không đứt đoạn ở phía trước kia có liên quan rất mật thiết với nhau bởi hai con người, một chỉ huy công binh đeo kính trắng và một chỉ huy đoàn tăng đang ngồi ở một chỗ, chụm đầu hội ý điều gì, chỉ thấy những bàn tay khoát rộng, những ngón tay chỉ tới, người này nói người kia gật đầu, người kia nói người này lại gật vẻ tâm đắc, hoà nhập. Rồi sau một cái bắt tay quả quyết, tiếng họ khẽ vang lên:

- Vậy nhé! - Người chỉ huy công binh nói - Coi như tôi là bên B, các ông là bên A, bên tôi làm đến đâu các ông nghiệm thu đến đó, sau này có cái gì chớ đổ thừa mà khó nhìn mặt nhau.

- Nhất trí!- Người chỉ huy đoàn tăng cười - Chỉ lưu ý mối cưa của các ông phải kiểm tra cho thật kỹ nếu không, tăng của tôi húc không đổ hoặc chưa húc đã đổ là coi như cũng... khó nhìn mặt nhau.

- Bậy!Tôi lại lo mũi tăng của các ông luạng quạng chỗ cưa không húc lại đi húc vào chỗ chưa cưa thì mới chết bà.

- Yên tâm đi! Toàn những tay lái cự phách cả.

- Thế lính của tôi chẳng phải là những tay cưa hoàn hảo chắc.

Cười hà hà. Vỗ vai bồm bộp. Họ chia tay, người đeo kính trở lại phía đội hình ở trên sườn dốc xa xa của mình. Còn người chỉ huy xe tăng lại biến mất trong những cụm cây đang im lìm di chuyển...Chỉ còn chàng hoạ sĩ ngồi lại ngẩn ngơ không biết vẽ gì, vẽ ra sao trước khung cảnh kỳ lạ và độc đáo này...

Khi đó cả anh, cả mọi người đều không hay rằng, phía sau, trong một bụi cây kín có một con mắt cú mèo lạnh buốt đang soi mói nhìn ra. Lại vẫn là con mắt của cái tên thám báo để râu cằm đã xuất hiện trong đêm lửa rừng đón bộ đội của buôn làng Kontum hôm rồi...

Trời chuyển sang đêm. ở một cánh rừng khác nữa. Dưới ánh trăng lu, lại có một tốp công binh đang im lặng cắt rừng đi về phía bờ sông. Trên vai họ nặng oằn những thiết bị chuyên dụng cho việc bắc những cầu phà dã chiến qua sông. Đường dốc, trơn, dáng họ đi lúi cúi như rùa như ốc, lặc lè, thỉnh thoảng lại có những cú ngã rất nặng mà cả đồ đoàn lẫn thân thể đều vật ra, lăn lông lốc. Rồi lại gượng dậy, cười như mếu bước tiếp....

Nhưng tổ trinh sát đi trước trang bị gọn nhẹ hơn vừa chạm bến sông thì bất ngờ choáng người dừng lại, nhìn nhau ngơ ngác, có người vội ngồi thụp xuống, người khác lấy tay bưng lấy mắt. Một người đeo súng ngắn vẻ chỉ huy vội rảo chân bước lên. Cũng dừng sững... Trước mắt anh, chếch về phía hạ lưu chỉ vài trăm thước là một vùng sáng loà. Hình như là một cái đập thuỷ điện loại nhỏ mà cái quầng sáng kia là do những ngọn đèn chiếu sáng hắt xuống nước và phía trên mặt đập, những bóng lính chật chội lừ lừ đi qua đi lại như những cái bóng đen ngòm của quỷ sứ. Tham mưu trưởng Nguyễn Phước từ dưới đi lên. Người chỉ huy vội ngồi thấp xuống, vẫy hai cán bộ cạnh đó lại gần rồi cùng với tham mưu trưởng móc sa bàn và bản đồ trải ra cỏ . Chấm đèn pin nhỏ như hạt đậu đảo qua đảo lại một lát rồi anh chàng có vẻ là tổ trưởng trinh sát có hàm răng vẩu nhìn lên, khẽ cười , cái cười vừa như có lỗi vừa có chiều hụt hẫng.

- Cắt chệch mất một góc mười độ anh ạ!

- Vậy mà cậu còn cười được à, thằng khốn! - Người chỉ huy tóm cứng lấy ngực áo anh - Cậu biết chệch thế có nghĩa là thế nào không, hả?

- Em...Em tưởng...

- Tưởng, tưởng cái cục cứt! May mà chúng nó chưa thiến cả cục không thì...

Tham mưu trưởng vội cười xoà, kéo cái bàn tay đang run bắn vì giận của người chỉ huy xuống, can:

- Thôi, thôi! Không sao. Chệch góc này ta bày góc khác. May là chưa lộ. Cắt tiếp, cho xoá kỹ dấu vết.

- Rõ! - Người chỉ huy gượng gạo rồi càu nhàu - Chỉ tiếc mất một đêm lặn lội công toi. Mẹ nó!Đang không lại hiện ra cái đập lù lù như cái đống cứt chó.Bày đặt!

Rồi theo hiệu lệnh của anh, cả đội hình lặng lẽ đi lộn trở lại. Anh chàng hoạ sĩ đi cuối cùng, thỉnh thoảng lại ngoái nhìn lại dòng sông Serephoc đang cuộn chảy ở phía sau với vẻ tiếc rẻ mơ hồ...

Một đêm đã qua. Lại một ngày nữa đã đến. Hoạ sĩ vẫn đi. Đi tha thẩn một mình trong rừng vắng, đôi mắt mở to thu nạp mọi cảnh vật vào đầu. Trời chiều. Anh đã đi đến một bãi giấu pháo thật sự. Những cây pháo hạng nặng, hạng trung được các chiến sĩ âm thầm kéo lên, đảy vào các ụ đất tự nhiên hay mới đắp nằm rải rác suốt chiều dài khu rừng. Những tấm dù ngụy trang được phủ lên. Phủ lên tiếp những cành lá xanh nữa. Những hòm đạn nặng nề được khuân tới, chất đầy. Tất cả các nòng pháo đều được chuyển động để cùng hướng về một phía. Cái phía mà đứng từ đây, trên một chạc cây cao, qua chiếc ống nhòm người chỉ huy có cái thẹo nơi trán cho mượn, chàng họa sĩ chỉ nhìn thấy một khoảng trống trải dài xa tít tắp không rõ hình thù của cái thị xã Buôn Mê đang nhoà dần trong hoàng hôn cao nguyên. Những khẩu pháo vẫn được miệt mài kéo về các vị trí. Lại những bắp thịt trai tráng cuộn lên, lại những giọt mồ hôi lấp loá trong ráng chiều, lại những ánh mắt nhẫn nại và rạo rực của các chiến sĩ pháo binh nhìn về phía trước, nhìn vào cây bút của chàng hoạ sĩ, tò mò....

Một chiếc máy bay trinh sát của địch đang quần đảo trên cao.. Nó giống như một nốt mụn ruồi xần sùi chấm nhức nhối vào cao xanh, chốc chốc lại nghiêng ngó chúi cái đầu tròn mọng như đầu ruồi đầu nhặng sục sạo vào khắp mọi ngóc ngách phía dưới. Cả trận địa im lặng. Rừng xanh lại trở về với cái màu xanh yên tịnh. Trong cái im ắng rờn rợn ấy, bất giác từ trong đầu người nghệ sĩ hay từ đâu đó trong không gian im ắng, khúc hát hò kéo pháo vào trận đánh Điện Biên năm xưa như theo gió ngàn vọng đến...Dốc núi cao cao nhưng lòng quyết tâm còn cao hơn núi...Kéo pháo ta lên trận địa đây vùi xác quân thù...Khúc hát hùng ca, khúc hát lịch sử quẩn quanh, đậu nhẹ lên những nòng pháo đang kiêu hãnh vươn lên trong muôn lá. Cặp mắt đa cảm của người hoạ sĩ nhoà đi...

Và cuối cùng anh dừng lại ở một đội hình đặc công cởi trần mặc quần đùi đang oằn oài luyện tập trên một khoảng đất trống lút đầu cỏ gianh và có rất nhiều vật thể ngổn ngang biểu trưng cho hàng rào, lô cốt, rãnh hào của đồn địch. Mặc kệ cỏ sắc cứa rớm máu, mặc kệ cái nắng như đổ lửa xuống mình trần, họ vẫn mê mải thục luyện những động tác đặc thù của binh chủng: bò trườn, cắt rào, luồn rào, rà mìn, võ thuật, gói thủ pháo, lắp nụ xoè...

Trong số họ nổi lên vóc dáng săn rắn, khuôn ngực, thành bụng nở múi rất đẹp của Oánh, người chỉ huy và cái đầu cạo trọc của mũi trưởng Vinh. Đang bò trên cỏ sắc, Vinh ngừng lại, đứng dậy nhăn nhó đi đến chỗ Oánh, bụng và ngực sây xát những vết cứa khá sâu:

- Anh à! Tập mãi rồi, ngày nào chả tập, tháng nào, mùa nào chả tập, giờ tập nữa làm gì, thừa, cứ để anh em nghỉ vào rừng kiếm thịt bồi dưỡng chờ đến lúc uýnh là uýnh thấy bà thôi.

- Vinh! - Oánh cau mày nhưng ghìm giọng nói nhỏ - Cậu là mũi trưởng mà cậu lại ăn nói cái giọng chủ quan như vậy à? Tập đi, tập đúng theo giáo án, nhớ là trận này sẽ khác các trận trước, rất khác, chỉ được phép thắng không được thua.

- Thì mình đã thua bao giờ đâu.

- Về chỗ!

- Rõ!

Bị chỉnh, anh chàng đầu trọc không những không tự ái còn nhe răng cười khì khì để lộ hàm răng có chiếc răng khểnh khá duyên :

- Nghe nói con gái trong thành đẹp lắm, da trắng như con gái Hà Nội nhưng phom dáng lại lửa khói nhúng nhính hơn, nếu vào được trong đó, anh chứng minh là em chưa có một mụn vợ, mụn người yêu nào đấy nhé!

- Lộn xộn mày, cái tật, cứ thấy gái là mắt mũi ngơ ngáo như quạ vào chuồng lợn. Mà này, cái cô giao liên hôm nọ qua đây, cậu nói gì mà mặt mày con bé cứ đuỗn ra như thế hả, để rồi cứ lần nào gặp tao là nó lại hỏi xoắn về mày?

- Chết! Em có nói gì đâu, chỉ cười thôi. Tại cô ấy thích đuỗn thì đuỗn đấy chứ. Nhưng mà này anh Oánh này, phải nói ở rừng thiếu chất mà bộ ngực cô ấy cứ cong vênh lên như sừng trâu ấy nhỉ, nhìn dặm mắt lắm.

- Cẩn thận cái mồm! Cho bộ đội tập tiếp đi!

- Rõ!

Anh chàng lại trở về với các hàng rào chằng chịt của mình, cái đầu trọc bắt nắng chiều bóng lưởng lên như đầu sư.

Hoạ sĩ tiến lại huých nhẹ vào sườn Oánh. Oánh quay lại, mắt chợt ấm lên. Họ ngồi xuống một thân cây đổ, trao nhau một bi đông nước mà khi rót ra nắp, chỉ thấy một màu xanh nâu chưa uống đã thấy chát xít của một loài chè rừng.

- Nói đùa - Hoạ sĩ vẫn không rời mắt khỏi thân hình bạn, giọng tiếc rẻ - Với một thân thể Hecquyn đáng lẽ chỉ để giành cho đàn bà mà phải phôi pha lặn hụp trong rừng như thế này kể cũng phí.

- Lão kỳ này có vẻ đi sâu đi sát cuộc sống mặt trận ghớm nhẩy? - Oánh nói.

- Thú thực càng đi càng bị ngợp, càng thấy ngọn bút mình là vớ vẩn, cậu ạ! Lớn quá! Phải lăn lóc, phải trải qua những tháng ngày đen tối ở vùng đất này nhiều năm như mình với cậu mới thấy hết được cái tầm của nó hôm nay. Ai ngờ lại có một ngày được tận mắt nhìn thấy đại quân, đại xa, đại pháo, đại.. tóm lại cái gì cũng đại hết của mình kéo về rùng rùng kín đất kín rừng như thế, sướng lắm, dứt khoát thắng. Mà không thắng cũng hả trong bụng.

- Lão lại lãng mạn rồi - Oánh mỉm cười - Nhưng hy vọng cái lãng mạn lần này của lão là có cơ sở. Mình mong đây sẽ là tuần trăng cuối cùng sau hàng trăm tuần trăng đã để lại bao xác đồng đội trong hàng rào của chúng.Tất nhiên, là lính chiến, tụi mình vẫn phòng ngừa những tình huống xấu nhất.

- Cậu tỉnh bỏ mẹ! Đúng là dân đặc công bị ba cái hàng rào gai nó cào cho tơ tướp hết tâm hồn rồi, không còn khoảng nào bay lên được nữa - Cười - Thôi, nói chuyện khác. Này, từ ngày được tăng cường đặc biệt vào đây đến giờ, cậu đã gặp ông già chưa?

- Chưa... Ông cụ có khoẻ không?

- Khoẻ. Nhưng ai lại đi hỏi thế, phận con cái phải tự đi mà hỏi chứ.

- Muốn lắm nhưng... thôi, sau trận này gặp một thể cũng chưa muộn. Lúc này ông cụ đã quá bận rộn, mình không muốn cụ phải thêm phân tán đầu óc vào chuyện riêng tư và bản thân mình cũng không muốn cho tổ chức biết mình là con ông cụ, lôi thôi lắm!

- Sao lại lôi thôi? Gàn! Đúng là con nhà tông không giống lông cũng giống cánh. Về cái tính khí ấy thì hai bố con cậu giống nhau y đúc. Vừa rồi trên có ý định đưa ông cụ lên tham mưu phó mặt trận mà ông cụ lại lắc đầu nói cứ để tôi ở vị trí cũ sau trận này đã, mọi việc quen rồi. Khà!...Mà này, nhìn kỹ, sao mình không thấy bố con cậu có nét gì giống nhau cả? Ông bố đẹp hơn ông con nhiều. Bố thanh thoát, con lại ghầm ghì hệt cái anh đào huyệt chuyên nghiệp. Lại trẻ nữa, cứ như hai anh em.

- Bà nội bảo ông cụ có bệnh đau dạ dày kinh niên - Oánh nói lảng - Không hiểu với cường độ lao lực như thế này, ông cụ có sao không?

- Không sao. Chỉ hơi đa đoan tí thôi. Nói đùa, ông cụ đôi lúc làm cho mình liên tưởng đến các vị chỉ huy thời đánh Pháp mà mình nghe ông via mình kể lại: Trí thức, tài hoa, Cônbat, ngựa hồng, mơ mộng và liều mình như hiệp sĩ dòng tu. Điển hình cho một mẫu người tiểu tư sản dấn thân vào cách mạng.

-Ông chuyển nghề làm công tác tổ chức cán bộ từ bao giờ thế?

-Ơ hay! Vậy ông bảo tiểu tư sản là dở à? Nếu gọi hành trang vào trận sao nhiều mộng mơ, lãng mạn thế là tiểu tư sản thì tất cả chúng ta, từ ông tổng tư lệnh thích làm thơ đến chàng binh nhì thích viết nhật ký đều là tiểu tư sản hết. Ông có thể tự hào về người cha biết sống và biết đánh giặc hết mình của mình.

- Trước hết mình tự hào về một thằng bạn đã dám bỏ hết các chuyến đi nhung lụa ở nước ngoài để quăng mình vào đây làm một nghệ sĩ thời chiến như ông đã. Được chưa?

- Vớ vẩn! - Hoạ sĩ chợt bối rối - Mình thì tính vào đó làm gì. Thứ lãng du ưa đi tìm cảm giác mạnh ấy mà. Đọc lại một câu thơ Nga hồi đi học hai thằng cùng thích nhé: “ Dường như trong bão tố mới tìm thấy bình yên” Có lẽ mình là môn đệ của cái triết lý này.

- Thôi, thôi - Oánh xua tay - Lại cái tật thơ văn không chịu kém ai nửa miếng rồi. Có đói thì vào trong lán kia làm một bụng sắn luộc đi, có cả rượu ó.

- Khoan! đ

- Sao? Chê rượu? - Oánh tròn mắt.

- Tình yêu không thể dính liền với thực phẩm. Này - Vẻ thì thầm quan trọng - Có đúng là ông cụ cậu có một mỹ nhân người tình xuyên thế kỷ đang sống ở trong này như chính uỷ Điệp có lần đã vô tình để hở ra không?

- Người tình nào? - Thoáng một chút giật mình nhưng liền đó Oánh lại cao giọng - Ơ hay, sao hôm nay ông lắm chuyện vậy? Ngứa nghề rồi hả?

- Ngứa. Nói đùa, nếu đúng như vậy thì có khi mình phải bỏ nghề hoạ theo nghề văn thôi, để viết lại những câu chuyện tình sử mê ly và cảm động rất có thể hai mươi năm mới gặp lại này.

- Thì cứ viết đi, ai cấm - Nhìn đồng hồ - Thôi nhé, bây giờ mình phải lo chuẩn bị cho anh em đêm nay sẽ bắt đầu đi điều nghiên vào mục tiêu. Tạm biệt!

- Cho mình cũng đi... điều nghiêm với!

- Nghiên chứ không phải là nghiêm ông tướng ạ! - Oánh bật cười - Nói đã không sõi thì còn làm được gì. Thôi cứ ở nhà, kỳ này nếu vào được thị xã, mình hứa sẽ kiếm cho ông một hộp màu vẽ thật ngon, hộp màu mang nhãn Mỹ đàng hoàng. Mà này, đừng nói gì với bố mình nhé! Cấm đấy!

Oánh đi nhanh vào cửa rừng. Hoạ sĩ nhìn theo bạn trìu mến nhưng miệng lại lầm bầm như bà già cấm cảu :

- Nghiên với chả nghiêm! Cũng rứa cả, có khác chi nhau, thối chuyện! Mà cấm, cấm cái gì? Đúng là gàn, gàn bát sách!

10

Tại lán của sư trưởng Lâm. Một căn lán nửa chìm nửa nổi nằm trong lòng đất cũng lợp mái bằng lá trung quân. Màu lá đỏ rực như màu ngói. Cuộc chiến tranh có thể tới đây sẽ chấm dứt nhưng cũng có thể còn kéo dài như nó đã từng kéo dài tới cả ba mươi năm dằng dặc nhưng có lẽ cái màu lá ấm áp và thân thương này sẽ còn ám ảnh mãi trong đầu óc những người lính cho đến suốt đời.

Ông đang ngồi với già làng Y’Blim. Người phó bí thư tỉnh uỷ hôm nay vận một bộ đồ bà ba thay vì đóng khố cởi trần như mọi bữa. Với một cây que vừa bẻ trên tay, già đang vạch trên mặt đất những hình vẽ nguệch ngọac nhưng thận trọng, vạch đến đâu già nói đến đó, tiếng nói rành rẽ như của một cán bộ quân sự chuyên nghiệp:

- Sau khi nắm chắc lại các đầu mối cơ sở, tình hình bố trí quân của địch nói gọn một cục lại là như thế này. Cái chung tôi không biết nói đâu, dở lắm, chỉ biết nói cái riêng thôi - đầu que chấm mạnh xuống một điểm vòng tròn có hình lưỡi cưa - Đây nè, đây là sư bộ sư đoàn 23 nó nằm ở đây, được phòng thủ rắn nhất... Đây là dinh tỉnh trưởng...Cục này là khu tổng kho Mai Hắc đế... Cục này nữa là trại lính thiết giáp... Còn cục này là sân bay Hoà Bình có trung đoàn 53 án ngữ ở phía tây...Lên một chút, đây, chỗ này là trung đoàn 45. 53 và 45 là hai trung đoàn mạnh của địch, có nhiều kinh nghiệm tác chiến với ta, hiểu ta như bóng với hình. Ngoài ra đóng xen kẽ bên trong và bên ngoài thị xã còn 8 tiểu đoàn Bảo An, một sư đoàn không quân, hai lữ đoàn thiết giáp, bốn tiểu đoàn pháo binh...Nói chung là lực lượng chúng không nhiều nhiều đâu nhưng được rải trên một diện rộng để hỗ trợ cho nhau.

- Hay lắm! - Sư trưởng Lâm nhìn lên xoa hai tay vào nhau vẻ khoan khoái - Coi như ta đã nắm được toàn bộ phổi phèo gan ruột bên trong của nó, vấn đề còn lại là các hệ thống chi tiết, cánh trinh sát của chúng tôi sẽ làm nốt.

- Ây à, tui còn chưa nói hết mà - Già vạch một đường nguằn ngùeo rồi chấm đánh khự một cái, dừng lại - Bên ngoài sư đoàn bộ 23 cơ sở có phát hiện ra chúng mới đào một đường hào sâu lắm, xe tăng khó qua nổi - Già lại vạch một đường khác bên cạnh - Còn đây là miệng cái cống ngầm ăn thẳng vào bên trong có từ thời thằng Pháp, nay không biết còn dùng được không nhưng nếu hào không qua được thì có thể vào bằng lối này.

Sư trưởng nhìn lâu vào cái điểm vô hình ấy, chau mày lại rồi gật đầu:

= Đây là một chi tiết rất quan trọng trong phương án hạ quyết tâm.Rất cám ơn già! Như vậy, với đặc điểm phòng thủ chưa có gì mới này, địch vẫn hoàn toàn không hay biết gì về vòng vây tiến công của ta đang từng giờ từng phút xiết chặt dần vào cổ chúng.

- Chưa mà, vẫn phải đề phòng nhiều đấy - Già thận trọng - Bọn chỉ huy tiểu đoàn, trung đoàn tuy rất ác ôn nhưng vẫn là ông sấm bà sét chỉ đâu đánh đấy thôi, không ngại lắm. Thằng chỉ huy trưởng sư đoàn 23 là lính cậu mới được điều từ Tổng tham mưu về, cũng không đáng ngại. Tay Cẩn, chuẩn tướng tham mưu trưởng là tay chống Cộng khét tiếng nhưng mọi mưu tính chống phá ta của của nó cứ luôn bị kỳ đà cản mũi. Con kỳ đà đó là tên Tuấn, thiếu tướng tư lệnh. Tên này tinh khôn quá cáo, hơn hẳn bọn kia một đầu nhưng lại rất khó hiểu. Ghét Mỹ, không phục Thiệu nhưng cũng rất hận thù với ta. Nó luôn có những suy nghĩ và hành động độc lập rất khó đoán, khó lừa. Cơ sở bảo lúc thì nó sống cù rủ lặng lẽ như con gấu ngủ đông, lúc đập phá, ăn chơi như một con hổ dữ.

- Cám ơn già về những thông tin vừa rồi - Sư trưởng nhìn già làng Y’Blim cười, vẻ thán phục - Không ngờ già nắm địch chắc đến thế, nắm cả tên tuổi, tính tình lẫn thói quen từng thằng, y hệt một sĩ quan tham mưu hay tình báo cấp chiến lược.

- Không chiến lược đâu - Già chợt ngượng ngập - Sống miết, đánh nhau miết, ngửi hơi miết với chúng thì biết thôi.

- à - Như chợt nhớ ra điều gì, sư trưởng hỏi nhỏ - già vừa bảo thằng thiếu tướng tư lệnh tên là Tuấn à? ...Già có biết họ của nó là gì không?

- Họ Phạm, Phạm Ngọc thì phải. Đúng rồi, Phạm Ngọc Tuấn, chừng 43 tuổi, cao gầy.

- Nó còn có một cái tên nào khác nữa không, già?

- Tên khác à? Không, không nghe. Nhưng có gì không?

- Không, già cứ nói tiếp!

- cơ sở nội gián bảo bàn tay trái của nó bị thiếu ngón út do ăn đạn của Việt Cộng, bọn lính lại nói do gái cắn.

- Thiếu ngón út? Tay trái ?...

- Chắc là trái vì không phải là bàn tay cầm súng.

- Và... nói giọng Bắc ? - Tiếng ông càng nhỏ hơn.

- Giọng Bắc. Nghe bảo là dân di cư theo Diệm vô đây.

- Dân di cư...

Đến đây, tiếng nói của người sư trưởng như bị chìm xuống khiến cho người già làng không thể không lấy làm lạ, vội nhìn lên:

- Sư trưởng Lâm làm sao vậy? Đau cái bao tử à?

- Không... không...Có lẽ tại thức đêm nhiều quá.

- Vậy đồng chí Lâm nghỉ một chút đi, tui có việc đi tý tý, lát quay lại.

Già Y’Blim đi ra. Còn lại một mình, sư trưởng Lâm hạ người ngồi xuống, mắt mở to đăm đăm nhìn về phía trước nhưng rõ ràng là ông không nhìn thấy gì cả...

...Khi đó ông còn rất trẻ, mới chỉ là một học sinh trung học mười mười bảy tuổi, khôi ngô, đẹp trai, lành hiền. Và Tuấn cũng thế, chỉ khác là trong con mắt, trên khuôn mặt của hắn đã sớm có chiều già dặn, rắn đanh. Hắn đang ngồi tại một quán vắng vươn ra mặt Hồ Tây trước một chai rươụ Boocdo đã vơi quá nửa. Con mắt cắm xuống mặt nước như đang nung nấu một điều gì hệ trọng lắm, lát lát lại nhìn đồng hồ vẻ đang cồn cào chờ đợi ai. Trời về chiều. Màu ráng đỏ từ đáy nước hắt lên, đổ vào mắt hắn như màu máu. Lâm từ ngoài đường đi vào, sơ mi trắng, quần xanh, tay vẫn còn cầm cặp.

- Cậu hẹn mình ra đây có việc gì đấy? - Lâm hỏi.

- Ngồi xuống - Tuấn nói lạnh lùng, rót một ly rượu đảy đến trước mặt Lâm - Uống đi!

- Mình không biết uống. Cậu cứ tự nhiên.

- Không biết!- Một nét cười nhạt - Chừng mực nhỉ? Cậu bao giờ cũng chừng mực và bao giờ cũng thích nhường nhịn bạn bè. Nhưng có một thứ cần cậu chừng mực và nhường nhịn thì cậu lại không chịu nhường.

- Mình không hiểu...

- Lâm! - Hắn đột ngột chuyển giọng - Mình có phải là thằng bạn thân thiết nhất của cậu không?

- Cái đó cậu đã tự trả lời được rồi.

- Và trong mọi trường hợp cậu đều đứng về phía mình, bảo vệ mình, luôn giúp đỡ mình?

- Nhưng nhắc cái đó để làm gì?- Nét mặt của Lâm đã có chiều ngờ ngợ.

- Để nói rằng - Cặp mắt hắn vằn lên - cậu là một thằng đạo đức giả, một thằng Tactuyp không hơn không kém, một thằng đểu, hiểu chưa?

- Nếu cậu mời tôi ra đây để chỉ nói những câu như thế thì tốt nhất là ta chia tay - Định đứng lên.

- Khoan đã! - Hắn dằn mạnh vai Lâm xuống - Sau khi cậu đã chơi tay trên, đã ngấm ngầm cướp đi đứa con gái mà tôi yêu hơn cả cuộc đời tôi thì cậu không thể bỏ đi dễ dàng như vậy được.

Chợt hiểu ra, Lâm lắc đầu ngồi lại, nhìn hắn với con mắt xót xa và thương hại:

- Mình không cướp và mình cũng không có ý định chơi tay trên tay dưới gì ai hết.

- Không cướp trong khi cậu thừa biết tôi yêu nó, khốn khổ khốn nạn vì nó mà cậu vẫn ngang nhiên đi chơi, đi xem phim, đi Picnic chỗ này chỗ nọ với nó?

- Đấy là quyền của tôi.

- Tất nhiên đó là cái quyền của cậu nhưng cậu không nhất thiết cứ ôm ghì lấy cái quyền đó nếu cậu còn là một thằng bạn tử tế.

- Vậy cậu muốn gì? - Giọng Lâm dịu lại.

- Muốn cậu nhả cô ấy ra. Cậu tài giỏi, cậu đẹp trai, cậu cái gì cũng hơn mình, cậu được nhiều con gái mê, cậu thiếu gì mà cậu cứ nhất thiết phải là nó . Nếu không có cậu ngáng đường thì mọi sự đâu đã vào đấy rồi. Bố mình và bố cô ấy đã có sự đi lại với nhau, chỉ tại cậu!

- Xin lỗi! Rốt cuộc một người vẫn tự xưng là đã va chạm với không ít đàn bà con gái như cậu mà vẫn chẳng hiểu gì về họ cả.

- Hiểu. Rất hiểu - Giọng chùng xuống như van vỉ - Chính vì hiểu nên mình mới bảo cậu nhả ra. Nhả, cậu muốn gì cũng có, muốn sao cũng được.

- Ví dụ? - Một cái nhếch môi.

- Bố mình có thể tạo điều kiện cho cậu đi du học một chuyến nước ngoài, nước nào cũng được miễn là cậu không hiện diện ở đây nữa. Nếu không thích, cậu có thể học trong nước, tất nhiên là một trường tốt nhất, học xong cậu sẽ có một chỗ làm cũng tốt nhất mà kẻ khác có nằm mơ cũng không thấy.

- Một sự mà cả?

- Nghĩ vậy cũng được. Cậu có thể khinh mình, chửi mình, đánh mình nhưng xin cậu một lần nữa hãy vì mình , thương mình như đã từng thương. Mình không thể sống thiếu cô ấy. Không thể thiếu được mà cũng không hiểu vì sao nữa, như có ma có quỷ ám vào. Lâm, nhé!

- Nếu mình không chấp nhận?

- Thì chỉ còn cách mở cuộc tranh giành. Lúc ấy là không còn bạn còn bè gì nữa.

- Kể cả ngay lúc này?

- Tất nhiên.

Hắn hạ một câu lạnh lẽo rồi búng tay ra hiệu vào phía trong. Lập tức từ một lùm cây gần đấy có hai gã ma cô lực lưỡng xuất hiện, lừ lừ đi lại. Lâm nhận ra tình thế, chỉ một thoáng chau mày chứ không hề lo sợ, một lần nữa lại nhìn hắn lắc đầu thương hại:

- Thật tao không ngờ con người mày lại đổ đốn ra đến như vậy. Thôi được rồi - Anh đứng dậy, mắt nhìn xuyên thẳng vào tròng mắt đang bạc đi của hắn - Chiêu, mày nghe đây, tao không nhả không nhường, đây không phải là chuyện nhường chuyện nhả như một món hàng ngoài chợ nhưng tao sẽ đi. Không phải đi theo kiểu của mày mà đi theo kiểu của tao, cái kiểu mà trước sau gì rồi tao cũng sẽ đi. Cái còn lại là việc của mày. Một chút tình bạn còn lại với mày coi như đến đây là xong. Tao thương hại mày!

Câu nói ấy khiến hắn chợt tỉnh và liền trở lại cái bản tính kiêu ngạo vốn có, toàn thân hắn chồm lên, giọng rít khản:

- Thương hại! Được lắm! Lần đầu cái thằng tao biết thế nào là sự sỉ nhục. Nhưng tao chấp nhận. Vì cô ấy mà tao chấp nhận. Không còn cách nào khác. Chấp nhận một lần duy nhất trong đời. Và để không có lần thứ hai, cũng là để tạ lỗi với mày, một thằng bạn thân thiết còn hơn anh em ruột thịt từ hồi còn để chỏm, tao sẽ tự trừng phạt tao.

Nói rồi, hắn rút con dao lá lúa chuyên để dọc giấy trong người ra, đặt bàn tay trái lên mặt bàn, xoè rộng ngón út ra rồi bất ngờ phập xuống, khứa mạnh... Lâm hoảng hồn chưa kịp hiểu gì, chưa kịp ngăn lại thì ngón tay út của hắn đã bị cắt rời, lăn lông lốc trên mặt bàn, đầm đìa máu và gân...Hắn nhìn lên nói câu cuối cùng, mặt tái xanh vì đau đớn:

- Có thể chúng ta sẽ còn gặp nhau hoặc cũng có thể không bao giờ gặp lại...Có điều này mày nên biết , từ nay tên tao sẽ không phải là Chiêu nữa, tao ghét cái tên cậu ấm cô chiêu sặc mùi trưởng giả ấy, chính vì nó mà tao phải xử sự khốn nạn như thế này để mong có được cô ấy, còn tên gì may không cần biết và tao cũng không cần biết. Vĩnh biệt...

Mãi sau này, khi giải phóng thủ đô trở về Hà Nội, ông mới nghe nói hắn đổi tên là Tuấn, Phạm Ngọc Tuấn, tên thằng em trai hắn đã bị chết ngay từ sau khi lọt ra khỏi bụng mẹ...

Có tiếng chân bước nhanh từ cửa hầm. Ông Lâm mở bừng mắt. Một sĩ quan tác chiến có nước da sốt rét tái xám bước vào, đứng nghiêm, đằng sau vẫn là già làng Y’Blim.

- Báo cáo! - Người sĩ quan nói - Tiểu đoàn đặc công chiến lược của Bộ tăng cường phối thuộc đã đến, đêm nay họ sẽ đi điều nghiên mục tiêu luôn theo ý của tham mưu trưởng mặt trận, có cần vào báo cáo không ạ?

- Thôi - Ông lắc đầu - Để sau. Nói sắp xếp chỗ ăn chỗ ở của họ cho tốt.

- Ây à! - Mắt già làng sáng lên - Đặc công chiến lược của Bộ à? Vậy thì kỳ này chắc mần ăn chiến lược thiệt rồi. Sư trưởng Lâm à, có cần người giỏi giang chiến lược, dũng cảm chiến lược dẫn đường đi nghiên cứu không?

Sư trưởng mỉm cười, gật đầu. Ông già quay ra hú nhẹ một tiếng. Một đôi trai gái người dân tộc vẻ như đã chờ sẵn ở ngoài cửa lán vội bước vào. Trai khoẻ mạnh, gái đẹp đẽ, tấm váy đen làm nổi bật dáng người trẻ trung và đôi bắp chân rám nắng tròn lẳn. Già làng chỉ chàng trai nói :

- Đây là thằng Y’Tac, con trai tui, đứa con độc nhất, nó là đội trưởng đội đặc công biệt động thị xã. Và đây - Chỉ cô gái - Con Hơ’ Krol, cháu tui, đội trưởng đội võ trang tuyên truyền tỉnh. Cả hai đứa này sẽ dẫn bộ đội vào trúng bất cứ chỗ nào trong ruột chúng nó không có trật một ly đâu. Được chưa?

- Tốt quá! Tốt quá! - Sư trưởng đứng dậy bắt chặt tay hai người - Các đồng chí... các cháu đến thật đúng lúc. Cám ơn - Quay qua người sĩ quan - Cậu có thể đưa ngay họ xuống gặp đồng chí tiểu đoàn trưởng mới đến phối thuộc và có thể nhận nhiệm vụ cho đêm nay luôn.

Chàng trai vẻ khoái chí nhảy tung lên, vỗ tay đến đốp một cái rồi đi lại phía già làng, cầm lấy hai bàn tay ông ấp lên mặt như kiểu tạm biệt giữa hai cha con theo tập quán núi rừng. Ông già chỉ im lặng, vỗ vỗ vào tấm lưng trai tráng của con mấy cái ra ý ráng mà làm tròn phận sự. Trước khi ra, chàng trai lại lặp lại động tác như trên với sư trưởng một lần nữa khiến nét mặt ông khẽ rung lên trong một sự cảm động khác lạ. Đến nỗi khi chàng trai ra rồi mà đôi mắt ông vẫn dõi theo. Ông lầm rầm:

- Già có đứa con đẹp quá, mạnh mẽ quá...

- Sư trưởng Lâm có nhiều con không? - Già làng hỏi.

- Có một đứa, già Y’Blim à. Nó cũng là bộ đội rồi. Và nghe đâu như nó cũng đã vào trong này nhưng không biết ở chiến trường nào, ở binh chủng nào?...

- Cầu Giàng cho hai cha con sư trưởng được gặp nhau.

Nói rồi ông theo cô gái đi ra. Ra đến cửa, đôi mắt màu nâu thơ ngây như mắt nai của cô còn ngoái lại nhìn vào mặt người chỉ huy quân giải phóng một cái, tò mò. Ông mỉm cười đáp lại...

Tuổi già hay hoài niệm. Ông chưa hoàn toàn bước vào tuổi già nhưng đã qua hẳn tuổi trẻ, đủ để trong đầu ông dạo này bỗng dưng sao cứ hay chợt nhớ chợt quên đến thế về những tháng ngày xa xưa, như nhớ về đứa con của mình mà hình ảnh người con trai già làng kiêu dũng như một dũng sĩ kia vừa vô tình gợi lên ...

Cậu con ông lúc ấy cũng tráng kiện, trẻ trung như thế một lần ào đến với ông giữa doanh trại bộ đội, cũng cầm lấy hai bàn tay sần sùi của ông áp lên mặt, nói:

- Bố... Con trúng tuyển rồi. Ngày mai sẽ lên đường.

- Vậy là con đã chính thức khước từ cái giấy gọi đi học nước ngoài? - Giọng ông hơi hẫng hụt.

- Học sau cũng được, bố. Đánh giặc chỉ có một lần, học thì còn nhiều dịp, bố để cho con đi nhé! Vả lại, con nói điều này xin bố đừng giận, nếu sau này có đi thì con cũng không muốn đi bằng uy tín của bố và bằng lý lịch của gia đình.

- Ai nói với con vậy? - Ông trừng mắt - Không ai có quyền được nói như thế.

- Đó là con nghĩ vậy.

- Con phải gạt bỏ ngay cái ý nghĩ ấy đi. Đời ông nội, đời bà nội đến đời bố không bao giờ có chuyện ấy. Không bao giờ.

- Con xin lỗi bố.

Người bố nhìn sâu một lúc vào mắt con rồi khẽ thở dài:

- Giá như con đi học thì tốt hơn. Nhà có hai bố con, bố có thể thay con lo chuyện đánh giặc, ở nhà... Nhưng thôi được, cứ đi đi, bố biết có cản cũng không được. Chỉ sợ bà lúc này đã già yếu nhiều, đi hết chẳng có ai trông nom...

- Bà gật đầu rồi, bố. Bà bảo đất nước có loạn thì cứ đi cả đi nhưng nhanh nhanh mà về kẻo bà không đợi được. Bà còn bảo con giống y tính bố, muốn làm gì là làm bằng được, ngày xưa sắp thi tú tài thằng cha mày còn đùng đùng bỏ đi. Hì...

Sắp thi tú tài mà còn đùng đùng bỏ đi...Câu nói của con làm lòng ông thắt lại. Hình ảnh của cô gái hàng hoa một chiều tiễn ông xuống đò đã tưởng như chôn giấu kỹ được rồi mà sao chỉ cần bất cứ một nguyên do vô cớ nào cũng có thể làm cho nó sống lại, quậy quã đến nhức nhối. Ông quay nhìn ra sườn đồi lúc ấy đã sắp tắt nắng, cả cánh đồi hồng rực lên như tranh lửa, khẽ nói:

- Con đi, mọi điều chắc bố không phải dặn nhưng có điều này thì bố không thể không dặn con, đó là tuy con không phải do bố đẻ ra nhưng tự trong lòng bố coi con như con ruột, còn hơn con ruột...

- Con hiểu... chính vì thế mà con phải sống xứng đáng với bà và bố.

- Bố không nói chuyện ấy - Ông nhăn mặt xua tay - Cái bố muốn nói là, con là một thanh niên duy cảm, duy cảm nhiều khi hơi thái quá mà cuộc sống quân ngũ, nhất là cuộc sống chiến trường lại đòi hỏi con người phải hết sức kỹ càng, tỉnh táo, tỉnh táo đôi khi đến lạnh lùng để tồn tại. Bố chỉ e rằng...

- Bố yên tâm đi! Nếu cần lạnh lùng thì con cũng biết cách lạnh lùng hơn ai hết. Con giống bố mà.

- Đừng... đừng giống bố. ở bố có nhiều cái dở lắm, con phải vượt lên hơn bố.

- Không. Con tự hào vì bố. Bọn bạn con nó cũng bảo vậy.

Người cha quay mặt nhìn ra sườn đồi để giấu đi một chút rưng rưng đang nhen lên trong lòng mình...Giây lâu ông quay lại:

- Nhân có con đến đây, chiều nay hai bố con mình sẽ tranh thủ đi thăm mồ mẹ con một tý. Bố muốn trước khi đi, con hãy đến chào mẹ con một câu. Cũng để bà ấy biết đứa con của mình đã trưởng thành như thế nào, đã sắp trở thành một người lính.

- Dạ!

Trước cửa hầm đội đặc công, cô gái Hơ’Krol đang làm động tác đứng nghiêm trước Oánh, mặt phụng phịu:

- Báo cáo, yêu cầu đồng chí chỉ huy không được coi thường con gái.

- Có coi thường đâu - Oánh gãi đầu nhăn nhó - cái gì mà chưa chi đã vu! Nhưng đường đi vất vả lắm, ít nhất cũng phải cắt rừng cắt rú mấy ngày liền, lại có thể gặp biệt kích biệt cách dọc đường, sợ sức con gái chịu không có nổi.

- Nếu chịu nổi thì sao? - Cô gái hơi vênh mặt rồi đưa một ngón tay rám nắng lên - Giao hẹn nè! Nếu chịu nổi thì cán bộ Oánh phải gọi tôi là chị, tôi kêu cán bộ Oánh là em nghen!

- Lại thế nữa - Oánh vẫn nhăn nhó - Nhưng còn bò rào. Đàn bà con gái bò thế nào được.

- Được chớ.

- Không phải, tôi nói là muốn bò phải... phải tháo tất tật đồ, trên người không còn miếng quần miếng váy nào đâu.

- Thì tháo. Con trai tháo được thì con gái cũng tháo được. Cái cán bộ định phong kiến à?

- Thôi được - Oánh phảy tay - Thì đi nhưng có gì thì chớ trách là không bảo trước nhé!

Cô gái nhoẻn cười, khoáng đạt đập vào bàn tay của Oánh đến đốp một cái vẻ như chuyện giao kèo đã xong.

11

Sân bay Cù Hanh sáng nay bỗng dưng được lệnh canh phòng cẩn trọng để đón một viên tướng cao cấp từ Sài gòn lên.

Trong phòng đợi lúc ấy có bốn người: Tướng Tuấn, chuẩn tướng Cẩn, đại tá Quảng sư trưởng 23, đại tá tỉnh trưởng Thuận, thư ký Dung và một vài sĩ quan vẻ như là chủ chốt trong Quân khu khác. Tất nhiên có mặt cả viên thiếu tướng cố vấn Mỹ Jon Smit. Tất cả đều quân phục chỉnh tề như sắp sửa bước ra đường băng làm động tác duyệt binh. Tuấn nhìn lên bàu trời đang xanh ngắt một màu xanh trống rỗng rồi lại nhìn xuống đồng hồ tay, vẻ sốt ruột. Trong phòng lặng phắc, nhìn nét mặt càu cạu của Tuấn, mọi người chỉ lén đưa mắt cho nhau mà không dám lên tiếng nói điều gì. Riêng viên cố vấn Mỹ vẫn chắp tay sau lưng đi đi lại lại, thỉnh thoảng lại gật gù như vừa chợt nghĩ ra một điều gì thú vị lắm. Có một lúc, con mắt khó chịu của Tuấn hơi dừng lại ở cái dáng gật gù đó. Nắng bắt đầu lên cao. Thời gian nặng nề trôi...

Chợt từ phía nam một chiếc chuyên cơ xuất hiện, lượn mấy vòng rồi từ từ hạ xuống. Trừ Tuấn và viên cố vấn, còn lại tất cả vội đi nhanh ra đường băng, tiến đến chiếc máy bay, đứng thành hàng. Từ trên cửa máy bay, một sĩ quan đứng tuổi đeo quân hàm đại tướng bước ra, đi xuống. Theo sau là đại tá Duy Thanh, một trong những trợ lý được đánh giá là có năng lực tổng hợp tốt nhất trong văn phòng đại tướng tham mưu trưởng. Những bàn tay đưa lên vành mũ làm động tác chào. Viên tướng chào lại rồi bước nhanh vào phòng đợi . Chỉ đến lúc ấy Tuấn mới đứng lên, thái độ trân trọng vừa đủ để phản ảnh đúng mức một quan hệ cấp trên và cấp dưới. Viên đại tướng tiến đến bắt tay viên cố vấn Mỹ trước rồi sau đó đi lại bắt tay tướng Tuấn sau. Hai viên tướng nhìn thẳng vào mắt nhau rồi cùng an toạ.

Ánh mắt của đại tá Thanh khẽ chạm vào ánh mắt của Dung. Như có một luồng điện vô hình giật mạnh nối giữa hai người. Cô vội nhìn đi nơi khác mà thấy ngực mình nghẹn lại. Con mắt của ông cũng chuyển cao lên, nghiêm nghị, coi như không hề biết có cô đang ở đó.

Tuấn nói:

- Chắc có điều gì hệ trọng lắm nên ngài đại tướng tổng tham mưu trưởng mới bay từ Sài Gòn lên đây và chỉ làm việc mấy phút rồi lại bay về ngay như văn phòng Tổng tham mưu thông báo?

- Xin các ngài chỉ huy cho biết tình hình ở đây đã diễn tiến đến đâu - Viên đại tướng lạnh lùng vào việc ngay - Tổng thống Thiệu rất muốn biết kết luận cuối cùng của các ngài về mục tiêu mà Cộng quân sẽ tiến công?

- Thưa, Tuấn trả lời - Vẫn như nội dung bức điện tôi đã đệ trình lên tổng thống hôm qua.

- Đó là điện. Còn bây giờ, với tư cách là người nắm quân đội, tôi muốn nghe trực tiếp.

- Rõ! - Nét mặt Tuấn nghiêm lại - Chúng vẫn đang dùng chiến thuật quen thuộc là dương đông kích tây nhưng vẫn chưa có dấu hiệu cụ thể nào để cho phép ta nghĩ chính xác chúng sẽ đánh vào đâu.

- Kể cả phía bắc của các ngài?

- Và cả phía Nam.

- Vậy thì chúng sẽ đánh vào đâu? - Nặng giọng - Chả lẽ chúng chỉ tung dấu hiệu khơi khơi vậy rồi rút ra nằm nghỉ à?

- Tôi không nghĩ vậy, thưa đại tướng.

- Vậy thì anh nghĩ thế nào? Đến lúc này mà ông tư lệnh vùng 2 chiến thuật vẫn còn đang nghĩ ư?

- Không. Chúng tôi vẫn đang ráo riết cho tung những toán thám báo thiện chiến nhất về các hướng để nắm được bằng chứng nóng trong khi các nguồn tình báo trực tiếp và tình báo gián tiếp đều ở trạng thái đông lạnh, thậm chí còn đá nhau. Theo tôi, chúng có thể đánh vào cả bắc lẫn nam Tây nguyên nhưng chắc chắn điểm đầu tiên sẽ là Buôn Mê Thuột.

- Lấy nguyên cớ nào mà anh cho rằng chúng sẽ đánh như thế?

- Tính bất ngờ. Cộng sản rất thích chơi cái trò chơi bất ngờ kiểu Tàu. Nếu phân tích các dữ kiện quân sự thì ai cũng cho rằng chúng sẽ đánh phía bắc, tức là đánh thẳng vào đầu não đối phương rồi mới phát triển rộng ra, chính vì vậy mà chúng sẽ chơi phía nam để tạo thế bất ngờ, chắc thắng.

- Nhưng nếu ngược lại? - viên đại tướng cười nhạt.

- Cho nên trong bức điện hôm qua, tôi đề nghị vẫn án binh bất động và do lực lượng quá mỏng, tôi đã xin tổng thống tăng viện thêm ít nhất là năm trung đoàn nữa mới mong giữ được toàn bộ địa bàn và giữ được Buôn Mê thuột.

- Đó là ý kiến của anh hay của cả bộ tư lệnh?

- Của tôi. Và tất nhiên cũng là của cả bộ tư lệnh.

Không khí trong phòng lắng đi một chút, viên tướng ba sao rút khăn tay lau mồ hôi trán rồi ném mạnh cái khăn đi, đứng dậy, chuyển giọng rất hách:

- Thay mặt tổng thống, thay mặt quân lực và dựa vào tất cả những dấu hiệu, những tin tức đáng tin cậy của tình báo trung ương, của tình báo Mỹ, kể cả tình báo của các ngài mà vừa rồi chúng tôi đã nhận được, tôi chính thức khuyến cáo các ngài về mục tiêu tiến công sắp tới của đối phương. Tức là ngay từ giờ phút này các ngài nên, tôi nói nên vì vẫn tôn trọng quyết định cuối cùng của các ngài, nên nhanh chóng điều động những lực lượng chủ chốt của các ngài về giữ Pleicu và một phần Kontum, chỉ cần để lại ở Buôn Mê một trung đoàn, thậm chí chỉ cần vài liên đoàn là đủ. Và cũng không có một lực lượng tăng viện nào hết. Cuộc tiến công này nếu xảy ra thì sẽ xảy ra trên toàn bộ lãnh thổ chứ không chỉ riêng gì ở vùng 2 này. Cho nên, từng quân khu phải tự lực và lấy việc bố trí hợp lý lực lượng làm chính.

Tướng Tuấn không nói gì, ra hiệu cho một viên trung tá có khuôn mặt hốc hõm như tạc bằng đá đang đứng ở phía sau bước lên:

- Trung tá! Anh có thể cung cấp cho ngài đại tướng đây những tin tức mới nhất mà phòng tình báo của anh vừa nhận được.

- Rõ! - Gã trung tá tiến lên, đứng nghiêm trước viên đại tướng - Báo cáo! Cách đây 23 giờ đồng hồ, người của tôi đã phát hiện ra hai dấu hiệu chuyển quân lớn của đối phương tại vùng ngoại vi Buôn Mê Thuột - Hắn lấy từ trong túi ra hai tấm ảnh đưa lên - Một, bộ phận thám không của ta đã chụp được một vật thể gì đó như là bãi giấu pháo của chúng. Hai, bộ phận trinh sát mặt đất đã tận mắt nhìn thấy những vết xích xe tăng bò về hướng bờ sông Serephoc. Hết!

Viên đại tướng nhìn chú mục vào hai tấm hình một lúc rồi đưa mắt cjho đại tá Thanh. Ông này tiến lên đỡ lấy hai tấm ảnh, nhìn qua một chút rồi cẩn thận cất vào trong cặp. Viên tổng tham mưu trưởng đưa đôi mắt đã có phần trùng xuống nhfin vào tướng Tuấn:

- Ông có nghĩ rằng đây cũng chỉ là một ngón đòn nghi binh?

- Có thể, thưa đại tướng. Và như vậy, ta cũng hoàn toàn có thể nghĩ rằng những dấu hiệu chuyển quân ở phía bắc mà các cơ quan tình báo nắm được cũng chỉ là nghi binh.

Đến đây, viên đại tướng mới quay sang viên cố vấn Mỹ từ đầu đến giờ vẫn đứng im lặng trước mọi cãi cọ của đám tướng tá bản xứ:

- Xin ngài cố vấn Quân đoàn cho một lời nhận định?

- Nhận định ư? - Viên này nhún vai khá trịch thượng - Thiết nghĩ những cái gì cần nhận định thì chúng tôi đã nhận định đủ rồi và tôi không có ý kiến gì thêm nữa, thưa ngài tổng tham mưu trưởng!

Một cái nhìn khó chịu của tướng Tuấn bay thẳng vào mắt hắn, hắn lại nhún vai quay đi. Chính cái quay đi đó đã khiến cho Tuấn bật miệng:

- Xin lưu ý đại tướng, giữa nhận định của chúng tôi và của ngài cố vấn đây cho đến giờ phút này vẫn hoàn toàn mang giá trị độc lập.

Đến lượt cái nhị khinh thị của viên cố vấn chém nhanh vào mặt tướng Tuấn. Nhận ra điều đó, viên đại tướng hạ giọng, định rút khăn tay ra lau trán nhưng không còn nên lại thôi. Đại tá Thanh vôi bước lên đưa cho ông ta chiếc khăn tay của mình. Ông ta cầm lấy, khẽ gật đầu cám ơn nhưng không đưa lên lau, nét mặt vẫn hơi sượng lại:

- Thôi được rồi - - Tình hình chung đang rất phức tạp, mỗi quân khu, mỗi vùng chiến thuật hãy tự chịu trách nhiệm về quân khu, về vùng chiến thuật của mình. Tôi sẽ báo cáo lại với tổng thống về điều này. Chúc các ngài may mắn và nếu được nhắc thì tôi cũng xin nhắc lại tinh thần quyết chiến mang tính bất khả chiến bại của vùng chiến thuật đã trở thành niềm tự hào của toàn bộ quân lực này : Nam bình - Bắc phạt - Cao Nguyên trấn!

Nói xong, viên tướng khẽ gật đầu chào viên cố vấn rồi đứng dậy đi ra. Đại tá Thanh bước theo, không nhìn lại nhưng ông biết ánh mắt của Dung đang nhìn theo mình nóng bỏng...Cả hai tiến nhanh về chiếc chuyên cơ vẫn còn nổ máy. Hầu như ngoài đoàn tuỳ tòng đem theo, còn lại không một ai ra tiễn. Tuấn nhìn theo chiếc phi cơ cất cánh, nhỏ dần rồi mất dạng, cười hấc một tiếng, tiếng cười như muốn vỗ thẳng vào mặt viên cố vấn đang đứng đó:

- Ông ta vừa nói cái gì như là một thứ hùng văn tã rách đã lỗi thời rồi thế nhỉ? Nam bình, Bắc phạt, Cao nguyên trấn! Trấn mà sao ông ta lại chuồn lẹ vậy? Ngài tổng tham mưu trưởng đang bị đợt Mậu Thân ám ảnh, cứ nghĩ rằng đạn pháo của Việt Cộng sẽ nã xuống đây ngay không bằng. Cám ơn!

Trong cái cười gằn, ánh mắt của ông ta thoáng chạm ánh mắt của Dung đang nhìn lên...

Tuy là thời chiến nhưng cánh tướng tá mà tên nào cũng có thể gọi được là tỷ phú ở đây vẫn duy trì một cái mốt chơi điền trang khá cầu kỳ. Hầu như ai cũng có một cái, vừa là để chiếm đất, vừa là để có chỗ nghỉ ngơi cuối tuần và hầu đãi bạn bè từ các nơi lên Tây Nguyên ghé chơi.

Tư dinh của đại tá tỉnh trưởng cũng là một thứ điền trang như thế. Nó nằm cách thị xã chừng gần trăm cây số về phía Pleicu để như chính miệng bà vợ viên tỉnh trưởng đã nói: " Xa một chút nhưng nó mđẹp, một trong những cảnh đẹp vào loại nhất của cả vùng đất cao nguyên này." Của đáng tội, cảnh sắc nơi đây đẹp thật. Phía trước nhìn ra hồ rộng, phía sau tựa lưng vào núi, hai bên là hai giải rừng xoai xoải, xa đường cái, xa dân cư nhưng lại có điện, có đường ô tô vào tận nơi, tưởng luật phong thuỷ đến thế cũng là cùng.

Và chính tại đây, buổi tối, sự nhận định của viên tướng tư lệnh đã một lần nữa được khẳng định một cách chắc chắn. Lúc đó, trong một cái nhà bát giác khá đẹp dựng ra giữa hồ vẫn là bộ bốn Tuấn, Cẩn, Quảng, Thuận và một người nữa đứng phía sau, họ đang ngồi uống rượu nhẹ có vẻ thanh nhàn nhưng nét mặt ai nấy đều chẳng toát lên nét thanh nhàn chút nào mà tấm bản đồ to tướng được treo ngay chính giữa kia đã là một ví dụ. Thì ra mỗi khi cần ngồi với nhau trong một cuộc họp có tính nghiêm cẩn, những con người này lại thường tụ bạ ở đây. Dung từ ngoài vào, đem đến trước mặt Tuấn một bức điện gì đấy rồi như mọi lần, lại khiêm nhường lui lại bước nhẹ ra khỏi lầu. Tuấn đọc xong điện, nhìn lên, mắt xầm tối:

- Tin từ phòng đặc uỷ trung ương tình báo vừa cho hay - Hắn đứng dậy chỉ vào các điểm trên bản đồ - Hai sư đoàn mạnh của Cộng sản là 10 và 20 đang có dấu hiệu chuyển quân về phía nam và các cứ điểm Đức Lập, Gia Nghĩa có khả năng bị tiến công trong một ngày rất gần đây. Sao? ý các ngài chỉ huy thế nào?

- Dạ, chúng tôi nhất loạt tin ở thiếu tướng cũng như đã từng tin ở mặt trận Kontum năm 73 khi bằng sự tinh tường và lòng quả cảm, thiếu tướng đã đánh bật Cộng quân ra khỏi thị xã yếu điểm này - Cẩn nói.

- Tôi muốn nghe những suy nghĩ cụ thể - Tuấn chau mày - Tại sao tin tức giữa tình báo Mỹ và tình báo ta lại cứ chênh nhau thảm hại như thế? Ta nên nghe bên nào?

- Thưa, tình hình như vậy là đã trở nên quá sức phức tạp, theo tôi lúc này ta nên có những nhận định độc lập, tức là tập trung phòng thủ Buôn Mê Thuột - Đại tá Quảng nói.

- Tôi tán thành - Tỉnh trưởng Thuận tiếp lời - Phước Long đã thất thủ, việc mở tuyến nối liền cao nguyên trung phần xuống miền đông nam bộ rồi đánh thốc vào Sài Gòn là một điều có thể xảy ra. Quan điểm của tổng thống Thiệu là kẻ địch Nặng đầu nhẹ đuôi có lẽ đến lúc này e không còn trúng nữa. Họ rất biết dựa vào nhận định của ta để làm cú phản ngược.

Dung lại từ ngoài bước vào, trình lên tướng Tuấn một bức điện nữa. Đọc xong, nét mặt viên tướng càng tối thẫm. Hắn bật một tiếng cười khan:

- Đúng là nhân bảo như thần bảo - Lại chỉ lên bản đồ - Đây mới là điều đáng lo ngại nhất đây, thưa các ngài! Cộng quân đang có dấu hiệu đánh vào Cẩm Ga, Thuần Mẫn nhằm cắt đứt đường 14, đoạn giữa Pleicu và Buôn Mê Thuột. Chưa hết! Đường 21 cũng đang bị đe doạ. Tóm lại chúng đang có ý đồ băm nát lực lượng ta ra trên các tất cả các tuyến đường trọng điểm nối với đồng bằng. Có thể nói với ngón đòn cô lập hiểm ác này, rõ ràng là chúng muốn cắt đứt, cô lập, hốt gọn cả vùng Tây Nguyên. Được lắm!

Ngừng một chút như để cho cơn điên gịân lắng xuống, hắn chuyển giọng nói tiếp:

- Thưa các ngài! Cho đến giờ phút này tôi vẫn là người chỉ huy cao nhất ở đây và tôi sẽ chịu trách nhiệm hoàn toàn trước quốc gia và đồng bào về sự tồn vong của vùng đất này. Do đó Buôn Mê Thuột vẫn là điểm phòng thủ chính yếu và mọi hoạt động của quân khu quân đoàn phải hướng về nó. Tôi yêu cầu anh Quảng ngay ngày mai cho thằng 45 hành quân cấp tốc về trấn giữ phía nam thị xã, thằng 44 có thể nằm lại trên này nhưng luôn trong trạng thái cơ động cao để sẵn sàng tiếp ứng xuống phía nam.

-Rõ - Quảng trả lời.

- Cũng tinh thần đó - Hắn nhìn sang viên chuẩn tướng hành quân - Anh Cẩn triển khai và trực tiếp đốc thúc cho các lực lượng thiết giáp, không quân, biệt động phải thiết lập được vành đai án ngữ thép trên hai con lộ 14 và 21 tôi vừa nói.

- Rõ!

- Và anh Thuận, với tư cách tỉnh trưởng kiêm tiểu khu trưởng Daklak, cần phải làm những gì khi chúng đánh vào thì anh hãy làm làm ngay đi, làm hết sức.

- Rõ! - Thuận trả lời.

- Còn trung tá! - Hắn quay qua gã trung tá tình báo có nét mặt hốc hõm đứng phía sau - Một hai ngày tới, tôi hy vọng anh sẽ nộp cho tôi những tin tức chính xác mới nhất để bộ chỉ huy có thể đưa ra được những quyết sách cuối cùng.

- Rõ! - Viên trung tá ưỡn thẳng ngực.

- Cám ơn!

- Tốt! Chúc các ngài sức khoẻ và sự tỉnh táo!

Tướng Tuấn cầm lấy ly. Những ly rượu màu đưa lên. Ngồi trong một góc, đôi mắt Dung bỗng trở nên căng thẳng. Cô kín đáo đứng dậy đi ra ngoài. Anh mắt lạnh buốt của gã vệ sĩ nhìn theo...

Vừa bước ra đến vườn, cô đã đụng phải một thiếu phụ đẹp và hơi diêm dúa đang ôm con chó cảnh trắng muốt ngồi đòng đưa trên một chiếc ghế xich - đu. Đó là Diễm Lan, vợ của tỉnh trưởng Thuận. Cái giọng Huế của thiếu phụ cất lên thật dịu:

- Trời đất! Em mần cái chi ở trong nớ mà lâu dữ vậy?

- Mấy ông tướng bây giờ mới tạm xong, chị Diễm Lan.

- Kệ họ em ạ! - Bà đứng dậy, cầm lấy tay cô, hai người đi dạo chầm chậm - Việc đánh đấm cãi vã nhau cứ kệ đàn ông họ lo. Việc của chị em mình là tranh thủ lúc lộn xộn này kiếm một khoản lớn để lo cho thời hậu chiến nếu chế độ này thất thủ. Đó, em lại chau mày rồi. Chị biết em không thích cái việc này nhưng sống giữa bạt ngàn gỗ quý mà lại không biết xử dụng cái quý đó để biến thành tiền, thành đô la, thành vàng thì uổng lắm.

- Em... Chuyện này em dốt lắm, em có hiểu gì đâu.

- Không hiểu thì rồi sẽ hiểu, dốt thì chị sẽ dạy. Người như em mà chỉ biết cúi đầu hưởng cái đồng lương trung uý còm nó phí đi! Thì đó, ngay cả cái đồng lương đại tá tỉnh trưởng của ông Thuận nhà chị tưởng to nhưng cũng chỉ đủ để cho chị sắm đồ trang sức và đi ăn tiệm thôi.

- Chị giỏi thiệt đó. Hèn chi mà hết thảy dân đại gia vùng cao nguyên hễ cứ nhắc đến bà Tư Lan là đều kiềng nể ra mặt - Cô nói cho qua chuyện.

- Thời nào thiên hạ cũng nể người có tiền em ạ. Quốc gia hay cộng sản thì cũng đều cần tới tiền hết. Tiền sẽ đẻ ra chế độ, tiền sẽ điều khiển chính trị, rồi em coi - Họ ngồi xuống một chiếc ghế xich - đu khác, thiếu phụ nhẹ giọng - Dung nè! Lúc nào chán công việc nhà binh, em cứ đến đây chơi với chị, ở hẳn cũng được, cảnh đẹp, đất lành, khí hậu dễ thương, em sẽ cai quản dùm chị mọi việc, chị sẽ trả em một đồng lương ít nhất là bằng mười lần đồng lương trung uý người ta trả cho em - Đưa cho Dung tấm các.

- Cám ơn chị nhưng em sống thế này quen rồi - Dợm đứng dậy.

- Không hiểu sao gặp em lần đầu là chị thấy quý liền à? - Bà lại nhẹ kéo cô ngồi xuống - Thằng em trai của chị đang là tỉnh phó Khánh Hoà vẫn nhắc đến em hoài đó. Tuổi ngoài ba lăm rồi mà nó vẫn chẳng chịu để mắt đến ai. Lắm lúc chị nghĩ cũng chán, chồng là ông quan đầu tỉnh, em là tiểu khu phó, toàn dân nhà binh, thứ lính chì, chế độ còn thì còn, chế độ đổ thì đổ, cho nên lắm lúc chị không muốn em cứ vận hoài bộ võ phục này, chị muốn em cùng canh - ti hùn hạp làm ăn với chị.

- Em mà làm ăn cái nỗi gì - Giọng nói đã tỏ rõ sự sốt ruột - Mà có đồng vốn nào đâu để hùn hạp.

- Vốn của em chính là công việc của em hiện giờ. Chị biết ông tư lệnh rất quý em, mỗi tháng em chỉ cần xin ổng một chữ ký vào công vụ lệnh cho xe của chị có thể đi ra cửa rừng. Đó, lại chau mày, thiệt cái con nhỏ này. Chị đang động đến thần tượng của em hả? Không đâu, ở cái quốc gia thương vay khóc mướn này làm gì có thần tượng. Lo vun vén cho cái két bạc nhà mình hết. Kể cả ông Thiệu, ông Kỳ và tất tật các ông tai to mặt lớn khác nữa.

- Chị... chị để cho em suy nghĩ đã - Cô lại dịnh đứng dậy.

- Cứ nghĩ đi mà không làm cũng được, chị vẫn coi em như đứa em gái út của mình. Chị hỏi thiệt nghen, còn tiền xài không? - Móc trong túi ra một tệp tiền - Cầm lấy chút ít phòng thân kẻo tới đây súng nổ um xùm lại kẹt.

- Dạ, cám ơn chị nhưng lúc nào thiếu em sẽ xin. Bây giờ em xin lỗi chị vì có chút việc cần giải quyết ngay. Xong, em sẽ trở lại.

- ừa, bận thì đi đi! Chị chờ đó. Đêm nay chị sẽ nói với tướng Tuấn cho em nghỉ lại đây với chị. Chị em mình còn nhiều chuyện để nói.

Thiếu phụ âu yếm hôn nhẹ vào má cô một cái rồi lại cúi xuống với con chó của mình.

Dung đi nhanh về phía cổng đang sáng rực ánh đèn bảo vệ và đen rầm những vọng gác chìm nổi. Đám lính gác vừa nhìn thấy cô đã vội đứng nghiêm như chào rồi kéo cự mã để cô đi qua. Ra đến mặt đường, cô vẫy một chiếc xe ngựa rồi nhảy lên. Phố núi Pleicu về đêm thật đẹp, bàu trời cao rộng, gió thổi tung tóc, tiếng vó ngựa gõ vào mặt đường như tiếng nhạc. Chiếc xe đi ngược những đám lính , đi ngược những chiếc xe GMC chở đầy người và vũ khí bon vào trung tâm rồi cuối cùng dừng lại ở cái tiệm ăn quen thuộc. Dung vào, làm ra vẻ bận rộn, kêu một tô hủ tiếu ăn qua loa rồi đứng dậy giả tiền. Khi giả, cô lại kín đáo kẹp vào giữa một mảnh giấy đưa cho người bồi bàn già rồi đi trở ra, nhảy lại lên chiếc xe ngựa vẫn đứng chờ.

Chiếc xe lọc cọc bon về lối cũ mà cô không hề hay biết rằng, tại bên kia đường, trên một chiếc xe thổ mộ khác, thoáng hiện lên khuôn mặt và đôi mắt lạnh buốt của gã vệ sĩ đặc biệt của tướng Tuấn đang dõi nhìn theo...

12

Tại căn lán của tư lệnh mặt trận.

Đêm khuya. Tư lệnh đang đứng trầm tư trước tấm bản đồ phóng to treo trên vách lán, thỉnh thoảng ông lại lấy đầu bút ghi vào một điểm hoặc vẽ dài một đường gì đó trên những ký hiệu chằng chịt. Rồi ông lại ngồi ra bàn, chăm chú giở một tệp tài liệu gì đó ra đọc, vầng trán rộng nhăn lại. Từ ngoài một chiến sĩ công vụ nhẹ chân mang vào đặt trước mặt ông một tô mì tôm còn bốc khói nhưng ông không để ý tới. Ông chỉ nhấp nhấp một hụm trà rồi lục túi có vẻ như định tìm thuốc nhưng chợt nhớ ra, ông lại lắc đầu bỏ tay xuống. Ngoài trời tiếng đôi chim từ quy nào gọi nhau thê thiết nghe như tiếng thở dài. Gió rừng lao xao. Ngọn đèn chao đảo...

Tham mưu trưởng vào, vẫn gấu quần xắn cao, gầy hóp má, râu ria không kịp cạo mọc ra lởm chởm.

- Anh Hảo! - Ông đưa ra một mảnh giấy - Có tin từ bên trong vừa gửi ra, tình hình có vẻ không ổn lắm.

- Thì cứ ngồi xuống, uống nước đi đã - Tư lệnh bình thản nói rồi cũng bình thản cầm tờ giấy đưa lên đọc, đọc xong ông hơi chau mày lại một chút - Chà, cái tay tướng Ngụy này cũng đáo để đây, dám bất chấp cả ý định của bọn Mỹ, của thượng cấp để vẫn điều quân về nam tây nguyên. Sao, anh Phước? Công tác chuẩn bị xung quanh Buôn Mê Thuột của các đơn vị đã đến đâu rồi?

- Gần như đã hoàn chỉnh, vậy mới gay. Nếu nó chơi cú này thì mọi động tác chuẩn bị của anh em mình coi như đổ sông đổ biển.

- Anh đã có cách tháo gỡ nào chưa?

- Tôi đang suy nghĩ.

- Anh Điệp và anh Lân bao giờ về?

- Chắc cũng phải ít nhất là ba ngày, anh. Mà theo chỉ lệnh của trên thì chỉ còn đúng sáu ngày nữa là chiến dịch bắt đầu mở màn rồi.

- Cũng hơi gay đấy nhỉ?

Tư lệnh quay đi nhìn ra ngoài trời đêm một lát rồi quay lại, bốc máy điện thoại gọi vào:

- Al lô! Vâng, tôi là Hảo, tư lệnh mặt trận đây. Tình hình hiện giờ có đổi khác một chút, dạ. Kẻ địch vẫn không thay đổi ý đồ lấy nam Tây Nguyên làm địa bàn phòng thủ chính... Dạ, anh biết rồi ạ. Vâng... vâng... Rõ! Nhất trí với Tiền phương.

Ông đặt máy, vầng trán hơi dãn ra:

- Đây đúng là bài học về sự chưa đánh giá hết kẻ thù và về động tác giữ bí mật chưa thật ổn của ta. Nhưng còn nước còn tát, không tát được thì ta chuyển sang phương án đánh địch có dự phòng, có gì đâu mà đổ sông đổ biển, đồng chí tham mưu trưởng, chỉ phải cái vất vả và có thể tổn hại xương máu hơn một chút. Giờ thế này - Nhác một nét cười khá ranh mãnh và từng trải - Tôi vừa báo cáo với đồng chí tư lệnh tiền phương, đồng chí ấy đã gợi ý một cú tương kế tựu kế khá hay để chơi lại nó. Anh triển khai cho bên thông tin đánh ngay đi một bức điện giả, đại khái là, quân cán chỉ mới giả vờ rục rịch có thế mà đối phương đã bị lừa và vội điều ngay lực lượng tinh binh về Buôn Mê Thuột.

- Đúng! - Tham mưu trưởng đấm hai tay vào nhau - Tôi cũng đã nghĩ đến việc này.

- Chưa đủ. Thằng này cáo già, phải bồi thêm một nhát nữa thì mới ăn chắc được. Ngoài tất cả các trận địa nghi binh ở phía bắc cần tăng cường rốt ráo hơn nữa, anh điện cho anh Vũ Lân về ngay để trực tiếp chỉ đạo thằng 968 tách một lực lượng cắt ngang đường 19 ra. Đây là con đường huyết mạch nối thẳng từ Pleicu xuống Quy Nhơn, tức là nối thẳng từ thủ phủ của chúng xuống biển, dù có đa nghi Tào Tháo cỡ nào chúng cũng phải điều quân trở lại để phòng thủ mạn bắc. Một mũi tên bắn hai mục tiêu, vừa thu hút vừa tạo được thế cô lập đầu não của địch khi tình huống xảy ra.

- Hay! - Lại đấm tay vào nhau vẻ khoái chí - Cái này thì đúng là tôi chưa nghĩ ra thật. Tuyệt vời! Tôi đi triển khai ngay đây. Đúng là bố nó có sống lại thì cũng không chịu nổi hai búa Trình Giảo Kim này - Định đi.

- Khoan đã! - Ông mỉnm cười - Cuộc đời thì còn dài mà tay chỉ có hai cái, ngày nào cậu cũng đấm bình bịch vào nhau như thế thì còn tay đâu để chỉ huy nữa.

- Dạ, quen rồi - Tham mưu trưởng thoắt bối rối - Hồi nhỏ đi học rất thích môn quyền anh nên...

- Chứ không phải chuyên đi đánh nhau với trẻ con khác xã để bảo vệ gái làng?

- Ghớm! Thủ trưởng cứ làm như tôi... ấy lắm ấy. Tôi xin phép!

- Đã nói hết đâu.

- Vẫn còn búa nữa ạ?

- Chuyện khác. Sau đợt này ông hỏi trên xem người điệp viên của mình gài vào là ai mà tin tức cung cấp ra rất kịp thời và chính xác để có chế độ khen thưởng. Anh em tình báo hoạt động hai mang nhiều khi rất thua thiệt nếu không có xác nhận kịp thời.

- Rõ! - Lại định đi.

- Còn nữa.

- Vâng, tôi nghe đây!- Tham mưu trưởng miễn cưỡng ngồi xuống.

- Cậu còn thuốc không? - Tư lệnh cười thiểu não - Cái giống này đúng là không dễ mà bỏ được. Thiếu nó, đầu óc cứ u u mê mê như đầu của người khác lắp vào, chán kinh.

Tham mưu trưởng vỗ đồm độp vào túi áo túi quần rồi giang hay tay ra, cười tiểu não ra ý chẳng còn mẩu nào. Tư Lệnh cũng cười, rồi chỉ bát mỳ tôm:

- Vừa mới mang lên đấy, còn nóng. Cậu ăn đi, mình không đói, ăn cho đỡ cơn ghiền.

Không khách khí nửa giây, tham mưu trưởng cầm tô mỳ tôm lên và chỉ lùa hai lùa là hết veo, lấy đũa lau ngang miệng, cười rồi ra nhanh.

13

Có hai toán người đang mải miết săn đuổi nhau trong rừng già. Thực ra chỉ có một toán săn đuổi chứ toán kia chỉ đang lặng thầm cắt rừng tiến sâu về phía thị xã Buôn Mê Thuột theo sự dẫn đường của Y’Tac và cô gái Hơ’Krol. Đó là toán thám báo của thiếu tá Hùng và toán trinh sát đặc công của Oánh. Cả hai toán đều vận rằn ri, đều phong trần từng trải và thiện chiến, dữ dội. Toán này đi cách toán kia một đoạn khá dài đủ để sự đeo bám trở thành đứt nối, không liền mạch.

Trước mắt Hùng, qua ống nhòm, toán đặc công của Oánh lúc ẩn lúc hiện, lúc ra ngoài sáng lúc lại chìm vào bóng tối cây cành, thoắt biến thoắt lộ như ma trơi, loà nhoà như không có thật. Hùng dụi mắt, rồi lại mở mắt, văng tục một câu:

- Đ. má! Người trần hay âm binh mà kỳ vậy hè? Hay chỉ là ảo ảnh?

- Chắc không phải đâu, thiếu tá - Một gã thượng sĩ nói - Vùng rừng xung quanh thị xã Buôn Mê Thuột này thiếu gì dân lang thang đi làm rãy, đào củ.

Hùng không trả lời rồi khoát tay cho toán của mình tạm dừng nghỉ bên bìa suối. Suối trong, rườm roà cây lá, cảnh đẹp hoang sơ, huyền bí.Toán thám báo tơi tả, nóng nực, cởi trần để lộ những hình xăm ma quái, vục miệng vào suối uống ừng ực, nhai gạo sấy trẹo hàm...Một tên nhổ phì phì rồi ném mạnh bịch gạo xuống nước. Những hạt gạo nhẹ nổi phềnh, xoay tròn, trắng xác rồi trôi theo dòng...

- Mẹ đời - Hắn chửi - Đã ba ngày chỉ nốc độc một thứ chó chết này thì đến bụng chó cũng sình chớ nói chi đến bụng người. Phì...

- Cứ đi mút mùa Lệ Thuỷ thế này thì rồi trước sau cũng thành ma đói ma khát cho coi - Một tên khác phù hoạ.

- Lệ Thuỷ! Đừng nhắc đến đàn bà mầy! - Một tên khác nữa nham nhở thè lưỡi liếm đôi môi khô xác - Tao đang thèm chúng nhểu nước miếng ra đây. Chà, giờ mà vớ được một con người Thượng có cặp mông bự như cái thúng nhỉ? Tao sẽ sẵn sàng đánh đổi cả một đời binh nghiệp.

- Đời binh nghiệp của mày có ra cái chó gì mà đổi. Tốt nhất là im mẹ nó mồm đi mà chấp nhận cho khoẻ.

- Chấp nhận? - Tên này quặc lại - Chính vì những thằng người chỉ biết gục đầu chấp nhận như mày cho nên các quan ở trên mới có thể vung vinh vùi mõm vô rượu và đùi non đàn bà mặc kệ cho lính tráng cứ dũi đầu đi mùa cua trong hang. Nói chung là tao chán thấy con đĩ mẹ rồi. Chán binh nghiệp, chán chiến tranh, chán ông Thiệu, chán cái vùng đất chó ăn đá gà ăn sỏi này và chán cả cái thằng tao...

Hùng đi đến. Cả toán im bặt, tỏ ra bối rối trừ gã đại uý toán phó đeo kịnh trắng, tên là Đỉnh, Phạm Đỉnh, có cái nhìn rất gian và đục ngồi hơi riêng ra một chút là vẫn đang chú mục vào cái ống nói của chiếc điện đài PRc25 to như cái ba lô đặt vào tai. Hồi lâu hắn ngẩng lên, đưa ống nói cho Hùng, giọng ráo hoảnh:

- Trung tâm đang hỏi tình hình thế nào? Tôi nói mọi chuyện vẫn chỉ là hồn ma bóng quế. Sếp trả lời họ đi!

Hùng nhìn viên toán phó với cái nhìn lành lạnh rồi cầm như giật lấy cái máy, gằn giọng gọi vào:

- A lô, tôi, thiếu tá Hùng đây!...Vâng, chưa thấy chứ không phải không thấy. Nhưng dù không thấy, trong hai ngày tới nếu không dò ra manh mối, không tóm được một cái cổ họng thì thằng Hùng này sẽ xin từ chức mặc dù tôi biết cái cổ họng đó cũng chả nói lên được gì nhiều hơn. Hết!

Hùng bỏ mạnh máy. Viên đại uý toán phó tỏ ra mềm mại nhưng vẫn không giấu được vẻ xấc sói:

- Cũng chả nên nói mạnh làm gì, thưa thiếu tá. Đời mà. Việc họ nói cứ nói, việc mình làm cứ làm, chúng ta đang thực thi nhiệm vụ trực tiếp từ tướng tư lệnh.

- Hừ, tư lệnh ! - Hùng cười khảy - Chỉ được cái mẽ ngoài. Mẹ, đến lúc này mà vẫn chưa quyết được bọn Vẹm sẽ nện vào đâu thì làm tư lệnh làm cái mẹ gì. Lão cũng như mọi cha tướng khác thôi, ngoài cái sọ chứa toàn bã đậu và sự kiêu ngạo ra chắc chỉ còn biết vục mặt vào cặp giò dài miên man của con thơ ký.

- Thiếu tá biết con nhỏ đó? - Toán phó hỏi xếch mé.

- Nếu biết thì còn nói làm mẹ gì, là nghe nói vậy. Thôi, tiếp tục lên đường, và làu bàu ít chứ, mười mét một thằng, căng hết nanh hết vuốt ra mà đi. Bằng giá nào cũng phải tóm được một thằng làm vốn.

Súng găm về trước, dao găm, lựu đạn giắt lưng, rất man dại và cuồng tín, toán thám báo căng mắt nối nhau hàng dọc cắt rừng đi tiếp. Toán trưởng đi ở nhóm đầu. Viên toán phó đi ở nhóm dưới. Đường trơn. Mang quá nặng. Sức đã yếu. Trước hắn, một thám báo trượt chân ngã xuống khe, đầu đập vào gờ đá, máu tràn ra từ thái dương, bất động... Đồng đội của hắn xúm lại.Kẻ băng bó, đứa làm hô hấp nhân tạo, nhưng hắn vẫn không gượng dậy nổi.

Viên toán phó đi qua đi lại, nhìn xuống gã nạn nhân rồi lại nhìn nhìn đồng hồ, sốt ruột ra lệnh:

- Muộn rồi. Tất cả đi tiếp, cứ để mặc nó đấy, chưa chết ngay được đâu, lúc trở về sẽ tính.

Bất chấp câu nói ấy, đồng đội hắn vẫn đỡ hắn dậy, dìu hắn đi nhưng mỗi bước đi là mỗi bước vật lộn nhọc nhằn. Toán người gần như không chuyển dịch. Mặt trời sắp tắt. Rừng thẫm dần. Đi phía sau, vẻ như chẳng thể nhẫn nại được nữa, viên toán phó lạnh lẽo rút súng ra nhằm vào cái gáy đang đổ mồ hôi của nạn nhân...Như linh cảm được, nạn nhân thoáng nhìn lại, chợt nhận ra điều đó, kiệt sức và mê tỉnh biết mình sẽ không thoát nổi chết và như thể cũng không muốn làm tội đến mọi người, tới một miệng vực, anh ta gã dừng lại, đưa tay vái đồng đội một vái rồi quay lại nhổ một bãi nước miếng có lẫn cả máu vào giữa mặt tên toán phó, nghiến răng chửi:

- Tiên sư mày, thằng con hoang!... Tiên sư đời! Chào tất cả anh em...

Rồi lao người xuống khe sâu. Những tiếng kêu rú khẽ vang lên. Hùng từ trên đầu đội hình vội chạy xuống. Chỉ nghe cái rầm vọng lên. Nhìn vào khẩu súng còn trên tay Đỉnh, lại nhìn những khuôn mặt thất kinh của đồng bọn, chợt hiểu ra chuyện gì, cặp mắt Hùng tối xẫm , lừ lừ tiến sát đến viên toán phó vẫn đang còn đứng ngẩn người...Gã này hoảng sợ, giật lùi, nói lắp bắp:

-Báo cáo, tôi... tôi chỉ muốn doạ cho hắn sợ mà bước lẹ hơn.

Hùng vẫn tiến sát:

- Bao giờ đến lượt tao hả cái thằng con ghẻ của bọn Sịa hôi thối này? - Tưởng rằng gã sẽ bị hai bàn tay gân guốc kia bóp nát nhưng rồi không hiểu sao bàn tay ấy chợt dừng lại cùng với một giọng nói cố kìm chế, cái bớt trên gò má nhợt nhạt hẳn đi - Từ giờ phút này nếu không được phép của tôi, đại uý không có quyền động dạng gì hết. Rõ chưa? Tất cả, đi tiếp!

Gã đại uý tím mặt nhưng đành đứng im, hơi thẳng người làm động tác tuân thủ.

Phía trước, toán đặc công của Oánh vẫn lặng lẽ luồn rừng. Đến lượt cô gái tên Hơ’Krol vượt lên đầu dẫn đường. Dáng cô mềm mại, căng tràn sức sống làm mềm cả rừng chiều. Một thoáng ánh mắt Oánh đọng vào cái cổ con gái tròn lẳn nhoáng mồ hôi, chợt bâng quơ mỉm cười. Chàng trai tên Y’Tac đi đằng sau như để bảo vệ, chỉ thấy đôi mắt màu tro của anh chém qua chém lại sắc lẻm như mắt thú rừng. Trời bỗng đổ mưa. Đường trơn, cây rậm, bộ đội bắt đầu ngã lên ngã xuống. Rã rời, mệt lả. Oánh cũng bị ngã, trượt theo sườn dốc một quãng dài. Tiếng cười cô gái bật lên trong trẻo và tinh nghịch. Hơ’’Krol dừng lại nói với Oánh:

- Cho bộ đội vào gốc cây trú mưa thôi, cán bộ Oánh à.

- Không nên - Oánh lắc đầu - Trời càng mưa tiền nhập càng tốt.

Đi tiếp. Vắt to vắt nhỏ bắt đầu chui vào những chỗ kín, ấm trên cơ thể con người, kể cả cơ thể của Hơ’Krol. Cô quay đi, thò tay vào trong lần áo ngực kín đáo dứt ra. Con vắt no máu bay lên trời tròn mọng như một quả sim chín rồi rơi nhẹ xuống đất, nằm im. Mà rừng đâu chỉ có vắt, đang đi, bất chợt trên đầu, giữa những cành lá, một con rắn lục thừa cơ đu mình định mổ vào cổ cô. Nhác thấy, Oánh nhào đến gạt bật nó ra. Con rắn bị quăng lên cao rồi ngùng ngoằng rơi xuống một chạc cây, cũng bất động. Hoàn hồn, mặt vẫn còn tái mét, cô nhìn anh ngầm tỏ ý biết ơn, đôi mắt long lanh, chờm ngợp chứa cả những giọt mưa bên trong...Lại đi. Trời tạnh. Rừng Tây Nguyên mưa nắng bất chợt. Tất cả được lệnh nghỉ. Người canh gác, người tranh thủ bắt kỳ nhông, cóc rừng đốt lửa nướng ăn. Những cái miệng cười có cả vụn than đen. Lại đi tiếp.

Anh chàng đầu trọc bỗng lên cơn sốt rét, đang đi tự nhiên quỵ xuống, chân tay co quắp, miệng rên hừ hừ rung cả người. Cả tốp vây lấy anh, người choàng chăn, người xoa bóp, riêng chàng trai dân tộc vội bứt một cái rễ cây nhai dập rồi cho vào miệng người lính. Cô gái đứng nhìn, mắt chớp chớp...Mười phút sau cơn sốt dịu dần, anh chàng lại bật dậy, nhệch miệng ra cười như vừa rồi chỉ là chuyện đùa. Đồng đội mang vác hết hộ súng đạn, đồ đạc, dìu đỡ anh đi tiếp...Trời sậm dần. Đến một khúc suối, tất cả dừng lại, Oánh và chàng trai dân tộc trèo lên một chạc cây khá cao, giương ống nhòm: Xa lắm trong vòng kính, cả một khung cảnh thị xã mờ mờ hiện ra như có khói lam chiều phủ lên. Ngón tay chàng trai chỉ vào khoảng không đó, di chuyển trên từng điểm không gian khác nhau, nói nhỏ:

- Nó ở trước mặt kia kìa. Cái chỗ có nhiều cột ăng ten nhô lên đó. Cái sân bay này được canh phòng dữ lắm, ngoài các lớp rào nó gài đầy mìn trái ra còn có rãnh có hào, có đường tuần tra bao quanh xe tuần tra chạy suốt ngày đêm. Có cả...

- Được rồi - Oánh gật đầu chỉ một điểm bên cạnh - Thế cái thằng phía dưới kia là thằng nào? Chỗ có nhiều cái chòi cu cao lêu đêu ấy.

- Căn cứ thằng trung đoàn 53 đó. Chui cha thằng này ác ôn lắm, nhiều năm nay không ai đánh vô được bên trong hắn đâu.

Oánh nhắm mắt lại như đóng kín mọi cảnh vật vào trong không cho nó thoát ra nữa. Xong, anh nhảy xuống, giọng phấn hứng hẳn:

- Các đồng chí! Vậy là sau ba ngày lội rừng vất vả, lúc này mục tiêu đã ở phía trước chúng ta. Bây giờ cứ một nửa cảnh giới, một nửa xuống suối tắm. Tắm cho tỉnh táo để đêm nay bắt đầu bò rào. Cứ tắm cho đã, nếu có chết thì cũng thành ma sạch.

Cô gái nguýt:

- Chết thế nào được. Không cho anh Oánh nói gở thế đâu.

- Ngôn ngữ đặc công ấy mà - Oánh cười - Doạ cho con ma nó sợ nó chạy đi thôi.

Rồi anh chỉ một chỗ khuất sau lùm cây nhoài ra mặt nước:

- Chỗ kia là của Hơ’Krol. Tắm lẹ lên nhé!

Cô gái khẽ giật mình rồi vẫn ngần ngừ đứng lại. Đến khi Oánh quay đi thì cô mới từ từ đi đến, bước xuống, vừa bước vừa nhìn lại đằng sau... Nước mát liếm dần lên tấm thân con gái mang nước da màu ô liu khoẻ mạnh. Cô đăm đăm nhìn sâu xuống làn nước trong vắt giây lâu rồi mới ngửa mặt nhìn vút lên bàu trời lộng gió, nhắm mắt, mỉm cười....Chỗ kia, bộ đội cũng ùa xuống. Những thân thể trai trẻ thiếu nắng ánh lên, thoả thuê, thơ trẻ. Chỉ có Oánh và chàng trai là ngồi lại. Cả hai khuôn mặt đều cúi sát xuống tấm bản đồ...

Giây phút đó, ở khúc suối phía dưới, toán trưởng Hùng cũng đang chăm chú nhìn vào làn nước có cả màu đen lẫn màu hồng của máu trôi xuống. Hắn vội nhảy lên một cái mô cao, đưa ống nhòm lên mắt...Xa xa, sau những vòm lá ken dày, những hình người đang hì hụp trong suối mờ mờ hiện ra. Hiện ra cả cái bóng dáng rất riêng của con gái. Toàn thân hực nóng, Hùng vội nhảy xuống vẫy tất cả đồng bọn lại, mắt hằn vết, quai hàm bạnh ra man dại:

- Trời giúp ta rồi! Bọn quỷ Cộng đang ở phía trước, áp sát, nếu cần xả súng tiêu diệt hết, chỉ cần bắt được một con mồi. Một con thôi.

Đội hình thám báo vội tản ra, cắt xuống phía sau, luồn lên phía trước, lẩn khuất vào cây cỏ, nhằm khúc suối tiến sát...

Cũng giờ đó, tại một cái lán nhỏ trong rừng. Tham mưu trưởng mặt trận Nguyễn Phước đang nhìn chăm chú vào những ngón tay đánh Manip điêu luyện của người lính thông tin Hà Nội có ria mép. Tiếng Manip vang lên giữa vắng lặng như một nét nhạc rộn ràng, sôi động và độc tôn... Ngón tay dừng. Người lính nhìn lên cười rất tươi:

- Báo cáo, xong!

- Tốt! Đúng tinh thần đấy chứ?

- Hoàn toàn đúng! Địch đã bị lừa, cho rằng ta sẽ đánh Buôn Mê Thuột nên đã cấp tốc đưa trung đoàn 45 xuống phía nam. Lần này thì chúng có Nguyệt cô hoá cáo cũng không thoát khỏi tròng.

- Đừng chủ quan.

- Thủ trưởng...

- Cái gì nữa?

- Công tác nghi binh coi như tạm xong rồi, ở đây thừa, thủ trưởng cho em tụi em trở về đơn vị đi! Sắp đánh nhau to rồi. Sư đoàn một nơi, người ở một nẻo, cứ như đứa trẻ lạc nhà, bơ vơ lắm!

- Sốt ruột rồi hả? Được. Cứ báo cáo với sư đoàn phối thuộc, nếu các anh ấy đồng ý thì đi.

- Hoan hô tham mưu trưởng!

Rồi làm như là đã được đồng ý, cả tổ thông tin gần như nhảy cẫng lên, xăm xắn thu dọn ba lô, đồ đoàn. Người tham mưu trưởng mỉm cười nhìn tổ điện đài thân yêu của mình đã âm thầm làm tròn phận sự trong rừng hoang mấy tuần nay rồi bỏ đi, bước sang bên kia suối. Trưa nay ông có một buổi làm việc khẩn cấp với ban chỉ huy sư đoàn về nhiệm vụ sắp tới. Người lính có ria mép lật tung chỗ này chỗ khác như lục tìm cái gì, hồi lâu vẻ không thấy cứ đứng thừ mặt ra. Một chiến sĩ khác nhận thấy, hỏi:

- Cậu tìm cái gì thế?

- Quyển... quyển nhật ký. Mới sáng nay mình còn để ở đây - Chỉ gầm bàn.

- Ôi giời! Đang đánh nhau mù trời mù đất còn vẽ chuyện ký với cót, đúng là dở người!

- Kệ tớ. Cậu khác tớ khác, đừng có mà xúc phạm đến sở thích cá nhân.

- Đúng là cái giọng dân học sinh thành phố. Tớ là tớ chỉ cần ăn no bụng, ngủ đẫy giấc là khoái chứ chả cần ký cót mất thì giờ gì hết - Chợt mở to mắt chỉ vào túi áo ngực của bạn - Thế... thế cái gì kia hả ông con giời?

Chàng trai vội nhìn xuống...Cuốn sốt tay quăn queo đang nằm lù lù ở đó. Anh chàng cười xoà:

- Đúng là lú rồi. Ba cái sóng thông tin ù ù ì ì đã làm mình lú thật rồi.

Tại khúc suối. Đang cúi xuống tấm bản đồ, như có linh tính mách bảo, chàng trai người Thượng nghểnh đầu, vểnh tai ...rồi như mơ hồ nghe thấy một cái gì đó, vội rời tấm bản đồ trèo thoăn thoắt lên một chạc cây nhìn ra xa... Vẫn chỉ là rừng và rừng, im lặng. Và trong cái xôn xao màu xanh rờn rợn đó, chỉ có con mắt như mắt thú của anh là nhìn ra những vật thể hình người loà nhoà lay động hiện hình dần ở trước mặt. Anh vội đu người nhảy xuống...

Toán thám báo đã tiến đến gần khúc suối. Đạn lên nòng, những đế giày bước nhẹ. Chỉ có những đôi mắt căng ra và những hơi thở dồn nén...Cảm giác như sấm sét sẽ nổ ra đến nơi thì bỗng tất cả dừng lại chưng hửng: Khúc suối vắng tanh, nước vẫn chảy hoang sơ như nơi đây cả ngàn năm chưa hề có dấu chân người qua lại. Hùng nhăn mặt khoả tay xuống nước, chỗ cô gái vừa trầm mình, vốc lên mũi:

- Mẹ! Còn mùi đàn bà ngầy ngậy đây thôi, chả lẽ lại là lũ ma lai xuống đùa giỡn? - Rồi hắn hất hàm một cách chán ngán - Mẹ!Tối rồi, hạ trại nghỉ, nghỉ cùng với ma, đời thằng lính biệt động còn nhiều việc cần phải làm hơn là cứ đi sục mũi vào cái mùi ngầy ngậy này.

- Không nên - Gã toán phó cản lại - Không còn ngi ngờ gì nữa, đây chắc chắn là dấu vết của bọn chúng rồi, nghỉ lại là bỏ lỡ một dịp may hiếm có để hoàn tất lệnh của thượng cấp.

- Sao ông toán phó lúc nào cứ hễ mở miệng là lại thượng cấp thế? Của thượng cấp hay của bọn Sịa? Hỏi thiệt nghen, mỗi tháng bọn Sịa trả cho đại úy bao nhiêu? - Chợt cười khảy khi gã này định đặt tay vào bao súng - Kìa, đừng làm cái trò ấy, đại uý thừa biết tôi không bắn trật bao giờ và chắc chắn tôi sẽ rút nó ra nhanh hơn đại uý chí ít là một phần mười giây - Gằn giọng - Tiện đây cũng nói để ông toán phó nghe cho vui: Cuộc chiến tranh chả ra cái mốc khỉ gì nhưng đã trót làm kiếp lính thì cũng phải làm một thằng lính cho đàng hoàng, đừng có động ngửi thấy hơi Dola là giẫm bừa lên xác đồng loại cong đít chạy tới, nhục lắm!

- Thiếu tá có thể trừng phạt tôi, có thể bắn tôi - Giọng hắn rung lên, mặt đổ chàm - nhưng không có quyền xúc phạm tôi trước lính tráng.

- Thế à? - Cười nhạt - Tôi tưởng bằng những hành động mấy ngày qua, chính đại uý đang tự xúc phạm đại úy đấy chứ. Xin lỗi. Còn bây giờ, nếu muốn đại uý cứ tiếp tục dẫn quân đi tiếp, tôi sẽ ở lại đây và ngày mai, hạn cuối cùng, câu trả lời của tôi vẫn là: Cái trò lùng sục này là hết sức vô bổ bởi nhất định trước sau gì rồi chúng cũng sẽ nện vào Buôn Mê thuột.

Mấy ngày hôm nay, các cơ quan tham mưu của tướng Tuấn bắt đầu tăng nhiệt, như có ai mang cả một cái nồi Supde ở đâu đó đặt vào. Viên tướng đang lồng lộn đi lại giữa các khối điện đài sáng choang, tân kỳ với một tờ giấy trên tay. Đến trước mặt chuẩn tướng Cẩn, hắn gần như lia cái mảnh giấy ấy vào giữa mặt gã, giọng rít lên:

- Thế này là thế nào? Điện thật hay điện giả đây? Địch đã bị lừa, cho rằng ta sẽ đánh Buôn Mê Thuột nên đã cấp tốc đưa trung đoàn 45 xuống phía nam....Hừ, bị lừa! Nghe sướng chưa? Sao? Ông chuẩn tướng phụ trách nội vụ cho tôi một lời khuyên đi chứ.

Gã này bối rối chưa kịp trả lời thì tất cả bỗng giật nảy bởi hàng loạt những tiếng nổ vang lên ở xa, tiếng nổ của đại pháo, của bộc phá làm rung rinh bàn ghế, làm đỏ bầm cả một mảng trời bên ngoài khung cửa sổ. Viên trung tá tình báo chạy vào, hớt hải:

- Báo cáo thiếu tướng...

- Khỏi báo cáo. Chúng đánh ở đâu? Nói nhanh đi!

- Dạ, lộ 19.

Nét mặt viên tướng khẽ sựng lại, tờ giấy bị vò nát trong tay, mắt hơi bạc đi, lẩm bẩm:

- Lộ 19 à? Cắt đường về Quy Nhơn à?... Chả lẽ chúng lại định đánh vào Bắc Tây Nguyên thật à?

Rồi im lặng. Các sĩ quan đứng trong phòng chỉ biết đưamắt nhìn nhau... Giây lâu hắn nhìn lên, giọng u uất :

- Ta thua chúng keo đầu rồi.

Vừa lúc viên cố vấn Mỹ bước vào, đã hiểu hết câu chuyện, hắn chỉ nhìn áp vào mắt Tuấn với cái nhìn khinh khi và đắc ý rồi lại đứng sang một bên châm thuốc hút. Không chịu được cái nhìn sỏ lá ấy, Tuấn bật dậy:

- Nhưng cũng chưa hẳn. Mọi trò bịp bợm đều có thể xảy ra.

- Thưa...- Tướng Cẩn rụt rè - Có cần lệnh...cho sư 23 điều gấp lực lượng từ Buôn Mê Thuột trở lại đây không ạ?

- Hả? - Hắn trợn ngược mắt - Chả lẽ việc vặt vãnh như thế mà một ông tướng tham mưu chỉ huy hành quân khét tiếng là thao lược như anh cũng còn phải chờ ý kiến của tôi ư? Điều! Nhưng chỉ điều hai phần thôi, vẫn giữ lại ở Buôn Mê Thuột trung đoàn 53.

Đứng ở góc phòng, con mắt của Dung bỗng sáng ánh lên. Trong khi con mắt của viên cố vấn lại tối xầm xuống.

Bên ngoài hàng rào sân bay Hoà Bình.

Toán đặc công đang lặng thầm làm động tác hoá trang. Thăm thẳm tối. Tối tưởng như không thể tối hơn được nữa. Với một gói lọ nghẹ bọc lạ khoai lang, thân thể các chiến sĩ cứ đen dần đi, nhoà vào đất đai, nhoà vào cây cỏ, nhoà vào bóng đêm, biến mất như có phép màu. Cô gái cũng tháo bỏ quần áo. Cũng chỉ có mỗi chiếc quần Sịp, thêm chiếc nịt ngực trên người, rồi quay qua quay lại, cô bắt chước mọi người cũng bôi cũng quệt và toàn thân cô cũng nhoà dần, biến dần, chỉ nhận ra cô bởi cái cười trắng loá, bởi bờ vai mảnh như vai chim sẻ, bởi đường eo thắt bóp và bởi đường hông bung toả đến... mênh mông. Nhưng Oánh lại không nhận ra, tưởng chiến sĩ của mình, đến gần, dặn nhỏ:

- Thành sứt đấy hả? Nhớ bò bám đít tao. Không được sôi bụng, không được khụt khịt, không được đánh rắm, rõ chưa?

- Rõ!

Tiếng trả lời con gái và liền đó bật lên một tiếng cười khúch khích. Oánh giật nảy người như phải bỏng, rụt nhanh tay trên vai cô lại:

- Hả? Cái gì thế?...Ai cho cô làm cái trò ấy?

- Hơ’Krol cho đấy - Cô gái vẫn cười, răng trắng như trăng - Hơ’Krol đảm bảo bò giỏi hơn cái cán bộ Oánh nhiều mà. Bò lần đầu thôi, bò dẫn đường thôi, trong hàng rào nhiều mìn lắm, bộ đội không biết đâu.

- Biết hay không biết, cô cũng phải ở ngoài. Vớ vẩn, chuyện chết người chứ có phải chuyện đùa đâu. Mặc ngay quần áo vào!

- Người Bana đã cởi rồi là không mặc lại nữa đâu. Hơ'Krol mói thiệt đó.

- Giời ạ! Sắp đến giờ rồi - Oánh nhăn nhó, nói như rên.

- Anh Oánh khóc đấy à?

- Không đùa!

- Con gái Bana không biết đùa mà. Nếu anh Oánh không cho Krol bò thì Krol cứ ngồi ngoài này suốt đêm.

Oánh đành chịu. Cái kiểu nói câng câng quéo thế kia là cô ấy không đùa thật.

- Thì bò nhưng bò cho cẩn thận không lại vướng trái thì...

Anh càu nhàu mấy tiếng rồi đi khom người ra chỗ các chiến sĩ khác đang đứng lù lì như những gốc cây không lay động. Một tiếng cười con gái thật trong lại khẽ bất lên. Lát sau, theo ra hiệu của anh, họ chia làm ba mũi, chuẩn bị vượt rào. Lại nổi bật lên cái anh chàng Vinh đầu trọc lúc này đã khoẻ lại bình thường, vẻ vui nhộn cứ đan qua chỗ này một tý chỗ khác một tý, chọc ghẹo người này người kia. Đến gần cô gái, không biết, anh cũng luồn tay xuống dưới lằn bụng cô:

- Này, thằng nào thế? Bò kênh bụng lên chút đi, kẻo kiến mụn nhọt nó lại nhá mẹ nó mất chim bây giờ!

Cô gái vùi miệng xuống cỏ cố, cố nhịn cười.

Đêm bò rào bắt đầu! Cô gái bò trước, Oánh bò sau. Dáng cô bò mềm mại như rắn, các động tác rà mìn, găng rào thuần thục không thua gì cánh đàn ông, hơn cả đàn ông khiến cho Oánh cứ tròn mắt đi hết từ cái ngạc nhiên này sang cái ngạc nhiên khác không hiểu gì cả. Tín hiệu bò lên là sự động đậy của hai bàn chân con gái đặt ngay trước mũi anh. Có lúc đạp nhẹ cả vào mặt anh. Anh cười, mắt mở to trong một cảm giác trận mạc rất lạ. Bóng tối tử thần vẫn buông chùm lên cảnh vật, lên những hàng rào lạnh lẽo. Có cô, cái sự bò rào đầy chết chóc đêm nay bỗng dịu ngọt hẳn đi, lãng mạn khôn cùng, dường như có cả làn điệu dân ca, hương vị ruộng đồng thơm ngái nào đó phả về, bao phủ, quấn quýt vào những mắt rào tử thần... Trong sân bay, những chiếc xe bọc thép làm nhiệm vụ tuần tra thỉnh thoảng lại nghiến xích lướt qua, lướt ngay phía trên đầu họ. Một giọt sương đêm lạnh buốt rơi xuống bờ vai. Một tiếng hắt hơi cố vùi trong cỏ mềm. Một phát súng cầm canh cày đất bên cạnh. Một luồng đèn pha chiếu ràn rạt lên tấm lưng thon thả của em. Thậm chí cả tiếng quát nắn gân, hù doạ của tên lính gác làm như đã phát hiện ra xầm sập đổ xuống chỉ khiến em thoáng giật mình rồi liền đó con mắt hơi thất thần của em lại dịu lại bởi phía sau, gần lắm, bàn tay vững chắc của Oánh đã khẽ nắm vào cổ chân em như trấn an, như truyền hơi ấm...

... Bốn giờ sáng, các mũi bò ra. Trời đỡ tối hơn, đã nhận ra mờ mờ hình người. Một đêm nghiên cứu đã hoàn tất. Còn phải mất vài đêm nữa mới xong. Họ mặc lại quần áo, thân thể lạnh run, cắn đuôi nhau đi trở lại lối cũ... Đến khúc suối chiều qua thì da trời đã chuyển màu ràng rạng. Sương như sữa. Nước như sương. Mọi người ào xuống tắm, rửa, kỳ cọn cho sạch màu nguỵ trang. Lại vẫn là anh chàng Vinh đầu trọc dư thừa tinh lực, cứ trồi lên, ngụp xuống, nghịch ngợm sờ người này một cái, nắn người kia một cái và khi lặn đến chỗ cô gái, không biết, mấy ngón tay vừa chạm vào một khuôn ngực tròn căng, khuôn ngực không giống khuôn ngực của bình thường của bạn bè, chợt nhận ra, vội lè lưỡi quẫy đầu lộn ngược trở lại, hút chết. Cô gái đỏ bừng mặt nhưng lại mỉm cười. Cô đang ngập nửa người trong nước, theo bọt xà phòng, màu đen trôi đi đến đâu thì trên da thịt con gái lại hiện lên những vết gai cào rớm máu đến đó. Đang tắm, cô bỗng bối rối giật mình nhìn xuống rồi nháo nhác nhìn xung quanh. Xung quanh không có ai cả. Đến lúc ấy cô mới khẽ đưa bàn tay khoả vào lòng nước. Một lòng nước có những ánh hồng hồng như máu loang nhẹ lên... Trong cái quầng sáng của sắc màu bất chợt đó, cô bỗng đẹp như một nữ thần rừng kiêu hãnh và siêu thoát đang tuẫn nạn vì nghĩa cả tội tình, chơi vơi trong sương sớm như đang bơi giữa một giải ngân hà...

14

Cũng giờ ấy tại lán tham mưu của Bộ tư lệnh mặt trận.

Chỉ có vị tham mưu trưởng nghiện thuốc, sư trưởng Hoàng Lâm và một vài sĩ quan tác chiến khác đang ngủ trong các tư thế kỳ dị mà nếu bình thường ra thì không thể làm nổi. Người thì nửa ngồi nửa nằm, người thì gối gẳn đầu lên thái dương người kia mà người kia vẫn há miệng ngáy ngon lành, người thì nằm sõng soài trên mặt bàn, đầu, chân thõng xuống như đang trải qua một cuộc giải phẫu... Chắc đêm qua tất cả họ đều thức trắng. Lại một tiếng chim kêu báo sáng. Tham mưu trưởng giật mình mở mắt, vươn vai ngáp một cái rõ to, cảm thấy có cả tiếng xương kêu răng rắc bên trong, miệng nhai chóp chép:

- Đắng miệng thấy mẹ! Giờ thằng nào cho tao điếu thuốc dứt khoát sau này về tao sẽ gả em gái cho.

Sư ttrưởng Hoàng Lâm dậy theo, nhìn tham mưu trưởng phì cười:

- Lại thuốc! Giả dụ có thằng cha nhà văn nào nổi hứng viết về tính cách những sĩ quan cao cấp trong chiến dịch này thì chỉ quanh đi quẩn lại những thuốc là thuốc, đọc chắc chán chết.

- Thế ông muốn chúng ta phải cãi nhau, phải đập bàn đập ghế hoặc đêm đêm mò vào buôn đi tìm gái thì mới hấp dẫn à? Còn lâu nhé!

- Chịu rồi - Sư trưởng cười xoà, móc túi đưa ra một nửa điếu đã mốc xanh - Đây, tôi vẫn còn một mẩu để dành cho anh đây. Chỉ khác là tôi không có ý định lấy em gái của một lão nghiện làm vợ.

- Thằng cha này thế mà ngon, biết chiều người ra phết - Tham mưu trưởng tít mắt, đốt thuốc rít một hơi rõ dài, mặt mày trở lại vẻ tỉnh táo ngay - Vậy là cho đến giờ phút này, tin từ các nơi về cho biết các hướng tiền nhập đã sắp vào vị trí tập kết, mọi công việc chuẩn bị cơ bản đã xong, chỉ còn chờ tin của cánh đặc công đêm nay nữa là có thể lên phương án hạ quyết tâm. Rất may là cho đến giờ phút chót, kẻ thù lại dồn cả về phía bắc Tây Nguyên. Nói đùa, tầm nhìn của mấy cụ ở trên xuyên thấu vạn dặm thật. Đoán việc cứ như thần. Cha chả! Đúng là một cuộc đấu trí căng thẳng thỉnh thoảng đêm nằm cứ giật mình thon thót.

- Ngồi chứ nằm gì - Hoàng Lâm nói vui - Cả chục ngày nay có đêm nào được nằm mà giật mình.

- Cầu trời cho đến giờ G. mọi sự vẫn xuôi chèo mát mái thế này thì phúc đức cho con cháu quá! - Tham mưu trưởng vẫn nói theo mạch của mình.

- Nghi binh vẫn chỉ là một nửa bất ngờ - Sư trưởng Lâm đột nhiên thoáng trở nên đăm chiêu - nửa còn lại là nằm trong các hướng tiền nhập đích thực. Đông quá, lớn quá, nhiều xe nhiều pháo quá, chưa bao giờ lại nhiều và đông như thế, không hiểu vào giờ phút chót chúng có đánh hơi thấy không? Tôi hơi lo...

- Lo gì - Tham mưu trưởng khoát tay - Anh em mình là những tay súng không chê vào đâu được.

Như để phù hoạ vào tiếng nói ấy, tại các cánh rừng gần xa, giống một điệp khúc của bản hoà ca bất tận, các hướng tiền nhập vẫn tiếp tục dũi sâu vào thế trận độc đáo của mình.

Gần một bến sông vắng, các thiết bị cầu phà đang được khẩn trương chuyển đến nơi tập kết kín đáo trên các đôi vai trầy lở, rớm máu của các chiến sĩ công binh. Và ngay tại mép nước, trong một khúc eo khuất lấp, những mố những gờ những bè phao cho kết cấu ban đầu đã dần được hiện hình dưới đôi tay thành thạo như đôi tay người thợ của lính. Một chiếc tàu tuần tiễu loại nhỏ mang nhãn mác USARAMY như đã phát hiện ra mùi lạ, bỗng sủi nước phóng đến. Tới gần chỗ mố cầu đã được nguỵ trang kín mít, nó hơi dừng lại, ngúc ngoắc đầu, nhổng đít đánh hơi ... rồi vẻ như lại không phát hiện ra điều gì, nó xả vào bờ hàng loạt đạn to đạn nhỏ rồi lại tiếp tục xé sóng lao đi. Một trong những viên đạn vu vơ đó đã găm trúng người tổ trưởng trinh sát có hàm răng vổ đã cắt chệch hướng hôm nào đang thu mình trên bờ. Máu từ ngực anh nhểu xuống sông, loang ra mặt sóng, bắt nắng trời hồng rực lên. Một chiến sĩ khác vẻ hận thù không kìm được, vội đặt cây B41 có trái đạn khủng khiếp hình hoa chuối lên vai nghiến răng định phóng đi, đuổi theo chiếc tàu nhưng người chỉ huy đã nghiêm khắc kìm lại. Người lính hạ cây súng xuống mà nước mắt trào ra. Người chỉ huy bước đến chỗ anh lính hy sinh, ngồi xuống vuốt mắt, bất ngờ bật lên một tiếng khóc tức nghẹn:

- Doãn ơi!... Em tha lỗi cho anh... Hôm rồi chỉ vì nóng ruột quá nên anh đã...

Tiếng sóng sông dào lên nuốt đi câu nói đó....

Những căn hầm chứa pháo vẫn đang được tiếp tục đắp gờ cao lên, hạ thấp chân đế xuống, cây cành chặt về che chắn ngụy trang kín mít hơn. Đứng cách trăm mét nhìn vào chỉ thấy những lùm bụi um tùm mà tịnh không phát hiện ra được một cái gì khác. Một tổ có vẻ như là trinh sát từ rừng cây phía trước hiện ra, bơ phờ, hốc hác, người nào người ấy bụi đất bám đen, mắt trũng sâu. Người đi đầu bước đến trước mặt người chỉ huy, đứng nghiêm, một bàn chân bị băng kín:

- Báo cáo lữ trưởng! Tổ trinh sát đã hoàn thành nhiệm vụ trở về, một đồng chí trắc địa hy sinh đã chôn cất - Anh lôi từ túi áo ngực ra một tờ giấy nhàu nát, ố máu trải ra trên bệ pháo - Báo cáo...

- Thôi được rồi - Lữ trưởng bước đến ôm từng chiến sĩ vào người, giọng lạc đi - Các đồng chí trở về là tốt rồi, tốt rồi... Giờ đi tắm, ăn một miếng, ngủ một giấc đi, mọi việc còn lại sẽ để sau.

Riêng bãi để tăng lại có một chút trục trặc không đáng có. Một chiếc T54 khổng lồ bị trượt xích sa xuống một bãi sình lầy không làm sao kéo kích lên nổi. Đã có nhiều người xúm đến tìm đủ mọi kích kéo, lôi giật nó lên nhưng chiếc tăng vẫn cứ chìm dần chìm dần...Một sĩ quan rất trẻ vẻ như là cấp đại đội vội chạy đến trước mặt người cán bộ đứng tuổi:

- Báo cáo! Xin phép được dùng hai chiếc tăng khác kéo nó lên.

- Không được - Người chỉ huy lắc đầu - Sẽ không được phép gây bất cứ một thứ tiếng động khác thường nào lúc này cả.

- Vậy phải làm sao bây giờ ạ? Chả lẽ lại đành để cho nó...- Giọng nói như mếu - Dong nó suốt từ ngoài kia vào đây, trải qua biết bao nhiêu gian khổ, chả lẽ đứng yên nhìn nó biến mất!

Người cán bộ không nói gì, chỉ lẳng lặng đi đến trước người chiến sĩ điện đài ra hiệu mở máy liên lạc rồi đưa ống nói lên miệng:

- A lô! Chim én gọi đại bàng... Dạ, có một chú nai con đang sa hố không thể nào kéo lên được, xin đại bàng cho ý kiến!

Đầu giây bên kia, tư lệnh phó Vũ Lân đang đứng trước máy. Ông cau mày như phải nghĩ điều gì lao lung lắm rồi hạ giọng:

- Năm phút nữa sẽ có bão lớn, chim én lợi dụng lúc đó mà vỗ cánh bay lên.

- Anh Lân - Tham mưu trưởng đứng cạnh đó tỏ vẻ lo ngại - Phải lừa mãi chúng mới điều quân trở lại phía bắc, giờ nổ vậy, e rằng chúng lại thay đổi quyết định?

- Không sao cả - Vũ Lân vẫn nét mặt bình thản - Sau bức điện giả và cú cắt đường 19 ngoạn mục vừa rồi, chúng đang rơi vào trạng thái hết sức hoang mang, dù lúc này ta có cho nổ ở đâu chăng nữa, nam hay bắc thì nó cũng lại cho là mình nổ giả hết, bố nó cũng không dám điều trở lại.

- Nói đùa - Tham mưu trưởng lắc đầu - Tôi chưa bao giờ dự một trận nào mà cái trò dương đông kích tây lại diễn ra căng thẳng, lặp đi lặp lại dai nhách như miếng thịt trâu trăm tuổi thế này.

Trở lại bãi giấu tăng. Hai chiếc T54 khác nhanh chóng được điều tới, móc giây móc xích giằng chặt vào chiếc tăng vẫn đang chìm từng phân một. Mọi con mắt nhìn lên trời chờ đợi... Một phút, hai phút, rồi ba phút trôi qua... Bỗng từ trên cao có những tiếng rít cháy trời rồi ngay liền đó, tại một điểm cách đấy không xa, vang rền lên những tiếng nổ gầm gào của đạn pháo. Chỉ chờ có thế, lập tức hai chiếc tăng làm chức phận kéo nổ máy chồm lên. Khói phả kín rừng. Tiếng động cơ bị tiếng nổ của pháo che át, hoà tan. Và rồi chỉ vài phút sau, dựa vào những âm thanh ở xa đó, chiếc tăng bị lầy như một con thú khổng lồ toàn thân ướt nhép bùn nước rùng mình từ từ bò lên khỏi vũng sình.

Và vẫn ở cánh rừng sắp tiếp giáp với khoảng trống sáng mênh mông ấy, tiếng cưa cây mở đường vẫn cần mẫn vang lên trong vắng lặng. Những thân cây nửa đứt nửa liền vẫn ứa ra những dòng nhựa như dòng máu. Nhưng vẫn có một thân cây có lẽ do lưỡi cưa cưa phạm hơi sâu đã bị gió xô nghiêng, răng rắc đổ xuống đè nghiến lên bắp đùi một người lính. Khi đồng đội kích kéo lôi được anh ra thì một bên chân đã bầm nát. Người ta vội khiêng anh đi để lại phía sau bản hợp âm mở đường độc đáo vẫn không ngừng cất lên.

Giữa lúc ấy, chợt có một tốp dân cả trai lẫn gái, cả già lẫn trẻ, nữ thì mặc váy, nam thì đóng khố cởi trần đang gùi củ rừng, củ sắn nặng nề đi đến. Họ đi trúng vào chỗ các chiến sĩ đang cưa cây. Thấy bóng bộ đội ta, cả tốp ối á dừng lại rồi vẻ sợ hãi định quay người bỏ chạy. Nhưng không kịp, một chiến sĩ đã phát hiện ra, khẽ kêu lên: “ Có người!” Lập tức người chỉ huy đeo kính trắng cùng với mấy chiến sĩ nữa vội vã chạy tới, nhảy ra giữa đường ngăn tốp dân này lại. Họ rối rít xua tay, có cô gái còn khóc oà, lại có cả đôi mắt trẻ thơ ngồi sau lưng mẹ sợ hãi nhìn lên...Giọng anh từ tốn:

- Bà con à! Không được đi nữa đâu, bà con phải chịu khó ở lại đây ăn chung ở chung với bộ đội Giải phóng ít ngày thôi.

- Sao lại ở lại? - Một người phụ nữ lớn tuổi nói - Mình còn phải về chứ, lũ con mình bụng đói đang chờ ở nhà mà.

- Chà! - Người chỉ huy nhăn nhó - Biết nói thế nào bây giờ hè? Tóm lại là thế này, nếu để bà con về, bà con vui chuyện nói lộ ra chuyện này thì hư hết công việc cách mạng mất.

- Không mà - Một cô gái có nước da đen ròn nói - Cái mồm người Ê Đê không có chân đâu, cái bụng người Ê Đê không để thủng chuyện đâu. Cái bộ đội Giải Phóng cứ yên tâm đi!

Những người lính nhìn nhau rồi cuối cùng một cán bộ có vẻ mặt lạnh lên tiếng:

- Biết là vậy nhưng đây là nguyên tắc cách mạng, là kỷ luật chiến đấu, dù rất tin bà con nhưng chúng tôi cũng buộc phải giữ tất cả lại, mong bà con cảm phiền ở với bộ đội ít bữa rồi lại trở về thôi.

Lại tiếng con gái khóc oà, lại đôi mắt trẻ thơ ngước lên, lại cái nhìn người già xẫm xuống...Đang chưa biết xử trí sao thì già làng Y’Blim và người hoạ sĩ bước đến, ông mỉm cười vỗ vỗ tẩu thuốc vào gốc cây, ung dung nói với bộ đội:

- Không sao đâu, chỉ cần nói các chú là bộ đội của Bo K’Hồ là mọi người có đập gãy răng cũng không hé môi đâu - Nói rồi ông quay qua hoạ sĩ - Chú có hình Bác Hồ nào đem theo người không?

Hoạ sĩ lắc đầu rồi liền đó anh lại gật đầu, hạ ba lô, lấy giấy bút ra kê lên đùi ... Trước con mắt ngỡ ngàng của bà con, khuôn mặt Bác hiền từ hiện dần ra theo từng nét bút phóng túng. Bà con hú lên một tiếng mừng rỡ, có người quỳ xuống, giơ hai tay lên, có người không cầm được nước mắt, cứ thảng thốt gọi: " BokHồ! BokHồ... đúng BokHồ rồi!" Già Y’Blim quay lại cười khà khà rồi nói cái gì đó một chặp bằng tiếng Ba Na ròn tan, bà con gật gật, con mắt nhìn bộ đội ấm áp hẳn lên. Trước khi đi, trong khạp có sôi, có chuối, có hoa quả, có bất cứ cái gì ăn được là để lại hết chỉ xin được đem theo tấm hình BokHồ để về thờ giữa nhà Rông. Người hoạ sĩ nhìn theo, ngẫu hứng, anh giở bút vẽ lại những khuôn mặt, dáng hình người dân Tây Nguyên thuần phác ấy bằng ký ức...

15

Trời đã sáng hẳn. Sau một đêm, cả khu rừng cả khúc suối bỗng tươi tắn, trẻ trung hẳn lại như vừa được tắm trong một hơi thở nồng nàn, tinh khiết.

Nhưng một lần nữa hình hài của toán trinh sát đặc công lại bị thu gọn vào vòng tròn ống nhòm của toán trưởng Hùng. Lần này với nét mặt căng thẳng và lạnh băng, không ra lệnh, không bố trí gì hết, hắn lẳng lặng trực tiếp dẫn lính của mình găm thẳng tới. Những bước chân của quỷ. Những cái nhìn đỏ nọc. Những nòng súng hườm hườm sẵn sàng nhả đạn... Toán thám báo tiến gần đến nơi thì dừng lại, núp vào các chỗ kín. Phía trước họ, cánh đặc công quần áo đã nai nịt gọn gàng. Gần quá, ngon quá, phen này các người có chạy đằng trời! Trong chỗ núp gã đại úy đưa súng lên nheo mắt định nổ thì Hùng ngăn lại, nói ghằn vào tai hắn:

- Thằng khốn, mày muốn chết cả lũ à? Nằm im đó, chờ!

Gã đại uý CIA tím mặt nhưng không thể không làm theo.

Tại bìa suối. Tốp đặc công chưa đi ngay, còn tranh thủ làm một chút lót dạ. Những cái miệng nhai lương khô đắng ngắt và ngắc ngứ không thể nuốt nổi. Trong đó có cả cái cổ cao rất thon của cô gái đang vươn ra đến khổ. Riêng chàng trai người Thượng lại nhai nuốt ngon lành. Ăn xong phần lương khô của mình, chiêu một ngụm nước, rồi như bất chợt linh cảm thấy một điều gì không bình thường ở cái vẻ tĩnh mịch đáng sợ ngoài xa kia, anh lặng cầm lấy súng rón rén đi ra. Rừng cây vẫn chờn chợn. Những gốc cây chuyển động như những bóng người. Bàn chân anh đi chậm lại... Anh không biết mình đang tiến sát đến mũi súng của toán thám báo. Tiến sát nữa...Toán thám báo vẫn ngồi im, chỉ có những con mắt nhìn ra trắng dã như mắt trăn đất. Chàng trai không hề hay biết, rất trẻ thơ, anh đang thoăn thoắt đuổi theo một chú gà rừng. Chui cha, nếu tóm được chú gà này thì cái bộ đội kia, cái cổ con gái của Krol kia sẽ không phải vươn ra, phải ngắc ngứ nuốt lương khô nữa. Anh vẫn đuổi theo...Và khi anh nhoài người xuống, hai bàn tay sắp chộp được chú thì một đế giày đinh ghồ ghề, to tướng đã hiện ra ngay trước mặt. Anh sững sờ nhìn lên: Hùng đang đứng đó, nhếch cười...

Lập tức toàn thân anh bị trói giật cùng với tiếng động của những báng súng dộng mạnh xuống thân thể. Đau đớn, anh cố thét lên một tiếng đánh động nhưng tiếng kêu chỉ biến thành một búng máu rồi lại tụt vào. Tuy vậy, ở chỗ bìa suối, như sự mẫn cảm bản năng rất khó giải thích của những đứa con của rừng, tiếng kêu chìm ấy cũng khiến cho cái tai xinh xắn của cô gái khẽ động đậy, vểnh lên. Cô ngơ ngác nhìn quanh quất rồi hú lên một tiếng cũng đau đớn không kém.

- Cái gì vậy? - Oánh hỏi trong khi mọi người vội ôm súng nằm rạp xuống.

- Y’Tac bị bắt rồi! - Cô nghẹn ngào trả lời.

Tất cả sững người. Oánh gần như chết đứng. Câu nói và khuôn mặt ân cần của tư lệnh mặt trận nhoáng hiện như một lưỡi lửa chém mạnh trong đầu anh : “ Phải bí mật! Bí mật là sống còn. Chỉ lộ bí mật một chút thôi là cả chiến dịch sẽ đổ bể, là xương máu của hàng trăm hàng ngàn chiến sĩ sẽ đổ xuống vô ích.”

Chàng trai dân tộc đang đứng trước bọn người mặt thú, toàn thân đẫm máu. Trong khi Hùng tránh ra ngồi ở một chỗ đốt thuốc coi như phần việc của mình đã xong thì gã đại uý toán phó lại tỏ ra săm sắn, kê súng vào sát thái dương anh, hỏi:

- Mày ở lực lượng nào? Tụi mày đang đi đâu?

- Tao là dân ở cái bản gần đây - Chàng trai nói - Tao chỉ đi kiếm con thú về nuôi con vợ nó đẻ thôi, tao có lực lượng gì đâu.

- Láo này! - Một báng súng nện xuống khiến anh đổ nghiêng, gò má sưng vù lên

- ở vùng này tất cả có bao nhiêu đơn vị? - Gã toán phó lại hỏi - Chúng mày nhận được lệnh đi nghiên cứu điểm nào?

- Mày đánh tao đau mày còn bắt tao nói, cái bụng chúng mày độc hơn con thú, tao không nói đâu.

- Thôi, được rồi, không đánh nữa - Gã toàn phó mềm mỏng, rút ra một tệp tiền - Nếu nói, mày sẽ được thả về ngay. Với số tiền này, hai vợ chồng mày dư sức dựng nhà, mua heo, nuôi con cả đời khỏi phải đi vô rừng săn thú nữa.

- Không phải vô rừng săn con thú nữa à? - Con mắt nhìn dính xuống tệp tiền -Nhưng nói cái gì kia? Tao có biết cái gì đâu mà nói.

- Dễ thôi - Gã toán phó tím mặt nhưng vẫn cố mềm giọng - Vậy trên đường đến đây con mắt mày có nhìn thấy gì không? Có thấy nhiều xe tăng, đại pháo của Việt Cộng không?

- Làm gì có. Rừng vắng không à. Nếu nhìn thấy thì họ đã bắt tao móc lấy lá gan nhậu chơi rồi còn gì.

- Mẹ mày, thằng mọi!

Hắn hất cằm. Một tên lính xông tới, lấy dao lê lóc vào da thịt anh. Anh chỉ khẽ giật nảy người lên một chút rồi lại đứng im lì lợm, mặc cho máu chảy ròng ròng. Lại một báng súng phang mạnh vào ống chân anh nghe cái rắc, chàng trai chỉ hộc lên một tiếng rồi quay lơ...Vẻ như không mấy khoái cái cảnh nhục hình này, Hùng quăng mạnh mẩu thuốc, dứng dậy :

- Stop! Nghề của chúng ta không phải là cái nghề đao phủ, nhìn chướng lắm! Cứ đưa về trả cho mấy thằng ác ôn đặc vụ nó mần gì thì mần.

- Tôi nghĩ đưa về thì lỡ mất, thưa thiếu tá! - Viên toán phó kìm giọng - Cần phải khai thác ngay để còn kịp nắm cái đuôi đồng bọn của nó.

- Thế à? Tuỳ! - Hùng quay đi vẻ chán ngán - Vậy các người đưa nó đi chỗ khác khuất mắt, đánh chết mẹ nó đi cũng được nhưng đừng hỏi han lảm nhảm nhiều quá, với cái kiểu trả lời ấy là không ăn thua mẹ gì đâu.

Viên đại uý miễn cưỡng làm theo, đảy anh xấp ngửa đến miệng một cái khe sâu, bắt anh đứng chênh vênh trên đó:

- Thằng mọi khai thật đi, nếu còn cố tình câm, tao sẽ cho mày xuống dưới kia làm bạn với rắn rết luôn, nghe chưa?

Có lẽ bị tiếng “Mọi” làm cho tổn thương hơn là những lời đe doạ ấy, anh quay phắt lại, nhổ một bãi nước miếng có cả máu vào giữa mặt hắn. Lập tức, hắn nẻ một viên đạn vào giữa đùi phải anh. Anh gục xuống, người co giật rồi trừng trừng nhìn đi chỗ khác...

Vừa lúc, đôi mắt của Oánh hiện lên trong một lùm cây đúng hướng của cái nhìn ấy. Thoáng ánh mắt hai người chạm nhau. Đôi mắt của Y’Tac khẽ sáng lên, anh cố gượng dậy, nói đứt quãng:

- Tao không biết... Tao chỉ biết có con thú thôi.

Điên giận, viên đại uý lại nẻ một phát đạn nữa nhằm đùi trái anh găm tới. Anh ngã lăn chiêng. Mắt vẫn trừng trừng...Góc này, vẻ không còn chịu nổi nữa, Oánh nghiến răng quyết định nã hết một băng vào giữa ngục con thú người kia thì ánh mắt của Y’Tac kịp phóng đến, sắc như một lưỡi phảng, chặn lại. ánh mắt nóng bỏng, chờm ngợp như muốn nói, như muốn ghìm nòng súng trên tâynh xuống:” Đừng bắn! Lộ hết. Đằng nào Ytac cũng chết, cứ để cho Ytac chết một mình.” Đôi mắt Oánh trĩu xuống, tuyệt vọng, đau đớn. Đúng lúc, chàng trai vận sức nhào lên cắn sâu vào cổ thằng ác ôn. Hắn rú thét rồi cả hai cùng lăn xuống, lăn khỏi phần đất phẳng, lăn luôn xuống khoảng không mênh mông...

- Số phận đã được an bài - Hùng bước lên một bước nhìn theo, bật lên một tiếng cười khô khốc rồi quay lại đồng bọn, hất cằm - Cũng coi như đã tóm được một cái lưỡi, một cái lưỡi câm. Cuộc lùng sục kết thúc, giờ, tất cả làm cú mã hồi.

Cả nhóm thám báo thất thểu bỏ đi, những cái đầu cúi gằm như một hành vi đưa đám. Nhưng cả toán đều không biết rằng, cả Oánh cũng không biết rằng, người rơi thẳng xuống vực sâu chỉ có một chàng trai Y’Tac, còn gã toán phó lại may mắn bám víu được một cái gốc cây nhô ra khỏi vách đá. Hắn oằn người đu trở lại, leo lên được chạc rễ, ghì chặt rồi mới chịu ngất đi...

Đằng này, cô gái tiến sát đến Oánh, mắt long lên, giơ tay tát mạnh vào giữa mặt anh một cái, rít trong kẽ răng:

- Sao mày để mặc cho nó chết? Mày... cái bụng mày không tốt, cái đầu mày không biết thương người dân tộc.

Nói xong, cô ôm mặt khóc nghẹn. Oánh đứng như trời trồng. Nắng sớm trát vào mặt anh một nét khổ đau, giằng xé xanh mét như tượng ma.

16

Tổ điện đài bốn người của chàng trai Hà Nội có ria mép đang vừa đi vừa chuyện trò rôm rả. Riêng chàng trai Hà Nội lại tru miệng huýt sáo khe khẽ. Rừng vắng đưa tiếng sáo ấy lan xa, vi vút như tiếng gió. Họ đi thảnh thơi trong cảm hứng ra trận mà không hề biết rằng toán thám báo của Hùng cũng đang dò dẫm đi ngược lại. Một điệu hành khúc là lạ vang ra từ tiếng huýt sáo đã làm cho cả bọn ngơ ngác dừng lại, ngồi xuống, tản ra...Tổ điện đài vẫn đi tới. Chợt người đi đầu hơi dợm chân dừng lại, cánh mũi nhấp nháy hồi lâu:

- Có mùi thuốc thơm...Hình như thuốc của lính?

- Vớ vẩn! - Chàng trai ria mép phảy tay - Lính nào vào được cái chốn thiên la địa võng toàn quân ta này. Đi rảo chân lên mấy bố không lại tối cha nó bây giờ.

Cả tổ đi tiếp. Đi đến gần rồi đi lọt vào giữa ổ phục của đối phương. Toán thám báo vẫn nằm im như thể có ý đồ bắt gọn. Nhưng rồi chính là người chiến sĩ phát hiện ra mùi thuốc lại chợt nhìn thấy một đầu mẩu thuốc thật đang còn chút khói phơ phất nằm bên vệ cỏ. Anh chàng chếtsững, chỉ ngáp ngáp mồm chỉ về chỗ đó mà không nói được câu gì.

- Có địch! Chạy.....

Anh chàng ria mép hô to rồi tất cả vội co giò phóng ngược trở lại. Các luồng đạn cùng lúc phóng ra. Chàng trai ria mép quýnh quáng chạy sau cùng và một loạt đạn đuổi theo đã hất anh ngã chúi với một vết thương phá vỡ một bên vai. Ngay lập tức, toàn thân anh đã nằm gọn trong tay bọn săn người. Khuôn mặt lạnh lẽo của Hùng hiện ra với tiếng nói đắc chí:

- Một thằng chủ lực mới ở ngoài kia vào trăm phần trăm chứ không còn nghi ngờ gì nữa. Mất một cái lưỡi câm, trời lại bù cho một cái lưỡi sống, quá tốt! Tụi bay, lục hết ba lô, đồ đoàn của thằng Bắc kỳ bô trai này ra coi!

Tức thì, trước con mắt hốt hoảng của anh lính thông tin, mọi thứ được bung ra, rải bừa trên mặt đất, trong đó chợt ánh lên cuốn nhật ký có cái bìa nhăn nheo. Con mắt anh lo sợ nhìn vào đó. Con mắt của Hùng cũng xói vào đó. Một tia hứng khoái cháy lên. Hắn vội nhặt, đưa lên mắt giở nhanh vài trang và dừng lại, chăm chú...Giây lâu hắn hạ xuống, cái cười rất đểu:

- Cám ơn anh bạn! Với cái thói quen viết nhật ký lẩm cẩm này của anh bạn, có lẽ chúng ta chẳng cần phải đôi hồi làm gì nhiều cho mất công. Rất đủ, rất sinh động, có cả ngày giờ chuyển quân, hành quân, có cả ý đồ ý tưởng... Tuyệt! Coi nào...- Hắn giở một trang, lên giọng đọc - “ Thế là hoài bão tuổi trẻ của mình tới đây sẽ được thoả chí trong chiến dịch tổng tiến công, tổng nổi dậy vào Buôn Mê, một địa danh được coi là thủ phủ của cả vùng đất Tây Nguyên trù phú này...” Ha ha! Hoài bão! Hoài bão là cái mớ gì nhỉ? Đúng là Cộng sản giỏi nhét vào đầu mấy người ba cái thứ viển vông mà các người luôn coi là kinh thánh này thật.

Vẻ như không chịu nổi những lời giễu cợt như vậy, lại thêm sót cuốn nhật ký chứa bao điều bí mật bên trong, chàng trai vội chồm lên giật phăng lấy cuốn sổ rồi quay người tháo chạy. Nhưng chạy sao nổi khi kẻ thù đã khép kín vòng trong vòng ngoài. Anh chỉ mới nhoai lên được mươi bước thì hàng chục đường đạn đã cùng nhằm người anh găm tới. Người lính ngã vật nhưng trước lúc nhắm mắt, như một bản năng vô thức, anh còn cố đưa cuốn sổ lên mồm nhai nuốt nhưng chỉ nhai được mấy cái là toàn thân đã cứng lại, mắt mở trừng. Hùng đi tới, nhặt cuốn sổ đầm máu lên, vuốt mắt cho người lính rồi thoáng một nụ cười buồn, tiếng nói của hắn cũng thật buồn:

- Lại một cái chết vô nghĩa vì lý tưởng. Nhưng, mẹ kiếp, nếu binh lính bên này ai cũng biết chết như thế thì mọi sự đã khác đi nhiều lắm rồi.

17

Lán của sư trưởng Lâm sáng nay có cái gì là lạ.

Già Y’Blim đang ngồi đó, vẻ trằm tư, khắc khổ khác thường. Chiếc tẩu trên miệng già cũng lặng im không còn một sợi khói. Bên cạnh già là Hơ’Krol. Cô gái ngồi đó chỉ thỉnh thoảng đưa đôi mắt bối rối , xa xót nhìn già mà không biểt nói gì cả. Góc kia, sư trưởng Lâm đi đi lại lại, vẻ mặt cũng hết sức bức xúc rồi quay phắt lại với một cán bộ tác chiến vừa bước vào:

- Sao? Tình hình có đúng vậy không?

- Báo cáo, đã xác minh là đúng ạ? - Anh nhìn sang Hơ’Krol.

- Tức là nó để mặc đồng đội sa vào tay giặc, để mặc cho giặc hành hạ mà không có một hành động nào cả?... Đây là một chuyện không thể tha thứ được, đối với người dân tộc càng không thể tha thứ. Dẫn nó lên đây! Đưa ra toà án binh! Nếu cần ngay ngày mai sẽ xử tử hình trước tất cả bà con.

Người sĩ quan tác chiến im lặng đi ra. Lát sau Oánh vào. Thoáng nhìn vào mắt già làng Y'Blim một chút rồi lầm lì và bình thản dập mạnh gót giày:

- Báo cáo sư trưởng, tôi có mặt!

Ông Lâm quay lại, thoắt rùng mình rồi đứng sững, miệng há ra, không tin ở mắt mình, hồi lâu mới hỏi giọng khàn đặc:

- Con...Hả? Tại sao con... Tại sao đồng chí lại ở đây?

- Báo cáo, chúng tôi là tiểu đoàn đặc công chiến lược đến làm nhiệm vụ phối thuộc theo lệnh của Bộ - Oánh cố kìm giọng.

- Được... được rồi - Ông quay đi, tiếng nói hơi rung lên - Nhưng tại sao đồng chí lại làm như thế? Tại sao đồng chí có thể xử sự như thế trước cảnh đồng đội bị hành hạ?

- Báo cáo! - Nhìn nhanh sang Hơ’Krol, một cái nhìn trống rỗng không rõ nghĩa - Chúng tôi có thể nổ súng và đã định nổ súng nếu như đôi mắt của Y’Tac lúc ấy không kiên quyết ngăn lại. Đôi mắt ấy đã nói với chúng tôi : không thể chỉ vì một người mà để mất cả chiến dịch. Chính Y’Tac đã ra lệnh cho chúng tôi như thế. Chuyện xảy ra rồi, tôi có tội, tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm và xin được hỏi bao giờ phải ra pháp trường?

Ông Lâm lại quay người đi, mặt tái nhợt. Đôi mắt của cô gái nhìn sang ông rồi lại nhìn về phía Oánh, giằng xé. Im lặng ngột ngạt...Đúng lúc ấy thì già Y’Blim lặng lẽ đứng dậy, khó nhọc nói ra cái điều mà ông đã ủ dấm trong đầu:

- Thằng Y’Tac tội nghiệp con tui đằng nào cũng đã chết rồi, nó đã biết chết như một dũng sĩ của buôn làng, tôi không có gì phải buồn lòng cả. Giờ tôi xin lấy cái trái tim già nua không biết điều giả dối của tôi bảo lãnh mạng sống cho cán bộ đặc công Oánh này. Ba mươi năm trời nay, người Tây Nguyên nóng lòng sốt ruột chỉ mong cho mau đến ngày giải phóng. Cán bộ Oánh cũng mong như thế. Là bố, đau cái ruột nhiều nhiều lắm, tức cái tim nhiều nhiều lắm nhưng cái cán bộ nó làm đúng, nó không muốn để lộ lực lượng, nó không có tội đâu - Quay qua Oánh, giọng ngàn ngạt - Về, về đơn vị đi con! Đánh cho thiệt ngon vào là già, là bà con, là thằng Y'Tac ở dưới kia không buồn cái bụng nữa đâu.

Tiếng khóc của cô gái bật lên. Ông Lâm đứng sững hồi lâu rồi lặng lẽ bước đến trước già làng, giang hai tay ra ôm chầm, xiết chặt lấy người cha đang cố nén đau khổ đó, giọng nghẹn lại:

- Già Y’Blim... Đồng chí Y’Blim! Không biết nói thế nào cả, tôi chỉ xin cám ơn... xin cám ơn đồng chí và bà con. Tuy vậy đây cũng là một bài học đắt giá mà cả đơn vị chúng tôi phải nghiêm khắc kiểm điểm và rút kinh nghiệm. Tôi cũng là một người cha, xin già nhận từ tôi một lạy này để...

Già làng gạt đi, giữ chặt lấy tay ông, nhất định không cho ông làm điều đó. Oánh cũng bước đến trước mặt già, quỳ xuống, cầm lấy hai bàn tay già áp lên mặt mình, lặng đi hồi lâu. Già làng rút tay ra, vỗ nhẹ lên mái tóc của anh ra dấu an ủi rồi lặng lẽ bước ra, tấm lưng hơi còng xuống như đang chịu sức nặng quá lớn của một nỗi đau không dễ gì qua được. Cô gái ra theo, như đỡ như dìu ông lão đi ra khỏi sự bất hạnh. Sư trưởng nhìn theo, mắt mờ đi ... Lát sau ông đến bên con, đưa cho con một ca nước nóng, giọng khác hẳn:

- Oánh... Con có biết bố ở đây không? Tại sao vào mà con không tìm cách nhắn cho bố một câu?

- Con định sau trận này sẽ lên gặp bố. Bố...bà gửi cho bố cái khăn len của mẹ con để lại. Bà bảo trong đó mùa mưa lạnh dễ ho lắm.

Anh đưa cho bố một gói nhỏ dường như lúc nào cũng đem sẵn theo người. Ông Lâm cầm lấy, những ngón tay khẽ run...

- Bà có khoẻ không con?

- Dạo này bà hay ho về đêm, lại hâm hấp sốt nữa, bà nói nếu chiến tranh không kết thúc nhanh lên thì có khi tao không còn được gặp lại bố con nhà mày...

Lặng đi một lát. Như nghe được cả tiếng tim đập trong lồng ngực của người con trận mạc thoáng hướng về mẹ già côi cút nơi xa...Lát sau ông nhìn đồng hồ:

- Bây giờ bố phải lên Bộ tư lệnh để hạ quyết tâm lần cuối. Đêm nay con nghỉ lại đây, bố có nhiều chuyện cần nói với con.

- Không, con cũng phải đi. ở đơn vị anh em đang chờ con. Xong việc, con hứa sẽ lên ở với bố cả tuần liền.Bố...

- Gì con?

- Con thương Ytac quá! Giá như có thể chết thay được cho cậu ấy thì con...

- Thôi... thôi chuyện đã qua rồi. Nhưng con...Thực ra về nguyên tắc, con vẫn phải...

- Con hiểu. Ngay tối nay con sẽ nộp lên bố, không, lên Bô tư lệnh mặt trận bản kiểm điểm và tự xác định kỷ luật.

- Tuỳ con - Ông trả lời khó nhọc - Đêm mai là thời điểm nổ súng, là giờ G. lịch sử rồi, con nhớ giữ gìn cẩn thận và lập được nhiều chiến công. Bố tin ở con.

- Con cũng mong bố hết sức giữ mình. Các chú ở trên Bộ tư lệnh bảo bố hay liều lắm, cứ thấy tiếng súng là ào ào như một chiến sĩ chả còn biết trời đất gì cả. Hẹn gặp lại bố giữa thị xã chiến thắng .

Hai bố con bắt tay nhau như cái bắt tay của hai người đồng chí. Oánh đi ra đến cửa, ông còn gọi lại:

- Oánh!..

- Sao kia bố?

- Không... Không có gì . Con đi đi!

Oánh đến sát bên bố, ngồi xuống cạnh bố, giọng mềm hẳn lại:

- Bố! Hình như bố định giấu con điều gì phải không?

Ông im lặng một chút rồi đặt tay mình lên tay con:

- Nếu bây giờ bố nói bố có một... giọt máu rơi, một đứa con đang ở trong này thì con có buồn bố không ?

- Không!

- Tại sao?

- Bà đã nói với con hết rồi. Bà chỉ sợ không biết rồi anh em lại bắn vào đầu nhau.

- Chính thế mà bố phải nói với con. Đáng lẽ không nên nói nhưng bố không thể không nói - Giọng ông nhọc nhằn - Chiến tranh chắc chắn ngày sẽ càng ác liệt, rồi chả biết điều gì sẽ xảy ra... Con có một người em trai nghe đâu cũng đang là sĩ quan ở trong này và cũng rất có thể đang tác chiến ở ngay tại đây, một điểm nóng.

- Con hiểu - Giọng Oánh thật vui - Và nếu gặp nó, con sẽ lấy quyền ông anh, kéo xếch nó về đây bắt quỳ xuống tạ cái tội đã đi theo giặc trước bố.

- Khoan đã - Ông nuốt nước bọt, nói tiếp - Tên nó là Hùng, bà nội bảo nó giống bố và ngay từ lúc sinh ra trên gò má trái của nó đã có một cái bớt khá to...Có thể bố nói điều này con sẽ cho là buồn cười nhưng trên các nẻo đường chinh chiến, biết đâu...

- Vâng, bố cứ yên tâm, con hứa sẽ để ý. Cũng biết đâu thật. Có cái gì là không xảy ra trong chiến tranh hả bố, như cái chuyện bố con ta gặp nhau hôm nay chẳng hạn.

Oánh đi ra, dáng trẻ trung, mạnh mẽ. Người cha ngồi lại một mình, đôi mắt mệt mỏi hơi khép lại...

...Cách đây đã lâu lắm rồi, vào giữa những ngày kháng Pháp. Trong một trận công đồn, Lâm bị thương rất nặng. Dưới những tràng lửa đạn bay trên đầu, trước sự truy đuổi của toán lính lê dương cả trắng lẫn đen đang gầm thét ở phía sau, anh được một cô du kích dìu đỡ trốn xuống một căn hầm mật nằm ngay tại giữa gò. Nắp hầm ập lại, trên mặt đất, kẻ thù lồng lộn qua lại một lúc không thấy gì đành hậm hực bỏ đi. Riêng con mắt của tên Việt gian là chợt dừng lại nơi chiếc nắp hầm vừa được đậy nhưng vẫn còn để hở ra một vết máu khả nghi.... ở trong lòng hầm, cô gái đồng bằng Bắc bộ bối rối xé vạt áo của mình băng bó vết thương cho anh. Xé nữa. Trên thân thể cô chỉ còn lại chiếc yếm với đôi bờ vai trắng ngần. Anh kêu : " Khát... khát quá!" Cô gái không biết làm sao, quay quay lại, ngồi lên ngồi xuống một lúc rồi, như một bản năng làm mẹ trỗi dậy, cô khẽ đặt cái núm vú vào miệng anh. Anh đón lấy cái dòng sữa thiêng liêng ấy uống sâu vào lòng rồi từ từ thiếp đi. Cô cũng thiếp đi, đầu ngả vào vai anh...

Chính lúc đó, trên mặt đất, với sự chỉ điểm khốn nạn của tên gian, toán lê dương bắt đầu dùng thuốn sắt xăm hầm. Những mũi thuốn ăn vào đất sùn sụt, ăn xuống cả trần hầm, ăn luôn vào bờ vai cô gái đang lấy thân mình che chắn cho anh, ăn khá sâu. Đau đớn nhưng cô cố bậm môi không kêu, chỉ khẽ dùng lòng bàn tay lau đi vết máu trên mũi thuốn. Trên mặt đất, cái mũi thuốn được rút lên soi trước ánh sáng trời: vẫn chỉ có những vụn đất bám vào. Tên Việt gian điên loạn dùng mũi lê cậy tung nắp hầm. Một khoảng tối im lìm từ dưới hất lên. Hắn rút trái tạc đạn đeo bên mình tháo chốt thả xuống. Trong hầm, trái tạc đạn quả na lăn lọc cọc vào sát hai người. Không còn cách nào khác, cô bèn lấy thân mình che chở cho anh. Một tiếng nổ rung lòng đất, khói và bụi từ trong lòng hầm cuộn lên. Các mũi súng găm vào đó, chờ đợi... Nhưng tịnh không có một dấu hiệu gì. Tên Việt gian phảy tay: “ Mẹ! Chỉ là một cái hầm bỏ không.” Rồi cả bọn kéo nhau đi...

Dưới hầm, cô gái toàn thân tơ tướp, nắm chặt lấy tay anh, tiếng nói hắt ra: ” Em không sống được nữa đâu...Em còn đứa con ba tháng tuổi gửi bà nội ... Bố nó đã hy sinh...Em trăm sự nhờ anh...” Anh ôm chặt lấy cô, nước mắt trào ra...

...Để rồi trong ngày tiếp quản Thủ Đô, trong đoàn người kéo về giữa cờ hoa và âm nhạc, ngồi trên cổ anh, nó đã nhìn quanh quất vào đám đông rồi ngây thơ hỏi: “ Bố... Bố! Mẹ đâu hở bố?” Anh chỉ biết cười, một cái cười héo hắt...

Tư lệnh phó mặt trận Vũ Lân bước vào với nước da xanh tái đã cắt đứt dòng hồi tưởng của ông. Sư trưởng Lâm lúng túng đứng dậy:

- Tôi.. tôi đang định lên anh.

- Thôi khỏi. Thời chiến thì mình cũng nên có cách làm việc theo kiểu thời chiến cho nhanh. Tóm lại, mình thay mặt Bộ tư lệnh xuống đây giao nhiệm vụ trực tiếp cho ông ngay đêm nay sẽ triển khai cho sư đoàn đánh chiếm quận lỵ Đức Lập.

- Đánh Đức Lập? Thế còn...

- Yên tâm. Đánh xong, ông vẫn có thể đủ thời gian kéo quân về tham chiến trên những mục tiêu trọng điểm ở Buôn Mê Thuột.

- Sao Bộ tư lệnh không phân cho sư đoàn khác mà lại phân cho sư đoàn tôi, một sư đoàn có truyền thống đánh công sự vững chắc đáng lẽ phải được đánh vào Buôn Mê Thuột ngay từ đầu?

- Ông nói hoàn toàn giống câu nói của một đồng chí ở Bộ chỉ huy tiền phương. Thì đó, mình đang sốt rét rung võng thì chính ủy Điệp mò đến dựng mình dậy với một tối hậu thư: " Chỉ có anh nói thì mấy anh trên mới hiểu, cố gắng một phen đi, dậy đi, nói xong dù có chết cũng được." Vậy là đành phải đi, chống gậy mà đi. Bắt đầu ông ấy không đồng ý, thậm chí còn gay gắt phê phán mình là không biết cách xử dụng một con át chủ bài trong một hoàn cảnh đắc dụng. Mình cũng gay gắt lại:" Chính vì khả năng đánh công sự vững chắc đó mà sư 10 chứ không thể là một sư nào khác có thể dứt điểm được Đức Lập trong một khoảng thời gian ngắn nhất để kịp hành quân về phía bắc Buôn Mê Thuột đánh tiếp, đồng thời sẵn sàng đánh địch phản kích." Nói thêm một chập nữa, cuối cùng ông ấy đành gật đầu. Thế nào, được chưa?

- Không được cũng phải được - Sư trưởng Lâm cười méo xẹo - Hoá ra ở chiến trường, cái khái niệm chủ công nhiều khi cũng được xử dụng như một thứ ... vai phụ nhỉ? Thôi được, không sao, tôi hứa sẽ hoàn tất cái vai phụ này chỉ trong vòng một đêm một ngày.

- Mình biết ông sẽ trả lời như thế. Người diễn viên giỏi là ở vai chính cũng giỏi mà ở vai phụ càng giỏi. Chúc thắng lợi ! Giờ mình phải qua thằng 316 một chút. Mới chân ướt chân ráo hộc tốc vào đây, cái anh chàng chuyên đánh sơn cước này là cũng dễ chủ quan lắm! - Đi được mấy bước, ông dừng lại, con mắt lờ đờ vì sốt rét thoáng ấm lên - Mới gặp cậu con phải không? Thật tuyệt! Mấy khi trong một chiến dịch lịch sử mà hai cha con lại cùng đứng trong một chiến hào. Vai trò mở màn của cậu ấy kỳ này là nặng lắm đó, nhớ động viên cật lực vào. Cái chuyện về cậu con của già làng Y'Blim vừa rồi, Bộ tư lệnh chắc không có ý kiến gì đâu nhưng dặn cu con là phải nhớ đới công chuộc tội.

- Cám ơn Bộ tư lệnh! Cám ơn anh!- Giọng ông thoáng xúc động.

18

Oánh và cô gái Y’Krol đi chầm chậm bên nhau giữa một cánh rừng thưa có nhiều ánh nắng đang dệt hoa dưới đất. Tiếng đàn T'rưng vang tính tang bên suối nước đâu đây cứ gợi lên trong họ cả một nét nhạc Cao Nguyên vạm vỡ, da diết khiến bước chân đi như đưa như ru, bồng bềnh, bảng lảng. Cô gái chốc chốc lại đưa đôi mắt màu nâu đen nhìn anh, rồi tự nhiên lại cười, tiếng nói mềm như tiếng chim:

- Anh Oánh còn giận Hơ’Krol cái chuyện lần trước không?

- Không - Anh lắc đầu - Thậm chí còn biết ơn Hơ’Krol. Suốt đời tôi sẽ còn nghĩ về hình ảnh Y’Tac, nghĩ về cái chết dũng cảm của người con trai Tây Nguyên đó. Cái chết của một dũng sĩ của núi rừng.

- Cái hồn Y’Tac sẽ bay về phù hộ cho trận đánh này, anh Oánh đừng buồn nữa.

- Cám ơn Hơ’Krol! Hơ’Krol tốt quá, già làng Y’Blim tốt quá.

- Sư trưởng Lâm cũng tốt chứ - Cô gái hồn nhiên - Hai cha con anh Oánh ít giống nhau lắm đấy.

- Tôi... tôi giống mẹ.

- Mẹ anh Oánh chắc đẹp lắm nhỉ? Mẹ có mặc váy như Hơ’Krol không?

- Mẹ tôi chết rồi. Chết trong hầm. Bị kẻ thù giết hại.

- Tội nghiệp! - Cô gái hơi lắng đi một chút - Quê anh Oánh ở đâu? Có xa đây lắm không? Có nhiều cái núi cái rừng như ở đây không?

- Quê tôi toàn đồng bãi thôi, rộng lắm, đứng ở bên này có thể nhìn thấu được chân trời bên kia.

- Ôi thích quá!... Sau này hết giặc, anh Oánh cho Hơ’Krol về thăm chân trời của anh Oánh với nhé! - Rồi cô chợt sị mặt - Chắc chả cho đâu. Chiến thắng rồi, con gái Kinh, con gái thành phố đẹp xinh nhiều nhiều, cái bụng anh Oánh còn chỗ nào để nhớ đến con gái Tây Nguyên vừa đen vừa không biết ăn biết nói này.

- Không..., tiếng nói anh chìm đi - Sẽ chẳng còn ai có thể tốt hơn, đẹp hơn Hơ’Krol hết. Hơ’Krol là con của thần đất, thần mặt trời, chả ai có thể sánh được với Hơ’Krol cả.

- Cái miệng hay cái ruột cán bộ Oánh nói đấy?

- Cả hai.

- Không thích cả hai đâu. Cả hai là tham, Hơ’Krol chỉ ưng một thôi - Cô chợt chuyển giọng thoáng vẻ tinh nghịch - Anh Oánh, bữa rồi cái bàn tay không có mắt của Hơ’Krol đặt vào chỗ nào trên má anh Oánh ấy nhỉ?

- Chỗ... chỗ này - Oánh chân thật chỉ vào bên má trái.

- Vậy thì để Hơ’Krol đặt vào má bên này một cái nữa cho hai bên bằng nhau nhé!

Oánh chưa kịp hiểu gì thì cô gái đã dướn người lên hôn nhẹ vào má phải của anh một cái rồi bỏ chạy, tiếng chân trần con gái đạp trên lá khô nghe như tiếng chân nai chân hoẵng. Oánh đứng thần người một chút rồi cũng chạy đuổi theo. Hai người chạy như hai vạt nắng dệt trong rừng. Khi đuổi kịp thì cô gái đã ngồi thụp xuống, thở hào hển, vẫn cười. Oánh ngồi xuống bên cạnh. Phía trước là thung sâu. Một âm thanh dìu dặt từ đó thổi lên. Trong gió lại nghe như có cả tiếng nhạc xa xăm nào vọng về....

- Anh Oánh có nghe thấy gì không?- Cô gái hỏi, mắt mở to vẻ mơ mộng.

- Tiếng gió.

- Không phải gió đâu. Tiếng của dũng sĩ Đam San tạm biệt cô gái người thương để đi bắt thần mặt trời đó.

- Bắt thần mặt trời...Dân tộc của Krol có nhiều huyền thoại đẹp quá!

Câu nói của anh, cái nhìn ấm áp của anh hoà quyện với cảnh núi rừng khoáng đạt đã đốt cháy trong cô một ngọn lửa khát vọng mơ hồ. Ngọn lửa đó đã khiến cô đứng dậy, bước ra vạt cỏ mềm trước mặt, toàn thân dướn căng, mắt nhìn cao vút lên trời xanh rồi như có tiếng kồng tiếng đàn nước thôi thúc bên trong, cô bật mình quay tròn trong một điệu dân vũ cuồng nhiệt. Điệu dân vũ kể về khát vọng muôn đời của con người Tây Nguyên không chịu khuất phục trước kẻ thù, trước thiên nhiên khắc nghiệt và họ sẵn sàng cung tên lên đường đi hỏi tội thần mặt trời tại sao không cho buôn làng cái giống cái nước để sinh sống, mần ăn...Ơi thần mặt trời, Ơi người chồng của thần mặt trăng hiền dịu! Ơi, tại sao thần mặt trời lại không thương con người, thần cứ chơi ác với buôn làng?...Trong vòng xoay của cô, như có cả tiếng Khan của bản trường ca bất hủ dội vào, nâng điệu múa bay lên. Xung quanh cô, cây rừng như cũng chao nghiêng, rung giật theo vòng xoáy của thân hình thiếu nữ. Giây phút ấy, trước mắt anh, cô gái Tây Nguyên bỗng thoát xác thành một nữ thần ánh sáng có viền hào quang chạy quanh mái tóc, chạy quanh dáng người. Có cảm giác cái thân hình tuyệt đẹp ấy sẽ theo khí đất khí trời mà bay đi mất, đi mãi, thăng thiên nếu như lúc đó không có một tiếng đại pháo vọng về. Toàn thân cô sựng lại. Tình yêu và khát vọng hạ xuống đất, vỡ tan. Lịch sử và hiện tại ngào trộn, đan xen. Mắt long lanh, mặt đỏ bừng, lấm tấm mồ hôi, cô đứng nép vào anh, mỏng manh, thơ bé khao khát được chở che, khao khát được hạnh phúc...

Không khí trong phòng họp của Bộ tư lệnh quân khu 2 chiều nay có phần nặng nề. Đây là một cuộc họp có vẻ như mang tính toàn thể. Ngoài tướng Tuấn và Dung, cô trợ lý xinh đẹp luôn biết ngồi rẩt đúng chỗ ra còn có mặt cả viên thiếu tướng cố vấn Mỹ Tom Smit, chuẩn tướng Cẩn, đại tá Quảng, đại tá Thuận, viên trung tá tình báo và một số sĩ quan cấp đại tá, trung tá với đủ các loại sắc phục khác nhau: Chủ lực, bảo an, biệt động, không quân, pháo binh, thiết giáp, lính dù... Trước mặt họ là cuốn sổ tay quăn queo thấm máu của người lính thông tin Hà Nội để ria mép. Tuấn đang ngồi gù xuống như một con sói ngủ bất chợt đứng vụt dậy, tiến thẳng đến trước mặt chuẩn tướng Cẩn, chỉ cuốn số, hỏi gay gắt:

- Thế này là thế nào, ông chuẩn tướng thân mến của tôi?

- Dạ, báo cáo...- Viên chuẩn tướng thực sự bối rối - Điều... điều này là nằm ngoài mọi dự tính của ta.

- Vậy thì điều nào mới nằm trong? Đã từ lâu tôi nói với các ngài rằng, đừng có tin gì hết về những nguồn tin không xuất phát từ những bằng chứng sống nhưng các ngài lại toàn đi dựa vào những hệ thống lý thuyết khô cứng và những thiết bị tân kỳ vô cảm để thỉnh thoảng đối phương lại vả vào mặt mình những cú vả vỡ mồm vỡ mũi như thế này thì có sướng không?

Vẻ như bị chạm nọc, viên cố vấn Mỹ lên tiếng:

- Tôi thấy ông thiếu tướng nên bình tĩnh để có thể tỉnh táo mà suy xét mọi việc.

- Tôi đang bình tĩnh, rất bình tĩnh và sẽ bình tĩnh thưa ông cố vấn Jon Smit - Tuấn quặc lại không chút nương giọng - Chính vì quá bình tĩnh mà mấy tháng nay tôi đã luôn bị khốn khổ bởi các nguồn tin tình báo sai lệch của các ngài. Tôi nghĩ rằng, thưa ngài thiếu tướng, đã đến lúc chúng ta không nên ràng buộc quá nhiều vào nhau như đã từng ràng buộc nữa để tự lo lấy thân. Và thực chất người Mỹ các ngài cũng đã tự ý cắt mối quan hệ ràng buộc này để tự lo lấy thân từ lâu rồi. Chính vì sự ràng buộc giả dối đó mà người Việt chúng tôi phải lấy máu ra để chứng minh ngược lại ư? Vô lý!

- Cũng là máu của người Mỹ. Thiết nghĩ giờ phút này chúng ta không nên phân biệt - Viên cố vấn cũng cao giọng rồi cố lấy lại vị trí cố vấn của mình bằng cách nói dõng dạc hơn và cũng có chiều khôn khéo hơn - Như vậy là đã rõ. Bằng tất cả những tín hiệu xảy ra dồn dập mấy ngày qua , nay lại đến cuốn nhật ký này nữa thì ta đã hoàn toàn có đủ chứng cứ để hiểu ra toàn bộ ý định của Việt Cộng. Ngay bây giờ tôi sẽ bay về Sài Gòn để khẳng định với ông Thiệu và ông Martin rằng, đúng như nhận định từ trước của ông tư lệnh vùng 2 đây, không còn nghi ngờ gì nữa, Hà Nội đã chính thức chọn Buôn Mê Thuột là điểm mở màn cuộc tổng tiến công.

Tưởng nói vậy, viên tướng vùng 2 sẽ mát lòng nhưng không, tướng Tuấn lại bật lên một tiếng cười chát đắng, một tiếng cười có xen cả chút miệt thị bên trong:

- Xin lỗi! Ông cố vấn lại sai lạc nữa rồi. Và cũng cần nhắc thêm là ông Martin không có can hệ gì vào đây hết. Chỉ trong một khoảng thời gian ngắn, chúng ta đã năm lần bảy lượt chuyển đổi phương án phòng thủ bởi những trò nghi binh độc hại khôn lường của chúng, vậy thử đặt một giả thuyết : ngay cuốn sổ này cũng chỉ là thêm một đòn nghi binh nữa thì sao? - Im lặng một chút để thử hiệu quả câu nói của mình trên nét mặt viên cố vấn, trên nét mặt mọi người, Tuấn nói tiếp - Có thể lắm chứ. Còn điều gì mà họ không dám làm để chơi chúng ta sát ván trong canh bạc cuối này. Hơn thế, tôi hiểu người lính phía bên kia, nếu cần để đạt được mục đích, một nhân mạng chứ ngàn nhân mạng họ cũng sẵn sàng liều chết. Những trận đánh cảm tử bằng bom ba càng vào người Pháp ở Hà Nội trước kia hoặc những trận đánh vào đại sứ quán của người Mỹ các ngài ở Sài Gòn gần đây đã chả là một ví dụ sao.

- ý ông tư lệnh muốn nói...

- Tức là - Tướng Tuấn ngắt lời - Phương án phòng thủ các tỉnh bắc Tây Nguyên vẫn giữ nguyên giá trị. Quân đội chứ không phải phường tuồng mà nay đổi mai đổi. Và có đổi thì bây giờ cũng không kịp nữa rồi. Nếu họ đã có ý định đánh vào đâu thì chắc chắn những cái vòi bạch tuộc của họ đã dính chặt vào đó. Cho nên cách tốt nhất lúc này, nói theo lối dụng binh của Tàu, là Dĩ bất biến ứng vạn biến. Chắc các ngài chỉ huy hiểu ý tôi?

Đám sĩ quan dưới quyền đứng thẳng người tỏ ý tuân lệnh trừ chuẩn tướng Cẩn hơi lừng khừng, có ý còn đánh mắt sang thăm dò thái độ viên cố vấn.

- Chưa hết! - Tướng Tuấn nhìn xéo qua mặt viên cố vấn Mỹ như để ý nhị ám chỉ rồi dừng lại ở khuôn mặt tái nhợt của gã trung tá tình báo đang đứng như cái bóng - Theo tôi, có lẽ đã đến lúc phải tinh gọn lại phiên chế để tập trung lực lượng tối đa cho chiến đấu trực tiếp, ví dụ như có nên tiếp tục tồn tại phòng tình báo của ông trung tá đây nữa không chẳng hạn. Bây giờ xin lỗi ngài cố vấn, chúng tôi có chút việc cần giải quyết nội bộ. Tạm biệt ngài và xin ngài chuyển đến tổng thống lời kính chúc sức khoẻ và nói rằng, dù tình huống nào, những chiến sĩ vùng 2 chiến thuật cũng chiến đấu hết mình trên tinh thần mã thượng: Tổ Quốc - vinh dự - Trách nhiệm.

Nét mặt viên cố vấn xạm lại rồi không còn cách nào khác, đành bẽ bàng đi ra sau khi đã để rớt lại một cái nhìn khó hiểu vào giữa mặt tướng Tuấn. Tên Mỹ vừa ra khỏi, nét mặt tướng Tuấn bỗng trở nên hoàn toàn khác. Lạnh lẽo và rắn câng. Đúng như một tên lãnh chúa, hắn nhìn như đâm thủng vào đôi mắt mọi người, gằn giọng:

- Các vị sĩ quan nghe đây! Không có Pleicu, Kontum, không có Bắc Tây Nguyên gì hết ráo. Mẹ khỉ! Đấy chỉ là hệ quả của những bộ óc ngu xuẩn và xôi thịt. Tôi ra lệnh ngay từ bây giờ, toàn bộ sư đoàn 23, trừ trung đoàn 44, và các lực lượng tinh nhuệ nhất phải gấp rút hành quân trở lại Buôn Mê Thuột. Đại tá Quảng đây cũng sẽ rời khỏi Pleicu xuống đó để trực tiếp chỉ huy mặt trận phía nam. Ông Thuận và các chỉ huy trưởng biệt động, không quân, thiết giáp sẽ là chỉ huy phó.

- Rõ - Tất cả đồng thanh trả lời.

- Trung uý - Hắn quay qua Dung - Điện báo gấp cho các tỉnh trưởng và các đơn vị trưởng trong toàn bộ quân khu, quân đoàn sáng mai sẽ có một cuộc họp khẩn cấp tại ngay Buôn Mê Thuột, không một ai được phép vắng mặt. Và nói chuẩn bị máy bay cho tôi, đúng 5 giờ cất cánh.

- Rõ, thưa thiếu tướng!

Dung đứng thẳng dậy. Viên tướng nhìn sâu vào mắt cô một lát rồi nhìn sang tất cả những người có mặt trong phòng, ra hiệu cho gã sĩ quan cận vệ tóc xoăn rót rượu ra từng ly rồi ngẩng lên, giọng bỗng trở nên u hoài:

- Các chiến hữu! Như vậy chúng ta đã sống và chiến đấu cùng nhau ở vùng tiền đồn này không dưới ba cuộc tiến cống của đối phương. Bằng linh cảm trận mạc và cũng bằng kinh nghiệm sống còn, tôi muốn nói với các chiến hữu một điều mà đáng lẽ tôi, một người tướng lúc này không nên nói. Đó là rất có thể trận này sẽ là trận cuối cùng mà chúng ta còn có dịp được ngồi với nhau ở đây. Tại sao chắc các anh biết rồi. Người Mỹ phủi tay, nội các đớn hèn, quân lực hoang mang, dân tình chán ngán...Nhưng vì là người lính, đã ăn cơm lính, thề dưới quân kỳ lính, tôi chỉ mong các anh chiến đấu như một người lính và nếu có ngã xuống thì cũng ngã như một người lính. Nào, cạn ly, xin mời!

Những ly rượu được nâng lên trong ánh nắng chiều xứ núi. Màu rượu đỏ như màu máu....

19

Tại Bộ tư lệnh mặt trận Tây Nguyên cũng đang diễn ra một cuộc họp quan trọng.

Trong lán tư lệnh lúc đó đã có đầy đủ tất cả các khuôn mặt chỉ huy quen biết. Những khuôn mặt phờ phạc, hốc hõm như đi ra từ những cơn sốt ác tính nhưng đều ánh lên vẻ quả quyết khác thường. Đặc biệt trong đó thấy có cả người tư lệnh trưởng Bộ chỉ huy tiền phương lần đầu xuất hiện với bộ đồ bà ba đen giản dị. Và có cả già làng Y’Blim vẫn ngồi đó như một bức tượng gỗ siêu thoát và tự tại. Tất cả hướng lên tấm bản đồ Tây Nguyên mà điểm giữa là vòng tròn đỏ biểu hiện cho thị xã Buôn Mê Thuột treo lồng lộng trên cao. Không khí trang nghiêm. Nhưng tư lệnh Minh Hảo vẫn ngồi im lặng. Chính uỷ Điệp ghé vào tai ông nói nhỏ một câu. Ông nhẹ lắc đầu. ở vị trí ngồi trung tâm, vị chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy tiền phương nhfin quanh một vòng các khuôn mặt, cười:

- Trong khi chờ đủ, anh em ai có chuyện gì vui kể lên nghe chút nào!

- Đề nghị tham mưu trưởng ! - Người chỉ huy pháo binh lên tiếng ềnh oang như phát ra từ chum chậu - Thủ trưởng kể cái món tiếu lâm gì hôm rồi mà đến chị em trên này cũng phải đỏ mặt lên ấy.

- Phải! Phải đấy! - Nhiều tiếng khác đế theo - Cứ phải đỏ mặt nó mới ra tiếu lâm.

Sau một chặng đi bộ gần năm chục cây số mệt nhoài, đang gà gật, tham mưu trưởng Nguyễn Phước bỗng choàng tỉnh, bật đứng dậy nói như người mộng du :

- Báo cáo! Diễn biến tình hình địch xảy ra mới đây nhất là...

Những tràng cười phá ra của mọi người khiến ông sựng lại, ngơ ngác, chợt hiểu rồi ngượng ngịu ngồi xuống, gãi lấy gãi để vào bộ tóc rễ tre. Tư lệnh phó Vũ Lân cũng cười, nói vui:

- Anh em có ai đem theo mùng không, mắc gùm cho ông ấy một tý.

- Cả mười ngày nay anh ấy có được ngủ tý nào đâu.

Tiếng một ai đó nói khẽ. Đúng lúc ấy thì sư trưởng Hoàng Lâm bước vào, gầy ốm và già hẳn đi. Ông đứng nghiêm:

- Báo cáo tôi đến chậm.

Tư lệnh Hảo vội đứng dậy, mắt ấm sáng, đi đến cầm hai tay ông xiết chặt :

- Đến được là tốt rồi. Sao? tình hình ở đó ra sao?

- Báo cáo! Cho đến bốn giờ sáng hôm nay thì toàn bộ chi khu Đức Lập đã hoàn toàn bị san phẳng.

- Cám ơn đồng chí! Cám ơn anh em. Đây là cái tin vui cuối cùng khi chúng ta bước vào mở màn chiến dịch. Thôi, ta bắt đầu được rồi.

Vẫn phong thái trầm tĩnh, ung dung, ông quay lại phía mọi người, vầng trán rộng như có một viền sáng bao quanh:

- Các đồng chí! Cho đến giờ phút này tất cả các hướng tiến công đã ở vào vị trí sẵn sàng. Vậy là chúng ta đã hoàn tất giai đoạn chuẩn bị một cách xuất sắc. Xin cám ơn tất cả các đồng chí! Vâng, cách đây sáu giờ, chúng tôi có nhận được tin báo kẻ địch đang ráo riết chuyển hướng phòng thủ trở lại Buôn Mê Thuột qua một cuốn nhật ký của chiến sĩ ta bị bắt. Không sao. Mọi sự chuyển quân của chúng lúc này đều đã là quá muộn. Các gọng kìm của 12 trung đoàn bộ binh và binh chủng để hình thành năm mũi tiến công trên tất cả các hướng đã áp sát yết hầu chúng.

Như có một ngọn lửa thổi bùng trong phòng họp, con mắt của tất cả ánh lên. Ông dừng lại một chút rồi tiến đến sát tấm bản đồ, cầm cây que chỉ lên những mũi tên đen đậm từ các hướng đang găm phóng về chấm đỏ Buôn Mê Thuột như một vòng kim cô thép chật căng, sắc lẻm. Giọng ông cũng đanh hơn:

- Giờ phút này, được sự phê chuẩn của Bộ tổng tư lệnh và của Bộ chỉ huy tiền phương, tôi thay mặt Bộ tư lệnh mặt trận Tây Nguyên chính thức hạ đạt mệnh lệnh chiến đấu. Cuộc tiến công sẽ hình thành trên ba hướng. Hướng bắc là chủ yếu, hướng tây nam và hướng nam là quan trọng. Thủ đoạn chiến đấu là kết hợp ém sẵn, luồn sâu với đòn đột kích mạnh của các lực lượng binh chủng hợp thành cơ động từ xa, bỏ qua vòng ngoài đánh thẳng vào tung thâm dưới sự chi viện của pháo binh. Nếu xảy ra phương án 2 ta sẽ thực hiện đánh chắc, tiến chắc và đột phá liên tục. Trên cơ sở đó, nhiệm vụ của các đơn vị sẽ được triển khai như sau...

Đến đây không còn thấy hình ảnh của ông mà chỉ còn nghe tiếng ông đồng vọng vào cây que chỉ huy, vào những mũi tên như đang chuyển động và vào khuôn mặt những người chỉ huy các đơn vị đang hướng lên.

"...Đúng 16 giờ ngày 9 tháng 3, các mũi tiến công từ các điểm tập kết sẽ bắt đầu xuất phát. Đúng 2 giờ 3 phút sáng ngày mồng 10 tiếng súng đầu tiên sẽ được khai mở. Có ba mục tiêu chủ yếu cần phải đánh thắng nhanh ngay từ đầu, đó là sở chỉ huy sư đoàn 23; tiểu khu Bảo an, toà tỉnh trưởng và khu liên hợp pháo binh, thiết giáp. Nhiệm vụ được phân công như sau: Lực lượng đặc công sẽ mở màn chiến dịch bằng trận đánh dứt điểm vào khu kho Mai Hắc Đế và sân bay Hoà Bình để cắt đường không của địch. Ngay sau đó, lực lượng pháo chiến dịch sẽ bắn cấp tập vào sở chỉ huy sư đoàn 23. Đồng thời dựa vào địa bàn do đặc công mới mở, trung đoàn 24 của sư đoàn 10 cùng xe tăng, xe thiết giáp từ hướng đông bắc theo đường Phan Chu Trinh tiến vào đánh chiếm Ngã Sáu và tiểu khu Đaklak. Đồng thời xử dụng trung đoàn 20 cũng có xe tăng, thiết giáp kết hợp đánh vào mục tiêu trọng yếu là sở chỉ huy sư đoàn 23. Nhiệm vụ của sư đoàn đồng chí Lâm kỳ này là khá nặng sau khi đã giải quyết gọn căn cứ Đức Lập. Trên hướng tây bắc, trung đoàn 148 của sư 316 cũng được tăng cường xe tăng, thiết giáp tiến vào khu thiết giáp và khu pháo binh đồng thời đánh chiếm điểm cao Chư Ebua. Trên hướng nam, khi đặc công nổ súng, trung đoàn 143 của sư đoàn 320 nhanh chóng làm chủ được quận lỵ Hoà Bình. Còn đại bộ phận còn lại của sư đoàn sẽ có nhiệm vụ đánh chiếm Cheo Reo và chặn địch nếu chúng kéo từ Pleicu xuống chi viện. Mặt trận sẽ lấy tiếng súng tiến công làm mệnh lệnh hợp đồng..."

Tiếng nói của vị tư lệnh mặt trận đang nhập hồn vào tất cả các khuôn mặt chỉ huy khiến cho các khuôn mặt ấy cùng một lúc như được cháy sáng rồi trôi qua chầm chậm trong con mắt từng người... Trôi đến đôi mắt của già làng Y’BLim. Với một nét mặt ân cần khác hẳn, vị tư lệnh nhìn vào già, nói tiếp:

- Để tạo thành thế trận hiệp đồng, lực lượng của già làng Y’Blim sẽ phối hợp với bộ đội chủ lực phát triển vào các khu phố để tảo trừ, truy quét tề điệp, kẻ địch lẩn trốn trong dân và bảo vệ trật tự trị an trong thị xã.

- Báo cáo, mọi công tác chuẩn bị chúng tôi đã xong - Già Y’Blim nói vẻ phấn khích - Cùng tiến với bộ đội, tụi tui có một đoàn cán bộ vận động chính trị gần trăm người cũng tiến theo luôn.

- Hoan hô già! - Tư lệnh mỉm cười rồi quay qua vị tư lệnh Bộ chỉ huy tiền phương từ nãy chỉ ngồi im lặng lắng nghe với nét nhìn trầm tĩnh, xuyên suốt - Xin anh có mấy lời trước khi anh em vào trận.

Ông đứng dậy, đưa đôi mắt thật ấm áp nhìn hết lượt mọi người, tiếng nói nhỏ nhẹ như tiếng nói của một ông giáo làng phúc hậu:

- Thật ra cũng không còn gì để nói nữa. Hành động của bộ đội những ngày qua đã nói lên tất cả rồi. Trước giờ phút trọng đại này, tôi xin chuyển lời chúc thắng lợi của Bộ chính trị, Quân uỷ trung ương, Bộ tổng tư lệnh tối cao đến toàn thể các cán bộ và chiến sĩ Tây Nguyên. Và cũng chuyển lời khen ngợi toàn mặt trận về kết quả khả quan của chiến thuật nghi binh tài tình vừa qua( Tiếng vỗ tay nổi lên ) Ngày N và giờ G đã được quy định. Có một chuyện thế này - Ông mỉm cười - Vừa rồi, do muốn công tác chuẩn bị được chu đáo hơn, chúng tôi đã đề nghị trên cho lui ngày N lại 48 tiếng nhưng đã không được chấp nhận với lý do, thời cơ ngàn năm có một, đi trước kẻ thù một khắc là thắng, đi sau kẻ thù một khắc là cũng có thể bại. Điều đó chứng tỏ tính bất ngờ của trận đánh này quan trọng biết chừng nào - Giọng ông cao lên - Nhân dân cả nước đang nhìn về các đồng chí, lịch sử đang hướng về Tây Nguyên. Do đó trận này ta chỉ có thắng chứ không thể hoà. Thắng, cục diện chiến tranh sẽ mở ra để ta có thể tạo thế tạo lực chớp thời cơ khẩn trương giải quyết toàn bộ chiến trường trước mùa mưa năm nay. Đó là quyết tâm của Trung ương và cũng là ước nguyện của Bác Hồ.

Không khí lặng đi một chút. Không còn những tiếng vỗ tay nữa mà chỉ có những ánh mắt rừng rực nhìn lên. Một luồng gió thiêng thổi khắp căn lán, thổi vào đầu óc mọi người. Trong cảm xúc châng lâng ấy, già làng Y’Blim trang trọng bước lên, nhận từ tay người chính uỷ mặt trận một tờ giấy gì đó rồi đứng nghiêm, đưa tay lên trán làm động tác chào theo đúng tác phong quân sự. Người chính uỷ cũng chào lại và xiết chặt lấy tay già, giọng rất vui:

- Từ lúc này già sẽ là đại tá Y’Blim, đồng chí Y’Blim, và sẽ là trưởng ban quân quản thị xã nếu chúng ta giải phóng được hoàn toàn Buôn Mê Thuột.

- Báo cáo...- Già Y’Blim thoắt tỏ ra bối rối, hỏi nhỏ - Tui... tui có phải tuyên thệ 12 lời thề của chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam không?

- Khỏi! - Chính uỷ cười - Già đã tuyên thệ bằng cả một đời hoạt động cách mạng kiên cường của mình rồi.

Như để phù hoạ lời ông, ở đâu đó xa lắm dường như đang có tiếng kồng nào văng vẳng vọng lên. Tiếng kồng nhẹ như tiếng gió, lan xa, bay vào trong đáy mắt mọi người....

20

Giữa rừng sâu heo hút bỗng nổi lên một cái chòi coi rãy mà từ xa nhìn vào nó cứ gợi lên nơi ở của một ả phù thuỷ rừng xanh nào đó.

Dung ăn vận như như một cô gái dân tộc đang đi đi lại lại vẻ bồn chồn, chốc chốc lại nhìn lên vầng mặt trời đỏ rực đang xuống thấp dần. Một chàng trai người Thượng săn rắn, nước da đồng hun đang cắm cúi phạt gốc cây gần đó. Lát sau, Hơ’Krol xuất hiện bước lên từ dưới bìa suối, đằng sau là một ông già dân tộc vận khố, râu tóc bạc phơ, rậm dài. Cả hai tiến lại căn chòi. Dung mừng rỡ ôm chặt lấy Hơ’Krol:

- Trời, sao sao lâu thế em , tưởng giữa đường gặp chuyện gì rồi !

- Có chuyện gì đâu - Hơ’Krol cười rất tươi - Tại phải chờ cái... người già kia.

Dung nhìn sang ông khách, thoáng ngờ ngợ... Và đến khi ông khách mỉm cười tháo râu tháo tóc ra thì cô sửng sốt kêu lên:

- Chú.. chú Thanh! Sao bữa nay chú ăn mặc coi ngộ quá hà!

Đó đúng là đại tá Thanh. Hai chú cháu nhìn nhau giây lát rồi ông nói luôn như cướp thời gian trong khi Hơ’Krol đi trở lại bìa suối như để canh chừng:

- Chú vừa ở Sài Gòn lên và phải trở về ngay, tình hình khẩn trương lắm rồi. Tất cả những tin tức quý giá của cháu đưa ra vừa rồi đều được chuyển về Hà Nội, mấy chú ở trung tâm chuyển lời khen ngợi cháu. Và Trung tâm cũng nhận định: Nếu Buôn Mê Thuột thất thủ, chúng sẽ có khả năng tháo chạy toàn bộ khỏi quân khu 2 để lui về phòng ngự chiến lược tại Nha Trang, Đà Nẵng. Vì vậy, nhiệm vụ của cháu là tiếp tục bám sát mọi diễn biến của chúng để giúp trên có cơ sở hình thành những phương án bao vây, chặn viện, đưa đến đánh gẫy toàn bộ lực lượng chủ chốt của địch ở Tây Nguyên không cho chúng chạy về đồng bằng...

- Rõ. Nhưng chú... Má cháu thế nào? Có khoẻ không?

- Khoẻ và suốt ngày chỉ mong ngóng tin cô con gái cưng.

- Cháu thương má quá - Mắt cô rơm rớm.

- Chú hiểu. Gặp, đã mấy lần chú định nói thực nhưng rồi nhớ đến nhiệm vụ lại thôi. Hy vọng rằng sau đợt này hai má con sẽ gặp nhau công khai ngay chính giữa Sài Gòn chiến thắng.

- cháu cũng chỉ mong như thế.

- Dung...

- Dạ

- Mọi chuyện đối với cháu vẫn an toàn đấy chứ? Có để lộ ra kẽ hở nào không?

- Không. Nhưng có chuyện này hơi khó xử. Gần đây thái độ của tướng Tuấn cứ là lạ thế nào ấy. Hình như hắn ta có những dấu hiệu tình cảm không bình thường với... Cháu sợ rằng một ngày nào đó không kìm được, hắn có những cử chỉ thô bạo thì rồi lúc ấy cháu biết xử trí ra sao giữa nhiệm vụ và danh dự?

Nét mặt Thanh khẽ xầm lại. Ông nhìn sâu vào mắt cô định nói một điều gì vẻ hệ trọng lắm nhưng rồi lại thôi, im lặng quay đi. Tinh nhạy, cô hỏi :

- Chú Thanh đang giấu cháu một điều gì phải không?

- Không - Ông khó nhọc lắc đầu - Mọi sự sẽ được trả lời trong một thời gian rất gần đây, cháu cứ bình tâm, chắc chắn sẽ không có bất cứ một điều gì kịp xảy ra với cháu đâu.

Khi đó cả hai không biết rằng, trên chạc ba một cái cây um tùm cành lá ở gần đó có một thân người cũng ở trần, vận khố, cơ bắp nổi u, ngồi vắt vẻo như một con đười ươi đang chĩa ống nhòm chăm chú nhìn về phía họ. Đó chính là tên đại úy vệ sĩ tóc xoăn có cái nhìn lì lợm và man dại của tướng Tuấn. Nhưng gã cũng không biết rằng, anh thanh niên người Thượng lúi húi phát rãy gần căn chòi kia, lúc này với con dao quắm nhọn hoắt trong tay cũng đang mềm mại lòn qua những lùm cây tiến nhẹn về phía sau lưng gã...

Trên chòi, câu chuyện hai chú cháu đang ngả sang một chút tâm tình để chia tay. Cô nói:

- Chú Thanh... Cuộc chiến này chắc rồi sẽ vô cùng khốc liệt, chả biết ai còn ai mất! Cháu muốn hỏi chú một câu đã nhiều lần muốn hỏi mà không thể hỏi: Tại sao chú không thương má cháu?

- Dung...

-Từ ngày ba cháu bỏ đi, bỏ đi từ khi chưa sinh cháu, nếu không có chú đỡ đần, làm chỗ dựa tinh thần cho má thì rồi không biết số phận má con cháu sẽ ra thế nào...

- Độ này dòm cháu có chiều hơi ốm - Ông lảng chuyện - Chú biết cháu thời gian vừa rồi vất vả nhiều. Điều quan trọng nhất đối với cháu lúc này là phải rất kỹ trong mọi hành động, cử chỉ. Chiến dịch nghi binh đến mức hoàn hảo của ta vừa rồi không thể không đặt một dấu hỏi trong óc bọn an ninh đặc biệt...

- Kệ bọn chúng. Chú chưa trả lời câu hỏi của cháu.

- Thôi được rồi - Biết là không thể lảng được, ông đành phải nói - Nếu cháu biết rằng má cháu chính là người yêu, là người vợ chưa cưới của người bạn, người chỉ huy tài giỏi của chú thời đánh Pháp. ở đời có những điều thiêng liêng mà không thể vượt qua được. Điều này nữa cháu cũng cần phải biết : Ba cháu không hề bỏ đi mà chính vì không quên được mối tình cũ nên má cháu kiên quyết khước từ tình cảm của ba cháu. Chỉ tiếc giọt máu của người ấy, người mang mối tình đầu của má cháu ấy để lại là thằng Hùng anh cháu lại không cùng đi một đường. Đó cũng là nỗi khổ tâm của cả chú lẫn má cháu. Tâm trạng của má cháu lúc này là rất sợ rằng cha con không biết nhau lại nã súng vào nhau thì...

Cô cúi nhìn xuống, lặng đi một lát rồi ngẩng lên, chợt nhìn thẳng vào mắt ông, nét mặt thay đổi khác lạ:

- Thế còn cháu thì sao?... Chả lẽ cháu cũng là một cái gì đó thiêng liêng không thể vượt qua được?

- Dung...

- Chú đã dẫn dắt cháu vào cách mạng, đã lo cho cháu từng ly từng tý, và lần này chú vượt nguy hiểm lên đây chắc cũng không chỉ vì công việc, đúng không? Chả lẽ trái tim người cách mạng chỉ biết chứa những ý tưởng to lớn, những khát khao tiến công, những khát khao giành thắng lợi thôi ư?

Nước mắt cô rơm rớm. Ông không thể trả lời. Cũng như bấy lâu nay, dù phải đứng giữa những mối quan hệ rối nhằng của những con người thân thiết nhưng ông vẫn phải cắn răng im lặng. Điều quan trọng lúc này là Dung vẫn chưa biết bố mình là ai và Hùng, thật may, do vị thế thấp bé trong đội hình toàn quân khu nên cũng chưa biết em gái mình lúc này đang ở đâu làm gì. Và Huyền Trang cũng thế, trước nỗi khổ sở của bà, đã bao lần ông định nói thật rồi lại không dám nói, nguyên tắc hoạt động ngặt nghèo không cho phép ông nói. Chính vì vậy mà ông luôn mang trong người sự mặc cảm gần như là tội lỗi với cả hai mẹ con. Và ông chỉ có thể sửa được cái lỗi đó bằng sự kết thúc nhanh chóng của cuộc chiến tranh này.

Như một người cha, ông rút khăn lau nước mắt cho cô. Cô nhìn lên, mắt nhắm lại, chờ đợi... Khuôn mặt đẹp của ông hơi nghiêng xuống... nghiêng xuống nữa... rồi dừng lại. Cho đến khi cô mở mắt ra thì chỉ còn nhận từ ông một nụ hôn nhanh vào trán.

- Dung, trận đánh này rất có thể là trận đánh cuối cùng, chỉ cầu mong cho cháu được bình yên vô sự. Đó có lẽ cũng là niềm vui và hạnh phúc nhất của chú. Chú đi...

Để mặc cô đứng đó, ông vằng mình ra khỏi cái nhìn chao chênh ấy, bước nhanh xuống cầu thang gỗ, lại đeo râu đeo tóc vào...

Cùng lúc, tại chạc cây, chiếc ống nhòm của gã đại uý đã thu hết toàn bộ hình ảnh hai người vào mắt kính. Hắn hạ xuống, cười rất độc rồi đưa máy bộ đàm lên định gọi đi...thì đằng sau, mũi dao nhọn hoắt của chàng thanh niên đã đưa lên, bắt nắng sáng loá... Miệng hắn mới lắp bắp nói được mấy câu gì đó nghe không rõ thì toàn thân đã giật lên bởi một nhát dao phóng giữa ngực. Hắn gục xuống, máu tràn ra, những vệt máu vừa xanh vừa tím như không phải máu người...

21

Ngày 9 tháng 3 năm 1975.

Rồi các thế hệ cháu con mai sau sẽ vẫn còn nhớ mãi về ngày tháng này.

Buổi chiều. Tại các cánh rừng già. Từ các điểm giấu quân, các mũi tiến công bắt đầu xuất kích.

Những chiếc tăng trườn ra khỏi chỗ nấp, nối nhau thành hàng dọc bò theo những cây cọc tiêu đã được cắm kín đáo sẵn hai bên. Phía trước không có đường, vẫn là những khoảng rừng rậm nối tiếp nhau. Nhưng những con hà mã khổng lồ bò đến đâu đường bỗng mở ra đến đó như có phép màu. Những con đường huyền thoại được tạo ra bởi những thân cây cưa chưa đứt lìa, nó chỉ thực sự ngả xuống thành đường khi có một đầu mũi tăng chạm khẽ vào. Con đường cứ mở dần ra mênh mang... Xa xa phía trước đã là dòng sông Serephoc rồi, nó đang hắt lên cái sắc ánh bạc trong ráng chiều thẫm dần để bắt đầu chuyển sang tối.

Tại bờ sông, cũng giống như một sự xuất hiện huyền thoại, những mố cầu, mố phà đã được lắp ráp từ bao giờ lúc này vội nương vào bóng đêm vươn dài cái thân mình bồng bềnh của nó ra vắt qua sông để đón những đoàn tăng, đoàn người lặng lẽ vượt qua. Người qua châng lâng, qua bao nhiêu cũng nhẹ tênh nhưng tăng qua, dù chỉ một chiếc thôi cũng làm chiếc cầu phao như chao nghiêng, chìm xuống, vỡ rạn, sóng dềnh nhưng rồi nó lại nổi lên, bền bỉ uốn thẳng cái thân mình mỏng manh trong sóng nước chờ đón những chiếc tăng, những đoàn người tiếp theo.

Chưa hết, cũng khúc sông ấy chiều nay sao có nhiều thuyền con, thuyền to, thuyền độc mộc, thuyền cao su, bè nứa, giây cáp, móc ròng rọc...như một cuộc trảy hội qua sông đến thế. Cuộc trảy hội của những người lính quân phục xanh rêu và của cả những người dân vận sắc màu dân tộc. Mỗi con thuyền là một tiểu đội, mỗi tiểu đội là 11 người cứ thế tràn qua... tràn qua không dứt. Khúc sông trở thành đen đặc thuyền bè như trăm ngàn những chiếc lá trôi ngang. Trên cao, thỉnh thoảng một trái pháo sáng hay một chiếc trực thăng quét đèn pha xuống. Như trò ú tim, khúc sông lại êm chảy lững lờ. Lưỡi sáng đi qua, cảnh vật tiếp trở về rộn ràng như cũ.

Đứng trên bờ, sư trưởng Lâm ráo riết đôn đốc mũi tiến công của mình qua sông. Ông có mặt lúc thì ở chỗ này lúc lại ở chỗ khác. Nói với người chỉ huy này một câu lại nói với người chỉ huy khác một câu. Có lúc ông lại đứng lặng đi như đang đứng ở một nơi có văn cảnh hoàn toàn khác. Ông đang nghĩ đến đồng đội hôm qua và hôm nay. Chao ôi! Nếu tất cả đều trở về đông đủ thì buổi chuyển quân này đây, cái dòng người đang cuộn chảy qua sông kia sẽ đông lên gấp bao nhiêu lần. Bao nhiêu...Chiến tranh dài quá! Hy sinh mất mát nhiều quá! Đây liệu có phải là trận cuối cùng chưa hay lại như những lần trước, tất cả sẽ bắt đầu lại từ đầu. Ông bất giác nghĩ đến Oánh. Giờ này nó và đồng đội của nó đã ém gọn ở bên kia sông và chỉ một lát nữa thôi, khi trái bộc phá đầu tiên của nó nổ, chiến dịch sẽ bắt đầu mở màn. Cho đến tận bây giờ ông vẫn không nghĩ rằng nó đang ở đây, ở bên cạnh ông, đang là đồng đội của ông trong trận đánh lịch sử này. Nó còn trẻ quá! Tương lai và cuộc sống của nó đang còn rộng dài ở phía trước. Còn ông, ông đã sống đủ rồi, đã chớm bước vào tuổi già rồi, nếu có gì xảy ra thì cũng là điều bình thường, cái điều mà cuộc đời chiến chinh của ông sẵn sàng đón nhận, nhưng còn nó, đáng lẽ lúc này thằng bé đã ngồi ở một quốc gia xa xôi để thu nạp hết kiến thức tinh tuý của loài người vào đầu. Thôi, đành vậy, giống như ông, thời loạn làm sao con người có thể sống yên, chỉ mong mẹ nó, cái cô du kích mà năm nào hai bố con cũng hương hoa cúng giỗ ấy sống khôn chết thiêng hãy về phù họ cho nó đi qua được trận đấu có thể là trận đấu chót cùng này. Và cũng cầu mong trong tên bay đạn lạc, hai anh em nó, nó và thằng Hùng đừng va đụng phải nhau. Đừng...

- Nghĩ gì đó, nhà quân sự có trái tim đã cảm?

Tiếng nói của người chính uỷ đã nhanh chóng kéo xếch ông về hiện tại. ông cười:

- Cũng đáng cảm lắm chứ.

- Có lẽ từ Điện Biên đến giờ mình mới được sống lại những giờ phút hùng tráng và hừng hực khí thế này. Nhất định thắng.

- Các sư đoàn qua hết chưa anh?

- Chỉ còn sư của cậu. Vừa chơi ngon thằng Đức Lập xong mà đã kịp có mặt tại đây thì thần tốc quá rồi.

Im lặng. Chính ủy đột ngột bước sát gần ông, hỏi nhỏ:

- Này, nếu kỳ này ta chơi được thẳng đến tận Sài gòn thì cậu có nghĩ rằng cậu sẽ gặp lại cái cô hàng hoa năm xưa mà cậu từng mong mỏi gặp không?

May quá! Một trái pháo nổ dựng nước giữa sông đã khiến cho ông tránh được câu trả lời mà ông đã từng nhức nhối tự hỏi bao lần để không có lần nào trả lời được cả. Một chiếc thuyền con đã đợi sẵn ông ở mép nước. Và trên thuyền lại là anh chàng hoạ sĩ. Thay vì một câu chào lại là một tiếng phàn nàn vô lối:

- Em quyết định bẻ bút rồi. Trước cái hiện thực ngồn ngộn này, không ai có thể vẽ được hết, kể cả Picaso. Hãy cấp cho em một cây AK đi!

- Thì chính tôi cũng đang muốn có một cây AK thay vì cây súng ngắn bé tí xíu đây.

Ông cười và con thuyền do một chàng lính trẻ cầm sào bay vút sang sông...

Cùng thời khắc đó bên kia sông, tại một địa điểm nằm sát ánh sáng đèn thị xã, tiểu đoàn đặc công của Oánh cũng bắt đầu nhô ra khỏi những chỗ ẩn nấp kín đáo ở vườn cây, bãi đá, khe ruộng...Khác với các chiến sĩ bộ binh, trên mình họ chỉ vận độc một chiếc quần cụt và tấm áo rằn ri màu cỏ úa phía trên. Họ đi khom người, cách nhau một cự ly vừa phải, trong bóng tối, đội hình họ tạo thành một con trăn đất khổng lồ dài hàng trăm mét oằn mình trườn nhẹ về phía kẻ thù. Và tất nhiên đi đầu dẫn lỗi vẫn là thân hình tròn mảnh và bước đi mềm mại của cô gái tên Hơ’Krol. Đi sau cô là Oánh. Anh vừa đi vừa quan sát, vừa đôn đốc đồng đội giữ đúng cự ly và hạ thấp người xuống nữa cho chìm nhoà vào cây cỏ. Thỉnh thoảng một trái pháo sáng vút lên rồi trôi lơ lửng xuống đầu mọi người. Tất cả nằm xuống. Trái pháo như một con mắt mù loà trôi hết lộ trình xăm xoi của nó rồi lại hấp háy, tắt lịm. Bóng tối lại tràn ngập, lại bao bọc, chở che cho những con người đang âm thầm dấn thân vào đại cuộc.

Tại Pleicu.

Trong tổng hành dinh quân khu, tướng Tuấn đang ngồi âm thầm một mình trước tấm bản đồ vùng 2 chiến thuật treo trên tường. Hắn nhìn mà như không nhìn thấy gì cả. Đột nhiên ở đâu đó trên thinh không vang vọng lên một tiếng cồng hư ảo như không có thật mà lại như rất thật. Tiếng cồng bao phủ, úp chụp, đè nặng như tiếng hú của rừng, tiếng vang của lịch sử, lại như tiếng kèn tiến quân ánh ỏi của phía đối phương. Trong tiếng cồng đó, từ tấm bản đồ, con mắt thảng thốt của hắn như nhìn thấy cả núi rừng sông suối chuyển động, cả các binh đoàn quân giải phóng rầm rầm tiến về xiết chặt vòng vây. Trong đó nổi rõ hình ảnh và khuôn mặt của sư trưởng Lâm, người anh em đã cùng sống trong một mái trường thời thơ bé, cùng đem lòng yêu thương một thôn nữ làng hoa. Rồi không hiểu sao, khuôn mặt ấy cũng nhoà dần đi để thay vào đó một khuôn mặt khác, khuôn mặt với cái cười bí hiểm và rất lạnh của nữ trung úy Dung. Con mắt cô phóng đến hắn ánh lên vẻ giễu cợt và thù hận khác lạ... Hắn nhắm nghiền mắt lại.

Có tiếng gõ cửa. Chuẩn tướng Cẩn với bộ đồ trận bước vào, nét mặt không giấu được vẻ lo lắng.

- Im ắng một cách khác thường, thưa thiếu tướng.

- Đó là dấu hiệu sắp có một cơn bão không bình thường.

- Văn phòng Tổng thống vừa điện lên hỏi...

- Không hỏi gì hết. Hỏi gì lúc này cũng đều trở thành vô nghĩa cả. Nói hắn và tổng thống của hắn có muốn hỏi gì thì lên đây mà tự tìm câu trả lời. Cái mà cao nguyên trung phần cần lúc này là quân lính và xe tăng chứ không phải là những câu hỏi nhàm chán và vô tích sự ấy.

- Dạ...

- Chuẩn tướng đã sẵn sàng chưa?

- Sẵn sàng gì kia ạ?

- Xuống thay đại tá Quảng... không, chuẩn tướng Quảng, ông ta mới nhận nó từ Sài Gòn gửi đến sáng nay, khi mọi sự đã bắt đầu trở nên tồi tệ. Thú thực tôi không mấy tin ở cái vẻ sa lông, kinh viện và bóng bẩy quá mức của ông ta. Cả tay Thuận cũng vậy, rất ít hiểu về trận mạc, đáng lẽ chỗ của hắn là ở công đường với những chuyện vụn vặt hiếp dâm, cướp của, giết người và những bữa ăn nhãy mỡ kia. Sao?

- Sao gì kia ạ?

- Ông nghĩ gì về sự xa xỉ lon hàm này?

- Tôi nghĩ rằng thiếu tướng đã tự tìm được câu trả lời.

- Nhưng còn câu này thì tôi chịu - Một tia mắt loé lên - Người Mỹ và ngài Jon Smit có vẻ như đã không có ý giữ lời với ông.

- Thiếu tướng nói gì tôi không hiểu - Chuẩn tướng Cẩn hơi lùi lại.

- Rất dễ hiểu khi người ta đã gợi ý với chuẩn tướng một lon hàm thiếu tướng, thậm chí là trung tướng ở vào nếu tình huống xấu nhất chuẩn tướng có thể đứng ra thay tôi. Có đúng không?

Như bị hắt một chén rươụ nặng vào giữa mặt, viên chuẩn tướng tham mưu bỗng cúi gằm xuống, đôi chân khẽ rung lên. Tướng Tuấn nói tiếp, giọng mát mẻ và cay độc hơn:

- Có lẽ không nhất thiết phải đi đêm vậy đâu, thưa ông tham mưu trưởng của tôi. Nếu ông thích, ngay bây giờ tôi có thể tự tháo lon để chuyển sang ve áo ông kia mà - Hắn cười nhẹ một tiếng rồi đi đến, vỗ vai đồng nghiệp - Nói chơi vậy thôi, tôi biết chuẩn tướng đâu có phải là loại người dễ thay lòng đỏi dạ vì những chiếc bánh vẽ không có thật như thế. Nhưng điều này thì lại thật này: đã đến lúc tụi bản xứ ngơ ngác chúng ta phải biết hất cái bàn tay lông lá, sặc mùi đểu giả của bọn người chuyên ỷ thế nhà giàu ra khỏi vai mình cho dù vì bất kỳ lý do gì rồi. Thế nào?

Viên chuẩn tướng có vẻ bị chấn động mạnh, bật người đứng thẳng, tiếng nói đột nhiên trở nên trung thành như không thể trung thành hơn được nữa.

- Thưa thiếu tướng! Tôi là một người lính tồi, một chiến hữu không tốt, xin thiếu tướng cứ ra lệnh lột lon hay bắn bỏ tôi.

- Vớ vẩn! - Tướng Tuấn giang hai tay ra - Nếu thế thì chúng ta đã không có cuộc hội kiến này. Tôi, anh em binh lính và sự tồn sinh của vùng đất này vẫn rất cần đến bàn tay cứng rắn và khôn ngoan của chuẩn tướng. Chính vì vậy mà tôi mới yêu cầu ông phải xuống Buôn Mê Thuột để nắm cây gậy thủ lĩnh thay cho viên tướng mới tấn phong kia.

- Tôi xin tuân thủ hết thảy vì vùng đất này và vì sự tin cậy của thiếu tướng- Y lại bật người đứng thẳng như một chú bọ ngựa sắp xung trận.

- Đừng vì tôi. Tôi chỉ là một con Zezo vô nghĩa như mọi con số vô nghĩa khác trong chiến cuộc- Đột nhiên thay đổi giọng nói như thể đây mới là câu chuyện chính của cuộc gặp này - Thế nào, người của anh đã tìm thấy tung tích gì về viên sĩ quan cận vệ bỗng biến mất một cách kinh dị của tôi chưa?

- Dạ, vẫn đang cho tìm.

- Thế à? - Cười mỉa - Tôi e rằng khi tìm được thì mọi việc đã an bài rồi. Quái quỷ, chả lẽ lại có thể có chuyện ấy ở ngay đây? ở chính giữa chỗ này?

- Thưa, chuyện gì ạ?

- Không... Chuẩn tướng có thể đi.

Cẩn ra. Đến bậc tam cấp, vừa gặp Dung bước lên, quân phục bó gọn, Hắn dừng lại, nói một câu thật buồn:

- Đúng như dự đoán, lời hứa của em một lần đến thăm trang trại tôi đã không thực hiện được nữa rồi.

- Tôi nghĩ rằng tình hình chưa đến nỗi bi đát vậy đâu - Đang phân vân vì chưa hiểu viên tư lệnh đang đêm gọi mình lên có việc gì, cô trả lời cho qua chuyện.

- Linh cảm của người lính. Dẫu tình hình có thế nào, mong bà thư ký bảo trọng. Nếu tôi có quyền thì ngay từ bây giờ tôi sẽ cho bà thư ký giải ngũ. Để một tấm thân tuyệt mỹ thế này làm mồi cho bom đạn là nỗi sỉ nhục của những quân nhân như chúng tôi. Chào!

Hắn đi luôn. Dung dừng lại một chút rồi bước nhanh về phía phòng tên thiếu tướng.

Trong phòng, tướng Tuấn vẫn ngồi im lặng. Lát sau, hắn đứng dậy, lặng lẽ bước đến góc phòng, nơi có dựng chiếc Piano dáng cổ, mở nắp, uể oải dạo lên vài hợp âm của bản giao hưởng “ Định Mệnh” . Những nét nhạc vang lên ma quái như có cả tiếng hú của ma quỷ báo ngày tận thế bên trong. Dung bước vào, vẫn trẻ trung, đẹp rờ rỡ, chiếc váy ngắn nhà binh để lộ một đôi chân dài, tròn và trắng. Cô dừng lại giây lâu nhìn hắn đàn, mắt ánh lên những cảm xúc trăn trở trái chiều. Lát sau...

- Thiếu tướng cho gọi em? - Cô nói.

Hắn vẫn đàn, những ngón tay trắng trẻo lướt trên phím mạnh hơn tạo nên những khúc biến tấu nghe thật da diết buồn. Cô đứng lặng. Đây là lần thứ hai cô được chứng kiến hắn đàn kiểu này. Lần thứ nhất là lần hắn nhận được danh tính tư lệnh Tây Nguyên và lần thứ hai là lần này. Vui và buồn. Chả lẽ vui hay buồn con người phức tạp và khó hiểu này cũng đều tìm về nương náu trong âm nhạc sao? Cô thoáng chột dạ. Cái điệu nhạc này có liên quan gì đến cô như hôm vừa rồi cô đã lo ngại thổ lộ với chú Thanh không? Nếu thế thì...

Tiếng đàn vang lên một hợp âm chói gắt như một dấu chấm hết phũ phàng rồi ngừng lại. Hắn hỏi mà vẫn không quay đầu:

- Cô đấy à? Ngồi xuống đi!

Cô khẽ ngồi xuống một bên ghế. Lúc này hắn mới quay lại, rút từ ngăn kéo ra một chiếc hộp nhỏ xinh bọc nhung hồng, đi đến trước mặt cô:

- Tôi vẫn nhớ hôm nay là ngày sinh nhật của trung uý. Đây là chút quà sinh nhật mong cô nhận cho.

Hắn mở nắp hộp, lấy ra một chiếc nhẫn có gắn hột xoàn lấp lánh, nhẹ đeo vào ngón tay cô. Món quà quá quý khiến cô khẽ giật mình, bối rối :

- Thưa ông! Em không nghĩ rằng tình hình này mà ông vẫn còn nhớ đến ngày sinh nhật của em. Em xin cám ơn!

- Và trung uý đã cám ơn theo cách rất riêng của trung uý - Hắn đột ngột hạ giọng.

- Thưa ông...- Cô chớp mắt không hiểu.

- Chắc cô biết rõ về sự việc một tên du kích người Thượng bị bắt và nhảy vực tự sát tuần trước khi rơi vào tay toán Hắc Báo của chúng ta chứ?

- Chết!...- Cô mở to mắt - Tại sao ông lại hỏi em chuyện ấy? Em chỉ...

- Và cả sự biến mất quái gở của tên vệ sĩ số một của tôi sáng qua nữa?

- Ơ!... Em thì có liên quan gì vào những chuyện nhảy vực, biến mất toàn mùi máu me ấy ạ?

- Nhưng chắc cái này thì có liên quan.

Hắn lạnh lùng lôi từ ngăn bàn ra chiếc ghi âm, bật công tắc. Tiếng nói khàn đục của gã vệ sĩ bị chém chết hôm qua vang lên: “ Trình thiếu tướng! Cô ta đang ở trong chòi với một gã lạ mặt.. Gã này vừa tháo bỏ râu tóc ra, dạ.. Hình như ông ta chính là đại tá ở tổng... hự!"

Như bị châm mạnh vào huyệt, dù cố kìm chế nhưng cô cũng không thể không choấng váng, toàn thân khẽ rung lên...Nhìn ly nước đang đánh sóng trên tay cô, viên tướng nhếch một cái cười lạnh buốt:

- Gã đại tá nào thích chơi trò Cacnavan thế nhỉ, trung uý?

- Xin lỗi - Cô gái đã lấy lại được vẻ bình thản, có phần còn hơi kênh kiệu - Trong chuyện này tôi e rằng thiếu tướng đã có cái gì lầm lẫn.

- Lầm lẫn à ? Nếu lầm lẫn được thì đã may mắn cho tôi quá. Nhưng lần này thì không. Không!

Viên tướng gầm lên rồi lừ lừ tiến lại phía cô như một con đười ươi đã phát hiện ra mồi...

Tại một Câu lạc bộ quân nhân có cái tên rất kêu gắn ngoài cửa “ Sĩ quan hội quán" Hùng, lúc này đã đeo lon trung tá đang ngồi nhậu với một vài đồng đội cùng đeo lon hàm cấp tá như hắn nhưng ở các sắc lính khác nhau. Tất cả đã có vẻ say, mặt đỏ lựng, khuy áo ngực phanh rộng để lộ những vết thẹo hay hình săm dữ dằn, tục tĩu trên thân thể. Hùng nốc cạn ly, vung tay ném mạnh cái ly xuống đất vỡ tan, cười gằn:

- Mẹ! Tao đã bảo nhất định chúng nó sẽ chơi vào Buôn Mê Thuột nhưng có thằng chó nào chịu để lọt tai. Ngu! Càng ở trên cao càng ngu. Đô la, Wysski và gái non đã làm cho cái đầu của họ bốc mùi lên hết rồi để đến bây giờ mới hối hả đốc quân trở lại.

- Kệ má chính trị! - Một tên lè nhè giơ ly lên đưa về phía Hùng - Chính trị là con điếm, chính khách là ma cô, tổng thống là...Mẹ, nói làm gì phí rượu. Nào, uống đi! Mừng trung tá mới được vinh thăng. Mừng người hùng của quân lực. Uống! Còn ngồi được với nhau lúc nào là cứ phải uống cho đã, biết đâu sáng mai đã biến thành xác thối mẹ nó rồi.

- Mày nói gì nghe ghê thấy mẹ! - Một tên khác chợt rùng mình, bất giác hạ cái ly xuống - Tao không muốn đây là lần cuối cùng. Tao muốn sống. Tao không muốn chiến tranh. Tao nhổ vào tất cả những thằng lấy chiến tranh và sinh mạng người khác làm đòn kê cho cuộc sống vung vinh của nó. Tao nhổ...

- Câm mồm! - Hùng dộng mạnh chai rượu xuống mặt bàn làm đổ nghiêng tất cả ly cốc - Mày có thể nhổ vào ai, vào cái gì mặc xác mày nhưng mày, một trung tá biệt động quân không có quyền được hèn. Thế mày tưởng chúng tao, những thằng chưa vợ, chưa có một đồng cắc nào trong túi lại thích chết hả? Ngu!

- Thôi im cả đi! -Tên thứ ba vẻ từ tốn hơn - Nhậu đủ rồi thì đi, đi tìm cái hậu của rượu. Uống vào để chửi nhau thì uống làm mẹ gì. Có mấy con bé da thịt còn hôi mùi sình đang đợi ở ngoài kia. Đi! Biết đâu đêm nay sẽ là đêm cuối cùng được nếm náp cái đặc ân tuyệt vời của Chúa.

- Mày cũng là thằng hèn nốt! - Hùng quặc tiếp - Chúng nó chưa đánh tới mà thằng nào cũng coi là đêm cuối cùng thì đánh đấm con mẹ gì được nữa. Hôi mùi sình à? Đặc ân của chúa à? Khốn nạn hết!

Cuồng mê, hắn rút cây Coll ra nã vào tấm hình cô gái Sexci ăn vận như cởi truồng treo trên tường mấy phát liền. Tấm hình rách nát, một bên ngực, một mảng bụng, một thăn đùi lả tả rơi xuống. Rồi hắn lại lia vào bức tượng chúa Zesu đúc bằng gỗ gắn cạnh đó nã tiếp. Bức tượng bằng cổ tay cũng vỡ toác, rơi lả tả. Hắn quay mũi súng lại, rít lên:

- Thằng nào mà còn động đến chết chóc, đến thua bại nữa là tao cho bỏ mạng luôn - Giọng hắn bất chợt nhệch ra - Chết! Đằng nào cũng chết. Cái chết nào cũng ngớ ngẩn hết nhưng nếu được chọn, nói thiệt nghen, tao sẽ chọn cái chết như hai thằng Việt Cộng đã biết chết trước mặt tao hôm rồi. Chết mà không nhục.

Câu nói đó làm một gã thiếu tá đang ngồi sây lưng ở góc phòng quay nhìn lại, hay nói đúng hơn là suốt từ đầu đến giờ hắn vẫn thường quay nhìn lại, chiếc kính trắng trên mắt hắn sáng lên. Đó chính là gã toán phó toán Hắc Báo bị chàng trai Y'Tác cùng ôm ngã xuống vực hôm rồi nhưng may mắn sống sót. Leo lên được, rách nát toàn thân, hắn đã tìm về thẳng chỗ viên cố vấn Smit báo cáo mọi tình hình, trong đó nhấn mạnh thái độ lừng khừng và và những câu nói miệt thị ra mặt đến người Mỹ của thiếu tá toán trưởng Hùng. Viên cố vấn nói:" Kiểu ăn nói vô ơn như thế lúc này đang lây lan như một căn bệnh dịch hạch trong quân đội Sài gòn, không có gì lạ, nhưng tất nhiên nếu bớt được một cái miệng nào thì hay cái miệng đó." Hắn hiểu ông thầy nói gì và xin hứa sẽ thực hiện chóng vánh nhất ý định đó. Thực hiện xong, như viên cố vấn dặn, hắn sẽ rời khỏi đội hình quân đoàn về sống dưới sự chỉ huy trực tiếp của phòng tình báo CIA tại thủ phủ miền Trung để chuẩn bị cho những bước tiếp theo mà người Mỹ đang rất cần những tai mắt người bản xứ trung thành như gã. Và tối nay , bằng những mánh khoé dò la đơn giản, gã đã có mặt ở đây để cùng một lúc thực hiện hai ý định: Bổn phận và riêng tư. Mà nói cho đúng ra, chỉ là riêng tư. Còn bổn phận ư? Hắn cũng thừa biết người Mỹ sắp hết thời rồi, vì danh dự siêu cường đang bị bôi nhọ, cả đám họ đang cố quẫy cựa lần nữa rồi sẽ bỏ rơi hẳn cái mảnh đất vui ít buồn nhiều này và như thế, hắn dại gì mà cá cược cả linh hồn, cả cuộc sống của mình vào ba cái tờ đô la sắp biến thành giấy lộn ấy nữa. Hắn không cần. Cái hắn cần lúc này là làm sao nã được vào cái sọ láo xược kia ít viên đạn để rửa cái nhục nó đã dám lăng mạ mình trước lính tráng, lăng mạ mà lại còn dẩu mồm lên đi ca ngợi, thán phục đối phương nữa. Nhục hai lần. Ngay từ hồi đi học hắn đã không chịu được ai khinh miệt, xúc phạm mình. Có một lần do bỏ đi chơi không làm bài, hắn đã bị một ông thầy gọi lên và bắt đứng phạt suốt cả tiết. Trưa hôm đó, chỉ cần bỏ ra mấy trăm bạc thôi là trên đường về nhà, người thầy này đã bị một chiếc xe máy tông vào mạnh đến nỗi phải đi nằm viện rồi bỏ nghề. Còn bây giờ, chuyện vặt. Hắn quyết định sẽ chờ cho cả cái đám hôi thối kia đi ra rồi sau đó sẽ bám sát theo và khi chỉ còn một mình hắn, gã sẽ chặn lại, chặn một thằng đang bí tỷ thế kia thì quá dễ, sẽ kê súng vào thái dương hắn, bảo hắn mở to mắt ra xem kẻ sắp đưa hắn về chầu ông bà ông vải là ai rồi mới xiết cò. Bung! Cha, đã, chỉ mới nghĩ đến thế thôi mà máu trong huyết quản gã đã chảy rần rật rồi...

Và cái ý định giết người ấy của gã sẽ hoàn toàn thực hiện được nếu như lúc ấy không có một tốp quân cảnh đội những chiếc mũ sắt có hai chữ QC to tổ chảng từ ngoài ào vào. Viên chỉ huy chỉ đeo lon đại uý thôi nhưng được những nòng tiểu liên đang lăm lăm hỗ trợ bên cạnh nên cái giọng vang lên rất oách:

- Lệnh của chuẩn tướng hành quân, tất cả các quân nhân trong vòng mười phút nữa phải có mặt ở đơn vị !

Hùng vẫn ngồi, chỉ nhếch miệng cười:

- Sao đại uý không thêm mấy chữ: " Ai không tuân lệnh thì bắn bỏ " nghe cho sướng tai một thể - Bỗng trừng mắt - Mẹ! Thằng nào giỏi thì bắn đi!

Rốp rốp! Tiếng lên đạn đồng loạt nghe sởn gáy. Biết không thể đùa được với cái đám kiêu binh được chăn dắt rất tốt này, bạn bè của Hùng xúm vào kéo hắn đi. Ra đến cửa, Hùng còn quay lại:

- Có mặt thì có mặt chứ sợ cái đếch!

Cả đám ôm nhau xiêu vẹo ra khuất, để lại cái thân thể đàn bà rách nát của bức ảnh nhìn theo, dâm tình, cười cợt...Đại uý Đỉnh cũng ra, đứng nhìn một lát, biết mọi sự đã lỡ nên đành đi ngược lại. Không sao, hắn nghĩ, cuộc chiến này chưa kết thúc được ngay đâu, sẽ còn dịp để cho cái miệng của mày gặm đất, Hùng ạ!

Trở lại phòng tướng Tuấn. Hắn đã tiến sát đến trước mặt cô gái, đưa bàn tay thiếu ngón út nâng cằm cô lên, vẫn cái giọng u hoài nhưng lại nghe có sắt thép va bên trong:

- Nhưng cô là ai, lọt vào đây làm gì thì tôi lại không hề lầm. Tại sao ư? Đơn giản: Tất cả bắt đầu từ việc cô không giống bất cứ một con đàn bà khoác áo lính nửa người nửa đĩ nào của đoàn quân Trần Lệ Xuân. Thứ nữa là cô đẹp, quá đẹp, một cái đẹp tinh khiết mà kể từ lúc người Mỹ đổ quân đổ của vào thì hầu như nó không còn nữa trên cái mảnh đất khốn khổ này nên tôi nảy sinh tò mò. Cái tò mò này làm nảy ra cái tò mò khác. Cuối cùng thì... Chà! Cộng sản các cô xử dụng cả đàn bà con gái có nhan sắc vào ba cái vụ tình báo, gián điệp này thì uổng quá, bất nhẫn quá.

- Tình báo, gián điệp nào...Ông nói gì tôi.. tôi không hiểu - Dung khẽ lùi lại.

- Cô không cần hiểu và cả tôi, tôi cũng không cần hiểu tôi là ai, tôi đang đứng ở chiến tuyến nào. Chỉ biết rằng lần này có thể chúng tôi sẽ thua, thua trắng. Thua từ chính cái thớ lợ của người Mỹ, cái tham lam, hèn hạ của ông Thiệu, cái thế bị động thảm hại như cá nằm trên thớt của chúng ta và từ ngay cái ngu ngơ, dại khờ của chính tôi.. Mọi sự đã được an bài. Mọi chủ thuyết, số phận chung riêng đã được định đoạt. Giờ khắc định mệnh sắp đến. Vì thế, chết thêm một người hay sống thêm một người như cô chẳng hạn, có ích gì. Khoan - Một tiếng cười nhạt thếch - Nói thế không có nghĩa là tôi tha cho cô, muốn dùng cô như một phương tiện để thoả hiệp, để bảo mạng với phía bên kia khi chúng tôi bại. Không! Tôi không làm cái trò mèo đó. Cuộc sống đã dạy cho tôi hiểu rằng, tốt nhất theo ai thì theo một bề, dù có thác cũng theo. Cũng như nó đã mách bảo cho tôi hay rằng điểm tiến công của phía bên cô sẽ là ở đâu. Nhưng tôi không muốn chống lại cấp trên của tôi làm gì. Chống một bọn ngu thì mình còn ngu hơn. Vả lại dù bên các cô có đánh vào đâu thì rồi kết cục vẫn thế, chỉ có nhanh hay chậm.

- Vậy ông...ông muốn gì? - Cô gái bất giác đưa tay lên che ngực

- Cô lại hiểu lệch rồi - Thêm một cái cười thật nhạt - Cô nghĩ tôi sẽ đổi mạng sống của cô lấy chính thân thể kiều diễm của cô ư? Không! Mặc dù không phải không có lúc tôi đã nghĩ về cô, ám ảnh về cô và thèm muốn cô. Nhưng rồi ở cô có cái gì đó khiến tôi không thể.

- Tôi cũng không muốn đứng hoài đây nghe ông nói nữa- Cô đã lấy lại được sự bình tĩnh, giọng hơi cao lên - Đầu óc ông không bình thường rồi. Nếu không có gì thì tôi xin phép đi.

- Đi đâu? Rồi tất cả chúng ta sẽ đi, cùng đi về một hướng, vội gì. Mời cô cứ ở lại, trước lúc kết thúc đời binh nghiệp và chắc chắn sẽ kết thúc, tôi muốn ngồi với cô một chút, ngồi với một con người, điều mà từ lúc cô về đây chúng ta chưa bao giờ có dịp. Cô rất giống với một người mà trong tôi cả yêu thương lẫn hận thù đều dâng đều như nhau, giống tính cách bên trong và cả hình hài bên ngoài. Cả đời tôi, tôi chỉ yêu thương một người đó và không thể yêu thương được một người nào khác nữa. Tôi đã làm mọi cách kể cả gá bạc cuộc đời, kể cả chặt đứt đi ngón tay nhục nhã này - Xoè bàn tay thiếu ngón ra - để người ấy yêu tôi nhưng khốn nạn thay, người ta lại chỉ đem lòng yêu thương một cái bóng vô hình vô ảnh khác, một cái bóng đứng ở phía chiến tuyến bên kia.

Hắn quay lại, bước đến chiếc tủ ly, mở một chai rượu, rót một ly đưa lên miệng uống cạn như cố uống cạn đi cái khúc tâm sự bung ra không đúng lúc của mình. Có một cái gì nổ vỡ trong người, cô dán chặt cái nhìn vào mặt hắn, hơi nghẹn đi, thảng thốt hỏi mà như không hỏi:

- Người đàn bà ấy là...

- Là ai thì biết làm gì? Ngay cả tôi tôi cũng không muốn biết nữa. Chỉ hay rằng người ấy vẫn sống, sống trong một biệt thự tĩnh mịch bên bờ sông Sài Gòn với một cậu con trai và hình như sau đó có thêm một ...một cô con gái, khi tôi đi thì cô bé đó chưa ra đời và hơn hai chục năm nay tôi cũng cố không ghé lại chốn ấy một lần, tôi sợ... sợ cái biệt thự có tên là...

- Huyền Trang...

Cô buột nói. Viên tướng chựng lại không tin ở tai mình:

- Sao... sao cô lại biết cái tên đó?

Cô không trả lời, thấy đầu óc mình tan chảy. Còn hắn, tuồng như hai tiếng vừa rồi chỉ là sự vang lên của một ám ảnh vô thức nên bật cười, thả rơi người ngồi xuống, nét mặt lộ vẻ chán nản kiệt cùng, chán nản về thời cuộc, về lý tưởng và về cả tình đời. Lúc ấy hắn không biết rằng toàn thân cô gái đang rung lên, mặt tái nhợt. Rồi vẻ như không kìm được, từ đáy sâu gan ruột, cô để bật ra một tiếng gọi đau đớn: “ Ba...” Tiếng gọi ấy đổ xoang xoảng xuống đầu hắn. Hắn ngơ ngác như không hiểu gì cả rồi khi mang máng hiểu ra, hắn đứng dậy, khẽ rùng mình, mặt méo xệch như vừa nghe thấy tiếng động của địa ngục, bàng hoàng, ngơ ngẩn, mất hồn định tiến lại phía cô thì bất ngờ, một tiếng chuông điện thoại đã thét lên thất thanh. Hắn chựng lại, nửa muốn đến với cô lại nửa muốn lùi về với bổn phận thì tiếng máy lại rú lên một lần nữa. Lần này bản năng nhà binh đã chợt thức tỉnh, hắn vội vồ lấy ... Lát sau hắn đặt xuống, mặt chuyển sang màu chàm, lắc đầu, đưa đôi mắt nhìn cô một cách trống trải.

Vừa lúc viên chuẩn tướng chạy ào vào, mặt cắt không còn hột máu:

- Báo... báo cáo! Việt Cộng đang từ các ngả tiến vào Buôn Mê Thuột, đông... đông lắm!

- Biết rồi! - Hắn nói - Tiến thì tiến đã sao. Tao đang chờ đây. Rốt cuộc rồi mọi sự cũng bắt đầu. Giờ định mệnh đã điểm. Anh ra chờ tôi ngoài kia!

Viên chuẩn tướng ra. Còn lại hai người, nét mặt hắn lại trở về nguyên dạng như cũ. Đôi mắt hắn nhìn cô chăm chăm, vừa gần gũi vừa xa vời rồi bất ngờ từ đôi mắt kiêu hãnh ấy, từ khuôn mặt lộ vẻ đau đớn tột độ ấy, có những giọt nước rịn ra. Cô gái cũng đứng chết sững, chỉ còn biết lặng nhìn về người cha của mình. Hồi lâu, hắn bật nói, một tiếng nói khào khào như vọng lên từ dưới đáy vực:

- Dung...Có phải đúng con là Dung không?...Sao lại là con? Lại là con đúng vào lúc này?

Dung chỉ nhìn. Nhìn qua dòng nước mắt. Nấc nhẹ. Chính tiếng nấc ấy đã giáng cú đánh cuối cùng làm đầu óc tan rã hẳn. Giọng hắn như mếu:

- Con! Ba xin lỗi... Ba đã không xứng với con, không xứng với mẹ con...Ba nhận ra con chậm quá. Giờ ba phải đi, con... con cũng đi ngay đi. Đi thật xa vào. Đi càng nhanh càng tốt ra khỏi vùng đất sắp biến thành chảo lửa này, đi ra khỏi cả cái nước Việt Nam khốn khổ này. Nếu gặp má...

Nói đến đó, như bị trúng gió, hắn ngắc lại, rơi người xuống ghế, hai tay ôm chặt lấy đầu. Giữa phòng, vẻ khổ sở, day dứt, trước con người kia cô ngần ngừ định tiến đến rồi lại lùi lại, cuối cùng bằng một động tác dứt khoát, cô cắn chặt môi, lao nhanh người ra ngoài, vùng biến vào bóng đêm như người chạy trốn. Viên tướng ngẩng lên, mắt mờ mịt nhìn theo, thốt kêu lên một tiếng cháy ruột: “ Con...” rồi cứ thế, ngồi như hoá đá mặc cho bốn bề xung quanh ông ta, những tiếng điện thoại vẫn cứ reo lên nhức nhối. Dung ơi! Con ơi... Ba không ngờ con đã ra đời chỉ vì một lần ấy, cái lần khốn nạn nhất của cuộc đời ba...

...Bãi biển Vũng Tàu. Chiều muộn. Biển đã bắt đầu vắng. Chỉ có hai con người, hắn và Trang đang ngồi bên nhau trên một ban công biệt thự nhô ra sóng. Cách đó một đoạn là một cậu bé chừng ba tuổi đang chạy nhảy nghịch cát. Hắn ném thia lia một viên đá ra xa rồi quay lại, giọng thao thiết:

- Tôi từ Sài Gòn đến đây chỉ cần được nghe câu trả lời của em để quyết định hướng đi của đời mình rồi sẽ trở lại ngay.

- Anh Chiêu... tôi đã trả lời rồi. Nhiều lần rồi...

- Tôi muốn nghe em trả lời lần cuối.

- Khi theo anh vào đây chính anh đã hứa sẽ coi tôi như em gái...

- Đó không phải là câu trả lời.

- Cho nên đến bây giờ trong lòng tôi cũng chỉ coi anh như một người anh và coi ba anh như ba ruột của mình.

- Bởi vì trong lòng cô vẫn còn đầy ắp hình ảnh cái người đã đẻ ra sinh vật kia - Hắn nhìn xuống đứa bé đang nhìn lên toét miệng cười.

- Chị vú!- Cô chợt gọi - Tối rồi, chị cho cháu đi tắm rồi cho nó ăn trước đi. Cũng phiền chị thu xếp đồ đạc sẵn để sớm mai ta trở về.

Chị vú nuôi còn đeo khăn mỏ quạ y sì người miền Bắc dạ một tiếng rồi đi ra mép sóng ẵm cậu bé đi vào trong nhà. ánh mắt hắn nhìn theo... rồi chợt tối thẫm lại...

- Đáng lẽ thằng bé ấy phải là của tôi. Của chính tôi.

- Thì nó vẫn kêu anh là bố đó thôi.

- Có thể tuần sau tôi sẽ đi xa, rất xa - Hắn đột ngột nói.

- Tôi biết. Bác có nói với tôi.

- Và em không có một cảm giác gì?

- Em thấy anh nên đi. Bác yêu anh lắm, tất cả những gì bác làm được hôm nay là đều vì anh, muốn anh là người kế nghiệp.

- Tôi không cần kế cái nghiệp bốc mùi tanh tưởi ấy. Cái tôi cần là.. em. - Giọng bỗng trở nên cuồng nhiệt - Nếu em muốn, tôi sẽ vất tất để ở lại với em.

- Không.. không nên. Anh còn có sự nghiệp của anh.

- Còn cô, cô đã có một cái thây ma để thờ phụng suốt đời. Một cái thây ma đã từng phản bội cô, đã không coi tình yêu của cô ra cái gì. Đúng là tôi không tài nào hiểu được cô nữa. Không tài nào. Và tôi cũng không thể hiểu được chính tôi, một thằng đàn ông không thiếu gì các loại đàn bà con gái bấu sấu vào mà hà cớ gì tôi lại cứ phải ngớ ngẩn chỉ đi nặng lòng với một mình cô. Không thể hiểu!

- Thôi, anh Chiêu..

- Tôi là Tuấn, cái tên Chiêu khốn khổ ấy không còn nữa.

- Vâng, anh Tuấn, có lẽ tiện đây mời anh xuống dùng cơm luôn.

- Tóm lại - Con mắt Tuấn đã dại đi - Đời này, kiếp này em sẽ không bao giờ là của tôi ?Kể cả nếu tôi đủ kiên nhẫn chờ đợi cho đến khi từ Mỹ trở về?

- Anh Tuấn...Vẻ đau khổ nhọc nhằn, cô cúi đầu nhìn xuống, nước mắt bất giác rịn ra, giọng nghẹn tắc - Xin anh tha lỗi cho tôi. Có một cái gì đó anh không hiểu đâu, nó cứ bám níu lấy tôi không sao buông rời ra được.

- Vậy thì tôi sẽ giúp em buông dứt nó ra, ngay bây giờ...

Điên dại và tuyệt vọng, hắn chồm lên cô, xiết chặt cô vàp lòng, hôn khao khát lên môi, lên khắp mặt cô như thể sẽ không khi nào có dịp được hôn nữa, như thể hôn một lần cho mãi mãi...Trước cơn đam mê khổ đau đó, cô không thể nào chống đỡ nổi, càng chống trọi, ngọn lửa trong hắn càng bốc cao. Cuối cùng như một sự buông trôi chẳng đặng đừng, cô thả tay ra. Chỉ chờ có vậy, hắn nâng xốc cô lên, đưa vào trong phòng... Ngoài kia biển đã tối thẫm. Những con sóng xô ì oạp vào bờ như tiếng đấm ngực vô nghĩa của kiếp người rồi lại xô ra, chả để làm gì...

Lát sau.. Trong phòng. Cô vẫn nằm trên giường, áo sống trễ nải, bất động trong cái nhìn trống rỗng đến ghê người. Trước cái nhìn ấy, hắn, ở trần, cứ lùi dần, lùi dần rồi vấp cánh cửa, dừng sững lại. Đôi mắt ấy vẫn nhìn lên mông lung. Cái nhìn khiến hắn hoàn toàn sụp đổ. Hồi lâu mới cất nổi tiếng nói như không phải giọng nói của hắn, giọng nói như rút ruột:

- Thế là rõ. Tôi tưởng bằng cái việc mà chắc em coi là rất khốn nạn của tôi vừa rồi tôi sẽ xé toang được tấm màn bí mật trong tâm hồn em, sẽ có em nhưng rút cuộc ...tôi hiểu tôi không có một chút gì trong em cả ngoại trừ chút thương hại - Nước mắt hắn bỗng chảy ra giữa tiếng nói gằn gằn -- Khốn nạn! Khốn nạn em, khốn nạn tôi, khốn nạn cái cuộc đời này, khốn nạn cả cái thằng chân đất mắt tóet, mồ hôi dầu mà không cách nào em dứt ra được kia. Vậy tôi sẽ đi. Sẽ không bao giờ gặp lại em nữa. Suốt đời. Chỉ cần em nhớ một điều này, nếu sống tôi đã không có em thì khi chết, tôi sẽ chết bên cạnh em. Vĩnh biệt...

Hắn lao xuống thang gác... Một tiếng động cơ xe rú lên như gào. Trên phòng, cô vẫn nằm, vẫn nhìn trống trải và chỉ đến lúc ấy, nước mắt mới trào ra...

Lúc đó chiếc đồng hồ treo tường đã chỉ đúng vào con số 2 giờ 5 phút. Hắn sẽ còn tan hoang chìm trong tâm tưởng như thế nữa nếu như vừa lúc đó, viên cố vấn Smit không ào vào cùng với gã toán phó đeo kính trắng lăm lăm khẩu Coll trên tay. Smit cười nhạo:

- It nhất tôi cũng muốn chứng tỏ với ngài tư lệnh rằng, trong những giờ phút lâm nguy nhất, người Mỹ chúng tôi vẫn biết cách hành xử thế nào trước những người bạn đồng minh.

- Hành xử hay hăm doạ? - Tướng Tuấn đứng dậy - Mà cũng không sao, cả hai lúc này đều được cả. Xin mời thiếu tướng đi theo tôi ra chỉ huy sở! Nhưng nên nhớ - Mắt bỗng quắc lên - ở đây, lúc này, tôi vẫn là người chỉ huy cao nhất và xin ngài bảo cái gã đại uý oắt con kia bỏ ngay cây súng đi! Hắn đang nhầm tôi với một gã phản chiến nào rồi đó chăng?

Hai ánh nhìn bắn vào nhau...Viên đại úy bất giác bỏ tụt khẩu Coll vào bao.

22

Cuộc tiến công bắt đầu.

Đúng 2 giờ 30 phút, tiếng bộc phá hiệu của các chiến sĩ đặc công đã nổ vang trong sào huyệt địch. Chỉ chờ có thế, tại các trận địa pháo nằm sâu trong rừng, những khẩu đại pháo bắt đầu cấp tập khạc lửa về cùng một hướng nhưng tan thành nhiều điểm. Trong bóng đêm, chỉ thấy những chớp sáng đầu nòng rồi tiếp liền là những lằn sáng xanh biếc xé rách không gian vút lao về phía trước như một đàn chim lửa. Đứng trong hầm chỉ huy sở cách hơi xa các trận địa pháo một chút, người lữ đoàn trưởng có hàm râu quai nón dán chặt mắt vào chiếc ống nhòm, thốt kêu lên:

- Bắn tốt lắm! Nện mạnh nữa vào, các đồng chí! Tập trung vào toạ độ trung tâm, không được để đạn lạc ra ngoài. Cứ chơi hết cơ số đạn đi!

Để phù họa cho mệnh lệnh đó, những đàn chim lửa lại tiếp tục vút vào bàu trời sáng rực như một đêm hội hoa đăng, soi rõ những ánh mắt pháo binh nhìn lên không chớp...

Tại khu vực sân bay Hoà Bình.

Dựa vào tiếng nổ đinh tai của những đợt pháo kích, các mũi đặc công dưới sự chỉ huy của Oánh, sau khi đã hoàn thành cú nổ lệnh đầu tiên đã nhanh chóng mở rộng hàng rào, vùn vụt tiếp cận vào bên trong. Hết hàng rào, các chiến sĩ bật dậy lao về phía trước. Trời đen, đất đen, những bóng người cũng đen trong thoáng chốc đã mất hút trong sào huyệt địch. Kiểm tra xong đội hình, Oánh cũng định băng mình chạy theo thì Hơ’Krol chợt níu anh lại, ôm ghì lấy anh, gắn chặt lên môi anh một cái hôn ẩm ướt, mãnh liệt cùng tiếng nói nóng rãy:

- Cẩn thận nghe anh. Em chờ anh ở ngoài này...

Anh cười, xiết khẽ cô vào lòng rồi băng mình vào bóng tối...

Trên cao, bàu trời đêm xôn xao gió và nhấp nháy những ngôi sao xa. Thật thanh bình và yên ả của một đêm huyền tích cổ xưa nếu như trong cái vẻ phập phồng của đất trời đó không đột ngột vang lên những tiếng nổ kinh hoàng cùng với những đám cháy bùng lửa dữ dội trong khu vực sân bay và căn cứ trung đoàn 53 Ngụy. Trận đánh nhanh chóng chuyển sâu vào giai đoạn ác liệt. Những dáng hình chiến sĩ như những thiên thần đen đan qua đan lại giữa các khu hầm cố thủ, chạy trên đường băng, lao vào các ngôi nhà có trấn bao cát... Bóng họ đan đến đâu, ở đó lửa lại cháy bùng lên cùng những tiếng kêu la kinh hãi như đang bước vào ngày tận thế của kẻ thù.

Nhưng ở một góc khác vẫn có một mũi bị tà chưa vào được. Hàng rào ở đây quá kiên cố và lượng mìn gài lại dày đặc. Vinh, với cái đầu trọc đã bị văng mất mũ nguỵ trang không suy nghĩ nửa giây đã lùi lại lấy đà, chạy lên, bung mạnh thân mình vào hàng rào làm cầu qua. Đồng đội không còn cách nào khác đành giẫm chạy lên thân thể anh. Nặng. Toàn thân anh trĩu xuống, bật lên rồi lại trĩu xuống, máu ứa ra ở ngực ở bụng, anh vẫn cắn răng bám chặt lấy từng cái lỗ rào không cho người chuyển dịch. Miệng anh cười nhưng đồng đội bước trên lưng anh lại khóc. Rồi cũng qua được cả. Anh nằm vật xuống. Hơ’Krol xuất hiện, vội chạy lại dìu đỡ, băng bó cho anh nhưng anh vùng ra, theo đồng đội tiếp tục lao vào...

Tiếng nổ gọi tiếng nổ. Trận đánh gọi trận đánh. Tiếng hò reo xung trận vang đến tận trời. Tại các điểm khác trên toàn bộ thị xã, từ các hướng cửa ô, theo phương án, lửa cũng đang bùng lên theo những bóng đen đội mũ tai bèo cùng với những chiếc tăng rùng rùng tiến vào. Tiến qua bãi trống, tiến dọc theo phố, toả ra ở các ngã ba ngã tư, ào vào các cứ điểm có các lỗ châu mai đen ngòm, có cổng cao tường kín bao quanh. Tiếng động cơ thiết giáp gầm rít. Những luồng đạn các loại đan nhằng vào nhau. Lửa vẫn hực lên ở mọi chỗ. Trong quầng sáng lửa ấy, đã nhác thấy những chiếc lô cốt vỡ toác, những cái chuồng cu gẫy gục, những chiếc M.113 bốc cháy, những xác lính tung lên tựa những bù nhìn rơm kì quái và có cả những căn nhà đổ xụp với những tấm tôn bay lên liệng xuống ăn lửa sáng bạc lên như đôi cánh tử thần.

Các mũi tiến công vẫn tiếp tục tràn vào như thác lũ về mọi hướng mọi nơi mọi ngóc ngách trong ngoài thị xã. Một kho săng bị bốc lửa, một toán tù binh giơ tay hàng, một trận đánh giáp lá cà diễn ra ngay trong sân khu kho Mai Hắc Đế, một tấm biển “ Tiểu khu Đaklak” rơi quăn queo trên mặt đường, một tên đề “ Khu cảnh sát 2”, “ Trại thiết giáp", "Căn cứ pháo binh" cứ vắt vẻo đong đưa theo từng đợt chớp giật, một điểm cao mang tên “ Núi lửa”, “ Chư Duê" đang quằn mình dưới những bước chân rầm rập, một bảng chỉ đường ghi rõ “ Căn cứ Đac Soong”chập chờn hiện lên rách nát như một hồn ma vất vưởng trong ánh lửa tiến công.

Lại nhận ra cái dáng dong dỏng cao của sư trưởng Lâm một mình đứng giữa lửa đạn. Khói và lửa trùm kín lên toàn thân ông. Ông vẫn đứng. Mũi tiến của đơn vị ông đang vướng phải một con hào nước sâu khá rộng mà những chiếc xích xe tăng dù bào tung đất cát đến đâu cũng không làm sao qua nổi. Con hào chết tiệt đã được già Y'Blim báo trước nhưng không ngờ nó lại rộng và sâu đến nhường này. Có chiếc lùi lại, có chiếc nhủi đầu không lên được nữa, có chiếc lại lăn chiêng trong vòng xích quay tròn, rối loạn. Lợi dụng lợi thế này, bên kia hào, các lô cốt cố thủ của kẻ địch không ngừng xả đạn ra như vãi trấu. Đã có không ít các chiến sĩ ngã xuống. Các chiến sĩ khác xông lên. Lại ngã xuống. Con hào như chất đầy xác người. Lại thêm một tốp M113 từ bóng tối xộc ra, dàn hàng ngang nã đạn xối xả vào đội hình. Chết cha! Cứ đà này thì hướng của ông sẽ bị muộn mất và một khi hướng chủ yếu đã muộn thì có nghĩa là toàn bộ các hướng khác, toàn bộ mặt trận sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng theo.Làm thế nào bây giờ? Chả lẽ cứ thây kệ xương máu của chiến sĩ để hoàn thành ý đồ bằng bất cứ giá nào? Không! Từ chập tối đến giờ, họ đã bị thương vong nhiều qúa rồi. Sao đây?....Đúng lúc lòng dạ ông như bị lửa đốt thì câu nói của già làng Y'Blim về cái miệng cống ngầm lại bỗng sống dậy trong ông. Vỗ trán đến đét một cái, ông hét: “ Tạm ngừng xung phong, tất cả tìm vật che chắn nằm xuống..." Rồi một mình cùng với mấy cán bộ tham mưu lợi dụng những gờ đất, mô đá nguằn ngùeo lách người bò lên. Đạn cày xung quanh. Đạn chụp lên đầu. Ông vẫn bò. ở cái tuổi gần năm mươi, dáng bò của ông vẫn còn nhanh nhẹn lắm! Đoạn nào trống, ông băng mình vọt qua. Đoạn nào khuất, ông bò chầm chậm. Tuy vậy, một viên đạn vẫn tìm đến được ông mà xé rách hết một bên bắp tay. Một sĩ quan trườn lên giúp ông băng bó, kiên quyết chỉ lại đằng sau như ý bảo ông hãy quay lui để mặc chúng tôi nhưng ông kiên quyết lắc đầu, lại trườn tiếp... Đến bờ hào, sau một lúc loay hoay như để tìm cái gì, chợt ông kêu khẽ lên một tiếng rồi nhảy xuống. Trước mặt ông, chìm lút trong cỏ rác và bùn đất là một cái miệng cống lở loét hiện ra đen ngòm. Ông ra hiệu cho người cán bộ tham mưu đứng cạnh. Người này gật đầu rồi gạt cỏ chui vào...Phải đến nửa tiếng đồng hồ sau anh mới trở ra, ướt sũng, cười rạng rỡ: "Báo cáo! Đúng là nó ăn thông sang tận bên kia hào ạ!" Ông khoát tay cho cả tổ quay nhanh trở lại.

Lát sau, tại một điểm cách xa miệng cống, một tổ xung lực vừa nẻ B40 vừa hò hét xung phong vang động để thu hút hoả lực địch trong khi tại miệng cống, cuộc hành binh vào ngầm trong lòng đất bắt đầu được hình thành. Cống hẹp, nước đầy, khẳm thối, tối như hũ nút, các chiến sĩ ta phải cắn đuôi nhau dò tìm từng bước một... Rồi họ cũng đến được một khoảng sáng mờ báo hiệu đã tới cửa thông bên kia. Sư trưởng Lâm nhoài lên nhìn quanh... Cha trời! Cửa thông đã nằm ở phía sau vành đai án ngữ. Ông khoát tay. Các chiến sĩ nhanh chóng vọt lên, dàn hàng ngang, chia tổ chia mũi tiến hành một trận đánh tập hậu ngoạn mục khiến cho cả vành đai cố thủ có xe tăng, có lô cốt bảo vệ trong phút chốc bị thủng từng mảng. Tiếng hò la rung chuyển cùng với những lớp lớp sóng người lại tiếp tục tràn lên phía trước, phía một tấm biển treo cao có lờ mờ dòng chữ: “ Tổ quốc -Vinh dự - Trách nhiệm” Và ở dưới là : “ Bộ chỉ huy sư đoàn 23”...

Trong đà tiến công cuồn cuộn vào đêm, có một dòng người khác cũng chảy rộn ràng không kém. Họ chạy phía sau, chạy xen kẽ, súng nhỏ hơn, thấp thoáng hơn, thậm chí không mang súng, và cũng tung tảy hơn. Quần áo họ đủ màu, ăn vận họ đủ kiểu, cả trai lẫn gái, cả già lẫn trẻ. Thỉnh thoảng trong họ lại có một số người tách ra, vùn vụt chuyển những cáng thương, áp tải những tốp tù binh về phía sau hay chia nhau ra lùng sục, tìm tòi vào tất cả những góc khuất của mọi địa hình. Đó là những lực lượng địa phương cùng ào theo làm nhiệm vụ hỗ trợ cho chủ lực. Nổi bật là cái dáng bay bay của già làng Y’Blim vừa ngồi nghễu nghện trên lưng một chú voi chiến vừa vung tay về phía bà con hò hét, ra lệnh cái gì không rõ, chỉ thấy ánh mắt già chứa lửa sáng rực lên. Và đứng bên cạnh già là Văn Hướng. Người hoạ sĩ này cứ mở to đôi mắt háo hức như mắt trẻ thơ nhìn khắp chốn khắp nơi như bị hút hồn hút vía, thỉnh thoảng lại giơ máy ảnh lên bấm nhoàng một cái...

Trận đánh đặc công ở sân bay Hoà Bình vẫn diễn ra căng thẳng. Những bóng đen ở trần bôi lọ của các chiến sĩ vẫn bay qua bay lại giữa các quầng sáng chói gắt nhưng không tiến được bao nhiêu. Nổi rõ cái bóng chắc lẳn của Oánh và chàng lính đầu trọc chạy lao giữa đội hình đồng đội. Vinh chỉ một khu hầm trung tâm đang tuôn ra những luồng lửa chói loà, nói:

- Để em thịt thằng này, nổ xong là anh cho anh em nhào vào ngay!

Oánh chưa kịp trả lời, bóng Vinh đã biết mất... Chỉ vài giây sau, tại khu hầm đó, một tiếng nổ bùng lên. Tốt rồi! Oánh dẫn đầu một tốp xốc tới. Nhưng lạ quá, góc trong cùng của khu hầm vẫn có những luồng lửa liếm ra ràn rạt. Đã có một vài chiến sĩ gục ngã xuống đường băng, giãy đạp. Ngã vào cả vòng tay của Oánh, ngáp ngáp. Với khẩu súng ngắn trên tay, anh điên giận quăng người như một con vượn từ điểm che đỡ này sang điểm che đỡ khác, tiến sát đến lưỡi lửa ấy...Khi đến nơi, bất ngờ một báng súng quật anh ngã dụi, khẩu súng ngắn văng ra, liền đó là một thân hình đè nặng lên, xiết cổ. Trong ánh lửa đạn, anh thoáng nhận ra một khuôn mặt ghồ ghề, hàm răng nhe ra như răng chó sói. Tính mạng Oánh sẽ ngàn cân treo sợi tóc nếu như lúc ấy người lính đầu trọc không vừa tới, nện vào giữa mặt hắn một xống tay trời giáng. Hắn đau đớn ôm mặt lạng người đi. Mũi súng của người lính trọc nhằm giữa ngực hắn định khạc lửa thì chợt Oánh ngăn lại. Một khoảnh khắc đông lạnh. Anh đã kịp nhận ra khuôn mặt kia quen quá, rất giống khuôn mặt của bố , chỉ khác là trẻ hơn nhiều và cũng nanh ác hơn nhiều và đặc biệt, trên gò má trái của hắn đang in hình một cái bớt màu nâu đang giần giật. Tiếng nói người cha cháy nhanh trong đầu anh: “ Con có một người em trai cùng cha khác mẹ cũng đang là sĩ quan ở trong này. Bà nội bảo nó giống bố và ngay từ lúc đẻ ra đã có một cái bớt..." Chỉ một giây như thế, hắn đã kịp oằn mình trở dậy, trước họng súng dữ tợn của Vinh, hắn giằng phanh ngực áo ra, rít giọng:

- Chúng mày bắn đi, đồ mọi Cộng!

Oánh vẫn đứng im, máu từ đầu chảy tràn xuống mặt. Cái giọng hét bằng tiếng Bắc lơ lớ ấy càng khiến anh bất động. Lựa khoảnh khắc sao nhãng ấy, Hùng ngoắt người lao qua cửa sổ, trước khi hụp xuống biến mất, hắn còn kịp ngoái lại, nhìn thẳng vào Oánh bằng đôi mắt chó sói cùng đường, bật một câu thù hận:

- Tao sẽ còn gặp lại mày, thằng chỉ huy lọ nghẹ kia !

Lúc Oánh bừng tỉnh thì hắn đã biến mất. Anh thì thào:

- Sao lại có thể giống như thế...?

Con mắt người lính trọc nhìn anh ngơ ngác không hiểu:

- Anh bảo cái gì giống?

- Nó... à, mà không.

- Sao không để em chiu cho nó một phát cho rồi. Cái mặt nó câng câng ghét quá!

- Kẻ thù thì cái mặt nào chẳng ghét - Oánh cười - Thôi bỏ qua đi, còn có nhiều dịp. Giờ cậu ở lại đây tiếp tục giải quyết nốt cái lưỡi lửa kia. Tớ sang hướng cậu Vận xem sao mà chậm thế. Xong, cậu cũng sang ngay đó.

Tại hướng đó, khi Oánh đến, mũi luồn sâu đang bị khựng lại bởi có rất nhiều luồng đạn từ các chỗ hết sức bất ngờ từ phía trước phóng ra.

- Cái gì vậy? - Oánh hỏi.

- Báo cáo - Người mũi trưởng trả lời - Phía trước có rất nhiều hầm tăng được đào âm xuống lòng đất, hoả lực từ đó bắn ra, ta bị đốn nhiều lắm!

- Hầm tăng? - Oánh trợn tròn mắt - Hầm tăng nào? Sao lại có hầm tăng ở đây? - Chợt anh nhăn mặt kêu lên - Chết cha rồi, tại sao khi điều nghiên lại không phát hiện ra nhỉ?

Vừa lúc đó vinh chạy đến, vẻ như đã nắm hết được sự việc:

- Theo em - Vinh nói - anh cho tập trung tất cả hoả lực xung lực lại diệt vài cái tạo cửa mở đã rồi mới tiến lên được.

- Muộn rồi - Oánh nhìn đồng hồ có thanh dạ quang sáng xanh ở cổ tay - Sắp sáng rồi. Phải rút ra thôi không lại bị kẹt.

- Anh cứ cho bộ đội rút, để em tát cho thằng này một quả đã rồi ra sau, tức không chịu được !

Vẫn không cần chờ Oánh gật đầu, người lính bò lên...Thời gian trôi ngược những đường đạn. Bóng Vinh vẫn bò thật khéo. Đã bò tới sát gần... Sát nữa...Bất ngờ tại chỗ đó, một cột lửa bùng lên. Bóng người lính ngã vật rồi im lặng. “ Vinh ơi!” Oánh đau đớn kêu lên rồi nhào đến như muốn cướp lấy xác nhưng liền bị hàng tràng đạn ghim cứng người xuống. Lại một vài người bên cạnh anh gục ngã. Những luồng đạn to đạn nhỏ ken thành tấm lưới lửa dày đặc đến con chuột cũng không thể vượt qua nổi. Không còn cách nào khác, anh đành khoát tay ra hiệu cho bộ đội tạm rút lui sau khi nán lại nhìn về phía Vinh lần cuối cùng như để vĩnh biệt....

Tại sư bộ sư 23.

Chuẩn tướng Quảng đang cùng với một toán lính rằn ri to lớn của mình ra sức cầm cự trong căn hầm chỉ huy. Đây là lần thứ ba ông ta và các chiến hữu cấm vệ của ông ta đã đánh lui những đợt phản công của đối phương rồi. Lực lượng quá chênh lệch, cái sự thất thủ và cái chết đã cầm chắc trong tay nhưng được đào tạo chính quy, ông ta muốn chết như một người có tự trọng. Tự trọng không phải vì những lời hô hào đầy sát khí của viên tướng tư lệnh kia và cũng không phải vì cái cách nhìn tỏ ra coi thường, rất thiếu tin cậy của hắn. Hắn tự trọng vì cần phải tự trọng thế thôi, một sư đoàn trưởng, dù chỉ là đại tá hay vừa nhận quân hàm cấp tướng. Ngoài kia, cách không xa lắm, bóng những người lính đội mũ tai bèo cùng với mũi những chiếc tăng T54 đen trũi lại bắt đầu nhô vào, nòng pháo trên xe chốc chốc lại nhả ra một trái đạn nổ kinh người khiến cho đám lính phòng thủ co rúm lại hoặc bỏ chạy trối chết, miệng la bai bải: “ Tăng! Tăng của Việt Cộng! Bự lắm tụi bay ơi. Chạy đi không bị thiêu cháy hết bây giờ." Thấy vậy, cũng bộ đồ trận, cũng AR15, cũng áo giáp, nón sắt, ông ta chạy qua chạy lại đôn đốc, quát tháo, đe dọa um sùm. Một tên lính hớt hải phóng ngược lại bị ông ta túm cứng lấy ngực áo, nghiến răng:

- Thằng khốn! Mày định bỏ mặc tất cả để lo lấy cái mạng sống thối tha của mày à? Quay lại!

Tên lính nhìn cấp chỉ huy của mình thật ai oán rồi miễn cưỡng làm theo. Đến một chỗ khác, ông ta nắm đầu một tên lính khác đang chúi xuống vì sợ hãi:

- Thằng hèn! Mày tưởng mày cứ gục đầu xuống như thế là thoát ư? Ngẩng lên! Bắn đi không chính tao sẽ bắn bể sọ mày bây giờ.

Trước mũi súng rung rung trên tay ông ta, tên lính bỗng nổi cơn điên loạn, đứng bực dậy, cầm lấy mũi súng ấy gí sát vào ngực mình, chỗ trái tim, gằn giọng:

- Ông bắn đi! Bắn chết tôi đi! Đằng nào mà chả chết. Bắn đi!... Ông sợ à? Đ. mẹ, cũng hèn như nhau cả thôi mà còn làm phách.

Quảng tái mặt vì giận, ngón tay trong vòng cò xiết dần... xiết dần... nhưng đến lúc đáng lẽ viên đạn sẽ bay ra xuyên thẳng vào óc kẻ xấu số thì không hiểu sao nó lại hạ xuống trong câu nói chán nản đến tột độ:

- Cút đi!

Một viên thiếu tá chạy xồ đến, nói như đứt hơi:

- Báo cáo, có điện của thiếu tướng.

Quảng vội đi trở lại hầm chỉ huy, bốc máy nói vào trong:

- Báo cáo... địch quân đã tràn ngập khắp các điểm rồi. Dạ... không thể bắt được liên lạc với bất cứ một đơn vị nào hết. Ngay cả chỉ huy sở sư đoàn chỗ tôi đây cũng chưa biết mất lúc nào. Chúng đánh mạnh quá! Chưa bao giờ sức tiến công của chúng lại mạnh khủng khiếp như thế ... Dạ, tất nhiên sẽ tử thủ, nhất định sẽ tử thủ nhưng thưa thiếu tướng, tôi sợ rằng đã không còn kịp nữa...Vâng, tuỳ thiếu tướng, tôi sẵn sàng ra toà án binh nhưng cũng xin đừng lấy cái con nguáo ộp đã hết thiêng ấy ra doạ tôi lúc này. Vĩnh biệt ngài!

Tuyệt vọng, ông ta thả rơi cây súng xuống đất và khi xuất hiện bóng một chiến sĩ giải phóng đứng sừng sững ngay cửa hầm thì ông ta rút súng ra đưa lên đầu nhưng không kịp. Ngay lập tức con người này bị trói gô lại, dẫn ra ngoài. Ra đến sân, đụng sư trưởng Lâm. Họ nhìn nhau. Cái lon chuẩn tướng trên ve áo hắn loé lên nhìn thật lạc lõng và thảm hại... Một sĩ quan đứng nghiêm trước mặt ông Lâm:

- Báo cáo thủ trưởng! Đây là tên chuẩn tướng sư trưởng sư 23 kiêm chỉ huy trưởng mặt trận phía nam Tây Nguyên. Hắn ngoan cố lắm, tính tự sát đấy ạ.

Sư trưởng Lâm ra hiệu cởi trói cho ông ta rồi lắc đầu, nói:

- Anh định dùng tính mạng thật để bảo vệ cho một chế độ giả ư?

Viên chuẩn tướng nhìn người chỉ huy quân giải phóng, nhìn sang những khuôn mặt đối phương trước mặt, lại nhìn cơ đồ của mình đang bốc cháy phía sau, bất giác ngửa mặt nhìn lên bàu trời Buôn Mê Thuột đang rừng rực lửa, than một tiếng:

- Chúng tôi thua là phải. Làm sao các ông có thể vào được cùng một lúc nhanh đến như thế? Thật là không hiểu nổi...

Tại dinh tỉnh trưởng tình hình có khác hơn một chút. Bị đánh bất ngờ nên hầu như không có một sự kháng cự đáng kể nào. Khi bộ đội tiến vào, chỉ thấy một bàn tiệc hồi tối vẫn còn nguyên vẹn trên bàn với những đĩa thức ăn phè phỡn, ê hề và những chai rượu đắt tiền đổ nghiêng ngửa. Đâu đó ngoài vườn, trong sân vang lên một vài tiếng súng cầm cự lác đác. Rồi im bặt. Những chiếc mũ tai bèo đã xuất hiện ở tất cả các ngóc ngách. Một chiến sĩ vào, nhìn bàn tiệc, cáu quá, chửi:

- Sư bố! ăn uống ngập đầu ngập mặt thế này thì còn lòng dạ chó đâu mà tử thủ nữa.

Rồi xả cả băng đạn vào đám cốc tách, chai lọ, chén bát, thịt thà ấy. Thực phẩm tung lên. Sành sứ, thuỷ tinh tung lên. Cái phồn vinh giả tạo, cái xôi thịt của một chế độ tung lên.

Tung lên qua tường rào cả cái thân hình phồn thực của viên đại tá tỉnh trưởng. Chân giẫm đất, quần áo ngủ, giây rút lòng thòng, hắn đang đơn phương làm một cuộc chạy trốn nhục nhã. Hắn chạy tắt qua vườn, qua lộ vành đai, qua một lô cao su, qua một con suối cạn, qua một khu rãy, qua một ruộng mía và hổn hển dừng lại trong một cái chòi canh thú ở cửa rừng. Nhưng đấy cũng là điểm tận cùng của hắn. Một đám dân quân trong đó có chàng trai người Thượng cao lớn, đen mun, người đã phóng dao vào giữa mặt gã đại uý vệ sĩ tóc xoăn của tướng Tuấn để bảo vệ cho Dung và đại tá Thanh hôm nào cũng vừa ập tới. Hèn hạ, hắn quỳ sụp xuống, cạp quần tụt xuống quá mông, đái vãi cả ra quần, giơ hai tay lên làm thành biểu tượng thảm hại của một chế độ suy tàn trong lửa đuốc núi rừng.

23

Tại trang trại của bà Diễm Lan. Cái trang trại bồng lai mà mới cách đây có vài ngày thôi vẫn còn diễn ra những lời chúc tụng tử thủ trước ly rượu ăn thề của đám tướng vừa dung tục vừa lãng mạn. Để giờ đây, thây kệ cho cái số phận vùng Buôn Mê thuột đang nằm trong gang tấc, nó vẫn giữ nguyên nét bồng lai, mơ mộng.

Và bà vợ của viên đại tá tỉnh trưởng vừa bị bắt lúc này vẫn hết sức ung dung, nhàn nhã ngồi hút thuốc trong căn lầu bát giác giữa trang trại miên man cây lá của mình. Một gã đàn ông tật nguyền ăn vận đỏm dáng bước tới, lễ phép cúi đầu:

- Thưa bà, mọi công việc chuẩn bị đã xong, xin bà cho biết thời điểm lên đường?

- Chưa có thời điểm nào hết. Ta cứ thích ngồi lại đây coi hai bên đánh nhau thắng bại ra sao và cũng muốn những người phía bên kia họ đối xử với đàn bà con gái thế nào?

- Có phiêu lưu quá không thưa bà? Chỉ cần họ biết ông nhà là...

- Thôi! Ông ấy là ông ấy, tôi là tôi, đã cả chục năm nay giữa chúng tôi còn có chút quan hệ chăn gối nào đâu mà sợ dính dáng và nếu có dính thì đã sao? Canh bạc đời mà.

- Xin lỗi bà...

Hắn đi ra. Thiếu phụ lại chìm trong khói thuốc và những mơ tưởng vu vơ như không dính gì đến chiến cuộc đang sôi động xung quanh. Dung từ phía cổng đi vào, vận thường phục, vai đeo túi xách. Cô ngần ngừ một chút rồi bèn lên tiếng:

- Chị Ba...

Thiếu phụ giật mình quay lại và khi chợt nhận ra cô, nét mặt bà ta sáng bừng lên:

- Trời đất, em tôi từ đâu hiện ra thế này? - Nhìn cô từ đầu đến chân, cả cười - Bị thải loại rồi phải hôn? Chị đã bảo mà, dính vào ba cái chuyện chính trị ấy là bạc bẽo lắm.

- Chị ... Buôn Mê Thuột thất thủ rồi.

- Tất nhiên.

- Anh... anh Ba bị bắt rồi.

- Vậy là còn may cho ông ta - Không một chút xáo trộn trên mặt - Đáng lẽ ông ta phải chết trên sa trường như mọi chiến binh chân chính khác rồi.

- Thú thật em không ngờ chị vẫn còn ở lại đây.

- Nếu không ở lại thì làm sao còn được gặp cô - Cười - Thôi, âu đó cũng là cái duyên, giờ thế này, em đã đến thì cứ ở lại, trường hợp xấu nhất thì cả hai chị em mình sẽ cùng đi. Sài Gòn mới chính là mảnh đất làm ăn đắc địa của chị. Và nếu ngay cả cái thành phố hổ lốn ấy cũng không ở nổi thì chị em mình sẽ rũ áo về làm dân.Dân cũng không được thì chị em mình ra nước ngoài, chuyện vặt.

- Chị... chị tốt quá! Em cám ơn chị.

- Khỏi khách sáo đi cô ơi! Chính tôi phải cám ơn cô vì sự có mặt thật đúng lúc của cô nơi xứ rừng này mới phải. Giờ đi tắm rồi ăn cơm, còn cả đêm nay muốn nói gì thì nói.Mà này...

- Sao chị?

- Hình như em có chuyện gì phải không? Tất nhiên là chị hỏi ra ngoài cái chuyện Buôn Mê dớ dẩn. Nhìn trong mắt em lạ lắm!

Cô không trả lời, chỉ lẳng lặng đi vào buồng tắm theo sự chỉ dẫn lạnh nhạt của người đàn ông thọt chân. Cho đến tận giờ phút này cô vẫn không tin rằng cái chuyện vừa xảy ra kia là sự thật. Chuyện bị lộ cô đã lường trước nên khi nó xảy ra, dù rằng xảy ra hết sức đột ngột cô cũng không quá bất ngờ, cái bất ngờ là chuyên cô gặp bố. Bao năm trời cô mong được gặp bố, đã hình dung ra khi gặp cô sẽ buồn giận, sẽ trách móc thế nào nhưng để rồi lúc gặp lại trớ trêu như vậy sao. Cô tiếc rằng chiến dịch lại xảy ra sớm thế, xảy ra đúng vào lúc chưa nên xảy ra, nếu vậy, có thể cô sẽ nói được với bố ít điều và biết đâu...Cô bỗng thoáng thấy thương con người ấy, cái con người mà, nếu bỏ qua mọi chính kiến, chính trị thì rốt cuộc lại cũng chỉ là một người đàn ông đáng thương cả đời khắc khoải về một mối tình vô vọng. Cô cũng thoáng trách mẹ. Tại sao mẹ lại nỡ đảy một người đàn ông đến tuyệt vọng về tình đời như thế? Mẹ không có tim ư? Hay cô chưa hiểu thế nào là tình yêu. Tình yêu...Người được mẹ yêu, yêu rất lâu, yêu đến tận bây giờ là ai? Ông ta có ba đầu sáu tay, có sức quyến rũ của qủy sứ yêu ma thế nào mà có thể mua đứt linh hồn của một người đàn bà tài sắc là mẹ như thế...Trong tiềm thức, không hiểu sao cô lại mong muốn được gặp, được giáp mặt con người này. Biết đâu, đúng, biết đâu con người ấy lại chả đang có mặt ở dưới kia, dưới cái vùng đất đang đánh nhau quyết liệt ấy. Có những điều thiêng liêng không thể vượt qua được. Người mà má cháu đem lòng thương yêu trọn đời cũng là người chỉ huy tài hoa một thời của chú...Chú Thanh đã chả nói vậy là gì. Chú Thanh... giờ chú đang ở đâu? Chú có biết chuyện gì vừa xảy ra với cháu không? Cháu phải làm gì bây giờ đây? Chú biết không, nếu chuyện xảy ra vừa rồi không phải là bố thì giờ này chắc gì cháu đã còn được ở trên cõi đời để thì thầm nói chuyện với chú.Nhưng chú ơi, thà như thế cháu thấy còn nhẹ lòng hơn khi phải gặp lại con người kia trong hoàn cảnh trớ trêu bố một đằng con một nẻo này...

24

Ngoài khơi biển động mạnh. Sóng cồn lên. Những con sóng ngàn năm chỉ biết vỗ vô hồi vô hạn vào bờ sáng nay bỗng trào dâng mãnh liệt. Trên cao, từng đàn chim én từ trong các hang đảo lao ra rối rít bay ngang trời. Một cánh én mỏng dại khờ xà xuống thấp không kịp chao lên đành để cho một lưỡi sóng liếm gọn, nhận chìm xuống đáy đại dương. Sóng vẫn cồn lên và sóng đục ngầu, như thể cái sự biến đang xảy ra trên vùng cao nguyên kia đang tạo thành một cơn địa chấn dữ dội lan xuống tận cái vùng biển Nha Trang vốn dĩ rất êm hoà này.

Trong một toà nhà được canh phòng hết sức cẩn mật bởi những vọng gác xù xì, những lô cốt có lỗ châu mai hạ sát mặt đất, những hàng rào B40 ken dày đặc, những chiếc xe bọc thép đậu im lìm ở các ngã tư ngã ba làm nhiệm vụ án ngữ và trên nóc là một sân bay trực thăng có lính gác ở đủ bốn góc lan can đang sắp diễn ra một sự kiện quan trọng, một cuộc họp có liên quan trực tiếp đến sự biến trên kia và hơn thế, nó còn liên quan đến số phận tổng thể của cả hai bên tham chiến.

Tại phòng họp đã có mặt tổng thống Thiệu, tổng tham mưu trưởng Cao Văn Viên, viên cố vấn Mỹ Jon Smit, đại tá Thanh và các tướng lĩnh đại diện cho quyền chỉ huy cao nhất ở các vùng chiến thuật trung trung bộ. Tất cả đều tỏ ra căng thẳng và bồn chồn. Vẫn đỏm dáng và chau chuốt mặc dù trên thái dương đã xuất hiện không ít những mảng tóc bạc, dấu vết những đêm không ngủ, viên tổng thống của cái quốc gia Cộng Hoà đang lâm nguy này cứ liện tục đi lại. Rõ ràng là cái vẻ mà các bậc mệnh phụ phu nhân ở Sài Gòn mê mẩn gọi là hào hoa phong nhã của người đứng đầu quân đội và đất nước kia đã có phần tiều tuỵ. Thỉnh thoảng đôi mắt bợt bạt của ông ta lại liếc nhìn về phía viên cố vấn với một cái nhìn không giấu được vẻ khó chịu.Viên cố vấn nhận ra điều đó, chỉ khẽ nhún vai, không tỏ thái độ gì. Cao Văn Viên chốc chốc nhìn qua cửa sổ lên trời rồi lại sốt ruột nhìn đồng hồ. Chả lẽ lại cứ nhìn mãi theo cái kiểu bóng mây chim trời ấy, đôi mắt rất ít tính thủ lĩnh của ông ta chuyển dịch vào khuôn mặt các tướng lĩnh đang im phắc như một sự điểm danh không chính thức.

Lát sau trên không gian, từ hướng tây, bỗng vang lên một tiếng động cơ quen thuộc. Tiếng động cơ lớn dần rồi hiện hình thành một chiếc trực thăng đen trũi xuất hiện, nó quay vòng, nghiêng cánh đỗ ngay xuống nóc nhà. Tướng Tuấn và tướng Cẩn bước ra, bộ đồ trận ám khói và bụi. Hai người bước vào phòng họp trước cái nhìn càu cạu của Thiệu. Hắn hỏi trống không:

- Đến đâu rồi?

-Thưa tổng thống - Tướng tư lệnh vùng 2 đứng thẳng người - trước khi đến đây, tôi đã có cuộc họp khẩn cấp với các chỉ huy đơn vị ở Buôn Ma Thuột, trong cuộc họp đó...

- Thôi, ông nói ngay vào việc đi! Tình hình thế nào?

- Báo cáo, trừ khu sân bay và căn cứ trung đoàn 53 tạm thời còn giữ được, còn lại cả Buôn Mê Thuột đã rơi vào tay Cộng quân. Chuẩn tướng Quảng và tỉnh trưởng Thuận đã bị bắt.

- Nhục! - Thiệu đập mạnh tay xuống mặt bàn - Mới trận đầu đã mất tướng, mất đất, mất nhuệ khí. Vậy ông Tuấn, ông Cẩn, lúc đó các ông ở đâu, đang làm gì nhỉ? Các ông đang nghiên cứu binh thư à?

- Chúng tôi đang thực thi ý đồ của tổng thống là tập trung phòng thủ Kontum và Pleicu - Tướng Tuấn trả lời ngay.

- Rục bỏ cái ý đồ đó đi - Thiệu gắt lướt đi - Và nếu có thì đó là ý đồ của người Mỹ chứ không phải của tổng tham mưu, của tôi, có phải không ngài Smit? - Thiệu mát mẻ.

Viên cố vấn khẽ lắc đầu cười, thái độ khinh khi không ra thừa nhận cũng không ra từ chối. Thiệu hất cằm:

- Ông Tuấn, vậy ý ông bây giờ thế nào? Liệu có giữ được Buôn Mê Thuột không và nếu giữ thì giữ được bao lâu?

- Sẽ giữ được... một tháng nếu tổng thống cho tăng viện như thỉnh thị ban đầu của chúng tôi hay ít nhất cũng cho bổ sung số quân đã bị tổn thất quá nặng nề.

- Một tháng? - Thiệu cười nhạt - Ông lãng mạn quá đấy. Và tôi, tôi cũng đã tăng hết khả năng của tôi rồi, bây giờ không còn gì để tăng nữa, chúng đang đánh mạnh ở khắp mọi nơi chứ không riêng gì ở cái xó cao nguyên đã bể nát mà chỉ có một cách tốt nhất bây giờ là rời bỏ của ông. Tất nhiên - Thiệu quay qua viên cố vấn - Nếu Nhà Trắng còn tiếp tục rót cho tôi tiền bạc, vũ khí như ngày trước thì tôi cũng sẽ chi viện cho ông, có phải không thưa ông cố vấn?

Lần thứ hai bị hỏi đốp vào mặt nhưng viên cố vấn vẫn giữ được vẻ kìm chế đáng khâm phục kể từ lúc mới bước vào đây. Còn Tuấn lại không làm được như vậy, ông ta gần như bị xốc khá mạnh trước câu nói của con người đang mang trong mình cái quyền uy số 1 của quốc gia đó. Giọng Tuấn rung lên:

- Vậy thì coi như Tây Nguyên đã xong, không còn gì để bàn nữa. Tôi xin được trở lại đó để chết cùng với những người lính cuối cùng của tôi. Nhưng trước khi làm điều đó tôi cũng muốn xin được nói lời thỉnh cầu cuối cùng trước tổng thống: Quy luật chiến tranh thua là phải lui nhưng quyết định lui toàn bộ lực lượng khỏi một vùng chiến thuật quan trọng như cao nguyên trung phần lại là một chuyện rất nguy hiểm...

- Nguy hiểm hay không - Thiệu khó chịu ngắt lời - bộ Tổng tham mưu đã cân nhắc kỹ chưa đến lượt ông phải lo. Và thưa ông tư lệnh vùng 2, lúc này không ai cần đến cái chết vô ích của ông cả. Ông cần phải sống để chỉ huy một cuộc di tản toàn bộ lực lượng của ông ra khỏi vùng tử địa xuống đồng bằng. Chúng ta sẽ lấy các tỉnh duyên hải làm tuyến phòng ngự chiến lược. Tây Nguyên vậy là đủ rồi, người ít, của nghèo, bỏ! Sẽ chỉ giữ những gì đáng giữ. Tôi kêu ông đến đây là để cùng chúng tôi xác định ngay một điều: Rút! Nhưng sẽ rút theo đường nào để bảo toàn được cái lực lượng khổng lồ gồm hàng chục ngàn lính, hàng ngàn xe pháo các loại ấy. Đường 14, đường 19, đường 21 hay đường 7? Mời ông Viên !

- Dạ, trình anh Sáu!- Cao Văn Viên gượng nhẹ - Lịch sử chiến tranh Đông Dương đã khẳng định mọi cuộc lui binh qua đường 19 đều bị thảm bại. Đường 14, đường 21 cũng vậy. Đó là những con đường mà đối phương bao giờ cũng tiên liệu trước. Chỉ còn đường 7 qua Cheo Reo - Phú Bổn. Con đường này lâu nay bị hư hỏng nhiều, rút sẽ vất vả nhưng ngược lại là tạo được thế bất ngờ.

- Sao, đại tá Thanh, nhà khoa học hành binh của tổng tham mưu có ý kiến gì không? - Thiệu đột ngột quay qua hỏi.

- Dạ, trình tổng thống - Dáng bộ anh ung dung, thoải mái - điều này này tôi đã đệ trình lên đại tướng tổng tham mưu trưởng từ trước khi lên đây. Như ngài đại tướng nói, đó chỉ có thể là đường lui binh còn để hở duy nhất trong khi các con đường khác đã bị đối phương cắt đứt.

- Xin nghe ý kiến ông, thưa ông Jon Smit? - Thiệu quay qua viên cố vấn.

- Tôi cơ bản tán thành - Viên cố vấn cố vấn gật đầu - đó là một ý tưởng thông minh và táo bạo. Tôi sẽ đệ trình lên ngài Martin về việc này.

- Lên ngài Martin ư? - Thiệu cười nhạt - Tốt nhất ông lên đệ trình lên ngài ấy là hãy tiếp tục coi chúng tôi như là bạn đồng minh đáng tin cậy nhất. Số phận của chúng tôi và số phận của các ngài là một. Ông bà chúng tôi có câu: “Xấu chàng hổ ai.” Nếu các ngài đừng quá nể sợ Hà Nội, quá nể sợ cánh nghị sĩ cua cáy lắm mồm của các ngài mà bỏ ngựa giữa dòng là chúng tôi đây thì hôm nay chúng ta chưa đến nỗi phải ngồi với nhau để bàn về việc lui quân nhục nhã này.

- Ông tổng thống!- Viên cố vấn cau mày - Tình thế toàn cầu khiến chúng tôi không thể làm khác, mong ông Thiệu và các ông đây chớ hiểu lầm. Chúng tôi sẽ có mặt cùng các ông như những chiến binh tử vì đạo cho đến giờ phút cuối cùng. Tôi đánh giá rất cao tư tưởng tử thủ của ông Tuấn đây. Và - Hắn nhìn sang Thiệu cười nhẹ - nếu tất cả tướng lĩnh các ông đều cùng chung tư tưởng đó thì chắc người Mỹ chúng tôi đã mát mặt từ lâu rồi.

- Được, sẽ rút theo đường 7 - Thiệu ngắt ngang, chém tay về phía tướng Tuấn - Ngay ngày mai, thiếu tướng hãy đệ trình lên tôi và ngài cố vấn đây phương án di tản thật cụ thể để sớm mai các ngài có thể triển khai ngay được. Tôi để đại tá Thanh ở lại cùng với các ông để trợ giúp công việc này - Thiệu đứng dậy, mặt lạnh lẽo - Việc này chỉ có tôi và những người ngồi đây được biết, ngay cả những chỉ huy thân cận của ông Tuấn cũng không được tiết lộ, cứ lặng lẽ mà làm, lộ ra, điều gì xảy đến, chắc các ông còn hiểu rõ hơn tôi.

- Thưa tổng thống !- Viên cố vấn Mỹ cố ra giọng nhún nhường - Tôi e rằng một lần nữa chúng ta lại đánh giá thấp những mái đầu bạc ở Hà Nội. Trong cùng thời điểm này, tôi tin rằng họ cũng đã thừa thông minh để đoán trước về một cuộc lui binh sẽ không tránh khỏi của chúng ta.

- Việc của họ họ cứ đoán - Thiệu đứng dậy - Việc của ta ta vẫn phải giữ tuyệt mật. Hết!Chúc các ông thành công!

Thiệu đưa tay ra bắt tay tướng Tuấn, một cái bắt tay không lỏng không chặt, rồi cùng với Viên và các viên tướng khác đi ra. Smit còn nán lại một chút, bước đến trước tướng Tuấn, giọng chân thành thật sự:

- Ông Tuấn! Tôi rất cảm kích trước những câu nói của ông. Đáng lẽ lâu nay giữa chúng ta không nên có những hiểu lầm, thật đáng tiếc. Xin hẹn gặp lại ông.

Viên cố vấn đưa tay ra nhưng tướng Tuấn không đáp lại. Smit nhún vai, vẻ thấu hiểu rồi bước nhanh theo đoàn người. Chỉ lát sau, trên nóc nhà, chiếc trực thăng đã nhanh chóng khởi động rồi bốc lên, bay è è như một con nhặng khổng lồ theo mặt biển bay về phía nam.

Còn lại, Tướng Tuấn ngửa cổ lên trần nhà, tiếng nói buồn nản như chưa bao giờ buồn nản như thế:

- Thảm hoạ! Đây mới thực sự là thảm hoạ! Người Mỹ cũng thừa biết là thảm hoạ mà họ vẫn để mặc chúng ta đưa chân vào. Vận nước đã đến hồi mạt rồi.

Sáng lên đôi mắt trầm tĩnh nhưng lại như có lửa cháy bên trong của đại tá Thanh. Ông bước đến bên cạnh, đặt nhẹ bàn tay lên vai tướng Tuấn định nói một điều gì đó nhưng viên tướng này đã vụt đứng dậy, mắt vằn lạnh:

- Anh Cẩn! Tuy thế, vì sinh mạng của hàng chục ngàn binh lính dưới quyền, tôi, anh và ông đại tá đây vẫn phải đưa ra được một kế hoạch di tản thật hoàn hảo, bất biết trên đầu ta điều ngu ngốc và nhẫn tâm nào đang ngự trị.

Thoáng một cái gật đầu như một động tác mặc niệm của viên tướng chỉ huy hành quân.

25

Chiến cuộc ở vùng phía nam thị xã Buôn Mê Thuột vẫn đang vào hồi quyết liệt. Thế trận tiến công đã chuyển sang thế trận phản kích. Dựa vào khu sân bay vẫn chưa bị đánh chiếm, tướng Tuấn và Bộ tư lệnh quân đoàn 2 đã tận dụng triệt để cây cầu hàng không còn tạm thời được bỏ ngỏ này để ráo riết chi viện cho toàn bộ mặt trận dẫu biết rằng cái mặt trận đó đã rách te tua ra từng mảng không có cách nào vá víu được nữa.

Vì vậy, khu sân bay Hoà Bình đã nổi lên như một quyết chiến điểm cuối cùng để kẻ thù kiếm chút vốn rút lui như chính lời của viên tướng tư lệnh đã truyền đạt xuống cho bộ chỉ huy sân bay và trung đoàn 53: " Có gì đi nữa thì các bạn cũng phải thắng trên một điểm này để rửa mặt cho Buôn Mê Thuột, cho toàn bộ quân khu. Tôi, thiếu tướng chỉ huy trưởng cao nguyên sẽ ở bên các bạn đến giờ phút chót cùng."

Mưa dầm dề. Đã hai ngày ba đêm rồi mà sức kháng cự bên trong của chúng dường như vẫn không hề suy giảm, thậm chí còn có phần ngoan cố hơn. Góc này góc khác, trận đánh vẫn diễn ra rất ác liệt trong bùn đất bê bết. Dường như chúng đã huy động toàn bộ không lực vào chỉ một dải đất chật hẹp này. Đêm cũng như ngày, các loại máy bay cả ném bom lẫn trực thăng chiến đấu không ngớt lồng lộn quần đảo trên trời, chốc chốc lại nghiêng cánh lao xuống để thả rơi ra những trái bom, những tràng rôcket, những lưới đạn 20 ly xuống bất cứ chỗ nào khả nghi có lực lượng của đối phương cả bên ngoài lẫn bên trong khu vực. Khói, lửa, đất cát sùng sục đùn lên tạo thành những đám mây giông ngay trên đầu trận đánh. Bom thả trúng vào đội hình ta. Bom cũng rơi cả vào đội hình địch khiến cho không ít binh lính vận đồ rằn ri trúng miểng gục xuống. Một tên lính điên giận quất cả một băng trung liên lên trời, chửi váng:” Đ. má tụi bay! Đ. má thằng Thiệu! Tụi bay ném vô cả đầu ông cố nội bay đây nè!"

Tại một cao điểm nằm bên ngoài căn cứ, những trận địa súng cao xạ 12 ly 7 của ta đang kiên cường nhả đạn lên bàu trời dày đặc những cánh bay chết chóc. Có trận địa bị trúng bom biến thành một cái hố sâu lở loét nhìn tinh chỉ thấy còn vương lại những mảnh áo mảnh quần dsinh máu, tơ tướp nhưng rồi ngay sau đó, một trận địa khác lại xuất hiện. Có chiến sĩ bị sức ép văng ra khỏi trận địa, ngơ ngẩn sờ khắp thân mình thấy vẫn sống lại lồm cồm bò trở lại trận địa, bò lên mâm pháo tiếp tục xiết cò như người mộng du, như kẻ mê mụ. Hầu hết các pháo thủ đều có những vòng băng nhoè máu không ở chỗ này thì ở chỗ khác trên thân thể. Không ít các nòng súng bị nổ toác, cong vênh, gẫy gục. Lại có nòng bắn nhiều quá, nóng đỏ, một chiến sĩ phải vạch quần đái vào. Dòng nước giải sánh quẹo, vàng khè như dòng nắng. Nòng súng bốc khói sèo sèo...Trên cao, đã có chiếc Dakota dính đạn đùn khói mù mịt ra phía đuôi rồi lao đầu xuống một khoảng rừng bên kia núi. Đã có những chiếc phản lực lao xuống định cắt bom nhưng vướng lưới lửa quá mạnh, không dám xuống thấp hơn nữa đành ngóc đầu ngoi lên, đảo đuôi chuồn mất. Lại có chiếc trực thăng chiến đấu ăn đạn bùng lửa, lạng lưng, chúc đầu, quay tròn như con nhặng bị ngắtg đầu rồi rơi vào giữa sào huyệt của đồng bọn...

Bên trong căn cứ, ở vòng ngoài sát hàng rào, những chiếc xe thiết giáp mang nhãn hiệu USA vẫn bò như cua trên mặt đất. Vừa bò vừa rùng mình nhả đạn như đang vào cơn đau đẻ dữ dội. Những căn hầm giấu tăng tuy đã bị đánh xập đôi ba cái nhưng nhưng vẫn còn những hầm khác nằm rải rác với những nòng pháo thò ngang mặt đất, hoả lực từ đó vẫn bắn ra rát rạt. Thậm chí có chiếc còn cả gan dám bò ra khỏi hầm, hùi hụi dũi cái đầu xù xì, tròn ủng của nó vào chỗ anh em ta đang bị thương nằm la liệt, khiến cho một chiến sĩ không nén nổi sự căm giận đã lê đôi chân nát bấy của mình đến cạnh nó, trèo lên, mở nắp, thả liền hai trái tạc đạn vào bên trong để rồi khi chiếc xe bùng cháy, kiệt sức không lăn xuống kịp, người lính can trường đó cũng bùng cháy theo...

Ở một góc khác, chốc chốc lại có một cáng thương của ta do chị em địa phương khênh chạy qua sân băng, bãi trống, ra cửa mở, vượt qua khu chỉ huy sở của sư trưởng Lâm mới được điều đến để hỗ trợ, trong đó có cả khuôn mặt đỏ ửng, đẫm mồ hôi của Hơ’Krol.

Cho đến buổi trưa, các khu hầm cố thủ trong căn cứ trung đoàn 53 vẫn đông nghẹt lính. Đường hàng không vẫn phát huy tác dụng, cửa trời vẫn còn để ngỏ, đó là lý do chết người để cho các sắc lính ác ôn nhất trong quân khu được tiếp tục dồn tụ về đây làm cuộc chơi tử thủ. Đường giây liên lạc với quân khu, quân đoàn đã bị cắt, sự phòng thủ này được thiết lập hoàn toàn theo đà trớn của các trung đoàn, các tiểu đoàn, các liên đoàn biệt động, liên đoàn dù...tự gom lại chống trả tạo nên sức kháng cự thoi thóp nhưng khá điên cuồng.

Lúc đó, nổi lên giữa sân bê tông nắng rát một thân người đang bị trói ghì vào cọc. Một thân người đen xì, nham nhở và trọc lốc như vừa bị đốt cháy. Đó chính là Vinh. Anh không bị đốt cháy mà màu đen trên thân mình kia là màu ngụy trang chiến thuật còn vương lại. Màu đen và màu đỏ của máu quyện vào nhau. Nắng như đổ lửa. Nắng đã vắt kiệt chút sức lực cuối cùng. Đầu anh ngoẹo xuống như đã chết. Trước mặt Vinh là toán trưởng Hùng. Chiến sự nổ ra, hắn được lệnh rời bỏ đội hình thám báo để về đây làm một tiểu đoàn trưởng dù. Hắn dùng lưỡi dao lê nâng cằm anh lên. Một vệt máu từ đó ứa ra, tràn xuống ngực. Mắt anh vẫn mở trừng trừng. Hùng nhìn găm vào cái trừng trừng đó hỏi cái câu hỏi không dính dáng gì đến khung cảnh này mà dường như chỉ liên quan đến một sự khắc khoải tâm lý bên trong nào đó:

- Thằng Vẹm đen, thằng chỉ huy đặc công đêm qua của mày là thằng nào? Tên gì?

Người lính khẽ nhắm đôi mắt sưng húp lại, không trả lời.

- Vì mày có mặt ở đó nên tao muốn biết tại sao nó lại dừng tay hạ thủ tao trong khi nó thừa sức hạ thủ?

Đôi mắt ấy lại mở ra, tiếng nói trộn ngào vào những bong bóng máu:

- Mày nên... mang đầu heo củ kiệu ra mà tế sống anh ấy đi... hỏi gì.

- Tao không khoái cái đó, mày hiểu chưa? Oánh nhau là oánh nhau, sòng phẳng, tao không thích đứa nào thương hại, ban ơn hết.

Người lính quay đi, trên đôi môi tím bầm thoáng một nét cười khinh bỉ. Hắn nghiến răng, nói nhỏ:

- Và tao cũng không khoái cái cười của mày. Cầu chúa đi! Tao sẽ hoá xác cho mày cùng với cái cười đểu giả đó.

Người lính vẫn cười. Điên tiết, hắn nhao lên định làm một cử chỉ gì đó tàn bạo lắm nhưng rồi lại khựng lại, hay nói đúng hơn chính cái nhìn ám ảnh kia của người lính đã khiến hắn khựng lại. Nhổ một miếng nước bọt xuống đất, hắn sây người đi trở lại bóng râm của một chiếc mái bạt dã chiến. Vừa lúc gã đại uý toán phó từ trên một chiếc ZEP không biết từ đâu vừa trờ đến, bước xuống, trên tay cầm một cái loa điện tử. Gã lặng lẽ đi lại, chăm chăm nhìn người lính một lúc như nhìn người từ hành tinh khác rồi đưa cái loa lên sát miệng anh, nói khẽ:

- Anh bạn! Nhân danh người lính, tôi khâm phục sự can đảm của anh bạn nhưng chỉ lát nữa thôi, khi những pháo đài B52 của không lực Huê Kỳ bay đến đây, cả tôi, cả anh bạn, tất cả, bên trong cũng như bên ngoài sẽ biến thành bình địa hết.Và sự can đảm của anh bạn sẽ trở thành số không. Cho nên, lúc này vẫn chưa muộn, tốt nhất là anh bạn hãy nói một điều gì đó với các đồng chí của anh bạn kiểu như hãy rút quân đi, trong này kiên cố lắm, không sức nào tiến công được đâu. Tôi hứa nếu...

Gã chưa nói hết câu thì đã bật lùi lại bởi một búng máu từ miệng người lính phun ra bắn vào giữa mặt. Cười nhạt một tiếng, không thèm lau, gã quay lại, đưa hai ngón tay lên búng cái rét. Lập tức như đã được chuẩn bị sẵn, mấy thằng lính đi theo cầm vội can săng hai chục lít đổ túa xuống người anh. Mùi săng theo hơi nắng bốc lên nồng nặc. Gã lặng lẽ móc ra chiếc quẹt Zippo, bật lửa rồi cũng lặng lẽ ném vào. Lửa hực lên, toàn thân người lính nhanh chóng biến thành một ngọn đuốc sống trong khi gã giết người đi nhanh trở lại xe, nhảy lên, thoáng thấy có cả khuôn mặt viên cố vấn Jon Smit ngồi trong đó. Khi Hùng vội vã từ trong bóng râm tức giận lao ra thì chiếc xe đã rồ máy mất hút ở một chỗ quẹo. Hắn nhào đến ngọn lửa, nói một câu gì đó như tắt đi, giập ngay đi nhưng không ai nghe thấy cả và, có nghe được thì cái chuyện kia đã trở thành không tưởng.

Chỗ ấy, ngọn đuốc sống gặp gió cháy càng to, lửa reo phần phật như ở đâu đây giữa đất trời đang có một trận hoả công đơn độc. Từ trên cao nhìn xuống, ngọn lửa bỗng biến thành một biểu tượng đau thương và anh hùng của con người trong chiến cuộc. Ngọn lửa cháy trong nét mặt kinh hoàng của chính ngay những sắc lính nằm trong hàng rào, cháy trong tất cả các con mắt đồng đội đang nằm phục trong những đường hào đào sâu lút đầu người ở bên ngoài. Cháy trong con mắt của Oánh, cháy trong mắt của Hơ'Krol và cháy cả trong mắt người sư trưởng mới điều quân từ cánh đông đến chi viện cho con. Họ chỉ mơ hồ biết có một cái gì đó vô cùng thân thiết đang cháy, đang bị tiêu huỷ chứ chưa biết cháy cái gì, ai cháy, cháy tại sao nếu như lúc đó người chiến sĩ gác không từ cành cao nhảy xuống với chiếc ống nhòm trên tay, vừa chạy đến vừa khóc:

- Anh Oánh ơi!... Chúng thiêu chết anh Vinh rồi.

Ngọn lửa đã trở thành bộc phá. Oánh gầm lên một tiếng :

- Các đồng chí! Không cần phải chờ đêm xuống nữa, đặc công ban ngày cũng đánh, đánh trả thù cho thằng Vinh!

Người cha vội giữ ghì con lại. Ông nói :

- Cố gắng kiềm chế, con! Đơn vị bố được Bộ tư lệnh giao cho đêm nay bằng giá nào cũng phải kết hợp với đặc công tụi con san bằng mục tiêu này. Chỉ còn mấy tiếng nữa thôi...

Bàn tay mềm mại của cô gái cũng đặt nhẹ lên tay anh, chỗ có một vòng băng trắng nhoè máu. Bàn tay như một dòng nước mát làm anh hồi tỉnh. Anh thở hộc lên một tiếng, thốt lên đau xé:

- Vinh ơi!...

Rồi ngả nhẹ đầu vào vai cô gái như kiệt sức, lả đi...

Trời đã hơi chếch sang chiều. Bên trong, ngọn lửa đốt người đã tắt. Người chiến sĩ chỉ còn là một khối cháy đen không rõ hình hài và, ở phía dưới là một lớp màng nhầy như mỡ, cũng ám đen không khô nổi. Hùng vẫn đứng đó, vô cảm, bất động như không phải đang đứng trước một sinh linh vừa hoá. Đột nhiên hắn bừng tỉnh, khoát tay cho bọn lính:

- Lấy cái gì che lại cho anh ta!

Nói xong, hắn đi trở lại chiếc lô cốt chỉ huy, cúi đầu, lầm lũi như không phải đi về phía chiến tuyến của mình.

Đêm đó, tại chỉ huy sở nằm cách xa hàng rào, dưới những quầng pháo sáng nhoè nhoẹt, hai cha con sư trưởng đang ngồi sát cạnh nhau. Giọt đèn pin nhỏ bằng hạt đậu trên tay ông rà qua rà lại trên một tấm sơ đồ phương án. Không biết ông thì thào nói gì, chỉ thấy cái đầu Oánh gật gật. Và ngược lại, cũng không rõ người con nói điều gì, lại chỉ thấy mái đầu ông khẽ lắc lắc. Cũng có lúc không hẳn cứ là như thế, người cha nói đứa con lại lắc và đứa con nói, người cha lại gật. Thậm chí giọng hai cha con có lúc còn to lên, gay gắt, giọng người này muốn át giọng người kia, chỉ đến khi một trái cối nổ gần thì cả hai mới chợt tỉnh, hạ tiếng nói trở về như cũ. Giọt đèn tắt. Trong bóng tối, câu cuối cùng nghe được từ cửa miệng người cha là:

- Phương án phối hợp cơ bản là vậy, có gì đúng sai sẽ kiểm điểm sau. Đúng giờ, bố sẽ cho phát dương tối đa hoả lực vào trung tâm để ghìm đầu chúng xuống, thừa lúc đó con cho bộ đội khẩn trương gỡ mìn, cắt rào. Cắt xong, con để một bộ phận nằm lại giữ cửa mở, lực lượng chính còn lại cho luồn sâu vào bên trong đánh phá trước một số hầm ngầm cố thủ để tiêu huỷ một phần sức kháng cự, việc tiếp theo là của bộ binh và xe tăng.

- Bố nhớ cẩn thận.

- Cả con cũng vậy. Sáng mai ta sẽ gặp lại nhau.

- Dạ...Con xin lỗi bố vừa rồi con đã...

- Không sao, nếu con biết rằng khi con bẻ gẫy được ý định của bố, bố đã mát ruột thế nào không? Bố mừng con đã trưởng thành. Thôi, con đi đi...

Hai cổ tay đưa lên so đồng hồ. Thêm một cái bắt tay rất chặt nữa rồi hai cha con tách ra...

Hai giờ đồng hồ sau, đúng vào cái giờ mà một cô nữ sinh học muộn nhất trong ấp bắt đầu gập vở đi vào giấc ngủ thì từ bốn hướng cứ điểm, bất thần có những làn hoả lực cực mạnh xé bóng đêm lao hừng hực vào mục tiêu. Lao chính xác, lao hết cơ số đạn, quả đạn này rơi trúng điểm rơi của quả đạn khác rồi cứ thế loang rộng ra không để chừa một thước đất nào. Cả khu căn cứ rung lên. Rung lên liên tục như đang oằn oại gánh chịu một cơn động đất dữ dội. Sự kháng cự bước đầu bị tê liệt. Chính lúc đó, bóng những chiến sĩ đặc công ở trần bôi đen đã khẩn trương dùng kìm kéo mở ra được những lối rào khá rộng. Một mũi nhỏ do Oánh dẫn đầu nhanh chóng bay vút vào bên trong. Chỉ một thoáng sau, từ chỗ đó bỗng vang lên những tiếng nổ lớn của bộc phá, của thủ pháo đánh hầm. Tiếng nổ âm âm ấy đã thành pháo lệnh. Lập tức, từ cửa mở, không biết từ đâu đó trong bóng tối hun hút, mặt đất bỗng chuyển xô, uốn lượn rồi liền đó những chiếc tăng T54 vội vã chồm lên lao vào cùng với những hàng dọc hàng ngang bộ binh chảy cuồn cuộn theo sau. Tiếng hò la xung phong vang trời. Một trận đánh công kiên hợp đồng binh chủng diễn ra trong đêm tối thật nhịp nhàng, ăn khớp như những chương hồi trong một bản nhjac giao hưởng. Chỉ thấy những lưỡi lửa tràn dần, tràn dần và liếm sâu vào tận trong cùng các ngóc ngách, xó xỉnh. Những bóng địch bỏ chạy. Những lô cốt vỡ toác. Những hầm ngầm bị xới tung, phơi ra bẽ bàng và thảm hại những chiếc M113, M148 mang nhãn hiệu USAMRMY, nguyên nhân của sự ngưng đọng và khốc liệt mấy hôm nay, lăn chiêng, đổ kềnh hoặc đùng đùng bốc cháy...

Và có cả một chiếc tăng của ta nhủi đầu đâm xuống một hố sâu đường hào không thể nào vượt lên được nữa. Một họng súng chống tăng M.72 từ đâu đó nhô ra, rung rung rồi một trái đạn từ đó bay tới, nổ cái rầm!... Cả chiếc tăng bùng lên biến thành một ngọn lửa. Ngọn lửa soi rõ một bên má có miếng bớt đang méo xệch như cười của trung tá Hùng.

Không chịu nổi đòn tiến công vũ bão ấy, đến bốn giờ sáng thì các lực lượng phòng thủ trong căn cứ trung đoàn 53 đã tháo chạy gần như không còn một mống trừ số chết nằm la liệt, một số khác lốc nhốc chui ra từ các hầm hào giơ tay xin tha mạng. Cả căn cứ trung đoàn con cưng và cả khu sân bay Hoà Bình yếu điểm đã trở thành trống hoác, tê liệt, không còn một chút sức kháng cự nào trừ một vài những tiếng súng lẻ tẻ vang lên như tiếng nấc cụt.

Bất ngờ, từ một trong những cái đống xác chết và bị thương lổn nhổn ở góc trong cùng căn cứ, như sự hồi dương của âm binh quỷ sứ, một bóng ma tơ tướp ngọ nguậy rồi từ từ ngóc dậy, tay lăm lăm một khẩu tiểu liên cực nhanh AR15 hườm hườm về phía trước, máu từ đầu từ mặt hắn chảy tràn xuống cổ xuống ngực. Bóng những chiến sĩ bộ binh đội nón tai bèo vẫn lướt qua không để ý. Bóng những chàng trai đặc công đen trũi cũng lướt qua. Hắn vẫn chờ. Hắn chỉ chờ một con người chứ không thể là một người nào khác. Không phải hắn dở hơi hay thích chơi ngón cầu kỳ. Chiến trận mù mịt làm gì có chỗ cho những cái vớ vẩn đó được tồn tại. Nhưng hắn cần phải xoá như xoá đi một nỗi ám ảnh không thể hiểu nổi. Con người đó giống như hàng trăm hàng ngàn các thực thể đối phương khác chứ có gì lạ đâu nhưng không hiểu sao nó lại rất khác, cứ như nổi lên, vượt trội, như kết tinh, như đại diện cho những kẻ đứng ở phía bên kia, những kẻ đang làm cho lý tưởng, cuộc sống của hắn thành địa ngục. Hơn thế, điều này trong cái mớ suy nghĩ rối nhằng trong đầu hắn, hắn không đoan chắc lắm nhưng rõ ràng là có xảy ra, hắn đã nợ nó một món nợ, một món nợ không thể trả trừ việc chỉ còn cách làm cho nó phải biến đi. Và hắn sắp làm cho nó biến đây...

Phía trước, như sự ứng nghiệm của một hệ quả tâm linh, cái bóng của Oánh đột ngột xuất hiện, cái bóng to cao, tròn cá trắm, hơi nghênh nghênh sang phải không trộn lẫn được. Lạy trời lạy phật, nó đây rồi, chính nó! Xin trời phật hãy cho con hạ nó, chỉ hạ một mình nó cũng đủ để thoả mãn trong trận chiến dẫu thua hay bại này. Hắn kêu thầm trong bụng, ngón tay đặt nhanh vào vòng cò, xiết nhẹ... Nhưng đã không kịp rồi. Cả cái thân hình kia đáng lẽ sẽ ăn ngập đạn đổ gục xuống nếu như vừa lúc đó một đầu tăng to tướng không bất thần từ trong vũng tối xồ ra như cái đầu khổng lồ của một con quái vật vô tình chắn ngang giữa hai người. Và dưới vệt đèn pha sáng quắc của nó, Oánh đã nhác nhìn thấy khuôn mặt có cái bớt khó chịu và đôi mắt hận thù của cái thằng nửa người nửa quỷ đang chiếu về phía mình. Chiếc tăng vừa qua, anh vội nhào đến chỗ ấy thì khuôn mặt và con mắt kia đã không còn nữa, nó đã hoàn toàn biến mất như một ảo ảnh. Dừng lại một giây, rồi như cũng bị một cái ám ảnh mơ hồ nào đó xui khiến, Oánh nhặt cây súng của một xác lính nằm dưới đất, bấm đèn pin, một mình thực hiện cái hành vi lần mò, sục sạo vào cái hướng mà kẻ kia vừa mất dạng...

Giây phút ấy, thật lạ, giống như một sự can thiệp của chiều sâu định mệnh, của những điều vô thức mơ hồ không thể hiểu được trong chiến tranh, cả anh cả cái bóng kia đều không biết rằng, cái xe tăng đã tránh cho cái chết không tránh khỏi của một trong hai người đó lại chính là chiếc xe chỉ huy của sư trưởng Lâm. Và đứng lồng lộng trên tháp pháo, người sư trưởng ấy cũng không hề biết rằng, mình vừa làm được cái điều kỳ diệu mà ông đã hằng cầu nguyện.

Những phát súng chống trả côi cút cuối cùng của kẻ địch bị dập tắt khi trời bắt đầu ràng rạng sáng...

Và cũng là lúc cái quyết chiến điểm cuối cùng của kẻ thù ấy đã tung bay sắc cờ Mặt trận giải phóng nửa đỏ nửa xanh. Đồng đội lặng lẽ hạ thi thể người liệt sĩ anh hùng xuống, lấy vải dù trắng phủ lên. Tất cả đứng thành hàng, có chính uỷ mặt trận, có sư trưởng Lâm, có cả dân quân du kích và bộ đội địa phương, cả Y’Krol, cả đại tá Y’Blim, và có cả chàng hoạ sĩ lấm lem bùn đất.

Quá xúc cảm, anh vừa khóc vừa vẽ, vẽ những khuôn mặt can tràng và vẽ cả những khuôn mặt thương đau. Những nét ký hoạ chạy ngập ngừng rồi bay lên, lướt phóng túng trên trang giấy. Vẽ một hồi tự cảm thấy bất lực, ngòi bút nguội lạnh chả nói được gì trước cái hiện thực quá đỗi sôi sủi đang hiển linh, anh bặm môi xé nát rồi lại lia những nét khác lên tờ giấy tiếp. Trong khi đó, đôi mắt của sư trưởng và cả đôi mắt của cô gái Hơ’Krol cứ đau đáu lục tìm cái gì trong hàng chục hàng trăm những khuôn mặt đen nhẻm khói đạn ở xung quanh, ở đằng sau ở đằng trước mà dường như không thấy.

Những người lính nổ một loạt AK lên trời làm động tác vĩnh biệt anh. Không gian nuốt đi cái âm thanh bi tráng ấy rồi nhả ra xa như một lời đồng vọng giữa đất trời. Đến lúc đó vẻ như không thể kiềm chế được nữa, sư trưởng Lâm bước nhanh đến chỗ cô gái, hỏi thảng thốt:

- Cháu... cháu có thấy thằng Oánh đâu không?

- Dạ, cháu cũng đang tìm.

- Hay là...

Trái tim ông thắt lại.

- Không...

Cô gái thốt kêu lên rồi liền đó như chợt mơ hồ hiểu ra một điều gì, đôi mắt ánh lên một chút lo ngại, cô lặng lẽ tách mọi người đi ra ...Và cũng chỉ đến khi đó, mọi người mới phát hiện ra sự thiếu vắng người chỉ huy của mình, họ chỉ còn biết nhìn nhau ngơ ngác...

Lúc ấy, vẫn như bị ám hồn, một mình một súng Oánh tha thẩn sục vào những cụm rừng, bụi rậm, khe suối quanh căn cứ để tìm kiếm cái kẻ đã không dưới hai lần va vấp với anh trong trận đánh này, cái kẻ sao cứ gợi lên trong đầu óc anh một điều gì xa xôi lắm nhưng cũng thật là gần gụi, cái kẻ chẳng hiểu sao đã gắn liền với anh như một nghiệp chướng, cái kẻ mang khuôn mặt của bố và có một miếng bớt trên má...Miếng bớt! Liệu có phải là Nó đấy không? Đúng là Nó không? Anh không tin, không tin rằng trong cuộc sống lại có thể có sự ngẫu nhiên đến vô lý như thế. Nhưng thế nào là vô lý? Cũng rất có thể lắm chứ. Vậy thì phải đi tìm, tìm để tin.

Phía sau cô gái đang đi tìm anh. Cô không biết anh đi về phía nào, tại sao đi nhưng với cái mẫn cảm rất khó cắt nghĩa của người chuyên sống với thú rừng, chuyên va chạm với những âm thanh, sắc màu bản năng, nguyên sơ nhất trong rừng, cô đã định vị được hướng đi của anh như định vị được bước chân li ti của những con thú nhỏ. Trước mặt cô, sau trận đánh, bàu trời mặt đất bỗng trở nên im ắng khác thường, im ắng như câu chuyện binh đao vừa rồi chỉ là câu chuyện được người già kể lại trong một bản trường ca. Cô vẫn đi. Cô không nhận ra bước chân của anh nhưng cánh mũi cô đã nhận ra mùi của anh, cái mùi đàn ông khen khét, mặn mòi không giống với bất kỳ mùi của một người nào khác. Già làng bảo đó là mùi của tình yêu, chỉ có phải lòng nhau, yêu nhau, hai tâm hồn ăn nhập vào nhau như con suối với cây cỏ thì mới nhận ra cái mùi ấy.

...Rồi cô đã tìm được cái mùi của mình khi thoáng nhận ra anh đang ngồi im lặng đốt thuốc trên một tảng đá xanh rêu. Cô vội ào đến ôm chầm lấy anh, hôn như mưa lên khắp mặt anh, líu ríu hỏi anh đi đâu, sao anh lại bỏ đi kỳ cục thế này, mọi người đang đi tìm anh, bố anh cũng đang đi tìm anh nhiều nhiều kia kìa...Anh chỉ cười, vuốt lại mái tóc mắc đầy những trái ké cho cô, bảo cô ngồi nghỉ tạm một chút rồi cùng quay về... Lúc ấy cả hai không biết rằng, tại một chỗ cách đó không xa, sau một lùm găng gai góc rậm rạp, có một ánh mắt như mắt thú hoang nhìn ra. ánh mắt của Hùng. Tốt thôi, hắn nghĩ, đang tìm thì tự dưng mày lại dẫn xác đến đây, đã định cho một mình mày xuống địa ngục chơi, nay lại thêm mi nữa, ơi đứa con gái nhẹ dạ, đa tình kia, thì ta sẽ cho cả hai đứa xuống làm bạn tình hài cốt với nhau luôn một thể. Hắn đưa nòng súng lên...nhưng kìa, sao lạ quá, giống khi đêm, dường như lại có một vật cản vô hình gì đó rất nặng kìm ngón tay hắn lại. Không! Không phải là một mũi tăng, làm quái gì có tăng với tiếc ở cái góc rừng hoang này. Vậy thì là cái gì? Chả lẽ lại là cái vẻ mặt đàn ông dịu dàng, tinh khiết và cao thượng khi cái tấm thân con nái mưng mẩy, ấm hỉm đang căng nhức ngay bên cạnh mà chỉ cần một cái ảy tay, kéo váy là...kia ư? Vô lý!

Chính cái lừng khừng hiếm hoi như một sự đánh thức rất lạ của những điều ẩn sâu nhất trong đáy lòng con người ấy, một lần nữa đã làm hắn không thực hiện được ý định tâm thần bấn loạn của mình. Vì dưới dốc, gần ngay chỗ hai con quỷ kia ngồi, một tốp lính Cộng trong đó có một tên dòm già như ông nội ông ngoại hắn dẫn đầu đã vừa ào tới. Bất lực và ngơ ngác, hắn vùi mặt xuống cỏ...

26

Phố núi Pleicu cho đến lúc này thì không cách nào còn giữ được cái vẻ êm đềm giả tạo như mấy ngày về trước nữa. Đã giả tạo thì khi vỡ, nó sẽ trở thành thác loạn hơn bao giờ hết. Tin thủ phủ Buôn Mê bị thất thủ đã là một cú rạn xương trong những cái đầu vốn chây lười của mọi người, đến khi lại nghe tin quân lực chuẩn bị rút lui thì cú rạn đó đã biến thành vỡ toác. Cả thành phố rùng lên trong những trận cuồng phong của sự hoảng loạn. Dân hoảng loạn, lính càng hoảng loạn. Dân nghèo hoảng loạn ít, dân giàu hoảng loạn nhiều. Lính trơn còn khật khừ nhưng lính có sao gạch thì cảm thấy như sắp đến ngày tận diệt. Những đoàn người trảy ngược, những đoàn người đổ xuôi. Cả Pleicu chuyển dịch. Cả đêm lẫn ngày lòng đường cứ nhung nhúc, cuồn cuộn. Những cái quán gan lỳ thèm lờ lãi nhất cũng đóng cửa, khoá trái. Những ngôi nhà sáng đèn hoa lệ nhất lúc này cũng im lìm, tắt ngấm. Thiên hạ tất cả đổ ra đường, ngơ ngác hỏi nhau rồi lại ngơ ngác thụt vào rồi lại đổ ra. Phố núi như lên cơn kinh giật.

Chỉ riêng trong đại bản doanh quân khu là mọi sự vẫn còn một chút tĩnh lặng, dầu là cái tĩnh lặng giả tạo trước phong ba. Giữa văn cảnh ấy, có một sĩ quan cưỡi mô tô loại Hacley 650 phân khối lao nhanh qua cổng ra mặt đường. Đó là đại tá Thanh. Chiều nay ông vừa kết thúc buổi họp cuối cùng với tướng Tuấn về các phương án rút quân để sáng mai đệ trình gấp lên tổng thống, đáng lẽ phải ở lại dự bữa Cotai tai chia ly với các tướng lĩnh, ông quyết định tranh thủ đi gặp Dung, bằng giá nào cũng phải gặp được Dung với lý do cơn đau bao tử chó đểu nó lại giở chứng. Bằng những thăm dò kín đáo, ông biết cô đã bị lộ nhưng may sao vẫn an toàn, cái sự an toàn chắc chắn là có liên quan đến mối quan hệ cha con mà tướng Tuấn tuyệt không để hở với ai. Không để hở nhưng con mắt của hắn lại lộ ra tất cả. Quan sát hắn trong các cuộc họp ông thấy nhiều lúc đang nói năng rất linh hoạt hắn thỉnh thoảng lại thần mặt ra, cái nhìn buồn thăm thẳm như đang rơi vào một khoảng không sáng trắng chả có quan hệ gì đến cuộc lui binh quá chừng rối rắm và hiểm nghèo này. Phải chăng con người bổn phận và con người tình cảm trong hắn đang giao tranh nhau dữ dội xoay quanh số phận của đứa con gái vừa bất ngờ gặp lại? Có thể lắm chứ. Nghĩ vậy, đã mấy lần ông định tìm cách gặp riêng hắn để nói, để chân tình gợi mở một điều gì đó ngõ hầu có thể dò dẫm được cái vỉa tư tưởng bên trong hắn mà quyết định đánh bài ngửa nhưng không, chỉ cần một câu đằng đằng sát khí nói về đối phương của hắn thôi là ông đã đủ thấy con người này không dễ gì lung lạc, thậm chí không thể lung lạc. Trong làm việc, dù chỉ qua vài cuộc họp, ông không thể không thầm công nhận cái khí phách cũng như cái trình độ quân sự của con người này. Chao ôi, đó cũng là một điều may, nếu trong đội ngũ sĩ quan Sài Gòn ai cũng được như hắn, giống hắn thì mọi chuyện còn chưa biết thế nào.

Phóng theo đường lộ chừng hơn chục cây số, ông cho xe ngoặt nhanh vào rừng. Điểm hẹn với Dung vẫn là căn chòi cũ. Trưa nay, người cơ sở đóng vai bồi bàn ở cái quán Ba Tàu ấy đã giúp cho ông tin tức về cô và hứa nhất định sẽ tạo điều kiện cho ông gặp được cô trong thời gian nhanh nhất. Chao ôi! Trong cuộc chiến tranh dặc dài này, trong cái trận đánh mà mọi sự cứ diễn biến từng giây này, đã mấy ai hiểu hết thang giá trị cùng sự hy sinh thầm lặng của những cơ sở tình báo trung kiên nằm sâu trong lòng dân, lòng địch ấy. Thế là không kịp hoá trang và cũng không thể dùng xe quân sự, ông cứ để nguyên bộ quân phục như vậy tìm đến điểm hẹn. Rừng tối. Đường nhỏ. Hố bom hố pháo dày đặc. Xe thỉnh thoảng lại làm một cú lật nghiêng hay đổ nhào, chân tay mình mảy sây xát, đau tê dại nhưng không còn thời gian để hít hà nữa, ông lại gượng dậy phóng tiếp. Và lại lật nghiêng, đổ nhào. May mà cái giống xe chuyên dùng cho cảnh sát Mỹ này quá tốt chứ phải loại xe khác thì đã phải rục bỏ, chạy chân không từ lâu rồi. Cây rừng và bóng chiều che phủ, quấn quýt, lùi dần lại phía sau...Hơn một giờ đồng hồ sau căn chòi quen thuộc đã hiện ra mờ mờ trước mặt. Dựng xe, ông vội bước đến. Chòi vắng không. Bồn chồn, ông đưa tay lên miệng làm một tiếng hú như tiếng hú của nai mễn gọi đàn. Hú nữa. Im ắng. Rờn rợn... Lại hú nữa... Mãi một lúc sau, Dung mới đột ngột xuất hiện như bước ra từ trong ráng đỏ. Phía sau vẫn là chàng trai dân tộc cởi trần đóng khố. Nhìn thấy ông máu me, sây xát, áo quần xổ tung, cô cứ mở to mắt đứng nhìn rồi nhao tới, gần như ôm níu lấy ông:

- Trời! Chú...

- Khẽ! Khẽ chứ cháu - Ông vỗ nhẹ vào đôi vai mảnh dẻ của cô - Khó khăn lắm chú mới đến được đây. May quá!

- Nghe cơ sở báo có người cần gặp gấp, cháu không nghĩ lại là chú.

- Chú vừa ở trong Bộ tư lệnh chúng nó ra.

- Cháu bị lộ rồi.

- Chú biết. Và đó cũng là một trong những lý do chú đến đây.

- Chú ơi! Cháu đã gặp ba cháu...

- Chú hiểu và xin lỗi cháu. Chú không thể cho cháu biết trước được.

- Không ngờ ba cháu lại là...

- Hiện cháu đang tạm lánh ở đâu?- Ông nhăn mặt cố tình cắt ngang câu nói đó.

- Tại trang trại của bà vợ cả lão tỉnh trưởng Daklak. Bà ta quý cháu lắm và không có ý nghi ngờ gì hết.

- Được rồi. Cứ thế đã. Bây giờ có việc rất gấp - Móc túi đưa cô bao thuốc Quân tiếp vụ - cháu phải tìm mọi cách đưa được cái giấy này đến ngay Bộ tư lệnh mặt trận hoặc bất cứ một đơn vị chủ lực nào đấy nội trong đêm nay, muộn hơn, mọi sự trọng đại sẽ lỡ hết. Đường xá, mật khẩu đã nằm cả trong đó.

- Ngay đêm nay? - Cô chau mày.

- Cháu hãy đóng giả người đi buôn rồi kêu xe đò hay Taxi mà vượt qua phòng tuyến. Hoặc có thể xử dụng ngay xe nhà của bà vợ tên tỉnh trưởng.

- Dạ được - Cô nhìn lên, nét mặt quả quyết - Chú cứ tin ở cháu. Nhất định cháu sẽ đến được trước khi trời sáng.

- Chú biết cháu sẽ làm được. Còn điều này nữa - Ông đưa thêm cho cô một mảnh giấy nhỏ - Lâu nay cháu chỉ hoạt động trực tuyến lên chú, tình hình tới đây chắc sẽ hết sức phức tạp, nếu thất lạc, đây là cơ sở dự bị, có gì cháu cứ tìm đến đấy. Xem xong nhớ đốt đi - Ông chỉ về phía một con đường mòn khác với con đường ông vừa phóng đến - Lối này ra lộ 14 được không?

- Được chú. Chỉ phải cái pháo cối chúng hay bắn rải theo đường nhiều lắm.

- Rồi, chú sẽ để ý.

Im lặng...Bóng tối bắt đầu buông toả. Trời chuyển lạnh. Gió mạnh hơn. Kiểu này không khéo lại mưa mất. Cô gái nhìn lên, hỏi nhẹ:

- Chú... chú còn dặn gì nữa không?- Đôi mắt cô nhìn lên chờm ngợp.

- Dung...- Tiếng ông thảng thốt.

- Dạ...

- Mọi việc sẽ khó khăn lắm đấy. Ráng đừng ... để xảy ra chuyện gì nghe cháu. Ngày thắng lợi đã đến gần rồi. Trước giờ phút trọng đại này chú... chú không thể không nói thật lòng mình, chỉ nói một lần này thôi. Chú... chú...

Nhưng ông vẫn không nói. Không thể nói. Con mắt ông chỉ nhìn vào cô với một cái nhìn lạ lắm, cái nhìn đau đáu và giằng xé rồi nhảy lên xe phóng đi luôn. Cái nhìn ấy đã chôn chặt đôi chân cô tại chỗ, chỉ đủ sức nhìn theo ...

Tối trời. Chiếc xe phân khối lớn lại đưa người sĩ quan tình báo đi giữa những cây rừng ràn rạt gió. Đã bắt đầu có những tiếng cối nổ đâu đó ở phía trước. Tiếng cối nổ gần hơn. Cối nổ theo toạ độ phân đều. Mặc, ông vẫn phóng tới. Nổ đi! Mi càng nổ nhiều càng tốt, tiếng nổ vu vơ của mi sẽ che át đi cái tiếng nổ động cơ của chiếc xe to quá cỡ này. Ông nhấn thêm tay ga. Trong bóng đêm hun hút, nương theo ánh đèn pha để ở chế độ đèn gầm, hình ảnh và đôi mắt mở to rất đẹp của Dung cứ chập chờn hiện lên ở phía trước như hướng đạo cho mũi xe của ông khỏi lao xuống vực. Dung ơi, mắt cháu sao buồn quá! Hãy tha lỗi cho chú. Chú hiểu lòng cháu như chú cố tình không hiểu lòng chú. Sau trận đánh cuối cùng này, nếu như nó đúng là cuối cùng, và nếu như chú còn sống, nhất định chú sẽ nói nốt với cháu cái câu nói bỏ dở vừa rồi. Chờ chú. Thời khắc ấy sắp đến rồi...

Bỗng từ trong bìa rừng, một loạt đạn bắn ra thẳng căng. Lại một loạt nữa. Thoạt đầu ông không hiểu cái gì đã xảy ra với mình, cứ cho xe chạy, đến loạt đạn thứ hai giúp ông hiểu ra thì mọi việc đã muộn rồi. Mới cảm giác được một cái gì đó buốt nhói trong lồng ngực thì toàn thân ông đã giật nảy lên rồi nhủi đầu xuống cùng lúc với chiếc xe lạng nghiêng, văng ra xa, tiếng máy vẫn nổ ròn...

Những loạt đạn nổ gần đó cũng thốc tháo nổ thẳng vào ngực cô. Khẽ kêu lên một tiếng, cô dừng sững, toàn thân đông cứng như vừa linh cảm ra điều gì ghê ghớm. “ Chú Thanh..." Cô đau đớn kêu lên tiếng nữa rồi cả hai lao nhanh đến chỗ có tiếng súng... Khi đến nơi, cô chỉ còn thấy thân thể ông đang nằm mỏng dính ở vệ đường trong một tư thế thật kỳ dị. Và xung quanh ông đang có rất nhiều những nam nữ du kích đứng vòng trong vòng ngoài. Thét lên một tiếng đau đớn, cô xô mọi người ra lao vội vào. Ông đã chết. Chú ấy đã chết. Mắt vẫn mở trừng trừng nhìn lên vòm cao như không hiểu sao mình lại chết tức tưởi như thế này. Nấc lên một tiếng, cô ôm chặt lấy khuôn mặt ông, khuôn mặt vẫn còn ấm nóng, không khóc được nữa, chỉ có nước mắt tràn ra, tràn ra...Lúc ấy, phía trên, ngay bên cạnh, có những tiếng nói vẳng lên mà cô chỉ nghe lõm bõm câu được câu mất.

- Ai bắn? - Tiếng chàng trai đi cùng.

- Tụi tao bắn đó - Tiếng một cô gái - Chỉ làm cái nhiệm vụ của du kích thôi..

- Nhưng các người có biết người này là ai không?

- Không biết đâu - Vẫn tiếng nói đó - Cứ thấy mặc đồ lính là bắn thôi. Nhưng cái cán bộ mày hỏi chi mà lạ vậy? Tụi tao bắn sai à?

Không trả lời, chàng trai gừ lên một tiếng như con thú bị mắc bẫy, hồi lâu mới đi đến bên cạnh Dung, ngồi xuống, nhẹ đỡ cô lên, tiếng nói buồn buồn như tiếng khấn trong buổi lễ cúng ma trong nhà mồ:

- Chuyện xảy ra rồi...Chị cứ đi làm nhiệm vụ của mình đi. Việc của đồng chí ấy cứ để cho chúng tôi lo. Chúng tôi sẽ an táng đồng chí ấy như an táng một già làng được kính trọng.

Không biết cô có nghe được không, chỉ biết lúc ấy đôi mắt đẫm nước của cô ngước nhìn lên người con trai đồng rừng tỏ dấu hiệu biết ơn, rồi lặng cúi xuống hôn lên vầng trán ông lần cuối, gạt nước mắt đứng dậy...

Gần sáng. Mưa trời rả rích. Tìm đến được lán sư trưởng Lâm do mấy chiến sĩ trinh sát dẫn vào thì cô đã gần như kiệt sức, váy áo tả tơi, ướt lướt thướt. Chỉ kịp đưa cho ông mảnh giấy được nhét kỹ trong điếu thuốc lá, cô đã thả rơi người xuống, toàn thân rũ ra, mắt nhắm lại rồi thiếp đi... Ông Lâm chăm chú nhìn vào khuôn mặt cô như cố nhớ ra một điều gì xa xăm lắm nhưng không nhớ nổi, ông lắc đầu xua đi rồi rót cho cô một ca nước nóng có khuấy đường, lay cô dậy, bắt uống. Trong khi cô gái uống từng hụm và đưa đôi mắt lạ lẫm nhìn xung quanh thì người sư trưởng lặng lẽ xé lá thư ra... Trước mắt ông là những dòng chữ nghiêng nghiêng viết vội nhưng không thiếu một nét, chứng tỏ người viết lá thư này là một người cẩn trọng:

“... Đêm mai, đúng như trung tâm đã dự đoán, toàn bộ lực lượng của địch sẽ rút theo đường 7 về Phú Yên. Vẫn chỉ có lực lượng tại chỗ gồm 7 liên đoàn biệt động, một sư đoàn không quân, hai lữ đoàn công binh được điều đến để yểm trợ cho sự rút lui này chứ không có thêm bất kỳ một lực lượng nào khác. Bộ tư lệnh quân đoàn 2 cũng sẽ dời về Nha Trang. Tinh thần địch đang rất hỗn loạn, về phía Mỹ đến giờ phút chót có thể khẳng định chúng sẽ rút chân. Nếu có phương án đánh chặn kịp thời lúc này thì sẽ tạo ra một thời cơ rất lớn....

Anh Lâm, nếu anh là người đọc thư này thì tôi là Thanh, tiểu đội trưởng trinh sát, lính của anh ngày xưa đây, biết anh có mặt ở đây nhưng rất tiếc không gặp. Chị Huyền Trang vẫn khoẻ, thằng Hùng con anh nghe đâu cũng đang có mặt trên này. Cả tướng Tuấn, Phạm Ngọc Tuấn tư lệnh quân khu 2 nữa, chắc anh không ngờ rằng đó chính lại là Chiêu, người bạn học dã có thời thân thiết nhất của anh khi xưa. Và cô gái đưa thư này là Dung, con gái của chị ấy...”

Lá thư rơi trên tay ông. Có một cái gì cháy nổ trong lồng ngực. Ông lặng người đi giây lâu rồi từ từ đi đến phía Dung, mắt toả ra sự ấm áp khác lạ, âu yếm nắm chặt lấy tay cô, chìm giọng:

- Cám ơn đồng chí... Cám ơn con. Tất cả những tin tức này đến thật đúng lúc.

- Chú ơi - Cô gái hỏi - giờ là mấy giờ rồi?

- Sắp sáng rồi. Chắc là cháu phải đi vất vả suốt đêm qua? Tội nghiệp! - Ông chợt buột miệng - Cháu... giống má cháu lắm.

- Trời! - Cô gái sửng sốt ngồi thẳng dậy - Chú cũng biết má cháu?

- Biết, biết - Ông thoắt tỏ ra bối rối - Mà thôi, chuyện dài lắm, để lúc nào rảnh chú sẽ kể cho nghe. Má cháu lúc này đang ở đâu, làm gì?

- Cháu... cháu không biết. Cháu xa nhà đã lâu rồi. Thế chú có phải là chú... chú...

- Chú Thanh của cháu sao không cùng đến? - Ông lại đánh lảng - chà, phải đến hơn hai chục năm rồi không gặp lại cái cậu Thanh nổi tiếng là lém và liều lĩnh nhất tiểu đoàn ngày ấy. Cậu ấy có khoẻ không?

Cô gái không trả lời. Giây lâu, cô mới nhìn lên, mắt mọng nước:

- Chú ấy chết rồi!... Chết sau khi đưa cho cháu mảnh giấy này.

Cô gái nấc lên rồi oà khóc như một đứa trẻ, tiếng khóc bị kìm nén bây giờ mới có dịp bộc ra. Ông khẽ ôm cô vào ngực như người cha ôm chặt lấy đứa con bé bỏng lâu ngày gặp lại...

Oánh vào, trố mắt nhìn không hiểu gì cả...

27

Sau đợt rét cuối cùng tràn về chiều qua, sáng nay trời bắt đầu hửng nắng. Bàn chân của mùa hè đã chớm bước trên các con đường làng, đồng lúa, khóm tre để rồi từ đây, nắng sẽ không thôi chiếu rạng suốt sáu tháng liền vào cái quang cảnh ngoại thành man mác này. Sau một mùa đông ảm đạm, nắng lên, cảnh sắc bỗng trở nên yên ả, thơ thới làm sao. Một cánh diều khao khát ẩn mình nằm chờ bao ngày trên gác bếp đìu hưu, nay gặp gió bỗng vươn mình bay lên chao liệng đến chín tầng mây. Cánh diều quê. Cánh diều tuổi nhỏ. Cánh diều đi vào giấc mơ người lính ở những cánh rừng nơi xa. Cánh diều hy vọng và khát vọng. Sớm mai đây, diều ơi, ở mãi trên cao tít ấy diều đã linh cảm được điều gì mà tiếng sáo cứ ngân xa, nao nức đến vô cùng như thế. Chỉ có đám trẻ đang mê mải ròng giây trước mắt bà mẹ là vô tư đi hết tuổi thơ của mình. Mẹ vẫn ngồi đó, mùa đông cũng như mùa hè, mái tóc bạc và đôi mắt đã yếu nhiều của mẹ cứ mãi dõi về phương Nam. Chúng mày bảo nhau đi nhanh mà về kẻo tao không chờ được...Mẹ đã nói câu nói ấy bao nhiêu lần và cũng đã bao nhiêu lần mẹ đã không chờ được. Cháu con của mẹ đã nghe thấu lời mẹ, đã khao khát muốn được về bên mẹ canh nồi bánh chưng đỏ lửa đêm ba mươi tết làm sao nhưng chưa về được. Còn lần này...

Ngoài kia, phía trên đê ấy, lại một đoàn lính trẻ xanh màu ngụy trang đang gấp hành quân về phương Nam, chỉ khác lần này họ không rung rinh đi bộ mà ngồi trên những chiếc xe rộng dài, chiếc này nối chiếc kia như không bao giờ dứt. Đi qua trước mặt mẹ, những khuôn mặt lính trẻ lại ngoái lại vẫy chào, lại hứa với mẹ : “ Bà ơi! Chúng cháu đi đây, bà ở lại nhé! Đây là trận đánh cuối cùng, đánh xong chúng cháu sẽ về, lần này là trở về hẳn, về luôn với bà đấy bà ạ. Bà chờ nhé!..." ừ thì bà chờ nhưng biết chờ đến bao giờ, bà đã chờ mòn mỏi cả ba mươi năm nay rồi. Nước mắt bà muốn rịn ra nhưng bà lại móm mém cười. Không, bà không thể khóc, nhìn thấy nước mắt bà, bọn trẻ làm sao có thể chân cứng đá mềm, vững lòng đánh cho xong thằng giặc để mau về với bà được. Bà lại cố cười. Một tia nắng ùa vào cái cười ấy, ùa vào khuôn mặt bà, vào mái tóc bà làm bà như trẻ lại. Chợt bà hơi nghiêng đầu lắng nghe...Rõ ràng là từ một nơi nào xa lắm, dường như bà đang nghe thấy một tiếng gì lạ lắm, không phải tiếng gió cũng không phải tiếng chim bay, nó giống như một tiếng kồng, tiếng chiêng, tiếng tù và gọi quân trong lòng núi mà thời còn trẻ bà đã được nghe ông nội kể lại.

Hà Nội đang vào đêm. Đêm Thăng Long bao giờ cũng mang một vẻ đẹp huyền hoặc, xôn xao và tĩnh lặng. Như có ngọn gió ngàn năm lịch sử từ thăm thẳm xa ào ạt thổi về. Thổi về cả ngọn gió sông Hồng quẩn quanh trong toà nhà trầm mặc nằm giữa các vòm cây của Bộ quốc phòng. Đêm. Hàng sấu. Ve kêu. Cô gái học khuya quên chưa kịp đóng cửa sổ. Lại một đôi trai gái dìu dựa bên nhau chậm bước trên vỉa hè. Hà Nội đang chìm vào giấc ngủ phập phồng. Và lại chỉ có căn phòng trên tầng hai quen thuộc ấy là vẫn sáng đèn như đã từ lâu lắm rồi, nó vẫn cứ sáng lên cái ánh sáng thao thức bền bỉ thâu đêm như vậy. Để rồi như một sự hội tụ, lại như một sự thăng hoa của muôn ánh thần quang, trên nóc toà nhà bỗng vút bay lên một tia chớp xanh rực sáng, tia chớp đó bay là là theo hướng tây chuyển về khu quảng trường man mác gió và dừng lại, gom tụ, đậu vào, phủ che lấy một cái mái vòm giữa vườn cây xao động, cái mái vòm mang rõ vẻ linh thiêng của một ngôi đền thờ vĩnh cửu....

Và từ trong cái thần sắc linh diệu đó, một tiếng nói ấm áp, sâu thẳm chợt vang lên . Không phải tiếng nói của vị cha già dân tộc, cũng không phải tiếng nói của riêng một ai , một tiếng nói xa xăm như thật như hư của lịch sử, tiếng của lời hịch non sông, tiếng nói của tổng hành dinh chiến lược. Tiếng nói vương vít, quẩn bay trong sóng nước, lướt nhẹ trên những mái phố, bay toả lên bàu trời :

”...Quân uỷ Trung ương và Bộ tổng tư lệnh chúc mừng các đồng chí đã giải phóng trọn vẹn Buôn Ma Thuột trong một thời gian ngắn nhất. Kẻ thù đang run sợ. Chúng bắt đầu có kế hoạch di tản chiến lược khỏi Tây Nguyên. Thời cơ ngàn năm đã đến. Vận hội dân tộc dã đến. Các đồng chí nhanh chóng triển khai thế trận chặn viện đánh cho chúng tan rã, tê liệt tại chỗ, không cho bất cứ một lực lượng nào chạm chân được đến đồng bằng. Thời điểm tiến công chiến lược vào hang ổ cuối cùng của kẻ thù đang mở ra hết sức sáng sủa. Chúc các đồng chí tiếp tục hoàn thành nhiệm vụ của đảng và của nhân dân trao phó ...”

Tiếng nói ấy bay qua không gian, bay qua sông suối, núi đồi, bay qua những giải đồng bằng ngút ngát, bay trên biển xanh, bay giữa nắng trời rồi bay vào những cánh rừng Tây Nguyên trùng điệp. Rừng cây ngàn ngạt liên hoàn truyền tiếng nói ấy đi xa hơn nữa. Tưởng như cả cánh rừng nghiêng ngả, nổi bão giông sấm sét trước lời hiệu triệu có cả máu và nước mắt, có cả tiếng khóc con của những người mẹ và tiếng kồng ngàn xưa cứ khôn nguôi vọng về.

28

Lại là đêm. Vẫn là đêm. Dường như chiến tranh bao giờ cũng đồng nghĩa với bóng đêm. Đứa trẻ lọt lòng mẹ thường về đêm, sự mất đi của người già lại cũng thường mượn đêm mà khuất dạng và đêm cũng là khoảng thời gian con người ta có điều kiện trải ra mọi buồn vui của kiếp đời. Đêm...

Đêm nay, cái đêm cuối cùng trước khi rời bỏ vùng đất đã gắn bó với mình gần cả nửa đời binh nghiệp, tướng Phạm Ngọc Tuấn ngồi gõ đàn một mình trong căn phòng đóng kín. Những giọt đàn lọt qua khe cửa nghe như có cả tiếng nấc, tiếng nỉ non, cả sự giận hờn và mê mụ dội vào. Thời trẻ do quá đau tình hắn đã đến với âm nhạc để tìm quên, thời trận mạc bốc mùi thối khẳm hắn không còn lòng dạ đâu dòm ngỏ đến nó nữa, thậm chí khinh bỉ nó, nhưng để đến bây giờ, từ sau lúc gặp con, âm nhạc lại là cứu cánh thần hiệu cho hắn giải toả hết mọi tâm sự buồn vui vào. Không, hắn đâu có vui. Con chống lại cha, cha suýt giết con thì vui cái nỗi gì. Vậy thì buồn ư? Hắn cũng không buồn. Buồn làm gì khi nước đời là thế, khi tình đời đen bạc là thế. Nhưng dù có cố dối lòng che giấu thế nào đi nữa thì hình ảnh đứa con kia cũng đã khiến cho mảnh linh hồn tưởng rằng chỉ còn chai sần và rách nát của hắn bị một cú sốc rất nặng. Cùng một lúc mọi kỷ niệm, những kỷ niệm mà hắn vốn hận thù, phỉ nhổ đột ngột hiện về. Từ sau lần gặp cha, hắn đã biết mình có một đứa con, một đứa con được hình thành và sinh ra sau cái lần khốn nạn, tủi nhục ấy, cái lần mà hắn biết đích xác rằng mình chỉ tồn tại trong con mắt người đàn bà kia như một kẻ hiếp dâm bệnh hoạn. Vậy thì hắn cần quái gì đến cái đứa con đó. Có, nó chỉ chọc ngoáy thêm vào vết thương vĩnh viễn không bao giờ lên da non của hắn chứ có hơn gì. Và hắn quên. Hay là cố quên gần cả hai chục năm nay. Và sẽ hoàn toàn quên hẳn nếu như không có cái chuyện chiếc ghi âm thổ tả kia. Chao ôi, hắn không thể ngờ con bé lại giống mẹ nó đến thế. Khi nó cất tiếng gọi Cha thì trong đầu hắn vẫn chưa định hình được cái gì cả. Chỉ đến khi nó tức tưởi băng mình vào bóng tối thì lòng hắn mới thực sự rạn vỡ. Chiến tranh, thân gái dặm trường, nó mỏng manh thế, xinh đẹp thế, liệu cái gì sẽ xảy ra với nó giữa cõi đời hỗn mang này. Hắn bỗng buốt ruột. Lần đầu tiên từ ngày ở Mỹ trở về đánh hết trận này qua trận khác hắn mới có lại cái cảm giác xưa kia đã từng có này. Và cũng chợt thấy mình có tội, tội rất nặng, tội với một sinh linh, trời ơi, dẫu sao nó cũng là giọt máu của mình, một giọt máu rơi giữa đời và đang bị đời đày ải, cuốn vào những trò binh đao chém giết kinh hoàng. Không! Tự trong thâm tâm hắn không thấy giận nó đã đi một con đường ngược lại với hắn, thậm chí hắn còn ngấm ngầm tự hào vì ít nhất nó cũng đã biết chọn con đường ngay hơn bố nó, tự trọng hơn bố nó song, thế mới khốn nạn, con đường đó lại chính là con đường của cái gã chân đất mắt toét kia, cái gã mà chính vì nó mà đời hắn đến bây giờ vẫn là con sói độc thân luôn mang nỗi thù hận với đàn bà. Thế thì cũng coi như không có nó đi. Song, suy nghĩ ấy cũng chỉ sống với hắn ban ngày còn ban đêm, hắn lại thấy lòng mình trống trải, yêu đuối quá thể, yếu đuối đến nỗi hắn lại phải tìm về với âm nhạc. Nhưng âm nhạc lại càng làm cho đầu óc hắn khổ sở hơn, một thứ khổ sở rất lạ, vừa dằn vặt vừa châng lâng một cái gì đó như là có chút dịu ngọt xen vào. Hắn bỗng thấy nhớ con da diết....

- Thưa, thầy Hai cho gọi em!

Một đại úy bước vào, đứng nghiêm. Đó là tên vệ sĩ mới của tướng Tuấn. Nếu tên trước đen đúa, bặm trợn và hạ sát người không ghê tay thì tên này lại nho nhã, dong dỏng cao, khôi ngô, không thích dùng bạo lực, khá đẹp trai và đặc biệt là hết sức tận tụy. Ông ta đã lấy tên này ra từ trong nhà tù an ninh quân sự ra với cái án theo ông là rất thú vị vì đã dám tạt tai một thằng đại úy Mỹ giữa quán rượu đông người. Tuấn ra lệnh cho phòng quân lực: " Thằng trước ám quá, toàn đem lại điềm gở, chọn đứa nào có hình thù ngược lại."

- Ngay từ bây giờ tôi cho anh nghỉ việc - Tuấn nói.

- Dạ... Sao đấy ạ? Nếu em có lỗi gì xin thầy Hai cứ...

- Không, anh làm phận sự rất tốt nhưng tôi cần anh làm một việc khác quan trọng hơn.

- Dạ, việc gì khó mấy em cũng không từ nan.

- Anh còn nhớ cô thư ký đặc biệt của tôi chứ?

- Dạ nhớ.

- Hẹn cho anh ba ngày phải tìm ra cô ta.

- Ba ngày ạ? - Mắt viên vệ sĩ ánh lên một chút ranh ma như đồng loã.

- Không được nghĩ bậy! - Tuấn chặn - Đây là một chuyện hoàn toàn khác. Cô ta chắc chưa đi được xa khỏi bán kính trăm cây số đâu. Anh có thể xử dụng mọi phương tiện, người, tiền bạc và vũ khí, cứ nói là lệnh của tôi. Nếu cô ta chịu trở lại thì tốt, bằng không, phải hộ tống đến được một nơi an toàn. Thôi, chúc anh thành công!

Tên vệ sĩ dập mạnh gót giày tỏ ý tuân lệnh rồi ra nhanh. Viên tướng cũng đi sang phòng tham mưu của mình. Trong phòng lúc này không khí rất chộn rộn. Nhiều tiếng nói đan vào nhau. Có cả tiếnng cãi vã, tiếng chửi thề, thậm chí có cả tiếng ly cốc dộng mạnh xuống mặt bàn. Tuấn vào, tất cả chợt im re. Hắn nặng nề đưa mắt nhìn tất cả một lượt...Bỗng thấy quặn trong bụng. Chao, so với lần họp trước, mới có dăm ngày chứ bao nhiêu, Vậy mà đã khuyết đi gần một nửa những khuôn mặt thân cận. Nén một tiếng thở ra, hắn nói, giọng chậm rãi nhưng vẫn thấp thoáng một chút hào khí:

- Các chiến hữu! Chiến sự đã đảy chúng ta đến bước đường cùng. Sự thảm bại này, cái chết tổng thể này đã được chúng ta dự đoán, chỉ không ngờ nó lại tới nhanh đến thế, vậy chúng ta sẽ biết chết như những quân nhân có tự trọng. Giờ phút này tôi kêu gọi tinh thần tử thủ của tất cả các chiến hữu! Chúng ta sẽ không rút về Nha Trang, nếu có rút về thì cũng chỉ là kéo dài thêm cái chết, vô nghĩa, mà ngay bây giờ tôi ra lệnh tất cả rời bỏ tổng hành dinh cùng tôi có mặt tại đường 7. Binh lính của chúng ta đang chờ chúng ta ở đó.

Những khuôn mặt lầm lỳ, gần như vô cảm đáp lại lời ông ta. Những khuôn mặt không ra hào hứng cũng không ra phản đối. Thoáng thấy có cả những nét mặt chán nản và những cái nhìn vô vọng hoặc nghếch lên vẻ bất cần đời. Nhận ra thái độ đó, những ngón tay khá đẹp của tướng Tuấn thu lại thành một nắm đấm và ông ta nghiến răng giáng mạnh cái nắm đấm ấy xuống mặt bàn như để xác định một quyết tâm không thay đổi. Chỉ có ly cốc, tấm biển đề tên tuổi, chức vụ của ông ta rung lên, nghiêng đổ trong khi những khuôn mặt kia vẫn lặng tờ, vô cảm. Tiếng ông ta vang lên lần cuối, lạnh lùng và sát khí hơn:

- Chúng ta sẽ biến cuộc hành binh rút lui thành một trận vận động chiến liên hoàn kéo dài suốt đường 7. Ai không tuân lệnh, ai nói một lời phản chiến sẽ bắn bỏ.

Cái nắm đấm nhỏ nhoi của con người này lại giáng xuống mặt bàn một lần nữa. Lần này thì cái bảng hiệu chức danh trên mặt bàn đổ hẳn, rơi xuống đất kêu đến xoảng một cái. Viên chuẩn tướng hành quân nhìn theo cái biển hiệu đó, khẽ nhếch cười...

29

Cái nhếch cười của viên chuẩn tướng xanh vỏ đỏ lòng lúc thế này lúc thế nọ ấy đã hoàn toàn có lý khi vung cái nắm đấm bất lực ấy lên, ngài tư lệnh vùng 2 đã quên khuấy mất một điều rằng, ngoài ông ta và một vài người thân cận ra còn tất thảy binh lính đều đã quá sức bạc nhược và rệu rã rồi. Đó là chưa tính đến một yếu tố quan trọng không kém đã tác động rất mạnh đến sự rệu rã đó để biến nó thành thảm hoạ, đó là đám đông quần chúng.

Có lẽ trong lịch sử chiến tranh Việt Nam và cả lịch sử chiến tranh thế giới chưa ở đâu diễn ra cái cảnh di tản hỗn loạn kinh hoàng như ở đoạn đường Cheo Reo, Phú Bổn nằm trên trục lộ số 7 này, cái trục lộ mà cả người Mỹ lẫn những bộ óc được nhìn nhận là thông thái nhất trong chính quyền Sài gòn đã khẳng định nó là một yếu tố hoàn toàn bất ngờ và hữu hiệu mà đối phương không sao lường trước được.

Đông vô xiết kể. Đông như cư dân cả nước đều dồn tụ về đây để làm một cuộc ùn tắc khổng lồ. Xe ùn tắc. Người ùn tắc. Súc vật ùn tắc. Cảnh vật, không thời gian và thời gian cũng như ùn tắc. Đoàn xe này nối đuôi đoàn xe kia, dòng người này nối đuôi dòng người khác. Xe quân sự ngào vào xe dân sự. Quần áo lính trộn lẫn vào quần áo dân.Tất tất cả những gì thuộc về sự tồn tại sinh sôi trên mặt đất đều lao vào trò chơi ùn tắc hết. Độ ùn tắc kéo dài đến cả chục cây số và mỗi lúc mỗi kéo dài hơn, ken chặt khi nó cứ buộc phải nhận vào cái lòng đường chật hẹp của nó những dòng người như những dòng lưu từ các tỉnh phía bắc, phía nam Tây Nguyên cuồn cuộn đổ về. Dòng sông người đang phình ra, rối loạn, căng nhức đã đến hết đường biên có thể của nó, cứ đà này chưa biết đến lúc nào nó sẽ nổ tung và tan làm trăm mảnh.

Đã hỗn loạn hình hài thì ắt sẽ dẫn đến cái hỗn loạn bên trong. Cướp giật, đánh đấm, tranh giành, đốt xe, hiếp dâm, bắn bỏ, đâm chém, mạnh ai nấy chạy, mạnh ai nấy vượt lên, giẫm đạp lên nhau, đè nghiến lên nhau để được sống. Lính quên phận sự, quan quên mất lính, những con người được trang bị tận răng này đáng lẽ phải đứng ra làm vai trò bảo vệ, trị an cho dân lại còn chạy thục mạng hơn cả dân. Cả lính lẫn dân, cả người lẫn vật trong phút chốc đã trở thành những sinh vật mê mụ chỉ còn biết có bản năng sinh tồn đâm đầu lao về phía trước.

Vẫn chạy. Vẫn ùn tắc. Người già người trẻ, con gái con trai cứ bồng bế nhau mà chạy, cứ đổ nghiêng đổ ngửa mà ùn tắc, mà không biết chạy đi đâu, không rõ ùn tắc vì cái gì. Chốc chốc lại rú lên một tiếng kêu cướp cướp! Thỉnh thoảng lại ré lên một giọng con gái bị tay người sục sạo vào thân thể. Trẻ con thì khóc, người già thì rên, đàn ông chết lặng, phụ nữ khóc oà, lính tráng quát tháo...Hết thảy tạo nên cái âm thanh của một vụ vỡ đê trong mùa lũ, hơn cả vỡ đê.

Giữa đường, một nhà sư vận áo cà sa nhắm mắt ngồi lần tràng hạt như đang cầu siêu cho một linh hồn vất vưởng nào đó. Nhưng cái dáng ngồi siêu thoát tịnh độ ấy không ngăn được dòng chúng sinh dung tục, họ cứ lao cứ dẫm bừa lên và khi cơn bụi trần đi qua, nhà sư chỉ còn là một cái xác thoi thóp bên vòng tràng hạt bị giẵm nát, lăn ra...

- Ăn cướp! Ăn cướp!...Có ai bắt giùm tôi lũ ăn cướp...Trời đất ơi! Mấy ông lính cướp hết của tôi rồi! Má con, bà cháu tôi biết sống thế nào đây hả ông trời hỡi trời...

Người đàn bà bị cướp chỉ còn biết ngồi thụp xuống, đập hai tay vào đất kêu trời bên cạnh một đàn con lít nhít trong khi toán cướp mặc đồ lính đã thoát chạy mất hút ở khúc eo. Tiếng kêu thất thanh của bà chìm nghỉm trong muôn vạn những mớ âm thanh xô bồ, cuồng nộ khác không ai để ý đến cả. Chỗ khác, đang xảy ra một đám đánh lộn dữ dội giữa hai sắc lính Dù và chủ lực với chỉ một lý do giành giật nhau một cái gì đó giống như một chiếc xe hoặc một đoạn đường chen lấn hoặc chả vì một cái gì cả, chỉ điên lên là nện nhau thôi. Nện nhau bằng chân tay chán thì nện nhau bằng báng súng, dao găm và bằng cả những viên đạn bắn ra khỏi nòng trong những tiếng chửi thề, những cú đấm đá huỳnh huỵch, bể đầu sứt trán, tóe máu toé mủ, cả lăn giãy đành đạch. Cái đám đả loạn đài ấy chỉ chấm dứt khi có một tốp quân cảnh phóng xe ào tới, nhảy xuống, gí súng vào ngực người này, trói giật cánh khuỷu người kia quẳng lên xe. Và rồi lát sau, lại chính cái đám quân cảnh ấy lại nện nhau chí chạp với một đám quân cảnh thuộc sắc lính khác. Chỗ khác nữa, người ta không đánh nhau nhưng người ta lại cho xe lấn vào thân thể nhau để cướp đường khiến cho cả đám đông kinh hãi, la chạy bải bải trong đó kẻ xấu số kia không chạy kịp đành làm mồi cho chiếc bánh xe nghiến qua bụng nghe nổ cái bép như trái bóng vỡ...Nhưng đấy vẫn là cái kinh hoàng dưới mặt đất, còn trên cao, lát lát lại có những trái pháo rít lên, rớt xuống, nổ toác làm tan hoang cả một đám lính đang chen chúc ở chân đồi. Lại la rú, lại kêu gào, lại vỡ nát. Vỡ nát như bóng dáng một ngày tận thế đang hiển hiện ở nơi đây.

Mặt đường không còn chịu nổi cái áp lực khủng khiếp ấy nữa, lính bắt đầu quẳng vũ khí, trang bị túa chạy vào rừng, vừa chạy vừa quýnh quáng tháo bỏ những bộ quân phục nhàu nát, bẩn thỉu. Dân cũng chạy vào rừng. Chạy thành từng tốp, từng đoàn, chạy có cả người già và trẻ con ngã lên ngã xuống. Rừng mênh mông khô cháy. Những dòng người tan tác, thất thểu, bồng bế, mang vác xiêu vẹo như những hình nhân vật vờ đi giữa địa ngục. Tiếng trẻ khóc ngằn ngặt. Tiếng rên rẩm cầu trời khấn phật của người già nghe bi ai, thống khổ thấu tới trời xanh.

Thời gian trôi qua. Dòng người dòng xe vẫn chỉ nhích được từng thước, từng đoạn. Người ta lại tiếp tục bỏ đường chạy vào rừng mong tìm được những lối đi khác để xuống được đồng bằng. Hết đêm rồi lại ngày, hết ngày lại đến đêm, họ vẫn không tìm được nẻo xuống. Đói quá, có bàn tay vươn cao ngắt quả dại đưa vào miệng, nhai chưa nổi vài miếng vội nhè ra, hai tay ôm bụng gập người xuống nôn thốc nôn tháo. Khát quá! Có người mẹ trẻ lấy ca múc bùn trong một vũng lầy sền sệt vắt nước vào mồm con. Nước đâu không thấy chỉ thấy những giọt đục ngầu, quánh đặc có lẫn cả cung quăng bọ gậy bò vào miệng trẻ. Tồi tệ hơn, tại một góc rừng còn chút nước vũng, một tên lính đeo lon sĩ quan hẳn hoi đang độc chiếm lấy nguồn nước thiên nhiên ít ỏi đó đong từng chén nhỏ bán thu cả cục tiền. Có cô gái sờ mãi không thấy tiền, đành tháo chiếc nhẫn nơi tay ra đưa cho hắn, hắn nhét thỏm vào túi và đưa lại cho cô một chút nước chưa đày một hụm. Cô khác đến nhẫn cũng không còn, cứ đứng liếm môi mà bần thần nhìn vào. Gã sĩ quan liếc nhanh vào bộ ngực vẫn no tròn và cặp đùi vẫn căng nảy của cô, khẽ nói với tên lính đứng cạnh thay gã trông coi vụ này rồi rỉ vào tai cô một câu gì đó như thể chỗ kia còn một vũng, hãy đi theo tôi, chỉ đi một mình cô thôi vì còn ít lắm. Cô ngần ngừ một chút rồi cũng đi theo... Lát sau, từ sau cái lùm cây rậm rạp ấy cô lặng lẽ đi ra, chả biết có uống được giọt nào không nhưng đôi mắt nhìn lại thật buồn thật tủi cứ cắm xuống và một bên ngực áo không hiểu sao lại chẳng còn một chiếc khuy nào. Gã đầu cơ đi ra theo, mặt mày nhẹ thỏm rồi lại tiếp tục về vị trí kinh doanh một lời một trăm, một ngàn của mình. Cuộc mua bán béo bở ấy đã khiến cho một tên vận đồ rằn ri khác đi qua sinh lòng. Hắn tiến đến, giơ báng súng nện mạnh vào đầu tên này một cú khiến gã quay lơ, tiền trong túi vung tứ tán, hắn bình thản nhặt không bỏ sót một đồng rồi lại bình thản đứng vào vị trí của tên kia với cái ly bể trên tay...

Ngoài mặt đường đâu đâu cũng vẫn một cảnh hồng hoang nguyên thuỷ, đâu đâu cũng một cảnh địa ngục trần gian không có lối thoát. Pháo lại bắn. Đạn rơi cả vào rừng. Đạn rơi vào giữa đội hình xe cộ, vào giữa đội hình lính tráng. Có rất nhiều bóng người bóng lính túa chạy mất đà mất hướng bị rơi xuống vực, rớt xuống sông. Chưa hết, dưới kia, trên mặt nước, đang có la liệt những tàu những thuyền chen chúc chở lính qua sông thì bỗng một loạt đạn pháo rơi xuống. Những cột nước dựng lên, những mảnh thuyền dựng lên, những xác người dựng lên, ụp xuống. Đến khi mặt sông trở lại phẳng lặng thì không còn thấy một chiếc thuyền nào nữa ngoại trừ những mảnh vỡ, những đầu người, những thân người không toàn thây nhấp nhô, vật vờ, chìm nghỉm trong sóng nước, trong màu máu đỏ loang ra khắp mặt sông, loang đến ngang trời.

Giữa lúc đó, một chiếc xe dân sự màu trắng khá sang trọng nhưng thân vỏ đã sây xát, nhiều chỗ bẹp dúm len lách đám đông đang xô đảy đi lên. Tới một chỗ dốc sát bờ sông, chiếc xe buộc phải giảm tốc độ, đó cũng là lúc một toán lính biệt động ùa ra chặn lại, gí súng bắt người trên xe xuống hết. Chiếc xe vẫn ngoan cố ngúc ngoắc bò đi. Tức thì một loạt súng găm thẳng vào hai lốp trước khiến nó chúi đầu xuống, buộc phải dừng lại. Bước ra khỏi xe chỉ là hai người đàn bà: Dung và Diễm Lan, vợ viên tỉnh trưởng Daklak.

Sau cái đêm ở lán sư trưởng Lâm, buổi sáng cô được dẫn lên gặp tư lệnh mặt trận. Biết cô chính là người tình báo đã cung cấp được nhiều tin tức quý giá, kịp thời cho chiến dịch Buôn Mê Thuột, tư lệnh vui lắm. Ông có ý giữ cô ở lại với lý do nếu đã lộ rồi thì ở luôn đây, sẽ về phòng tham mưu mặt trận làm trợ lý tổng hợp chuyên nắm tình hình địch cho ông nhưng cô xin phép từ chối bởi nhiệm vụ của cô lúc này, như chú Thanh nói là tiếp tục tìm cách bám lại trong lòng địch để phục vụ cho những chiến dịch tiếp theo mặc dù được trở về với đội ngũ như cô nói : " Bác ơi, luôn luôn là nỗi khao khát cháy bỏng trong lòng cháu." Trưa hôm đó, cô đã kể với sư trưởng tất cả mọi chuyện trong gia đình, chuyện về cô, về Hùng đang là một toán trưởng Hắc Báo ở đây, và nhất là chuyện của má, má vẫn rất nặng lòng với ông và từ đó đến nay má vẫn ở một mình. Tiễn cô ra cửa rừng, ông khẽ nắm lấy tay cô:" Nếu gặp được má trước, con nhớ gửi lời bác thăm má và nói , đối với má lòng bác vẫn nguyên vẹn." Cô đã kêu ông là Ba và gục đầu vào ngực ông khóc như đứa trẻ. Rồi cô lại trở lại trang trại của bà Diễm Lan. Hai chị em quyết định hoà vào dòng người xuôi ra biển. Sở dĩ hai người có thể đến được tận đây sau khi đã bỏ lại đằng sau hàng cây số người dày đặc là nhờ có lệnh của tướng Tuấn, hay nói đúng hơn là nhờ có sự áp tải trung thành và rất tháo vát của tên vệ sĩ đẹp trai cùng với tốp hộ vệ của hắn. Tìm gặp được cô ở ngã ba rẽ về đây, gã đã kính cẩn và lịch sự mời cô trở lại theo nhã ý của tướng tư lệnh để đề phòng mọi bất trắc có thể xảy ra. Cô còn đang ngập ngừng vì đây là một dịp tốt để có thể trở lại vị trí như mong muốn của chú ấy nhưng lại chính là Diễm Lan kiên quyết gạt đi với câu nói bạt trời:" Không đi đâu cả. Chú về nói với ông ấy là ngay đến tính mạng của các ông ấy, của ông Thiệu cũng còn chưa biết phòng thế nào, sao còn phòng nổi cho người khác" rồi cứ kéo xếch cô lên xe. Tên này không biết xử trí thế nào đành âm thầm kéo cả nhóm bám theo làm nhiệm vụ hộ tống, khi đi trước, lúc đi sau, chỗ mềm thì dùng miệng, chỗ rắn thì dùng súng, chỗ rắn quá thì lại đưa lệnh của tướng quân khu ra, một cái lệnh tuy chả ăn nhằm gì với đám hỗn quan hỗn quân lúc này nhưng lại khá có tác dụng với các lực lượng quân cảnh bám dày đặc tren đường nên cuối cùng cũng bò đến được đây sau khi họ buộc phải chia tay với cái lệnh gọi ngang hông của chuẩn tướng Cẩn bắt phải trở về đội hình cận vệ ngay.

Diễm Lan vừa bước xuống đã xếch đôi lông mày cong vút lên, nói cứng:

- Các chú đừng làm hỗn. Chồng tôi là đại tá tỉnh trưởng đã bị bắt, sống chết chưa biết thế nào. Các chú vuốt mặt cũng phải nể mũi chứ.

- Khớ, đại tá! Đại tá là cái con mẹ gì - Một gã bịt băng kín đầu, thân hình to như con bò mộng cười sặc như bị bóp cổ - Đã tháo chạy như chó thì đại tá, đại tướng hay thằng lính chai đít đều giống nhau tuốt. Coi nào, xin phu nhân đại tá cảm phiền!

Hắn tiến lại, thò bàn tay đen thui lục lọi vào khắp thân thể thị, lôi từ trong đó ra đủ các thứ tiền, vàng, giây chuyền, nhẫn...nhét ráo trọi vào túi. Đâu đó, hắn còn dùng mũi súng hất ngược vạt áo thị lên, trố mắt nhìn rồi bỏ xuống, cười chán ngắt:

- Quá đát, dẹp, loại này có cho vô nồi nước lèo cũng chả còn chút váng. Còn con này - Hắn tiến sát Dung - Chắc cũng vợ một thằng úy thằng tá nào đó chứ hả? Giơ cao tay lên!

Hai bàn tay cóc cáy lại lặp lại hành động cũ, lặp lại thô bạo hơn mặc kệ Dung co gập người lại hai tay níu chặt lấy cạp áo cạp quần, tuy vậy một mảng ngực trắng nõn vẫn lộ ra giữa nắng.

- Ai cha cha, ngon! - Lại trố mắt - Mẹ, bao nhiêu đàn bà con gái ngon lành đều bị bọn chó nó đớp hết, lính tráng cùng đinh đành nhai đồ thừa vậy, còn hơn không. Nào, cô em, nhung lụa bơ sữa thừa rồi, giờ hãy chịu khó bù trừ cho kiếp lính trần ai khoai củ này một chút, đời mà.

Diễm Lan vội lật đật đứng xen vào giữa, giọng nói đã hạ xuống tới mức gần như nằn nì, thiểu não:

- Mấy chú ơi! Mấy chú nghe chị nói đây, tiền vàng mấy chú đã lấy hết rồi thì người mấy chú cũng nên tha chứ.

- Vàng là cái mẹ gì! - Gã này trợn mắt xoè ngửa nắm tiền, vàng ra - Chỗ này có mua nổi một ca nước không? Lui ra, con già này!

- Được, tôi già mấy chú có kêu là con già tôi chịu nhưng còn em nó, mấy chú có biết em nó là ai không?

- Là ai? - Một thoáng tò mò.

- Là thư ký đặc biệt của ông thiếu tướng tư lệnh quân khu, là... là thượng cấp của mấy chú đó, để cho người ta đi.

Lại một tràng cười sặc sụa:

- Mẹ! Thư ký thì nước mẹ gì, đến vợ của lão bọn này cũng chả ngán nữa là. Mà có khi con nhỏ ngọt thịt này cũng là một thứ vợ lẽ cũng nên. Tới luôn tụi bay!

Những đôi mắt và những cái miệng khát dục ngầu đục nhe ra, bập vào. Chúng hè nhau bao vây, úp chụp lấy cô, lôi xềnh xệch cô vào một cái bụi gần đấy. Cô quẫy đạp, chống cự, cắn cấu đấm đá, thậm chí cả xử dụng một vài miếng võ tự vệ quyết liệt nhưng ăn thua gì, bày quỷ đói càng bị kháng cự càng lên cơn đói. Ngoài kia tiếng của bà Diễm Lan rú lên:

- ối giời ơi!... Có ai cứu với không... Chúng nó giết người...có kẻ hiếp người...

Lập tức một báng súng quật bà ngã dụi, cái miệng vẫn ngáp ngáp muốn kêu nữa nhưng không ra tiếng chỉ có bụi vẩn lên trước cửa miệng. Trong này xống áo của Dung đã bị xé tơ tướp, những mảng da thịt con gái lộ ra trắng đến tội tình, có cả những mảng bị tím bầm, rớm máu. Kiệt quệ, tênh hênh, đau đớn, cô chỉ còn biết nằm lịm cho nước mắt chảy ra...

Đúng lúc đó thì một chiếc Zeep à tới. Hùng nhảy thốc xuống. Thoáng hiểu ra sự tình, không cần đắn đo, không cần biết người bị hại kia là ai, hắn điên loạn rút súng nẻ vào giữa sọ cái thằng to như trâu mộng đang đè nghiến lên cô một viên rất gọn. Chát! Tên này chỉ kịp uốn cong người lên một cái như con đực thoát dương rồi gục mặt xuống chết, chiếc thắt lưng quần vẫn trễ xuống quá hông. Hùng nẻ phát nữa. Thằng bên cạnh đổ nhào. Cây súng lại chực đưa lên... Biết gặp tay tổ, cả bọn vội bấm nhau tháo chạy. Không thèm bắn theo, Hùng cúi xuống, dùng đế giày lật mạnh cái lưng chần rần của tên đang đè lên bụng cô ra và chợt thốt lên kinh ngạc: Hắn đã nhận ra cô gái đang nằm phía dưới là ai. Sau phút sững sờ, hắn chuyển ra nổi nóng, ném cho cô cái áo hắn đang mặc rồi gần như thô bạo tóm tóc cô dựng dậy, rít lên:

- Dung! Mày làm gì ở đây? Tại sao mày lại lọt vào giữa cái đám ma quỷ khốn nạn này? Hả? Hay là mày cũng là cái loại...

- Anh Hai... - Dung vừa mếu máo vừa xốc lại quần áo - Anh không được nghĩ về em như thế.

- Vậy mày muốn tao nghĩ về mày thế nào? Tao nghĩ mày là bà thánh mẫu chắc. Hừ! Mấy năm nay tưởng mày đã lưu lạc tận phương trời nào hay ho lắm chứ ai dè mày lại lang thang ở đây.

Không nói lại, cô lặng lẽ đi đến nâng bà Diễm Lan dậy. Thấy cô vẫn an toàn, bà ôm lấy cô khóc lặng. Cảm động trước tấm lòng ấy, Dung cũng để mặc nước mắt chảy ra.

- Tội nghiệp em tôi quá... Sao lại có thể ra nông nỗi này hả em... Chúng nó vẫn chưa làm gì được em chứ? - Dung bặm môi lắc đầu. Bà quay qua nhìn lên Hùng vẻ đầy biết ơn - Cám ơn cậu quá! Nếu bữa nay không có cậu thì con nhỏ em tôi sẽ không biết ra sao. Xin cậu cho biết quý danh để chị em tôi sẽ có dịp đền đáp.

Không để ý hay không thèm để ý đến câu nói đó, Hùng nhìn em gái, hất cằm:

- Giờ sao? Chuyện của mày mày định tính thế nào đây?

- Kệ em. Anh cứ đi làm việc của anh đi!

- Không kệ được. Kệ để mày lại bị chúng nó lột trần lột truồng ra như vừa rồi hả? Tao đang bận, tao còn có rất nhiều việc phải làm

Dung không trả lời, chỉ nhìn anh trừng trừng, nước mắt ứa ra. Hồi lâu cô mới nói:

- Anh Hai... Đến nước này rồi mà anh vẫn còn thích nghênh ngang súng ống như thế ư?

- Nhóc con, biết gì! - Hùng quát - Mau lên xe đi, tao đến chậm một chút thì có phải đời mày đã tiêu rồi không. Lên xe, lẹ lên!

-Không! - Dung lắc đầu - Em có việc của em, anh cứ lên xe của anh và tốt nhất là anh hãy tháo bỏ bộ quân phục và khẩu súng kia đi, anh vẫn chưa thấy chán, thấy mọi sự đã hết rồi à. Tốt nhất là nhân lúc này anh hãy về trông nom má, em cũng sẽ về sau.

Nói xong cô cầm lấy tay bà Diễm Lan dìu xuống phía cây cầu phao đang đặc kín người. .

- Dung...

Tiếng gọi ấy làm cô thoáng dừng lại. Tiếng gọi ruột thịt, tiếng gọi của một người anh. Những năm thơ bé, cô đã được nghe tiếng gọi ấy biết bao lần. Cô biết người anh ấy vẫn thương yêu mình hết lòng như ngày xưa, kể cả khi biết cô bỏ nhà ra đi. Tình thương của một kẻ kiêu ngạo, một tính cách không quen, không thích hạ mình nói những lời êm dịu, yếu đuối. Dung... đã lâu lắm rồi cô mới được nghe lại cái tiếng gọi vừa yêu thương vừa lạnh lẽo này nhưng cô không thể dừng lại, cô còn bà Diễm Lan, một người đàn bà ở tầng lớp trên nhưng lại rất chân tình, tốt bụng khi rơi vào những hoàn cảnh hiểm nghèo, và trên nữa cô còn có nhiệm vụ của cô, cô không thể gắn bó với con người ấy lúc này được dẫu biết rằng nếu gắn, tính mạng của cả cô của cả bà Diễm Lan sẽ được bảo toàn.

Bước chân cô quả quyết đi thẳng để mặc cho con người dữ tợn kia nhìn theo khổ sở và điên giận. Hắn giơ súng bắn hết một băng lên trời...

Lúc ấy từ một góc kín bên vệ đường, sau một chiếc GMC bị trúng đạn lật nghiêng có một con mắt đang nhìn ra. Con mắt trống rỗng và tuyệt vọng. Con mắt của tướng Tuấn. Ông ta đã có mặt ở khúc đường tử thần này từ trước khi xe của Dung đến nhiều tiếng. Đến với tư cách một người chịu trách nhiệm về toàn bộ cuộc rút quân này. Nhưng ngay từ phút đầu ông ta đã hoàn toàn bị choáng váng. Trước mắt ông, trên tất cả các cung đường, tất cả các khoảnh đất, cuộc lui binh chiến thuật mà ông muốn nó sẽ trở thành một cuộc vận động chiến đã hoàn toàn phá sản.Quân lính của ông ta, thứ lính thiện chiến và có kỷ luật nhất trong các quân khu quân đoàn mà ông vẫn hằng tự hào đã hoá xác biến thành một bầy thảo khấu, một đám ăn mày, một lũ cướp trộm, một bầy quỷ dữ. Chúng đã làm ông cay đắng tận đáy lòng. Chao ôi! Chả lẽ vì những thằng người ghê tởm kia mà mình đã định đánh đổi cả cuộc đời ư? Nhưng họ có cần mình đánh đổi không hay là như sáng nay, một thượng sĩ sắp chết đã độp thẳng vào mặt ông khi nhận ra ông: " Ông chỉ huy trả lời đi, ai, kẻ nào, những bọn nào đã đảy chúng tôi đến bước đường thân tàn ma dại, đến cái chết tủi nhục thế này? " Ông đã không trả lời, không dám trả lời và chui vào sau một gờ đá quyết định tháo bỏ chíec áo quân phục. Không, ông không sợ bị trả thù bởi bộ quần áo võ tướng này, ông không phải là người như thế nhưng sau tất cả mọi việc đã đau đớn chứng kiến, ông thấy mình không nên khoác nó vào người nữa. Ông chỉ là một tên lính tồi, một gã mơ mộng, một kẻ ngông cuồng, một đứa giết người khi vào giờ phút chót cùng vẫn còn đi ảo tưởng sẽ thay đổi được cục diện chiến trường. ÔI, còn thay đổi gì nữa khi cái địa ngục trần gian, cái nồi lẩu hổ lốn toàn thịt người , cái tinh thần của quân lực đang nhỡn tiền đã hiện ra thê thảm đến dường kia. Nhục! Binh nghiệp một đời nếm trải đủ mùi đây là lần đầu tiên ông thấy nhục. Một cái nhục ăn sâu, nhức buốt, lan toản , gặm vào từng tế bào từng lỗ chân lông, nhục đến nỗi có lúc ông đã quên đi cả cái đau đáu về đứa con gái chưa biết trôi dạt nơi đâu của mình. Thế là, với cái nhục đó, cộng thêm nỗi cô đơn, hụt hẫng đến tột cùng, viên lãnh chúa kiêu hãnh của toàn vùng cao nguyên lặng lẽ bỏ đội hình, bỏ vị trí, bỏ lon hàm, bỏ hết để một mình thực hiện cuộc vi hành vào hỗn mang. Và ông đã gặp Dung ở đây, đã chứng kiến lính của chính ông chửi xỏ vào mặt ông thế nào và, khủng khiếp hơn là đã định hại nhục con gái ông làm sao. Đúng, ngay từ lúc nó bước xuống ông đã hoảng hồn, đến khi chúng hỗn xược dám thọc tay thóc chân vào người nó thì ông không chịu nổi nữa, đã định xông ra nhưng rồi lại nghĩ chắc chúng chỉ dừng lại ở đó, dù sao họ cũng là những sĩ quan được đào tạo đàng hoàng và tới khi con gái bị lôi xềnh xệch vào bụi thì lồng ngực ông bỗng phá bung, ông quyết định nhảy ra mang cái thân già, mang cả cái chức tư lệnh đã vất xuống đất này ra ăn thua đủ với chúng một phen rồi muốn ra sao thì ra nhưng ý định đó đã không thực hiện được bởi sự có mặt đúng lúc của Hùng. Hùng, thằng con riêng của người đàn bà ấy, thằng con ruột của cái gã chân đất mắt toét kia sao lại cũng có mặt ở đây? Không, ông sẽ không thể nhận ra nó, nhận ra sao được khi ông bỏ đi nó mới có vài ba tuổi và nó cũng không thể nhận ra ông, tất nhiên, nếu như lúc đó con bé không kêu tên. Ôi chao, nước đời lắm nỗi, con của mình thì đi theo nó, con của nó lại đứng ở phía mình, sao thế nhỉ? Chua chát, ông ta ngửa cổ cười hấc một tiếng và khi hết cười nhìn trở lại thì hai người đàn bà một già một trẻ đã mất hút trong dòng người nhung nhúc rồi.

Vừa lúc ở trên cao, một cánh trực thăng ở đâu vè vè bay tới rồi từ từ hạ càng. Sức gió ù ù của chiếc cánh quạt thổi thốc nốt chiếc quần dài của kẻ dâm tặc xuống tới tận gót chân. Chuẩn tướng Cẩn cùng viên cố vấn Mỹ bước ra, nhìn quanh một vòng, nhìn vào cả hai cái xác chết đang nằm tô hô rồi đi nhanh tới chỗ Hùng vẫn còn đứng như đóng đinh nhìn theo hướng em gái. Không nhận biết được điều đó, viên chuẩn tướng lên giọng rất nặng:

- Trung tá! Ai chỉ huy ở đây? Tại sao lại có hiện tượng quân hồi vô phèng quá cỡ thế này? Để ùn lại ở đây là tự sát hết.

- Tự sát ư? - Hùng cười khảy, quay lại - Chúng ta đã tự sát ngay từ khi các ngài cứ khăng khăng quyết định phòng thủ Pleicu và Kontum rồi, thưa ông chuẩn tướng. Bây giờ có tự sát thêm nữa thì cũng vậy thôi.

- Tôi ra lệnh cho anh phải dùng đủ mọi cách, kể cả nổ súng để thiết lập lại trật tự trong đoạn đường này !- Hắn vằn mắt.

- Chuẩn tướng đi mà nổ, thiên hạ ở đây đã nổ vào nhau đủ rồi.

- Anh định chống lệnh?

- Thật là ngớ ngẩn!

- Anh bảo ai? - Hắn tiến sát lên một bước.

- Bảo tôi, bảo ông, bảo cả cái thằng Mẽo đang đứng cạnh ông kia - Hùng cũng tiến sát lên, cái bớt trên gò má nhợt đi dễ sợ - Cuối cùng vẫn chỉ có cái dân da vàng mọi rợ này là lãnh đủ, còn hắn ta, còn nội các, còn ông Thiệu lúc này đang làm gì ? Làm gì, ở lại hay đã chuồn rồi, đã có lúc nào ông chuẩn tướng để bụng nghĩ đến chưa? Tốt nhất ông hãy bảo cái thằng Mẽo ấy cút đi, cút càng nhanh càng tốt, ngứa mắt lắm!

Tên Mỹ sờ tay vào súng nhưng bàn tay của Hùng đã nắm vào bá súng của mình nhanh hơn. Hai ánh mắt, hai sắc màu chém vào nhau tóe lửa như dồn hết sự hận thù, khinh bỉ và cả phản trắc...Cái tình thế nhạ cảm này sẽ chưa biết diễn ra thế nào nếu như lúc ấy tướng Tuấn không từ phía trong bước ra, tiến đến, lặng lẽ đứng chắn giữa hai người. Không còn ai nhận ra cái giọng nói hàng ngày của ông ta nữa:

- Thôi, tôi xin các người, xin tất cả! Chúng ta chưa đủ nhục nhã hay sao mà lại còn định vấy bẩn vào mặt nhau ở đây. Nhục! Nhục lắm các ngài có biết không?

- Chết nỗi, ông thiếu tướng! - Cẩn kêu lên làm ra bộ ngạc nhiên - Cứ nghĩ thiếu tướng vẫn đang ngồi điều hành việc đại sự tại tổng hành dinh kia chứ đâu có ngờ ông tư lệnh vùng 2 khét tiếng hào hoa, mã thượng lại đi xuống tận đây trong bộ dạng dân thường thế này. Mà lại không có một lực lượng bảo vệ nào hết, thật quá nguy hiểm!

- Anh Cẩn! - Tuấn nhìn vào mắt hắn với cái nhìn thương hại - Từ bây giờ không còn vùng 2 vùng 3, cũng không còn ông tướng ông tá nào nữa hết. Tan rồi. Và tôi không còn là thượng cấp của anh và anh cũng không còn là hạ cấp của tôi, tôi và anh chỉ còn là hai thằng lính già cố vắt kiệt sức mình lần cuối để làm sao bớt đi được phần nào sự chết chóc vô ích của đám lính trẻ vô tội kia, tất nhiên là còn tuỳ ở anh và ngài Smit đây - Khẽ quay qua Hùng, hạ giọng - Trung tá, nếu có thể tôi muốn được gặp trung tá một chút.

Hùng ngần ngừ rồi dập gót giày, lặng lẽ đi theo ông ta ra một chỗ khuất. Đây là lần thứ hai Hùng được giáp mặt ông ta và cũng là lần thứ hai anh thấy ngờ ngợ như nhận ra một cái gì đó hết sức quen thuộc trong con người này nhưng lại không thể nhận ra. Khi chỉ còn hai người, ông ta chiếu một cái nhìn day dứt rất lạ vào mắt Hùng:

- Anh Hùng! Cho phép tôi được gọi trung tá như thế. Anh có thể biết tôi và cũng có thể chưa biết, không sao. Tôi chỉ xin nhờ trung tá một việc, một việc hệ trọng, còn hệ trọng gấp ngàn lần sự thắng thua của cuộc chiến này, đó là tôi, một viên tướng đã hết thời sẽ vô cùng biết ơn nếu như trung tá tìm lại được con bé mà hồi nãy trung tá đã cứu khỏi một sự nhục nhã và trông nom giùm tôi. Trăm sự nhờ trung tá, cám ơn...

Ông đưa tay ra bắt. Một bàn tay nóng hầm hập, ươn ướt như đang lên cơn sốt và... thiếu đi ngón út. Chính cái ngón út ấn tượng đó đã khiến Hùng giật mình nhận ra đó là ai. Hèn chi...Nhưng chưa kịp phản ứng gì thì cái dáng lầm lũi của con người kia đã bỏ đi rồi. Không đi về phía chiếc trực thăng mà đi sâu, mất hút vào dòng binh lính vẫn đang trong cơn chen lấn, giẫm đạp cuồng nộ trên mặt cầu... Lát sau, đã lại thấy cái bóng gầy guộc của ông ta đứng chênh vênh trên một mố cầu vung chân vung tay hò hét một cái gì đó như thể đang cố lập lại một trật tự mà chính ông ta cũng thừa biết rằng không thể nào lập được...

Và vào một giây phút chớp nhoáng rất nhanh, người ta thoáng nhìn thấy cái bóng ấy cùng với một số bóng khác bị tung lên, rớt xuống sông khi có một trái pháo không biết từ đâu đã rót trúng mố cầu. Từ trên bờ, viên cố vấn Mỹ bất giác đưa tay lên vành mũ trang trọng làm động tác chào:

- Vĩnh biệt một quân nhân dũng cảm nhưng sinh không đúng thời.

Những đoàn người vẫn xô đảy trôi qua... trôi qua trong mặt đất ngổn ngang và bàu trời tím bầm...

30

Như một sự chuyển dịch tất yếu của quy luật chiến tranh, đoàn quân di tản chảy đến đâu thì chỉ huy sở của Bộ tư lệnh mặt trận chuyển theo đến đó. Thời gian là cứu cánh.Thời gian là tất cả. Mọi sự đã trở nên hết sức khẩn trương. Bộ tư lệnh mặt trận có thể nhóm họp bất cứ lúc nào: sáng trưa chiều tối, giấc nửa đêm và họp bất cứ ở đâu: trên xe, trong lán, bên vệ đường, trong nhà dân. Những bức điện từ Bộ tổng bay xuống tới tấp và những bức điện từ Bộ tư lệnh mặt trận cũng bay lên như mưa rào. Chưa bao giờ các chiến sĩ thông tin điện đài lại phải làm việc với một cường độ lớn như thế. Và cũng chưa bao giờ các cấp chỉ huy lại phải căng đầu căng óc để thảo ra những phương án tác chiến nhiều như vậy. Phương án này chồng lên phương án khác. Kế hoạch này đè lên kế hoạch kia. Mới lúc nãy thôi ý đồ này còn đang là thượng sách vậy mà chỉ sau mấy phút ý đồ đó đã trở thành lạc hậu mất rồi. Lại thức trắng. Lại không kịp ăn kịp uống gì cho một bữa cơm trọn vẹn. Khẩn trương! Khẩn trương! Và khẩn trương!

Trong một cuộc họp mang tính khẩn cấp như thế, tại một cánh rừng sát mặt lộ, tư lệnh Minh Hảo dù vừa trải qua một cơn sốt rét rung võng khi đêm lúc này vẫn cố gượng dậy trong vai trò chủ trì. Giọng nói chậm rãi, khúc triết của một nhà nghiên cứu quân sự chuyên nghiệp bỗng biến mất và thay vào đó là những âm tiết dồn dập:

-... Giải phóng Buôn Mê Thuột chỉ là bước khởi đầu, nhiệm trọng yếu và cũng là khó khăn nhất của chúng ta bây giờ là chặn đứng, đánh tan được cuộc di tản của kẻ địch. Chúng đang rối loạn trên tất cả các hướng, chúng ta phải chặn đứng được chúng trên tất cả các điểm. Đường 7 vẫn là đường huyết mạch, hầu hết các đơn vị chủ lực của chúng đều rút qua đấy, sư chủ công của đồng chí Lâm sẽ đảm nhiệm con đường độc đạo này.Các đơn vị khác tuỳ theo đặc điểm tình hình địch mà chủ động tìm cách đánh thích hợp. Bị đột kích bất ngờ, vào bước đường cùng, chắc chắn chúng sẽ điên cuồng chống trả, bộ đội không được chủ quan khinh địch. Từ giờ phút này, Bộ tư lệnh ra lệnh cho toàn mặt trận bước vào cuộc truy kích chiến lược. Nhất định không cho một cánh quân nào dù nhỏ nhất của chúng tràn được xuống đồng bằng. Chiến thắng Buôn Mê Thuột sẽ trở thành vô nghĩa nếu như chúng ta không hoàn thành được nhiệm vụ trọng yếu này.

- Có một việc này ta cần phải triển khai ngay - Tư lệnh phó Vũ Lân từ nãy ngồi im lặng với vẻ bồn chồn lúc này mới lên tiếng - Triển khai trước hết. Đó là sư 10 phải nhanh chóng tung người cắt rừng vượt suối sao đó để chốt chặn được cây cầu bắc qua sông Ba trước sáng mai, khi chúng chưa kịp tràn qua để tạo điều kiện cho bộ đội ta từ phía sau đánh thốc tới. Anh Phước bàn với anh Lâm trực tiếp lo vụ này.

- Rõ! - Tham mưu trưởng vội dụi tắt điếu thuốc, đứng bật dậy - Chúng tôi đã nghĩ đến chuyện này và đã chuẩn bị lực lượng. Nhất định sẽ làm một cú chặn đầu khoá đuôi ngoạn mục, chúng có chạy lên trời cũng không thoát.

Cuộc họp được kết thúc nhanh như khi nó mở đầu. Tham mưu trưởng còn nán lại một chút, bước đến cạnh tư lệnh với cái cười hết sức ngọng nghịu.

- Báo cáo anh...

- Cái gì nữa? - Tư lệnh không nhìn nhìn lên - Lại chuyện thiếu phương tiện hả?

- Dạ, không. Tôi... tôi muốn hoàn trả cho anh món nợ đã hứa.

- Nợ gì ? Hứa nào? - Tư lệnh tròn mắt.

- Thuốc ạ.

- Sao lại có thuốc men vào đây?

- Tôi đã hứa vay một trả mười, vậy bây giờ tôi xin trả - Ông lôi trong bồng ra mấy cây thuốc Rubiquen vuông vức đặt tất cả lên mặt bàn - Chả giấu gì, đây là chiến lợi phẩm anh em người ta cho.

- Cha mẹ ơi!- Tư lệnh bật cười - Đây là lúc nào mà đầu óc cậu còn nhớ được cả đến cái việc ấy hả?

- Chết! Việc nào ra việc ấy chứ, thủ trưởng!

- Cái lão này, đúng là lão đi sai nghề thật rồi. Thôi, cầm lấy đi, mấy đêm nay mình ho quá.

Nhưng cái bóng xoắn bện như thừng chão của tham mưu trưởng đã biến mất ngoài cửa lán rồi. Tất cả đang chạy đua với thời gian. Chạy đua không phải từng phút mà từng giây. Sau trận phản kích thắng lợi và chịu không ít tổn thất, chưa kịp nghỉ lấy một giờ, cả mặt trận lại tiếp tục lao vào một cuộc chiến đấu mới, cuộc chiến đấu truy kích mà sự khó khăn, gian khổ chắc chắn sẽ gấp bội Các cán bộ chỉ huy vừa cho bộ đội bôn tập vừa lên phương án. Phương án nào chưa chuẩn sẽ vừa chiến đấu vừa hoàn thiện thêm. Các thành viên trong Bộ tư lệnh chia nhau tản về hết các đơn vị độc lập để trực tiếp chỉ đạo. Không còn thời gian nữa. Kẻ tháo chạy thường bao giờ cũng nhanh hơn người đuổi theo. Kẻ điên cuồng đi tìm đường sống thường bao giờ cũng nhanh hơn người chốt chặn. Con ác thú khổng lồ này đang vùng vẫy để vượt ra ngoài vòng cương toả, nếu không đánh gẫy xương sống nó để nó trườn được xuống duyên hải hợp lưu với những con ác thú khác tạo thành thế lực quật lại thì cuộc tiến công này tốc độ sẽ bị chậm lại biết chừng nào.

Tất cả là tốc độ.

Nhưng tốc độ lại phụ thuộc phần lớn vào phương tiện. Và phương tiện thì lấy ở đâu ra khi toàn bộ mặt trận chỉ có những chiếc xe chở pháo, chở đạn có thể đếm trên đầu ngón tay. Còn chở người?

Câu hỏi này đã được giải quyết bằng chính sức mạnh của nhân dân.

Thị xã đã hoàn toàn giải phóng. Ngay tại trung tâm thị xã , già làng Y’Blim, quân hàm đại tá lấp lánh đang đứng bình dị và uy nghi trước rất nhiều xe và người. Ông đang làm nhiệm vụ của một chủ tịch quân quản trước đám đông dân chúng. Giọng ông thật dõng dạc:

- Cách mạng và BoK’Hồ đang cần nhiều nhiều xe, nhiều người, càng nhiều càng tốt để chở bộ đội tiến xuống đồng bằng giải phóng Tây Nguyên. Ai có xe gì giúp xe ấy. Xe to xe nhỏ, xe đò xa Lam, xe máy xe đạp, xe trâu xe bò, xe ngựa... đều được hết. Để cho kẻ ác chạy thoát là chúng ta có tội với Tây Nguyên, có tội với lịch sử , có tội với các chiến sĩ và đồng bào đã ngã xuống, có tội với mong ước của bà con bao năm nay nay đã sắp thành sự thật. Nào, ai có thì giơ tay lên để tôi đếm! Giơ cao! Làng buôn giải phóng rồi, không việc gì mà phải giơ thấp cả.

Cùng với tiếng cười rất vang của người thủ lĩnh buôn làng, một rừng những cánh tay giơ thẳng về phía trước. Rồi lại một rừng nữa. Có người giơ hai lần. Có người giơ cả hai tay. Và chỉ không đầy mười phút sau, chao ôi, như trong cổ tích, từng đoàn xe các loại trông thật vui mắt bắt đầu tuôn ra từ các nẻo đường, các bản làng, ngõ phố, xếp thành hàng ngang, nối thành hàng dọc tiến ra mặt đường. Con đường vừa nãy còn dặc dài hun hút nhường ấy mà giờ đây chỉ còn thấy xe là xe, xe đậu dài theo đường, xe xếp hàng hai hàng ba, đứng ở đầu này không nhìn thấy đầu kia. Chỉ chờ có thế, ngàn ngạt các đơn vị bộ đội đã đợi sẵn hai bên đường vội đua nhau nhảy ào lên, ngả nghiêng, chật ních. Vẫn còn người đứng dưới đường, vậy thì ngồi chật chật vô các đồng chí ơi, xe Honda chịu chó chở bốn người, năm người đi! Nhưng vẫn chưa lên được hết, thì ráng chờ những đoàn xe sau, chỉ sợ thiếu người, sợ chi thiếu xe. Tiếng động cơ nổ váng trời. Khói ống xả phun trắng đất. Tiếng tù và làm hiệu lệnh xuất phát vang tiếp theo. Đoàn xe tổng hợp dài cả mấy cây số bắt đầu rùng rùng chuyển động rồi bon nhanh về phía hướng đông. Xe có tốc độ nhanh chờ xe tốc độ chậm. Xe to nhường cho xe nhỏ vượt lên. Xe gắn máy được ưu tiên cứ mặc sức mà luồn lách. Riêng xe có súc vật kéo, bà con nghe đây, cứ từ từ mà đi, miễn là đừng dừng lại. Đoàn xe chuyển động xa dần. Khói và bụi và cờ hoa và tiếng hò la vẫy tiễn đoàn xe nhân dân vẫn không thôi vọng lại.

Trong không khí hừng hực đó, sư trưởng Lâm tiến đến trước già làng Y’Blim, giang tay ra xiết mạnh ông vào lòng. Hai người đàn ông, hai lực lượng, hai thế trận ôm chặt lấy nhau giây lâu rồi sư trưởng nhảy lên chiếc xe của mình. Người chỉ huy sư đoàn thép thay mặt tất cả quay lại giơ hai tay lên thành động tác tạm biệt bà con, tạm biệt Buôn Mê Thuột, tạm biệt đường 14, tạm biệt già làng hẹn ngày chiến thắng trở lại.

Khí thế tiến công động đến trời xanh. Lúc ấy, từ thung sâu, từ các vách núi, từ khắp các bản làng xa mờ, lại như có một tiếng kồng nổi lên, nhiều tiếng kồng nổi lên, vọng vang khắp thinh không, vọng tới cả đoàn xe phía trước đang băng mình vào khói lửa làm cuộc đại truy kích có một không hai trong lịch sử vùng đất cao nguyên này.

31

Nhưng có một dòng người khác lại ngược hoàn toàn với dòng xe đông đảo ấy.

Tiểu đoàn trưởng Oánh lúc này đã mang bộ đồ bộ binh, nón tai bèo, súng AK đang dẫn đầu đội hình của mình băng qua rừng đêm. Không thấy rừng , không thấy người, chỉ thấy tiếng thở hổn hển và tiếng những đế dép nghiến vào lá lạo xạo. Cách đây ba giờ, đơn vị anh nhận lệnh bằng mọi giá phải đón đầu chặn được địch ngay tại đầu bên này cây cầu bắc qua sông Ba trước sáng. Nếu để chúng qua được cầu, lợi dụng cây cầu đó để phản kích lại thì cuộc truy kích của đại quân sẽ khó khăn khôn lường. Nhiệm vụ nặng nề, thời gian lại quá gấp, đường từ đây đến đấy nếu tính theo lối chim bay thì cũng phải trên năm chục cây số. Nhìn trên bản đồ thì chỉ thấy rừng và rừng, không có đường cũng không có một mẩu phương tiện, tất cả chỉ trông nhờ vào đôi chân bôn tập và những cây đuốc được đốt sáng. Không kịp cơm nước, anh cho đơn vị xuất kích ngay.

Chạy sau anh là H'Krol. Anh không muốn cho cô đi lần này vì vất vả lắm, sức gái làm sao kham nổi nhưng cô lại bảo nếu không có người thuộc đường như Krol thì cái bộ đội có chạy nhông nhông suốt đời cũng chả đến. Thế là lại đành phải gật đầu. Mới được nửa đường đuốc đã cháy hết. Bật lửa đã hết đá. Chỉ còn một cái giành riêng cho Oánh đề phòng lúc bất trắc. Đèn pin cũng không còn sáng nổi cái nào. Rừng càng khuya càng tối như hũ nút. Chao ôi, giá bây giờ có một chút đom đóm như ở bờ ao quê nhà để khỏi lao vào cây, khỏi lao vào nhau thì tốt biết bao.Tốc độ chạy chậm hẳn lại. Đã có người đập mình vào gốc cây, ngã dúi dụi. Có người vướng rễ văng cả người cả súng ra xa rồi lại lồm cồm bò trở dậy chạy tiếp. Lại có người trở báng súng va vào mặt người đằng sau cái chát, một tiếng chửi tục, một tiếng xuýt xoa rồi lại chạy. Chàng hoạ sĩ chạy giữa đội hình đánh rơi cả đồ nghề, lọ mọ tìm một lúc không thấy, anh phủi tay:" Kệ mẹ nó! Tính sau". Giống như Hơ'Krol, Hướng cũng là trường hợp Oánh bắt phải ngồi nhà nhưng anh cứ trợn trạo khăng khăng đòi đi. Cái tốc độ bôn tập thiếu sáng thật nhọc nhằn, đứt quãng. Và khát. Khát cháy cổ. Chút nước cuối cùng trong bi đông cũng được mọi người dốc cạn queo rồi.

Oánh đột ngột dừng lại, quăng mạnh chiếc đèn đã hết pin đi vào rừng, càu nhàu:

- Kiểu này đến sáng cũng không thể tới được điểm chặn đầu. Để chúng nó tràn qua là coi như công cốc!

Không ai trả lời anh. Miệng mũi họ còn tranh nhau thở. Cô gái cũng thở. Tiếng thở con gái giữa rừng khuya nghe vừa lạ lùng vừa tội nghiệp làm sao. Đột nhiên cô lên tiếng, cái tiếng nói thiếu nước nghe cứ dấp dính đến là thương:

- Em...em biết có con đường này... nó hơi khó một chút nhưng gần được nhiều nhiều đấy. Có thể kịp ra đến cầu trước sáng mà. Để em dẫn đường cho.

- Gần được nhiều ? Đúng vậy không?

- Em hay nói sai với anh Oánh lắm à?

- Tốt rồi! - Anh quay xuống phía dưới hạ lệnh - Tất cả tháo dép, châm lửa làm đuốc chạy tiếp! Bằng giá nào chúng ta cũng phải tới được cây cầu trước sáng.

Mọi người vội làm theo. Những đôi dép được tháo nhanh ra khỏi chân, ai không có dép thì tháo giày, ai không có giày thì tháo thắt lưng, nếu cần tháo cả quần cả áo làm mồi cũng được. Lát sau, giữa âm u, một đốm lửa nhỏ được xoè lên. Những đốm lửa to được cháy bùng. Thoáng chốc cả khu rừng lại sáng lên lập loè, soi rõ những khuôn mặt phờ phạc, hốc hõm, soi rõ những bàn chân chiến sĩ chặn viện tơ tướp máu me, khập khiễng. Tăng tốc độ, tiếp tục! Oánh hô. Những đốm sáng chuyển động nhấp nhô, ngoằn ngùeo về phía trước. Hơ'Krol tách lên chạy đầu, thân hình tròn căng, bộ ngực tròn căng vươn về phía trước. Một cành gai xà thấp, móc vào áo, roạt, một mảng ngực trắng nôn nao hở ra. Cô vẫn chạy. Dáng chạy mềm mại, bắp chân con gái đi nương bay lên, bay lên trong lửa, lại như một nữ thần rừng lao về phía mặt trời đòi vị thần ánh sáng phải cho nước cho giống...Chạy phía sau, hình ảnh liên tưởng vừa loé ấy khiến Oánh bất giác mỉm cười. Và chính anh cũng đang cảm thấy giai điệu của bài Khan về chàng trai Đamsan dũng mãnh trỗi dậy, cháy sáng trong mỗi bước chân băng rừng của đồng đội. Hình ảnh đó cũng cháy sáng trong đôi mắt người hoạ sĩ đang tất tả bám theo đội hình với cái dáng chạy nhọc nhằn đến khổ...

... Rồi cây cầu cũng bất thần hiện ra trong sương sớm. Cây cầu lành hiền và dòng sông cũng lành hiền. Lạy trời, thế là đã đến. Đến kịp. Thở phào. Bây giờ mới thấy mệt, mệt như chưa bao giờ mệt như vậy. Bắp chân liệt ra, đôi mắt díp lại, toàn thân đau nhức. Nhìn mặt thằng nào cũng già đi mấy tuổi. Mà lại còn cười, một cái cười vừa già vừa trẻ, vừa tròn vừa méo đến tội. Giá như bây giờ được ngủ một cái thì có lẽ sẽ ngủ một mạch đến... suốt đời. Nhưng làm sao có thể ngủ khi công việc mới chỉ xong được một nửa, nửa còn lại là ở cái trận địa mai phục phía trước kia. Đội hình tản nhanh về những lùm bụi, những gờ đá, gốc cây kín đáo nằm rải rác phía bên này cầu, biến mất. Căng thẳng đợi chờ. Dưới kia, giữa hai bờ lau lách, dòng sông sao vẫn chảy hững hờ đến thế, hững hờ như cố tình không hay biết rằng, chỉ một lát nữa thôi, khi vầng mặt trời thoa phấn hồng lên tất cả, nó sẽ phải quằn mình tan tác trước những tiếng nổ huỷ diệt của con người.

Cạnh Oánh là Hơ’Krol. Đôi mắt màu tro nâu của cô đang cố mở ra nhưng chỉ được một chút lại khép lại. Rồi lại mở ra rồi lại nhắm vào. Nhận thấy, Oánh mỉm cười nói khẽ:

- Em tranh thủ ngủ chút đi. Chúng đến, anh sẽ đánh thức.

- Cái mắt em hết muốn ngủ rồi - Cô nhoẻn cười - Ngủ, anh Oánh biến mất thì sao?

- May quá, không có em thì đến lúc này bộ đội vẫn còn đang lặn hụp ở trong rừng.

Không có tiếng trả lời, quay lại, cô gái đã nhắm mắt, nguẹo đầu từ lúc nào. Anh cúi xuống hôn nhẹ lên mái tóc cháy nắng có cả mùi hoa dại vương vào của cô rồi phóng cái nhìn cay xè về phía trên dốc. Anh không cho phép mình được chợp mắt dù chỉ một giây. Chỉ một giây thôi cũng có thể làm lỡ đi tất cả. Nằm sau anh một đoạn là người họa sĩ. Anh đang ngủ vùi với vẻ mặt trẻ thơ như đang ngủ giữa giường giữa chiếu. Nhưng cũng chỉ được một lát, vẻ như bị bức xúc không chịu nổi, một thứ bức xúc mang rõ cái dấu vết khổ ải của nghề nghiệp, anh lại tỉnh dậy vừa dụi mắt vừa móc sổ tay bút chì ra hí hoáy. Anh muốn ghi lại cái cảnh vật êm thơi trước giờ bão nổi để làm chất liệu cho bức sơn dầu hoành tráng sau này mà anh đang ấp ủ, nếu còn sống. Oánh ngoái lại, lấy chân đảy đảy vào vai anh, nói nhỏ:

- Thôi con xin bố, bố là tài sản quốc gia, bố muốn vẽ vời gì thì xin mời bố lui hẳn lại phía sau mà vẽ. Bố mà cứ hí hoáy ở đây thế này thì con không đảm bảo tính mạng cho bố đâu.

- Bé cái mồm! - Hoạ sĩ không nhìn lên, vẫn cắm cúi - Cậu quên rằng hồi ở ngoài kia, khi hội thao chiến thuật tiểu đội chiến đấu, tôi đã đạt điểm cao hơn cậu à?

Oánh lắc đầu cười, không nói nữa. Nắng bắt đầu lên. Trên trời đã xuất hiện từng đàn trực thăng bay qua như đàn bọ hung, ruồi nhặng bốc lên từ một vùng ẩm thối. Oánh sốt ruột nhìn đồng hồ. Đoạn dốc phía trước vẫn vắng tanh. Lau sậy vẫn phơ phất. Anh chau mày quay lại hỏi một cán bộ tác chiến nằm cạnh:

- Chết cha! Hay chúng chuyển sang rút đường khác rồi?

- Không, chỉ có một đường này, kiểu gì cũng phải qua đường này - Người cán bộ trả lời chắc nịch.

- Mà sao giờ này vẫn chưa thấy bóng dáng mấy bố bộ binh đâu cả nhỉ? - Oánh sốt ruột nhìn lại phía sau, nơi có những cánh rừng mà từ đó đơn vị anh vừa băng qua.

- Nhất định họ sẽ tới kịp - Người sĩ quan vẫn tỏ ra tự tin - Trung đoàn cơ động của một sư đoàn thép làm sao lại có thể chậm được.

Oánh im lặng. Bên anh, cô gái vẫn ngủ ngon lành, thỉnh thoảng cái miệng xinh xinh lại chóp chép như trẻ thơ. Oánh quay đi giấu một nụ cười. Vừa lúc đó bỗng có tiếng động lạ vẳng đến. Oánh vội đưa ống nhòm lên...Trời đất! Chúng nó kia rồi. Phải thế chứ, chả lẽ cái công sức băng rừng suốt đêm qua lại bằng không. Anh mở to mắt... Bắt đầu là những chiếc thiết giáp nhô ra khỏi khúc quanh, động cơ gầm rít. Tiếp liền sau là những chiếc GMC chở đầy lính. Và đằng sau nữa là lốc nhốc hàng đoàn bộ binh vừa đi vừa chạy không ra hàng lối gì. Sau một chút thắt bóp rất nhanh trong lồng ngực, chút thắt bóp quen thuộc thường xuất hiện trước một trận đánh sinh tử, Oánh hạ ống nhòm xuống, quay qua xung quanh:

- Tất cả dậy! Kẻ thù đã ở trước mặt, chuẩn bị, chờ lệnh tôi nổ súng.

Từ trong sương khói lãng đãng, kẻ thù tiếp tục hiện ra đông như kiến cỏ. Từ các bụi cây, ụ đất, tất cả các nòng súng bắt đầu lên nòng, tất cả những khuôn mặt, những con mắt đều nhìn găm thẳng về phía trước. Chiếc thiết giáp đi đầu đã lọt vào tầm ngắm. Kệ mẹ nó! Chiếc thứ hai... chiếc thứ ba... Cũng kệ cha nó! Rồi chiếc thứ tư, thứ năm...Gần lắm, to lắm, dữ dằn lắm. Anh phất tay. Lập tức hàng loạt những quả đạn B40, B41 phóng vút ra nhìn thấy rõ như đàn chuột lửa của quỷ thần bay lên, liếm nhanh vào những thân thép, thân người. Hai chiếc đi đầu trúng đạn rùng lên một cái rồi cháy bùng. Nhận một đòn quá bất ngờ về khả năng vận động không thể hình dung ra nổi của đối phương, đám lính phía chỉ còn biết la rú, bung chạy tán loạn. Lại thêm một chiếc nữa đổ nghiêng. Sự tán loạn đã biến thành hoảng loạn. Đội hình vỡ toác. Thoáng chốc cái dòng sông đặc kiến đó đã trở nên tan hoang, rách nát. Thời điểm đã đến! Tiến lên các đồng chí! Xung phong! Không cho chúng thoát dù chỉ một thằng qua được chiếc cầu này. Oánh thét to rồi vung mạnh cây súng nhảy ra mặt đường. Tất cả nhảy theo, chạng chân, đứng thẳng, hiên ngang nhả đạn về phía đối phương đông hơn gấp trăm lần. Hình ảnh lồng lộng của họ sẽ còn tạc vào khúc sông thượng nguồn này một biểu tượng kiêu tráng, lẫm liệt của những chiến sĩ Tây Nguyên một thời chặn viện cho mãi đến mai sau.

Nhưng mọi sự tuồng như lại không hoàn toàn đơn giản như vậy. Sự cùng đường nhiều khi lại ngầm chứa một sức mạnh tiến công. Không còn đường nào khác, những chiếc tăng của đối phương bắt đầu lồng lộn quay đầu trở lại để hy vọng mở được đường máu. Đám bộ binh đông nghẹt ở phía sau cũng thừa cơ tràn lên. Chúng vừa bắn trả vừa gào thét như một bầy trâu điên. Đã có nhiều chiến sĩ ngã gục trên mặt cầu. Một số khác trúng đạn nhào xuống sông. Đã có vòng xích xe M13 chồm nghiến lên một thân hình chiến sĩ, nhay nát rồi cuốn vào bên trong... Đội hình của Oánh lùi dần...lùi dần...

Vừa lúc đó thì từ trong rừng bỗng có rất nhiều những chiếc mũ tai bèo hiện ra, lao tới, tràn lên mặt đường, phóng thốc qua cầu. Bộ binh đến rồi các đồng chí ơi! Oánh gào to và dù không muốn nước mắt cũng tự dưng trào ra. Một cán bộ có vẻ là chỉ huy của trung đoàn bộ binh ấy đang vừa chạy vừa huơ tay điều hành những chiến sĩ của mình tạt sang phải sang trái, vòng đằng sau đằng trước tạo thành thế đón đầu tập hậu. Oánh hô bộ đội của mình quật trở lại, hoà vào dòng bộ binh đang dũng mãnh tiến về phía trước.

Bên kia cầu, một lần nữa bị đánh úp bất ngờ, như vỡ đập, đám đông tàn quân lại kinh hoàng lao chạy sang hai bên đường. Một số trúng đạn ngã xuống. Một số chạy trối chết vào rừng, số khác nhắm mắt nhảy đại xuống sông. Tiếng hô Hồ Chí Minh muôn năm! Tiến lên các đồng chí ..! vang động cả núi rừng, vang xuống mặt sông ngầu máu.

Giữa khung cảnh ấy Oánh chợt để ý thấy một tên Ngụy mũ chụp mặt, vận rằn ri núp sau một thân cây đổ đang nghiến răng đẩy cả băng đạn đại liên về phía những chiến sĩ của anh đang xông lên. Không ít hơn năm, bảy chiếc nón tai bèo đã ngã gục trước luồng đạn ác nghiệt ấy. Oánh điên giận, vội quăng mình qua những mỏm đá đến sát gần hắn và cắn chốt ném ra một trái lựu đạn. Trái đạn bị vướng vào lá cành chỉ đủ để làm cây súng trong tay hắn văng ra. Một luồng đạn găm tiếp vào đó không cho hắn chụp trở lại. Không còn vũ khí, hắn chỉ còn cách tung mình phóng chạy lên đỉnh đồi, cái dáng chạy như trâu điên của một thân hình cao lớn. Cái dáng chạy quen quen nhưng hình hài lại hoàn toàn khác. Oánh vội lao người đuổi theo. Sau anh là Hơ’Krol, cô cũng bám sát theo anh như linh cảm được điều gì.

Và từ một khe đá có cây che kín, chứng kiến được cảnh đuổi bắt tay ba đó là một khuôn mặt đeo kính trắng có cái nhìn lạnh buốt. Khuôn mặt của đại uý Đỉnh, gã toán phó trong đội quân Hắc Báo hôm nào. Chờ cho bóng cô gái đi khuất, hắn cũng vùng dậy lặng lẽ bám dính theo...

Phía trước, khoảng cách giữa Oánh và tên Ngụy đó đã gần dần... gần hơn nữa...Chạy đằng sau Oánh không thể không thầm khen cái cách chạy lúc thấp lúc cao, khi nhanh khi chậm, khi đường thẳng khi hình chữ chi, cái cách chạy để tránh đạn của một thằng đã được huấn luyện đến nơi đến chốn và khá từng trải trận mạc. Mẹ mày, anh nghĩ, nếu bố mày không bị kiệt sức vì cái đêm băng rừng hôm qua thì mày chạy thế chứ chạy nữa ông nội mày cũng thừa sức tóm gọn. Anh quyết định chạy đón đầu bằng cách vòng qua một khe suối cạn. Đoán định được điều ấy, tên Ngụy bỏ đường thẳng, chạy ngược trở lên đỉnh đồi. Oánh lại phải phóng lên theo. Mệt quá, bụng ngực cứ quặn cuốn hết cả lại, tim mạch gần như không đập nữa, đã có lúc anh định bỏ nhưng rồi chợt nhớ đến cảnh những anh em phải giãy rụa trên vũng máu vì bàn tay của nó, anh lại nghiến răng đạp cỏ vượt lên. Và khoảng cách lại được rút ngắn dần. Một viên đạn từ tay anh cày ngay dưới chân khiến hắn lạng người đi. Dừng lại không tao bắn! Anh quát. Nó vẫn chạy. Lại một viên đạn nữa gần hơn. Nhìn nhanh trở lại , biết khó thoát nổi với đà chạy dũng mãnh và những điểm xạ rất chính xác của người đằng sau, hắn dừng lại, nhảy nép vào một thân cây gần đó, giương khẩu Rulo lên. Oánh cũng giương súng... Đoàng! Đoàng! Cả hai tiếng nổ đều không trúng đích. Oánh chớp thời cơ tiến sát gần hơn chút nữa. Hắn lại giương súng, vẫn không nhìn rõ mặt... Cạch! Súng của hắn hết đạn. Chết cha mày rồi con ơi, ai bảo. Đến lượt anh găm nòng súng vào giữa cái đầu bù sù đội mũ chỉ cách hơn chục thước kia... Cạch! Súng anh cũng không còn đạn. Chết mẹ rồi! Thừa cơ, hắn vùng người chạy tiếp. Nhưng một miệng vực sâu hút đã chắn ngay trước mặt. Và phía dưới là dòng sông Ba đang cuộn chảy, réo gào. Anh nhao lên. Cả hai thân hình ập vào, quấn lấy nhau, đè nhau xuống... Bằng sức vóc và lòng căm hận của mình, Oánh đã chuyển được người lên trên, đưa hai bàn tay như gọng kìm xiết chặt lấy cổ họng hắn. Hai khuôn mặt sát gần. Hai đôi mắt phóng lửa vào nhau, cái mũ trên đầu hắn bung ra...

Đột nhiên những ngón tay của Oánh nới lỏng, mắt mở tròn. Oánh đã nhận ra khuôn mặt căng máu có cái bớt đậm màu trên má trái ở dưới mình chính là hắn. Và hắn hình như cũng đã nhận ra anh là ai. Một tia sáng thù hận và hãi sợ tột cùng loé lên trong mắt, bằng chút tự vệ cuối cùng, hắn đã vận sức đánh vào giữa mắt anh một cú nổ hoa cà hoa cải rồi lại cắm đầu vùng chạy. Chỉ chờ có vậy, cái miệng vực đen ngòm ở ngay đằng trước bị lá cành xoà ra che khuất đã vội nuốt chửng ngay lấy cái thân hình tơi tả của hắn... Nhưng rất may mấy ngón tay của hắn lại kịp bám víu vào một túm rễ cây thòi ra trên vách đá. Cả cái thân hình nặng nề đong đưa. Túm rễ bở dần... bở dần.... Khí lạnh từ dưới vực thổi lên hun hút như khí lạnh của âm ty địa ngục cuốn lấy hắn. Khi chỉ còn một tích tắc nữa là cái túm rễ sẽ bật ra và cả người hắn sẽ lao vèo xuống vực thì cũng là lúc Oánh kịp lao lại, nhoài người xuống, một tay nắm lấy gốc cây cụt cạnh đó, tay kia đưa ra, ý bảo hãy nắm lấy. Không còn cách nào khác, hắn đành làm theo. Hai bàn tay gân guốc đan vào nhau. Thân hình hắn tạm thời được neo lại. Cái chết đã tạm bị đảy lùi. Trong khoảnh khắc chênh vênh ấy, không hiểu sao hắn lại hỏi một câu xem chừng như vô nghĩa nhưng lại rất có nghĩa với tính cách ngạo mạn vốn có của hắn:

- Tại... tại sao anh lại cứu tôi?

- Đừng nhiều lời - Hùng cau mày - Nắm chặt vào, cố gồng người lên, nào!

- Không! - Một chút kiêu hãnh cuối cùng còn đọng lại trong giọng nói - Đây là lần thứ hai tôi nợ... tôi không thích.

- Mày có phải thằng Hùng không? - Oánh hỏi đột ngột - Má mày tên Huyền Trang, quê mày ở một vùng ngoại thành Hà Nội, đúng không?

- Anh... anh là ai? - Đôi mắt trắng dã mở to.

- Tao là anh mày. Nào, lên!

Anh nghiến răng dồn cả sức lực vào cánh tay. Phía dưới, dường như có một lực đảy vô hình và mới mẻ thổi trong người, Hùng cũng cố chòi chân vào vách đá nhích người lên. Đôi mắt hắn vẫn nhìn vào khuôn mặt anh đăm đăm như nhìn vào chính con người mình mà dường như không mấy quan tâm đến cái chuyện sống chết hiểm nghèo này. Và rồi có lẽ trong giây phút thất thần ấy, một cái gì đó như tiếng vỡ của nhân tính xảy ra trong lòng, lần đầu tiên từ trong hốc mắt chứa toàn hận thù và kiêu căng của hắn dường như có một chút nước chắt ra cùng với giọng nói cũng dường như không phải giọng của hắn:

- Bỏ ra... Mặc kệ tôi không cả hai đều chết...

Hùng không bỏ, càng nghiến răng kéo lên... Và vào khoảnh khắc cái bàn tay run rảy kia sắp nhoai bám được vào gờ đá thì từ phía trên, họng súng đen ngòm trên tay gã toán phó đã kịp nhả ra một loạt đạn thẳng căng. Loạt đạn ác nghiệt đã hất cả hai người bay lao xuống vực.

" Anh Oánh..." Một tiếng thét vang lên xé trời. Tiếng thét của Hơ’Krol vừa kịp chạy đến...

Cái bóng của tên sát thủ ăn lương CIA cũng biến mất như điều ác trên đời này luôn biết cách sống rất lâu, nó chỉ chuyển ảo từ gam màu này sang gam màu khác...

Đó là vào khoảng giữa trưa ngày mồng bốn tháng mười năm một ngàn chín trăm bảy tư.

32

Đúng vào khoảng ấy, đang ngồi đan trong phòng, mấy ngón tay bà Huyền Trang bỗng rời ra, hai que đan tuột xuống đất vang lên như hai tiếng nổ.Một luồng điện lạnh buốt chạy dọc theo sống lưng, chạy thẳng vào đầu khiến bà sa xẩm mặt mày không ngồi vững nữa, phải vịn tay vào thành ghế để khỏi rơi người xuống. Điềm gì thế này? Mồ hôi bà toát ra. Bắt đầu bà nghĩ ngay đến ông bố của Tuấn. Tháng trước nghe tin ông bệnh, bà vội đến thăm nhưng ông đã ngồi dậy được rồi, lại còn thông báo là tới đây sẽ nhập cư sang Pháp sinh sống với người tình cũ, sống mãi ở cái xứ nhược tiểu, hổ lốn này chán ngấy đến tận cổ rồi. Tưởng ông cụ nói cho vui như cả đời ông chỉ thích hài hước nhưng tuần sau không dè ông đi thật. Trước khi đi ông nhắn lại, nếu thằng thiếu tướng con ông sống sót được sau trận này thì bà bảo nó cứ tìm đường sang Pháp, ông sẽ chờ nó ở đấy. Còn con bé Dung, con bé mà ông yêu quý nhất, nhiều nét giống ông nhất thì tuỳ, đi cũng được mà ở cũng được, xã hội nào cũng là xã hội, ông sẽ để lại cho nó một tài sản đáng kể để nó có thể theo học được một cái gì đó đến đầu đến đũa và làm vốn đi lấy chồng. Còn bà, ông nói ông biết bà chưa bao giờ cậy nhờ vào ông về chuyện tiền bạc nhưng ông cũng để lại cho bà một tài khoản để nếu thằng Tuấn nó có mệnh hệ nào thì bà thay ông chăm sóc phần mồ cho nó, nghĩa tử nghĩa tận mong bà đừng từ chối. Thế thôi và mới hôm qua đây, ông còn điện về cho bà, giọng nói còn sảng khoái lắm kia mà. Vậy thì ai?

Chợt bà lạnh toát người. Hay là thằng...Đêm qua bà đã mơ thấy nó, toàn thân be bét máu me, nó cứ đứng ở đầu giường bà mà không nói một câu gì cả. Hồi sau nó đi, cái lưng có một miếng rách lớn. Lập cập, bà đứng dậy lần ra bàn thờ, thắp lên một nén nhang với bàn tay run bắn. Nén nhang mới cháy được một đoạn đã bùng lên. Bà vội ngồi thụp xuống, chắp hai tay lên ngực, lắp bắp:

- Lạy trời lạy phật! Trời phật có thiêng xin thần phật phù hộ cho thằng Hùng con con. Nó là giọt máu của người ấy, người mà con đem lòng thương yêu cho đến tận bây giờ, con có tội, con chỉ cầu xin thần phật cho nó được tai qua nạn khỏi để cha con nó được gặp nhau, được nhìn thấy nhau dẫu chỉ một lần.... Nếu được thế, con xin được đánh đổi cuộc sống của con. Lạy trời lạy phật lạy các vị thánh thần...

Trên ban thờ, nén nhang lại bùng lên một lần nữa như các vị đại đức đại tăng trên cao không đã nghe thấu lời nguyện cầu của bà. Nhưng lòng bà vẫn không yên. Cuộc đời này đã biết bao lần bà thành tâm cầu cúng nhưng để rồi bất hạnh nối tiếp bất hạnh vẫn cứ nhằm đầu bà giáng xuống. Cứ giáng xuống đi, bà sẵn sàng chịu hết nhưng lần này, có thể là lần mong ước cuối cùng trong đời bà, bà thao thiết được nhìn thấy cha con nó đứng bên nhau một lần, chỉ một lần thôi, thao thiết đến rã rời cả người. Còn, trời ơi, nếu chẳng may con bà có mệnh hệ nào thì cái tội của bà sẽ lớn lắm, lớn không thể tha thứ được. Đã bao nhiêu lần nó đã hỏi bố là ai, bố còn sống hay đã chết mà bà đâu có thể trả lời, không dám trả lời. Tính nó ngạo ngược, chỉ cần biết sự thật là lập tức nó sẽ nổi điên lên, nó sẽ không bao giờ chấp nhận, nó sẽ coi bà rẻ rúng không ra làm sao. Cho nên bà...

Góc phòng, chiếc Tivi đen trắng quên chưa tắt đang hiện lên hình tổng thống Thiệu với vẻ mặt, giọng nói băm bổ, hằn học không còn chút vẻ tổng thống nào:

“ Hỡi các chiến hữu! Hỡi những binh lính can trường đang gánh sứ mạng thiêng liêng của quốc gia trên khắp các vùng chiến thuậ! Tôi, tổng thống của Việt Nam Cộng Hoà, tôi, chiến hữu của các bạn, giờ phút tổ quốc đang lâm nguy này, tôi kêu gọi tất cả các bạn hãy giữ vững ý chí chiến đấu và quyết một lòng tử thủ, thà chết không để gót giày Cộng sản chà đạp lên mảnh đất thân yêu mà tôi và các bạn đã đổ máu ra để gìn giữ...”

Bà lẳng lặng đi đến tắt máy. Cả hình ảnh cả giọng nói của viên nguyên thủ quốc gia kia loé lên một cái rồi chìm vào màu đen thăm thẳm như màu đen của đáy vực. Biết rằng đêm nay mình sẽ lại thức trắng, bà quyết định nói người giúp việc dọn lại cho bà cái phòng thờ ở trên gác đã bị bỏ quên lâu ngày để bà sẽ ngồi ở đó suốt đêm lần tràng hạt cầu nguyện cho các con, cho mọi người, cho tất cả. Lạy trời! Cho đến bao giờ con người mới hết đánh nhau?

Nhác nhìn vào gương bà đã thấy trên đầu mình có những sợi tóc bạc...

33

Cuộc truy kích của sư đoàn thép vẫn căng như giây cung. Tuy thế thượng phong đang nghiêng hẳn về phía bên tiến công nhưng càng xuống gần đồng bằng sự chống trả của chúng càng điên cuồng. Cái điên cuồng của con thú đang bị săn đuổi, đang giãy chết nhưng vẫn là điên cuồng. Dọc theo đường tiến quân vẫn xuất hiện những ổ đề kháng bắn ra với một sự ngoan cố đến liều mạng. Chốc chốc lại có một chiếc xe của ta nổ bung. Có một cây cầu bị phá huỷ. Có trái pháo nổ vào giữa đội hình làm trống hoác đi một mảng. Lại có những phát súng bắn tỉa bất thần bay ra từ mọi ngóc ngách cướp đi không ít sinh mạng các chiến sĩ...

Ở một đoạn đường như thế, ta gặp lại người hoạ sĩ có nhiều đam mê đang tiến cùng với đồng đội. Với cây AK trên tay, với những trái tạc đạn đeo giáp vòng bụng, anh đã chiến đấu như một người lính chiến thực thụ. Cũng bật lên nằm xuống, cũng xiết cò nhả đạn, cũng vòng phải vòng trái và khi cần thiết cũng băng lên đánh giáp lá cà với kẻ thù. Đã có những bóng lính gục đổ, những bóng lính bỏ chạy trước mũi súng đắm say của người nghệ sĩ. Anh vẫn lao lên, mắt sáng rực cảm hứng xông pha và lãng mạn. Chỉ khác, trước những bóng người chật chội chạy đi hay chạy lại, mũi súng của anh chỉ bắn cày đất dưới chân hay bắn sượt qua đầu để chúng phải nằm xuống, tháo chạy hay đầu hàng. Tên nào ngoan cố lắm thì anh cũng chỉ để nhẹ một phát đạn vào chân cho nó phải nằm xuống. Có tên hàng binh nhìn anh ngơ ngác không hiểu gì cả, chính nó một giây trước đó đã dộng cho anh một bá súng vẹo cả cổ kia mà, anh hất đầu nháy mắt trở lại rồi lại lạch bạch chạy lên phía trước, cười...

Nhưng rồi cái bất trắc không lường được của súng đạn cũng đã tìm đến anh vào một giây phút bất ngờ nhất. Đang tiến giữa đội hình ào ạt, bỗng một loạt súng từ bìa rừng bắn ra, nó không bắn tốp đi đầu cũng không bắn tốp đi cuối mà lại nhằm vào trúng anh. Anh khựng lại, ngơ ngác, mắt chớp chớp như cố đoán ra cái quái quỷ gì đang xảy đến với mình thế này rồi ngã xuống, máu từ ngực từ bụng tràn ra, quằn quại. Đồng đội dừng lại định băng bó, định khiêng anh đi nhưng anh khẽ lắc đầu, nhăn nhó ra hiệu cứ tiến lên, kệ tôi, tôi bị xoàng thôi, tôi có thể tự băng bó được, gì thì gì cũng phải cho tôi nghỉ một chút chứ. Dòng người lại ào qua, ào qua... Phía trước lại là một ổ đề kháng đang co cụm, thời gian không cho phép ai dừng lại với bất kỳ một lý do nào, thương binh ư, đã có bộ phận cứu thương chạy phía sau lo rồi.

Nằm nhỏ nhoi bên vệ đường, hơi chìm người trong cỏ, người hoạ sĩ biết mình không qua khỏi, còn qua khỏi thế nào được nữa khi bụng ngực đã nát bét cả ra thế này, từ trong vô thức mù mờ của trái tim nghệ sĩ, anh chợt thấy mình phải làm một cái gì đó rồi hẵy ra đi, đi không thế này thì uổng quá. Thôi thì, nếu như mấy hôm nay mải oánh nhau quá chẳng vẽ được cái gì ra hồn thì bây giờ trước khi ra đi vào cõi vĩnh hằng vẽ vậy, vẽ một lần cho mãi mãi, vẽ lúc này vẫn chưa muộn. Nghĩ rồi anh lấy sức quằn người nằm nghiêng, hơi ưỡn lên để tháo được chiếc áo lót đông xuân trắng đã rách lỗ chỗ ra khỏi người. Việc khó khăn nhất đã xong, khoan, chưa nên chết lúc này, cố gắng lên vài phút nữa, thế, bây giờ là trải rộng nó ra... tốt rồi. Nào bắt đầu, thử xem... Như một nghệ sĩ đang vào cơn thăng hoa nhập đồng, trong phút hấp hối, anh mơ màng lấy ngón tay chấm máu trên thân thể mình quết qua quết lại, mỗi lần quết là một lần muốn lả đi, mỗi lần quết là mỗi lần ngón tay cứ run lên hoặc ẻo ra không muốn chuyển động nữa. Nhưng rồi sau những khoảnh khắc ngập ngừng, nó vẫn khó nhọc chuyển động...chuyển động chậm dần...và khi nó không chuyển động nữa thì cũng là lúc con mắt người hoạ sĩ mặc áo lính nhắm lại, đầu ngả ra, trên đôi môi nhợt nhạt nở một nụ cười mãn nguyện. Anh đã vẽ xong bức vẽ cuối cùng của đời mình. Bức vẽ bằng máu. Bức vẽ hình Bác Hồ đang mỉm cười. Tấm hình cũng nhoè máu...

Đồng đội đang đứng rất đông xung quanh anh. Họ lặng đi không nói được một lời nào, chỉ có những đôi mắt mở to, mở rất to nhìn vào anh, nhìn vào bức vẽ... Xe của sư trưởng Lâm đi đến, từ từ dừng lại. Ông bước xuống, lặng đến bên anh. Người hoạ sĩ vẫn nằm đó, tột cùng thanh thản, như là chỉ vì mệt quá mà xin phép đồng đội cho ngủ một chút thôi. Tấm hình Bác trên ngực anh khẽ lay động rồi chợt ngời sáng như có ánh nắng trời chiếu vào. Sư trưởng và các chiến sĩ đứng nghiêm, đưa tay lên vành mũ rồi một loạt súng bay lên tiễn biệt người hoạ sĩ thân yêu của mình.

Đoàn xe tiếp tục lên đường. Kẻ thù vẫn đang còn ở phía trước. Chỉ khác đi đầu bây giờ là chiếc xe có căng hình người lãnh tụ tối cao của cuộc chiến đấu đang đi vào giai đoạn cuối này. Tấm hình đỏ rực, lấp lánh, lồng lộng, phóng to, phần phật bay trong gió, bay lên tới tận trời. Bác đang mỉm cười nhìn xuống đoàn quân...

Chiếc xe của sư trưởng một lần nữa lại chợt dừng. Đứng bên đường là Hơ'Krol. Hình như cô đứng đây chờ ông đã lâu lắm rồi. Trông cô khác quá! Già và gầy hẳn đi, đôi mắt vốn tươi tắn và nghịch ngợm của cô lúc này đã thay bằng vẻ u buồn, khắc khổ khiến người vô tình nhất nhìn vào cũng thể không thấy lòng mình thắt lại. Vừa nhìn thấy đôi mắt ấy, ông bỗng nghe máu mình đông lại như linh cảm thấy điều gì. Ông vẫn ngồi im...Đến khi ông cố trấn tĩnh bước được xuống thì cô đã chạy à tới, gục mặt vào ngực ông khóc oà...Hồi lâu mới nhìn lên:

- Bác ơi...anh Oánh...anh Oánh chết rồi!

Điều ông lo sợ nhất đã xảy ra. Thoạt đầu là ông không tin. Có thể con bé nó nhầm, chết chóc nhiều thế này có thể nhầm lắm chứ. Nhưng khi tin rồi, vẻ khổ đau tột cùng kia đã làm ông tin, rõ ràng có một viên đạn xuyên thẳng vào thái dương, ông lạng người đi rồi đứng im, gò má giật mạnh, dường như không thở nữa...

- Bác... bác ơi! Bác làm sao thế này?

Tiếng gọi thất thanh của cô gái làm ông tỉnh lại. Ông cười. Chưa bao giờ cô thấy một cái cười khổ như thế. Cô lại bật khóc oà. Các chiến sĩ của ông cũng đang đứng xung quanh ông, hướng nhìn lên ông. Chính những cái nhìn đó đã khiến ông chợt nhớ mình đang ở đâu. Ghì sát mái đầu cô gái vào ngực mình, ông thì thầm:

- Bác biết ơn con... giây phút ấy đã có mặt... ở bên nó.

Và cũng chỉ thế thôi. Dòng tiến công thác lũ đã lại ập tới, cuốn phăng cả hai con người đang quá chừng mất mát vào dòng chảy dữ dằn của nó...

34

Tướng Phạm Ngọc Tuấn không chết.

Trái pháo đã hất văng ông ta khỏi mố cầu rơi xuống mặt sông ấy chỉ làm ông choáng váng mất vài giây rồi liền đó ông đã bơi được vào bờ. Hiểu rằng thế là hết, hết hẳn, hết không cứu vãn được nữa, ông đành ngậm ngùi rời bỏ cây cầu, rời bỏ binh lính, rời bỏ tất cả, bây giờ mới thật sự là rời bỏ, một mình thất thểu đi sâu vào hoang vắng. Ông ta không biết mình phải đi đâu, đi làm gì nhưng ông cứ đi, miễn là tránh càng xa càng tốt khỏi cái nơi điếm nhục này. Ngày xưa đọc sử Tàu thấy các vị tướng cầm quân một khi thất trận, tan quân thì thường tìm đến cái chết để rửa nhục , ông chỉ cười, cho là hảo hớn dở hơi nhưng đến lúc này, cũng rơi vào hoàn cảnh tượng tự ông mới bỗng thấy thấm thía. Ông ta cũng đã nghĩ đến cái chết, nghĩ đến ngay từ lúc thất thủ Buôn Mê Thuột, càng nghĩ rát bỏng hơn khi đành phải cắm mặt chấp nhận một cuộc lui quân trên toàn lực lượng nhưng ông chưa hành động, chưa thể hành động vì còn nghĩ đến Dung. Ông cần sống để biết đích xác số phận nó giờ ra sao, biết được, cái chết đối với thứ bại tướng như ông nào có ý nghĩa gì. Hồi trưa tại chỗ đó, khi chỉ nhìn thấy cô và vợ viên tỉnh trưởng từ trên xe bước xuống ông đã hiểu rằng thế là tên vệ sĩ của mình đã không làm được cái việc ông giao cho hắn rồi. Mà cũng không làm được, không thể làm được trong tình thế quá đỗi hỗn mang này.

Ông ta vẫn đi. Thỉnh thoảng lại gặp một tốp lính đi ngược lại hoặc một tốp lính đi cùng chiều, tất thảy cũng đều thất thểu, thảm hại như ông. Ông không dám nhìn thẳng vào họ, họ cũng không nhìn vào ông, giữa họ và ông giờ đây đã được thiết lập một quan hệ bình đẳng không ai phụ thuộc vào ai, lạnh lẽo, xa lạ, dửng dưng, chán chường. Chán chường đến nỗi, khi có một tên lính chống nạng trợn trạo chỉ vào cái đồng hồ đắt tiền đeo trên tay ông chưa kịp mở mồm nói gì thì ông đã lẳng lặng tháo ra đưa cho gã, thậm chí còn mỉm cười khiến gã này trố mắt nhìn theo không hiểu:" Thằng già điên!" Đúng, có thể ông điên thật rồi. Mà nếu điên được thì đã tốt biết bao. Sẽ quên ráo mọi chuyện, quên quá khứ, quên hiện tại và chẳng thèm màng đến tương lai, chẳng thèm biết đến mình là ai, mình là cái giống gì, quên cả cái con bé xinh đẹp đã gọi ông là Ba kia nhưng ông lại tỉnh, rất tỉnh, có tỉnh thì lòng dạ ông mới quay quắt, mới ngổn ngang thế này.

Cho đến buổi chiều ngày hôm sau, khi đầu óc đã có chiều bớt nhức nhối, ông vô tình nhập được vào một đơn vị lính dù đang tháo chạy thục mạng trong rừng. Với khá nhiều những cáng thương trên vai, họ đang loay hoay chưa biết cắt hướng nào cho trúng để khỏi rơi vào tay đối phương thì ông vô tình đi đến. Trời đất! Với cái kiểu ngu ngơ không biết một chút gì về kiến thức hành quân kia, nhất định cả mấy chục mạng người này nếu không làm mồi cho đói khát thì cũng làm mồi cho những viên đạn bất cứ lúc nào cũng có thể tìm đến. Chả lẽ những năm gần đây cái Võ bị Đà Lạt, niềm tự hào của Quân lực lại cho ra trường những sĩ quan kém cỏi đến mức cứ rời bỏ cái la bàn, cái bản đồ ra là coi như hoàn toàn ngơ ngác như nai con lạc mẹ như thế kia ư? Và cái kém cỏi đến không tưởng tượng ra nổi đó lại được dồn hết cho những người cầm quân như ông để xử dụng. Khốn nạn! Hèn chi... Một chút lương tri và một chút máu nhà binh còn lại chợt thức dậy trong người, ông lặng lẽ giúp họ làm cái công việc căn hướng tìm đường mà không hiểu trên thực địa họ có thực hiện được không ấy. Ông nói:" ở vào trường hợp vỡ trận như thế này, đừng bao giờ căn cứ vào la bàn, bản đồ nữa. Chính những cái sách vở đó sẽ dẫn các cậu đến cái chết. Tốt nhất lúc này, theo tôi, các cậu phải nhằm những điểm vừa có tiếng súng nổ mà tìm mối đường. Súng nổ rồi là sẽ không nổ nữa, chỉ có những nơi tưởng như im lặng lại là những nơi rất dễ gặp ổ phục." Họ hỏi ông là ai? Ông trả lời mình chỉ là một thượng sĩ già đang cùng chung số phận với họ. Họ lại hỏi thế tía ở đơn vị nào mà lại có bộ quân phục không giống ai này? Ông bảo chả biết, dòm thấy nó rớt ngoài lộ thì mặc vào cho muỗi khỏi đốt thôi. Họ rủ ông đi cùng. Ông nói tôi đã có đường đi riêng của mình rồi, các cậu cứ đi đi, chúc may mắn!

Đến khi họ đã đi khuất rồi ông ta mới chợt thấy hối hận. Đáng lẽ ông phải đi theo họ, tìm ra đến mặt lộ cùng với họ rồi sau đó, nếu cần, ông sẽ liên lạc về Sài Gòn qua Bộ tư lệnh quân khu 1 của viên tướng có cái miệng hôi hám bạn ông để báo cáo cuộc di tản đã thành công một cách ...thất bại và xin nhận kỷ luật. Mà chắc gì đã có kỷ luật một khi ráo trọi đều tan tác cả thế này, cũng được, đối với ông kỷ luật hay không thì cũng thế, ông sẽ xin cho được ở lại làm phó, làm sĩ quan tham mưu hay là làm lính quèn cho viên tướng cùng cấp kia cũng được, miễn là nếu phải chết thì chết trên chiến trường như tâm nguyện từ lúc bước vào đời quân ngũ của ông. Ông nghĩ rằng mình vẫn có thể làm được một cái gì nữa cho quân lực, cho binh lính, ví như cái vụ cắt đường tìm hướng vừa rồi chẳng hạn. Vậy thì đi. Sẽ đi theo họ để ra được mặt lộ dẫn xuống đồng bằng cái đã rồi mọi việc tính sau.

Nhưng sáng hôm sau, cái ý định đó của ông ta đã hoàn toàn bị đổ xụp khi trước mắt ông, trên một bãi cỏ gianh xơ xác, toàn bộ cái tốp lính hôm qua đã trở thành những thi thể đang bị ruồi nhặng bu đầy. Viên chỉ huy hôm qua đã nói chuyện với ông vẫn còn thở, thấy ông, anh ta yếu ớt vẫy lại. Ông đi đến, vừa kịp ngồi xuống thì từ cái miệng nứt nẻ của anh ta, một búng máu văng thẳng vào mặt ông cùng với tiếng nói :" Đù mẹ thằng già! Thằng già lừa tao ...Tao nguyền rủa mày" Nói xong anh ta nguẹo đầu xuống, mắt vẫn mở trừng trừng. Ông run rảy vuốt mắt cho anh ta rồi giống như cái người không còn gì để đứng lên nữa, toàn thân rỗng roãng, ông thả rơi người xuống, tình nguyện thu xếp cho mình một chỗ nằm trong đống tử thi... Một vầng đỏ ối chập chờn hiện lên ở trước mặt ông. Cái gì thế này? Ông đưa tay ra, vầng đỏ biến mất, trong lòng bàn tay chỉ còn vương lại mấy con nhặng béo múp. Chả lẽ mình cũng chết rồi ư? Nhưng không chết thì sống nữa mà làm gì. Thằng già lừa tao...Ông lừa họ hay chính ông đang lừa ông? ...Các con ơi, ông nhắm nghiền mắt lại, các con tha thứ cho ta... Thực lòng ta chỉ muốn làm điều thiện không ngờ lại đảy các con đến cái chết thê thảm thế này. Ta... ta hết thời rồi!

Ông ta móc cây súng vẫn giấu kín trong người ra, lên đạn, từ từ đưa lên đầu...Nhưng cái số con người khốn khổ này vẫn chưa chết được. Khi viên đạn sắp sửa vọt ra thì từ phía trên có một bàn tay ghìm lại. Ông mở mắt: Tên vệ sĩ có khuôn mặt khôi ngô đang ở trước mặt ông...

- Sao anh biết tôi ở đây mà tìm?

Khi hai người đã ra khỏi đám ruồi nhặng đó, ông ta mệt mỏi lên tiếng.

- Em vừa đi vừa hỏi, cái dáng của anh Hai dễ nhận nên cũng có người nhớ.

- Con... con bé thế nào? Cái con mà tôi nhờ cậu ấy.

- Chính vì cô ấy mà em đã tìm được anh Hai.

- Vì nó? - Đôi mắt ngơ ngẩn hơi nhướng lên.

- Dạ! Trước khi chia tay, cô ấy có nói:" Ông thiếu tướng đang có nhiều cái buồn, nhờ anh trông nom chăm sóc cho ông ấy..."

Ông ta quay đi không hỏi thêm gì nữa. Trên khuôn mặt vẫn còn một chút bóng dáng của sự kiêu ngạo vương lại, có những giọt nước mắt đỏ đục đang chảy xuống. Hình ảnh của đứa con đã khiến ông chạnh nhớ đến một hình ảnh khác. Không! Ông chưa thể ra đi lúc này được, ông còn cần phải sống, ông cần phải gặp lại con người ấy như lời nguyền năm xưa....

35

Quy Nhơn, Nha Trang, Tuy Hoà rồi Cam Ranh, một quân cảng lớn nhất miền nam đã thất thủ. Sau ba nhăm ngày đêm, ngày 14 tháng 4 năm 1975, chiến dịch Tây Nguyên đã kết thúc thắng lợi. Ngay đêm hôm đó, từ thành phố biển, sư trưởng Lâm tạm rời đội hình đang ào ạt tiến tiếp xuống vùng đồng bằng miền Trung để nhận lệnh có mặt gấp tại Bộ chỉ huy tiền phương đang đóng cách đó chừng trên trăm cây số.

Trực tiếp làm việc với ông là đồng chí tư lệnh trưởng. Bằng nét mặt rất vui, tư lệnh xiết chặt tay ông, vào đề ngay:

- Chúc mừng Tây Nguyên, chúc mừng chiến công của sư đoàn đồng chí! Thắng lợi của Tây Nguyên đã mở ra một cục diện mới cho toàn chiến trường. Đà Nẵng, Huế, Lâm Đồng, Phan Rang, Long Thành, Bà Rịa, Nước Trong, Vũng Tàu, Vàm Cỏ Đông, Hậu Nghĩa...đã lần lượt được giải phóng. Thời gian không còn đủ để cho chúng ta được uống cùng nhau một chén rượu mừng đâu. Mệnh lệnh của Quân uỷ trung ương là thần tốc, táo bạo, bất ngờ, chắc thắng giành thời cơ nhanh chóng đi đến trận đánh cuối cùng vào hang ổ kẻ thù. Các quân đoàn mạnh đang được khẩn trương thành lập. Mặt trận Tây Nguyên sẽ được mang tên mới là quân đoàn 3. Cùng với các quân đoàn quân khu khác, quân đoàn 3 từ Tây Nguyên sẽ đột phá vào hướng chính đánh thẳng vào Sài gòn. Trách nhiệm và cương vị của đồng chí kể từ lúc này là tư lệnh phó quân đoàn theo quyết định của trên...

Nhận trách nhiệm mới ông không ra vui cũng không ra buồn. Vui vì công việc nặng nề nhất đã tạm xong, vì hướng tiến công đã mở ra mênh mông phía trước và vì ngày thắng lợi đang đến rất gần. Nhưng nỗi buồn lại trì nặng hơn. Cùng một lúc ông đã vĩnh viễn để lại hai đứa con tại vùng đất ấy. Oánh hy sinh do Hơ'Krol báo. Còn Hùng, mãi hai ngày sau, khi kéo được cả hai cái xác từ dưới vực lên, một người thân thiết trong sư đoàn mà ông có ý nhờ cậy xác minh hộ đã báo với ông. " Cả hai họ vẫn ôm chặt nhau thủ trưởng ạ!" Ông đã tưởng mình không gượng lại nổi. Chỉ một đêm thôi mà tóc ông đã bạc trắng hẳn đi. "Hãy vượt lên những nấm mồ mà sống!" Ông đã áp chặt câu nói của một nhà văn Pháp vào trái tim mình mà sao vẫn cứ thấy trái tim tan nát. Và những giờ khắc vật vã ấy, nếu không có Hơ'Krol lúc nào cũng ở bên cạnh thì ông chưa biết mình sẽ sống thế nào. Cô đã biến thành con dâu, đứa con dâu chưa một ngày làm vợ của ông, một người lính, một nữ chiến sĩ cứu thương trong sư đoàn ông.

Vậy mà khi chuyển nhiệm vụ mới, ông đã buộc cô phải ở lại. " Cuộc tiến công đang vào hồi nước rút thế này, con không theo kịp được đâu. ở lại Tây Nguyên con cũng góp sức đánh vào Sài gòn, có khi còn góp sức nhiều hơn." Cô không nghe, vẫn đòi đi, đi để trả thù cho anh Oánh. " Bác sẽ trả thù thay cho con, mọi người sẽ trả thù thay cho con, nếu con là con gái bác thì con phải nghe lời...ba." Đến nước ấy thì cô mới chịu ở lại, đeo vào cổ ông một chiếc răng bò tót mà ông nội cô đã cho cô từ lúc cô mới sinh ra để ông tránh khỏi được mọi tai hoạ. Ông nhận và nói thêm:" Bác nhất định sẽ trở lại. ở đây bác còn có những đứa con và bao đồng đội . Bác sẽ trở lại. Ngày thắng lợi, bác sẽ thay thằng Oánh đưa con về thăm quê bác..." Cô khóc và cứ níu chặt lấy tay ông. Nỗi đau thật lạ, tưởng chừng như không chịu được nhưng nếu được chia ra, được san sẻ cho người khác, được nhìn thấy người khác cùng đau với cái nỗi đau của mình như những giọt nước mắt chân thành của cô gái kia, nó sẽ vơi nhẹ đi biết nhường nào.

Thần tốc!

Đại tá Y'Blim đã đón ông ở cửa rừng. Hai người cha, hai nỗi mất mát, hai người đồng đội chia tay nhau để một người đi một người ở lại, không nói gì, không thể nói gì, chỉ nhìn vào mắt nhau. " Đi đi! - Già nói - Chiêng kồng Tây Nguyên, lòng người Tây Nguyên sẽ luôn ở bên bộ đội. Tui với con Hơ'Krol sẽ đưa cán bộ Oánh vào nhà mồ, đưa cả thằng Y'Tac con tôi vào nhà mồ, sẽ mang chiêng đến đánh bên cạnh nó, sẽ mang rượu cần ra uống với nó. Cứ yên cái bụng mà đi quân đoàn phó à!"

Thần tốc!

Ba mươi năm chiến tranh, hơi thở của hàng ngàn năm trận mạc, sáng mai đây núi rừng sông suối mới dậy vang điệu kèn xung trận muôn năm có một lần này. Thần tốc! Máu đã đổ ra thế là đủ. Sự hy sinh thế là đã quá dư thừa. Nỗi nén chịu chẳng thể kéo dài thêm được nữa. Khổ đau, mất mát, hy vọng và tuyệt vọng đã cao như núi, dài như sông, các thế hệ cha ông đòi hỏi thế hệ hôm nay phải trả lời. Và những cánh quân duyên hải, những cánh quân sơn cước, những cánh quân đồng bằng, những đoàn quân tiên phong đang trùng trùng điệp điệp tiến về phía trước để tìm câu trả lời.

Thần tốc!

Nếu hôm qua còn là thời cơ thì hôm nay đã trở thành nhỡn tiền. Gió đang thổi về một hướng, sông đang chảy về một nơi, nắng đang soi về một phía. Thời gian chuyển động, không gian chuyển động, những đoàn quân mang trên vai tình yêu và lòng căm thù chuyển động. Chỉ còn một trận này, không còn một trận nào khác. Cái cột mốc của tự do và giải phóng, của đạo lý và nhân văn đã dựng cao sừng sững ở ngang trời.

Thần tốc!

Các binh đoàn đổ dốc! Nam quốc sơn hà nam đế cư. Tuyệt nhiên định mệnh tại thiên thư... Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm. Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư... Cả nước lên đường! Đánh một trận sạch không kình ngạc. Non sông mở hội! Đánh hai trận tan tác chim muông...Lịch sử ra quân. Ước mơ ngàn đời. Thời cơ ngàn năm đã kết tủa. Không một thế lực nào có thể ngăn được dòng thác lũ đã phá bờ. Tiến lên chiến sĩ đồng bào...Lời vang vọng bay trên đầu ngọn súng.

Táo bạo! Bất ngờ! Chắc thắng!

Binh đoàn Tây Nguyên xuất kích!

Bỏ lại Kontum, bỏ lại Pleicu, bỏ lại Daklak, bỏ lại những cánh rừng Tây Nguyên miên man màu đất đỏ, bỏ lại những năm tháng chứa biết bao kỷ niệm buồn mà vui, bỏ lại cả những con đường 7, đường 19, đường 21...đã làm nên một tượng đài chiến thắng chất ngất giữa đất trời, cùng với những quân đoàn chủ lực khác, cánh quân quân đoàn 3 với trên ba ngàn xe các loại ào ạt trảy về miền đông nam bộ. Phía trước đã là Đơn Dương, Di Linh, Gia Nghĩa, Kiến Đức, Lộc Ninh, An Lộc, Chơn Thành... Phía trước nữa là Bình Long, Lộc Ninh, là Dầu Tiếng, Củ Chi, Hóc Môn, Trảng Bàng...Địa danh nào cũng là một cứ điểm. Tên gọi nào cũng là một trái núi lửa phải vượt qua. Ôi, những con đường hành quân thần tốc sáng nay sao trời lại đẹp, nắng lại vàng và những cánh rừng cao su sao lại xanh đến thế. Thiên nhiên như cũng xôn xao cùng cái xôn xao, phơi phới của con người. Một ngày bằng hai mươi năm. Một năm bằng cả đời người. Bốn cánh quân làm nên một chiến dịch. Ngàn chiến dịch làm nên một chiến dịch lịch sử mang tên Hồ Chí Minh. Mục tiêu cuối cùng của binh đoàn là sân bay Tân Sơn Nhất, khu Tổng tham mưu, phất cao ngọn cờ quyết chiến quyết thắng của Bác trao cho trên nóc dinh Độc Lập. Kẻ thù vẫn điên cuồng chống cự. Cả một cơ đồ, một chế độ, một giang sơn, một chủ thuyết đã bao năm nay tồn tại, gắn bó dù bằng sự hà hơi của kẻ khác thì mỗi lúc để biến tan thành bọt biển sao đành. Máu vẫn đổ trên từng cây số. Trong thế chẻ tre không cưỡng được vẫn có những đốt tre già rắn có thể làm mòn dao gãy dựa. Đã có biết bao người trai ưu tú ngã xuống trước ngưỡng cửa hoà bình, đã có biết bao người con gái nằm lại trước ánh sáng bình minh. Nhưng những khát vọng chiến đấu và chiến thắng vẫn trào lên, thác lũ, réo gào và vô hồi vô hạn.

Lái Thiêu, mảnh đất thơ mộng chỉ cách Sài Gòn mười lăm cây số sáng nay vẫn còn tạm thời tĩnh lặng. Dòng sông Sài gòn vẫn vẳng tiếng bìm bịp kêu âm âm trong lòng nước, trong vườn các loại trái cây vẫn lúc lỉu đòng đưa ra đến sát mí nước và những đôi trai gái yêu nhau đắm chìm nhất vẫn cầm tay nhau thẩn thơ đi giữa một miền lao xao bóng lá. Tại Búng, một cô gái có dáng hình cân đối, hơi gầy, vận áo Bà Ba trắng, nón lá chao nghiêng đi ra từ bến xe, bước chầm chậm theo con lộ tráng nhựa xuôi về cuối thị trấn. Một đoàn xe nhà binh nhấp nhô toàn mũ sắt cuốn bụi phóng qua. Tiếng một tên lính ngồi trên xe đả đớt hét xuống:

- Về lẹ đi em gái ơi! Việt Cộng nó sắp đánh tới rồi đó, bọn anh đi làm bia thịt đây, nếu có bỏ xác, em gái đừng khóc nghen!

- Chui cha! Cô em ráng giữ mình nhen, đẹp thế kia mà phải làm vợ bọn quỷ Cộng có đuôi có sừng thì uổng quá - Tiếng một tên khác.

Cô vẫn đi, khẽ kéo nghiêng vành nón, như không nghe thấy gì, không nhìn thấy gì. Đến một ngôi nhà nằm sâu trong vườn sầu riêng, cô kín đáo nhìn quanh rồi rẽ vào. Một bà má đang bỏm brm nhai trầu ở bậc cửa, vừa thoáng nhìn thấy cô, bà đã đứng dậy sững sờ:

- Trời đất! Dung... Dung đó hả con?

- Má Hai! - Cô cũng khẽ kêu lên - Con tưởng ai hoá ra là má.

- Tưởng? Từ bữa bay đi đến giờ cũng tới hai năm rồi mà không một lần quay lại, lại còn tưởng, tưởng.

Bà má mắng yêu rồi vội cầm tay dẫn cô vào nhà. Dung nhìn quanh...Lòng cô chợt nhói đau. Chính ngôi nhà này đêm ấy chú Thanh đã gửi cô ở tạm mà sao cô lại không nhớ ra.

- Má ơi! - Cô nghẹn giọng - Chú Thanh hy sinh rồi.

- Tao biết - Giọng má cũng trầm xuống - Tao mới nghe tin bữa qua. Tội nghiệp...

- Trước khi chết, chú có dặn con tới đây...

- Tao cũng biết nhưng không cần nữa.

- Con... con không hiểu.

Bà má cẩn thận đi ra khép cửa lại:

- Kẹt rồi phải khộng?

- Dạ, kẹt. Nhưng sao má biết ?

- Không biết sao cậu ấy lại dám gửi gắm bay cho tao? Con nhỏ này thiệt...

- Phải làm sao bây giờ, má? Con sốt ruột quá!

- Có nhiệm vụ mới cho bay đây.

- Nhiệm vụ chi đó má?- Mắt cô sáng lên.

- Ra công khai.

- Công khai?

- Công khai thì công khai chớ sao mà bay tròn mắt lên dữ vậy?

- Chả lẽ tổ chức không còn tin con nữa sao?

- Đừng nghĩ bậy. Tin. Còn khen bay quá xá nữa nhưng cái gì nó cũng có thời của nó, bay đã hoàn thành nhiệm vụ nội gián của bay rồi, gài bay ở lại tiếp không còn tác dụng nữa, có khi còn nguy hiểm. Nhiệm vụ bay bây giờ là đi sát bộ đội chủ lực, sẵn sàng làm bất cứ điều gì mà các đồng chí ấy cần.

- Con hiểu nhưng...

- Cách nào để đến với mấy đứa đó chớ gì? Khỏi đi, mấy anh đã có kế hoạch cả rồi. Bây giờ ăn bậy một miếng rồi đi ngủ. Tao đi có chút việc. Có ai vào cứ nói là cháu gái ở quê lên, tên là Ut.

- Dạ...

Bà má dọn cơm cho cô xong, quơ lấy chiếc nón đi ra đường, cái dáng nhìn đằng sau thật già nua, tất tưởi như cả đời chỉ biết làm bạn với đất đai, cây trái.

Đã gần ba ngày ba đêm rồi mà cánh quân chủ yếu của ông vẫn không sao vượt được cái cánh cổng thép phòng ngự ở phía tây Sài gòn này. Từ đây vào Sài gòn chỉ còn chừng trăm cây số nên vẻ như chúng đã dồn hết binh hoả lực vào đây để làm cú phòng ngự cuối cùng. Mà trước hết là vai trò của thằng chỉ huy ngoan cố và khét tiếng là chống Cộng không biết được điều từ đâu đến. Đơn vị đã bị thương vong tới một phần năm quân số. Một phần năm khi cửa ngõ Sài Gòn đã rộng mở phía trước thì là một cái giá phải trả quá đắt. Các cánh quân khác đang tiến ào ạt, cánh quân của quân đoàn ông mà bị chặn lại ở đây ngày nào là làm ảnh hưởng chung đến toàn cục ngày đó.

Đang đau đầu thì đồng chí sĩ quan trực ban bước xuống báo với ông là ông có khách. Khách nào, có phải các đồng chí ở Bộ tư lệnh chiến dịch không? Không ạ, một người khách bình thường. Nói tôi đang bận, bảo đồng chí chủ nhiệm chính trị tiếp hộ. Dạ, cô ấy cứ nhất quyết đòi phải gặp đích thân thủ trưởng Lâm. Sao lại là cô, con gái à? Vâng, cô ấy vừa từ vùng địch ra. Một linh tính mách bảo cho ông biết sắp có điều gì xảy ra, ông rời mắt khỏi tấm bản đồ: " Được, mời cô ta vào!"

Lát sau, từ cửa hầm một giọng con gái vang lên rành rẽ:

- Báo cáo đồng chí tư lệnh phó kiêm tham mưu trưởng quân đoàn, tôi, thượng sĩ Phạm Thị Dung có mặt.

Vừa thoáng nghe thấy giọng nói quen thuộc ấy, ông đã thấy bủn rủn cả người. Đúng, con bé đang đứng trước mặt ông, quân phục xanh, thắt lưng ngang bụng, nón tai bèo...Phải lặng đi một lúc ông mới cất nên lời:

- Dung... Sao con lại ở đây?

- Báo cáo tôi đến nhận nhiệm vụ và...

Chưa nói hết câu, dường như không nén nổi nữa, cô đã chạy ào đến, ôm chặt lấy ông :

- Bác... con đi tìm bác mãi. Trời ơi, sao râu ria bác ra nhiều thế này?

- Trời đất - Ông nắm chặt lấy tay cô - Tối qua bác nhận được điện trên sẽ có một cán bộ đặc nhiệm xuống bổ xung để phụ đánh cái cứ điểm này, cứ tưởng một ông to con, râu ria nào ai ngờ lại là con. Sao, con gái có khoẻ không? Công việc của con thế nào mà lại như cô văn công xuống phục vụ bộ đội thế này? Còn... còn ...

- Nói chuyện công việc đã bác - Cô quay mặt đi đánh lảng.

- ừ, thì công việc nhưng công việc của con là gì khi cả đơn vị của bác đánh cả nửa tuần nay không qua được cái cứ điểm này.

- Thì con đến là vì chính cái cứ điểm đó. Bác có nghe nói đến tên chỉ huy ác ôn ở đấy không?

- Có nhưng không biết cụ thể.

- Con biết...

Một đợt pháo hạng nặng rót xuống cắt ngang lời cô gái, cả căn hầm rung lên bần bật, cát bụi rơi xuống đầy cả hai bác cháu...

Sáng hôm sau trên con lộ xi măng giăng đầy xe bọc thép và các hàng rào cự mã dẫn đến khu hầm cố thủ của tên tướng chỉ huy cứ điểm có một chiếc xe Zep từ từ bon vào. Trên xe là một nữ trung úy xinh đẹp có cái nhìn rất lơ đãng về phía các ổ đề kháng được chất đầy bao cát nằm rải rác hai bên. Các trạm gác dọc đường sau khi chặn lại, xem xong giấy đều vội mở Barie cho xe cô đi qua. Đến một khu hầm được cấu trúc kiên cố nhất, có nhiều ổ đại liên và xe bọc thép án ngữ xung quanh nhất, cô bước xuống, ung dung đi vào.

Tướng Cẩn đã đứng đón cô ở ngay trước cửa, mắt nhìn cô đăm đăm không tỏ dấu hiệu gì. Nở một nụ cười rất tươi, cô nói :

- Chúc mừng ông chuẩn tướng đã vinh thăng thiếu tướng!

Cô đưa tay ra. Hắn chỉ bắt mà không đưa lên môi. Cô cười:

- Chắc ông thiếu tướng vẫn còn giận tôi vì cái chuyện đã không ghé thăm ông tại trang trại mà lại thăm ở đây, giữa đống đổ nát này?

Không trả lời, hắn mời cô vào hầm, một căn hầm tuy thấp chật nhưng sáng choang ánh điện và có khá nhiều các loại rượu đắt tiền đặt trên bàn. Hắn rót đưa cô một ly, vẫn im lặng.Cô thoáng nhìn hắn: Gầy hơn, đen hơn, bụi bặm hơn nhưng cũng phong trần đàn ông hơn. Chỉ khác trong đôi mắt Y, đã thoáng thấy có sự mệt mỏi và căng thẳng khác thường. Cô nâng ly rượu:

- Chúc mừng cho sự hội ngộ!

- Và cho cả lý do cuộc hội ngộ bất ngờ này.

Hắn nói tiếp, vẫn nhìn cô thâu thấu. Được thôi, cô đến đây để đánh bài ngửa kia mà. Mà nên đánh ngay từ đầu, đánh khi hắn chưa kịp chuẩn bị, đánh trước khi có những cuộc công pháo từ bên kia dội xuống. Với vẻ mặt và cung cách kia, rất có thể hắn chưa biết cô là ai và như vậy, chuyện của hai bố con cô cho đến nay vẫn được bố giữ kín. Cô thoáng nghiêm nét mặt, ngồi thẳng dậy, nhìn thẳng vào mắt hắn:

- Chắc thiếu tướng đang muốn biết tôi là ai và tôi vào đây làm gì?

- Tôi đang chờ nghe.

- Tôi là tình báo viên của phía bên kia.

Hắn bất giác hơi ngồi lui lại , tay đặt nhanh vào gầm bàn. Nhưng cô lại đặt cả hay tay lên chống cằm, cười. Giây lâu hắn hỏi, tiếng hỏi hơi hụt giọng:

- Tình báo ngay từ trước khi cao nguyên thất thủ?

- Vâng, ngay từ ngày đó.

- Cô dũng cảm lắm!

- Và hôm nay tôi vào đây là vì...

- Tất nhiên là không phải vì những kỷ niệm xưa cũ, phải không thưa bà cựu thư ký của tướng tư lệnh - Hắn nheo mắt, nét mặt đã trở về bình thường hơn - Điều bà vừa thổ lộ đã cắt nghĩa tại sao ngày ấy bà lại có một vẻ đẹp huyền bí như vậy. Hèn chi.

- Ông vẫn là người nhớ dai về những chuyện có liên quan đến phái nữ. Cám ơn ông. Còn bây giờ, nhân danh người lính, dù bên này hay bên kia, nhân danh người đã từng sống và làm việc với ông, nhân danh những gì đã có giữa chúng ta, nhân danh tất cả, tôi, không, đúng hơn là chúng tôi muốn ông ngừng chống trả.

- Lý do? - Thoáng một cái cười nhạt.

- Máu hai bên đổ xuống vậy là quá đủ rồi. Đằng nào chúng tôi cũng sẽ thắng, để máu đổ thêm nữa mà làm gì.

- Một luận điệu cũ mèm.

- Tôi biết ông thiếu tướng đang rất thiếu thông tin. Tôi chỉ xin cung cấp cho ông ba điều. Một, trong khi ông và binh lính của ông đang bỏ xác ở đây thì cái chế độ mà ông bảo vệ ở phía sau kia đã phản bội ông hết rồi. Ông Thiệu đã chính thức từ chức và bí mật cho người sang nước ngoài tìm chỗ cư trú. Chính phủ các ông đang đảy nhau ra làm đại diện để điều đình với chúng tôi về cách thức đầu hàng. Các nhân vật hô hào to nhất về yêu nước, về tử thủ đang tranh nhau vơ vét tiền bạc để chạy ra nước ngoài.

- Tiếp tục! - Một vệt máu chạy nhanh trên thái dương hắn.

- Hai, tôi biết ông vẫn còn tin và hy vọng vào người Mỹ. Vậy người Mỹ của ông lúc này đang làm gì? Họ đang huy động một lực lượng lớn không quân và hải quân không phải để yểm trợ cho các ông mà chỉ lo lập một cầu hàng không để di tản người Mỹ và người nước ngoài của họ ra khỏi Sài Gòn. Chính tổng thống Pho đã công khai tuyên bố trên giới truyền thông:" Chiến tranh đã kết thúc với người Mỹ, không thể giúp đỡ người Việt Nam được nữa, họ phải tự giải quyết số phận của họ..."

- Tiếp đi! - Một vệt máu chạy thẳng vào mắt.

- Và ba, tôi muốn nói chuyện sòng phẳng với ông như hai người lính, mặc dù về bề dày quân sự, trước ông tôi chỉ là một con bé hỉ mũi chưa sạch. Bốn phần năm đất đai của các ông đã thuộc về chúng tôi, bốn quân đoàn mạnh và ba quân khu có đủ xe tăng đại pháo của chúng tôi đang từng giờ ép sát Sài Gòn, bên các ông chỉ còn lại không đầy năm sư đoàn và một số các đơn vị lẻ tẻ không còn sức chiến đấu, vậy thử hỏi một vài cứ điểm nhỏ nhoi như của ông đây định lều chết đến bao giờ?

- Còn gì nữa không? - Đôi mắt hắn tối xầm xuống.

- Tôi chỉ thông tin những điều chính yếu.

- Tại sao không phải người khác mà là cô?

- Vì tôi có một chút hiểu ông và ông, tôi biết ông cũng có một chút... quý mến tôi. Tôi không muốn ông khi chết đi rồi vẫn trở thành một câu chuyện hài hước về sự cuồng tín thờ nhầm minh chủ trên miệng lưỡi thế gian và tôi cũng muốn ông để lại cái phúc cái đức cho con cháu ông về sau.

- Cô bạo mồm lắm!

- Tôi chỉ nói sự thật.

- Cô không sợ tôi sẽ bắn nát sọ cô?

- Nếu sợ thì tôi đã không vào. Hình như có lần ông đã nói, ông không muốn cho cái nhan sắc và cái thân hình... kiều diễm của tôi tới đây sẽ bị huỷ hoại vì hận thù, chỉ tiếc cái gọi là hận thù đó lại chính là ông, một người tôi vẫn cho là có tư cách cầm súng.

Hắn im lặng, rời chỗ đứng dậy ra tủ rót một ly rượu mạnh ngửa cổ uống đến ực một cái, vầng trán căng ra... Giây lâu, hắn đột ngột quay lại, mặt rắn đanh :

- Để đổi lại tôi sẽ được gì?

- Tôi sẽ có dịp được đến thăm cái trang trại có nhiều chim muông cây lá của ông như ông đã có nhã ý mời.

Cô mỉm cười. Đôi mắt hắn dán cứng vào cái cười đó như dể cố khui ra một sự thật còn ẩn chìm trong đáy sâu... Một tên sĩ quan bước vào định báo cáo một điều gì đó, hắn chau mày phảy tay. Tên sĩ quan đi ra. Động tác ấy không qua khỏi mắt cô, cô tiến lên một bước, nhìn thẳng vào hắn với cái nhìn buồn buồn nhưng bình thản:

- Tôi đã nói xong, vì ông, vì binh lính của ông mà nói, giờ ông có thể hô lính bắn bỏ hoặc treo cổ tôi lên.

Hắn nhìn xuống một chút rồi sau đó nhìn lên, mắt như có màng che phủ:

- Cô Dung! Cô biết tôi đang nghĩ gì không?

- Ông cứ nói.

- Tôi vẫn chưa hiểu tại sao một cô gái như cô mà lại có thể nói ra được những lời sắc sảo và tự tin như vậy? Nói thiệt nghen, chính cái đó chứ không hẳn vì những thông báo tin tức hoặc lời hứa bảo mạng của cô vừa rồi đã khiến cho tôi nghĩ rằng chúng tôi đã không còn gì để mất.

Hắn ngừng một chút, liếc nhìn ra ngoài rồi đột ngột thay đổi nét mặt:

- Bây giờ cô có thể đi. Lính của tôi sẽ đưa cô ra đến tận ngoài vòng rào. Trong ngày hôm nay cô và thượng cấp của cô sẽ nhận được câu trả lời. Tôi cần có thì giờ để suy nghĩ. Nhưng tôi nhắc nè, nếu tôi trả lời thuận là cũng một phần vì cô, vì những suy nghĩ trân trọng của tôi đã có với cô chứ không hẳn vì ba cái đại quân đại pháo nguáo ộp kia đâu. Còn ngược lại...cái đó tôi không biết trước được.

- Và thưa ông thiếu tướng! - Một cái mỉm cười thật tươi - Tôi đến với ông hôm nay là vì mối quan hệ quen biết cũ với cá nhân ông chứ tôi không phải và cũng không hề muốn thực thi một ngón đòn mỹ nhân kế.

- Tôi hiểu.

Hắn lầm lì quay đi.

Đến 12 giờ trưa hôm đó, không mất thêm một viên đạn, một giọt máu, cái căn cứ được gọi là cánh cổng thép án ngữ phía tây bắc Sài Gòn đó đã chính thức mở toang. Trong số ba ngàn tù hàng binh được lũ lượt giải ra từ mọi hang ổ cố thủ, rất lạ, người ta không tìm thấy viên thiếu tướng chỉ huy trưởng căn cứ đâu.

36

Ngày hôm ấy, một ngày cuối tháng tư, cả Sài Gòn bỗng nóng lên dữ dội, nóng đến nỗi người ít nhạy cảm với thời tiết chính trị nhất cũng cảm thấy bão tố đang kéo đến xám xịt cả bàu trời. Riêng chỉ có ngôi biệt thự là vẫn âm thầm chìm trong vòm hoa giấy như hàng bao nhiêu năm nay nó vẫn cứ là một cô đảo, một am chùa quạnh vắng, vô thường không dính líu gì đến mọi biến động của thế sự dung tục ngoài kia. Biệt thự của Huyền Trang.

Hai tuần nay bà đã tự giam mình trên căn gác xép mà các cửa chính cửa sổ đều được che rèm, đóng kín như không để cho một chút âm thanh, một chút tia nắng nhỏ nhất lọt vào. Cũng hai tuần nay bà chỉ ăn chay niệm phật, sáng sáng ông già giúp việc lặng lẽ bưng lên cho bà một lát bánh mỳ, một chén đậu hũ, vài trái chuối, cốc nước sôi để nguội rồi lại lẳng lẽ đi xuống. Bà đã thoát ra khỏi các nhu cầu tối thiểu về vật chất. Nhờ vậy mà tâm hồn bà được chìm trong cõi âm âm mê mê mà chính bà cũng có lúc không biết mình đang ở đâu, mình đang làm gì, nghĩ gì nữa. Chỉ có tan chảy, hoà tan và trắng xoá một vùng rang rang ở trước mắt. Bà không nhìn thấy gì hết cho nên bà đang có dịp để nhìn rất sâu vào lòng mình. Một tấm lòng mong đợi cồn cào và khát khao một cái gì đó vô cùng bình dị và cũng vô cùng thân thiết. Bà không nghe thấy tiếng súng nổ gần dần, tiếng gió thổi ngoài vườn, tiếng sóng vỗ ngoài sông nhưng lại rất mẫn cảm với mọi thứ tiếng lanh canh của cánh cửa. Bà đang chờ. Chờ khốn khổ khốn nạn. Chính vì không đủ kiên nhẫn để chờ nên bà phải chìm vào cửa phật để tìm quên.Nhưng càng chìm bà lại càng không thể quên được cái gì hết. Cả một cuộc đời nhọc nhằn những ngọt bùi, cay đắng, yêu thương và đau khổ cứ lần lượt hiện về trong nhang khói. Bà đang cháy lòng đợi nghe một tiếng bước chân nhảy hai bậc cầu thang một của đứa con trai, một tiếng gọi má trong vắt của đứa con gái. Chúng nó lớn cả rồi, có thể đủ lông đủ cánh có thể làm được việc này việc khác cả rồi nhưng đối với bà, người mẹ, chúng vẫn chỉ là hai đứa trể mới lớn và sắp sửa chạy về kêu váng đòi mẹ ơi con đói lắm rồi đây này, mẹ ơi con Dung nó láo lắm, mẹ ơi anh Hùng cứ bắt nạt con, mẹ ơi... Nhưng vẫn chỉ có tiếng gió thiếng sóng lao xao đáp lại lòng bà.

Bà cũng thấp thoáng nghĩ đến người ấy. Nghĩ thôi chứ thực lòng bà đâu có dám mong. Bà có tội với ông ấy. Bà đã chỉ vì một chút nhẹ dạ, cả tin và giận hờn mà vội nghĩ ác, oán trách, vội rời bỏ người ta. Mãi sau này khi đã vào đây, tại một trong những ngày buồn nhất, cậu Thanh cậu ấy đã nói hết sự thật về ông. Thì ra ông đâu có tình phụ bà mà chính bà đã tình phụ ông. Đứa trẻ ấy chỉ là một đứa bé mà ông ấy cưu mang khi mẹ nó không còn và khuôn mặt cô thôn nữ chít khăn mỏ qụa lấp ló đằng sau chỉ là khuôn ảnh vô hình. Chắc ông buồn bà lắm và tới đây nếu ông có thể vào được trong này như cậu ấy nói thì chắc gì ông đã nhìn lại bà. Thôi thì không nhìn lại cũng không sao, tội bà làm bà chịu, bà đâu có dám trách móc chi ai, bà chỉ mong ông nhìn nhận thằng Hùng, nhìn nhận nó là giọt máu của ông rồi tìm cách đưa nó trở về đường quang lối thẳng là bà vui lắm rồi, bà có thể nhắm mắt được rồi.

Nhưng rồi bà cũng không thể chìm mãi được trong cái trạng thái nửa thức nửa ngủ mê mệt của mình. Những trái Cà - nông nổ rất gần, những đoàn xe bọc thép nghiến rất sát đã làm căn gác xép của bà rung lên. Bà choàng tỉnh. Thần phật và cõi tĩnh biến mất. Đến đợt pháo thứ hai nổ ngay sau vườn thì bà đứng vụt dậy, chạy lao xuống gác. Ông già giúp việc không còn đấy. Có lẽ cũng giống như bà, ông cũng muốn đi tìm những đứa con. Bà ngã người xuống ghế, rên lên:

- Dung ơi... Hùng ơi...Các con ơi! Lúc này hai đứa đang ở đâu? Bom đạn đầy trời thế này sao không có đứa nào chạy về với mẹ...Mẹ chết mất! Các con bảo mẹ phải làm gì bây giờ đây?...

Vẻ như câu nói ấy đã được lặp đi lặp lại quá nhiều lần nên chính bà cũng chả thấy còn có ý nghĩa gì nữa, bà từ từ quay lại, hướng mặt ra cửa, con mắt đau đáu dõi nhìn về phương bắc, lầm rầm nói tiếp những điều không thể không nói trong sâu thẳm lòng mình:

- Ông Lâm ơi...Tôi có tội với ông. Tôi đã không giữ được thằng Hùng đi theo con đường của ông. Tôi sợ quá... Cái nghiệp chướng này xin ông hãy đổ lên một mình đầu tôi.. ông hãy tha cho nó...

Nước mắt lưng tròng, bà đi trở lại căn gác.

Thời gian nặng nề trôi qua... Chợt có tiếng gõ cửa khá mạnh như tiếng gõ của định mệnh vang lên chát chúa. Bà thoắt rùng mình. Chân tay run bắn lên. Trời! Nó đấy ư? Chúng nó đấy ư? Bà chưa kịp chạy ra mở cửa thì tướng Tuấn đã ào vào như một bóng ma, phờ phạc, mất hồn, áo quần rách rưới, bẩn thỉu. Hắn đứng lặng nhìn vào bà một lúc lâu, rất lâu như cái nhìn từ kiếp trước hiện về rồi trước đôi mắt hoảng sợ xen một chút thảng thốt của bà, hắn nói, đôi môi khô xác, tiếng nói khàn đặc, âm u, não nuột như vọng lên từ dưới mồ:

- Hết! Hết tất cả rồi!...Huyền Trang, như lời hẹn, trước khi chết, tôi về đây với em. Sống không được ở cạnh em, chết tôi sẽ ở bên em.

Thiếu phụ hốt hoảng hỏi:

- Thế... thế con Dung đâu? Thằng Hùng đâu?... Ông có nhìn thấy chúng nó ở đâu không?

- ở đâu ư? - Hắn khẽ rùng mình một cái rồi cười chát đắng - Nếu tôi biết chúng nó ở đâu! Cuộc đời đen bạc, cuộc chiến khốn nạn, chúng nó còn ở đâu được nữa? Và tôi, chính tôi cũng không biết tôi đang ở đâu đây.

Hắn lừ lừ tiến lại. Người đàn bà lùi dần... Rồi bất ngờ hắn quỳ sụp xuống, hai tay đưa ra định ôm lấy chân bà, bị trượt, bèn hạ thõng xuống, tiếng nói càng trở nên bi ai:

- Trang...Có đúng là em đang ở trước mặt tôi đây không?...Có đúng là em vừa nói đó không?... Vậy mà đã hơn hai mươi năm trôi qua rồi. Hai mươi năm ấy không lúc nào tôi không nghĩ về em... chỉ nghĩ về một mình em...- Hắn lết đầu gối tiến đến gần hơn.

- Ông Tuấn...Ông đừng làm thế. Ông đứng dậy đi.

- Nếu tôi còn có thể đứng được - Hắn rên lên - Hết rồi! Hết tất cả rồi! Hết binh đao, hết hoài bão, hết chế độ, hết mọi khổ đau vui buồn, hết tất... Chỉ có em là còn lại, vẫn đẹp, vẫn bí hiểm kiêu sa và vẫn độc ác. Độc ác cho đến tận bây giờ...Chính vì sự độc ác ấy mà tôi đã thành ra một kẻ khốn nạn như thế này. Tôi... hận em, càng hận lại càng không thể quên được em... Và có lẽ cũng không còn gì để nói với em nữa. Chấm hết! Vĩnh biệt em, vĩnh biệt tất cả! Vĩnh biệt cõi đời chó má này!

Nói xong, như kẻ mộng du tội tình, hắn lảo đảo đi lên gác. Lên đến lưng chừng, hắn còn quay lại, nói như không phải để mà nói:

- Dung... nó vẫn còn sống. Con bé nó rất giống em.

Hắn lên hẳn. Thiếu phụ vẫn đứng chết sững, con mắt chưa hết vẻ bàng hoàng... Đột nhiên cả toà nhà bỗng chao nghiêng, rung giật. Từ đâu đó trên không trung, dưới mặt đất đang có những con sóng thuỷ triều cồn lên, ập đến vỗ sóng gầm gào ngay dưới cổng nhà bà, tràn qua, rú rít, đánh thốc vào từng ngóc ngách, chồm lên các ngã ba ngã tư, tung bọt vào từng ô cửa, ù ù cuốn phăng đi hết thảy những gì dám cản đường nó. Trời ơi! Bà loáng choáng bịt chặt lấy đầu. Cái gì thế này? Chả lẽ trời đã sai thiên binh quỷ sứ xộc xuống để báo ngày tận thế cho thập loại chúng sinh đấy ư? Phải chăng đã đến thời khắc loài người độc ác phải đền trả cho những sai lầm, tội lỗi mình gây ra quá nhiều? Và cái con người kia, cái người đàn ông rách rưới và đầy tội lỗi kia một mình mò tới đây để đền trả trước mắt bà, ông trời bắt bà phải chứng kiến.

Hoảng sợ tột cùng, bà vội lao ra đóng chặt thêm các cửa thì chợt nhìn thấy một chiếc xe gì lạ lắm, nó không giống với bất kỳ những xe nhà binh nào mà bà thường gặp, tách khỏi dòng xe dòng người đang cuồn cuộn băng về phía trước, đỗ xịch ngay dưới cổng rồi từ trên xe có những bóng người lầm bụi nhảy xuống, đi nhanh vào... Chết rồi! Người nhà trời đến thật rồi. Bà chợt nghĩ đến người đàn ông đang ở trên gác kia. Trời ơi! Dù sao giữa bà và con người ấy cũng có một sợi giây chăng nối vô hình...Bà bước vội trở vào. Nhưng vừa tới chân cầu thang, một tiếng nổ đanh, khô tiếp liền tiếng một thân người đổ vật rất nặng từ trên đó vang xuống đã làm bà sựng lại, thốt kêu lên một tiếng rồi lả người vào lan can.

Vừa lúc ông Lâm và Dung mở toang cửa ào vào. Một vạt nắng chói chang cùng với những âm thanh cuồng nộ cũng ào vào. Mẹ!...Cái tiếng gọi thân yêu, cái tiếng gọi bà đã mong chờ mòn mỏi bao lâu nay vang lên. Chấp chới một lúc bà mới nhận ra, nhận ra cả cái hình hài người đàn ông quá đỗi thân thuộc đứng phía sau cô. Bà chết sững, một chút nữa thì té sỉu nếu như cô con gái không vội sà đến bên mẹ, ôm chặt lấy mẹ, cuống quýt đỡ mẹ ngồi xuống. Ông Lâm cũng đứng lặng, đôi môi tím tái mấp máy muốn nói mà không nói được, chỉ đau đáu nhìn vào mắt bà. Bà đã hơi tỉnh lại, sự việc trần trụi vụt hiện về, đáng lẽ phải làm một cử chỉ gì đó thì bà lại đưa ngón tay run rảy chỉ lên trên gác, rồi trước hơi ấm của đứa con cũng như sự hiện diện quá bất ngờ của người đàn ông hơn hai mươi năm mới gặp lại kia, bà bấu chặt lấy cô, nước mắt chảy tràn ra, cất tiếng, cái tiếng nói như hờn giận, như khổ đau, như oán thán của nhiều năm tích nén:

- Ông Lâm... Bao nhiêu năm nay ông đã đi đâu để bây giờ mới đến... Tuấn, ông Tuấn, người anh em, người bạn thuở thiếu thời của ông đang ở trên đó...

Thoáng hiểu ra, ông Lâm vội lao lên...Nhưng chỉ đến cửa buồng ông đã dừng sững. Tên lãnh chúa Tây Nguyên, tên tướng tư lệnh cao nguyên trung phần Phạm Ngọc Tuấn, thằng Tuấn bạn học ngày nào đã chết gục trên ghế, một vết máu rỉ ra từ thái dương chảy xuống nền nhà và bàn tay thiếu ngón út đang rơi thõng xuống mặt sàn. Đôi mắt hắn vẫn mở trừng trừng nhìn về phía ông như muốn hỏi sao bây giờ ông mới đến, ông còn đến đây để làm gì...Đứng ở chân cầu thang, cô gái nhìn lên chỉ thấy cái lưng của ông Lâm ngay đơ rồi hơi gù xuống cùng với tiếng nói thoát ra từ lồng ngực tức nghẹn:

- Tôi lại đến chậm rồi...

Câu nói đó khiến cô gái thoắt nhợn người rồi cũng chạy à lên. Đến nơi, toàn thân cô bỗng nhủn ra, tê liệt, nét mặt để lộ sự kinh hoàng và đau đớn khôn tả.

- Cha...

Cả bàu trời, cả mặt nước ngoài kia chỉ còn vọng lên cái tiếng thét đau đớn ấy của người con...Tiếng thét vỡ oà, thăng hoa, ngào trộn thành muôn tiếng hò reo vang trời dậy đất của muôn triệu những người dân thành phố mang tên Bác đang đổ ra đầy đường đầy phố với cờ hoa, băng rôn, biểu ngữ rợn rợp để chào đón các đoàn quân tiến vào giải phóng cái mảnh đất cuối cùng này, chính thức chấm dứt cuộc chiến tranh dai dẳng kéo dài suốt ba mươi năm trên toàn cõi Việt trong khúc ca khải hoàn rộn rã mà âm hưởng đầu tiên là tiếng kồng linh thiêng, tiếng kồng định mệnh vọng vang từ miền rừng Tây Nguyên xanh.

Cảnh mở đầu

Một ngàn chín trăm bảy tư.

Chiều cuối năm. Gió lạnh thổi hun hút trên cánh đồng mới gặt. Cảnh một làng quê vùng ngoại thành Hà Nội hiện ra nao buồn. Buồn như dòng sông mùa cạn đang trôi chảy lững lờ ngoài kia, buồn như cây cầu Long Biên không hiểu có tự thuở nào mà thân hình khẳng khiu cứ mãi rùng mình trong sóng nước như thế và buồn như con đò dọc nhà ai tối nay không hiểu đậu bến nào mà cánh buồm rách nát sao lại gợi lên tiếng thở dài của một kiếp đời trôi nổi, vô định làm sao. Gió bấc, mưa phùn làm nhoà đi luỹ tre, bờ ao, giếng làng, ngõ gạch, ngôi đền, gốc si, cây sung, mái lá, khói lam chiều...Bóng một cô thôn nữ đi làm về bước trên mặt đê ảo huyền như không có thật. Song lại rất thật cái dáng đi xiêu xiêu, chênh chếch của cô mỗi khi có một đợt gió mạnh từ dưới sông thổi lên. Ơi cô gái, cô đi về đâu trong cái chiều rét tái tê thế này? Cô đi về một mái nhà có cha có mẹ hay có chồng có con đang ngóng đợi bên mâm cơm đạm bạc và cũng có thể chả ai mong đợi cả, chỉ có mái nhà trống tuềnh với bát hương người chồng liệt sĩ ngún khói trên ban thờ hoặc bóng hình người yêu vẫn hun hút ở nơi xa để mỗi đêm chợt thức giấc đôi mắt đẹp của cô lại rớm tràn nước mắt...Nhìn bóng cô chuyển dịch đơn côi trong chiều muộn, không một người khách vãng lai nào lại không tự thốt lên từ đáy lòng một câu hỏi bùi ngùi như thế. Đất nước chiến tranh, dân tộc trận mạc, những câu hỏi như vậy âu cũng là lẽ thường tình. Thử hình dung bức tranh làng quê đồng bằng bắc bộ sẽ nghèo đi biết bao nhiêu nếu không có một cái dáng hình con gái đẹp và buồn đến phiêu linh như vậy.

Và cả mẹ nữa, ơi bà mẹ sông Hồng, nếu không có mẹ với mái tóc bạc phơ, nét mặt siêu thoát, nhân từ đang ngồi ở đầu ngõ tre pheo, những ngón tay nhăn nheo đang nhẹ đan một tấm áo len màu cỏ úa, mắt dõi nhìn về phương Nam diệu vợi như không nhìn thấy gì, không nhìn đi đâu cả, một cái nhìn xa xăm và nhẫn nại thì cái sức ràng níu ở hậu phương sẽ bớt độ ấm tình đi biết chừng nào! Trước mặt bà, trên đường làng lát gạch rêu phong có một bày trẻ nhỏ đang chạy nhảy nô đùa với những trái bong bóng bay trên tay. Tiếng trẻ nói cười ríu ran làm bừng sắc cả cái ngõ nhỏ rợn ngợp bóng si già. Bà mẹ bất giác mỉm cười, cái nhìn nhoà dần đi...để rồi trong cái nhìn bảng lảng một chút khói sương đó chợt hiện lên hình ảnh một cậu bé dĩnh ngộ cũng đang chạy trên đường làng như thế. Hình ảnh ấy lớn dần thành một người lính Vệ quốc đoàn mũ Ca lô đội lệch, áo trấn thủ, ba lô vuông sau lưng đi xăng xái trên mặt đê, thỉnh thoảng lại quay lại đưa tay vẫy vẫy về phía bà, một tiếng Mẹ vang lên...Hình ảnh đó biến mất. Một hình ảnh khác cũng trẻ trung không kém, khuôn mặt hao hao giống với khuôn mặt kia nhưng là đội mũ tai bèo, áo Tô Châu xanh, ba lô con cóc trám thay vào đó, đang tươi cười chạy lại phía bà nhưng càng chạy lại càng xa, xa mãi, rồi mất hút vào đoàn quân đang bôn tập trên đường cái quan mù bụi để rơi lại một tiếng: “ Bà ơi ..." Bà ơi... Mẹ ơi...Hai tiếng gọi đó mới thân thuộc làm sao trong tâm tưởng bà mẹ khi người lính ra đi và cả khi người lính vĩnh viễn ngã mình vào lòng đất.

Bà mẹ tháo kính, ngừng đan, đưa vạt áo lên chấm khẽ nước mắt và khi nhìn lên, có một đoàn lính trẻ đầy mình nguỵ trang, nụ cười rạng rỡ đang hành quân rầm rập tiến đến, rầm rập đi qua mặt bà trong những miệng cười trẻ trung và tiếng chào rộn rã:

- Bà giáo ơi! Bà ở lại nhé! Chúng cháu đi hết giặc sẽ về.

- Bà ơi! Sao mắt bà buồn thế? Bà phải vui lên để cầu chúc cho con cháu ra đi chân cứng đá mềm chứ.

- Chắc lần này là xong đấy bà ạ! Dứt khoát xong để bà không phải ngồi đợi chờ mãi như vậy nữa.

- Chúng cháu chào bà. Bà vào đi không trời lạnh lắm đấy...

Bà mẹ mỉm cười gật nhẹ mái đầu trắng cước, cái cười héo hắt nhưng thật ấm. Đoàn quân đi qua, vẩn bụi tan dần, những chiếc lá tre khô không còn cuốn theo bàn chân chiến sĩ nữa. Họ đi khuất xa rồi mà vẫn văng vẳng lại bài ca Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước...Ta đi theo ánh lửa từ trái tim mình... Đám trẻ hè nhau đuổi theo đoàn quân một đoạn rồi cũng tản về nhà mình. Chỉ còn lại bà mẹ trong mênh mang buốt gía. Bà khẽ thở dài, từ từ đứng dậy bước vào trong nhà, đi đến bàn thờ, đốt mấy nén hương cắm lên rồi đứng lặng nhìn một tấm ảnh đã ố vàng thời gian, tấm ảnh một người đàn ông mang khuôn mặt cương nghị, cân quắc có nét gì đó gợi nhắc đến hai khuôn mặt của hai hình ảnh trên kia. Tiếng bà lầm rầm như tiếng động của thời gian:

- Ông ơi... Thế là chúng nó lại đi cả rồi. Làng xóm bây giờ vắng lắm! Ông có thiêng ông hãy về phù hộ cho chúng nó, cho ba cha con nó ở trong kia được gặp nhau, được tai qua nạn khỏi, tránh hết hòn tên mũi đạn trở về với làng xóm, về với tôi. Tôi bây giờ cũng yếu lắm rồi...Ông có nghe tiếng tôi nói không?

Như để ứng lời bà mẹ, một nén hương bỗng phát cháy và một âm hưởng trầm hùng mơ hồ gì đó lạ lắm, như tiếng động của núi rừng, của tiếng chiêng kồng xa xôi khẽ nương theo ngọn lửa vang lên, vẳng tới khiến bà thoắt giật mình, toàn thân nhẹ rung trong một cảm giác tâm linh khác lạ. Tiếng động đó bay trên bàu trời, len vào từng nhà, đậu trên ngọn tre, lan xuống mặt sông và lắng lại trong đáy mắt bà mẹ. Tiếng mẹ lại thì thào, run rảy:

- Ông... ông bảo chúng nó đang ở đấy phải không? Tôi... tôi biết ơn ông bao năm nay đã ở cạnh tôi nhưng xin ông vào với chúng nó đi... Xa ông tôi buồn lắm nhưng tôi ở một mình được rồi. Ông vào đi...

Giữa bàn thờ, một nén hương khác lại cháy sáng. Nước mắt bà mẹ rịn ra trên đôi gò má nhăn nheo...Ngoài kia, dòng sông dường như cũng đang rền lên cái âm thanh sâu thẳm và bí hiểm tới vô cùng đó. Cái âm thanh như dội lên từ lòng đất. Dội xuống từ chín tầng không trung. Dội vào trong cái nhìn của mẹ, bà mẹ Việt Nam, bà mẹ sông Hồng, bà mẹ đã bao lần tiễn chồng con ra đi để rồi chỉ biết âm thầm chờ đợi bên nhang khói hắt hiu...

Đoạn kết

Mười năm sau.

Có một chiếc xe U Oat một mình làm một một cuộc hành trình đơn lẻ chạy dọc theo những con đường đất đỏ trên vùng cao nguyên man mác nắng và gió ấy. Trên xe có bốn con người thảy đều lắng chìm trong im lặng. Ngồi phía trước là trung tướng Hoàng Lâm với mái tóc đã bạc đi nhiều. Phía sau là Dung mà vẻ xuân sắc đang vào độ chín. Cửa xe bên kia là Hơ'Krol, vẫn bộ áo váy dân tộc bình dị như năm nào. Và ngồi giữa hai con người ấy là Bà mẹ vùng ngoại thành Hà Nội, bà mẹ sông Hồng, mái tóc bay trắng xoá trong những làn gió cao nguyên thổi nhẹ vào. Vậy là sau tất cả mọi điều, cùng với thời gian, bà mẹ đã chờ đợi được những đứa con nhưng không chờ đợi được những đứa cháu trở về. Lá vàng ở lại lá xanh... Chính vì thế mà hôm nay đây, theo nguyện vọng của bà, cái nguyện vọng mà bà gọi là dối già, ông Lâm đã quyết định tổ chức một chuyến đi cho bà có dịp được nhìn lại những đứa cháu thương yêu không còn nữa, dẫu rằng chỉ nhìn trong tâm tưởng. Và cả cho ông, cho Dung, cho Hơ'Krol .

Chiếc xe đi không nhanh không chậm, tốc độ vừa đủ để cho những người trên xe được trải tâm tư ra theo những dòng suy tưởng riêng chung của mình. Trước mặt họ, hai bên họ, dấu vết chiến tranh đã bớt lở loét đi nhiều nhưng cảnh vật sao vẫn xác xơ, nghèo nàn quá thể! Tây Nguyên xanh nhưng Tây Nguyên đang khát nước. Nhưng họ không mấy để ý đến điều đó, con mắt và cái nhìn của họ còn để cả vào những đoạn đèo, những bụi cây, những khúc quanh, những cây cầu đang gợi lên trong họ biết bao những kỷ niệm nóng bức như vừa mới xảy ra ngày hôm qua...

Kia là chỗ Oánh và Hùng đã cùng nhau ngã xuống. Miệng vực vẫn hun hút sâu và ngọn gió từ dưới đáy thổi lên vẫn lạnh khí tử thần nhưng phía trên người ta đã bắt đầu dựng một công trường khai thác đá. Tiếng mìn phá đá chả ăn nhập gì vào với tiếng mìn trận năm xưa mà sao nghe nó vẫn cứ gợi nhắc về nhau nhiều đến thế! Họ dìu bà mẹ xuống. Dắt bà mẹ đến đúng điểm ấy nhưng không nói thật cụ thể về sự ra đi khốc liệt vào lòng sâu của hai con người. Nói, sợ mẹ sẽ không chịu được. Chỉ có tiếng của Krol ấm mềm như tiếng của một cô thuyết minh viện bảo tàng: " Bà ơi, chỗ này anh Oánh và anh Hùng đã hy sinh..." Bà mẹ hỏi, giọng nói đã có chiều yếu lắm:" Thế... thế hai đứa nó chết cạnh nhau à?... Thôi thì...ở dưới đó chúng nó có anh có em cũng đỡ buồn." Nói xong bà mẹ chấm nước mắt quay đi. Chỉ có người cha là vẫn còn nán lại. Từ đáy sâu trong lòng ông khẽ vang lên cái điều bao năm nay nó vẫn không ngừng vang lên:" Oánh ơi! Hùng ơi! Phải chi bố đến sớm hơn được một chút...Các con tha lỗi cho bố!"

Xe lại bon đi. Những đoạn đường, những cảnh vật lại hùn hụt chui vào bụng nó rồi nhả nhè lại đằng sau. Đi qua cây cầu sông Ba, chiếc xe chỉ hơi đi chậm lại mà không dừng. Hơ'Krol khẽ nghiêng đầu nhìn xuống, mắt cô thoáng mờ đi... Kể từ ngày giải phóng đến giờ, không biết đã bao lần cô một mình lặng lẽ đi qua đây, tìm đến đây để nhớ lại hình ảnh và giọng nói của anh, cái giọng nói chắc nó sẽ còn đi theo cô đến suốt cuộc đời...Ngủ, ngủ một chút đi Krol, khi nào chúng nó đến anh sẽ đánh thức Krol dậy... Không, lỡ ngủ rồi tỉnh dậy anh Oánh biến mất thì sao...Gió và cây lá lao xao lúc này đây dường như vẫn còn mang theo giọng nói đó áp nhẹ vào tai cô. Cô bất giác mỉm cười.

Chiều rồi. Chiều Tây Nguyên thật buồn. Chiến tranh cũng buồn mà hoà bình cũng buồn man mác. Đâu đâu cũng một vẻ hoang sơ tĩnh lặng như câu chuyện chết chóc kinh hoàng xảy ra ngày hôm qua chỉ là chuyện đùa. Chiếc xe quay đầu đi ngược lại đường 14 rồi ngược tiếp lên vùng phố núi Pleicu. Tế nhị, ông Lâm nói khẽ với người lái tìm đường tránh, đừng cho xe đi qua nơi đóng quân cũ của chỉ huy sở quân khu 2 . Mặc dù ông biết rằng cái chỉ huy sở khét tiếng độc địa đó giờ đây đã là doanh trại của một đơn vị quân đội làm kinh tế nhưng đối với Dung, biết đâu... Cô hiểu ý và thầm cám ơn ông. Tuy vậy hình ảnh của người cha tội nghiệp vẫn cứ chập chờn hiện lên không có cách nào xoá đi được. Bất giác cô khẽ nhìn sang ông. Không hiểu hồi đi học mặt mũi, hình dáng hai người thế nào nhỉ? Chắc một người rất nghịch còn một người rất hiền, hiền và nghịch có giống như hai đứa trẻ quàng khăn đỏ đi học về đang chạy tung tăng dưới đường kia không? Bất giác, cô thò tay ra vẫy vẫy về phía chúng, cười. Không hiểu gì, chúng cũng cười toét vẫy lại...

Đến một ngã ba, chiếc xe rẽ ngoặt vào rừng. Nơi đây ngày trước chỉ mờ mờ chạy một con đường mòn, hôm nay con đường đó đã được mở rộng ra thành con đường chở cây thênh thang của một công ty khai thác và chế biến gỗ đang nức tiếng ăn nên làm ra. Đến một khoảng trống, để bà mẹ ngồi lại trên xe với Krol, hai bác cháu lặng lẽ bước đến một gian nhà tường gỗ mái tôn sơ sài nhưng dựng khá đẹp. Trong nhà, một đám thanh niên đang cởi trần trùng trục ngồi nhậu, mặt đỏ vang, thỉnh thoảng lại bung ra những tiếng cười, tiếng chửi tục như vỡ chai vỡ lọ. Họ chỉ đứng xa, không vào. Chính tại chỗ đó trước kia là căn chòi mà cô đã gặp chú ấy lần cuối cùng. Trong những thanh âm của rượu, cô vẫn như văng vẳng nghe thấy tiếng chú cất lên thật nhọc nhằn:" Dung... cuộc chiến trước mắt chưa biết điều gì sẽ xảy ra, giây phút này chú... chú rất muốn nói với Dung một điều hệ trọng, một điều mà..." Lại một tiếng cười hô hố, sằng sặc như bị bóp cổ xoá đi cái tiếng nói xa vắng ấy...

Xe trở về phố núi. Phố núi thời nào cũng vẫn là phố núi, uốn lượn, nhấp nhô cao thấp những con đường những mái nhà. Trời về chiều hơi lạnh. Giờ này đường đã có chiều vắng vắng, mọi người đã trở về nhà chuẩn bị cho bữa cơm chiều. Ông Lâm châm một điếu thuốc. Gần đây sức khoẻ không được tốt, ông đã bỏ thuốc và chỉ thỉnh thoảng hút một điếu khi có điều gì đó quá chừng chộn rộn trong người. Suốt từ sáng đến giờ đầu óc ông cứ chìm nghỉm đi trong hàng chuỗi kỷ niệm mà kỷ niệm nào cũng gợi buồn, cũng có liên quan đến niềm vui và mất mát. Và giờ đây là cái phố núi heo hút gió kia. Cảnh vật vẫn cảnh vật này, thiên nhiên vẫn là thiên nhiên này, mười năm trước là thế và mười năm sau, một trăm, một ngàn năm sau lại là thế, chỉ có con người thay đổi, số phận mỗi con người thay đổi, buồn vui sướng khổ sao thật hư vô trước ngọn gió cao nguyên ngàn năm thổi bất biến này.

Ông nói người lái cho xe rẽ vào một trang trại nhỏ có rất nhiều cây trái xum xuê bên đường. Đó là trang trại của già làng Y'BLim. Sau khi nghỉ hưu, tỉnh đã cấp cho ông một khoảnh vườn này để hưởng vui tuổi già. Đêm nay mọi người có thể nghỉ trong nhà nghỉ của binh đoàn với đầy đủ tiện nghi mà khi nghe tin ông đến, cả bộ tư lệnh đã chuẩn bị đón tiếp nhưng ông nói tránh đi là chưa chắc đã dừng lại ở đây; cũng có thể nghỉ trong khu nhà khách của hội phụ nữ tỉnh mà cô gái Hơ'Krol đây đang là chủ tịch nhưng ông cũng khéo léo lắc đầu. Ông muốn đưa bà mẹ và mọi người đến nghỉ tại trang trại của già làng cho yên tĩnh, mát mẻ và cái chính là đêm nay, hai ông già, hai người lính đã đi hết hai cuộc chiến tranh, đã về nghỉ có điều kiện để đôi hồi mọi khúc nhôi cuộc đời.

Để sáng mai Dung và mọi người sẽ đưa bà mẹ xuôi về Sài Gòn, chặng cuối của cuộc hành trình.

Tại đó bà mẹ muốn nhìn lại cái nơi mà con bé Trang, con bé trồng hoa ngoan hiền của một vùng ngoại thành Hà Nội năm xưa mà bà thương quý như con dâu con ruột đã sống, đã chờ đợi, đã đau khổ buồn vui, đã một thân một mình âm thầm nuôi nấng những đứa cháu của bà như thế nào. Những đứa cháu mà ông Lâm đã ngầm thống nhất với cô, với mọi người là đừng nói gì đến thực chất con người của Hùng. Bởi từ trong suy nghĩ sâu thẳm của bà, đã là con là cháu, dù không cùng chung một dòng máu, một núm ruột thì chúng không thể nào đi hai con đường khác nhau được. Đã nhiều đêm nằm cạnh bà, cô đã muốn ôm lấy bà mà thốt lên: " Bà ơi! Các anh ấy đã đi hai con đường nhưng không phải tại các anh ấy đâu. Chính người Mỹ và những kẻ ăn cơm Mỹ đã khiến cho các anh ấy phải như vậy" Nhưng rồi cô lại im lặng. Vào cái tuổi 90 hơn, bà sẽ không chịu nổi cái nỗi đau nhân thế này.

Nhưng bà ơi, ngày mai bà sẽ không còn nhìn thấy được nguyên trạng cái biệt thự mang tên mẹ con nữa đâu. Sau khi mẹ con mất, mất sau ngày giải phóng ít năm, ông nội con trở về từ nước ngoài, thức trắng một đêm với bài vị bố mẹ con ở đó rồi sáng hôm sau đã quyết định đem hiến nó cho Thành Phố để làm công sở. Lúc ấy con đang đi học xa, khi trở về, con chỉ nhận được của ông nội mấy chữ và đó cũng là những dòng chữ cuối cùng của ông:

" Ông biết cháu sẽ đồng ý với ông trong quyết định này. Vì cháu đang là một thiếu tá, và như người ta nói, một anh hùng quân đội. Hơn thế, đây cũng chính là nguyện vọng cuối cùng của mẹ cháu mà ông chỉ là người thực hiện. Ông tự hào về cháu và cám ơn cháu đã để bài vị bố mẹ cháu được ở cạnh nhau. Ông hy vọng rằng, với những gì hiện có ở cháu, cháu sẽ sửa chữa được tất cả những sai lầm, khiếm khuyết mà thế hệ ông và bố cháu đã gây ra. Ông yêu cháu.. "

Ông cháu cũng đã mất năm ngoái, mất một cách tức tưởi lắm bà ạ, mất sau khi đã đánh tuột sạch của cải vào tay một người đàn bà tráo trở mà ông đã có nhiều năm cưu mang ở bên đó.

Và còn có một điều này nữa cô không thể nói với ai, kể cả với ông Lâm, người mà từ lâu cô đã thực sự coi như là cha ruột rằng, tháng trước thiếu tướng Tôn Thất Cẩn đã đột ngột từ Mỹ trở về. Ông đã ra tận Hà Nội tìm gặp cô để chỉ nói với cô một câu tưởng như không ăn nhập vào đâu thế này :

" Đáng lẽ tôi chưa về, không về nếu như không có cô đang hiện diện ở cái đất nước khó hiểu này. Và nếu như tôi không đang mang trong người một căn bệnh hiểm nghèo, căn bệnh do chính những chất độc mà chúng tôi đã ném xuống phía các cô từ máy bay của người Mỹ... Khoan, xin cô đừng vội hiểu lầm, tôi không có một ý định gì khác, cuộc sống đã dạy cho tôi biết nên dừng lại ở cái gì đáng dừng lại, đối với cô ở tôi ngày đó và bây giờ chỉ có một sự biết ơn và kính trọng, kính trọng một con người, một nhân cách và một vẻ đẹp tinh thần mà không phải ở đâu cũng có. Vĩnh biệt cô!"

Bà ơi! Tất cả câu chuyện của cháu, của bố mẹ, gia đình cháu, của bác Lâm, của mọi người cũng chỉ có thế. Ngày mai cháu sẽ đưa bà đi tiếp, đi chầm chậm thôi, đi liền mạch không dừng lại ở đâu cả. Cháu và mọi người không muốn bà phải nghĩ ngợi, buồn đau thêm nữa bởi lý do, để có một ngày bà cháu ta được thơ thới đi dọc hết chiều dài đất nước như thế này, cái giá phải trả là rất đắt như thế nào./.

Bãi Cháy

Tháng 4/ 2004

1\. Jigmé Khyentsé Rinpoché, bài giảng tại Bồ Đào Nha, tháng 9.2007.

2\. Một tác giả Phật tử khác của thế kỷ thứ VII có tác phẩm chính là “Nhập Bồ tát hạnh” (Bodhicharyâvatâra) hay “Nhập môn về cuộc đời dẫn tới Đại giác”. Đây là một tác phẩm cổ điển.

1\. Yongey Mingyou Rinpoché, Phúc lạc của thiền, NXB Fayard, 2008.

2\. Shantidéva, “Nhập Bồ tát hạnh” (Bodhicharyâvatâra) hay “Nhập môn về cuộc đời dẫn tới Đại giác”, NXB Padmakara, 2007, I, 28.

3\. Dilgo Khyentsé Rinpoché (1910 - 1991) là một trong những vị thầy tâm linh lỗi lạc nhất của Tây Tạng thế kỷ XX. Xem Tâm linh Tây Tạng, tủ sách Points Sagesse, NXB Le Seuil, 1996.

4\. Edwin Schroedinger, Quan niệm của tôi về thế giới, NXB Mercure de France, 1982 (dịch từ My view of the world, Londres, Cambridge University Press, 1922, tr.22).

5\. Bhante Henepola Gunaratna, Thiền trong cuộc sống thường ngày: một cách thực hành đơn giản của đạo Phật, NXB Marabout, 2007.

6\. Thích Nhất Hạnh, Hướng dẫn về thiền hành, NXB Lá Bối, Làng Mai, 1983.

7\. Trong tiếng sanskrit, ba thành phần này được gọi theo thứ tự là manaskara, smriti và samprajnana (từ tương đương trong tiếng Phạn là manasikara, sati và sampajanna, và từ tương đương trong tiếng Tây Tạng là yid, la byed pa, dran pa và shes bzhin).

8\. Nói chung, không nên hiểu một câu thần chú (mantra) theo nghĩa đen như một câu thông thường. Ở đây, “Om” là một từ mở đầu một câu thần chú và cho nó quyền năng chuyển hóa. “Mani” hay “châu báu”, muốn nói tới châu báu của tình thương vị tha và lòng bi mẫn. “Padmé”, gốc từ padma hoặc “hoa sen”, muốn chỉ bản chất nền tảng của tâm thức, tức là “chân thiện tâm” của chúng ta được ví như bông hoa sen, dù mọc trong bùn lầy vẫn vươn lên tinh khiết, ngay cả giữa những độc tố của tâm thức do chúng ta tạo nên. “Hung” là một từ khiến câu chú có sức mạnh hiện thực hóa lời cầu nguyện.

9\. Bokar Rinpoché, Thiền định, lời khuyên cho những người mới tập, NXB Claire Lumière, 1999, tr.73.

10\. Yongey Mingyou Rinpoché, sách đã dẫn.

11\. Etty Millesum, Một cuộc đời bị đảo lộn, NXB Le Seuil, Points, 1995, tr.308.

12\. Shatidéva, sách đã dẫn, III, 18-22.

13\. Shatidéva, sách đã dẫn, X, 55.

14\. “Pain”, BBC World Service Radio, trong phần “Tư liệu”, do Andrew North thực hiện, tháng 2.2008.

15\. Banthe Henepola Gunaratna, sách đã dẫn.

16\. Longchen Rabjam, (1308 - 1363), một trong những vị thầy thông thái nhất của Phật giáo Tây Tạng; trích trong Gsung thor bu, tr.351 - 352, do M.Ricard chuyển ngữ.

17\. Trích trong “Những lời dạy của các vị thầy thuộc tông phái Kadampas”, Mkha’ gdams kyi skyes bu dam pa rnams kyi gsung bgros thor bu ba rnams, tr. 89, do M. Ricard chuyển ngữ.

18\. Đức Dalai Lama, những bài giảng tại Schvenedingen, Đức, 1998, do M. Ricard chuyển ngữ.

19\. Thích Nhất Hạnh, Cái nhìn Tuệ giác, do Philippe Kerforme chuyển ngữ từ cuốn The Sun in my Heart (Mặt trời trong trái tim tôi), 1988, tủ sách Spiritualités Vivantes, NXB Albin Michel, 1995.

20\. Bhante Henepola Gunaratna, sách đã dẫn.

21\. Nagarjouna, Suhrlleka, “Thư gửi một người bạn”, dịch từ tiếng Tây Tạng.

22\. Etty Hillesum, Một cuộc đời bị đảo lộn, sách đã dẫn, tr.218.

23\. Etty Hillesum, như trên, tr.104.

24\. Dalai Lama, Những lời khuyên chân thành, NXB Presses de la Renaissance, tr.130 - 131.

25\. Dilgo Khyentsé Rinpoché, Kho báu của trái tim những người giác ngộ, tủ sách Point Sagesse, NXB Le Seuil, 1997.

26\. Như trên.

27\. Han F. De Wit, Hoa Sen và hoa Hồng, do C. Francken, Huy chuyển ngữ từ tiếng Hà Lan, NXB Kunchap, 2002.

28\. Dilgo Khyentsé Rinpoché, Giữa lòng cảm thông, NXB Padmakara, 2008.

1\. Romain Rolland, _Jean-Christophe_, Paris, NXB Albin Michel, 1952, tập VIII.

2\. Về những tác động có hại của trạng thái căng thẳng (stress), xem Sephton, S.E., Sapolsky, R., Kraemer, H.C., et Spiegel, D., “Diurnal Cortisol Rhythm as a Predictor of Breast Cancer Survivant”, Tờ báo của. Viện ung thư quốc gia 92 (12), 2000,tr.994 - 1000. Về ảnh hưởng của thiền định, xem: Carlson, L.E., Speca, M., Patel, K.D., Goodey, E., “Mindfulness - Based Stress Reduction in Relation to Quality of Live, Mood, Symptoms of Stress and Levels of Cortisol, Dehydroepiandrostrone - Sulftate (DHEAS) and Melatonin in Breast and Prostate Cancer Out - patients”, Psychoneuroendocrinology,_ tập 29, Issue 4, 2004; Speca, M., Carlson, L.E., Goodey, E., Angen M., “A Randomized, Wait-list Controlled Clinical Trial: the Effect of a Mindfulness Meditation - based Stress Reduction Program on Mood and Symptoms of Stress in Cancer Outpatients”, Psychosomatic medicine - Y học tâm thể -, 62 (5), tháng 9 - 10.2000, tr.613-622; Orsillo, S.M. et Roemer, L. Acceptance and Mindfulness - based Approaches to Anxiety, Springer 2005.

3\. Teasdale, J.D. và cộng sự., “Metacognitive awareness and prevention of relapse in depression: empirical evidence”; J. Consult. Clin. Psychol., 70,2002, tr.275-287; Grossman, P., Niemann, L., Schmidt, S., và Walach, H., “Mindfulness-based stress reduction and health benefits. Ameta-analysis”, Bản tin nghiên cứu tâm thể, 57 (1), 2004, tr. 35-43; Sephton, S.E., Salmon, P., Weissbecker, I., Ulmer, C., Hoover, K., và Studts, J., “Mindfulness Meditation Alleviates Depressive Symptoms in Women with Fibromyalgia: Results of a Randomized Clinical Trial”, Arthritis Care Research, 57 (1), 2004, tr.77-85; M.A. Kenny, J.M.G. Williams, “Treatment-resistant depressed patients show a good response to Mindfulness-based Cognitive Therapy”, Behaviour Research and Therapy, tập 45, Issue 3m 2007, tr. 617-625.

4\. MBSR, “Mindfulness Based Stress Reduction”, là luyện tập thiền định ở ngoài đời về ý thức trọn vẹn, được đặt trên cơ sở thiền định Phật giáo. Nó đã được Jon Kabat-Zinn phát triển trong hệ thống bệnh viện ở Mỹ từ hai chục năm nay, và ngày nay, ông đã thành công trong việc làm giảm những cơn đau hậu phẫu và đau đớn liên quan tới ung thư và các bệnh nan y khác ở hơn 200 bệnh viện.

5\. Davidson, R.J., Kabat-Zinn, J., Schumacher, J. Rosenkranz, M., Muller, D., Santorelli, S.R., Urbanowski, F., Harrington, A., Bonus, K., và Sheridan, J.F., “Alterations in brain and immune function produced by mindfulness meditation”, Psychosomatic Medecine, 65, 2003, tr.564-570. Về những ảnh hưởng lâu dài của thiền định, xem: Lutz, A., Greischar, L. L., Rawlings, N.B., Ricard, M. và Davidson, R. J., “Long - term Mediators Self - induced High-amplitude Gamma Synchrony During Mental Practice”, PNAS, tập 101, số 46, tháng 11.2004; Brefczynski-Lewis, J.A., Lutz, A., Schaefer, H.S., Levinson, D.B. và Davidson, R.J., “Neural Correlates Of Attentional Expertise in Long-Term Meditation Practitioners”, PNAS, tập 104, số 27, tháng 7.2007, tr.11483 - 11488; Ekman, P., Davidson, R.J., Ricard, M. và Wallace, B.A., “Buddhist and psychological perspectives on emotions and well - being”, Current Directions in Psychological Science, 14, 2004, tr.59-63.

6\. Lutz, A., Slagter, H.A., Dunne, J.D. và Davidson, R.J. “Attention regulation and monitoring en meditation”, Trend in Cognitive Science, tập 12, số 4, tháng 4.2008, tr.163-169; Jha, A.P. và các cộng sự, “Mindfulnes’training modifies subsystems on attention”, Cogn.Affect.Behav.Neurosci, 7, 2007, tr.109-119; Slagter, H.A., Lutz, A., Greischar, L.L., Francis, A.D., Nieuwenhuis, S., Davis, J.M., Davidson, R.J., “Mental Training Affects Distribution of Limited Brain Resources”, Plos Biology, tập 5, Issue 6, e 138, www.plosbiology.org, tháng 6.2007.

7\. Carlson, L.E. và các cộng sự, “One year pre-post intervention follow-up of psychological, immune, endocrine and blood pressure outcomes of mindfulness-based stress reduction (MBSR) in breast and prostate cancer out patients”, Brain Behav. Immun., 21, 2007, tr. 1038 - 1049.

8\. Xem Grossman, P. và cộng sự, sách đã dẫn.

9\. Lutz, A., Dunne, J.D. và Davidson, R.J., “Meditation and the Neuroscience of Consciousness: An Introduction” in The Cambridge Handbook of Consciousness, chương 19, tr.497 - 549, 2007.

1. Đào Hành Tri (1891-1946) là nhà giáo dục nhân dân vĩ đại của Trung Quốc. Ông đưa ra ba chủ trương lớn: “Cuộc sống là giáo dục”, “Xã hội là trường học”, “Dạy và học cùng hợp nhất”. Lý luận “Cuộc sống là giáo dục” là hạt nhân lý luận trong hệ thống tư tưởng giáo dục của Đào Hành Tri. Tư tưởng giáo dục của Đào Hành Tri đã trở thành một trong những cơ sở quan trọng để xây dựng nên hệ thống lý luận giáo dục một cách khoa học.

2. Vương Dương Minh (1472-1528) là nhà chính trị, nhà triết học, nhà tư tưởng xuất sắc thời nhà Minh ở Trung Quốc.

1. Suzuki Chinza (1898-1998) là nhà giáo dục người Nhật, ông đã dành tâm huyết cả đời để nghiên cứu giáo dục sớm ở lứa tuổi nhi đồng. Phương pháp giáo dục tài năng âm nhạc của ông đã góp phần nâng cao trí tuệ cùng tài năng của hàng ngàn hàng vạn trẻ em Nhật Bản.

2. Mạnh Mẫu, tức mẹ của Mạnh Tử đã ba lần chuyển nhà để đem đến môi trường học tập tốt nhất cho con.

3. Đây là một trường hợp đồng âm khác nghĩa, chữ Tôn Tử vừa là tên nhà quân sự lỗi lạc thời Trung Quốc cổ đại vừa có nghĩa là cháu.

4. Mai Vũ Đàm là một thác nước sâu nằm trong dãy núi Nhạn Thương, cách thành phố Ôn Châu và thành Thuỵ An khoảng 30km. Màu nước xanh thăm thẳm của thác nước đã được nhà văn Chu Tự Thanh miêu tả trong tác phẩm cùng tên của mình.

5. Ánh trăng nói hộ lòng tôi là một bài hát nổi tiếng về tình yêu được ca sĩ Đặng Lệ Quân của Đài Loan thể hiện. Cô gái trong bài hát mượn ánh trăng để bày tỏ tình yêu sâu đậm của mình với người yêu.

6. Nhà vật lý và hoá học của Viện Hoàng gia và Hội Hoàng gia Anh.

7. Nhà vật lý, nhà hoá học người Anh, có nhiều cống hiến trong lĩnh vực điện tử học.

8. Hùng Khánh Lai, 1893-1969, là một nhà toán học của Trung Quốc nổi tiếng với “Lý luận hàm số”. Ông đồng thời còn là một nhà giáo dục đã bồi dưỡng nên nhiều tài năng toán học cho đất nước Trung Quốc.

9. Hoa La Canh, 1910-1975, nhà toán học nổi tiếng thế giới và là người sáng lập ra Lý thuyết số giải tích.

10. Sau khi giành chiến thắng trong cuộc chiến chinh phục vùng Ô Hằng - một cuộc chiến quan trọng trong sự nghiệp thống nhất phương Bắc, Nguỵ Vũ Đế Tào Tháo lên thăm ngọn núi Kiệt Thạch đã làm bài thơ này.

11. Binh pháp Thái Công do Khương Tử Nha, quân sư của Chu Vũ Vương – người sáng lập nhà Chu biên soạn và được coi là một trong những cuốn binh pháp kinh điển về nghệ thuật quân sự của Trung Hoa.

12. Galois, 1811-1832, là một thiên tài toán học người Pháp, các công trình toán học ông để lại là một đề tài rất quan trọng cho việc tìm nghiệm của các phương trình đa thức bậc cao hơn 4 thông qua việc xây dựng lý thuyết nhóm trừu tượng mà ngày nay được gọi là lý thuyết nhóm Galois.

1. Nhà bác học Vật lý người Mỹ gốc Hoa.

2. Nhà vật lý học nổi tiếng Trung Quốc, chuyên gia tên lửa nổi tiếng thế giới.

1. Năm 1975, Bill Gates đã bỏ ngang khoá học để theo đuổi giấc mơ Microsoft. Đến năm 2007, ông đã quay lại trường để nhận bằng Tiến sĩ.

1. Phương pháp giáo dục sớm của Carl Weter có sự kết hợp hoàn hảo giữa lý luận và thực tiễn, đã ảnh hưởng sâu sắc đến vô số các bậc phụ huynh, được rất nhiều nhà giáo dục nổi tiếng ca ngợi. Cuốn sách Phương pháp giáo dục thần đồng của Carl Weter là tác phẩm đầu tiên trên thế giới về giáo dục sớm, ghi lại một cách trọn vẹn quá trình giáo dục một đứa trẻ kém trí tuệ trở thành một kỳ tài nổi tiếng khắp nước Đức.

2. Thành ngữ của Trung Quốc, ý nói cố gắng làm những việc ngược lại quy luật khách quan của tự nhiên để mong đạt được kết quả sớm, sẽ dẫn đến hậu quả ngược lại. (ND)

1. Kimura Kyuichi (1883 - 1977) là nhà tâm lý học, nhà giáo dục học nổi tiếng của Nhật, người đặt nền móng cho việc giáo dục sớm ở trẻ nhỏ.

2. Do Vương Ứng Lân biên soạn, tập hợp những tinh hoa của đạo Nho, đạo Khổng, dùng để dạy cho học sinh vỡ lòng của Trung Quốc.

3. Được Nhà xuất bản Lao động – Xã hội và Công ty Cổ phần Sách Thái Hà phát hành tại Việt Nam.

4. tham khảo thêm cuốn Phát triển ngôn ngữ từ trong nôi của Giáo sư Phùng Đức Toàn, do Công ty Cổ phần Sách thái Hà phát hành.

5. Tên đầy đủ là Jean-Jacques Rousseau, một nhà giáo dục, nhà văn, nhà triết học và nhà tư tưởng nổi tiếng người Pháp và là một nhân vật tiêu biểu trong Phong trào Khai sáng người Pháp thế kỷ XVIII.

(1) Cụm từ 'tâm hồn' được sử dụng trong quyển sách này cũng có thể được diễn tả theo nhiều cách khác nhau như: Năng lượng sống, Linh hồn, Ý thức, Bản thân,... Xin cứ hiểu theo bất cứ từ ngữ nào mà bạn cho là thích hợp nhất đối với mình. Từ gốc trong tiếng Anh là 'soul', trong tiếng Sanskrit (tiếng Phạn) là 'atma', nhưng với mục đích cần hiểu rõ để tránh gây ra nhầm lẫn và phù hợp theo tiếng Việt, chúng ta sẽ sử dụng từ 'tâm hồn' trong quyển sách này.

(2) Như đã giải thích về lý do tại sao 'tâm hồn' ('soul') được sử dụng trong quyển sách này, chúng tôi đã xem xét và tìm từ mang ý nghĩa chính xác nhất để chuyển dịch cụm từ 'Supreme Being'. 'Đấng Tối cao, Tâm hồn Thánh thiện, Ánh sáng Thánh thiện, Cội nguồn Năng lượng Sống, Năng lượng Thánh thiện' là những từ thích hợp nhất cho quyển sách này, nhưng độc giả có thể thay thế những từ này bằng những từ âkhác mà mình cho rằng thích hợp hơn...

(1) Thành ngữ chỉ sự nghiệp đang đà tiến lên, càng ngày càng cao.

(2) Tên nhân vật chính trong truyện ngắn nổi tiếng Hoa Uy tiên sinh của nhà văn Trung Quốc Trương Thiện Dực (1906 - 1985).

(3) Nguyên văn: dầu Vạn Kim, chỉ người cái gì cũng biết nhưng không giỏi việc gì.

(4) Doctor of Philosophy: chữ viết tắt chỉ “tiến sĩ” trong tiếng Anh.

(5) “Nhã đạt đến mức cao thì như là tục, biển đạt đến mức lớn thì như đất liền.”

(6) Chỉ công nhân, người lao động chân tay.

(7) “Hoặc có sóng gợn vào ngày rằm hay mồng một chứ không có khí huyết để theo đuổi chìm nổi cùng thói tục.”

(8) “Tái ông mất ngựa sao biết không phải phúc.”

(9) “Nghèo hèn không thể thay đổi, oai và võ lực không thể khuất phục nổi.” Chữ trong Luận ngữ.

(10) Nguyên văn: “sinh tụ giáo huấn”. Chữ trong Tả truyện kể về nước Việt: nước Việt để dân sinh sôi, tích tụ và dạy bảo họ trong mười năm, sau đó phục thù đánh thắng nước Ngô.

(11) Không có việc gì làm, không có hứng thú gì, không có tài năng gì.

(12) Chỉ riêng mình là tôn quý.

(13) Ba người đi cùng nhau, trong số đó ắt có thầy của ta.

(14) Nguyên văn: “thiên hữu bất trắc phong vân, nhân hữu đán tịch họa phúc.”

(15) Nguyên văn: “phúc vô song chí, họa bất đơn hành”, nghĩa là “phúc không lại đến, họa chẳng đi lẻ.”

(16) Vận đi, vàng thành đất; thời đến đất thành vàng.

(17) Nhà giột lại gặp mưa liền mấy đêm, thuyền chậm lại thêm gió ngược.

(18) Nghiêm Phục (1853 - 1921): nhà phiên dịch nổi tiếng Trung Quốc, từng giới thiệu khá nhiều sách về hệ thống tư tưởng học thuật tư sản phương Tây.

(1) Đạo không phải là đạo không biến đổi, thuật không phải là thuật không biến đổi.

(2) Nguyên văn: hành vân lưu thủy, có ý nói tự nhiên, không câu thúc, gò bó.

(3) Đại phương vô ngung: phương là đạo hoặc đất, đại đạo (hoặc nơi đất rộng lớn), không có góc, gấp khúc; đại khí vãn thành: tài lớn làm nên muộn, hoặc tài lớn không cần làm nên; đại âm hy thanh: âm lớn ít tiếng; đại tượng vô hình: hình tượng lớn không có bóng hình.

(4) “Người đời đều biết thiện là tốt lành thì không còn là thiện nữa; đều biết mỹ là đẹp thì không còn là đẹp nữa.”

(5) Sinh ra sao thì thuận theo như thế, nghĩa là thuận theo tự nhiên.

(6) Nhân vật chính trong truyện A.Q chính truyện của đại văn hào Lỗ Tấn, Trung Quốc.

(7) “Vì đại nghĩa mà hy sinh người thân.”

(8) Nữ nhà văn đương đại Trung Quốc, nổi tiếng với truyện vừa Người đến tuổi trung niên.

(9) Con lừa đất Kiềm, truyện ngụ ngôn của Liễu Tông Nguyên đời Đường. Truyện kể đất Kiềm (vùng Quý Châu hiện nay) không có lừa, có người đưa lừa từ nơi khác về, hổ trông thấy rất sợ, lánh xa, sau dần dần đến gần, lừa đá cho hổ một cú. Nhưng lừa chỉ có tài đó mà thôi nên sau đó hổ đã ăn thịt được lừa. Đời sau dùng điểm này để ví người bản lĩnh có hạn.

(1) Sống mà như trong cơn say, trong giấc mộng, hồ đồ, được chăng hay chớ.

(2) Nguyên văn: “Sự hậu Gia Cát Lượng” với ý “nói vuốt đuôi” vì Gia Cát Lượng bao giờ cũng dự đoán trước khi sự việc xảy ra.

(3) Nguyên văn: “đê điệu”, có nghĩa là điệu thấp, ví với luận điệu hòa hoãn.

(4) Hương nguyện: kẻ đạo đức giả.

(5) Cương cường, chính trực

(6) Một chủ trương của nhà Nho, đề cao thái độ chiết trung, trung hòa, không quá mức, không thiên lệch trong đối xử với người và việc.

(7) Nguyên văn: “hoàng kim phân cát”. Công thức chia đôi một đoạn dây theo tỉ lệ (√5-1)/2 = 0,618… là đẹp nhất về mặt tạo hình, bởi vậy có tên là cách phân chia vàng

(8) Lối tự xưng của vua chúa.

(9) Tính linh: chỉ chung tinh thần, tính tình, tình cảm của con người.

(1) Độc phu: vị vua vô đạo.

(2) Tiêu Hà: tướng quốc nhà Hán. Ở đây mượn âm, có nghĩa là “chẳng ra sao”.

(3) Chờ khuyết chỗ thì bổ sung vào

(4) Lời Khổng Tử: Luận ngữ, thiên Thuật nhi, điều 37. Nguyên văn: “Quân tử thản đãng đãng, tiểu nhân trường thích thích.”

(5) Can: mộc, khiên; Qua: giáo. Ý nói hóa giải chiến tranh thành quan hệ ngoại giao tốt.

(1) Hóa cảnh: nơi thanh tân, u nhã, cực kỳ cao siêu.

(2) Như ta nói làm trâu, ngựa.

(3) “Thuật lại mà không nói.”

(4) “Đạo mà nói ra được không phải đạo hằng thường.”

(5) “Được ý thì quên lời.”

(6) “Lời nói có thể hết, còn ý thì vô cùng tận.”

(7) “Hỏi đến sách lược giúp nước giúp đời, thì như rơi vào đám khói sương.”

(8) Liễu cũng là ngộ, tức hiểu rõ.

(9) Chữ này là nhạ (vướng vào) mới đúng. ND.

(10) Một loại động vật có mai, hình dáng giống tôm hùm nhưng nhỏ hơn, đôi càng giống càng cua, sống ở vùng nước ngọt.

(1) Thơ của Lý Thương Ân đời Đường trong bài Lạc Du Nguyên (tên một bình nguyên đời xưa). Nguyên văn: “Tịch dương vô hạn hảo, chỉ thị cận hoàng hôn.”

(2) Ý tương tự câu “một người làm quan, cả họ được nhờ”.

(3) “Tình bạn bè của người quân tử nhạt như nước”. Câu này có từ sách Luận ngữ ghi lại lời Khổng Tử.

(4) “Biết dừng thì sau đó mới có ổn định.”

(5) “Ổn định thì sau đó mới có tĩnh, tĩnh thì sau đó mới có an, an thì sau đó mới có suy nghĩ, suy nghĩ thì sau đó mới có được cái muốn có.”

(6) “Cái gì mình muốn thì ắt làm cho người.”

(7) “Cái gì mình không muốn thì cứ làm cho người.”

(8) Trước và sau đều không có ai bằng mình.

(9) Một cách bị phạt khi thua bài.

(10) “Thưởng ngoạn thứ yêu thích đến nỗi mất cả chí khí.”

(11) Lỗ Tấn có bài bàn về fair play trong Tạp văn của Lỗ Tấn.

(12) Đế quốc, phong kiến, quan liêu.

(13) Võ Đại, anh trai Võ Tòng trong chuyện Thủy hử , người lùn.

(14) “Trăng sáng nhô lên từ mặt biển, chân trời cũng chung thời khắc này”. Hai câu đầu trong bài Vọng nguyệt hoài viễn của Trương Cửu Linh, nhà thơ đời Đường.

(15) “Trăng sáng trên biển xanh, hạt trai có lệ, nắng ấm trên núi Lam Điền, ngọc bốc khói”. Theo truyền thuyết, mỗi khi trăng sáng, trai hé mở ra hứng lấy ánh trăng để nuôi ngọc, ngọc được ánh trăng chiếu nên sáng thêm. Trăng vốn là ngọc trai sáng trên biển, ngọc trai chẳng khác gì trăng sáng dưới nước, còn nước mắt thường được ví với ngọc trai, người xưa cho rằng người cá mập (giao nhân) khóc thì từng giọt nước mắt ấy biến thành ngọc trai. Vậy thì ở đây là trăng, là ngọc trai hay nước mắt? Còn Lam Điền thuộc tỉnh Thiển Tây ngày nay, nổi tiếng vì có ngọc đẹp; ánh nắng chiếu xuống núi, ngọc khí (người xưa cho rằng bảo vật đều có hơi sáng bốc ra, mắt thường không thể nhìn thấy) uốn lượn bốc lên, nhưng tinh khí ấy ở xa thì có, đến gần lại không. Cả hai câu thơ nói đến một nơi tuyệt diệu và huyền diệu, một cảnh sắc lý tưởng, đẹp khác thường song không thể nắm bắt. Đây là hai câu đầu trong bài thơ thất ngôn bát cú Cẩm sắt của nhà thơ đời Đường mà từ đời Tống đến nay có vô vàn cách giải thích vẫn chưa có cách nào thuyết phục tuyệt đối.

(16) Đoạn này lấy ý từ nhiều bài thơ cổ, chẳng hạn hai câu “Hai con chim hoàng ly…” mà nguyên văn là “Lưỡng cá hoàng ly minh thúy liễu, Nhất hàng bạch lộ thướng thanh thiên” được rút trong bài Tuyệt cú (bài 3) của Đỗ Phủ; “Khói bốc lên thẳng đứng…” nguyên văn là “Đại mạc cô yên trực, Trường hà lạc nhật viên” rút trong bài Sứ chí tái thượng (Đi sứ đến biên ải) của Vương Duy.

(17) “Hỏi ngài có bao nhiêu sầu, vừa đúng như một dòng sông xuân chảy về hướng Đông.”

(18) “Trước mặt cố nhân đừng nghĩ về cố quốc. Hãy lấy nước mới thử pha trà mới. Thơ và rượu chở tháng năm!”

(19) “Ôm tài mà không gặp thời, gặp người biết đến.”

(20) “Núi trùng điệp, sông quanh co, ngõ hết lối. Hóa ra lại có một thôn nữa ở nơi liễu rậm, hoa sáng.” Đây là hai câu thơ của Lục Du (1125 - 1210), nhà thơ nổi tiếng đời Tống.

(21) “Lúc này không có âm thanh hơn hẳn có âm thanh.”

(22) Nguyên văn: “Thiên sinh ngã tài tất hữu dụng. Thiên kim tán tận hoàn phục lai”, là hai câu trong bài Tương tiến tửu của Lý Bạch.

(23) Người đời Hán, được Văn Đế tin dùng, đề xuất nhiều cải cách như đổi ngày mồng một, đổi ngày quần áo, đặt ra pháp độ, phát triển lễ nhạc song bị đồng liêu ghen ghét không được dùng. Khi qua sông Tương làm bài phú điếu Khuất nguyên, có ý ví mình có tài mà không được dùng như Khuất Nguyên.

(1) Lời than thở của Hạng Vũ khi thất trận ở Cai Hạ.

(2) “Người sinh ở đời không được vừa ý, sáng mai từ chức lên một lá thuyền.”

(3) “Mỗi con chó đều có thời của mình.”

(4) Người sáng lập nền triết học của nước Đức, sinh năm 1724, mất năm 1804.

(5) Thu Cẩn (1875 - 1907), nhà nữ cách mạng; Lý Đại Chiêu (1888 - 1927), kỹ sư thủy lợi kiệt suất.

(6) Hàn Dũ: đại văn hào đời Đường.

(7) Hải Thụy: quan thanh liêm đời Minh.

(1) Nguyên văn: dã nhân hiến bộc.

(2) Nguyên là tiếng nhà Phật. Ở đây có nghĩa là dùng kinh nghiệm, cảm ngộ của mình làm thí dụ, dẫn chứng, nhằm giảng giải, khuyên răn.

(1) Nhạc sĩ hiện đại nổi tiếng của Trung Quốc (1905 - 1945), thành danh với hai bài hát 'Hoàng Hà đại hợp xướng' và 'Tới hậu phương quân thu'. Chú thích dưới đây đều của người dịch.

(2) Mức độ mà sự vật đạt tới.

(1) Nguyên văn: “Tiên thiên hạ chi ưu nhi ưu, hậu thiên hạ chi lạc nhi lạc.”

(2) Nguyên văn: “Phẫn nộ xuất thi nhân.”

(3) Nguyên văn: “Văn chương tăng mệnh đạt.”

(4) Nguyên văn: “Tài mệnh lưỡng tương phương.” Tác giả có lẽ đọc 'Truyện Kiều' bản Trung văn do giáo sư Hoàng Dật Cầu dịch lại từ bản tiếng Việt.

(1) Lỗ Tấn (188 - 1936), đại văn hào Trung Quốc, tự đặt cho mình nhiệm vụ thức tỉnh dân chúng bằng văn chương.

(2) Có nghĩa nhận mình yếu đuối, bất tài.

(3) Chữ trong sách Lão Tử: “vô vi mà thái bình.”

(4) Nguyên văn “bất diệc lạc hồ” là một câu trong sách Luận ngữ, thiên Học nhi: “Hữu bằng tự viễn phương lai bất diệc lạc hồ?” (Có bạn từ phương xa đến chẳng vui sao.) Về sau dùng chỉ niềm vui.

(5) Lửa tam muội: chữ trong truyện Thủy hử, có nghĩa nổi giận dữ dội.

(6) Nhân vật chính trong truyện Chúc phúc của Lỗ Tấn, vì mải làm để con bị sói tha đi mất, đâm lẩn thẩn, gặp ai cũng kể khiến người nghe phát chán.

(7) Các cán bộ cấp cao của Đảng Cộng sản Trung Quốc và chiến sĩ cách mạng (chị Giang).

(8) Ý nói người nôn nóng, muốn việc thành ngay mà bất chấp cả quy luật phát triển. Điển cố này có từ chương Công Tôn Sửu của sách Mạnh Tử.

(9) Nguyên văn: chúng khẩu làm chảy vàng.

(10) Nguyên văn: “bất tranh cố thiên hạ mạc năng dữ chi tranh vô tư dư, cố năng thành kỳ tư và tương dục thủ chi cố dữ chi.”

(11) Trích từ Kinh Thi.

(12) Nguyên văn: thổ miết. Tên một loại côn trùng mình dẹt, mầu nâu, con đực có cánh, thường sống trong đất dưới chân tường. Có thể làm thuốc

(1) Chỉ những thứ có hình chất, ý nói thấp hèn, đối lập với “hình nhi thượng” - chỉ những thứ vô hình, không có hình chất, ý nói cao siêu, thuộc về tinh thần.

(2) Có nghĩa là lẽ trời, tức luân lý phong kiến, cần được bảo tồn, còn dục vọng con người cần phải tiêu diệt.

(3) Ông là bác sĩ người Canada, nhận lời ủy thác của Đảng Cộng sản Canada và Mỹ sang Trung Quốc trong thời gian chống Nhật để cứu chữa cho thương bệnh binh Trung Quốc.

(4) Đốn ngộ: danh từ nhà Phật chỉ sự đột nhiên phá trừ vọng niệm, hiểu ra chân lý. Nay dùng để chỉ sự đột nhiên bừng tỉnh, hiểu ra.

(5) “Điều gì mình không muốn thì đừng làm cho người khác.”

(6) “Mình muốn được đứng vững thì cũng làm cho người khác đứng vững, mình muốn thành đạt thì cũng giúp người khác thành đạt.”

(7) “Biển thu nạp trăm sông, có bao dung thì mới lớn được.”

(1) Có nghĩa là không chính thống.

(2) Ý nói chỉ có mỗi một thứ.

(3) “Sáu kinh (Thi, Thư, Lễ, Nhạc, Dịch, Xuân Thu) đổ dồn vào ta”, ý nói chỉ mình là thông thái.

(4) Người quân tử luôn bình thản thư thái, kẻ tiểu nhân thường hay buồn bực.

(5) Dùng để ví con người cạnh tranh mà thực lực còn khó đoán.

(6) Nguyên văn: “bôi cung xà ảnh”. Sách Phong tục thông nghị chép: một người mời khách ăn cơm, chiếc cung treo trên tường chiếu bóng vào chén rượu của khách, khách tưởng rắn trong chén, về nhà vẫn không cởi bỏ được mối ngờ, đâm ốm. Sau điển tích này dùng để chỉ sự đa nghi.

(7) Sách Sử ký chép: đời Hán, trong số các nước láng giềng phía Tây có nước Dạ Lang (nay thuộc tỉnh Quý Châu) là lớn nhất. Vua nước ấy hỏi sứ thần nhà Hán. “Nhà Hán các ông lớn hay nước Dạ Lang chúng tôi lớn”. Sau điển này dùng để chỉ không biết gì mà tự cao tự đại.

(8) Truyện Con sói Trung Sơn kể ông Đông Quách tốt bụng cứu con sói bị người ta săn đuổi, suýt nữa bị chính con sói ấy ăn thịt.

(9) Phòng tuyến thép của nước Pháp trong chiến tranh thế giới thứ hai.

(10) Tên Trung Quốc thời cổ.

(11) Dùng lời hoặc hành động để khỏa lấp việc mà người khác chế giễu mình.

(12) Nguyên văn: “nhị tiêm biện”.

(13) Nguyên văn: “thất chi tang du, đắc chi đông ngung”. Câu này xuất xứ từ truyện Phùng Dị trong Hậu Hán thư, vốn là “thất chi đông ngung, thu chi tang du” (mất ở góc phía đông thì thu được ở cây dâu cây du), ý nói lúc này thất bại, lúc khác thành công.

(14) Nguyên văn: “cao hứng”.

(15) Nguyên văn: “khoái lạc”.

(16) Nguyên văn: “hoan hỉ”.

(17) Nguyên văn: “hỉ duyệt”.

(18) Xưa kia cao phết trên một miếng da chó nhỏ là thứ cao dán rất hiệu nghiệm, sau đó nhiều kẻ làm giả, vì thế cao da chó chỉ sự gian dối, lừa bịp.

(19) “Đơn thuần” trong Trung văn còn có nghĩa là “trong sáng, giản đơn”.

(20) Có nghĩa là thân nạp tinh túy, phiên âm từ tiếng Đức Nazi.

(21) Nguyên văn: “lượng tướng”, chỉ việc diễn viên đang diễn thì ngừng lại, giữ yên trong chốc lát để gây ấn tượng.

(22) Nguyên văn: “giá tử hoa”, một loại mặt được vẽ rất kỹ.

(23) Tên cô gái viết đồng thoại một ngày mùa xuân, một ngày mùa đông trong “Cách mạng Văn hóa”

(24) Có nghĩa là phong tục tập quán nói chung (hàm nghĩa xấu).

(25) “Ở với nhau suốt ngày mà chỉ thích làm ơn nhỏ, không nói tới điều nghĩa thì đến gần đạo khó lắm thay!”

(26) Thơ của Mao Trạch Đông: “không thích áo đỏ mà thích vũ trang”.

(27) Vương Thực Vị (1906-1947): nhà văn Trung Quốc

(28) Một nhân vật của nhà văn Liên Xô cũ Fadeyev.

(29) Hợp nhất giữa trời và người trong bản thể của vũ trụ.

(30) Đạo buôn bán tức là đạo làm người.

(31) Francis Fukuyama, người Mỹ gốc Nhật, tác giả cuốn Sự cáo chung của lịch sử.

(32) Tuổi ba mươi, xuất xứ từ câu “tam thập nhi lập” trong Luận ngữ .

(33) Huyện là cấp dưới của tỉnh và khu tự trị, thật ra cũng không phải là chức quan quá nhỏ.

(34) Trong “Cách mạng Văn hóa”, trí thức bị xếp xuống loại 9, bị gọi là Chín thối.

(35) Leo dòng kẻ trên giấy, chỉ việc viết văn, viết sách…

(36) Một phong tục để trừ tà ma

(37) Không còn là tình cảm thông thường của con người.

(38) Hy sinh tính mạng cho chính nghĩa cao cả.

(39) Hy sinh sự sống để chọn lấy điều nghĩa.

(40) Đời người từ xưa ai chẳng chết, lưu lại lòng son chiếu sử xanh.

(1) Lục hợp: trên, dưới và đông, tây, nam, bắc; chỉ chung thiên hạ hoặc vũ trụ.

(2) Bờ bên kia: tức bỉ ngạn. Phật giáo gọi nơi vượt lên trên sống chết, tức niết bàn.

(3) Nguyên văn: “một nhãn”, nghĩa đen là không có mắt, nghĩa bóng là ngu.

(4) Nguyên văn: “nhân giả thọ”, chữ trong thiên Ung dã sách Luận ngữ.

(5) Chỉ biết làm điều ác.

(6) Nguyên văn: “ngưu thị”, dịch từ “bull market”, một thuật ngữ trong chứng khoán chỉ thị trường đang lên.

(7) “Văn nhân khinh lẫn nhau”.

(8) Không có một thú vui nào.

(9) Đọc đến chỗ sâu xa trong sách thì ý chí và tính cách sẽ bằng lặng, không nóng nảy.

(10) Nguyên văn: “thiên đạo thù cần”.

(1) Phạm Tiến là nhân vật trong Nho lâm ngoại sử của Ngô Kính Tử, thi hai mươi lần không đỗ, đến khi đỗ thì hóa điên.

(2) Ý nói học như cắt gọt, mài giũa ngọc thì ắt tới lúc gió xuân hóa thành mưa, ban ơn huệ cho ta thật nhiều.

(3) Cách làm cho khỏi buồn ngủ của người xưa khi học khuya, từng được ca ngợi.

(4) Huấn luyện viên nổi tiếng người Serbia, từng dẫn dắt năm đội tuyển quốc gia khác nhau tham dự World Cup.

(5) Một loài cá cực lớn trong truyền thuyết xưa.