Dhammapada - Con Đường Của Phật 4
Date: 2011-09-25 14:28:20+00:00

OSHO

Dhammapada:

Con đường của Phật

Đây là con đường
đi tới chân lí tối thượng

Tập 4

HÀ NỘI 6/2011

OSHO

The Dhammapada:

The Way of the Buddha

This is the Path
to the Ultimate Truth

Series 4

Mục lục

1.      Tốt hơn một trăm năm

2.      Qua siêu việt

3.      Chóng làm điều thiện

4.      Chân lí rất đơn giản

5.      Bụi ngược gió

6.      Đây có là con đường không?

7.      Thấy bản thân bạn trong người khác

8.      Thiền chút ít

9.      Thức tỉnh với luật

10.         Aes dhammo sanantano

Về Osho

Bài nói ngẫu hứng cho các đệ tử và bạn bè của Osho tại Thính phòng Phật Gautam Poona, Ấn Độ

1.      Tốt hơn một trăm năm

Tốt hơn một trăm năm gây hại là một ngày dành cho suy tư.

Tốt hơn một trăm năm dốt nát là một ngày trong nghĩ suy.

Tốt hơn một trăm năm nhàn rỗi là một ngày dành cho quyết tâm.

Tốt hơn nên sống một ngày trong ngạc nhiên về cách mọi sự nảy sinh và trôi qua.

Tốt hơn nên sống một giờ trong việc thấy một cuộc sống bên ngoài con đường.

Tốt hơn nên sống một khoảnh khắc
trong  khoảnh  khắc  của  con  đường  bên  ngoài  con
đường.

Phật Gautama đã nêu ra câu hỏi quan trọng nhất cho mọi  người  có  khả  năng  truy  tìm  vào  chân  lí,  vào  cuộc sống, vào sự tồn tại. Câu hỏi quan trọng nhất của tất cả các câu hỏi là: Hạnh phúc thực là gì? Và có khả năng để đạt tới nó không? Hạnh phúc thực có là có thể có không, hay  mọi  thứ  đều  nhất  thời?  Cuộc  sống  chỉ  là  giấc  mơ, hay  có  cái  gì  đó  bản  chất  trong  nó  nữa?  Cuộc  sống  có bắt đầu bằng sinh và kết thúc bằng tử không, hay có cái gì đó siêu việt lên trên sinh và tử? Bởi vì không có cái vĩnh  hằng  không  có  khả  năng  nào  cho  hạnh  phúc  thực cả.  Với  cái  nhất  thời,  hạnh  phúc  sẽ  vẫn  còn  phù  du: khoảnh  khắc  này  nó  có  đấy,  khoảnh  khắc  khác  nó  qua rồi, và bạn bị bỏ lại trong thất vọng và bóng tối lớn lao.

Đó là cách nó hiện hữu trong cuộc sống đời thường, trong  cuộc  sống  của  người  chưa  thức  tỉnh.  Có  những khoảnh khắc của phúc lạc và có những khoảnh khắc của khổ;  nó  tất  cả  đều  bị  trộn  lẫn,  hẩu  lốn.  Bạn  không  thể giữ cho những khoảnh khắc hạnh phúc đó tới bạn được. Chúng tới theo cách riêng của chúng và chúng biến mất theo cách riêng của chúng; bạn không là người chủ. Và bạn không thể tránh được những khoảnh khắc của khổ; chúng nữa cũng có sự dai dẳng riêng của chúng. Chúng tới  theo  cách  riêng  của  chúng  và  chúng  cứ  theo  cách riêng của chúng; bạn đơn giản là nạn nhân. Và giữa hai điều này - hạnh phúc và bất hạnh - bạn bị giằng xé. Bạn chưa bao giờ được để lại trong thoải mái.

Việc bị  giằng  xé  này  vào đủ  mọi  loại  nhị nguyên... Nhị nguyên của hạnh phúc và bất hạnh là nền tảng nhất và  có  tính  triệu  chứng  nhất,  nhưng  có  cả  nghìn  lẻ  một nhị nguyên: nhị nguyên của yêu và ghét, nhị nguyên của sống và chết, ngày và đêm, mùa hè và mùa đông, thanh
niên  và  tuổi  già,  và  cứ  thế mãi.  Nhưng  nhị nguyên  nền tảng, nhị nguyên biểu thị cho tất cả các nhị nguyên khác, là  nhị  nguyên  của  hạnh  phúc  và  bất  hạnh.  Và  bạn  bị giằng  xé,  bị  co  kéo  sang  các  chiều  hướng  đối  lập  cực, khác  nhau.  Bạn  không  thể  thấy  thoải  mái  được:  bạn đang trong không thoải mái.

Theo chư phật con người là không thoải mái. Không thoải mái này là tuyệt đối - hay nó có thể được siêu việt lên?

Do đó câu hỏi cơ sở và nền tảng là: Hạnh phúc thực là gì? Chắc chắn hạnh phúc mà chúng ta biết không phải là  thực;  nó  là  chất  liệu  mơ  và  nó  bao  giờ  cũng  biến thành cái đối lập riêng của nó. Cái có vẻ như hạnh phúc khoảnh khắc này biến thành bất hạnh khoảnh khắc tiếp.

Hạnh phúc biến thành bất hạnh đơn giản chỉ ra rằng hai điều này không tách rời - có thể là hai mặt của cùng một  đồng  tiền.  Và  nếu  bạn  có  mặt  này  của  đồng  tiền, mặt kia bao giờ cũng có đó ẩn kín sau nó, chờ đợi cơ hội của  nó  để  khẳng  định  -  và  bạn  biết  điều  đó.  Khi  bạn hạnh phúc, sâu bên dưới ở đâu đó là nỗi sợ lẩn lút rằng nó sẽ không kéo dài, rằng sớm hay muộn nó sẽ trôi qua, rằng  đêm  đang  hạ  xuống,  rằng  bất  kì  khoảnh  khắc  nào bạn  cũng  sẽ bị nhận  chìm  vào  trong  bóng  tối,  rằng  ánh sáng  này  chỉ  là  tưởng  tượng  -  nó  không  thể  giúp  bạn được, nó không thể đưa bạn sang bờ bên kia.

Hạnh phúc của bạn không thực là hạnh phúc mà chỉ là  bất  hạnh  ẩn  kín.  Yêu  của  bạn  không  phải  là  yêu  mà chỉ là mặt nạ cho ghét của bạn. Từ bi của bạn không là gì  khác  ngoài  giận  dữ  của  bạn  -  được  trau  chuốt,  được làm tinh vi, có giáo dục, có văn hoá, có văn minh, nhưng từ  bi  của bạn  không  là  gì  khác  hơn  giận  dữ.  Nhạy  cảm của  bạn  không  thực  là  nhạy  cảm  mà  chỉ  là  bài  tập  tinh
thần,  một  thái  độ  và  cách  tiếp  cận  nào  đó  được  thực hành.

Nhớ lấy: toàn thể nhân loại đã được nuôi dưỡng với ý niệm rằng đức hạnh có thể được thực hành, rằng điều thiện  có  thể  được  thực  hành,  rằng  người  ta  có  thể  học cách  hạnh  phúc,  rằng  người  ta  có  thể  xoay  xở  để  hạnh phúc, rằng điều ở bên trong quyền năng của bạn là tạo ra tính cách nào đó mà đem tới hạnh phúc. Và đó tất cả đều sai, hoàn toàn sai.

Điều đầu tiên cần được hiểu về hạnh phúc là ở chỗ nó  không  thể  được  thực  hành.  Nó  chỉ  phải  được  phép, bởi vì nó không phải là cái gì đó bạn tạo ra. Bất kì cái gì bạn  tạo  ra  đều  sẽ  vẫn  còn  là  cái  gì  đó  nhỏ  hơn  bạn,  tí hon  hơn  bạn.  Điều  bạn  tạo  ra  không  thể  lớn  hơn  bạn được. Bức tranh không thể lớn hơn bản thân hoạ sĩ được và  thơ  ca  không  thể  lớn  hơn  nhà  thơ  được.  Bài  ca  của bạn nhất định là cái gì đó nhỏ hơn bạn.

Nếu bạn thực hành hạnh phúc bạn bao giờ cũng sẽ ở đó  ở  đằng  sau,  với  mọi  ngu  xuẩn  của  bạn,  với  mọi  trò bản ngã của bạn, với mọi dốt nát của bạn, với mọi hỗn độn của tâm trí bạn. Với tâm trí hỗn độn này bạn không thể  tạo  ra  được  hài  hoà,  bạn  không  thể  tạo  ra  được duyên  dáng.  Duyên  dáng  bao  giờ  cũng  giáng  xuống  từ cõi bên kia; nó phải được đón nhận như món quà trong tin cậy vô cùng, trong buông xuôi toàn bộ. Trong trạng thái của buông bỏ, hạnh phúc thực xảy ra.

Nhưng  chúng  ta  đã  được  bảo  phải  thành  đạt,  tham vọng.  Toàn  thể  tâm  trí  chúng  ta  đã  được  trau  dồi  để  là tâm trí của kẻ thành đạt. Toàn thể nền giáo dục, văn hoá, tôn giáo, chúng tất cả đều phụ thuộc vào quan niệm này rằng con người phải có tham vọng; chỉ người tham vọng mới  có  khả  năng  đạt  tới  sự  hoàn  thành.  Điều  đó  chưa
bao giờ xảy ra cả, nó sẽ không bao giờ xảy ra, nhưng dốt nát là sâu tới mức chúng ta cứ tin vào điều vô nghĩa này.

Không  người  tham  vọng  nào  đã  từng  hạnh  phúc; thực ra, người tham vọng là người bất hạnh nhất trên thế giới.  Nhưng  chúng  ta  cứ  huấn  luyện  cho  trẻ  em  tham vọng:  "Là  người  thứ  nhất,  đứng  đầu,  và  con  sẽ  hạnh phúc!"  Và  bạn  đã  bao  giờ  thấy  người  nào  đứng  đầu  và hạnh  phúc  không?  Alexander  có  hạnh  phúc  không  khi ông  ấy  trở  thành  người  chinh  phục  thế  giới?  Ông  ấy  là một trong những người bất hạnh nhất đã từng sống trên trái đất này. Nhìn thấy phúc lạc của Diogenes ông ấy đã trở nên ghen tị. Trở nên ghen tị với kẻ ăn xin...?

Diogenes là người ăn xin; ông ấy chẳng có gì, không có thậm chí cả bình bát ăn xin. Ít nhất Phật còn có bình bát ăn xin cùng ông ấy và ba áo choàng. Diogenes ở trần và không có bình bát ăn xin. Lúc ban đầu ông ấy thường mang bình bát ăn xin; ông ấy phải đã có ý tưởng này từ phương  Đông.  Ông  ấy  là  người  đích  xác  như  Phật, Mahavira  -  giống  Mahavira  hơn.  Mahavira  cũng  sống trần không có bình bát ăn xin; tay ông ấy là bình bát ăn xin của ông ấy.

Một  hôm  Diogenes  đi  ra  sông  với  bình  bát  ăn  xin của  mình.  Ông  ấy  khát,  trời  thì  nóng,  và  ông  ấy  muốn uống  nước.  Và  thế  rồi  trên  đường,  ngay  khi  ông  ấy  ở trên bờ,  một con chó đi qua ông ấy, chạy  tới, thở hồng hộc,  nhảy  xuống  sông,  tắm  táp  ngon  lành,  uống  nước thoả thích. Ý tưởng nảy sinh trong tâm trí của Diogenes: "Con chó này còn tự do hơn mình - nó không phải mang bình  bát  ăn  xin.  Và  nếu  nó  có  thể  xoay  xở  được,  sao mình không thể xoay xở mà không có bình bát ăn xin? Đây là của cải duy nhất của mình, và mình phải để mắt tới nó bởi vì nó có thể bị đánh cắp. Ngay cả trong đêm
một hay hai lần mình phải cảm xem nó vẫn còn đó hay mất rồi."

Ông  ấy  quẳng  cái  bình  bát  ăn  xin  xuống  sông,  cúi lạy con chó, cám ơn nó về thông điệp lớn lao mà nó đã mang tới cho ông ấy từ Thượng đế.

Con người này, người không có gì cả, đã tạo ra ghen tị  trong  tâm  trí  của  Alexander.  Ông  ta  phải  đã  khổ  sở làm sao! Ông ta thú nhận với Diogenes rằng, "Nếu như Thượng đế cho ta sinh ra, ta sẽ yêu cầu ngài, 'Lần này, xin  ngài  đừng  làm  con  thành  Alexander  nữa  -  làm  con thành Diogenes.'"

Diogenes cười ngất, và ông ấy gọi con chó tới - bởi vì  họ  đã  trở  thành  bạn  bè  bây  giờ,  họ  đã  bắt  đầu  sống cùng  nhau  -  ông  ấy  gọi  con  chó  lại  và  ông  ấy  nói, "Trông đấy, nghe đấy, ông ta đang nói vô nghĩa làm sao! kiếp  sau  ông  ấy  muốn  là  Diogenes!  Sao  lại  kiếp  sau? Sao  trì  hoãn?  Ai  biết  về  kiếp  sau?  Ngay  cả  ngày  mai cũng không chắc chắn, khoảnh khắc tiếp là không chắc chắn - nói gì tới kiếp sau! Nếu ông thực sự muốn là một Diogenes,  ông  có  thể  là  ngay  khoảnh  khắc  này,  ở  đây bây  giờ.  Vứt  quần  áo  của  ông  xuống  sông  đi!  Quên  tất cả về chinh phục thế giới đi! Điều đó là ngu xuẩn cực kì và ông biết điều đó.

"Và ông đã thú nhận rằng ông khổ sở, và ông đã thú nhận rằng Diogenes ở trạng thái tốt hơn nhiều, phúc lạc hơn. Vậy sao không là Diogenes ngay bây giờ đi? Nằm ra trên bờ sông nơi ta đang tắm nắng đây! Bờ sông này đủ lớn cho cả hai ta."

Alexander không thể chấp nhận được lời mời này, dĩ
nhiên  rồi.  Ông  ấy  nói,  "Cám  ơn  ông  về  lời  mời.  Ngay
bây  giờ  ta  không  thể  làm  điều  đó  được,  nhưng  kiếp sau..."

Diogenes  hỏi  ông  ta,  "Ông  định  đi  đâu?  Và  ông  sẽ
làm gì cho dù ông đã chinh phục được thế giới?" Alexander nói, "Thế thì ta sẽ nghỉ ngơi."

Diogenes nói, "Điều này dường như là tuyệt đối ngớ
ngẩn - bởi vì ta đang nghỉ ngơi ngay bây giờ đây!"

Nếu  Alexander  không  hạnh  phúc,  nếu  Adolf  Hitler không hạnh phúc, nếu Rockefellers và Carnegies không hạnh  phúc,  những  người  có  tất  cả  tiền  bạc  của  thế  giới này,  nếu  họ  không  hạnh  phúc,  những  người  có  tất  cả quyền lực trong thế giới này, nếu họ không hạnh phúc...

Bạn  có  quan  sát  ảnh  của  Jimmy  Carter  không?  Tất cả nụ cười đã biến mất bây giờ; bây giờ những cái răng đó không phơi ra. Ông ấy thực sự có nụ cười đẹp, nhưng nó đã mất đi đâu cả rồi? Ông ấy phải đã hạnh phúc hơn nhiều  so  với  ông  ấy  bây  giờ.  Mọi  ngày  khuôn  mặt  ông ấy đều trở nên ngày một buồn hơn; ngày một lo âu, đau khổ hơn, đang được biểu lộ.

Mới sáng nay tôi xem tin mới nhất. Khuôn mặt ông ấy dường như đã trở nên quá già chỉ trong hai năm nay, cứ  dường  như  ông  ấy  đã  già  đi  hai  mươi  tuổi.  Ông  ấy phải  khổ  sở  từ  những  cơn  ác  mộng.  Mọi  hi  vọng  đó  ở đâu rồi, rằng ông ấy sẽ hạnh phúc khi ông ấy trở thành tổng thống?

Quan sát những người đã thành công trên thế giới và bạn  sẽ  vứt  bỏ  ý  niệm  về  thành  công.  Không  cái  gì  thất bại  như  thành  công.  Mặc  dầu  bạn  đã  được  bảo  rằng không cái gì thành công như thành công, tôi nói với bạn
rằng  không  cái  gì  thất  bại  như  thành  công.  Hạnh  phúc không liên quan gì tới thành công, hạnh phúc không liên quan gì tới tham vọng, hạnh phúc không liên quan gì tới tiền bạc, quyền lực, danh vọng. Nó là chiều hướng hoàn toàn khác.

Hạnh phúc có cái gì đó liên quan tới tâm thức bạn, không với tính cách của bạn. Để tôi nhắc nhở bạn. Tính cách lại là việc trau dồi. Bạn có thể trở thành thánh nhân và dầu vậy bạn sẽ không hạnh phúc, nếu tính thánh thiện của  bạn  không  là  gì  ngoài  tính  thánh  thiện  được  công phu.  Và  đó  là  cách  mọi  người  trở  thành  thánh,  Cơ  đốc giáo,  Jaina  giáo,  Hindu  giáo.  Làm  sao  họ  trở  thành thánh? Họ công phu từng li một, từng chi tiết, thức dậy khi nào, ăn gì, không ăn gì, đi ngủ khi nào...

Những  người  này  thậm  chí  thỉnh  thoảng  tới  đây  và hỏi tôi tại sao tôi không cho các sannyasin của tôi kỉ luật nào  đó.  Tôi  cho  họ  tâm  thức,  không  tính  cách.  Tôi không tin vào tính cách chút nào. Tin cậy của tôi là vào tâm thức.  Nếu một người trở nên ý thức hơn, một cách tự nhiên tính cách người đó được biến đổi. Nhưng việc biến đổi đó là khác toàn bộ: nó không bị tâm trí quản lí - nó là tự nhiên, nó là tự phát. Và bất kì khi nào tính cách của  bạn  là  tự  nhiên  và  tự  phát  nó  đều  có  cái  đẹp  của riêng nó; bằng không bạn có thể cứ thay đổi... bạn có thể vứt bỏ giận dữ của bạn, nhưng bạn sẽ vứt nó ở đâu? Bạn sẽ phải vứt nó vào trong vô thức riêng của bạn. Bạn có thể thay đổi phía bên này cuộc sống của bạn, nhưng bất kì cái gì bạn ném đi sẽ bắt đầu tự diễn đạt nó ở góc khác nào đó. Nó nhất định là như vậy. Bạn có thể chặn dòng suối bằng tảng đá; nó sẽ bắt đầu chảy từ nơi nào đó khác

- bạn không thể phá huỷ được nó. Giận dữ có đó bởi vì bạn vô ý thức, tham lam có đó bởi vì bạn vô ý thức, sở hữu và ghen tị có đó bởi vì bạn vô ý thức.

Cho  nên  tôi  không  quan  tâm  tới  việc  thay  đổi  giận dữ  của bạn;  điều  đó  sẽ giống  như  tỉa  lá  cây  và  hi  vọng rằng cây sẽ biến mất một ngày nào đó. Nó sẽ không như vậy  đâu;  ngược  lại,  bạn  càng  tỉa  cây  sẽ  càng  có  tán  lá dầy hơn.

Do đó cái gọi là thánh nhân của bạn là những người không  linh  thiêng  nhất  trên  thế  giới,  những  kẻ  giả  vờ, rởm. Vâng, nếu bạn nhìn từ bên ngoài họ có vẻ rất thánh thiện - quá thánh thiện, quá nhiều đường saccharin, quá ngọt, ngọt lợm mồm, phát buồn nôn. Bạn chỉ có thể tới và bầy tỏ sự kính trọng với họ rồi trốn đi. Bạn không thể sống  được  cùng  các  thánh  nhân  của  mình  cho  dù  hai mươi bốn giờ - họ sẽ làm bạn chán tới chết! Bạn càng ở gần họ, bạn sẽ càng bị thách đố, phân vân, lẫn lộn, bởi vì  bạn  sẽ  bắt  đầu  thấy  rằng  từ  phía  này  họ  đã  ép  buộc giận dữ: nó đã đi vào phía bên kia của cuộc sống của họ.

Người thường thỉnh thoảng mới giận dữ, và giận dữ của họ rất phù du, rất nhất thời. Thế rồi họ lại cười, họ lại  bạn  bè;  họ  không  mang  vết  thương  quá  lâu.  Nhưng cái gọi là thánh nhân của bạn, giận dữ của họ trở thành gần như là chuyện thường xuyên; họ đơn giản giận dữ, chẳng vào cái gì đặc biệt. Họ đã kìm nén giận dữ nhiều tới  mức  bây  giờ  họ  đơn  giản  giận  dữ,  trong  trạng  thái cuồng nộ. Mắt họ sẽ bầy tỏ, mũi họ sẽ bầy tỏ, khuôn mặt họ sẽ bầy tỏ, chính cách sống của họ sẽ bầy tỏ...

Lu   Ting   ăn   ở   cửa   hàng   ăn   Hi   Lạp   bởi   vì Papadopoulos,  ông  chủ  cửa  hàng,  làm  món  cơm  rang thực  ngon.  Mọi  tối  ông  ấy  sẽ  tới  và  ông  ấy  gọi  "mơm dang."

Điều  này  bao  giờ  cũng  làm  cho  Papadopoulos  lăn lộn  ra  cười.  Thỉnh  thoảng  ông  ấy  có  hai  hay  ba  người bạn  đứng  cạnh  chỉ  để  nghe  Lu  Ting  đặt  món  "mơm dang."

Chung  cuộc  lòng  tự  hào  của  người  Trung  Quốc  bị tổn thương tới mức ông ấy đi học cách phát âm đặc biệt chỉ để có thể nói "cơm rang" cho đúng.

Lần  sau  ông  ấy  tới  cửa  hàng  ăn  ông  ấy  nói  rất  rõ ràng, "Cho cơm rang."

Không thể nào tin được vào tai mình, Papadopoulos hỏi, "Ông nói gì vậy?"

Lu  Ting  quát  lên,  "Ông  nghe  điều  tôi  nói,  déo  mẹ
tằng Hi nạp!"

Điều  đó  cũng  chẳng  tạo  ra  khác  biệt  gì  nhiều  -  từ "mơm  dang"  bây  giờ  nó  là  "déo  mẹ  tằng  Hi  nạp"!  Bạn đóng cửa này, cửa khác lập tức mở ra. Đây không phải là cách biến đổi.

Thay  đổi  tính  cách  của  bạn  là  dễ  dàng;  công  việc thực bao gồm việc thay đổi tâm thức bạn, trong việc trở nên có ý thức - ý thức hơn, ý thức mãnh liệt và đam mê hơn.  Khi  bạn  có  ý  thức  không  thể  nào  giận  dữ  được, không  thể  nào  tham  lam  được,  không  thể  nào  ghen  tị được, không thể nào tham vọng được.

Và khi tất cả giận dữ, tham lam, tham vọng, ghen tị, sở  hữu,  thèm  khát  biến  mất,  năng  lượng  tham  gia  vào chúng được thoát ra. Năng lượng đó trở thành phúc lạc của bạn. Bây giờ nó không tới từ bên ngoài; bây giờ nó đang  xảy  ra  bên  trong  bản  thể  bạn,  trong  chỗ  thầm  kín bên trong nhất của bản thể bạn.

Và khi năng lượng này sẵn có bạn trở thành trường cảm nhận, bạn trở thành trường từ. Bạn hấp dẫn cõi bên kia  -  bạn  có  thể  gọi  nó  là  "Thượng  đế."  Phật  chưa  bao giờ  gọi  nó  là  "Thượng  đế,"  ông  ấy  gọi  nó  là  "cõi  bên kia";  đó  là  tên  của  ông  ấy  đặt cho Thượng  đế.  Khi  bạn trở thành trường từ, khi tất cả năng lượng mà đã bị bạn làm  phí  hoài  không  cần  thiết  trong  việc  thu  thập  vô  ý thức  của  bạn,  tích  tụ  lại  bên  trong  bạn,  các  vũng  bên trong bạn, khi bạn trở thành cái hồ năng lượng, bạn bắt đầu hấp dẫn các vì sao, bạn bắt đầu hấp dẫn cõi bên kia, bạn bắt đầu hấp dẫn bản thân Thượng đế.

Và  cuộc  gặp  gỡ  của  tâm  thức  của  bạn  với  cõi  bên kia là điểm của phúc lạc, hạnh phúc thực. Nó không biết gì  về  bất  hạnh,  nó  là  hạnh  phúc  thuần  khiết.  Nó  không biết gì tới chết, nó là sống thuần khiết. Nó không biết gì tới  bóng  tối,  nó  là  ánh  sáng  thuần  khiết,  và  biết  nó  là mục đích. Phật Gautama đã đi tìm điều này và một hôm, sau cuộc vật lộn sáu năm, ông ấy đã đạt tới nó.

Bạn  cũng  có  thể đạt  tới  nó,  nhưng  để tôi  nhắc bạn: bằng việc nói rằng bạn có thể đạt tới nó tôi không tạo ra ham  muốn  đạt  tới  nó.  Tôi  đơn  giản  phát  biểu  một  sự kiện:  rằng  nếu  bạn  trở  thành  vũng  năng  lượng  mênh mông,  không  bị  sao  lãng  bởi  bất  kì  điều  trần  tục  nào, điều đó xảy ra. Nó là việc xảy ra nhiều hơn là việc làm. Và tốt hơn cả nên gọi nó là phúc lạc hơn là hạnh phúc, bởi vì hạnh phúc cho bạn cảm giác dường như nó là cái gì  đó  tương  tự  như  cái  bạn  biết  là  hạnh  phúc.  Cái  bạn biết là hạnh phúc thì không là gì ngoài trạng thái tương đối.

Benson  đi  tới  hiệu  quần  áo  của  Krantz  để  mua  cho mình bộ com lê. Anh ta thấy đúng kiểu mình muốn, thế là anh ta lấy chiếc áo ra khỏi giá treo và thử mặc nó.

Krantz đi tới anh ta. "Được đấy, thưa ông. Trông nó tuyệt với ông lắm."

"Nó có thể trông tuyệt đấy," Benson nói, "nhưng nó chật khủng khiếp. Vai bó tức."

"Mặc  quần  vào  đi,"  Krantz  nói.  "Chúng  chật  lắm, ông sẽ quên hết về vai!"

Một  hôm  tôi  thấy  Mulla  Nasruddin  bước  đi  trên đường  trong  thất  vọng  lớn  lao,  gần  như  suýt  khóc.  Tôi hỏi anh ta, "Có chuyện gì thế? Sao anh khổ thế?"

Anh ta nói, "Giầy tôi rất nhỏ - tôi cần hai cỡ lớn hơn

- và chúng làm đau như địa ngục."

Tôi   nói,   "Nasruddin,   thế   thì   sao   anh   không   đổi chúng đi?"

Anh ta nói, "Điều đó tôi không thể làm được."

Tôi hỏi anh ta, "Sao anh không thể làm được? Anh có tiền cơ mà."

Anh ta nói, "Tôi có tiền, nhưng có nhiều thứ dính líu trong  nó.  Cả  ngày  tôi  chịu  khổ  bởi  những  chiếc  giầy này, và đến tối khi tôi về nhà, tôi ném đôi giày đi và tôi rơi vào giường... Nó nhẹ tênh thế, cứ dường như người ta đã tới thiên đường! Và đó là niềm vui duy nhất trong đời tôi! Tôi không thể đổi đôi giầy này được - trong hai mươi tư giờ đó là khoảnh khắc duy nhất của vui sướng. Nếu  tôi  đổi  đôi  giầy  này,  khoảnh  khắc đó  cũng  sẽ biến mất. Thế thì chẳng cái gì còn lại cả."

Điều  bạn  gọi  là  hạnh  phúc  chỉ  là  vấn  đề  tương  đối thôi.  Điều  chư  phật  gọi  là  hạnh  phúc  mới  là  cái  gì  đó tuyệt đối.

Một người Anh, một người Pháp và một người Nga
đang cố gắng định nghĩa hạnh phúc thực.

"Hạnh  phúc  thực,"  người  Anh  nói,  "là  khi  bạn  về nhà  mệt  mỏi  sau  công  việc  và  tìm  thấy  một  chút  rượu gin và thuốc bổ đang chờ bạn."

"Anh  người  Anh  chẳng  có  lãng  mạn  gì  cả,"  người Pháp  phản  đối.  "Hạnh  phúc  thực  là  khi  bạn  đi  công chuyện, tìm thấy cô gái xinh xắn giải trí cho bạn, và thế rồi các bạn chia đôi ngả mà không luyến tiếc gì."

"Cả  hai  anh  đều  sai,"  người  Nga  kết  luận.  "Hạnh phúc  thực  đúng  là  khi  bạn  về  nhà  trên  giường  lúc  bốn giờ sáng và có tiếng gõ cửa trước ầm ầm và những thành viên  thường  trực  của  cảnh  sát  bí  mật  tới  nói  với  bạn,

'Igor  Zhvkovski,  anh  bị  bắt,'  và  bạn  có  khả  năng  đáp,

'Rất tiếc, Igor Zhvkovski sống ở nhà bên cạnh!'"

Hạnh  phúc  của  bạn  là  hiện  tượng  tương  đối.  Điều Phật  gọi  là  hạnh  phúc  là  cái  gì  đó  tuyệt  đối,  không  có quan hệ với bất kì ai khác. Nó không trong so sánh với ai đó khác; nó đơn giản là của bạn, nó là cái bên trong. Và  nó  là  việc  xảy  ra:  cõi  bên  kia  giáng  vào  bạn,  đại dương  rơi  vào  trong  giọt  sương.  Và  khi  đại  dương  rơi vào trong giọt sương, giọt sương biến mất, biên giới của nó  biến  mất.  Nó  trở  thành  vô  biên  như  bản  thân  đại dương; nó trở thành đại dương.

Phúc lạc là trạng thái đại dương... khi bạn biến mất như  một  bản  ngã,  bị  giới  hạn,  nhỏ  bé,  và  trở  thành khổng lồ, to lớn, mênh mông và bao la như bản thân vũ trụ.

Lời kinh:

Tốt hơn một trăm năm gây hại là một ngày dành cho suy tư.

Khi  có  liên  quan  tới  Phật  bất  kì  điều  gì  bạn  đang làm  cũng  đều  gây  hoạ.  Tại  sao?  Cho  dù  bạn  đang  làm nghi lễ tôn giáo nào đó nó cũng là việc gây hoạ. Cho dù bạn đang làm cái gì đó mà bạn cho là việc phục vụ quần chúng, nó cũng là gây hoạ. Thực ra, người phục vụ quần chúng  là  những  người  gây  hoạ  lớn  nhất  trên  thế  giới. Nếu  người  phục  vụ  quần  chúng  biến  mất  khỏi  thế  giới này, thế giới sẽ là chỗ tốt hơn nhiều để sống. Những nhà cải  cách  xã  hội  và  các  nhà  cách  mạng  chính  trị  và  các nhà truyền giáo tôn giáo, đây toàn là những lái buôn tai hoạ thực. Họ không cho phép bạn sống trong an bình, họ cứ lôi bạn từ ngu xuẩn này tới ngu xuẩn khác. Tất nhiên họ giữ cho bạn bận bịu - đó là sự hấp dẫn của họ.

Bạn sợ bị nhàn rỗi bởi vì bất kì khi nào bạn nhàn rỗi bạn đều phải đối diện với bản thân mình, và điều đó bạn muốn  né  tránh,  bởi  vì  bạn  đã  kìm  nén  nhiều  cái  xấu  xí thế  trong  mình  tới  mức  nhìn  vào  bên  trong  là  nhìn  vào địa ngục. Bạn không muốn nhìn vào trong. Bạn liên tục trốn  khỏi  bản  thân  mình,  cho  nên  bất  kì  cách  trốn  nào cũng đều tốt.

Ai  đó  nói,  "Trở  thành  người  phục  vụ  quần  chúng. Để cho việc phục vụ là khẩu hiệu của bạn!" và bạn nói, "Được  rồi,  vậy  tôi  sẽ  phục  vụ  mọi  người."  Dù  họ  có muốn  được  phục  vụ  hay  không,  điều  đó  không  phải  là vấn  đề.  Cho  dù  họ  không  muốn  được  phục  vụ  bạn  vẫn phải phục vụ họ chống lại bản thân họ. Dù họ có muốn chân  lí  của  bạn  hay  không,  điều  đó  không  phải  là  vấn đề. Nó phải được trao, nó phải bị áp vào họng họ!

Điều  đó  đã  được  những  người  tôn  giáo  thực  hiện: dưới mũi kiếm mọi người đã bị cải từ tôn giáo này sang tôn giáo khác - ngược với ý chí của họ! Họ không muốn lên  thiên  đường,  ít  nhất  là  không  lên  thiên  đường  của bạn, nhưng bạn bị bắt phải đưa họ phải lên thiên đường - từ bi của bạn tới mức bạn sẵn sàng giết họ hay bị giết!

Một nhà truyền giáo đang dạy trong một trường nhỏ và  ông  ta  nói  rằng  mọi  đứa  trẻ  Ki  tô  giáo  nên  có  thói quen  ít  nhất  mỗi  tuần  nên  làm  một  hành  động  phục  vụ quần chúng. Một đứa trẻ nhỏ hỏi, "Chẳng hạn, loại việc gì chúng con nên làm?"

Nhà truyền giáo cho vài ví dụ. Ông ấy nói, "Chẳng hạn, bà già nào đó muốn đi qua phố mà xe cộ đi lại quá nhiều - cầm tay bà ấy, giúp bà ấy đi qua phố." Vân vân, vân vân.

Chủ nhật tới ông ấy hỏi, "Bao nhiêu người trong các con đã làm hành động phục vụ quần chúng rồi?"

Ba  đứa  con  trai  -  đứa  khoẻ  nhất  và  lớn  nhất  trong lớp  -  đứng  dậy.  Chúng  nói,  "Chúng  con  đã  làm  một hành động phục vụ quần chúng."

Nhà truyền giáo rất sung sướng. "Vậy con nói đi..." Ông ấy hỏi đứa thứ nhất, "Con đã làm gì?"

Nó  nói,  "Con  đã  giúp  một  bà  già,  một  bà rất già  đi qua phố."

Ông  ấy  vỗ  nhẹ  đứa  trẻ  và  ông  ấy  nói,  "Con  là  con trai tốt. Tiếp tục làm những hành động tốt đó nhé." Ông ấy hỏi đứa con trai tiếp, "Con đã làm gì?"

Nó nói, "Con cũng giúp một bà rất già đi qua phố." Nhà  truyền  giáo  có  chút  phân  vân  rằng  cả  hai  đứa
nhỏ  có thể  tìm  ra hai  bà rất  già,  nhưng  có  nhiều  bà  già chứ - điều đó là có thể. Ông ấy cũng vỗ nhẹ vào đứa trẻ thứ  hai,  nhưng  không  nhiệt  tình  cho  mấy.  Với  chút  ít hoài nghi ông ấy nói, "Tốt. Con cứ tiếp tục nhé."

Rồi ông ấy hỏi đứa thứ ba.

Đứa thứ ba nói, "Con cũng giúp một bà rất rất già đi qua phố."

Bây giờ thế thì quá thể! Trùng hợp ngẫu nhiên như vậy không thể được, rằng ba bà rất rất già muốn đi qua phố.  Và  ông  ấy  hỏi,  "Ngày  nào,  giờ  nào?"  Đó  là  cùng một ngày, cùng một giờ và cùng một phố! Thế là ông ấy nói, "Các con giải thích xem - làm sao các con tìm ra ba bà rất rất già đó?"

Chúng  nói,  "Họ  không  phải  là  ba  đâu  -  chỉ  một  bà già thôi, rất rất già. Cả ba chúng con đều giúp bà ấy."

Ông ấy nói, "Điều đó nữa cũng tốt, nhưng phải cần tới ba người cơ à?"

Chúng nói, "Ba chứ ạ? Mặc dầu bà ấy già, bà ấy làm ầm ĩ cả lên bởi vì bà ấy chẳng bao giờ muốn đi sang bên kia!  Nhưng  chúng  con  đã  làm  được.  Khi  người  ta  phải làm hành động vì quần chúng, phục vụ quần chúng nào đó,  người  ta  phải  làm  nó  chứ.  Bà  ấy  la  hét  và  chửi  rủa
tùm lum và gọi cảnh sát, nhưng chúng con đã quyết tâm làm điều đó và chúng con đã làm điều đó đấy!"

Khi  có  liên  quan  tới  Phật,  bất  kì  điều  gì  bạn  đang làm cũng đều gây hại bởi vì bất kì điều gì bạn làm cũng đều  được  làm  từ  vô  ý  thức.  Và  bất  kì  hành  động  nào được làm một cách có ý thức đều là đức hạnh.

Cuộc sống của bạn gần như cái vòng luẩn quẩn: điều hại này dẫn tới điều hại khác và điều đó lại dẫn tới điều khác nữa. Điều hại phát triển ra từ điều hại - chỉ điều hại mới có thể phát triển từ điều hại thôi. Và bạn cứ sống và đi trong vòng tròn và bạn không biết cái gì khác để làm. Bạn làm điều tốt - ít nhất bạn nghĩ bạn đang làm điều tốt

-  nhưng  điều  tốt  không  bao  giờ  xảy  ra  cả;  bằng  không thì thế giới đã tràn ngập với điều tốt rồi.

Biết bao nhiêu người đang làm điều tốt - bố mẹ làm điều tốt cho con cái, và con cái tốt ở đâu?  Chồng đang làm  điều  tốt  cho  vợ  -  và  vợ  thực  sự  theo  sau  chồng  để biến đổi họ, để thay đổi họ, để làm cho họ thành thánh nhân.  Nhưng  những  người  chồng  đó  ở  đâu  và  những người  vợ  đó  ở  đâu  và  những  đứa  con  đó  ở  đâu?  Mọi người  đều  cố  gắng  làm  điều  tốt  theo  quan  niệm  riêng của  mình  -  và  người  đó  đang  sống  trong  bóng  tối  sâu sắc.

Nhưng quan niệm rằng "Tôi đang làm điều tốt" giúp bản ngã của bạn được làm mạnh thêm, mặc dầu bạn cứ đi trong cùng vòng tròn - bởi vì thông minh được cần tới để là cái nguyên bản, để làm cái gì đó mới. Bạn chỉ biết vài  điều,  vài  thủ  đoạn,  và  bạn  càng  già,  càng  khó  học những cái mới.

Họ nói bạn không thể dạy thủ đoạn mới cho con chó già...

Kramanakis di cư tới New York. Ông ấy kiếm việc làm qua họ hàng, người dạy ông ấy nói "Bánh táo và cà phê" bằng tiếng Anh để cho ông ấy có thể gọi món trong nhà hàng. Hôm sau, Kramanakis vào ăn tối.

"Ông muốn ăn gì?" người phục vụ hỏi. "Bánh táo-a và-a cà phê," người di cư nói.

Vì  đó  là  mọi  điều  ông  ấy  có  thể  nói  nên  ông  ấy  bị buộc  phải  ăn  bánh  táo  và  cà  phê  mọi  ngày  trong  cả tháng. Khi ông ấy phàn nàn với ông anh họ, họ dạy ông ấy nói "bánh mì kẹp thịt."

"Bằng lúa mì trắng hay đen" cô gái hỏi. "Bánh táo-a và-a cà phê," người Hi Lạp nói.

Quan  sát  cuộc  sống  của  bạn:  "Bánh  táo-a  và-a  cà phê, bánh táo-a và-a cà phê..." Bạn cứ làm, lặp lại cùng một điều, mọi ngày, hết ngày nọ tới ngày kia, năm nọ tới năm kia. Cả đời bạn là một vòng tròn rất nhỏ: cùng giận dữ, cùng tham lam, cùng tranh đấu, cùng từ ngữ, cùng lí do, cùng động cơ. Đây có phải là cách để trưởng thành không? Đây có phải là cách để trở nên có ý thức không? Đây có phải là cách để biết khuôn mặt nguyên thuỷ của bạn không? Bạn có hi vọng rằng đi trong vòng tròn nhỏ này liên tục, máy móc, bạn sẽ đạt tới phúc lạc không?

Vứt mọi hi vọng đó đi.

Giáo  sĩ  Glucksman  được  ngồi  cạnh  mục  sư  theo phái  rửa  tội  Baptist  trên  chuyến  bay  tới  New  York.  Cô chiêu đãi viên tới họ và nói, "Tôi có thể phục vụ các ông nước cốc tai được chứ?"

"Tôi muốn uống whisky chua," ông giáo sĩ nói.

"Bà  trẻ,"  tu  sĩ  nói,  "trước  khi  tôi  để  cho  cốc  rượu này chạm môi tôi, tôi sẽ phạm ngay tội ngoại tình."

"Cô  ơi,"  giáo  sĩ  Glucksman  nói,  "chừng  nào  mà  có chọn lựa, tôi sẽ làm điều ông ấy làm."

Bạn  không  chỉ  cứ  đi  theo  cùng  vòng  tròn  nhỏ,  bạn lặp  lại,  bạn  bắt  chước  người  khác  và  cái  ngu  xuẩn  của họ.  Bạn  thường  xuyên  lặp  lại,  bạn  thường  xuyên  nhìn quanh  vào  điều  đang  được  làm  bởi  ai.  Bạn  không  sống một cuộc sống từ bên trong; bạn là kẻ bắt chước. Toàn thể mối quan tâm của bạn là phô trương: làm sao chỉ ra rằng  bạn  tốt  hơn  người  khác,  làm  sao  chỉ  ra  rằng  bạn giầu  hơn  người  khác,  làm  sao  chỉ  ra  rằng  bạn  thông minh  hơn  người  khác.  Thực  ra,  chỉ  người  không  thông minh  mới  tự  so  sánh  mình  với  người  khác.  Người  thực sự  thông  minh  không  bao  giờ  so  sánh,  bởi  vì  từng  cá nhân đều là duy nhất và việc so sánh là không thể được.

Bà Zimmer thuê một người thiết kế nội thất để làm trang trí lại ngôi nhà.

"Thôi  được  rồi,"  người  trang  trí  nói,  "bà  thích  nó
được làm như thế nào? Kiểu hiện đại chứ?"

"Tôi á, hiện đại sao? Không!" bà Zimmer nói. "Thế kiểu Pháp vậy?"

"Kiểu Pháp à? Tôi sẽ về ngôi nhà Pháp ở đâu đây?" "Có lẽ kiểu tỉnh lẻ Italia vậy?"

"Lạy trời đừng làm điều đó!"

"Thôi được, thưa bà, bà muốn thời đại nào?"

"Thời đại nào? Tôi muốn các bạn tôi bước vào, ngó nhìn, và chết bất đắc kì tử, thời đại đấy!"

Mọi người đang sống chỉ để gây ấn tượng. Họ phải thực sự rất nghèo bên trong, bởi vì chỉ người đang chịu phức cảm tự ti mới muốn gây ấn tượng cho người khác. Người thực sự cao siêu không bao giờ so sánh bản thân mình với bất kì ai khác. Người đó biết mình là vô song; không  chỉ  có  thế,  người  đó  biết  người  khác  cũng  vô song  như  mình.  Người  đó  không  cao  siêu  không  thấp kém.

Cuộc cách mạng vô cùng này là có thể chỉ bởi một chìa khoá bí mật, và đó là trở nên tỉnh táo hơn. Bạn càng tỉnh táo, bạn càng ít lặp lại. Bạn càng tỉnh táo, bạn càng thấy những cách thức mới để làm mọi thứ, bạn tìm thấy những  phong  cách  sống  mới  cho  cuộc  sống  của  mình. Bạn càng tỉnh táo, bạn càng sáng tạo hơn, và chỉ người sáng tạo mới biết hạnh phúc là gì. Điều bạn tạo ra không phải là vấn đề - vấn đề là có tính sáng tạo. Nó có thể là thơ ca, nó có thể là âm nhạc, nó có thể là điêu khắc, nó có thể là bất kì cái gì, nhưng chính quá trình có tính sáng tạo đem bạn tới điểm bạn gặp Thượng đế.

Mọi tôn giáo của thế giới đều nói Thượng đế là đấng sáng tạo. Nếu ngài thực sự là đấng sáng tạo, thế thì cách duy nhất để gặp ngài sẽ là trở thành đấng sáng tạo theo chừng  mực  nào  đó.  Tất  nhiên  bạn  không  thể  là  đấng
sáng tạo như Thượng đế được, nhưng bạn có thể là đấng sáng tạo nhỏ theo cách riêng của bạn. Khi nhà thơ đang sáng tạo, khi hoạ sĩ đang sáng tạo, trong những khoảnh khắc đó của tính sáng tạo, họ là một với Thượng đế. Đó là  những  khoảnh  khắc  khi  họ  biết  Thượng  đế  là  gì. Nhưng nhà thơ và hoạ sĩ và nhà điêu khắc chỉ ở những đỉnh  cao  đó  vài  khoảnh  khắc  thôi,  chỉ  vài  khoảnh  khắc họ biết sự viên mãn đó.

Nhà  huyền  môn,  vị  phật,  thầy,  sống  ở  đỉnh  cao  đó hai mươi bốn giờ một ngày, bởi vì tính sáng tạo của ông ấy  là  tinh  tế;  tính  sáng  tạo  của  ông  ấy  là  không  thấy được, tính sáng tạo của ông ấy là vô hình. Ông ấy tạo ra tâm  thức.  Trước  tiên  ông  ấy  tạo  ra  tâm  thức  trong  bản thân mình, thế rồi ông ấy bắt đầu tạo ra tâm thức trong người khác.

Đó là cách thầy và đệ tử tụ hội với nhau, đó là cách phật  trường  được  tạo  ra.  Đó  là  cách  hàng  nghìn  người tìm kiếm bao quanh vị phật... bởi vì ông ấy tạo ra cái gì đó mà không thế thấy được nhưng chỉ có thể cảm được bởi  những  người  mà  vị  phật  đã  xuyên  thấu  vào,  trong trái tim của họ ông ấy đã khuấy động cái gì đó đang ngủ và đã làm cho nó động lên. Vị phật tạo ra tâm thức trong bản thân mình trước và thế rồi trong những người đã sẵn sàng và sẵn có và tin cậy và buông xuôi.

Tốt hơn một trăm năm gây hại là một ngày dành cho suy tư. 'Suy tư' không phải là từ đúng; nhưng đó là vấn đề,  làm  sao  dịch  sự  sáng  suốt  phương  Đông  vào  ngôn ngữ  phương  Tây.  Suy  tư  nghĩa  là  suy  nghĩ  về  một  chủ đề một cách tập trung. Đó không phải là điều Phật ngụ ý khi  ngài  dùng  từ  thiền  dhyana.  Dhyana  nghĩa  là  trạng thái của vô trí, trạng thái vô ý nghĩ; nó chính là cái đối lập của suy tư. Suy tư không thể là từ đúng để dịch cho
nó.  Nhưng  tôi  có  thể  hiểu  được  vấn  đề  này,  khó  khăn của người dịch - không có từ khác. Dhyana thiền là một trong những từ không thể dịch nổi.

Điều rất thông minh của người  dịch Trung Quốc là họ để từ đó không đổi. Dhyana trở thành ch'an ở Trung Quốc;  họ  chưa  bao  giờ  dịch  nó.  Nó  lấy  một  dạng  hơi khác bởi vì dhyana trong tiếng Phạn. Buddha đã không dùng  tiếng  Phạn  mà  dùng  ngôn  ngữ  địa  phương  của Bihar, tiếng Pali. Trong tiếng Pali dhyana là jhan; trong tiếng Trung Quốc nó trở thành ch'an, được bỏ lại không dịch bởi  vì  người  dịch  tiếng  Trung  Quốc đã đi  tới  hiểu rằng  nó  không  thể  được  dịch;  mô  tả  nó  thì  tốt  hơn  là dịch nó. Và điều đó cũng xảy ra ở Nhật Bản: khi nó tới Nhật  Bản,  ch'an  trở thành  Zen;  đầu  tiên  jhan  và  thế  rồi ch'an  và  thế  rồi  Zen  -  nhưng  nó  đã  được  để  nguyên không dịch.

Điều tốt nhất đối với các ngôn ngữ phương Tây sẽ là để  lại  vài  từ  không  dịch,  bởi  vì  bạn  không  có  từ  nào tương đương, bất kì từ nào bạn có, đều đã có nghĩa riêng của nó.

Dhyana  không  phải  là  suy  tư;  suy  tư  là  dạng  suy nghĩ  thuần  khiết  nhất.  Dhyana  vượt  ra  ngoài  ý  nghĩ, thậm chí bên ngoài ý nghĩ thuần khiết nhất, đi tới trạng thái  nơi  mọi  ý  nghĩ  đều  dừng  lại.  Bạn  hoàn  toàn  có  ý thức, nhưng không có nội dụng cho tâm thức bạn.

Phật nói: Tốt hơn một trăm năm gây hại là một ngày dành cho suy tư. Chỉ một ngày là đủ; nếu một người có thể vẫn  còn  trong  thiền  dhyana  trong  hai  mươi  bốn  giờ điều đó là đủ - người đó sẽ trở thành vị phật. Nhưng khó vô cùng để vẫn còn trong thiền trong hai mươi bốn giờ.

Mahavira  đã  nói:  Cho  dù  người  ta  có  thể  vẫn  còn trong thiền trong bốn mươi tám phút - và tính toán của tôi cũng đích xác như thế - nếu người ta có thể vẫn còn trong trạng thái vô trí liên tục trong bốn mươi tám phút, điều đó là đủ để trở nên chứng ngộ.

Nhưng tâm trí thông thường không thể vẫn còn tỉnh táo ngay cả trong vài giây, nói gì tới vài phút! Thử  mà xem:  ngồi  im  lặng,  để  đồng  hồ  ngay  cạnh,  và  bạn  sẽ ngạc  nhiên  rằng  thậm  chí  không  có  đến  vài  giây  mà không có ý nghĩ. Chỉ thỉnh thoảng trong một phần giây mới  không  có  ý  nghĩ.  Nhưng  khoảnh  khắc  bạn  thấy không có ý nghĩ, ý nghĩ này nảy sinh: bạn nói, "Aha!" - xong rồi! Bạn nói, "Không có ý nghĩ!" và tâm trí đã giở trò  với  bạn  rồi,  nó  đã  tới  từ  cửa  sau.  Và  nếu  bạn  nghe một  cách  im  lặng  bạn  sẽ  thấy  tâm  trí  cười  -  nó  đã  lừa được bạn rồi! Vô ý nghĩ vẫn là ý nghĩ, ý tưởng về vô ý nghĩ vẫn là một ý nghĩ.

Tốt hơn một trăm năm dốt nát là một ngày trong nghĩ suy.

Với "dốt nát" Phật không ngụ ý thiếu tri thức. Bởi vì người  thông  thái  không  phải  là  mục  đích,  cho  nên  dốt nát phải được hiểu theo cách mới - theo nghĩa của Phật, theo mầu sắc của ông ấy, theo hương thơm của ông ấy. Chúng  ta  gọi  một  người  là  dốt  nát  bởi  vì  người  đó  vô giáo  dục:  người  đó  không  đọc  được,  người  đó  không viết  được,  người  đó  không  biết  ba  R,  người  đó  không biết gì cả, người đó rất nguyên thuỷ. Chúng ta gọi người đó là người dốt nát. Và chúng ta gọi người có bằng đại học BS, thạc sĩ MS, tiến sĩ PhD... và bạn biết nghĩa này chứ?  BS  nghĩa  là  chuyện  nhảm  nhí,  MS  nghĩa  là  nhiều nhảm nhí hơn, PhD nghĩa là đống nhảm nhí cao và sâu.

Chúng ta gọi người đó là con người của tri thức. Đây là những người có đầy trong các đại học của chúng ta. Và nếu  bạn  thực  sự  muốn  thấy  mặt  họ,  tới  và  dự  hội  nghị nào đó. Thế thì bạn sẽ thấy mọi anh hề đang phô trương trong  bộ  áo  choàng  đen,  trong  những  cái  mũ  kì  lạ... Những người này được coi là người thông thái đấy.

Khi Phật nói "dốt nát" ông ấy đơn giản ngụ ý người không biết tới bản thân mình. Vấn đề không phải là trở thành biết nhiều hay ít thông tin hơn, được giáo dục hay vô giáo dục. Kabir không phải là người dốt nát mặc dầu ông  ấy  vô  giáo  dục.  Kabir  đã  nói:  Masi  kagad  chhuyo nahin - Ta chưa bao giờ chạm tới giấy hay mực. Và đó là cách nó vậy: ông ấy chưa bao giờ chạm tới giấy hay mực, ông ấy không có khả năng đọc hay viết.

Khi  ai  đó  hỏi  Kabir,  "Ông  không  đọc  được  -  ông chưa  từng  đọc  Vedas,  Upanishads,  Gita,  và  mọi  kinh sách vĩ đại chứ gì?" Kabir cười to và nói, "Likha-likhi ki hai  nahin  -  chân  lí  chẳng  liên  quan  gì  tới  kinh  sách  cả bởi vì nó chưa bao giờ được viết và không thể được viết. Nó  không  được  viết  ở  đâu  cả!  Nó  là  không  diễn  đạt được,  cho  nên  phỏng  có  ích  gì  mà  đọc  kinh  sách?  Bản thân  kinh  sách  nói:  Ta  đã  nghe  rằng  điều  đó  không  thể được diễn đạt. Thế thì phỏng có ích gì?"

Nhưng   Kabir   không   dốt   nát.   Phật   sẽ   thừa  nhận Kabirlà vị phật. Kabir là vị phật, Farid cũng thế, Raidas cũng  thế,  Mohammed  cũng  thế,  Christ  cũng  thế.  Christ cũng  tuyệt  đối  vô  giáo  dục;  Mohammed  cũng  tuyệt  đối vô giáo dục, không được học hành gì.

Thế thì dốt nát có nghĩa hoàn toàn khác: không thiếu vắng cái gọi là tri thức mà thiếu vắng việc tự biết mình. Không biết tới bản thân mình là dốt nát. Thế thì bạn có thể biết  tất  cả:  bạn  có  thể trở thành  cuốn  Từ  điển Bách
khoa  toàn  thư  biết  đi,  nhưng  điều  đó  sẽ  không  ích  gì. Nếu bạn biết tới bản thân mình, thế thì bạn là con người của trí huệ.

Tốt  hơn  một  trăm  năm  dốt  nát  là  một  ngày  trong phản xạ. Và phản xạ phải được hiểu theo nghĩa đen. Lần nữa,  trong  tiếng  Anh  phản  xạ  có  nghĩa  của  suy  tưởng, suy nghĩ. Phật ngụ ý phản xạ theo nghĩa đen - như mặt trăng được phản xạ trong hồ, khuôn mặt bạn được phản xạ  trong  tấm  gương.  Im  lặng  thế,  không  con  sóng  nào, thậm chí không gợn sóng; để tâm thức bạn trở thành cái hồ, hoàn toàn im lặng, không rối loạn, để cho toàn trời, toàn thể bầu trời, có thể được phản xạ trong bạn. Ở trong trạng thái vô trí bạn trở thành tấm gương, bạn trở thành việc phản xạ cái đang đó.

Và đó là điều Thượng đế là gì... toàn thể sự tồn tại này  với  cái  đẹp  và  phúc  lành  mênh  mông  của  nó.  Nếu bạn là tấm gương, nó sẽ được phản xạ trong bạn, và điều đó sẽ làm cho bạn thành trí huệ, điều đó sẽ làm cho bạn thành  thầy,  điều  đó  sẽ  làm  cho  bạn  thành  người  thức tỉnh.

Nhưng mọi người cứ tin vào điều người khác đã nói. Tin tưởng sẽ không giúp cho bạn đâu. Tin tưởng có tính độc hại; chúng giữ bạn mù quáng. Bởi vì tin tưởng của mình  mà  bạn  chưa  bao  giờ  truy  tìm  về  cái  riêng  của mình. Và tin tưởng của bạn là giả, chúng không phải là tin cậy thực; tin tưởng chỉ có thể là ở bề mặt. Bạn có thể tin vào Gita hay Koran hay Kinh Thánh, nhưng sâu bên dưới hoài nghi vẫn còn dai dẳng; không dễ nhổ bật gốc rễ của hoài nghi.

Hoài  nghi  bị  nhổ  bật  gốc  rễ  chỉ  khi  bạn  biết.  Làm sao nó có thể bị nhổ bật gốc rễ nếu Jesus biết? Làm sao nó  có  thể  bị  nhổ  bật  gốc  rễ  nếu  Mohammed  biết?  Ông
ấy có thể biết, nhưng ai biết rằng liệu ông ấy đúng hay sai, và ai biết rằng ông ấy không lừa dối, và ai biết ông ấy không lừa người khác? Cái gì đảm bảo có đó? Cái gì là  bằng  chứng  rằng  Phật  là  đúng?  Ngoại  trừ  điều  Phật nói,  "Ta  đã  đạt  tới,"  không  có  bằng  chứng  nào  khác. Nhưng điều đó là đi theo vòng tròn, điều đó là chính bản thân  câu  hỏi:  Làm  sao  tin  được  rằng  Phật  là  đúng?  Và chúng  ta  chỉ  có  một  bằng  chứng:  Phật  nói,  "Ta  đã  đạt tới."  Nhưng  làm  sao  tin  được  rằng  điều  ông  ấy  nói  là đúng?

Sâu  bên  dưới  hoài  nghi  sẽ  còn  dai  dẳng;  tin  tưởng của  bạn  sẽ  chỉ  là  cái  che  đậy.  Điều  đó  cũng  giống  như bạn có vết thương rỉ mủ ra, bốc mùi, và bạn che đậy nó bằng hoa hồng - nhưng sâu bên dưới trong hoa hồng mủ tích  luỹ  lại.  Hoa  hồng  sẽ  không  có  khả  năng  biến  đổi được  nó.  Chúng  có  thể  che  giấu  nó  trong  vài  khoảnh khắc, hương thơm của chúng có thể không để cho người khác  biết  mùi  hôi  đang  bốc  ra  từ  vết  thương,  nhưng được bao lâu...? Sớm hay muộn chúng sẽ bốc mùi nữa! Thay vì hoa hồng làm thay đổi mủ của bạn, mủ của bạn sẽ  thay  đổi  hoa  hồng.  Và  đó  là  điều  xảy  ra:  tin  tưởng không bao giờ biến đổi hoài nghi của bạn, hoài nghi của bạn biến đổi chính bản thân tin tưởng của bạn.

Giáo sĩ trẻ cuối cùng quyết định rằng mình phải nói với thành viên giàu có nhất của giáo đoàn, dù điều đó có gây tổn thương thế nào.

"Tại sao," giáo sĩ hỏi, "ông cứ phải ngủ trong khi tôi thuyết giảng?"

"Để tôi giải thích điều gì đó," nhà triệu phú trả lời. "Nếu   tôi   không   tin   cậy   vào   cha,   tôi   có   ngủ   được không?"

Đó là điều đã xảy ra cho hàng triệu người: họ đã rơi vào giấc ngủ bởi vì họ tin cậy; không cần thức tỉnh. Phật biết - cần gì cho bạn để thức tỉnh? Christ biết - bạn trở thành  người  Ki  tô  giáo  là  đủ,  không  có  nhu  cầu  là  một Christ.

Nhưng  tôi  nói  với  bạn:  chừng  nào  bạn  chưa  là  một Christ không cái gì sẽ xảy ra cả. Bằng việc là người Ki tô giáo bạn đơn giản tự lừa dối mình và người khác, và bạn  đang  làm  phí  hoài  thời  gian  quí  giá,  bởi  vì  trong cùng  thời  gian  bạn  có  thể  trở  thành  bản  thân  Christ. Đừng  vẫn  còn  được  thoả  mãn  bởi  việc  là  người  Ki  tô giáo hay người Hindu hay người Jaina hay Phật tử. Trở thành  một  Phật  đi,  trở  thành  một  Christ,  trở  thành  một Mohammed, trở thành một Mahavira! Ít hơn điều đó sẽ không ích gì cả, ít hơn điều đó không phải là giải thoát.

Và điều đó là có thể qua phản xạ. Nếu bạn trở thành vô trí, cái toàn thể bao quanh bạn sẽ được phản xạ trong bạn. Và khi bạn sẽ biết, chỉ thế thì bạn mới biết, và việc biết  đó  xua  tan  đi  tất  cả  mọi  hoài  nghi.  Khi  mọi  hoài nghi đã mất đi bên trong trái tim bạn, mọi bóng tối biến mất  và  bạn  đầy  ánh  sáng,  thế  thì  cuộc  sống  đã  được sống,  cuộc  sống  đã  được  biết.  Đó  là  phúc  lạc.  Cõi  bên kia  đã  đạt  tới  bạn,  bạn  đã  đạt  tới  cõi  bên  kia.  Bây  giờ Thượng đế ở bên trong bạn và bạn ở bên trong Thượng đế.

Tốt hơn một trăm năm nhàn rỗi là một ngày dành cho quyết tâm.

Lại  có  khả  năng  hiểu  lầm  nào  đó  bởi  vì  việc  dịch này. Phật không ngụ ý bởi "quyết tâm" điều được ngụ ý trong  tiếng  Anh  bởi  từ  này.  Ông  ấy  ngụ  ý  quyết  định, không  phải  là  quyết  tâm.  Quyết  tâm  cho  bạn  cảm  giác về ý chí, sức mạnh ý chí. Quyết tâm cho bạn ý tưởng về quyết  định  qua  tâm  trí.  Quyết  định  là  hiện  tượng  hoàn toàn khác: nó là của trái tim. Không phải là bạn đã quyết định bởi tâm trí, mà trái tim bạn cảm thấy một loại cam kết - nó là chuyện tình.

Trong tình yêu bạn không quyết tâm. Bạn không nói với người đàn bà của mình rằng, "Anh đã quyết tâm yêu em."  Hay  bạn  có  nói  điều  đó?  Nếu  bạn  nói  với  người đàn bà nào đó, "Anh đã kéo tất cả năng lượng của mình lại; anh đã tạo ra một quyết tâm lớn trong bản thân mình rằng anh sẽ yêu em," người đàn bà đó sẽ không bao giờ gặp lại bạn nữa... bởi vì yêu và quyết tâm ngụ ý tình yêu là giả. Tình yêu có tính quyết định về nó, sự cam kết, và sự tham gia, nhưng không có quyết tâm. Nó không có ý chí;  thực  ra,  cho  dù  bạn  muốn  quyết  tâm  chống  lại  nó bạn cũng không thể làm được. Nó là điên, thứ điên.

Tôn  giáo  cũng  vậy  đấy:  vấn  đề  không  phải  quyết tâm, vấn đề là rơi vào tình yêu với cái đẹp vô cùng này của  sự  tồn  tại.  Nó  là  việc  rơi  vào  tình  yêu  với  thế  giới huyền bí này.

Tốt hơn nên sống một ngày trong ngạc nhiên về cách mọi sự nảy sinh và trôi qua.

Nếu  bạn  có  thể  ngạc  nhiên,  bạn  đang  rơi  vào  trong tình yêu. Từng đứa trẻ được sinh ra đều ngạc nhiên... và sớm hay muộn chúng ta phá huỷ ngạc nhiên của nó. Vào
lúc  đứa  trẻ  lên  bốn  chúng  ta  đã  giết  chết,  đã  tàn  sát  sự ngạc  nhiên  của  nó.  Và  phương  pháp  mà  chúng  ta  dùng để  giết  sự  ngạc  nhiên  của  nó  là:  chúng  ta  bắt  đầu  nhồi nhét thông tin vào nó.

D.H.  Lawrence,  một  trong  những  con  người  sáng suốt  vĩ  đại  của  thời  đại  này,  đang  bước  đi  trong  vườn với  một  đứa  trẻ  nhỏ.  Và  khi  mọi  đứa  nhỏ  hỏi,  đứa  trẻ này hỏi, "Bác bảo cháu điều này đi - sao cây lại xanh?"

Bây giờ những câu hỏi như thế có thể được hỏi chỉ bởi trẻ con hay bởi nhà huyền môn thôi, hoặc bởi trẻ con hoặc bởi chư phật. Đây là loại câu hỏi gì? Bạn sẽ không bao giờ hỏi nó, bởi vì nó sẽ có vẻ ngu xuẩn thế khi hỏi tại sao cây lại xanh. Và thực ra bạn đã biết tại sao chúng lại xanh rồi; bạn biết, bởi vì chính chất diệp lục làm cho chúng xanh.

D.H.  Lawrence  cũng  biết  về  chất  diệp  lục.  Ông  ấy có thể đã nói điều đó cho đứa trẻ này, và trẻ con rất dễ tin cậy... Nếu bạn nói, "Bởi vì điều này," chúng sẽ nói, "Vâng." Và thực ra, chúng không chú ý gì mấy  tới câu trả lời; vào lúc bạn trả lời chúng, chúng đã trở nên quan tâm tới câu hỏi nào đó khác. Chúng bị mê mải bởi cái gì đó  khác  -  con  bướm,  đoá  hoa,  đám  mây  nổi  trên  trời. Chúng đã bỏ qua câu hỏi này.

Khi  đứa  trẻ  hỏi,  nó  không  hỏi  để  được  trả  lời,  nhớ lấy. Khi đứa trẻ hỏi, nó đơn giản nói to cho bản thân nó, nó  đang  nghĩ  to,  nó  tự  hỏi  to,  có  vậy  thôi.  Khi  nó  nói, "Sao  cây  lại  xanh?"  nó  không  nói  điều  đó  ở  bên  trong, nó đang nghĩ to thôi. Đấy không thực là câu hỏi. Nó bị phân vân bởi điều bí ẩn, nó đang ngạc nhiên tại sao cây lại xanh, nó không chờ đợi bất kì câu trả lời nào; đó là ngạc nhiên thuần khiết, nó bị mê mải.

D.H. Lawrence là nhà thơ lớn, tiểu thuyết gia lớn  - gần như bên bờ của việc là nhà huyền môn. Giá mà ông ấy ở Ấn Độ, giá mà ông ấy ở phương Đông, ông ấy chắc đã trở thành vị phật.  Về hai người này tôi cảm thấy rất chắc  chắn  họ  đã  trở  thành  vị  phật  nếu  như  họ  đã  ở phương  Đông:  Friedrich  Nietzsche  và  D.H.  Lawrence. Về hai người này tôi cảm thấy tuyệt đối chắc chắn. Họ cận kề thế, chỉ thêm một bước nữa thôi...

Lawrence  nhìn  vào  cây,  đứng  đó  trong  im  lặng  với mắt  nhắm  trong  vài  giây,  thế  rồi  nói  với  đứa  trẻ,  "Cây xanh  bởi  vì  chúng  xanh."  Và  đứa  trẻ  được  thoả  mãn. Nhưng  Lawrence  tiếp  tục  nghĩ,  "Đây  là  loại  câu  trả  lời gì mà mình đã cho đứa trẻ này? - cây xanh bởi vì chúng xanh. Nó là lặp lại. Nó là phi logic!" Nhưng điều đó cực kì có ý nghĩa. Lawrence đang nói rằng cuộc sống là điều bí  ẩn  để  được  sống,  là  thực  tại  để  được  kinh  nghiệm, không phải là câu hỏi để được trả lời, không phải là vấn đề để được giải. Nó là vậy.

Đó  là  cách  Phật  thường  nói  điều  đó  cho  đệ  tử  của ông ấy: lời của ông ấy là tathata, như vậy. Nếu bạn hỏi ông ấy cùng điều này ông ấy sẽ nói, "Hoàn cảnh là như vậy. Cây xanh... Nó là vậy." Không gì nhiều hơn có thể được nói về nó - bởi vì càng nói nhiều, bạn càng trở nên được thông tin, thông thái, càng ít có khả năng để biết. "Nó là vậy" - điều đó không đóng lại cánh cửa với bạn, nó đơn giản mở ra cánh cửa của bí ẩn.

Phật nói: Tốt hơn là sống một ngày trong ngạc nhiên làm sao mọi sự nảy sinh và trôi qua. Nếu bạn có thể lại đạt   tới   sự   ngạc   nhiên   thơ   ấu   của   mình,   bạn   sẽ   là sannyasin  của  tôi.  Tôi  không  ở  đây  để  giúp  bạn  biết nhiều  hơn,  tôi  ở  đây  để  giúp  bạn  ngạc  nhiên  hơn.  Và
cách  duy  nhất  để  ngạc  nhiên  hơn  là  lấy  đi  mọi  tri  thức của bạn. Tri thức của bạn là nhiễu loạn trong việc ngạc nhiên của bạn. Nó không cho phép bạn ngạc nhiên, bởi vì trước khi bạn ngạc nhiên nó lập tức cung cấp cho bạn câu trả lời. Chính bởi vì tri thức khoa học mà con người đã  đánh  mất  phẩm  chất  mênh  mông  của  mình,  phẩm chất lớn lao của mình về ngạc nhiên. Và đó là kho báu lớn mà con người đã có được. Không con vật nào ngạc nhiên; chỉ con người mới được cho món quà ngạc nhiên.

Tôn  giáo  thực  được  bắt  rễ  trong  ngạc  nhiên  và  tôn giáo thực giúp bạn ngạc nhiên ngày một nhiều hơn nữa. Một  khoảnh  khắc  tới  trong  cuộc  sống  của  nhà  huyền môn  khi  ông  ấy  đơn  giản  trở  nên  ngạc  nhiên.  Từng  sự việc nhỏ bé trút đầy người đó với ngạc nhiên vô cùng... một hòn đá cuội trên bờ biển, một vỏ sò, tiếng kêu của con  chim  cúc  cu  xa  xa,  ngôi  sao  cô đơn  trong  buổi  tối, bất  kì  cái  gì...  tiếng  trẻ  thơ  khúc  khích,  tiếng  đàn  bà khóc nấc vì niềm vui, bất kì cái gì... tiếng gió rì rào qua rặng thông, tiếng nước chảy róc rách, bất kì cái gì... và người  đó  đầy  ngạc  nhiên.  Thượng  đế  tới  với  người  đó như sự ngạc nhiên, Thượng đế tới người đó như điều bí ẩn.

Nếu  bạn  ngồi  bên  cạnh  nhà  huyền  môn,  đừng  ngồi để  học  thêm  từ  ông  ấy.  Ngồi  để  vứt  bỏ  mọi  tri  thức. Ngồi  bên  cạnh  nhà  huyền  môn  để được trút  đầy  với  sự ngạc nhiên của ông ấy, để lại trở thành đứa trẻ lần nữa. Jesus nói: Chừng nào ông còn chưa được sinh ra lần nữa ông  sẽ  không  vào  được  vương  quốc  Thượng  đế  của  ta. Ông ấy còn nói: Chừng nào ông còn chưa giống như trẻ nhỏ  ông  sẽ  không  vào  được  trong  vương  quốc  Thượng đế của ta. Ông ấy đang nói về cùng điều ngạc nhiên đấy.

Tốt hơn nên sống một giờ trong việc thấy
một cuộc sống bên ngoài con đường.

Từng  lời  kinh  đều  cực kì  có  ý nghĩa!  Suy  ngẫm  về từng  lời  đi.  Và  Phật  đang  tiến  rất  chậm  để  cho  bạn  có thể  hấp  thu  được  tinh  thần.  Trước  hết  ông  ấy  nói: dhyana - thiền, trạng thái của vô trí. Thế rồi ông ấy nói: phẩm  chất  tựa  tấm  gương  của  tâm  thức  của  bạn,  cái  là sản  phẩm  phụ  của  dhyana.  Thế  rồi  ông  ấy  nói:  quyết định - chuyện tình, trái tim bạn rơi vào hoà điệu với sự tồn tại. Thế rồi ông ấy nói: ngạc nhiên. Và bây giờ ông ấy nói: thấy.

Mắt  có  thể  thấy  sự  phát  triển  trong  ngạc  nhiên, không  phải  tri  thức,  không  qua  kinh  sách,  mà  qua  hồn nhiên. Trở nên bị bối rối với sự tồn tại đi!

Toàn  thể  nền  giáo  dục  của  chúng  ta  đều  dựa  trên việc  làm  sáng  tỏ  sự  tồn  tại.  Nhà  sư  phạm  tin  rằng  một ngày nào đó chúng ta sẽ phá tan toàn thể điều bí ẩn của sự tồn tại bởi vì chúng ta sẽ thu thập được tất cả mọi câu trả lời cho mọi câu hỏi. Đây là niềm tin phi tôn giáo nhất có đó - và nền giáo dục của bạn tạo là phi tôn giáo. Nền giáo  dục  của  bạn,  cho  dù  nó  được  gọi  là  giáo  dục  tôn giáo, không phải là tôn giáo bởi vì nó làm sáng tỏ sự tồn tại, nó cung cấp cho bạn câu trả lời.

Tôn giáo thực lấy đi mọi câu trả lời, làm cho câu hỏi của bạn ngày một lớn  hơn, và chung cuộc biến đổi câu hỏi  của  bạn  thành  ngạc  nhiên,  thành  việc  truy  tìm.  Và trong ngạc nhiên, nếu bạn có thể sống trong ngạc nhiên, bạn  sẽ  đạt  tới  sự  sáng  suốt  đó,  đôi  mắt  đó,  cái  có  thể thấy được.

Việc   thấy   này   ở   phương   Đông   đã   được   gọi   là
darshan  kiến  -  thấy  với  sự  hồn  nhiên,  nhìn  với  sự  hồn
nhiên. Thế thì chỉ hoa cỏ bên lề bãi cỏ cũng đủ... và bạn được mang vào trong thế giới khác. Thế thì bạn sẽ nhảy múa khi mây đang mưa, bạn sẽ nhảy múa trong mưa và bạn  sẽ  biết  cái  gì  đó  về  phật  tính.  Thế  thì  bạn  sẽ  nhảy múa  trong  đêm  trăng  tròn  và  bạn  sẽ  biết  cái  gì  đó  của phật tính. Thế thì bạn sẽ nhảy múa quanh bụi hồng bởi vì hoa hồng đã nở, và bạn sẽ biết cái gì đó về phật tính. Cuộc  sống  của  bạn  sẽ  trở  thành  việc  hát,  việc  múa thường xuyên, thành lễ hội.

Tốt  hơn  là  sống  một  giờ  trong  việc  thấy  cuộc  sống cái  một  bên  ngoài  con  đường.  Thế  thì  một  giờ  là  đủ, không có nhu cầu sống cả triệu triệu kiếp, bởi vì vấn đề không  phải  là  chiều  dài  lâu,  bạn  sống  bao  lâu.  Phương Tây  quá  bận  tâm  về  chiều  dài  lâu.  Làm  cho  mọi  người sống lâu hơn: một trăm năm, một trăm năm mươi năm, hai trăm năm, ba trăm năm. Và điều đó là có thể, bởi vì có vài người sống...

Ở  thung  lũng  Kashmir  có  một  bộ  lạc  nhỏ:  họ  sống rất  dễ  dàng  tới  một  trăm  năm  mươi  tuổi.  Và  ở  Nga  có nhiều  người  đã  vượt  quá  một  trăm  năm  mươi  tuổi.  Có vài người lên tới một trăm tám mươi tuổi và một người hai  trăm  tuổi.  Bây  giờ  các  nhà  khoa  học  đang  liên  tục tìm  kiếm:  bí  mật  là  gì?  Sao  những  người  này  sống  lâu thế? Họ ăn gì? Họ uống gì? Hình mẫu cuộc sống của họ là gì? Tại sao họ sống lâu thế? Và sớm hay muộn họ sẽ tìm ra các bí mật và con người sẽ sống ba trăm năm, bốn trăm  năm,  năm  trăm  năm.  Bạn  rất  may  mắn  là  họ  còn chưa  tìm  ra bí  mật  đó!  Cứ  nghĩ  bản  thân  mình  sống  ba trăm năm - bẩy mươi năm là đủ  để người ta chán ngán cuộc sống rồi!

Và nhớ lấy, tự tử chưa được phép ở đâu cả. Tự tử là tội  ác  lớn  nhất,  nếu  bạn  bị  bắt  trước  khi  phạm  nó.  Tất
nhiên  nếu  bạn  đã  phạm  tội  này,  thế  thì  kết  thúc  rồi; chẳng  ai  có  thể bắt  được bạn.  Họ  không  thể trừng  phạt hồn  ma  của  bạn  được!  Nghĩ  về  bản  thân  bạn  sống  bẩy trăm  năm  mà  xem...  Trong  vòng  bẩy  mươi  năm  tất  cả đều được kết thúc - cuộc sống vô tích sự thế. Sống bẩy trăm năm sẽ là hành hạ vô cùng và họ không cho phép bạn chết.

Bây  giờ  có  nhiều  người  treo  lơ  lửng  giữa  sống  và chết, đặc biệt là ở Mĩ và châu Âu - ở Mĩ nhiều hơn. Họ không  sống,  bởi  vì  họ  không  thể  di  chuyển  được,  họ không  thể  làm  gì  được,  họ  thậm  chí  không  thể  nghĩ được, họ không thể ăn được. Mọi thứ đều do người khác làm;  họ  chỉ  nằm  trên  giường,  thở  ô  xi.  Họ  có  thể  thậm chí  không  có  tim  của  họ  -  có  thể  là  tim  giả  đang  bơm máu họ. Họ có thể không có thận; máy móc có thể đang làm việc của chúng.

Bây giờ, những người này được gọi là sống đấy! Họ chẳng sống chẳng chết - và điều đó là tốt hơn theo cách này cách nọ. Treo ở giữa, họ ở trong một loại quên lãng. Nhưng phương Tây lại rất quan tâm, tâm trí như hiện tại rất quan tâm, vào việc kéo dài cuộc sống. Nhưng những người biết, họ không quan tâm tới sống lâu; họ quan tâm tới  việc  làm  mãnh  liệt  cuộc  sống,  vào  việc  làm  cho  nó mãnh liệt hơn, toàn bộ hơn.

Đó là lí do tại sao Phật nói: Tốt  hơn một trăm năm gây  hại  là  một  ngày  dành  cho  thiền.  Tốt  hơn  một  trăm năm dốt nát là một ngày trong phản xạ tựa tấm gương. Tốt hơn là sống một ngày trong ngạc nhiên làm sao mọi sự  nảy  sinh  và  trôi  qua.  Tốt  hơn là sống  một  giờ  trong việc thấy cuộc sống cái một bên ngoài đạo.

Nếu bạn có thể cho phép ngạc nhiên xảy ra, thế thì sớm hay muộn từ ngạc nhiên của bạn sẽ phát triển ra đôi
mắt, mắt mới - không phải là mắt có thể thấy chỉ các đối thể mà mắt có thể thấy cái vô hình, thấy cuộc sống ở bên ngoài. Gọi nó là cuộc sống thiêng liêng, cuộc sống vĩnh hằng, hay bất kì cái gì bạn thích đặt tên.

Tốt hơn là sống một khoảnh khắc ...

Xem đấy, Phật đang nói liên tục để làm cho điều đó ngày  một  ngắn  hơn:  từ  một  trăm  năm  tới  một  khoảnh khắc.

Tốt hơn nên sống một khoảnh khắc
trong  khoảnh  khắc  của  con  đường  bên  ngoài  con
đường.

Sống  một  khoảnh  khắc,  nhưng  toàn  bộ  ở  đây  bây giờ  là  đủ  -  không  quá  khứ,  không  tương  lai  -  toàn  thể năng lượng của bạn chìm sâu vào trong ở đây bây giờ là đủ  để  có  hương  vị  của  Thượng  đế,  để  có  hương  vị  của chân  lí:  chân  lí  là  của  con  đường  và  vậy  mà  bên  ngoài con đường.

Aes dhammo sanantano - đây là luật vĩnh hằng. Nếu người  ta  có  thể  sống  trong  ngạc  nhiên,  thấy,  một  cách toàn bộ trong khoảnh khắc, người ta đã về nhà. Phúc lạc xảy ra, giáng xuống, bạn được tràn ngập với phúc lạc và phúc  lành.  Nó  không  phải  là  sáng  tạo  của  bạn,  nó  tới như món quà từ cõi bên kia.

Đủ cho hôm nay.

2.         Qua siêu việt

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa thầy kính yêu,

Hoạt  động  trí  tuệ  có  thể  có  tính  sáng  tạo  được không?

Anand Savita, trí tuệ là cái gì đó rởm, cái gì đó giả. Nó là cái thay thế cho thông minh. Thông minh là hiện tượng hoàn toàn khác - cái thực.

Thông minh cần dũng cảm vô cùng, thông minh cần cuộc sống phiêu lưu. Thông minh cần rằng bạn bao giờ cũng  đi  vào  trong  cái  không  biết,  vào  trong  biển  chưa thăm  dò.  Thế  thì  thông  minh  phát  triển,  nó  trở  nên  sắc bén.  Nó  phát  triển  chỉ  khi  nó  đương  đầu  với  cái  không biết mọi khoảnh khắc. Mọi người sợ cái không biết, mọi người  cảm  thấy  bất  an  với  cái  không  biết.  Họ  không muốn đi ra ngoài cái quen thuộc. Do đó họ đã tạo ra cái thay thế giả, bằng chất dẻo cho thông minh - họ gọi nó là trí tuệ.

Trí tuệ chỉ là trò chơi tâm trí; nó không thể có tính sáng tạo được. Trí tuệ có tính tưởng tượng, nhưng không sáng  tạo.  Thông  minh  có  tính  sáng  tạo.  Thông  minh sáng  tạo  bởi  vì  thông  minh  làm  cho  bạn  có  khả  năng tham gia cùng Thượng đế. Thượng đế là cội nguồn của mọi sáng tạo. Bạn có thể có tính sáng tạo chỉ khi bạn có quan  hệ  với  Thượng  đế,  khi  bạn  được  bắt  rễ  vào  chính sự  tồn  tại,  khi  bạn  là  một  phần  của  năng  lượng  thiêng liêng.  Bạn  không  thể  có  tính  sáng  tạo  theo  cách  riêng của  mình  được;  bạn  có  thể  có  tính  sáng  tạo  chỉ  như trung gian của Thượng đế.

Khi nhà thơ sáng tạo ông ấy chỉ là phương tiện, cây trúc  hổng  trên  môi  của  Thượng  đế.  Và  bỗng  nhiên  cây

trúc hổng không còn là cây trúc hổng nữa - nó trở thành cây  sáo.  Trống  rỗng  của  cây  trúc  trở  thành  đầy  bài  ca, điệu vũ, lễ hội.

Tính  sáng  tạo  nghĩa  là  bạn  phải  biến  mất,  bạn  phải cho  phép  Thượng  đế  hiện  hữu,  bạn  phải  bước  ra  khỏi con đường. Trí tuệ có tính bản ngã; thông minh là khiêm tốn, vô ngã. Khác biệt này là tinh tế; bởi vì cả hai từ này đều bắt nguồn từ cùng một gốc, do đó người ta có thể dễ dàng bị lừa. Cẩn thận, tỉnh táo vào! Trí tuệ không phải là thông minh. Thông minh có tính sáng tạo, trí tuệ chỉ là kẻ giả vờ. Nhân danh của tính sáng tạo nó cứ tạo ra rác rưởi.

Bạn  có  thể  đi  và  nhìn  vào  các  đại  học  và  thấy  loại công  việc  sáng  tạo  nào  đang  diễn  ra  ở  đó.  Hàng  nghìn chuyên  luận  đang  được  viết  ra;  luận  văn  tiến  sĩ,  tiến  sĩ triết  học,  tiến  sĩ  văn  chương,  những  bằng  cấp  lớn  lao được ban cho mọi người. Không ai đã bao giờ đi tới biết
điều gì xảy ra cho các luận án tiến sĩ của họ; chúng cứ trở  thành  đống  rác  trong  các  thư  viện.  Không  ai  đọc chúng, không ai đã bao giờ được hứng khởi bởi chúng. Vâng,  vài  người  có  đọc  chúng;  nhưng  họ  là  cùng  kiểu người sắp viết ra các luận án khác. Các tiến sĩ tương lai tất nhiên sẽ đọc chúng.

Nhưng    các    đại    học    của    bạn    không    tạo    ra Shakespeares,       Miltons,       Dostoevskys,       Tolstoys, Rabindranaths, Kahlil Gibrans. Các đại học của bạn chỉ tạo ra đồ đồng nát, vô dụng hoàn toàn. Đây là hoạt động trí  tuệ  cứ  diễn  ra  trong  các  đại  học.  Thông  minh  tạo  ra Picasso, Van Gogh, Mozart, Beethoven.

Thông  minh  là  chiều  hướng  hoàn  toàn  khác.  Nó chẳng  liên  quan  gì  tới  cái  đầu  cả,  nó  có  cái  gì  đó  liên quan  tới  trái  tim.  Trí  tuệ  là  ở  trong  đầu;  thông  minh  là trạng thái của sự thức tỉnh trái tim. Khi trái tim bạn thức tỉnh, khi trái tim bạn nhảy múa trong biết ơn sâu sắc, khi trái tim bạn trong hoà điệu với sự tồn tại, trong hài hoà với sự tồn tại, từ hài hoà đó là tính sáng tạo.

Savita  này,  không  có  khả năng  nào  cho  bất  kì  sáng tạo trí tuệ. Nó có thể tạo ra rác rưởi, nó có tính sản xuất, nó có thể chế tạo, nhưng nó không thể sáng tạo. Và cái gì là khác biệt giữa chế tạo và sáng tạo? Chế tạo là hoạt động  máy  móc.  Máy  tính  có  thể  làm  được  điều  đó  - chúng đã làm điều đó rồi, và làm điều đó theo cách hiệu quả  hơn  nhiều  việc  bạn  có  thể  hi  vọng  từ  con  người. Thông minh sáng tạo, nó không chế tạo.

Chế tạo nghĩa là thực hiện lặp lại: điều đã được làm, bạn  cứ  làm  đi  làm  lại  mãi.  Sáng  tạo  nghĩa  là  đem  cái mới  vào  sự  tồn  tại,  tạo  ra  cách  để  cái  không  biết  thấm vào cái biết, làm ra cách cho trời đi tới đất.

Khi  có  Beethoven  hay  Michelangelo  hay  Kalidas, bầu  trời  mở  ra,  hoa  mưa  rào  xuống  từ  cõi  bên  kia.  Tôi không  nói  với  bạn  điều  gì  về  Phật,  Christ,  Krishna, Mahavira,  Zarathustra,  Mohammed,  bởi  một  lí  do  nào đó: bởi vì điều họ tạo ra tinh tế tới mức bạn sẽ không có khả  năng  bắt  giữ  nó.  Điều  Michelangelo  tạo  ra  là  thô; điều  Van  Gogh  tạo  ra  có  thể  nhìn  được,  là  thấy  được. Điều  vị  phật  tạo  ra  tuyệt  đối  vô  hình.  Nó  cần  một  loại cảm thụ hoàn toàn khác để hiểu.

Để hiểu  vị  phật  bạn  phải  thông  minh.  Sáng  tạo  của Phật  không  chỉ  thông  minh  vô  cùng,  mà  nó  còn  siêu phàm, phi phàm tới mức để hiểu nó bạn sẽ phải là thông minh.  Trí  tuệ  sẽ  không  ích  gì  ngay  cả  trong  việc  hiểu biết.

Chỉ  có  hai  loại  người  sáng  tạo  -  nhà  thơ  và  nhà huyền môn. Nhà thơ sáng tạo trong thế giới thô còn nhà huyền  môn  sáng  tạo  trong  thế  giới  tinh.  Nhà  thơ  sáng tạo  trong  thế giới  bên  ngoài:  bức  tranh,  bài  thơ,  bài  ca, âm nhạc, điệu vũ; còn nhà huyền môn sáng tạo trong thế giới bên trong. Sáng tạo của nhà thơ có tính đối thể còn sáng tạo của nhà huyền môn có tính chủ thể, toàn bộ về cái  bên  trong.  Trước  hết  bạn  phải  hiểu  nhà  thơ,  chỉ  thế thì ngày nào đó bạn mới có thể hiểu được - ít nhất một ngày  nào  đó  cũng  hi  vọng  hiểu  -  nhà  huyền  môn.  Nhà huyền môn là đoá hoa sáng tạo cao nhất. Nhưng bạn có thể không thấy cái gì nhà huyền môn đang làm.

Phật  chưa  bao  giờ  vẽ  một  bức  tranh,  chưa  bao  giờ cầm chổi vẽ trong tay, chưa soạn một bài thơ, chưa hát một bài ca, không ai đã từng thấy ông ấy nhảy múa. Nếu bạn ngắm ông ấy, ông ấy chỉ ngồi im lặng; toàn thể bản thể ông ấy là im lặng. Vâng, duyên dáng bao quanh ông ấy,  duyên  dáng  của  cái  đẹp  vô  hạn,  của  cái  đẹp  thanh
tao,  nhưng  bạn  sẽ  cần  rất  mong  manh  để  cảm  thấy  nó. Bạn  sẽ  phải  rất  cởi  mở,  không  cãi  lí.  Bạn  không  thể  là khán giả với vị Phật; bạn phải là người tham gia, bởi vì chính  bí  ẩn  là  việc  được  tham  gia  vào.  Thế  thì  bạn  sẽ thấy điều ông ấy đang sáng tạo. Ông ấy đang sáng tạo ra tâm thức, và tâm thức là dạng thuần khiết nhất, dạng cao nhất có thể có, của việc diễn đạt Thượng đế.

Một bài ca hay, một điệu vũ đẹp bởi vì cái gì đó của điều thiêng liêng đang hiện diện trong nó. Nhưng trong vị Phật cái toàn thể của Thượng đế hiện diện. Đó là lí do tại sao chúng ta đã gọi Phật là "Bhagwan," chúng ta đã gọi  Mahavira  là  "Bhagwan"  -  cái  toàn  thể  của  Thượng đế đang hiện diện.

Nhưng  học  sinh  sẽ  không  có  khả  năng  thấy  được điều  đó.  Đệ  tử  sẽ  có  khả  năng  giải  mã  một  chút  ít,  và người thành tâm sẽ có khả năng uống nó.

Hoạt  động  trí  tuệ  có  thể  làm  cho  bạn  thành  chuyên gia trong những điều nào đó, có ích, hiệu quả. Nhưng trí tuệ là việc dò dẫm trong bóng tối; nó không có mắt, bởi vì nó còn chưa có tính thiền. Trí tuệ được vay mượn, nó không có sáng suốt của riêng nó.

Chủ  đề  là  về  làm  tình.  Trong  nhiều  tuần  Arthur  đã trả lời thành công tất cả các câu hỏi nêu cho anh ta trong các  mục  thi  đố  trên  truyền  hình.  Anh  ta  bây  giờ  đủ  tư cách để trả lời câu hỏi lớn trị giá một trăm nghìn đô la. Với một câu hỏi này anh ta được phép mời một chuyên gia. Arthur tất nhiên chọn một giáo sư nổi tiếng thế giới về tình dục từ Pháp.

Câu  hỏi  lớn  là,  "Nếu  anh  được  làm  vua  trong  năm mươi  năm  đầu  tiên  của  đế  quốc  Assyrian,  anh  sẽ  được
trông đợi hôn vào ba phần nào trong xác ướp của cô dâu của anh trong đêm tân hôn?"

Hai câu trả lời đầu tiên tới nhanh chóng. Arthur đáp, "Môi và cổ cô ấy."

Bây  giờ,  bị  bí  với  câu  trả  lời  cho  phần  thứ  ba  của câu  hỏi,  Arthur  cuống  cuồng  quay  sang  vị  chuyên  gia của mình. Người Pháp giơ hai tay lên và rên rỉ, "Alors, mon ami, đừng hỏi tôi. Tôi đã sai hai lần rồi."

Vị chuyên gia này, nhà thông thái này, người trí tuệ này, chẳng có sáng suốt gì của riêng mình cả. Người đó phụ thuộc vào tri thức vay mượn, vào truyền thống, vào qui  ước.  Người  đó  mang  các  thư  viện  trong  đầu,  một gánh  nặng  lớn,  nhưng  người  đó  không  có  viễn  kiến. Người đó biết nhiều mà lại chẳng biết gì cả.

Và  bởi  vì  cuộc  sống  không  bao  giờ  như  cũ  -  nó thường  xuyên  thay  đổi,  khoảnh  khắc  sang  khoảnh  khắc nó đều mới - vị chuyên gia này bao giờ cũng bị tụt hậu, đáp  ứng  của  người  đó  bao  giờ  cũng  không  thích  hợp. Người đó chỉ có thể phản ứng, người đó không thể đáp ứng, bởi vì người đó không tự phát. Người đó đã đi tới kết  luận,  người  đó  đang  mang  câu  trả  lời  làm  sẵn  -  và câu hỏi mà cuộc sống nêu ra bao giờ cũng mới.

Hơn nữa, cuộc sống không phải là hiện tượng logic. Và trí tuệ sống qua logic; do đó người đó chưa bao giờ khớp  được  với  cuộc  sống  và  cuộc  sống  chẳng  bao  giờ khớp  với  người  đó.  Tất  nhiên  cuộc  sống  không  lúng túng,  bản  thân  người  trí  thức  mới  lúng  túng.  Người  đó bao giờ cũng cảm thấy như người ngoài - không phải là cuộc  sống  đã xua  đuổi  người  đó;  bản  thân  người  đó  đã quyết định vẫn còn ở ngoài cuộc sống. Nếu bạn níu bám
quá nhiều vào logic bạn sẽ chẳng bao giờ có khả năng là một phần của quá trình sống chính là sự tồn tại này.

Cuộc sống còn nhiều hơn logic: cuộc sống là ngược
đời, cuộc sống là điều bí ẩn.

Gannaway và O'Casey đã dàn xếp cuộc đọ súng tay đôi.  Gannaway  béo  phục  phịch,  và  khi  anh  ta  thấy  đối thủ còm nhom đối diện với mình anh ta phản đối. "Tước quyền!" anh ta nói, "Tôi béo gấp đôi anh ta, cho nên tôi phải đứng xa gấp đôi so với anh ta đứng xa với tôi."

Tuyệt  đối  logic,  nhưng  làm  sao  bạn  làm  được  điều
đó?

"Cứ thoải mái đi," người giúp đỡ của anh ta trả lời. "Tôi  sẽ  làm  điều  đó  đúng  lại  ngay."  Rồi  lấy  một  mẩu phấn từ túi mình anh vẽ ra hai đường thẳng xuôi theo áo của người béo chừa một khoảng cách giữa chúng.

"Bây giờ," anh ta nói, khi quay sang O'Casey, "bắn đi, và nhớ rằng bất kì phát nào ra ngoài đường phấn kẻ đều không được tính đâu nhé."

Toán  học  hoàn  hảo,  logic  hoàn  hảo!  -  nhưng  cuộc sống không logic thế, cuộc sống không toán học thế. Và mọi  người  cứ  sống  trong  trí  tuệ  của  mình  một  cách  rất logic. Logic cho họ cảm giác dường như họ biết, nhưng đó là cái "dường như" lớn và người ta có xu hướng quên mất  nó  hoàn  toàn.  Bất  kì  điều  gì  bạn  định  làm  qua  trí tuệ, đó chỉ là suy diễn. Nó không phải là kinh nghiệm về chân  lí,  mà  chỉ  là  suy  luận  dựa  trên  logic  của  bạn  -  và logic của bạn là bịa đặt của bạn.

Cudahy, đã uống nhiều rượu, đứng ngắm nhìn cuộc diễu  hành  nhân  ngày  lễ  Thánh  Patrick.  Một  cách  vô  ý thức anh vứt mẩu thuốc lá đang cháy vào một chiếc nệm cũ nằm tại lề đường.

Vừa  lúc  đó  các  đội  viên  tóc  xám  của  Đoàn  nữ  y  tá khệnh khạng đi qua. Đồng thời, tấm nệm cháy âm ỉ bắt đầu toả ra mùi kinh khủng.

Cudahy khụt khịt vài lần rồi tuyên bố với viên cảnh sát đứng gần đó, "Ông sĩ quan ơi, những nữ y tá kia diễu hành quá nhanh!"

Trí tuệ có thể đạt tới những suy luận nào đó, nhưng trí tuệ là hiện tượng vô ý thức. Bạn cư xử gần như trong khi ngủ.

Thông minh là thức tỉnh, và chừng nào bạn còn chưa thức tỉnh đầy đủ, bất kì điều gì bạn quyết định nhất định sai ở đâu đó hay này khác. Nó nhất định là như vậy, nó phải chịu  số  phận  là  sai,  bởi  vì  nó  là kết  luận  được đạt tới bởi tâm trí vô ý thức.

Đem  thông  minh  vào  hoạt  động  đi,  bạn  không  cần nhiều  thông  tin,  bạn  cần  nhiều  thiền  hơn.  Bạn  cần  trở nên im lặng hơn, bạn cần trở nên vô ý nghĩ hơn. Bạn cần trở nên ít tâm trí hơn và nhiều trái tim hơn. Bạn cần trở nên nhận biết về điều kì diệu đang bao quanh bạn: điều kì  diệu  đó  là  cuộc  sống,  điều  kì  diệu  đó  là  Thượng  đế, điều kì diệu đó có trong cây xanh và hoa đỏ, điều kì diệu đó có trong mắt mọi người. Điều kì diệu đang xảy ra ở mọi nơi! Tất cả đều là điều huyền bí, nhưng bởi vì trí tuệ của  mình  mà  bạn  vẫn  còn  bị  khép  chặt  bên  trong  bản thân  mình,  níu  bám  lấy  những  kết  luận  ngu  xuẩn  của
mình  đã  đạt  tới  trong  vô  ý  thức,  hay  được  người  khác trao cho bạn, những người cũng vô ý thức như bạn vậy.

Savita  này,  thông  minh  chắc  chắn  có  tính  sáng  tạo, bởi  vì  thông  minh  đem  tính  toàn  bộ  của  bạn  vào  vận hành  -  không  chỉ  là  một  phần,  một  phần  nhỏ,  cái  đầu. Thông minh làm rung động toàn thể bản thể bạn; từng tế bào của bản thể bạn, từng thớ thịt của cuộc sống bạn bắt đầu nhảy múa và đi vào sự hài hoà tinh tế với toàn bộ.

Đó chính là tính sáng tạo là gì: rung động trong hài hoà  tuyệt  đối  với  cái  toàn  bộ.  Đó  là  cách  người  ta  trở thành một Phật, Christ, Zarathustra. Đây là những người sáng tạo thực.

Cái gì đó giống thế này đang xảy ra ngay bây giờ, ở đây. Nếu bạn là đệ tử bạn sẽ có khả năng cảm thấy cái gì đó  của  nó.  Nếu  bạn  là  người  thành  tâm  bạn  sẽ  có  khả năng uống từ cội nguồn này, cái đã trở thành sẵn có cho bạn. Và thế thì tính sáng tạo sẽ tới với bạn, mọi sự sẽ bắt đầu  xảy  ra  theo  cách  riêng  của  nó.  Trái  tim  bạn  sẽ  bắt đầu rót ra bài ca của vui vẻ, bàn tay bạn sẽ bắt đầu làm biến  đổi  mọi  thứ.  Bạn  sẽ  chạm  vào  bùn  và  nó  sẽ  trở thành hoa sen. Bạn sẽ có khả năng trở thành nhà giả kim thuật. Nhưng điều đó là có thể chỉ qua thức tỉnh lớn lao của thông minh, thức tỉnh lớn lao của trái tim.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa thầy kính yêu,

Mọi  người  đều  muốn  yêu  và  được  yêu.  Tại  sao? "Cái nhìn đầu tiên của tình yêu, cái nhìn cuối cùng của trí huệ." Điều đó đúng không?

Bal  Krishna  Bharti,  tình  yêu  là  lời  cầu  nguyện  dò dẫm  tới  Thượng  đế.  Tình  yêu  là  thơ  ca  sinh  ra  từ  niềm vui vô cùng của bản thể. Tình yêu là bài ca, điệu vũ, lễ hội:  bài  ca  của  lòng  biết  ơn,  điệu  vũ  của  sự  cảm  ơn,  lễ hội chẳng  bởi  lí  do  gì  cả...  vì  món  quà  vô  cùng  này  cứ mưa rào lên chúng ta, vì toàn thể vũ trụ này, từ cát bụi tới  điều  thiêng  liêng.  Tình  yêu  không  phải  là  điều  bạn hiểu nó là vậy, do đó mới có câu hỏi này.

Bạn  hỏi,  "Mọi  người  đều  muốn  yêu  và  được  yêu. Tại sao?"

Bởi  vì  tình  yêu  là  tôn  giáo ở  đỉnh  cao  nhất  của  nó; tình  yêu  là  tôn  giáo  tối  cao.  Tình  yêu  là  việc  tìm  kiếm Thượng  đế  - tất  nhiên,  tìm  kiếm  vô  ý  thức  lúc  bắt  đầu, loạng  choạng,  dò  dẫm  trong  bóng  tối.  Chiều  hướng  có thể không đúng, nhưng ý định là tuyệt đối đúng.

Tình  yêu  không  phải  là  điều  bình  thường  mà  bạn vẫn hiểu nó; nó không chỉ là hấp dẫn sinh học giữa đàn ông  và  đàn  bà.  Nó  là  cái  đó  đấy,  nhưng  điều  đó  chỉ  là bắt  đầu,  chỉ  là  bước  đầu  tiên.  Ngay  cả  ở  đó,  nếu  bạn nhìn  sâu  xuống,  nó  không  thực  sự  là  hấp  dẫn  giữa  đàn ông và đàn bà, nó là hấp dẫn giữa năng lượng nam tính và năng lượng nữ tính. Nó không phải là hấp dẫn giữa A và  B;  những  điều  bí  ẩn  sâu  hơn  nhiều  có  tham  gia  vào ngay cả trong chuyện tình bình thường.

Do  đó  không  ai  có  thể  định  nghĩa  được  tình  yêu. Hàng nghìn định nghĩa đã được thử - tất cả đều thất bại. Tình yêu vẫn còn không định nghĩa được, rất khó nắm, rất hay thay đổi. Bạn càng muốn nắm lấy nó, điều đó lại càng trở nên khó hơn, nó càng đi xa hơn. Bạn không thể bắt giữ được nó, bạn không thể xoay xở để biết đích xác
nó là gì, bạn không thể kiểm soát được nó. Tình yêu vẫn còn không thể nào biết được. Con người muốn biết, bởi vì tri thức cho sức mạnh. Bạn muốn mạnh trên tình yêu, nhưng điều đó là không thể được; tình yêu lớn hơn bạn nhiều  lắm.  Bạn  không  thể  sở  hữu  nó,  bạn  chỉ  có  thể  bị nó  sở  hữu.  Do  đó  những  người  muốn  sở  hữu  tình  yêu không bao giờ đi tới biết cái gì về nó.

Chỉ những người đủ dũng cảm, chỉ những người liều lĩnh, người có thể mạo hiểm chính cuộc sống của họ và bị sở hữu bởi năng lượng không biết nào đó, mới có khả năng biết tình yêu là gì.

Tình yêu là bước đầu tiên hướng tới Thượng đế - do đó nó có vẻ như điên khùng đối với những người bị treo trong đầu họ. Và bởi vì mọi người không hiểu toàn thể bí  ẩn  của  tình  yêu,  bởi  vì  họ  cố  gắng  hiểu  nó  qua  tâm trí... Nó có thể được hiểu chỉ qua trái tim. Nhớ lấy: mọi điều lớn lao đều có sẵn cho trái tim. Trái tim là cánh cửa tới mọi giá trị lớn lao của cuộc sống, tới mọi giá trị tối thượng,  và  cái  đầu  chỉ  là  cái  máy  hữu  dụng,  một  vật dụng - tốt ở bãi chợ nhưng hoàn toàn vô dụng trong đền chùa. Và tình yêu là ngôi đền, nó không phải là bãi chợ. Nếu bạn lái tình yêu vào bãi chợ nó bị thu lại thành dâm dục xấu xí.

Đó là điều mọi người đã làm: thay vì nâng tình yêu tới  Thượng  đế,  họ  đã  thu  tình  yêu  thành  dâm  dục  con vật, xấu xí. Và điều kì lạ là, cùng những người đó - tu sĩ, chính  khách,  nhà  đạo  đức  -  cùng  những  người  đã  thu tình yêu thành hiện tượng xấu xa, đều chống lại dục, đều là kẻ thù của dục. Và họ là những người đã phá huỷ sức mạnh tiềm năng vô cùng!

Tình yêu là hoa sen ẩn kín trong bùn. Hoa sen được sinh  ra  từ  bùn,  nhưng  bạn  không  kết  án  hoa  sen  bởi  vì
nó được sinh ra từ bùn; bạn không gọi hoa sen là đồ bùn nhơ, bạn không gọi hoa sen là bẩn thỉu. Tình yêu được sinh ra từ dục, và thế rồi lời cầu nguyện được sinh ra từ tình  yêu,  và  thế  rồi  Thượng  đế  được  sinh  ra  từ  lời  cầu nguyện.  Người  ta  cứ  soải  cánh  bay  lên  ngày  một  cao hơn, cao hơn.

Nhưng các tu sĩ và nhà đạo đức đã thu toàn thể hiện tượng này thành dâm dục. Và một khi tình yêu trở thành dục  nó  trở  thành  xấu,  người  ta  bắt  đầu  cảm  thấy  mặc cảm về nó. Và chính bởi vì mặc cảm đó mà có câu tục ngữ  này,  câu  ngạn  ngữ  này:  Cái  nhìn  đầu  tiên  về  tình yêu, cái nhìn cuối cùng về trí huệ... Nếu bạn hỏi tôi, tôi sẽ  đổi  nó  một  chút  ít.  Tôi  sẽ  nói:  Cái  nhìn  đầu  tiên  về tình yêu, cái nhìn đầu tiên về trí huệ.

Nhưng điều đó tùy thuộc vào cách bạn nhìn nó. Nếu bạn nhìn vào tiềm năng của nó, ở khả năng cao nhất mà nó có thể đạt tới, thế thì tình yêu trở thành chiếc thang. Nếu  bạn  chỉ  nhìn  vào  bùn  và  bạn  hoàn  toàn  mù  với tương  lai  của  bùn,  thế  thì  chắc  chắn  tình  yêu  trở  thành cái  gì  đó  xấu  xí  và  đối  kháng  lớn  nảy  sinh  trong  bạn. Nhưng đối kháng với tình yêu là đối kháng với Thượng đế.

Trở về từ tuần trăng mật, Michael điện thoại cho bố
mình ở văn phòng.

"Con đấy à, con trai. Kể cho bố xem nào, cuộc sống gia đình thế nào?"

"Bố ơi, con bực mình lắm. Con nghĩ con lấy phải ni cô cồi."

"Ni  cô  sao?"  người  bố  hoảng  hốt  hỏi.  "Con  ngụ  ý gì?"

"À, bố biết đấy, bố, chẳng cái gì buổi sáng và chẳng cái gì buổi tối."

"Ồ, cái đó!" người già hơn lẩm bẩm. "Tới ăn tối thứ
bẩy và bố sẽ giới thiệu con với mẹ tối cao."

Một khi tình yêu bị thu về chỉ dâm dục, tất nhiên thế thì  cái  nhìn  đầu  tiên  về  tình  yêu  là  cái  nhìn  cuối  cùng của trí huệ. Nhưng điều đó tuỳ thuộc vào bạn: sao thu nó về  dâm  dục?  Sao  không  đổi  kim  loại  cơ  sở  hơn  thành vàng? Sao không học giả kim thuật của yêu? Đó là điều tôi đang dạy ở đây.

Và các tu sĩ, những người chẳng biết gì về tình yêu - bởi vì họ chưa bao giờ yêu, họ đã từ bỏ thế giới của tình yêu - họ cứ làm ra các hệ thống tư tưởng lớn chống lại nó.

Bal Krishna Bharti, tình yêu là món quà lớn lao nhất của Thượng đế. Học nghệ thuật về nó đi. Học bài ca về nó,  lễ  hội  về  nó  đi.  Nó  là  nhu  cầu  tuyệt  đối:  cũng  như thân thể không thể sống sót nếu thiếu thức ăn, linh hồn không thể sống sót nếu thiếu tình yêu. Tình yêu là chất nuôi dưỡng của linh hồn, nó là cái bắt đầu của mọi điều lớn lao, nó là cánh cửa của điều thiêng liêng.

Câu hỏi thứ ba:

Thưa thầy kính yêu,

Tôi  biết  rằng  Thượng  đế  là  tình  yêu,  nhưng  thế  thì tại sao tôi sợ ngài thế?

Ông tu sĩ đứng trước một đám đông nín lặng các dân làng chăm chú và nói với họ, "Quí vị phải không dùng-a viên thuốc đấy."

Một  cô  tiểu  thư  đáng  yêu  bước  lên  và  nói,  "Trông đây, ông không chơi-a trò chơi, ông không làm-a ra qui tắc!"

Đây  là  những  người  không  chơi  trò  chơi  nhưng  họ làm ra qui tắc. Trong nhiều thế kỉ các tu sĩ đã làm ra qui tắc. Đó là thời giáo hội trên khắp thế giới đã kết án một nguồn tiềm năng vĩ đại, thực ra là nguồn duy nhất, của năng lượng. Một khi nó bị kết án, bạn bị kết án; cả đời bạn  sẽ  trở  thành  vô  nghĩa.  Một  khi  năng  lượng  dục không được phép phát triển tới những chiều cao tự nhiên của nó, bạn đang sống cuộc sống khổ sở.

Sudharma,  bạn  không  biết  rằng  Thượng  đế  là  tình yêu đâu. Bạn đã nghe tôi nói đi nói lại rằng Thượng đế là tình yêu; do đó bạn đã bắt đầu lặp lại nó. Điều đó là như  vẹt  thôi.  Tôi  biết  Thượng  đế  là  tình  yêu,  do  đó không thể nào sợ Thượng đế được. Làm sao bạn có thể sợ tình yêu được?

Sợ và yêu không thể cùng tồn tại với nhau được; sự cùng  tồn  tại  của  chúng  là  không  thể  được.  Thực  ra, chính  là  cùng  một  năng  lượng  trở  thành  sợ  cũng  trở thành  yêu.  Nếu  nó  trở  thành  sợ,  không  còn  năng  lượng sẵn có để thành yêu; nếu nó trở thành yêu, sợ biến mất. Nó  là  cùng  năng  lượng!  Cùng  năng  lượng  này  ở  trạng thái hỗn độn được gọi là sợ; và khi nó trở thành hài hoà, khi nó trong hoà hợp sâu, nó được gọi  là yêu.  Bạn  vẫn chưa biết rằng Thượng đế là tình yêu đâu.

Bạn nói, "Tôi biết rằng Thượng đế là tình yêu..."

Bạn  đã  nghe  nói,  nhưng  bạn  không  biết.  Đây  là thông tin khi có liên quan tới bạn; nó chưa là việc biết, nó  không  phải  là  kinh  nghiệm  đích  thực  riêng  của  bạn. Và bao giờ cũng nhớ rằng chừng nào cái gì đó còn chưa trở  thành  kinh  nghiệm  đích  thực  riêng  của  bạn,  nó  sẽ không biến đổi bạn; do đó có vấn đề này.

Bạn  nói,  "Tôi  biết  rằng  Thượng  đế  là  tình  yêu, nhưng thế thì tại sao tôi sợ ngài thế?"

Bạn  nhất  định  sợ  ngài  bởi  vì  bạn  không  biết  rằng Thượng đế là tình yêu. Bạn đã được các tu sĩ trong hàng thế  kỉ  bảo  bạn  rằng  Thượng  đế  thường  xuyên  quan  sát bạn, rằng Thượng đế muốn bạn phải là thế này và không là  thế  kia,  rằng  đây  là  mười  điều  răn  của  Thượng  đế, tuân theo chúng đi. Và nếu bạn không tuân theo chúng, Thượng  đế  đã  chuẩn  bị  địa  ngục  lớn  cho  bạn.  Bố  đang chuẩn bị ngọn lửa địa ngục cho con của riêng mình sao?

- không thể được, ngay cả để quan niệm.

Các tu sĩ đã làm Thượng đế thành xấu thế chỉ để chi phối mọi người, bởi vì mọi người có thể bị chi phối chỉ qua  sợ  hãi.  Nhớ  điều  này:  toàn  thể  bí  mật  thương  mại của tu sĩ, của người Hin du, của người Ki tô giáo, người Mô  ha  mét  giáo,  người  Jaina  giáo,  phật  tử  -  triết  lí  của họ  khác  nhau  nhưng  bí  mật  thương  mại  của  họ  là  một. Bí  mật  thương  mại  đó  là:  bao  giờ  cũng  giữ  cho  mọi người sợ hãi, run rẩy. Nếu mọi người sợ hãi, họ sẵn sàng chịu phục tùng. Nếu mọi người sợ hãi, họ sẵn sàng là nô lệ.  Nếu  mọi  người  sợ  hãi,  họ  không  thể  thu  lấy  dũng cảm để nổi dậy. Sợ hãi giữ họ bất lực; sợ hãi là quá trình tâm lí của việc thiến. Trong nhiều thế kỉ điều đó đã được làm: sợ hãi đã là vũ khí lớn nhất trong tay của tu sĩ và họ đã dùng nó rất chủ ý.

Con  trai  của  nhà  Goldbergs,  Jake,  từ  chối  coi  nhà trường  là  chuyện  nghiêm  chỉnh.  Nó  chưa  bao  giờ  làm bài tập về nhà và thường xuyên trốn học.

Thầy hiệu trưởng gợi ý họ nên gửi nó tới một trường Do  Thái  Yeshiva.  Nhà  Goldbergs  làm  điều  đó,  nhưng sau vài tuần nó bị đuổi ra.

Nhà  Goldbergs  biết  rằng  trường  phái  thiển  cận  Cơ đốc giáo rất chặt chẽ, cho nên họ quyết định gửi Jake tới một  trường  giáo  xứ.  Họ  đăng  tuyển  nó  vào  Trường Christ-the-King  dành  cho  con  trai,  và  cảnh  báo  con  họ cư xử và học bài học của mình, bởi vì đây là cơ hội cuối cùng của nó. Nếu nó muốn bị tống ra bây giờ thì nó sẽ bị gửi sang trường dành cho kẻ chểnh mảng.

Sau hai tuần ở trường giáo xứ, Jake về nhà với điểm xuất  sắc.  Nó  đã  được  cải  sang  thành  một  học  sinh nghiêm chỉnh, tư cách hạnh kiểm tốt một cách huyền bí.

"Làm   sao   con   đã   thay   đổi   được   bất   thần   thế?" Goldberg hỏi.

"Thế  này,"  nó  trả  lời,  "khi  con  thấy  người  nào  đó treo  trên  cây  thánh  giá  trong  mọi  phòng,  con  đã  hình dung ra tốt hơn cả là con không là đứa khôn ngoan thêm nữa."

Làm cho mọi người sợ, giữ họ bao giờ cũng run rẩy. Để cho họ biết rằng Thượng đế là Thượng đế độc tài, rất giận dữ, ghen tị, và tuyệt đối không thể nào tha thứ nếu bạn  không  vâng  lời.  Không  vâng  lời  là  tội  lỗi  lớn  nhất trong mắt của tu sĩ; do đó Adam và Eve mới bị đuổi ra. Họ đã không làm gì mấy tội cả. Họ đã thực sự làm gì? Chẳng nhiều nhặn gì để mà nói, nhưng các tu sĩ đã nói về nó hàng thế kỉ. Và Thượng đế giận tới mức không chỉ

Adam và Eve bị tống ra khỏi Vườn Eden, thiên đường - cùng với họ là cả nhân loại!

Bạn  khổ  bởi  vì  Adam  và  Eve  không  vâng  lời.  Bạn đã không làm điều gì sai cả; bạn khổ vì tội của họ bởi vì bạn là con cháu. Tội lỗi này lớn  thế - không chỉ những người  này  bị  trừng  phạt,  mà  trong  hàng  nghìn  và  hàng nghìn năm con cháu họ phải bị trừng phạt nữa.

Và tội lỗi thực sự là gì? Sao nhiều ồn ào về nó được dựng lên thế? Nó hồn nhiên thế, nó tự nhiên tới mức tôi không  thể  quan  niệm  nổi  làm  sao  Adam  và  Eve  lại  có thể đã né tránh được nó. Nếu bất kì ai chịu trách nhiệm cho  nó,  bản  thân  Thượng  đế  chịu  trách  nhiệm.  Có  cả triệu   cây   trong   Vườn   Eden   và   chỉ   có   một   cây   mà Thượng đế không muốn Adam và Eve ăn ở đó - chỉ một cây, cây cấm. Và lí do tại sao nó bị cấm cũng dường như rất xấu. Lí do là: nếu bạn ăn quả của cây tri thức, bạn sẽ trở  thành  giống  Thượng  đế  và  Thượng  đế  rất  ghen  tị. Nhìn vào lí do tại sao cây này bị cấm. Lí do là ở chỗ nếu bạn ăn từ cây này, từ chính cây này, cây tri thức, bạn sẽ trở  thành  bất  tử,  như  các  thần.  Bạn  sẽ  biết  nhiều  như Thượng  đế  biết  -  và  điều  đó  không  thể  tha  thứ  được! Cho nên Thượng đế đã bảo vệ cây đó đặc biệt riêng cho bản thân mình - ngài phải ăn từ cây tri thức chứ - và cấm Adam và Eve.

Bây  giờ  đây  đích  xác  là  điều  mọi  người  bố  đang làm.  Ông  ấy  hút  thuốc  và  ông  ấy  cấm  trẻ  con:  "Không được  hút  thuốc  -  điều  này  là  xấu.  Điều  này  là  xấu  cho con!"  Nhưng  bởi  vì  người  bố  trông  hay  thế  khi  hút thuốc, trẻ con trở nên bị bỏ bùa. Chúng cũng thích giống như người bố - và ông ấy trông đàn ông thế khi ông ấy phì khói từ điếu xì gà, ông ấy trông tự hào thế! Ông ấy chưa bao giờ trông tự hào thế như khi ông ấy phì khói từ
điếu  xì  gà,  nghỉ  trong  ghế,  đọc  báo.  Đứa  trẻ  trở  nên  bị hấp  dẫn.  Khi  người  bố  không  có  đó  chúng  cũng  ngồi vào  cùng  chiếc  ghế  đó,  giang  rộng  tờ  báo  ra,  mặc  dầu chúng  không  biết  đọc,  và  bắt  đầu  phì  khói.  Và  điều  đó cho chúng vui vẻ lớn lao bởi vì điều đó cho chúng bản ngã lớn.

Thực  ra,  cấm  đoán  là  mời  gọi.  Nói  với  trẻ  con, "Không làm cái đó!" là tìm rắc rối đấy.

Tôi  thường  sống  cùng  một  gia  đình.  Có  vấn  đề: người  bố  là người  nghiện  thuốc  lá,  người  hút  liên  tục  - một giáo sư rất nổi tiếng ở đại học. Và ông ấy sợ: ông ấy hỏi tôi, "Phải làm gì?"

Tôi  nói,  "Làm  một  điều..."  Ông  ấy  chỉ  có  một  đứa con trai đang lớn và ông ấy sợ rằng sớm hay muộn đứa con  sẽ  bắt  đầu  hút  thuốc.  Tôi  nói,  "Nếu  ông  nghe  tôi, cách tốt nhất là cho cậu bé thuốc lá, tự ông đem cho nó thuốc lá và bảo nó hút thật nhiều tuỳ ý."

Ông ấy nói, "Ông nói gì thế? Ông có điên không hay ông đùa đấy?"

Tôi nói, "Thế thì để điều đó cho tôi - tôi sẽ xoay xở điều đó."

Tôi tặng cho đứa bé một điếu thuốc. Nó nói, "Nhưng bác không hút thuốc."

Tôi nói, "Đó là chuyện khác - cháu đừng lo về bác. Nhưng  cháu  học  đi!  Đó  là  một  trong  những  điều  đẹp nhất trong cuộc sống!"

Nó lại hỏi, "Nhưng thế thì sao bác không hút?"

Tôi  nói,  "Cháu  cứ  bỏ  bác  ra  khỏi  điều  này  đi  -  bác không  phải  là  người  rất thông minh. Nhìn bố  cháu kia! Và nếu bác ngu, cháu có định ngu không?"

Tôi gặp khó khăn lớn trong việc thuyết phục nó bởi vì  câu  hỏi  nó  cứ  hỏi  mãi  là,  "Bác  bảo  cháu  hút,  nhưng sao bác không hút?"

Tôi nói, "Cháu thử xem, thế rồi cháu sẽ biết!"

Thế là nó thử, và nó biết, và nó vứt điếu thuốc lá đi. Và nó nói, "Bây giờ cháu biết tại sao bác không hút rồi. Thế sao bác cứ khăng khăng bảo cháu hút? Thế thì sao bác cứ cố gắng thuyết phục cháu? Nó buồn nôn thế, lợm giọng thế!"  Nó ho nước mắt giàn dụa - và thế đấy, câu chuyện chấm dứt.

Và  tôi  bảo  với  bố  nó  đừng  bao  giờ  nói  với  con, "Đừng hút thuốc."

Nhớ lấy câu chuyện cổ về Adam và Eve. Nếu tôi mà là  Thượng  đế  tôi  đã  đem  Adam  và  Eve  tới  cây  tri  thức và sẽ buộc họ phải ăn tới mức họ phải bắt đầu nôn ra, và đó  sẽ  là  chấm  dứt  của  toàn  bộ  câu  chuyện.  Nhưng Thượng đế đã bảo họ không được ăn từ cây này. Đó đã là lời mời - chẳng cần rắn nào cả.

Rắn  là  bịa  thêm  của tu  sĩ để  cho  Thượng  đế có thể được tránh né; trách nhiệm có thể được trút lên rắn đáng thương. Rắn đơn giản đáng thương; rắn chẳng liên quan gì  tới  điều  đó,  rắn  tuyệt  đối  hồn  nhiên.  Bạn  đã  bao  giờ thấy con rắn nào thuyết phục người đàn bà nào về cái gì không? Và tại sao rắn phải quan tâm? Nếu nó muốn ăn, chẳng ai cấm nó cả. Sao nó phải dụ dỗ Eve ăn quả của cây tri thức? Nó được gì nếu Eve và Adam trở nên thông
thái? Không, rắn là bịa đặt để cho trách nhiệm có thể bị đổ lên nó.

Nhưng  nếu  bạn  đi  sâu  vào  câu  chuyện  này  nó  lại đơn giản: Thượng đế chịu trách nhiệm. Trước hết bạn áp đặt mệnh lệnh lên mọi người, và chính việc áp đặt đó tạo ra sự chống đối trong họ, tạo ra thôi thúc lớn để không vâng  lời.  Thế  thì  không  vâng  lời  là  tội  lỗi;  tội  lỗi  lớn nhất  là  không  vâng  lời.  Và  thế  rồi  bạn  phải  tạo  ra  địa ngục và đủ mọi loại trừng phạt, và bạn phải giữ cho mọi người sợ hãi.

Câu chuyện này được các tu sĩ bịa ra để làm con con người  sợ  hãi.  Tu  sĩ  chưa  bao  giờ  muốn  con  người  trở nên thông minh, bởi vì người thông minh là nguy hiểm - nguy  hiểm  cho  nguyên  trạng,  cho  thể  chế,  nguy  hiểm cho  các  quyền  lợi  được  đầu  tư.  Tu  sĩ  muốn  mọi  người vẫn  còn  hoàn  toàn  dốt  nát,  không  thông  minh.  Trong hàng  thế  kỉ  họ  đã  không  cho  phép  mọi  người  đọc  kinh sách. Trong nhiều tôn giáo đàn bà vẫn không được phép.

Và vậy mà một âm mưu rất thâm hiểm vẫn diễn ra. Âm mưu này là ở chỗ tất cả các kinh sách đều viết trong các  ngôn  ngữ  chết;  không  ai  hiểu  chúng,  chỉ  mỗi  tu  sĩ thôi. Tu sĩ vẫn còn mạnh mẽ trong hàng thế kỉ bởi vì họ là  những  người  duy  nhất  biết.  Kinh  sách  đã  viết  trong tiếng Phạn cổ đại, tiếng Do Thái, A rập, Hi Lạp, Latin - các ngôn ngữ cổ đại không còn được nói nữa. Thậm chí có  hoài  nghi  rằng  có  vài  ngôn  ngữ  còn  chưa  bao  giờ được  nói.  Chẳng  hạn,  tiếng  Phạn  dường  như  là  một trong những ngôn ngữ chưa bao giờ là ngôn ngữ nói. Nó bao  giờ  cũng  là  ngôn  ngữ  của  các  học  giả,  không  của mọi người; của các bác học, không của quần chúng.

Ở Ấn Độ đã có hai ngôn ngữ: một có tên là Prakrit;
prakrit  nghĩa  là  "tự  nhiên,"  cái  mọi  người  đều  nói.  Và

Sanskrit theo nghĩa đen là "có học thức," "quí tộc," ngôn ngữ  chỉ  được  các  học  giả  và  các  viện  sĩ  ở  đại  học  nói. Tất cả các kinh sách lớn đều được viết trong tiếng Phạn.

Vấn đề bị bỏ lại cho Mahavira và Phật lần đầu tiên nói theo ngôn ngữ của mọi người - và các brahmins của Ấn  Độ  chưa  bao  giờ  có  khả năng  tha thứ  được  cho  hai người này về tội đó. Nói theo ngôn ngữ của mọi người nghĩa  là  quyền  lực  của  tu  sĩ  đi  đời.  Nếu  mọi  người  trở thành  người  biết,  nếu  họ  biết  điều  được  viết  trong  các kinh sách, họ sẽ không dễ bị lừa thế. Thực ra, bạn có thể tôn  thờ  Veda  chỉ  nếu  bạn  không  hiểu  chúng.  Nếu  bạn hiểu  chúng,  chín  mươi  chín  phần  trăm  chỉ  là  rác  rưởi. Một  phần  trăm  là  vàng  ròng,  chắc  chắn,  nhưng  chín mươi  chín  phần  trăm  là  rác  rưởi  thuần  tuý.  Nhưng  nếu bạn  không  hiểu  chúng,  tất  cả  đều  là  vàng.  Trong  bóng tối, bất kì cái gì cũng có thể được trao cho bạn với lời, "Nó là vàng đấy - tôn  thờ nó đi!" Và trong hàng thế kỉ Veda đã được tôn thờ.

Các  tu  sĩ  muốn  bạn  tôn  thờ  kinh  sách,  không  cần hiểu  chúng  -  bởi  vì  nếu  bạn  hiểu  kinh  sách,  sớm  hay muộn,  một  điều  sẽ  trở  nên  rõ  ràng  với  bạn:  rằng  kinh sách này không phải là cội nguồn thực. Sớm hay muộn, bạn   nhất   định   loạng   choạng   vớ   phải   chân   lí   rằng, "Krishna đang nói từ trạng thái thiền, Christ đang nói từ trạng thái thiền. Điều ông ấy nói là phụ - từ đâu ông ấy nói ra mới là chính. Chừng nào mình chưa đạt tới trạng thái  đó  của  tâm  thức  mình  sẽ  không  có  khả  năng  hiểu những  lời  này,  bởi  vì  những  lời  này  trong  bản  thân chúng  là  trống  rỗng;  nghĩa  chỉ  có  thể  tới  qua  kinh nghiệm." Kinh sách đã bị cấm; nó là tội lỗi... Chỉ người brahmins,  các  tu  sĩ,  đẳng  cấp  cao  nhất,  mới  được  phép đọc chúng - trên toàn thế giới.

Âm  mưu  này  vẫn  tiếp  tục.  Những  lời  cầu  nguyện vẫn được thực hiện trong ngôn ngữ chết, bạn không biết mình  đang  nói  gì.  Làm  sao  bạn  có  thể  cảm  thấy  cái  gì khi bạn không biết điều bạn đang nói? Làm sao điều đó bắt  nguồn  từ  tình  cảm  của  bạn  và  từ  trái  tim  của  bạn được? Lời cầu nguyện của bạn trở thành giống như đĩa hát: 'Giọng Thầy' - sự lặp lại. Và bạn hi vọng rằng bằng việc lặp lại các nghi lễ chết bạn sẽ đạt tới đâu đó. Bạn sẽ đơn giản làm phí hoài cuộc sống của mình.

Và  thế  rồi  nỗi  sợ  lớn  nảy  sinh:  "Mình  không  biết mình  từ  đâu  tới,  mình  là  ai,  mình  đang  đi  đâu.  Tất  cả xung  quanh  đều  tối  tăm  và  tối  tăm,  tối  tăm  vô  hạn,  và không một ánh sáng trong cuộc sống." Thế rồi bạn phải đi  tới  tu  sĩ  và  cúi  lạy  ông  ấy.  Bạn  phải  hỏi  xin  hướng dẫn.

Đây là bí mật thương mại: giữ cho mọi người sợ. Và bạn có thể giữ cho mọi người sợ chỉ nếu bạn giữ họ dốt nát. Để cho họ vẫn còn run rẩy, thế thì họ bao giờ cũng sẽ sẵn sàng chạm chân bạn, sẵn sàng vâng lời bạn - bởi vì bạn đại diện cho Thượng đế, và không vâng lời bạn là nguy hiểm, rất nguy hiểm. Họ sẽ bị tống xuống địa ngục vĩnh viễn.

Greenberg, ăn mặc xoàng xĩnh và mang hai túi giấy, bị thanh tra hải quan chặn lại.

"Anh  để  cái  gì  trong  các  túi  kia?"  viên  quan  chức hỏi.

"Tôi có hai mươi nhăm nghìn đô la ở đây, số tiền tôi
đem sang Israel để tặng."

"Xì,"  viên  quan  chức  nhạo  báng,  "anh  trông  không đáng giá một bữa ăn; làm sao anh có thể tặng hai mươi nhăm nghìn đô là cho nhà nước Israel được?"

"Thế này, ông thấy đấy, tôi có việc làm trong phòng vệ sinh của đàn ông, và khi đàn ông vào tôi nói với họ,

'Giúp cho Israel bằng không tôi sẽ cắt hòn của ông.'"

"Được, vậy là anh kiếm được hai mươi nhăm nghìn
đô la trong túi này, nhưng cái gì trong túi kia?" "Một số đàn ông không muốn tặng."

Đó  là  điều  các  tu  sĩ  đã  từng  làm:  phá  huỷ  can  đảm của  bạn,  phá  huỷ  dũng  cảm  của  bạn,  phá  huỷ  tự  kính trọng của bạn, phá huỷ tự tin cậy của bạn.

Sudharma, bạn nói, "Tôi biết rằng Thượng đế là tình yêu,  nhưng  thế  rồi  tại  sao  tôi  sợ  ngài  thế?"  Bạn  vẫn  bị bao quanh bởi những điều vô nghĩa mà các tu sĩ đã nhồi nhét vào đầu bạn; bạn đầy những rác rưởi đó. Phải mất thời gian để gạt bỏ nó, nó thực sự mất thời gian dài, bởi vì  nó  đã  diễn  ra  nhiều  thế  kỉ  rồi.  Nó  đã  từng  là  lịch  sử dài, xấu tới mức tìm ra được một người có thể thoát ra khỏi nó là hiện tượng hiếm hoi.

Toàn  thể  nỗ  lực  của  tôi  ở  đây  là  để  giúp  bạn  thoát khỏi nó. Tôi chống lại toàn thể công việc của giới tăng lữ. Tôi muốn bạn đứng mặt đối mặt với Thượng đế mà không có tu sĩ nào, không có giới tăng lữ. Thượng đế là của bạn, bạn là của Thượng đế; không có nhu cầu bất kì người trung gian nào. Chức năng của thầy không phải là trở  thành  người  trung  gian  giữa  bạn  và  Thượng  đế. Chính điều ngược lại: chức năng của thầy là rút đi mọi cái chen vào giữa bạn và Thượng đế. Bản thân thầy đến điểm cuối cùng cũng rút đi; giữa bạn và Thượng đế thầy
không còn đứng đó. Thầy chỉ đứng tới mức độ nào đó, trong  khi  các  thứ  khác  đang  được  loại  bỏ  đi.  Khi  mọi thứ khác đã được bỏ đi, thầy tự bỏ bản thân mình đi; đó là điều cuối cùng thầy làm.

Và  khoảnh  khắc  thầy  loại  bỏ  bản  thân  mình,  thầy không  còn  đứng  giữa  bạn  và  Thượng  đế,  đó  là  khoảnh khắc bạn biết rằng toàn thể sự tồn tại là tình yêu. Chính với chất liệu có tên tình yêu mà vũ trụ này được tạo nên.

Jesus  nói:  Thượng  đế  là  tình  yêu.  Tôi  nói  với  bạn: Tình yêu là Thượng đế. Khi Jesus nói: Thượng đế là tình yêu,  có  thể  Thượng  đế  còn  là  nhiều  thứ  khác  nữa;  tình yêu  chỉ  là  một  thuộc  tính.  Khi  tôi  nói:  Tình  yêu  là Thượng  đế,  tôi  nói  tình  yêu  là  phẩm  chất  duy  nhất. Không  có  gì  khác  trong  Thượng  đế  ngoại  trừ  tình  yêu; thực  ra  nó  là  cái  tên  khác  của  tình  yêu.  Bạn  có  thể  vứt cái tên "Thượng đế," chẳng cái gì sẽ bị mất cả. Để tình yêu là Thượng đế của bạn.

Nhưng bạn sẽ phải gạt bỏ các tu sĩ. Bạn sẽ phải gạt bỏ  cái  gọi  là  tôn  giáo,  nhà  thờ,  đền  chùa,  nghi  lễ,  kinh sách của bạn. Có nhiều rác rưởi cần phải gạt bỏ đi. Đó là công việc lớn, bởi vì bạn đã được bảo rằng đây là những thứ rất quí giá. Rác rưởi đã bị áp đặt vào bạn cứ dường như  nó  là  vàng  và,  bởi  vì  điều  đó  đã được  nói  cho  bạn nhiều lần thế, bạn đã trở nên bị ước định.

Mọi người trở nên bị ước định để thấy những cái gì đó.  Khi  có  ước  định  nào  đó,  bạn  nhìn  vào  mọi  sự  qua ước định đó và nó có vẻ giống thế.

Hai  người  đang  ngồi  dưới  gốc  cây;  một  người  là người  Hindu  giáo,  người  kia  là  người  Mô  ha  mét  giáo. Chim  chóc  ríu  rít,  lúc  đó  là  sáng  xuân  đẹp.  Họ  cả  hai
lắng  nghe  một  lúc,  rồi  người  Hindu  nói,  "Bác  có  nghe thấy  không?  Mọi  chim  chóc  đều  vang  vọng  âm  thanh aum. Tôi có thể nghe thấy nó. Tôi đã thực hành aum từ ba  mươi  năm  nay,  và  bây  giờ  tôi  trở  nên  có  khả  năng giải mã nó rất dễ dàng. Tất cả mọi chim chóc đều vang vọng với cùng một âm thanh: âm thanh vô âm, âm thanh cổ đại của người Hindus, omkar."

Người  Mô  ha  mét  giáo  cười  và  ông  ta  nói,  "Vô nghĩa!  Tôi  cũng  đã  thực  hành  lời  cầu  nguyện  của  tôi. Chim chóc không nói aum đâu, chúng nói amin đấy."

Lời  cầu  nguyện  của người  Mô  ha mét  giáo,  lời  cầu nguyện  của  người  Ki  tô  giáo,  đều  chấm  dứt  với  amin; người Ki tô giáo gọi nó là amen, người Mô ha mét giáo gọi  nó  là  amin.  Lời  cầu  nguyện  của  người  Hindu  kết thúc  bằng  aum.  Chắc  chắn  có  chân  lí  ở  đâu  đó,  được diễn  đạt  bộ  phận  bởi  cả  ba  từ  này.  Khi  tâm  trí  trở  nên tuyệt đối im lặng, âm thanh nào đó được nghe thấy. Nếu bạn là người Hindu bạn sẽ diễn giải nó là aum, nếu bạn là  người  Mô  ha  mét  giáo  nó  là  amin,  nếu  bạn  là  người Ki  tô  giáo  nó  là  amen,  nhưng  không  ai  có  thể nói chắc chắn  nó  là  gì.  Thực  ra  nó  có  thể  được  diễn  giải  theo nhiều cách thế - chính việc diễn giải của bạn được áp đặt lên nó.

Nếu bạn hỏi nhà huyền môn thực, người không phải là người Hindu không là người Mô ha mét giáo không là người Ki tô giáo, ông ấy sẽ nói, "Ngồi im lặng bên cạnh ta và nghe. Không có nhu cầu diễn giải nó chút nào, bởi vì bất kì điều gì chúng ta nói về nó đều sẽ là áp đặt của chúng ta, nó sẽ là ý niệm của chúng ta được áp đặt lên âm  thanh  này.  Nghe,  nghe  một  cách  im  lặng  -  ta  đang
nghe  nó,  ông  cũng  nghe.  Ta  biết  nó,  ông  sẽ  biết  nó. Không cần nói gì về nó cả."

Chuyện kể, có lần điều đó xảy ra:

Nhà  huyền  môn  vĩ  đại,  Farid,  gặp  Kabir,  một  nhà huyền môn vĩ đại khác. Trong hai ngày họ ngồi im lặng cùng nhau. Vâng, đôi khi họ cười, khúc khích chẳng bởi lí  do  nào,  và  đôi  khi  họ  ôm  ghì  nhau  và  hôn,  nhưng không một lời nào được nói. Gần nghìn người đã tụ tập - các đệ tử của cả hai - với sự trông đợi lớn lao rằng cái gì đó sẽ được trao đổi, và không ai muốn bỏ lỡ cơ hội lớn thế. Kabir nói điều gì đó cho Farid nhất định là cái gì đó hiếm hoi, hay Farid nói cái gì đó cho Kabir nhất định là cái gì đó chỉ được nghe thấy một lần trong cả thế kỉ.

Nhưng hai ngày trôi qua, và các đệ tử trở nên chán ngán.  Và  họ  càng  chán,  các  nhà  huyền  môn  càng  khúc khích và cười to và ôm ghì và hôn. Và thế rồi thời gian ra đi tới; Farid phải đi. Kabir đi ra khỏi thị trấn để tiễn biệt ông  ấy, để nói lời  chào  tạm  biệt. Họ lại ôm, họ lại khúc khích, và họ ra đi.

Các  đệ  tử  của  Farid  đi  theo  Farid  và  các  đệ  tử  của Kabir đi theo Kabir trở về nhà. Khi họ còn một mình họ hỏi,  các  đệ  tử  của  Farid  hỏi,  "Cái  gì  sai  thế  nhỉ?  Thầy liên  tục  nói  cho  chúng  tôi  -  điều  gì  đã  xảy  ra?  Tại  sao thầy  đã  trở  nên  câm?  Trong  hai  ngày  sao  thầy  không nói, và mọi tiếng khúc khích này là gì?"

Farid nói, "Không cần nói gì cả, bởi vì ta nghe cùng điều  ông  ấy  nghe,  ta  thấy  cùng  điều  ông  ấy  thấy,  cho nên phỏng có ích gì mà nói cái gì với ông ấy? Điều đó sẽ  là  tuyệt  đối  ngu  xuẩn  về  phần  ta.  Khi  ta  có  thể  thấy ông ấy đang nghe cùng điều, đang thấy cùng điều, đang
là  cùng  điều,  chúng  ta  đang  đương  đầu  với  cùng  thực tại, phỏng có ích gì mà nói nó?"

Thế rồi họ hỏi, "Thế sao các thầy khúc khích cười?" Và ông ấy nói, "Chúng ta khúc khích bởi vì các ông,
bởi vì các ông chán thế! Chúng ta cười các ông. Các ông đã tới để nghe chúng ta nói - các ông ngu, các ông bỏ lỡ cơ  hội  lớn  rồi.  Hai  thầy  có  đó,  hoàn  toàn  im  lặng;  hai vũng năng lượng im lặng, hai cánh cửa mở đồng thời tới Thượng đế - và các ông bỏ lỡ. Và các ông muốn lời nào đó, tiếng động nào đó. Các ông có thể đã ngồi im lặng, các ông có thể đã trở thành một phần im lặng của chúng ta. Các ông có thể đã rơi vào mối quan hệ với chúng ta. Các ông đã không làm điều đó - các ông chán, các ông ngán,  các  ông  ngáp.  Và  thấy  các  ông  chúng  ta  khúc khích  rồi,  chúng  ta  cười  vào  cái  loại  người  ngu  si  mà chúng ta đã tập hợp lại!"

Chẳng cái gì có thể được nói; khi bạn biết, không có cách nào để diễn đạt nó. Nhưng nếu bạn muốn diễn đạt, thế thì lời tới gần Thượng đế nhất là 'yêu'. Ngay cả điều đó cũng chỉ là xấp xỉ, nhưng rất gần. Và lời 'Thượng đế' đã  trở  nên  bị  liên  kết  với  người  sai,  với  khái  niệm  sai. Thực  ra,  nhiều  người  cảm  thấy  bị  xúc  phạm  khoảnh khắc  bạn  thốt  ra  lời  'Thượng  đế'.  Tôi  không  có  gắn  bó với lời đó; bạn có thể vứt bỏ nó.

Nhưng  nhớ  yêu;  tôi  không  thể  bảo  bạn  vứt  bỏ  điều đó được, bởi vì không có yêu bạn sẽ không bao giờ đạt tới Thượng đế. Không có Thượng đế bạn vẫn có thể yêu, và  Thượng  đế  nhất  định  tới  dù  bạn  biết  hay  không,  dù bạn tin vào Thượng đế hay không. Niềm tin không phải là  yêu  cầu:  yêu  là  tuyệt  đối  cần  thiết,  cái  phải  có.

Sudharma,  bạn  đã  nghe  tôi  nói  Thượng  đế  là  tình  yêu. Kinh  nghiệm  điều  đó  đi,  và  thế  thì  mọi  sợ  hãi  sẽ  biến mất. Và bắt đầu vứt bỏ các tu sĩ và hàng thế kỉ của ước định sai. Họ đã làm cho bạn sợ.

Thực  ra,  tu  sĩ  là  kẻ  thù  của  Thượng  đế,  bởi  vì  mọi người  càng  sợ  Thượng  đế  nhiều,  càng  ít  khả  năng  cho họ biết Thượng đế - bởi vì sợ là bức tường, không phải là  cây  cầu.  Tình  yêu  là  cây  cầu,  không  phải  là  bức tường. Tất nhiên, sợ giúp cho các tu sĩ sống và khai thác bạn,  nhưng  điều  đó  tước  đi  Thượng  đế  khỏi  bạn.  Tu  sĩ đang phục vụ cho quỉ. Nếu có ai đó giống quỉ, thế thì tu sĩ đang phục vụ nó; họ không phục vụ Thượng đế.

Đó là lí do tại sao có nhiều tôn giáo thế, vậy mà thế gian vẫn còn phi tôn giáo, hoàn toàn phi tôn giáo; nhiều đền  chùa  và  nhiều  nhà  thờ  tu  viện  hồi  giáo  thế,  và  vậy mà  bạn  không  thấy  hương  thơm  của  tôn  giáo.  Bạn không  thấy  khuôn  mặt  mọi  người  đầy  duyên  dáng,  mắt họ  đầy  im  lặng,  chân  họ  nhảy  múa,  cuộc  sống  của  họ biểu lộ rằng Thượng đế hiện hữu. Họ có thể nói rằng họ tin vào Thượng đế, nhưng cuộc sống của họ nói điều gì đó  khác,  hoàn  toàn  khác.  Cuộc  sống  của  họ  chỉ  ra  tính phi  tôn  giáo  tuyệt  đối;  không  chân  thực,  không  đích thực,  không  chân  thành,  ghét,  giận,  tham  -  chẳng  có  gì của lời cầu nguyện, chẳng có gì của tình yêu, chẳng có gì của từ bi, chẳng có gì của tính thiền.

Sudharma,  thiền  đi,  yêu  đi  -  và  quên  các  tu  sĩ  đi, tống  họ  ra  khỏi  bản  thể  bạn.  Bạn  đang  chịu  đựng  khó chịu đấy.

Câu hỏi thứ tư:

Thưa thầy kính yêu,

Định nghĩa về người bi quan là gì?

Shivananda, người bi quan là người lạc quan đã trở nên bị thất  vọng bởi việc lạc quan của mình. Người đó đã  hi  vọng  quá  nhiều  và  đã  thất  bại,  người  đó  mơ  quá nhiều và đã không thể đạt tới được cái gì bản chất.

Người bi quan là người lạc quan đứng lộn ngược; họ không  phải  là  những  anh  chàng  khác  nhau  -  đó  là  điều tôi muốn làm rõ ràng cho bạn. Chừng nào bạn còn chưa là người lạc quan bạn không bao giờ có thể là người bi quan được. Trước hết bạn phải trở thành người lạc quan.

Và từng đứa trẻ đều được nuôi dưỡng lớn lên với lạc quan lớn lao. Mọi bố mẹ đều nghĩ rằng họ có những đứa con vĩ đại. Hỏi bất kì người mẹ nào mà xem: cô ấy nghĩ cô ấy có đứa con duy nhất; cao siêu, hiếm hoi, vô song nhất.  Từng  người  mẹ  đều  ba  hoa  về  đứa  con.  Bố  mẹ nuôi  lớn  con  cái  với  lạc  quan  lớn  rằng  chúng  sẽ  là Alexander Đại Đế hay Jesus Christs hay Phật Gautam.

Nhưng  dần  dần,  dần  dần  cuộc  sống  chứng  tỏ  chính điều ngược lại. Dần dần, đứa trẻ trở nên nhận biết về cái bình  thường  của  nó.  Nó  trở  nên  nhận  biết  rằng  những giấc mơ lớn này, rằng những tham vọng lớn này, không thể được  hoàn  thành.  Và  vào  lúc  người ta  tiến  gần  hơn tới bốn mươi, bốn hai, bi quan bắt đầu lắng đọng - u ám, tăm tối...

Bây giờ y học nhận biết rằng phần lớn cơn đau tim xảy  ra  ở  độ  tuổi  quãng  bốn  mươi  cho  tới  bốn  tư,  giữa bốn  năm  này.  Phần  lớn  mọi  người  đều  phát  điên  giữa
bốn năm này, bốn mươi tới bốn tư. Các nhà tâm lí, nhà phân tâm, đều nhận biết rằng đó là thời gian nguy hiểm nhất.  Nếu  bạn  có  thể  vẫn  còn  lành  mạnh  sau  bốn  mươi tư,  điều  đó  nghĩa  là  bạn  sẽ  vẫn  còn  lành  mạnh.  Nhưng nhiều người thất bại hoàn toàn.

Và  đừng  cho  rằng  nếu  bạn  lành  mạnh  ngay  cả  sau bốn mươi tư... điều đó không có nghĩa là bạn rất thông minh. Điều đó có thể chỉ là việc bạn rất đờ đẫn và phải mất thời gian lâu cho bạn hiểu. Điều đó có thể chỉ là bạn rất không nhạy cảm. Điều đó có thể chỉ là bạn liều lĩnh dại dột, rằng bạn không lắng nghe cuộc sống, điều cuộc sống đang nói, rằng bạn cứ hi vọng.

Nhưng  sớm  hay  muộn,  người  ta  bắt  đầu  cảm  thấy rằng cuộc sống đang mòn mỏi đi. Lạc quan lên men và trở thành bi quan. Lạc quan, cái hi vọng đó, biến thành lộn ngược; vô vọng lắng đọng lại. Thế thì mọi thứ có vẻ tăm tối  và  buồn nản.  Ban đầu  bạn quen đếm hoa hồng, bây  giờ  bạn  bắt  đầu  đếm  gai.  Ban  đầu  bạn  quen  nói, "Đoá hoa hồng này đẹp làm sao và kì diệu làm sao! Nó mọc  trong  cả  nghìn  gai."  Bạn  là  nhà  thơ,  bạn  có  cảm giác  thẩm  mĩ  nào  đó;  bạn  vẫn  tin  rằng  cuộc  sống  sẽ  là việc hoàn thành.

Nhưng  chẳng  mấy  chốc  một  ngày  sẽ  tới  khi  hoa hồng  bắt  đầu  tàn  phai  và  bạn  bắt  đầu  đếm  gai,  và  bạn không thể tin được vào hoa hồng thêm nữa. Bạn bắt đầu nói, "Điều đó là không thể được! Hoa hồng phải là mơ thôi, hoa hồng phải là maya, ảo tưởng, ảo giác. Làm sao nó  là  có  thể  có  trong  số  hàng  nghìn  gai,  làm  sao  hoa hồng có thể có được?" Điều đó có vẻ mâu thuẫn, nó có vẻ phi logic, nó không thể xảy ra được theo bản chất của mọi  sự.  Bạn  bắt  đầu  đếm  đêm;  trước  đây,  bạn  thường đếm ngày.

Người lạc quan nói, "Có hai ngày, và giữa hai ngày chỉ  là  một  đêm  nhỏ  để  nghỉ."  Còn  người  bi  quan  đếm đêm;  người  đó  nói,  "Có  hai  đêm  dài  -  ác  mộng,  những giấc  mơ  xấu,  hành  hạ  -  và  chỉ  một  ngày  nhỏ  chen  vào giữa hai đêm này." Cuộc sống vẫn thế: bạn  có thể đếm ngày hoặc bạn có thể đếm đêm. Nếu bạn đếm ngày bạn là  người  lạc  quan,  nếu  bạn  đếm  đêm  bạn  là  người  bi quan, nhưng thực sự không có khác biệt.

Người  lạc  quan  có  thể  trở  thành  người  bi  quan, người  bi  quan  có  thể  trở  thành  người  lạc  quan.  Họ không  phải  là  trái  ngược;  họ  là  hai  điểm  của  cùng  một phổ.

Người ta phải vượt ra ngoài cả hai, Shivananda này. Sannyasin  phải  vượt  ra  ngoài  cả  hai  -  không  hi  vọng không  vô  vọng.  Không  cần  đếm  ngày,  không  cần  đếm đêm.  Là người  quan  sát đi!  Không  cần  đếm  gai,  không cần đếm hoa hồng. Là người quan sát...

Tôi  không  dạy  bạn  lạc  quan.  Ở  phương  Tây  ngày nay điều đó rất thời thượng; nó được gọi là "tư duy tích cực."  Đó  là  cái  tên  mới  cho  lạc  quan;  cái  tên  cũ  đã  trở nên hơi quá lạc mốt,  lạc hậu  rồi.  Cái tên mới là tư  duy tích  cực.  Tôi  không  dạy  bạn  tư  duy  tích  cực,  bởi  vì  tư duy tích cực mang tiêu cực trong việc thức của nó.

Tôi  dạy  bạn  siêu  việt  -  không  tích  cực  không  tiêu cực. Là người quan sát: chứng kiến cả hai. Khi có ngày, chứng  kiến  ngày,  và  khi  có  đêm,  chứng  kiến  đêm  -  và không  bị  đồng  nhất  với  cái  nào.  Bạn  không  là  ngày không  là  đêm;  bạn  là  tâm  thức  siêu  việt.  Trở  nên  ngày một định tâm hơn vào trong siêu việt đó đi.

Tôn  giáo  thực  không  tích  cực,  không  tiêu  cực.  Nó không thông qua phủ định không qua khẳng định; nó là qua siêu việt.

Một  sáng  tháng  chín  sau  Ngày  Lao  động,  Levin  và Ostrow gặp gỡ ăn trưa. Họ đã không gặp nhau trong vài tháng rồi.

"Tớ vừa sống qua một mùa hè tớ chưa bao giờ nghĩ tới  tớ  sẽ  thấy,"  Levin  nói.  "Tháng  sáu  là  thảm  hoạ  -  tớ chưa bao giờ thấy tháng sáu nào như thế. Khi tháng bẩy tới, tớ nhận ra rằng tháng sáu tuyệt vời, bởi vì với tháng bẩy tớ đi ngay vào hầm rượu. Tháng bẩy cũng tệ thế..."

"Ơn  trời!"  Ostrow  ngắt  lời.  "Sao  cậu  tới  tớ  với những  chuyện  tầm  thường  nhỏ  mọn  này?  Cậu  muốn nghe  rắc  rối  thực  không?  Tớ  có  đấy.  Hôm  qua  con  trai duy  nhất  của  tớ  về  nhà,  bảo  tới  nó  sẽ  cưới  thằng  cha khác.  Con  trai  tớ  là  đồng  dục!  Cái  gì  còn  có  thể  tồi  tệ hơn điều đó?"

"Tớ sẽ bảo cậu," Levin nói, "Tháng tám!"

Đợi đấy! Có những người liên tục tìm cái tiêu cực - và nếu bạn tìm cái tiêu cực bạn sẽ tìm thấy nó, bởi vì cái tiêu cực có đó theo cùng tỉ lệ như cái tích cực. Nếu bạn tìm  cái  tích  cực,  bạn  sẽ  thấy  cái  tích  cực.  Nhưng  bằng việc  tìm  thấy  cái  tích  cực  bạn  không  thể  phá  huỷ  được cái tiêu cực; cái tiêu cực có đó, bên cạnh. Chúng bao giờ cũng cùng nhau như các cực âm và dương của điện. Bạn không thể có điện với một cực được, bạn sẽ cần cả hai.

Cuộc  sống  cần  cả  hai:  gai  và  hoa  hồng,  ngày  và
đêm, hạnh phúc/bất hạnh, sinh/tử.

Là nhân chứng cho tất cả nó và bạn sẽ biết cái gì đó ở  bên  ngoài  sinh,  bên  ngoài  tử;  cái  gì  đó  ở  bên  ngoài hạnh  phúc,  bên  ngoài  bất  hạnh.  Phật  đã  gọi  nó  là  an bình, niết bàn.

à?"

"Trời!" vợ và con gái kêu ré lên. "Nó đéo cả bố nữa

Sargam,  thiền  về  nó  đi.  Nếu  bạn  không  thể  tin  cậy

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa thầy kính yêu,

Tôi không thể tin cậy được vào bất kì ai. Sao vậy?

Sargam, tôi sẽ kể cho bạn một câu chuyện. Thiền về
nó đi.

Cậu thanh niên được thuê rủ cô con gái trẻ nhất nhà trong gia đình nông dân đi vào vựa cỏ khô cùng anh ta. Cô ta quay lại và kể cho chị mình, "Này, cậu được thuê ấy chắc chắn biết thủ thuật tốt!"

Cô chị đi vào vựa cỏ khô nữa, và quay lại nói cùng điều đó, tiếp đó là bà mẹ, và cuối cùng bản thân người nông  dân,  người  đã  nghe  vợ  mình  nhận  xét  rằng,  "Cậu được thuê ấy chắc chắn biết thủ thuật nào đó."

Khi cậu thanh niên thấy người nông dân tới, cậu ta nhanh  trí  và  bắt  đầu  làm  trò  nhào  lộn  và  leo  dây  trên tường  kho  thóc.  Người  nông  dân  quan  sát  anh  ta  rồi quay  lại  kể  cho  cả  đám  vợ  và  con  gái,  "Chắc  là  mọi người nói đúng. Cậu thanh niên đó chắc chắn biết trò lạ lùng nào đó."

được  vào  bất  kì  ai  điều  đó  nghĩa  là  bạn  phải  lừa  dối người khác. Đó không phải là vấn đề của người khác, đó là  vấn  đề  của  bạn.  Ban  phải  đang  lừa  dối,  và  nếu  bạn đang lừa dối, làm sao bạn có thể tin cậy được? Bạn chỉ có thể tin cậy nếu bạn cho phép người khác tin cậy bạn.

Bị lừa còn tốt hơn là đi lừa, bởi vì nếu bạn lừa, bạn đánh mất kho báu vĩ  đại nhất  của cuộc sống mình: bạn đánh mất năng lực tin cậy. Và để tôi nhắc lại: năng lực tin cậy là kho báu lớn nhất của cuộc sống, bởi vì không có  nó  tình  yêu  là  không  thể  mà  lời  cầu  nguyện  cũng không thể, Thượng đế cũng không thể có được.

Đủ cho hôm nay.

3.         Chóng làm điều thiện

Chóng làm điều thiện.

Nếu ông chậm,
tâm trí, ham thích trong điều ác,

sẽ bắt giữ ông.

Lánh xa khỏi điều ác.

Lánh xa, lặp đi lặp lại,
trước khi buồn khổ xảy đến cho ông.

Để trái tim ông làm điều thiện.

làm đi làm lại nó,
và ông sẽ được tràn đầy vui vẻ.

Người ngu sướng
khi điều ác của người đó chưa quay lại chống người
đó.

Và người thiện có thể khổ
khi tính thiện của người đó chưa nở hoa.

Đừng làm nhẹ thất bại của ông,
khi nói, "Chúng là gì với tôi?"

Bình đầy bởi từng giọt.

nên người ngu thành đầy ắp những điên rồ.

Đừng xem thường đức hạnh,
bằng việc nói, "Chúng không là gì."

Bình đầy bởi từng giọt.

nên người trí huệ thành đầy ắp đức hạnh.

Có  lần  tôi  đã  ở  tại  Varanasi.  Một  giáo  sư  đại  học Hindu  tới  gặp  tôi.  Ông  ấy  hỏi  tôi,  "Ông  có  tin  vào  địa ngục không?"

Tôi nói, "Tôi không cần tin vào địa ngục, bởi vì địa ngục  có  đấy  rồi.  Tin  được  cần  tới  khi  người  ta  không thấy cái gì đó là tồn tại. Địa ngục có tính tồn tại thế, địa ngục  nhiều  thế,  hiện  diện  nhiều  thế,  không  cần  tin  vào điều đó."

Ông ấy nói, "Nó ở đâu?"

Tôi bảo ông ấy, "Ông đang sống trong nó đấy! Ông được sinh ra trong nó, ông hít thở trong nó, ông sẽ chết trong nó - nếu ông không làm nỗ lực lớn để thoát ra khỏi nó."

Con  người  quên  lãng  địa  ngục  bởi  vì  con  người được sinh ra trong nó. Nó ở khắp chỗ này; con người bị nó  bao  quanh.  Giống  như  cá  trong  đại  dương,  người sống  trong  địa  ngục.  Cá  cũng  chẳng  bao  giờ  trở  nên nhận  biết  về  đại  dương  trừ  phi  nó  bị  ném  ra  khỏi  đại dương bởi điều ngẫu nhiên nào đó hay bị ai đó bắt. Một
khi bị tách rời khỏi đại dương, lần đầu tiên cá đi tới biết rằng nó đã ở trong đại dương suốt cả.

Chừng  nào  bạn  còn  chưa  biết  điều  gì  đó  về  thiên đường bạn sẽ không bao giờ trở nên nhận biết rằng bạn đang  sống  trong  địa  ngục  -  không  chỉ  sống  trong  địa ngục  mà  còn  tạo  ra  nó,  giúp  cho  nó  có  đó,  nuôi  dưỡng nó,  làm  mạnh  cho  nó.  Bạn  là  người  tạo  ra  nó  và  bạn sống  trong  thế  giới  bạn  tạo  ra,  và  bạn  không  thể  sống trong bất kì thế giới nào khác. Chỗ duy nhất để sống là chỗ  bạn  tạo  ra  xung  quanh  bản  thân  mình.  Và  cái  mà bạn  tạo  ra  quanh  bản  thân  bạn  trước  hết  phải  tồn  tại  ở trung  tâm  bản  thể  bạn;  chỉ  thế  thì  nó  mới  có  thể  trở thành chu vi.

Địa ngục tồn tại trước hết ở trung tâm bản thể bạn, thế rồi nó lan toả, trở thành chu vi. Trước hết nó tồn tại trong bạn, như bạn, thế rồi nó trở thành mối quan hệ của bạn, thế giới của bạn.

Địa ngục không phải là cái gì đó về địa lí; nó là cái gì đó về tâm lí. Địa ngục là cái tên khác của tâm trí bệnh hoạn,  của  tâm  trí  trong  đau  khổ,  rối  loạn,  của  tâm  trí đang  chịu  ác  mộng,  của  tâm  trí  đang  sống  về  cơ  bản trong vô ý thức. Tâm trí vô ý thức là điều địa ngục tất cả là gì, và tâm trí có ý thức là vượt ra ngoài địa ngục.

Đừng tin vào chuyện trẻ con cổ rằng địa ngục ở đâu đó khác; điều đó nữa cũng là chiến lược của tâm trí để trì hoãn. Tâm trí bao giờ cũng cố gắng trì hoãn; nó dùng mọi phương pháp, cách thức, và phương tiện để trì hoãn mọi  thứ.  Nó  nói,  "Vâng,  địa  ngục  ở  sâu  bên  dưới  trái đất,  xa  lắm,  xa  lắc  xa  lơ.  Mình  chẳng  cần  lo  nghĩ  -  nó xảy ra chỉ sau cái chết. Ngay bây giờ, không có vấn đề về nó. Vào lúc chết, mình có thể quyết định nơi đi. Nếu
mình nhớ tới Thượng đế mình sẽ lên cõi trời, nếu mình không nhớ tới Thượng đế mình sẽ xuống địa ngục."

Và thế rồi bạn đang sống cứ dường như địa ngục ở đâu  đó  khác.  Nó  ở  đây  bây  giờ.  Tất  cả  đều  ở  đây  bây giờ, địa ngục và cõi trời cả hai.

Vị phật sống trên cõi trời. Ông ấy đi cùng bạn, ông ấy  ngồi  giữa  các  bạn.  Ông  ấy  sống  trên  thế  gian  này, trong  chính  thân  thể  này,  nhưng  với  ông  ấy  nó  là  kinh nghiệm  khác  toàn  bộ.  Chính  thân  thể  này  là  vị  phật, chính  trái  đất  này  là  thiên  đường  hoa  sen  -  đó  là  kinh nghiệm  của  ông  ấy.  Đó  là  kinh  nghiệm  của  mọi  chư phật, của mọi người thức tỉnh.

Nhưng  với  bạn  nó  chỉ  là  mơ,  hư  cấu,  huyền  thoại. Với  bạn:  chính  thân  thể  này  là  địa  ngục,  chính  trái  đất này là ngọn lửa địa ngục. Bạn không thể thấy được thiên đường  hoa  sen  -  bạn  không  có  mắt  để  thấy  nó.  Những mắt đó phải được tạo ra; những mắt đó không được trao cho  vào  lúc  sinh.  Chỉ  tiềm  năng  có  đó;  bạn  phải  phát triển chúng, bạn phải  nỗ lực để đạt tới chúng, bạn phải trở thành chúng. Hạt mầm có đó nhưng bạn phải tìm ra mảnh đất đúng. Và chiến lược cơ bản của tâm trí là giữ bạn bị lừa dối, là bảo bạn rằng địa ngục và cõi trời tất cả đều ở bên ngoài, ở đâu đó khác.

Chức  năng  của  thầy  là  đem  bạn  về  đây  và  bây  giờ lặp đi lặp lại. Tâm trí cố gắng trượt ra. Có hai khả năng cho tâm trí trốn khỏi ở đây bây giờ: hoặc là đi vào quá khứ, vào kí ức - quá khứ vàng và những ngày vàng của Rama và Krishna,  những  ngày đẹp  đẽ đó  - hoặc đi  vào trong  tương  lai,  vào  trong  cõi  không  tưởng  nào  đó,  nơi sẽ  có  xã  hội  phi  giai  cấp  trên  trái  đất  hay  sẽ  có  thiên đường ở đâu đó xa xăm bên ngoài các đám mây. Nhưng nó  giữ  bạn  xa  khỏi  khoảnh  khắc  hiện  tại.  Và  khoảnh
khắc  hiện  tại  là  thực  tại  duy  nhất  có  đó;  không  có khoảnh khắc khác. Nó bao giờ cũng là hiện tại.

Quá  khứ  không  còn  nữa,  tương  lai  chưa  có.  Bất  kì cái gì hiện hữu, đều là hiện tại. Và tâm trí đưa bạn đi xa khỏi hiện tại theo cả nghìn lẻ một cách. Nó bao giờ cũng đi  trên  hành  trình.  Tâm  trí  chỉ  có  thể  tồn  tại  trong  quá khứ hay trong tương lai; tâm trí không thể tồn tại trong hiện tại. Để điều này chìm sâu vào trong tim bạn: tâm trí không thể tồn tại được trong hiện tại. Nếu bạn hoàn toàn ở đây bây giờ, tâm trí biến  mất  và với  sự  biến mất  của tâm trí, không có địa ngục.

Sự  biến  mất  của  tâm  trí  là  điều  thiên  đường  là  gì: sống trong hiện tại, không có tâm trí. Nó không có nghĩa là  sống  trong  hiện  tại  một  cách  đãng  trí.  Khi  tôi  nói "không có tâm trí" tôi không ngụ ý đãng trí đâu - chính điều ngược lại! Sống có ý thức là sống không có tâm trí, sống  không  có  ý  nghĩ,  nhưng  với  tỉnh  táo  lớn  lao.  Và bạn có thể sống với tỉnh táo lớn lao chỉ khi ý nghĩ đã bị bỏ đi, bởi vì năng lượng tham gia vào trong ý nghĩ được xả  ra,  thành  có  sẵn.  Bạn  trở  thành  tràn  ngập  với  năng lượng.  Thế  thì  bạn  có  sinh  khí  vô  cùng,  sự  mãnh  liệt, đam mê. Cuộc sống của bạn không hờ hững; cuộc sống của  bạn  là  ngọn  lửa  mà  hiện  hữu  chỉ  một  khoảnh  khắc thôi cũng là đủ. Một khoảnh khắc của sự mãnh liệt có ý thức đó còn dài hơn cả bản thân vĩnh hằng.

Những  lời  kinh  này  của  Phật  là  đơn  giản  nhưng  có ích mênh mông với người tìm kiếm.

Chóng làm điều thiện.

Tâm trí sẽ liên tục nói với bạn, "Hoãn nó lại đi. Mai cũng được mà. Sao lại phải vội thế? Mình có thể làm nó
ngày mai." Và ngày mai không bao giờ tới cả. Người trì hoãn  bất  kì  hành  động  thiện  nào  cho  ngày  mai  là  trì hoãn  nó  mãi  mãi;  người  đó  sẽ  không  bao  giờ  có  khả năng  làm  điều  đó.  Nếu  bạn  trì  hoãn  nó  hôm  nay,  bạn đang  học  thói  quen  trì  hoãn.  Hôm  nay  bạn  nói,  "Ngày mai." Bạn đang tạo ra hình mẫu cuộc sống, phong cách sống. Ngày mai sẽ tới lại như hôm nay và thói quen này sẽ nói, "Chúng ta sẽ làm nó ngày mai."

Tôi đã nghe một chuyện ngụ ngôn cổ:

Một  người  tôn  thờ  Thượng  đế  trong  nhiều,  nhiều năm rồi một hôm Thượng đế xuất hiện cho người đó.

Người đó hỏi xin mỗi một điều thôi. Người đó nói, "Xin cho con cái gì đó - đó là lí do tại sao con đã từng tôn thờ ngài - cái gì đó có thể hoàn thành mọi ước mong của  con.  Bất  kì  cái  gì  con  hỏi  cũng  sẽ  được  đáp  ứng, ngay lập tức."

Thượng đế cho anh ta chiếc vỏ sò, một chiếc vỏ sò đẹp, và ngài nói, 'Con hỏi bất kì cái gì từ chiếc vỏ sò này và ngay lập tức, tức khắc, nó sẽ được đáp ứng."

Người đó thử - quả thế thật. Người đó hạnh phúc vô cùng. Người đó hỏi một lâu đài lớn và nó có đó. Người đó hỏi đàn bà đẹp và họ có đó, và người đó hỏi thức ăn ngon  và  nó  có  đó.  Từ  ngày  đó  người  đó  sống  trong  xa hoa tuyệt đối.

Nhưng một hôm mọi thứ bị rối loạn. Một sannyasin, một sư lang thang, tới ở với người đó. Sư lang thang nói với  người  đó,  "Tôi  nghe  nói  về  bí  mật  của  ông,  nhưng cái  đó  chẳng  là  gì  cả.  Tôi  cũng  đã  tôn  thờ  Thượng  đế, còn lâu hơn ông nhiều, và ông là chủ gia đình, tôi là sư - tất nhiên ngài còn hào phóng hơn cho tôi. Ngài cũng đã
cho tôi cái vỏ sò lớn. Trông cái vỏ sò đây này. Cái này gấp đôi cái vỏ sò của ông."

Quả vậy. Và sư nói, "Bất kì cái gì ông hỏi, vỏ sò này sẽ cho ông gấp đôi. Nếu ông hỏi một lâu đài nó làm cho ông hai lâu đài. Nó bao giờ cũng cho ông gấp đôi."

Tham lam của con người tới mức người này trở nên tham. Bây giờ một vỏ sò là đủ; người đó có thể hỏi hai hay  ba  lần,  chẳng  có  vấn  đề  gì.  Nhưng  người  tham  lại mù quáng - hễ tham là mù thôi. Người đó trở nên mê tít.

Người  đó  nói  với  sư,  "Ông  là  sư,  ông  đã  từ  bỏ  thế giới này, cho tôi vỏ sò của ông đi và ông có thể lấy vỏ sò nhỏ này của tôi. Với mục đích của ông thế là đủ. Tôi là chủ gia đình."

Thế  là  chiếc  vỏ  sò  được  đổi  cho  nhau.  Sáng  sớm, sau  khi  tắm,  người  này  tôn  thờ  và  hỏi  xin  chiếc  vỏ  sò cho ông ta chục vạn ru pi. Chiếc vỏ sò nói, "Sao có chục vạn? Ta có thể cho ông hai chục vạn!"

Người đó sung sướng tràn ngập. Người đó nói, "Tốt, cho tôi hai chục vạn đi."

Vỏ  sò  nói,  "Sao  hai  chục  vạn?  Ta  có  thể  cho  ông bốn chục vạn."

Bây  giờ  người  đó  có  chút  phân  vân,  bối  rối  rồi. Người đó nói, "Được rồi, cho tôi bốn chục vạn vậy."

Vỏ sò nói, "Ta sẽ cho ông tám chục vạn."

Và  cứ  thế  mãi,  cứ  thế  tiếp  diễn  -  những  chả  cái  gì được cho cả! Cứ hứa và hứa... và bất kì cái gì người đó hỏi,  lời  hứa  lại  tăng  gấp  đôi.  Người  đó  chạy  xô  đi  tìm bắt giữ sư kia lại bởi vì vào buổi sáng, sáng sớm ông ta đã đi rồi. Ông ta đã rời đi rồi...

Đây là câu chuyện ngụ ngôn hay. Đó là cách tâm trí vận hành: vỏ sò của nhà sư - gian xảo. Nó bao giờ cũng cứ  cho  bạn  những  hứa  hẹn  lớn  lao,  nhưng  ngày  mai, không phải hôm nay. Và ngày mai chẳng bao giờ tới cả. Và dần dần, dần dần việc hi vọng trở thành chính cuộc sống của bạn, chỉ hi vọng và chờ đợi. Và cái chết tới... và không hi vọng nào đã bao giờ được hoàn thành.

Tâm  trí  rất  sợ  làm  điều  thiện.  Sao  tâm  trí  sợ  làm điều thiện? Bởi hai lí do. Một: làm điều thiện là không nuôi  dưỡng  cho  tâm  trí;  tâm  trí  được  nuôi  dưỡng  bằng việc  làm  điều  ác,  bằng  việc  làm  điều  xấu.  Chẳng  hạn, nếu  bạn  nói  không,  tâm  trí  được  làm  mạnh  thêm;  nếu bạn nói có, tâm trí không được làm mạnh. Do đó tâm trí không bao giờ quan tâm tới việc nói có với bất kì cái gì. Tâm trí về căn bản là vô thần. Nó tận hưởng nói không; không là quyền năng của nó. Phủ định là thức ăn của nó; nó ăn phủ định. Khẳng định là cái chết của nó.

Thử  nói  không  và  bạn  bắt  đầu  cảm  thấy  mạnh.  Bất kì khi nào bạn nói không, bất kì khi nào bạn có thể xoay xở  nói  không,  bạn  đều  cảm  thấy  mạnh.  Bất  kì  khi  nào bạn  phải  nói  có  bạn  đều  cảm  thấy  bị bẽ mặt,  cứ  dường như cái gì đó đã được làm chống lại bản thân bạn. Nói có toàn bộ là tiêu diệt tâm trí toàn bộ, và vẫn còn trong nói  không  toàn  bộ  là  vẫn  còn  trong  tâm  trí,  trong  bản ngã.

Bản ngã là cái tên khác của tâm trí. Bản ngã là trung tâm của tâm trí; vô ngã là trung tâm của bản thể bạn. Tại chính cốt lõi của bản thể không có ý tưởng nào về "tôi"; nhưng  ở  trung  tâm  của  tâm  trí,  tôi,  tôi,  tôi...  Tiếng  ồn duy  nhất  cứ  diễn  ra  là  tiếng  ồn  của  bản  ngã.  Bạn  càng
nói không, bạn càng cảm thấy cái tôi của mình. "Không" xác định ra bản ngã của bạn.

Quan  sát  -  và  bạn  sẽ  thấy  tính  sự  kiện  của  điều  tôi đang nói. Tôi không làm sâu sắc thêm lí thuyết nào; đó là  phát  biểu  đơn  giản  về  một  sự  kiện  của  cuộc  sống. Quan sát đi - đó không phải là vấn đề về tin hay không tin  -  quan  sát  và  bạn  sẽ  biết.  Nói  có,  cảm  thấy  có,  và bỗng nhiên không có bản ngã.

Điều  tốt  lớn  nhất  là  nói  có  với  sự  tồn  tại  và  cuộc sống. Đó chính là tôn giáo đấy. Và không lớn nhất là nói không  với  Thượng  đế,  với  cuộc  sống,  với  sự  tồn  tại; điều đó cho bạn quyền năng lớn, nhưng quyền năng của bản ngã.

Thực ra, bản ngã tinh ranh, tâm trí láu lỉnh tới mức ngay  cả  người  tôn  giáo  cũng  bị  nó  lừa.  Người  tôn  giáo cứ  nói  không  với  cuộc  sống.  Họ  cố  gắng  nói  có  với Thượng  đế,  nhưng  tâm  trí  thuyết  phục  họ,  "Làm  sao mình  có  thể  nói  có  với  Thượng  đế  được  chừng  nào  và cho  tới  khi  mình  còn  chưa  nói  không  với  cuộc  sống? Nói không với cuộc sống đi!"

Đó là cách ý niệm về từ bỏ nảy sinh: "Nói không với vợ mình, với chồng mình, với con mình. Nói không với gia đình mình, nói không với xã hội, nói không với thế giới. Quay lưng lại thế giới và trốn lên Himalaya đi. Chỉ thế thì mình mới có thể nói có với Thượng đế được."

Tâm trí tinh ranh cứ lừa dối ngay cả cái gọi là tính tôn  giáo.  Ngay  cả  cái  gọi  là  thánh  nhân  và  mahatmas cũng  không  là  gì  ngoài  đồ  chơi  trong  tay  của  bản  ngã. Bản ngã rất tinh vi, rất tinh ranh; láu cá là cách thức của nó.  Chừng  nào  bạn  còn  chưa  thật  thông  minh  bạn  sẽ không có khả năng thoát khỏi nanh vuốt của nó. Bạn sẽ
thoát  khỏi  điểm  này  và  nó  sẽ  bắt  giữ  bạn  ở  điểm  khác. Bạn sẽ ném nó đi từ cửa trước, nó sẽ tới từ cửa sau.

Cái  gọi  là  thánh  nhân  cảm  thấy  được  thoả  mãn  lớn khi  có  liên  quan  tới  bản  ngã:  người  đó  là  thánh  nhân, người  đó  là  linh  thiêng;  "linh  thiêng  hơn  ngươi"  được viết  khắp  trên  mặt  người  đó.  Bạn  sẽ  không  tìm  thấy những  bản  ngã  lớn  hơn  ở  bất  kì  đâu  ngoài  các  tu  viện. Các giáo hoàng và các shankaracharyas, các tu sĩ, những người đã từ bỏ mọi thứ, một cách tự nhiên họ cảm thấy lớn lao, bản ngã. Họ đã từ bỏ thế giới - bạn đã làm gì? Họ đã từ bỏ tiền bạc, quyền lực, danh vọng. Nhưng mọi từ  bỏ  này  đều  không  là  gì  ngoài  trò  chơi  rất  láu  cá  của tâm trí.

Người  tôn  giáo  thực  sự  là  người  nói  có  với  cuộc sống  bởi  vì  cuộc  sống  là  của  Thượng  đế,  người  nói  có với đất bởi vì đất là một phần của trời, người nói có với thân thể bởi vì thân thể chỉ là chỗ trú ngụ cho linh hồn. Và  nó  là  chỗ  trú  ngụ  đẹp,  nó  là  nhà  đẹp,  nó  là  người phục vụ đẹp. Người thực sự tôn giáo biết cách nói có với tất  cả.  Có  của  người  đó  đem  tới  sự  siêu  việt,  có  của người đó đem tới tính vô ngã, có của người đó đem tới trạng thái của vô trí.

Nhìn vào nó từ góc độ khác: nếu bạn nói không, tâm trí lập tức có nhiều điều để làm. Nếu bạn nói không, bạn sẽ  phải  tìm  luận  cứ  để  hỗ  trợ  cho  cái  không  của  mình. Không nghĩa là lí lẽ, không nghĩa là logic. Bạn càng nói không nhiều, bạn càng phải có lí lẽ nhiều. Nếu bạn nói có, không có nhu cầu về bất kì lí lẽ nào. Có là dấu chấm hết; không là việc bắt đầu của quá trình logic. Người nói không trở nên ngày một lí lẽ nhiều hơn. Người biết cách nói có với cuộc sống, tình yêu, sự tồn tại, trở thành ngày một ít lí lẽ hơn.

Và  ngày  càng  ít  lí  lẽ  hơn  là  trở  nên  hài  hoà  hơn; ngày càng nhiều lí lẽ hơn là ngày một nhiều sinh sự hơn, bạo hành hơn. Lí lẽ đơn giản nghĩa là tâm trí bạn đang trong bất hoà; không lí lẽ nghĩa là tâm trí đã đạt tới hài hoà  sâu  sắc.  Và  từ  hài  hoà  sâu  sắc  đó  là  điều  thiện;  từ bất  hoà  bên  trong  là  điều  ác.  Bạn  làm  điều  xấu  bởi  vì bạn bị phân chia. Bất kì khi nào bạn không bị phân chia, thiện bắt đầu xảy ra qua bạn; không phải là bạn phải làm nó - nó bắt đầu xảy ra.

Phật nói: Chóng làm điều thiện.

Sao  lại  "chóng"  -  làm  nó  ngay  lập  tức?  Tâm  trí  sẽ nói, "Để mai. Đợi đấy. Chúng ta hãy nghĩ về nó đã." Và việc  nghĩ  chẳng  bao  giờ  đi  tới  bất  kì  kết  luận  nào,  nhớ lấy;  suy  nghĩ  chưa  bao  giờ  đi  tới  bất  kì  kết  luận  nào. Mười  nghìn  năm  triết  lí  và  không  có  tới  một  kết  luận trong triết lí. Họ đã không đi tới chân lí nào cả; họ vẫn tiếp tục. Cùng lí lẽ cứ được lặp lại ở các dạng khác nhau và theo các cách khác nhau, và triết lí cứ đi trong vòng tròn luẩn quẩn. Triết gia vẫn còn không kết luận, và còn không  kết  luận  trong  cả  đời  bạn  nghĩa  là  không  sống chút nào.

Cuộc  sống  là  có  thể  chỉ  từ  tính  quyết  định,  từ  cam kết, tham dự; bằng không bạn bao giờ cũng là khán giả, bạn chưa hề tham gia vào bất kì cái gì. Làm sao bạn có thể tham gia được chừng nào bạn còn chưa chứng minh cho bản thân mình về mặt logic, cho sự hài lòng của trái tim mình, rằng đây là như vậy?

Người  ta  nói  về  Immanuel  Kant,  một  triết  gia  lớn, rằng một người đàn bà đã hỏi ông ấy rằng bà ấy sẽ hạnh phúc vô cùng nếu ông ấy chấp nhận bà ấy làm vợ. Bà ấy
phải thu lấy nhiều can đảm lắm để hỏi điều này, bởi vì Immanuel Kant không phải là người lãng mạn chút nào, rất  không  lãng  mạn,  tuyệt  đối  không  lãng  mạn.  Cuộc sống  của  ông  ấy  không  phải  là  cuộc  sống  của  tự  phát; ông ấy là điển hình về cuộc sống máy móc. Cả đời mình ông ấy đã tuân theo thường lệ nào đó một cách tôn giáo.

Vào mười giờ đêm ông ấy sẽ đi ngủ; điều đó nghĩa là đích xác mười giờ, không một phút trước, không một phút sau. Người phục vụ của ông ấy... ông ấy chỉ có một người phục vụ. Còn ai khác đồng ý sống với người như vậy? - chỉ một người phục vụ. Gia đình ông ấy đã bỏ rơi ông ấy; ông ấy quá máy móc, mòn mỏi thế, việc kéo lê trên  cả  gia  đình.  Người  phục  vụ  này  đơn  giản  nói  thời gian cho ông ấy - không phải "Bây giờ đi ngủ"; ông này đơn giản tới và tuyên bố, "Mười giờ rồi," và thế là xong. Ông ấy lập tức nhảy vào giường. Cho dù còn có khách, ông ấy thậm chí cũng chẳng buồn nói lời chào tạm biệt họ. Ông ấy sẽ lên giường, chui vào chăn, và người phục vụ sẽ tuyên bố với khách, "Bây giờ xin mời các ông về. Ông ấy đã đi ngủ rồi."

Vào đích xác năm giờ ông ấy phải được lôi ra khỏi giường.  Thỉnh  thoảng  trời  quá  lạnh  và  ông ấy  quá  mệt, nhưng điều thường lệ vẫn phải được tuân theo - cho dù ông  ấy  ốm,  thường  lệ  vẫn  phải  được  tuân  theo.  Người phục vụ được dặn đôi khi ông ấy sẽ cảm thấy yếu, định ngủ thêm chút nữa, nhưng ông ấy không chịu nghe. Ông ấy phải được lôi ra, cho dù ngược với ý chí của ông ấy. Cho dù ông ấy nói, "Không, tôi muốn ngủ," người phục vụ  phải  kéo  ông  ấy  ra.  Đôi  khi  có  đánh  nhau,  cãi  vã. Người phục vụ phải đánh ông ấy để đem ông ấy ra khỏi giường - đó là nghĩa vụ của ông này.

Người đàn bà này phải là loại hiếm hoi! - nhưng bạn bao  giờ  cũng  có  thể  tìm  thấy  những  người  hâm  ở  mọi nơi. Bà ấy phải hâm để mà đi yêu con người này. Người này  không  phải  là  người  mà  là  máy.  Và  bạn  có  biết Immanuel Kant đã làm gì không? Ông ấy nghe bà ấy và ông ấy nói, "Tôi sẽ nghĩ về nó." Và ông ấy đã nghĩ trong ba năm! - mọi điều ủng hộ và mọi điều chống đối. Ông ấy đã viết chuyên luận dài, cái gì là ưu điểm của việc lập gia  đình  và  cái  gì  là  nhược  điểm.  Và  cuối  cùng  ông  ấy đã  đi  tới  kết  luận  rất  nghèo  nàn,  gần  như  là  không  kết luận gì cả. Đã có một  điểm ủng hộ nhiều hơn, và điểm đó là bằng việc lập gia đình bạn sẽ biết hôn nhân là gì - tốt  hay  xấu  -  điều  đó  bạn  sẽ  biết.  Điều  đó  là  điểm  hơn trong việc ủng hộ.

Thế là ông ấy đi, tới gõ cửa nhà người đàn bà này. Người bố mở cửa và hỏi, "Sao ông lại tới?"

Ông ấy nói, "Tôi đã quyết định, bởi vì một điểm ủng hộ  nhiều  hơn.  Có  ba  trăm  điểm  tất  cả:  ba  trăm  điểm chống,  ba  trăm  lẻ  một  điểm  ủng  hộ  -  cho  nên  tôi  đã quyết định xây dựng gia đình."

Người  bố  cười  to.  Ông  ấy  nói,  "Quá  trễ  rồi.  Nó  đi lấy  chồng  rồi  -  và  không  chỉ  lấy  chồng,  nó  có  con  rồi! Ông tới hơi bị chậm."

Nhưng  đó  là  cách  các  triết  gia  vận  hành.  Tôi  thậm chí còn tự hỏi về việc ông ấy có thể đi tới kết luận trong ba năm. Đó là phép màu - các triết gia chưa bao giờ đi tới kết luận nào cả. Đó phải là khoảnh khắc rất phi triết lí mà ông ấy đã đi tới kết luận này.

Mười nghìn năm của lịch sử là đủ bằng chứng: triết học  vẫn  còn  không  có  tính  kết  luận.  Triết  học  chỉ  biết
cách hỏi - không trả lời. Từng câu trả lời đến lượt nó lại biến thành mười câu hỏi thêm.

Tâm trí rất sung sướng để cãi lí, để nghĩ ngợi. Tâm trí rất bất hạnh để kết luận, bởi vì một khi bạn kết luận, tâm  trí  không  được  cần  nữa.  Kết  luận  nghĩa  là  cái  chết của  tâm  trí.  Nếu  bạn  đã  kết  luận  về  chân  lí  tối  thượng, tâm trí phải tự tử.

Tâm trí rất sợ nói có và tâm trí rất sợ làm việc thiện, bởi  vì  việc  thiện  có  thể  được  thực  hiện  chỉ  trong  trạng thái  vô  ngã.  Việc  thiện  là  sản  phẩm  phụ  của  trạng  thái vô trí. Cố hiểu điều đó đi - và khi tôi nói cố hiểu điều đó tôi  không  nói  cố  nghĩ về nó.  Tôi  đơn  giản  nói,  nghe  từ trái tim, với trái tim yêu thương.

Những  lời  kinh  này  có  thể  được  hiểu  chỉ  qua  trái tim. Chúng đã bắt nguồn từ trái tim vĩ đại nhất đã sống trên trái đấy này, và chúng có thể được hiểu chỉ bởi trái tim.

Chóng  làm  điều  thiện.  Tâm  trí  bao  giờ  cũng  nhanh chóng  làm  điều  xấu.  Nếu  bạn  muốn  giận  tâm  trí  không bao giờ nói, "Ngày mai," nó nói, "Làm điều đó ngay bây giờ." Nếu bạn muốn cúng tiến, nếu bạn muốn cho người nghèo cái gì đó, tâm trí nói, "Đợi đã! Trước hết điều tra xem liệu người đó có thực nghèo không hay người đó có số  dư  ngân  hàng.  Và  trước  hết  hãy  nhìn...  Người  đó trông mạnh khoẻ thế, sao lại cho người đó?"

Tâm  trí  keo  kiệt  trong  việc  chia  sẻ  mọi  thứ;  việc chia  sẻ  là  rất  khó  khăn  cho  tâm  trí.  Nó  tích  trữ,  nó  thu thập; nó dần dần trở thành đống đồng nát. Nó không thể bỏ đi cái gì - hữu dụng, vô dụng, nó cứ thu thập lấy. Ai mà  biết  được,  bất  kì  cái  gì  vô  dụng  hôm  nay  có  thể thành hữu dụng ngày mai.

Làm việc thiện nghĩa là chia sẻ, là yêu, là phục vụ, là từ bi. Và đây là những điều mà tâm trí keo kiệt không thể  làm  được.  Nhưng  nó  sẽ  không  nói,  "Mình  không muốn  làm  điều  đó,"  bởi  vì  điều  đó  sẽ không  thật  ngoại giao  lắm.  Cách  thức  ngoại  giao  là  "ngày  mai"  -  là  trì hoãn. Tâm trí là công chức, và không phải là công chức thường mà là công chức Nga.

Tôi đã nghe:

Tại cuộc hội nghị về giải trừ quân bị ở Geneva, một đại biểu Mĩ, duỗi chân dưới gầm bàn, ngẫu nhiên đụng vào đầu gối của bà phiên dịch người Nga ngồi ngay đối diện với ông ta. Ông ta mỉm cười xin lỗi.

Bà  ấy  chẳng  nói  chẳng  cười.  Bà  ấy  quay  sang  nhà ngoại giao cộng sản ngồi bên cạnh và hỏi ông ta điều gì đó. Nhà ngoại giao này quay sang cấp trên của mình và thì  thào  cái  gì đó  với  ông  ta.  Viên  phụ  trách đứng  dậy, rời  khỏi  bàn  họp  và  đi  tới  trung  tâm  điện  thoại.  Cuộc họp tạm dừng.

Hai giờ rưỡi sau cuộc họp tiếp tục trở lại. Nhà ngoại giao  hạng  cao  trở  về  bàn,  nói  với  viên  trợ  lí  của  mình, người  này  thì  thào  cái  gì  đó  cho  bà  phiên  dịch,  bà  này nhìn qua đại biểu Mĩ và nói, "Chỗ của ông hay chỗ của tôi?"

Đây  là  trực  tiếp  từ  Kremlin  đấy!  Đây  là  cách  hệ thống  quan  liêu  làm  việc,  và  đây  là  cách  tâm  trí  vận hành.  Nó  nói,  "Đợi  đã,  để  tôi  nghĩ  về  điều  đó."  Và  thế rồi nó cứ tiếp tục mãi mà không chấm dứt, và trong khi đó  nó  cứ  hứa  hẹn  với  bạn,  "Đợi  đấy!  Mai  mình  sẽ  làm điều đó."

Nhưng  nhìn:  khi  đấy  là  vấn  đề  làm  cái  gì  đó  sai, cùng tâm trí đó chẳng bao giờ bảo bạn trì hoãn. Nó nói, "Làm  ngay  bây  giờ  đi.  Ai  biết  về  ngày  mai  thế  nào? Người này đã xúc phạm mình - phải giáng trả nó, giáng trả thật mạnh! Nếu gạch ném vào mình, trả lời bằng đá!"

Gurdjieff nhớ rằng khi ông của ông ấy chết - ông ấy chỉ  mới  chín  tuổi  -  người  ông  gọi  cậu  bé  tới.  Ông  già yêu đứa bé này lắm và ông ấy bảo cậu bé, "Ông chẳng có  gì  nhiều  để  cho  cháu,  nhưng  khi  từ  giã  thế  giới  này ông  muốn  cho  cháu  một  thứ.  Ông  chỉ  có  thể  cho  cháu một lời khuyên, điều đã giúp ích cho ông; nó được trao lại cho ông từ bố của ông, và ông ấy cũng chết khi ông ấy trao nó cho ông. Ông sắp chết rồi. Cháu còn quá non trẻ, cháu có thể không hiểu điều đó ngay bây giờ, nhưng nhớ lấy, một ngày nào đó sẽ tới khi cháu hiểu. Bất kì khi nào  cháu  thấy  bản  thân  mình  có  khả  năng  theo  lời khuyên của ông, theo nó đi, và cháu sẽ không bao giờ bị khổ  đâu.  Cháu  có  thể  tránh  được  địa  ngục  của  cuộc sống."

Và  lời  khuyên  là  gì?  Chính  là  lời  kinh  này  đấy  - không  đích  xác  theo  những  lời  này.  Ông  ấy  nói  với Gurdjieff,  "Nhớ  một  điều:  nếu  cháu  muốn  làm  bất  kì điều  gì  xấu,  hoãn  nó  lại  đến  mai  đi;  và nếu  cháu  muốn làm điều gì đó tốt, làm nó ngay lập tức - bởi vì trì hoãn là cách không làm. Và cái xấu phải không được làm, và cái tốt phải được làm. Chẳng hạn," ông già nói, "nếu ai đó  xúc  phạm  cháu  và  cháu  cảm  thấy  giận  dữ,  phát  rồ, nói với người đó rằng cháu sẽ quay lại sau hai mươi bốn giờ và trả lời người đó."

Gurdjieff  nhớ,  "Lời  khuyên  đó  đã  làm  biến  đổi  cả đời tôi. Mặc dầu tôi còn quá non trẻ, là đứa trẻ mới chín tuổi,  tôi  đã  thử  nó  chỉ  vì  tò  mò.  Đứa  trẻ  nào  đó  sẽ  xúc
phạm  tôi  hay  sẽ  làm  tôi  tổn  thương  hay  nói  điều  gì  đó khó chịu, và tôi lại nhớ tới người ông sắp mất và tôi sẽ bảo đứa trẻ đó, 'Tôi sẽ phải đợi; tôi đã hứa với một ông già. Sau hai mươi tư giờ tôi sẽ trả lời bạn.'

"Và  điều  đó  bao  giờ  cũng  xảy  ra,"  Gurdjieff  nhớ, "rằng hoặc tôi sẽ đi tới kết luận rằng người đó là đúng, rằng bất kì điều gì người đó đã nói có vẻ khó chịu nhưng điều  đó  là  đúng  về  tôi...  Người  đó  nói,  'Mày  là  đồ  ăn cắp,' và điều đó đúng, tôi là kẻ cắp. Người đó nói, 'Mày giả dối,' và điều đó đúng - tôi giả dối." Cho nên ông ấy sẽ tới và cám ơn đứa trẻ: "Bạn đã chỉ ra cái gì đó đúng về tôi. Bạn đã nêu ra một khía cạnh đúng của con người tôi  mà  còn  chưa  rõ  ràng  cho  tôi.  Bạn  đã  làm  cho  tôi  ý thức hơn về bản thân mình. Tôi biết ơn vô cùng."

Hay, sau suy nghĩ trong hai mươi bốn giờ, ông ấy sẽ đi tới kết luận rằng, "Người đó hay thằng bé đó là tuyệt đối sai. Điều đó chẳng liên quan gì tới mình cả." Thế thì phỏng có ích gì mà trả lời; ông ấy sẽ không đi tới đứa trẻ kia nữa. Nếu cái gì đó hoàn toàn sai, sao trở nên phát rồ? Đây là thế giới lớn, cả triệu người có đấy; bạn không thể trả lời mọi người được, bằng không thì cả đời bạn sẽ bị phí hoài. Mà cũng chẳng cần nữa.

Đây là một nửa câu chuyện. Nếu bạn có thể trì hoãn việc  xấu  tới  mai  bạn  sẽ  có  khả  năng  làm  điều  tốt  ngay lập  tức.  Và  bạn  sẽ  không  bao  giờ  hối  hận  -  bởi  vì  nếu bạn  làm  điều  xấu  ngay,  bạn  sẽ  hối  hận  vào  ngày  mai; nếu bạn làm điều tốt hôm nay bạn sẽ không bao giờ hối hận,  không  có  vấn  đề  hối  hận.  Đây  là  bí  mật  đơn  giản của việc biến địa ngục bạn đang sống thành thiên đường hoa sen.

Chóng làm điều thiện.

Nếu ông chậm,
tâm trí, ham thích trong điều ác, sẽ bắt giữ ông.

Đừng chậm chạp, hãy nhanh chóng bởi vì tâm trí rất nhanh; nó đi nhanh hơn bất kì cái gì khác. Nó đi nhanh hơn ánh sáng! Các nhà vật lí nói không cái gì đi nhanh hơn ánh sáng và tất nhiên, dường như không thể nào đi nhanh  hơn  ánh  sáng  được.  Ánh  sáng  đi  một  trăm  tám mươi sáu nghìn dặm một giây - trong một giây! Nhưng các nhà vật lí chưa có quan niệm gì về tâm trí. Họ chưa có thiết bị phức tạp thế để đo tốc độ của tâm trí.

Tâm  trí  đi  nhanh  hơn  ánh  sáng.  Bạn  phải  rất  tỉnh táo,  bằng  không  tâm  trí  nhất  định  cho  bạn  xuống  hố  ở đâu  đó.  Trước  khi  bạn  trở  nên  tỉnh  táo,  tâm  trí  sẽ  đem bạn  đi  tới  đâu  đó  xa  xôi  rồi.  Tâm  trí  bao  giờ  cũng  sẵn sàng tiếp tục cuộc hành trình, bởi vì chỉ trong hành trình nó mới cảm thấy sống động.

Thiền đơn giản nghĩa là ngồi im lặng, không làm gì, thậm  chí  không  nghĩ...  và  tâm  trí  biến  mất.  Bởi  vì  bạn không  trong  cuộc  hành  trình  nào,  tâm  trí  không  được cần tới. Tâm trí là người hướng dẫn cho cuộc hành trình lớn. Nếu bạn định đi đâu đó, tâm trí rất hạnh phúc; trong việc đi của bạn tới đâu đó, tâm trí có thể cảm thấy được nâng cao. Nhưng nếu bạn không đi đâu cả, chỉ ngồi im lặng, không làm gì, tâm trí cảm thấy rất buồn.

Và điều đó gần như bao giờ cũng sẽ xảy ra cho thiền nhân khi tâm trí cảm thấy buồn, nó bắt đầu tạo ra chán cho bạn; đó là chiến lược của tâm trí. Tâm trí đang nói, "Tiếp đi! Mình đi đâu đó, mình làm cái gì đó. Sao mình cứ ngồi thế này? Chỉ ngồi chẳng làm gì chán lắm!"

Đó  là  thủ  đoạn  của  tâm  trí  đấy!  Bằng  không,  chỉ ngồi  chẳng  làm  gì  sẽ  đem  tới  cho  bạn  nhiều  tươi  tắn hơn.  Đó  là  kinh  nghiệm  của  mọi  người  đã  thức  tỉnh  - nhưng  không  của  bạn.  Đây  là  kinh  nghiệm  của  tôi. Trong phòng tôi, tôi làm gì? Ngồi im lặng, chẳng làm gì cả...  xuân  tới  và  cỏ  tự  nó  mọc  lên.  Chẳng  cái  gì  phải thực sự làm cả - cỏ tự nó mọc lên. Cuộc sống cứ tự nó tiếp diễn, cuộc sống tự nó tuôn chảy. Bạn không cần đẩy dòng sông.

Nhưng lúc ban đầu tâm trí sẽ tạo ra chán; chán là thủ đoạn  của  tâm  trí.  Tâm  trí  đang  nói,  "Trông  đây,  nếu đằng  ấy  không  theo  tớ  đằng  ấy  sẽ  cảm  thấy  chán.  Nếu đằng  ấy  không  theo  tớ  đằng  ấy  sẽ  cảm  thấy  cực  kì  vô nghĩa. Nếu đằng ấy không theo tớ đằng ấy sẽ chẳng có gì  để  mà  thích  thú  cả.  Lại  đây,  lại  đây  với  tớ,  và  tớ  sẽ đem cho đằng ấy giải trí lớn lao."

Tâm  trí  bao  giờ  cũng  hối  lộ  bạn  bằng  giải  trí:  bật radio  lên,  bật  ti  vi  lên,  đi  xem  phim  hay  ít  nhất  tới  câu lạc bộ, buôn chuyện - làm cái gì đó. Chán là trừng phạt từ  tâm  trí  với  bạn  nếu  bạn  không  làm  gì  cả.  Và vấn  đề lớn nhất cho thiền nhân là chán.

Nhưng  nếu  bạn  có  thể  ngồi  tuyệt  đối  không  quan tâm tới chán - kệ chán ở đó - nếu bạn không bị rối loạn bởi chán, trong vòng thời gian ba tới chín tháng chán sẽ biến mất. Và thay vì chán, vui bột phát sẽ tới, tươi mát tới  mức  bạn  chưa  bao  giờ  biết  tới  trước  đây.  Và  nó không phải là giải trí bởi vì chẳng có gì cả: bạn đơn giản ngồi trong trống rỗng tuyệt đối. Và từ trống rỗng đó, sự tràn đầy, từ cái trống rỗng đó, một loại hoàn thành mới...

Chóng làm điều thiện. Nếu ông chậm,
tâm trí, ham thích trong điều ác, sẽ bắt giữ ông.

Tâm trí ham thích trong điều ác. Tại sao? - bởi vì đó là cách duy nhất nó có thể sống. Họ nói rằng bạn không thể viết ra câu chuyện về người thực sự tốt được bởi vì sẽ chẳng có gì để viết cả. Chuyện chỉ có thể được viết về người   xấu.   Không   phải   là   ngẫu   nhiên   mà   Phật, Mahavira,  Jesus,  thậm  chí  không  được  nhắc  tới  trong sách sử của bạn. Không lịch sử cổ đại nào nhắc tới họ. Tại sao? Chẳng có gì mà nhắc tới cả! Họ chưa bao giờ giết  người  nào,  họ  chưa  bao  giờ  làm  bất  kì  cái  gì  thiệt hại; họ hiện hữu cứ dường như họ không có. Họ tốt thế cứ dường như họ chưa bao giờ tồn tại cả!

Một  trong  những  cái  tên  của  Phật  là  'Tathagata'. Tathagata  nghĩa  là:  tới  như  gió  thoảng,  đi  như  gió thoảng - vậy tới, vậy đi - không quấy rối cái gì, ngay cả tới một chiếc lá khô. Làn gió im lặng tới từ từ không dấu chân và thế rồi biến mất. Việc tới không tạo ra tiếng ồn nào mà việc đi cũng không tạo ra cái gì. Cứ dường như là  bạn  đã  vẽ  một  đường  trong  nước;  bạn  thậm  chí  đã không  làm  ra  nó  và  đã  biến  mất.  Điều  đó  cũng  giống như chim bay trên trời: họ không để lại dấu chân nào.

Nhưng     lịch     sử     đầy     những     Genghis     Khan, Tamerlane,  Nadirshah,  Alexander,  Adolf  Hitler,  Mao Trạch  Đông.  Nếu  bạn  làm  nhiều  điều  ác  có  nhiều  khả năng tên tuổi bạn còn lại trong lịch sử. Nếu bạn thực sự muốn là một phần của lịch sử, nếu bạn muốn tạo ra lịch sử, làm điều ác đi. Chính khách sẽ còn lại trong lịch sử bởi vì họ là những lái buôn điều ác.

Tâm  trí  thường  xuyên  tìm  kiếm  điều  ác;  bất  kì  cơ hội nào và nó không thể bỏ lỡ điều đó. Ngay cả không có cơ hội nào nó cũng sẽ cố gắng tạo ra cơ hội.

Chuông cửa vang lên ở nhà thổ. Tú bà ra mở cửa và thấy một người đàn ông không chân không tay.

"Anh làm gì ở một chỗ như thế này?" tú bà hỏi. Người què nhìn bà ta và nói, "Tôi rung chuông đấy,
phải không?"

Không  tay,  không  chân,  nhưng  người  đó  vẫn  sẵn sàng đi tới nhà thổ!

Berquist ẩn trong buồng riêng khi Frank, chồng của cô bạn gái của anh ta, bất ngờ trở về. Trong khi treo áo khoác, Frank nhận ra hòn của Swede giữa các vật dụng khác.

"Đấy là của quỉ gì thế?" anh ta hỏi vợ mình. "Ồ... e hèm... chuông Nô en đấy mà," cô ấy đáp. "Chúng ta nghe chuông của chúng," anh chồng nói.

Anh  ta  đấm  cho  chúng  một  cú  khủng  khiếp  bằng  nắm
tay của mình.

Một tiếng nói hổn hển, "Binh boong! Mày là đồ chó
đẻ!"

Nhìn vào cuộc đời mọi người mà xem. Tự quan sát mình, quan sát người khác. Trở thành người quan sát, và bạn  sẽ  ngạc  nhiên:  mọi  người  đều  đang  tìm  cơ  hội  nào
đó. Và cơ hội có đó. Mọi người chỉ chờ đợi các cơ hội. Nếu  họ  không  làm  điều  ác  nào  đó,  điều  đó  không  có nghĩa là họ là người tốt; điều đó có thể chỉ là cơ hội bị thiếu. Đó là quan sát riêng của tôi.

Khi một chính khách không có quyền lực người đó là  người  rất  tốt,  người  công  bộc,  khiêm  tốn;  bao  giờ cũng  sẵn  sàng  cúi  mình  và  chạm  chân  bạn;  mở  bệnh viện và trường học. Và một khi người đó có quyền lực, người  đó  thậm  chí  không  sẵn  sàng  nhận  ra  bạn  và  mọi phục vụ  công  chúng đó  biến  mất.  Một khi người  đó  có quyền lực, người đó có cơ hội; bây giờ người đó sẽ làm mọi thứ mà người đó bao giờ cũng muốn làm nhưng đã không thể làm được.

Điều  này  đã  xảy  ra  trên  đất  nước  này  theo  cách  rõ như  pha  lê  vì  nó  đã  không  xảy  ra  ở  bất  kì  đâu  khác. Trước  khi  độc  lập,  mới  ba  mươi  năm  trước,  mọi  chính khách này, những người đã trở thành mối phiền hà cho đất nước, đều đã từng là những công bộc vĩ đại, những người hầu vĩ đại của đất nước, chiến sĩ vì tự do. Họ đã hi sinh nhiều, họ đã sống cuộc sống nghèo nàn, giản dị, khiêm  tốn,  vì  tự  do  của  đất  nước.  Cuộc  sống  của  họ  là tấm gương để noi theo, họ là những người lí tưởng; họ đã được mọi người tôn thờ.

Và thế rồi quyền lực tới - và trong vài giây toàn thể mọi  sự  đã  thay  đổi.  Họ  trở  thành  người  đói  quyền  lực, họ trở nên bị quyền lực sở hữu. Khuôn mặt họ thay đổi, mặt nạ của họ biến mất. Bây giờ cơ hội có đó.

Huân  tước  Acton  đã  nói:  Quyền  lực  làm  hư  hỏng. Tôi đồng ý và tôi không đồng ý. Vâng, bề ngoài dường như là quyền lực làm hư hỏng, nhưng nếu bạn đi sâu vào phân  tích,  không  phải  quyền  lực  làm  hư  hỏng  đâu  - người  này  bao  giờ  cũng  đã  bị  làm  hư  hỏng  rồi.  Quyền
lực  chỉ  cho  cơ  hội  thôi;  quyền  lực  không  thể  làm  hư hỏng  được.  Nếu  bạn  bị  hư  hỏng,  thế  thì  quyền  lực  cho bạn cơ hội để làm điều mà bạn bao giờ cũng muốn làm nhưng đã không có khả năng làm.

Mọi người nghĩ chính tiền làm hư hỏng mọi người. Không,  tiền  đơn  giản  cho  cơ  hội  thôi.  Người  nghèo trông tốt thế; nó không phải vậy đâu. Cứ để cho họ trở thành  giầu  và  thế  rồi  xem...  mọi  tốt  lành  của  người  đó biến  mất.  Thực  ra  người  mới  giầu  còn  nguy  hiểm  hơn những  được  sinh  ra  đã  giầu,  bởi  vì  những  người  được sinh ra đã giầu đã được quen với giầu có.

Tương truyền một tể tướng của một nhà vua đã tích trữ nhiều của cải bất hợp pháp, đằng sau lưng nhà vua; tới mức ông ta trở thành người giầu nhất nước. Thế rồi vua đi tới biết về điều đó.

Ông ta triệu tể tướng tới và nói, "Khanh đã phục vụ trẫm tốt tới mức trẫm không thể trừng phạt khanh được bởi phục vụ của khanh và thành kính của khanh, nhưng khanh  đã  lừa  dối  và  khanh  đã  tích  trữ  của  cải  bất  hợp pháp.  Trẫm  sẽ  không  trừng  phạt  khanh  đâu  -  khanh  từ chức  đi  và  rời  khỏi  đất  nước  của  trẫm  và  đi  tới  bất  kì chỗ nào khanh muốn tới."

Tể tướng nói, "Trước khi thần ra đi thần xin đề xuất một  điều.  Bây  giờ  thần  đã  có  tất  cả  mọi  thứ  thần  cần, thực  ra  còn  nhiều  hơn  là  thần  cần,  nếu  bệ  hạ  bổ  nhiệm người  khác  làm  tể  tướng,  người  đó  sẽ phải  tích  trữ  của cải  lần  nữa.  Người  đó  sẽ  làm  hại  bệ  hạ  hơn.  Bây  giờ thần không cần làm hại bệ hạ chút nào."

Và tương truyền nhà vua hiểu ra vấn đề. Ông ta đã không loại người này ra nữa. Ông ta nói, "Điều đó đúng,
khanh  đã  làm  bất  kì  điều  gì  khanh  có  thể  làm,  cho  nên tại sao đem người mới vào? Và người đó sẽ đi qua toàn bộ quá trình này lần nữa, điều đó đúng."

Cứ  để  người  nghèo  trở  thành  giầu  và  thế  rồi  xem điều xảy ra: mọi giản dị của ông ta biến mất, mọi khiêm tốn của ông ta biến mất.

Một  người  có  một  con  chó  biết  nói.  Một  hôm  khi ông  ta  khát  ông  ta  đi  tới  quán  rượu  cùng  con  chó  của mình  và  cá  với  người  đứng  quầy  rằng  nếu  con  chó  của ông ta có thể nói thì ông ta sẽ được uống bia không mất tiền.

Người  đứng  quầy  đồng  ý,  vẫn  biết  rằng  chẳng  có chuyện  chó  nói  được.  Anh  ta  hỏi  con  chó  ông  chủ  nó thích loại bia nào.

"Bia Budweiser," con chó đáp, và người đứng quầy giật mình phải trả bia.

Thế  rồi  ba  người  trong  số  họ  -  người  đàn  ông  này, người  đứng  quầy,  và  con  chó  -  mắc  vào  cuộc đối  thoại náo  nhiệt.  Con  chó  ăn  lạc  trong  khi  hai  người  uống rượu.  Đến  một  điểm  nào  đó  người  đứng  quầy  nói  rằng anh ta bị đau đầu nhưng lại hết mất thuốc aspirins.

"Con chó của ông có biết chạy việc vặt không?" anh ta hỏi.

"Chắc  chắn,"  người  này  đáp.  Thế  là  người  đứng quầy  đưa  cho  con  chó  năm  đô  la  và  bảo  nó  đi  ra  hiệu thuốc để mua aspirins.

Con chó không quay về. Hai người này đợi hoài mà chẳng chó nào quay lại, ông chủ của nó đi ra ngoài tìm nó. Ông ta đi vào thành phố cho tới khi ông ta phát hiện
ra con chó trong ngõ hẻm tăm tối đang vác trên vai một con chó khác.

"Trời!"  ông  chủ  kêu  lên.  "Mày  làm  cái  chết  tiệt  gì thế? Đây là lần đầu tiên mày đã làm loại việc này đấy!"

"Tôi  biết  chứ,"  con  chó  hổn  hển  vẫn  vác  con  chó kia.  "Tôi  bao  giờ  cũng  muốn  làm,  nhưng  tôi  chưa  bao giờ có tiền trước đây!"

Không  phải  là  quyền  lực  làm  hư  hỏng.  Quyền  lực đem vô thức hư hỏng của bạn lền bề mặt, quyền lực đem cái  ác  cố  hữu  của  bạn  vào  hành  động.  Quyền  lực  phơi bày bạn, quyền lực không làm hư hỏng bạn. Quyền lực là điều tốt theo một cách nào đó: nó phơi bày mọi người. Nó  giống  như  tia  X:  nó  chỉ ra thực tại  của  bạn,  chân  lí trần trụi của bạn.

Tâm trí, ham thích làm điều ác, sẽ bắt giữ ông. Nhớ điều  đó:  tâm  trí  rất  nhanh  chóng.  Nếu  bạn  không  làm điều  thiện  ngay  lập  tức  -  khoảnh  khắc  ý  tưởng  tốt  lành nảy sinh trong bạn, nếu bạn không làm nó ngay lập tức, tâm trí sẽ lừa bạn, sẽ đem bạn đi lạc lối, sẽ thuyết phục bạn làm cái gì đó khác.

Feingold di cư tới Mĩ và sau nhiều năm làm việc vất vả đã trở thành người rất giầu. Bây giờ trên giường chết, với bà vợ Sarah đứng cạnh, ông ta bắt đầu quyết định về của cải vật chất của mình.

"Xe Cadillac của tôi cùng với nút phát hiện xe cảnh sát tôi để lại cho con trai, Sam."

"Anh nên để nó cho Joe thì hơn," vợ ông ta nói. "Nó là người lái xe cừ hơn."

"Thôi  được  rồi,"  ông  ta  thì  thào.  "Xe  Rolls  Royce của tôi, tôi để lại cho con gái, Linda."

"Anh nên cho cháu anh, Willie, thì hơn" Sarah ngắt lời. "Nó là người lái xe rất thận trọng."

"Thôi  được  rồi,  trao  nó  cho  Willie.  Xe  mười  hai  xi lanh Jaguar tôi cho cháu tôi, Sally."

"Với tư cách cá nhân, em nghĩ Judy nên được nó." Feingold  ngẩng  đầu  lên  và  sẵng  giọng,  "Sarah,  xin
em! Ai đang chết, em hay anh?"

Nếu bạn chờ đợi, tâm trí sẽ cho bạn gợi ý, "Làm cái này,  làm  cái  nọ."  Làm  điều  thiện  ngay  lập  tức  đi  -  sao phải  đợi?  Và  ai  biết?  -  khoảnh  khắc  tiếp  sẽ  chẳng  bao giờ tới; đây có thể là khoảnh khắc cuối cùng. Hành động dường  như  đây  sẽ  là  khoảnh  khắc  cuối  cùng  đi!  Hành động với sự khẩn thiết đó, bởi vì cái chết có thể xảy tới cho bạn vào bất kì khoảnh khắc nào. Đừng nghe tâm trí. Tâm  trí  có  thể  cứ  trì  hoãn  mọi  sự  và,  trước  khi  tâm  trí cho phép bạn làm bất kì cái gì, cái chết có thể đã hạ đo ván  bạn  rồi.  Làm  điều  thiện  đi,  bởi  vì  làm  điều  thiện ngay lập tức đem lại niềm vui.

Lánh xa khỏi điều ác. Lánh xa, lặp đi lặp lại,
trước khi buồn khổ xảy đến cho ông.

Bởi vì nếu bạn làm điều ác, buồn khổ sẽ đi theo bạn như cái bóng. Không phải là có Thượng đế ngồi đâu đó trừng phạt bạn khi bạn làm điều gì đó sai đâu; bản thân cái  sai  là  sự  trừng  phạt  rồi,  nó  mang  sự  trừng  phạt  cố hữu của nó.

Đó là toàn thể ý niệm đằng sau lí thuyết về nghiệp. Không có nhu cầu về bất kì Thượng đế nào để phán xét, để  trừng  phạt,  để  khen  thưởng.  Và  nghĩ  mà  xem:  nếu như có một Thượng đế phán xét mọi người và mọi hành động của mọi người và rồi sắp đặt tương ứng - phạt vài người  này,  thưởng  vài  người  khác  -  loại  Thượng  đế  đó đã phát điên từ lâu rồi!

Không, chẳng có Thượng đế nào sắp đặt thưởng và phạt  cả  -  ý  niệm  đó  là  trẻ  con.  Có  luật,  không  phải  là Thượng đế, luật kiểu  như luật  hấp dẫn. Nếu bạn không bước đúng, nếu bạn say quá nhiều, bạn nhất định ngã ra đâu  đó.  Không  phải  là  Thượng  đế  ra  lệnh,  "Ngã  đi!"  - luật hấp dẫn là đủ. Nếu bạn không bước đúng bạn nhất định  ngã.  Luật  hấp  dẫn  chăm  nom  điều  đó.  Nếu  bạn bước đi tỉnh táo, có ý thức, bạn không khổ.

Đích xác giống thế, nghiệp là luật khoa học: luật của hành  động.  Bất  kì  điều  gì  bạn  làm  đều  có  thưởng  hay phạt cố hữu của nó. Khi bạn tức giận, không phải là bạn sẽ chịu khổ trong kiếp sau của bạn đâu. Khi bạn giận dữ, khi  bạn  giận  dữ,  bạn  đang  khổ  rồi;  không  cần  phải  có kiếp khác để cho bạn sự trừng phạt. Khi bạn giận dữ bạn đang  trong  lửa  rồi,  bạn  đang  đầu  độc  toàn  thân  mình, bạn đang đầu độc toàn thể hệ thống của mình.

Giận dữ là chất độc.

Điều đó có thể làm tổn thương người khác, nó có thể không làm - điều đó tuỳ thuộc vào người khác - nhưng nó sẽ làm đau bạn, chắc chắn.

Nếu bạn lăng mạ vị phật điều đó sẽ không làm đau ông ấy đâu, nhưng trước khi bạn có thể lăng mạ vị phật bạn sẽ phải trải qua nhiều rối loạn bên trong.

Một  người  tới  và  nhổ  vào  mặt  Phật.  Phật  chùi  mặt và  hỏi  người  này,  "Ông  muốn  nói  điều  gì  đó  thêm  nữa không, hay tất cả chỉ có thế này thôi?"

Ananda, đệ tử của ông ấy, bừng bừng nổi giận, cũng là  điều  tự  nhiên.  Người  này  tới,  Phật  đã  không  làm  gì với người này cả, mà ông ta lại đi nhổ nước bọt vào mặt thầy. Không thể tưởng tượng nổi! Ananda nói với Phật, "Bạch  thầy,  xin  thầy  cho  phép  tôi  dạy  cho  người  này. Ông ta cần phải bị trừng phạt!"

Phật  nói,  "Ananda,  ông  đã  trở  thành  sannyasin  rồi, nhưng ông cứ quên điều đó hoài. Và người đáng thương này đã khổ quá nhiều. Cứ nhìn vào mặt ông ta, nhìn vào mắt  ông  ta  mà  xem,  đỏ  đầy  máu.  Nhìn  thân  thể  ông  ta mà  xem,  run  lên  bần  bật.  Và  trước  khi  nhổ  vào  ta,  ông có  cho  rằng  ông  ta  đã  từng  mở  hội  và  nhảy  múa  và  ca hát không? Cả đêm ông ta đã không ngủ rồi; cả đêm ông ta đã trong trạng thái điên khùng. Nhổ vào ta chỉ là kết quả của điên khùng đó. Cảm thấy từ bi với người đáng thương  này  đi.  Còn  trừng  phạt  nào  hơn  nữa  được?  Thế không đủ sao? Và ông ta đã làm hại gì tới ta nào? Ta chỉ phải chùi nó đi thôi. Đơn giản thế. Và ông đừng bị kích động, bằng không ông đang hành xử ngu ngốc đấy. Với cái sai của người đó, ông đang tự trừng phạt ông - đây là ngu ngốc!"

Thấy ra vấn đề đi - cực kì có ý nghĩa đấy. Phật nói, "Ông ta đã làm điều gì đó sai. Sao ông lại tự trừng phạt mình thế, Ananda? Ta có thể thấy ông đang sôi lên! Nếu như  ta  không  ở  đây  để  ngăn  cản  ông,  ông  chắc  sẽ  giết người này rồi! Ông đang bị điên khùng theo cùng cách như ông ta đang bị điên khùng."

Người  đó  nghe  thấy  toàn  thể  cuộc  đối  thoại  này. Ông  ta  đâm  ra  phân  vân,  suy  nghĩ;  ông  ta  đã  không
trông  đợi  Phật  hành  xử  theo  cách  như  vậy.  Ông  ta  cứ tưởng  Phật  sẽ  nổi  khùng,  tức  giận;  đó  là  điều  ông  ta muốn. Không có điều đó ông ta cảm thấy rất bị bẽ mặt. Điều đó không được trông đợi thế, từ bi và tình yêu mà Phật đã biểu lộ.

Và Phật nói với ông ta, "Về nhà đi, nghỉ ngơi cho đã vào. Ông trông mệt mỏi quá, ông đã tự trừng phạt mình đủ rồi. Quên mọi chuyện về nhổ nước bọt đi - điều đó đã không  làm  hại  gì  ta  cả.  Làm  sao  nó  có  thể  làm  hại  ta được?  Và  thân  thể  này  được  làm  từ  cát  bụi.  Sớm  hay muộn, nó sẽ rơi trở lại với cát bụi và mọi người sẽ dẫm lên nó, nhổ lên nó, và đủ mọi thứ sẽ xảy ra trên thân thể này. Mọi người sẽ ỉa, đái... Ông đã không làm điều gì rất nguy hiểm đâu. Về nhà đi, nghỉ ngơi cho đã vào nhé."

Người  này  về  nhà.  Lần  đầu  tiên  ông  ta  tuyệt  đối phân vân: đáp ứng của Phật là không được trông đợi thế, ông ta không thể nào hiểu được điều đó. Ông ta kêu, ông ta  khóc.  Đến  tối  ông  ta  quay  lại,  ông  ta  phủ  phục  dưới chân Phật, và ông ta nói, "Thứ lỗi cho tôi!"

Phật nói, "Không có vấn đề ta thứ lỗi cho ông, bởi vì ta  đã  không  giận  ngay  chỗ  đầu  tiên.  Làm  sao  ta  có  thể tha thứ cho ông được? Nhưng điều đó là tốt - ông trông bình thản và yên tĩnh hơn đấy. Ta sung sướng. Ta không thể  tha  thứ  cho  ông  được,  rất  tiếc,  bởi  vì  ta  đã  không giận dữ ngay chỗ đầu tiên. Nhưng ta sung sướng, cực kì sung sướng, khi thấy rằng ông đã trở nên được hoà hợp, thấy rằng ông đã đạt tới trạng thái hài hoà, thấy rằng ông lại thành lành mạnh. Đi một cách hạnh phúc đi, và nhớ điều đó: đừng bao giờ làm những hành động như thế lần nữa,  bởi  vì  đó  là  cách  ông  cứ  tạo  ra  địa  ngục  cho  bản thân mình."

Lánh xa khỏi điều ác. Lánh xa, lặp đi lặp lại, trước khi buồn khổ xảy đến cho ông. Nhiều, nhiều lần tâm trí sẽ  gợi  ý  cho  bạn,  "Làm  cái  này,  làm  cái  nọ."  Nhiều, nhiều  lần  bạn  nhất  định  quên.  Nhiều,  nhiều  lần  bạn  sẽ không có khả năng nhớ điều  Phật đã nói, điều tôi đang nói cho bạn. Cho nên bạn sẽ phải nhớ đi nhớ lại. Từ từ, từ  từ  việc  nhớ  lại  sẽ  lắng  đọng,  sẽ  trở  thành  ánh  sáng trong bản thể bạn. Thế thì bạn sẽ không được trông đợi nhớ  nữa;  nó  sẽ  đơn  giản  có  đó.  Nó  sẽ  chiếu  lên  con đường  của  bạn  như  tia  sáng.  Nó  sẽ  chỉ  cho  bạn  con đường; nó sẽ giúp bạn tránh lối cụt. Và một khi việc nhớ lại  lắng  đọng  sâu  bên  trong  bạn  và  điều  hại  trở  thành không  thể  được,  điều  ác  trở  thành  không  thể  được,  và điều  thiện  trở  thành  tự  nhiên,  tự  phát,  bạn  đã  đi  vào trong thiên đường hoa sen.

Nó không phải là ở đâu đó khác - nó là ở đây. Nó là việc thay đổi thái độ của bạn, cách nhìn của bạn. Chẳng cái gì khác thay đổi trong thế giới này, mọi thứ vẫn còn như  cũ,  nhưng  bạn  không  còn  như  cũ  nữa.  Không  phải là bạn được đưa tới thế giới khác đâu - vẫn cùng thế giới đó tiếp tục thôi, nhưng cách nhìn của bạn không còn như cũ  nữa.  Cái  nhìn  của  bạn  vào  cùng  một  thứ  theo  cách mới,  theo  phong  thái  mới.  Phong  thái  đó  là  tính  chất sannyas, cách thức đó là tính chất sannyas.

Để trái tim ông làm điều thiện. làm đi làm lại nó,
và ông sẽ được tràn đầy vui vẻ.

Dịch chuyển tâm thức bạn từ đầu tới tim đi. Tâm trí muốn  làm  điều  hại,  nó  sống  từ  điều  hại;  và  trái  tim muốn  làm  điều  thiện,  nó  sống,  nuôi  dưỡng  qua  điều thiện.

Để trái tim ông làm điều thiện. Chú ý khác biệt! Bây giờ ông ấy không nói đưa tâm trí bạn vào làm điều thiện. Tâm trí không thể được đưa vào làm điều thiện; ngay cả bạn cố gắng làm qua tâm trí bạn sẽ vẫn làm điều ác, bạn sẽ  làm  điều  xấu.  Làm  điều  thiện  không  nằm  bên  trong khả năng của tâm trí.

Bạn  có  thể  thấy  điều  đó  xảy  ra  trên  khắp  thế  giới. Các nhà khoa học muốn làm điều tốt; đó là lí do tại sao họ làm việc miệt mài nhiều năm, nghiên cứu, và tìm ra nguồn  năng  lượng  nguyên  tử.  Albert  Einstein  đã  muốn làm điều tốt. Ông ấy đã viết một lá thư cho tổng thống Mĩ, Roosevelt, nói rằng "Bây giờ năng lượng nguyên tử là  sẵn  có  và  bom  nguyên  tử  có  thể  được  chế  tạo.  Và chính  bởi  việc  làm  bom  nguyên  tử  mà  Mĩ  sẽ  mạnh  tới mức sẽ không cần đánh nhau nữa. Chỉ sức mạnh này sẽ là  đủ  -  kẻ  thù  sẽ  trở  nên  sợ  tới  mức  Hitler  và  Tojo  và Mussolini sẽ đầu hàng theo cách riêng của họ."

Đây là điều tâm trí logic nghĩ tới. Nhưng cuộc sống không  tuân  theo  logic,  cuộc  sống  không  tuân  theo  tâm trí.  Albert  Einstein  hối  hận  cả  đời,  bởi  vì  sâu  bên  dưới ông ấy cảm thấy ông ấy chịu trách nhiệm cho Hiroshima và Nagasaki. Ông ấy đã viết bức thư đó... và các chính khách  lập  tức nhảy  vào  khám  phá  này.  Và một  khi  sức mạnh này vào trong tay của các chính khách, họ chẳng thèm   quan   tâm;   thế   thì   họ   sẽ   không   nghe   Albert Einstein.  Thế  thì  ai  còn  quan  tâm?  -  bây  giờ  sức  mạnh này là ở trong tay họ.

Và bạn có biết không, thực ra, những người chuyên vào   các   vấn   đề   chiến   tranh   nói   rằng   Nagasaki   và Hiroshima  không  cần  chút  nào.  Nhật  Bản  sắp  sửa  đầu hàng trong vòng một tuần lễ; vấn đề chỉ là một tuần nữa
thôi.  Và  nếu  bạn  đã  chịu  đựng  được  chiến  tranh  trong nhiều  năm,  vội  gì?  Nhưng  Mĩ  muốn  phô  trương  sức mạnh của mình cho thế giới.

Các chính khách đều rất trẻ con, ấu trĩ. Thực ra, nếu một  người  chưa  trưởng  thành  và  trẻ  con  người  đó  sẽ không là chính khách ngay chỗ đầu tiên. Khi bạn có cái gì  đó,  bạn  muốn  khoe  nó  với  thế  giới;  bằng  không phỏng có ích gì mà có nó? Một trăm nghìn người bị giết ở  Hiroshima  trong  vòng  năm  giây,  không  có  lí  do  nào khác  hơn  là  để  phô  trương  với  thế  giới  rằng  Mĩ  đã  có bom nguyên tử.

Albert  Einstein  đã  sống  và  chết  trong  hối  hận  sâu sắc. Khi ông ấy sắp chết ai đó hỏi, "Nếu Thượng đế cho ông cơ hội khác, ông sẽ làm gì, ông sẽ định là gì? Ông có lại là nhà khoa học, nhà vật lí học, để cho ông có thể tiếp tục công trình chưa hoàn thành của mình?"

Einstein mở mắt ra và nói, "Không, không bao giờ! Thay vì làm nhà vật lí học tôi muốn làm thợ ống nước. Thế là đủ rồi!"

Khoa học là nỗ lực của tâm trí, cố gắng của tâm trí; do đó khoa học đã tạo ra quyền năng lớn. Nhưng quyền năng này đang quay sang chống lại bản thân con người. Khoa  học  đã  phá  huỷ  toàn  bộ  sinh  thái,  nó  đã  phá  huỷ toàn  thể  hành  tinh.  Nó  đang  phá  huỷ  con  người  -  và nhân  danh  điều  tốt  lành!  Và  nhà  khoa  học  nghĩ  họ  là người phục vụ lớn lao  của nhân loại, họ đang giúp cho nhân loại trưởng thành, tiến hoá, trở nên ngày một mạnh hơn.  Họ  đơn  giản  tạo  ra  tình  huống  mà  trong  đó  hành tinh này sẽ trở thành gần như không thể nào sống được trên nó. Họ đang tạo ra tình huống mà nhân loại có thể
tự tử. Họ có thể phá huỷ toàn thể hành tinh này... bởi vì toàn thể nỗ lực đều bắt nguồn từ tâm trí.

Chúng ta cần khoa học được bắt rễ trong trái tim và không  trong  tâm  trí.  Chúng  ta  cần  một  loại  khoa  học hoàn  toàn  khác  được  bắt  rễ  trong  thiền  và  không  trong tập trung. Chúng ta cần một phẩm chất mới toàn bộ cho khoa học: phẩm chất của tôn giáo.

Chừng nào khoa học còn chưa có hương vị của tôn giáo,  tính  thiền,  tình  yêu,  chừng  nào  nó  còn  chưa  nảy sinh  từ  trái  tim,  nó  sẽ  không  trở  thành  phúc  lành  cho nhân loại hay cho thế giới. Nó sẽ là tai hoạ - bất kể điều gì các nhà khoa học nghĩ họ đang làm. Họ nghĩ họ đang làm  công  việc  lớn  lao,  công  việc  nhân  loại  lớn  lao.  Họ đang  hi  sinh  cuộc  sống  của  mình  vì  nhân  loại.  Và  tôi không  nói  rằng  họ  là  những  người  không  chân  thành  - họ là những người chân thành, nhưng hướng của họ sai.

Phật lập tức thay đổi từ này. Ban đầu ông ấy dùng từ

'tâm  trí'.  Bây  giờ  ông  ấy  nói:  Để  trái  tim  ông  vào  việc làm  thiện.  Làm  đi  làm  lại  nó,  và  ông  sẽ  được  tràn  đầy vui vẻ.

Vui  vẻ  là  sản  phẩm  phụ  cũng  như  buồn  khổ  là  sản phẩm phụ. Buồn theo sau như cái bóng khi bạn làm điều gì đó sai và vui theo sau như cái bóng khi bạn làm điều gì đó thiện. Để những điều này là tiêu chí. Nếu bạn đang khổ, nhớ lấy - bạn phải đang làm điều gì đó sai.

Nhưng  mọi  người  rất  tinh  ranh,  tâm  trí  họ  rất  tinh ranh.  Nếu  bạn  khổ  tâm  trí  nói,  "Người  khác  đang  làm điều sai với mình, đó là lí do tại sao mình lại khổ." Nó không phải vậy - chẳng ai có thể làm cho bạn khổ được. Vâng, họ có thể giết bạn, nhưng không ai có thể làm cho bạn khổ được. Bạn có thể giết tôi nhưng bạn không thể
làm tôi khổ được. Tôi sẽ chết trong cùng trạng thái phúc lạc  mà  tôi  đang  sống.  Sẽ  không  có  khác  biệt  chút  nào. Bạn  có  thể  đầu  độc  tôi  nhưng  bạn  không  thể  đầu  độc tâm thức của tôi được. Bạn có thể phá huỷ thân thể - cái đằng  nào  cũng  sắp  bị  phá  huỷ  sớm  hay  muộn  -  nhưng bạn không thể phá huỷ được tôi. Cái đó ở bên ngoài việc phá huỷ.

Không ai có thể làm cho bạn khổ được và không ai có  thể  làm  cho  bạn  phúc  lạc  được.  Điều  đó  tất  cả  đều phụ thuộc vào bạn, điều đó phụ thuộc toàn bộ vào bạn. Bạn chịu trách nhiệm cho khổ của bạn và bạn chịu trách nhiệm cho vui vẻ của bạn. Nhận lấy trách nhiệm này đi, chấp  nhận  trách  nhiệm  này  đi.  Chấp  nhận  trách  nhiệm này một cách toàn bộ, một trăm phần trăm, là trở thành người tôn giáo, là được điểm đạo vào điều tôi gọi là tôn giáo.

Chính khách bao giờ cũng đổ trách nhiệm lên người khác và người tôn giáo nhận trách nhiệm toàn bộ lên vai mình.

Người ngu sướng
khi điều ác của người đó chưa quay lại chống người
đó.

Và người thiện có thể khổ
khi tính thiện của người đó chưa nở hoa.

Để  nhắc  nhở  bạn,  Phật  nói  rằng  đôi  khi  bạn  có  thể gặp người ác rất sung sướng, và ngược lại: đôi khi bạn có  thể  thấy  người  tốt  rất  bất  hạnh.  Nhưng  đừng  bị  lừa bởi  vẻ  bên  ngoài  đó.  Người  ngu  sướng  khi  điều  ác  của người đó chưa quay lại chống người đó.

Phải  mất  chút  thời  gian.  Nếu  bạn  gieo  hạt  mầm,  sẽ mất  chút  thời  gian  gian  cho  chúng  mọc  lên  và  đem  tới quả. Điều ác có thể mang vị ngọt lúc ban đầu nhưng bao giờ  cũng  chứng  tỏ  là  độc  hại  lúc  cuối.  Và  hành  động thiện có thể không có vẻ ngọt thế lúc ban đầu bởi vì cần thời gian để nó nở hoa, cần chút ít thời gian để nó toả ra hương  thơm,  nhưng  đến  cuối  cùng  nó  bao  giờ  cũng ngọt.

Phật đã nói: Nếu ông thấy người ác sung sướng, đợi thêm  chút  ít;  chóng  thôi,  sớm  hay  muộn,  ông  sẽ  thấy rằng  người  đó  đã  đào  nấm  mồ  cho  bản  thân  mình.  Và nếu ông thấy người tốt đang khổ, đừng lo: đó là nhiệm vụ  đi  lên  núi.  Khi  bạn  đi  lên  núi  có  chút  ít  khó  khăn, gian nan; bạn vã mồ hôi, bạn cảm thấy mệt, nhưng một khi  bạn  đã  lên  tới  đỉnh  bạn  có  thể  thảnh  thơi  và  nghỉ ngơi.

Nhưng người ngu cứ nghĩ rằng họ sung sướng bởi vì điều  ác  của  họ.  Bạn  sẽ  ngạc  nhiên  mà  biết  rằng  mọi người rất không thông minh trong việc nhìn vào nguyên nhân sâu xa của các kiếp sống của họ.

Trong các bộ lạc nguyên thủy ở châu Phi, thậm chí mãi  cho  tới  bây  giờ  người  ta  vẫn  tin  rằng  việc  sinh  ra con  cái  chẳng  liên  quan  gì  tới  việc  làm  tình,  với  giao hợp - bởi vì lỗ hổng là chín tháng. Trong nhiều thế kỉ họ đã  từng  cho  sinh  con  cái,  nhưng  họ  chưa  gắn  nguyên nhân với hậu quả. Họ nghĩ đứa con được sinh ra bởi vì ân huệ của Thượng đế hay bởi nghi lễ tôn giáo mà tu sĩ đã làm nhân danh họ. Khi họ đi tới biết lần đầu tiên rằng cả  thế  giới  nghĩ  khác,  họ  cười;  họ  nghĩ  cả  thế  giới  này ngu. Làm tình có liên quan gì tới sinh con cơ chứ? - bởi vì mọi lúc bạn làm tình bạn đâu có được đứa con.

Điều  đó  có  vẻ  logic!  Và  bạn  làm  tình  hôm  nay  và đứa trẻ tới sau chín tháng - và những người nguyên thuỷ đó  chưa  có  lịch,  chẳng  có  đồng  hồ  nào;  họ  không  thể đếm thời gian được. Chín tháng là không thể tính được; họ  không  biết  bao  nhiêu  thời  gian  đã  trôi  qua,  cho  nên họ  chưa  bao  giờ  có  khả  năng  kết  nối  nguyên  nhân  với hậu quả.

Và đây là tình huống về điều ác và kết quả tuyệt đối không tránh khỏi của nó, buồn khổ. Bạn có thể làm điều ác hôm nay, và nó là rất tốt và mọi thứ trông đều đẹp, và bạn  không  thể  thấy  được  cái  gì  xấu  nảy  sinh  từ  nó.  Và sâu bên dưới bạn biết tất cả chư phật này đều sai - luật nghiệp ở đâu?

Nhiều  lần  mọi  người  tới  tôi  và  họ  nói,  "Chúng  tôi thấy rằng người ác cứ phát đạt mãi. Sao vậy? Và chúng tôi thấy rằng người tốt cứ khổ mãi. Sao vậy? Điều đó là đủ chứng minh rằng không có Thượng đế, điều đó là đủ chứng  minh  rằng  không  có  luật  nghiệp.  Điều  đó  là  đủ chứng  minh  rằng  mạnh  là  đúng,  bất  kì  ai  mạnh  đều đúng."  Nó  không  phải  vậy  đâu.  Người  ta  chỉ  cần  kiên nhẫn thêm chút ít. Nhưng người ngu có logic riêng của họ - tính ngu có logic riêng của nó, nhớ lấy.

Gilligan,  Frizzoli  và  Lieberman  đang  kể  chuyện  về
cách họ bị nhận lầm là những người vĩ đại.

Người  Ai  len  nói,  "Tôi  đang  bước  đi  trên  phố  thì một anh chàng hét lên, 'Xin chào, Thánh Patrick!'"

Người  Italia  nói,  "Điều  đó  chưa  là  gì  cả.  Tôi  đang đứng  ở  góc  phố,  một  người  đi  qua  và  nói,  'Xin  chào, Mussolini!'"

"Điều đó chưa là gì cả," người Do Thái nói. "Khi tôi bước qua công viên sáng nay, một cảnh sát la lên với tôi,

'Jesus Christ, bước ra khỏi thảm cỏ ngay!'"

Người  ngu  có  logic  riêng  của  người  đó.  Thực  ra người ngu có thể còn logic hơn - ít nhất cũng có vẻ logic hơn - so với người trí huệ, bởi vì người trí huệ sẽ có tính ngược đời.

Phật  nói:  Nhớ  rằng  phải  mất  chút  thời  gian  để  hạt mầm  lớn  lên  đâm  chồi,  trở  thành  cây.  Đợi  xuân  tới,  và thế rồi hoa tới.

Người  ngu  sướng  khi  điều  ác  của  người  đó  chưa quay lại chống người đó. Điều đó bao giờ cũng quay lại chống  người  ngu,  nó  nhất  định  quay  lại.  Đó  là  luật  tự nhiên, điều đó không thể nào tránh được, bạn không thể thoát được nó.

Zimmerman, trong chuyến đi kinh doanh tới Tokyo,
đã ăn trưa với một người bạn Nhật Bản.

"Người Mĩ các anh không biết cách làm tình," người phương  Đông  nói.  "Ở  Nhật  Bản  chúng  tôi  lên  giường với vợ, bắt đầu làm tình; sau vài phút chúng tôi dừng lại, trở  dậy  uống  trà  nóng.  Thế  rồi  trở  lại  giường,  làm  tình trong mười phút, rồi lại dậy và ăn bát cơm. Rồi làm tình thêm nữa, lại dậy, đi tắm cùng nhau. Thế rồi cuối cùng chúng tôi chấm dứt hành động này."

Hai tuần sau, quay trở về Brooklyn, Zimmerman lên giường với vợ mình và bắt đầu làm tình với cô ấy. Đột nhiên anh ta dừng lại và nói, "Chúng ta đi uống trà đi."

"Anh có khùng không đấy?" cô ấy nói.

"Tiếp tục đi," anh ta nài nỉ. Chẳng mấy chốc họ trở lại giường và sau một chốc anh ta dừng lại và nói, "Bây giờ chúng ta đi ăn bánh mì kẹp thịt bò hun khói."

"Anh có gàn không đấy?" vợ anh ta kêu lên.

Họ  trở  lại  giường  và  sau  vài  phút  Zimmerman  nói, "Bây giờ chúng đi tắm cùng nhau."

Khi họ kết thúc đôi Do Thái trở lại phòng ngủ và kết thúc việc làm tình của họ.

"Này," Zimmerman nói, "Em nghĩ gì về điều đó?" "Tuyệt vời," vợ anh ta đáp. "Nhưng anh đã học giao
cấu như người Nhật Bản ở đâu vậy?"

Bạn có thể cứ tin rằng bạn rất trí huệ nhưng nếu bạn là người ngu, bạn vẫn cứ là người ngu thôi. Niềm tin của bạn  sẽ  bị  phá  huỷ  sớm  hay  muộn  bởi  chính  bản  thân cuộc sống. Cuộc sống không biết tới ngoại lệ. Và đây là một   trong   những   luật   nền   tảng   nhất.   Aes   dhammo sanantano  -  đây  là  luật  vĩnh  hằng:  rằng  người  ác  nhất định chịu đau khổ sớm hay muộn, và nó sẽ sớm hơn chứ không muộn hơn; và người tốt sẽ được ân huệ bởi tất cả mọi phúc lành của sự tồn tại.

Đừng làm nhẹ thất bại của ông, khi nói, "Chúng là gì với tôi?" Bình đầy bởi từng giọt.

nên người ngu thành đầy ắp những điên rồ.

Đừng  làm  nhẹ  thất  bại  của  bạn.  Đừng  nói,  "Đây  là việc nhỏ thôi. Một việc nhỏ bé không thể có nhiều hậu quả được." Nhưng từng giọt một bạn có thể tạo ra cả đại
dương  đấy!  Đại  dương  không  là  gì  ngoài  việc  tích  luỹ các  giọt  nước,  cho  nên  bạn  phải  nhận  biết  trong  từng hành  động;  trong  mọi  chi  tiết  của  cuộc  sống  của  mình, bạn đều phải tỉnh táo và nhận biết.

Đừng xem thường đức hạnh,
bằng việc nói, "Chúng không là gì." Bình đầy bởi từng giọt.

nên người trí huệ thành đầy ắp đức hạnh.

Nhớ  lấy,  cuộc  sống  bao  gồm  những  điều  nhỏ  bé, không có điều lớn lao đâu. Những điều nhỏ bé tích luỹ lại  trở  thành  điều  lớn.  Một  hành  động  có  thể  trông không  mấy  ý  nghĩa  dù  là  ác  hay  thiện.  Một  nụ  cười  có thể có vẻ không quan trọng mấy, nhưng nụ cười là một phần của một quá trình dài lâu. Một đoá hoa không phải là  vòng  hoa,  chắc  chắn,  nhưng  sẽ  không  có  vòng  hoa nào nếu không có từng đoá hoa được gắn lại với nhau.

Đừng coi thường thất bạn của bạn, đừng coi thường hành động tốt của bạn. Từng và mọi hành động đều có ý nghĩa:  nếu  nó  xấu  bạn  sẽ  khổ;  nếu  nó  tốt  bạn  sẽ  tận hưởng cuộc sống. Và tận  hưởng cuộc sống là cách duy nhất  để  biết  rằng  Thượng  đế  hiện  hữu.  Chính  là  chỉ trong  phúc  lạc  mà  bằng  chứng  mới  tới  nói  lên  rằng Thượng  đế  hiện  hữu.  Không  có  bằng  chứng  logic  cho Thượng đế, nhưng khi bạn tràn ngập với vui vẻ, khi bạn có thể nhảy múa với vui vẻ, trong điệu vũ  đó lòng biết ơn nảy sinh theo cách riêng của nó. Việc cảm ơn, lời cầu nguyện,  được  sinh  ra,  và  trong  lời  cầu  nguyện  đó  bạn được  tái  sinh.  Trong  lời  cầu  nguyện  đó  không  chỉ  bạn được tái sinh đâu, Thượng đế được sinh ra nữa.

Cuộc sống bao gồm những điều nhỏ bé, và bạn phải biến  đổi  từng  điều  nhỏ  bé  qua  nhận  biết,  quan  sát,  tỉnh táo  của  mình  thành  hành động  đẹp.  Thế thì  những  việc bình thường có thể trở thành phi thường.

Một  Thiền  sư  được  hỏi,  "Thầy  thường  hay  làm  gì trước khi thầy trở nên chứng ngộ?"

Ông ấy nói, "Ta hay bổ củi và lấy nước từ giếng."

Và thế rồi ông ấy lại được hỏi, "Bây giờ thầy làm gì khi thầy đã trở nên chứng ngộ?"

Ông ấy nói, "Ta bổ củi và lấy nước từ giếng."

Người  hỏi  đâm  phân  vân.  Anh  ta  nói,  "Dường  như
thế thì chẳng có khác biệt gì."

Thầy  nói,  "Khác  biệt  là  trong  ta  chứ.  Khác  biệt không  trong  hành  động  của  ta,  khác  biệt  là  trong  ta  - nhưng  bởi  vì  ta  đã  thay  đổi,  mọi  hành  động  của  ta  đã thay đổi. Ý nghĩa của chúng đã thay đổi: văn xuôi đã trở thành  thơ  ca,  đá  đã  trở  thành  buổi  thuyết  giảng,  và  vật chất  đã  hoàn  toàn  biến  mất.  Bây  giờ  chỉ  có  Thượng  đế và  không  cái  gì  khác.  Cuộc  sống  bây  giờ  là  giải  thoát cho ta, nó là niết bàn."

Đủ cho hôm nay.

4.         Chân lí rất đơn giản

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa thầy kính yêu,

Chứng ngộ cảm thấy giống cái gì?

Prem Geetam, chứng ngộ không là ý nghĩ không là tình   cảm.   Thực   ra,   chứng   ngộ   không   phải   là   kinh nghiệm  chút  nào.  Khi  mọi  kinh  nghiệm  đã  biến  mất  và tấm gương của tâm thức được bỏ lại không có nội dung nào,  hoàn  toàn  trống  rỗng;  không  đối  thể  để  nhìn,  để nghĩ về, để cảm; khi không có nội dung nào quanh bạn; nhân  chứng  thuần  khiết  còn  lại  -  đó  là  trạng  thái  của chứng ngộ.

Mô tả nó là khó, gần như không thể được. Nếu bạn nói nó cảm thấy phúc lạc, đó là cho nghĩa sai về nó - bởi vì phúc lạc là cái gì đó tương phản với khổ sở và chứng ngộ  không  tương  phản  với  bất  kì  cái  gì.  Nó  thậm  chí không phải là im lặng, bởi vì im lặng có nghĩa chỉ khi có âm thanh; không có tương phản của âm thanh, không có kinh nghiệm về im lặng. Và không có âm thanh, không có tiếng ồn. Đó không phải là kinh nghiệm về một, bởi vì  "một"  có  thể  có  nghĩa  gì  khi  chỉ  có  một  còn  lại? Người ta có thể có nghĩa chỉ trong so sánh với cái khác, với  nhiều.  Trời  không  sáng  bởi  vì  trời  không  tối.  Nó không ngọt bởi vì nó không đắng.

Không lời con người nào là thích hợp để diễn đạt nó bởi  vì  mọi  lời  con  người  đều  bắt  rễ trong  nhị nguyên... và chứng ngộ là siêu việt; mọi nhị nguyên đều bị bỏ lại sau.

Đó là lí do tại sao Phật nói nó là shunya. Khi ông ấy nói nó là shunya, hư vô, trống rỗng, ông ấy không ngụ ý rằng  nó  là  trống  rỗng;  ông  ấy  đơn  giản  ngụ  ý  nó  trống rỗng mọi nội dung.

Chẳng hạn, căn phòng có thể được gọi là trống rỗng nếu tất cả đồ đạc đã bị bỏ ra, không thứ nào còn lại bên trong - bạn sẽ gọi căn phòng là trống rỗng. Nó là trống rỗng mọi cái nó thường chứa trước đây, nhưng nó cũng đầy - đầy trống rỗng, đầy sự rộng rãi, đầy bản thân nó. Nhưng chẳng cái gì có thể được nói về tính đầy của nó, viên  mãn  của  nó,  bởi  vì  ngôn  ngữ  con  người  không  có lời  cho  nó.  Chúng  ta  đã  trong  hàng  thế  kỉ  đã  từng  cố gắng gọi nó là Thượng đế, gọi nó là niết bàn, gọi nó là moksha, nhưng mọi từ đều thất bại theo cách nào đó.

Khó dịch cái gì đó từ văn xuôi sang thơ ca, càng khó hơn khi dịch từ thơ ca sang văn xuôi, bởi vì văn xuôi là ở  mức  độ  thấp,  thơ  ca  là  ở  mức  cao  hơn.  Khó  dịch  từ ngôn  ngữ  này  sang  ngôn  ngữ  khác,  mặc  dầu  mọi  ngôn ngữ đều tồn tại trên cùng bình diện. Sao khó dịch? - bởi vì có sắc thái tinh tế cho từ. Những sắc thái đó bị mất đi trong việc dịch, và những cái đó là điều thực.

Điều  này  là  không  thể  được:  dịch  cái  gì  đó  mà  với nó  không  tồn  tại  lời,  dịch  cái  gì  đó  siêu  việt  trên  các ngôn  ngữ  vốn  thuộc  vào  thế  giới  nhị  nguyên.  Nó  cũng giống như ánh sáng với người mù; nói về âm nhạc hay với  người  không  thể  nghe  được,  người  điếc;  nói  về "ngọt" với người đang chịu đựng cơn sốt và mất vị giác. Vị  ngọt  là  vô  nghĩa;  người  đó  đã  mất  tất  cả  vị  giác. Nhưng một chút ít là có thể bởi vì người đó thường nếm trước rồi; người đó có thể nhớ.

Nhưng  bạn  thậm  chí  không  thể  nhớ  được  khi  nào bạn  nếm  trải  Thượng  đế;  bạn  đã  hoàn  toàn  quên  mất hương vị này. Có thể trong bụng mẹ bạn có kinh nghiệm tương  tự  nào  đó  -  có  thể  không  đích  xác  cùng  điều  đó, nhưng tương tự.

Tôi  không  thể  nói  cho  bạn  nó  cảm  thấy  giống  gì, nhưng tôi có thể chỉ cho bạn cách thức. Tôi có thể đẩy bạn vào trong vực thẳm... đó là khả năng duy nhất. Bạn cũng có thể nếm trải nó, và thế thì bạn sẽ trở thành câm như  tôi,  bạn  sẽ  trở  thành  câm  như  tất  cả  chư  phật  đã từng vậy.

Chỉ để thấy ra vấn đề của việc dịch.

Rabindranath  được  tặng  giải  thưởng  Nobel  vì  cuốn sách của ông ấy Gitanjali. Ông ấy đã viết nó trong tiếng mẹ đẻ của mình, tiếng Bengali. Nó có cái hay khác trong tiếng Bengali. Tiếng Bengali có nhạc điệu cho nó; nó là một trong những thứ tiếng hay nhất trên thế giới. Nó có hương  vị  nào  đó  của  trái  tim.  Chính  kết  cấu  của  nó  có tính thơ ca, nó được làm ra từ thơ ca, bản thân ngôn ngữ này. Do đó Gitanjali ở dạng nguyên thuỷ của nó là một kinh nghiệm khác hoàn toàn.

Đích thân Rabindranath đã dịch nó sang tiếng Anh, nhưng ông ấy cảm thấy rất khổ sở. Trong nhiều năm ông ấy đã cố gắng. Ông ấy biết tiếng Anh hoàn hảo, nhưng ông ấy có thể thấy khác biệt - khác biệt là bao la. Trong khi bản gốc là ở đâu đó trên đỉnh Everest, bản dịch chỉ ở đất bằng; khác biệt là bao la. Trong việc dịch cái gì đó đã bị mất đi, cái gì đó thực sự quí giá.

Ông  ấy  đã  nhờ  một  người  Anh  rất  nổi  tiếng,  C.F. Andrews, giúp ông ấy. Andrews bị mê mẩn với cái hay của  cuốn  sách  này,  bởi  vì  ông  ấy  chẳng  biết  gì  về  bản gốc  cả.  Đó  là  lí  do  tại  sao  bạn  bị  mê  mẩm  với  lời  của chư  phật,  bởi  vì  bạn  không  biết  gì  về nguyên  bản.  Nếu bạn biết cái gì đó về nguyên bản thế thì lời của chư phật chỉ  như  rác  rưởi  khi  so  với  nguyên  bản;  được  so  sánh với  những  đỉnh  trắng  ngần  của  Himalayas  lời  sẽ  có  vẻ trần tục, của bãi chợ. Chúng là của bãi chợ, chúng được ngụ ý dành cho bãi chợ.

Andrews  bị  mê  mẩn.  Rabindranath  nói,  "Nhưng  tôi
đã cho ông xem cuốn sách để ông giúp tôi."

Andrews  chỉ  gợi  ý  bốn  sửa  đổi;  chúng  là  về  văn phạm.  Từng  ngôn  ngữ  đều  có  văn  phạm  riêng.  Ông  ấy nói, "Bốn từ này ông nên đổi đi; chúng có chút ít sai sót về văn phạm."

Rabindranath lập tức đổi những từ này. Thế rồi ông ấy  sang  Anh.  Trong  cuộc  tụ  tập  của  các  nhà  thơ  -  một nhà thơ lớn người Anh, Yeats,  đã triệu tập cuộc tụ  họp các  nhà thơ,  nhà  phê  bình,  và  những  người  yêu  thơ,  để nghe bản Gitanjali của Rabindranath - Rabindranath đọc bài  thơ  này.  Họ  tất  cả  đều  bị  quyến  rũ;  nó  là  cái  gì  đó siêu phàm,  cái  gì đó  hiếm  được  biết  tới  ở  phương  Tây, bởi vì nó có cùng phẩm chất như Upanishads. Nếu bạn đã đọc Kahlil Gibran... Nó có cùng phẩm chất.

Nhưng  Yeats  đứng  dậy  và  nói,  "Mọi  thứ  đều  đúng hoàn hảo ngoại trừ bốn chỗ cái gì đó bị sai."

Đó đích xác là bốn từ đã được C.F. Andrews gợi ý. Rabindranath  nói,  "Tôi  phân  vân  quá,  ngạc  nhiên
quá, tôi không thể tin được điều đó. Đây là những từ mà C.F. Andrews gợi ý. Chúng văn phạm hơn chứ. Những từ nguyên bản của riêng tôi là thế này..."

Yeats nói, "Những từ nguyên bản của ông mới đúng. Mặc dầu chúng không đúng văn phạm nhưng chúng có tính thơ ca trong chúng, có luồng chảy. Những từ được Andrews  gợi  ý  là  đúng  văn  phạm  đấy"  -  Andrews  có tâm  trí  của  thầy  giáo  phổ  thông  -  "nhưng  chúng  như những  tảng  đá  chắn  dòng  chảy  của  suối;  chúng  không giúp cho dòng chảy. Ông thì không thạo văn phạm, bởi vì thơ ca có thể đảm đương được việc không văn phạm, nhưng  thơ  ca  không  thể  đảm  đương  được  việc  không tuôn  chảy.  Luồng  chảy  phải  được  duy  trì;  dòng  chảy càng lớn, thơ ca càng hay."

Ngay  cả  trong  thế  giới  thường,  từ  ngôn  ngữ  này sang ngôn ngữ khác, nó là vấn đề thế...

"Tên?" quan chức di trú truy vấn. "Sneeze," người Tầu đáp một cách tự hào.

Viên  quan  chức  nhìn  anh  ta:  "Đấy  là  tên  Tầu  của anh là?" ông ta hỏi. "Sneeze?"

"Không, tên Mẽo đấy."

"Thế thì nói tên cúng cơm của anh ra đi." "Ah Choo."

Bây giờ "Ah Choo" trở thành "Sneeze"....

Trong  ngôn  ngữ  thường,  nữa,   việc  dịch  là  hiện tượng rất khó, một trong những nghệ thuật khó nhất; và thơ ca càng vĩ đại, việc dịch càng khó hơn. Thơ ca vĩ đại nhất vẫn còn không dịch được.

Nhưng  nói  về  chứng  ngộ  là  không  thể  được,  bởi nhiều lí do thế: không nội dung nào có thể được nói tới; không có ai như một bản ngã để cảm, để nói, để mô tả. Đối thể biến mất, và với đối thể chủ thể cũng biến mất, nhớ, bởi vì chúng là một phần của nhị nguyên - đối thể và chủ thể - chúng là cùng nhau. Nếu không có đối thể, chủ thể lập tức biến mất. Đó là lí do tại sao Phật nói nó là trạng thái của anatta, trạng thái của không có bản ngã, của  không  có  tôi.  Không  nội  dung,  không  người  quan sát... thế thì cái gì còn lại? Cái toàn thể còn lại, cái toàn bộ còn lại! Nhưng cái toàn bộ đó chỉ có thể được trỏ tới, không được mô tả, không được định nghĩa.

Và  toàn  thể  nỗ  lực  của  tôi  ở  đây  là  để  giúp  bạn hướng tới trạng thái tồn tại đó. Nhưng đừng hỏi nó cảm thấy thế nào. Không có ai để cảm thấy nó cả, không có gì để cảm thấy nó; không có gì để được cảm cả. Im lặng tuyệt  đối...  và  im  lặng  không  phải  là  trong  tương  phản với âm thanh. Yêu thuần khiết, nhưng yêu không biết gì tới ghét cả. Tràn đầy, nhưng tràn đầy là trống rỗng hoàn toàn. Đó là cách từ trở thành vô dụng, và phát biểu của các nhà huyền môn có vẻ rất ngược đời.

Ludwig Wittgenstein đã nói: Không cái gì nên được nói ra nếu kinh nghiệm là không thể diễn  đạt nổi - nếu nó không thể được nói ra thế thì nó không nên được nói ra. Nhưng điều đó nữa cũng là vấn đề. Nhà huyền môn
không thể đồng ý được, tôi không thể đồng ý được. Nó không  thể  được  nói  ra,  vậy  mà  nỗ  lực  vẫn  phải  được thực  hiện.  Không  nỗ  lực  nào  sẽ  xứng  với  kinh  nghiệm này - mọi người đã biết đều hoàn toàn nhận biết - nhưng dầu  vậy  nỗ  lực  vẫn  phải  được  thực  hiện,  nỗ  lực  không thực  sự  mô  tả  nó  nhưng  nỗ  lực  tạo  ra  khao  khát  trong bạn.

Và  khao  khát  thực  nảy  sinh  không  phải  bởi  vì  lời của thầy, mà bởi vì bản thân thầy, sự hiện diện của thầy. Nếu bạn trong tình yêu với thầy thế thì sự hiện diện của thầy  bắt  đầu  mở  ra  những  cánh  cửa  không  biết  nào  đó trong bạn. Thỉnh thoảng một cửa sổ đột nhiên mở ra và bạn  có  thoáng  nhìn.  Thỉnh  thoảng  bạn  được  mang  vào thế giới khác, vào trong chiều hướng khác. Sự hiện diện của thầy phải được nếm trải - đó là nếm trải chứng ngộ. Sự hiện diện của thầy phải được cho phép chìm sâu vào trong bạn; đó là cách duy nhất để biết cái gì đó của nó.

Jesus nói: Ăn ta đi. Đêm cuối cùng, khi ông ấy nói lời  tạm  biệt  với  các  đệ  tử  của  mình,  ông  ấy  bẻ  chiếc bánh mì ra và nói, "Đây là ta. Ăn ta đi, tiêu hoá ta đi. Và bất kì khi nào các ông ăn, và bất kì khi nào các ông bẻ bánh mì, nhớ lấy." Và thế rồi ông ấy đưa rượu cho các đệ tử của mình và nói, "Đây là máu của ta - uống ta đi, và bất kì khi nào các ông uống rượu, nhớ tới ta."

Vâng, nó là chất nuôi dưỡng của linh hồn, do đó là bánh  mì;  và  vâng,  nó  là  rượu,  bởi  vì  nó  làm  bạn  ngất ngây với điều thiêng liêng.

lại gần tôi hơn đi, Geetam! Vứt áo giáp của bạn đi, vứt  đề  phòng  của  bạn  đi.  Vứt  tâm  trí  bạn  đi.  Quên  bản thân bạn ngày một nhiều hơn để cho bạn có thể tới ngày một gần hơn. Trong thân mật đó cái gì đó nhất định diễn ra.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa thầy kính yêu,

Tôi  đã cố  gắng  cả  đời  mình  để  sống  cuộc  sống  tôn giáo, nhưng thế rồi sao tôi vẫn khổ?

Nand  Kishor,  cuộc  sống  tôn  giáo  không  thể  nào được cố gắng. Bất kì cái gì bạn đã từng làm nhân danh tôn giáo đều phải đã từng là cái gì đó khác rồi. Tôn giáo không phải là nỗ lực, nó là tâm thức. Nó không phải là thực  hành,  nó  là  nhận  biết.  Nó  không  phải  là  việc  trau dồi; bạn không thể trau dồi nó được - cuộc sống tôn giáo chẳng liên quan gì tới cá tính.

Cá  tính  có  thể  được  trau  dồi.  Cá  tính  là  đạo  đức; ngay cả người phi tôn giáo cũng có thể trau dồi nó. Thực ra người phi tôn giáo còn có nhiều cá tính hơn cái gọi là người  tôn  giáo,  bởi  vì  người  tôn  giáo  cứ  tin  rằng  mình có thể hối lộ Thượng đế, hay ít nhất người đó có thể hối lộ  tu  sĩ  của  Thượng  đế,  và  người  đó  sẽ  tìm  được  cách nào đó để đi vào thiên đường. Nhưng người phi tôn giáo phải tự chịu trách nhiệm về cuộc sống của mình, hướng tới bản thân mình. Không có Thượng đế, không có tu sĩ, không  có  ai  trả  lời  cho  người  đó;  người  đó  trả  lời  cho chính bản thân mình. Người đó có nhiều cá tính hơn.

Tôn giáo chẳng liên quan gì tới cá tính cả. Thực ra, người tôn giáo thực sự là tuyệt đối vô cá tính. Nhưng cố hiểu từ 'vô cá tính'; nó không ngụ ý không có cá tính, nó ngụ ý cá tính linh động. Người đó sống từ khoảnh khắc
sang  khoảnh  khắc,  đáp  ứng  với  tình  huống  mới,  thách thức mới, không có câu trả lời sẵn.

Cái gọi  là  con  người  của  cá  tính  có  câu  trả  lời  sẵn. Người đó chẳng bao giờ bận tâm thách thức là gì, người đó cứ đáp ứng theo cách cũ, đã biết. Do đó người đó bao giờ cũng  thất  bại  và  đó  là  khổ  của người  đó.  Người  đó chẳng bao giờ hài hoà với sự tồn tại; người đó không thể thế được, bởi vì người đó quan tâm nhiều tới việc giữ cá tính của mình hơn là sống hài hoà với sự tồn tại. Điều đã đúng  hôm  qua  có  thể  không  đúng  hôm  nay,  và  điều  là đúng  khoảnh  khắc  này  có  thể  không  đúng  vào  khoảnh khắc  tiếp.  Và  con  người  của  cá  tính  đã  cố  định  ý  niệm về cái gì là đúng và cái gì là sai; sự cố định của người đó là vấn đề.

Nand  Kishor,  điều  đó  phải  đang  làm  bạn  khổ  đấy. Bạn không linh hoạt, bạn không thể hiện hữu. Cái gọi là con người của cá tính tuyệt đối không linh hoạt. Người đó  giống  như  mẩu  gỗ  khô.  Người  đó  không  giống  như cây  xanh  rung  rinh  theo  gió,  nhảy  múa  cùng  gió,  cúi mình để gió thổi qua và rồi đứng dậy.

Con người tôn giáo thực giống như cây xanh - thực ra,  giống  cỏ  xanh  hơn.  Đó  là  cách  Lão  Tử  định  nghĩa con người tôn giáo: người đó giống như cỏ. Để gió tới, và cỏ uốn mình, nằm rạp trên đất, chẳng tranh đấu gì với gió cả. Tại sao tranh đấu với nó? Chúng ta là một phần của  một  đơn  vị  hữu  cơ;  gió  không  phải  là  kẻ  thù  của chúng ta. Cỏ cúi rạp mình; gió đi qua và cỏ trở lại nhảy múa. Gió đã là sự giúp đỡ rồi, nó lấy đi mọi bụi bặm. Cỏ xanh hơn, tươi hơn, nó tận hưởng toàn thể trò chơi cùng gió.

Nhưng   cây   lớn,   bản   ngã,   cứng   rắn,   cứng   nhắc, không  thể  nào  cúi  mình  được,  sẽ  đổ  kềnh  trong  gió
mạnh và sẽ không thể nào đứng dậy được nữa; nó nhất định khổ. Con người của cá tính bao giờ cũng khổ. Sung sướng  duy  nhất  của  người  đó  là  ở  chỗ  người  đó  là  con người của cá tính, có vậy thôi. Và cá tính có liên quan gì tới tôn giáo? Bạn có thể ăn cái gì đó, bạn có thể không ăn cái gì đó; bạn có thể uống cái gì đó, bạn có thể không uống  cái  gì đó;  bạn  có  thể hút  thuốc, bạn  có  thể không hút  thuốc...  Những  điều  tầm  thường  thế  được  coi  là  có giá  trị  mênh  mông  đấy!  Và  bạn  thực  hành  nó  -  và  bạn ngụ ý gì bởi việc thực hành nó?

Nand Kishor, đó phải là kìm nén - và người kìm nén nhất định khổ, bởi vì mọi cái người đó đã kìm nén đang tranh  đấu  bên  trong  người  đó  để  quay  lại,  để  có  quyền lực lần nữa. Và cho dù bạn đã kìm nén nó, nó cứ kéo sợi dây  của  bạn  từ  vô  thức.  Nó  sẽ  giữ  bạn  bao  giờ  cũng trong  xung  đột,  rối  loạn  bên  trong;  cuộc  nội  chiến  tiếp diễn bên trong bạn. Bạn sẽ vẫn còn căng thẳng, lo âu, lo lắng  và  bao  giờ cũng  sợ hãi  - bởi  vì  bạn  biết  kẻ thù  có đó  -  rằng  bạn  đã  kìm  nén  và  kẻ  thù  đang  cố  gắng  mọi khoảnh khắc để báo thù. Và có một điểm bên ngoài mà bạn không thể kìm nén được thêm nữa bởi vì bạn không thế chứa được  thêm  nữa;  có  giới  hạn  cho  mọi  thứ.  Thế thì mọi thứ bạn đã kìm nén bùng nổ, giống như mủ rỉ ra từ bạn.

Đây  là  điều  chúng  ta  đã  từng  nói  là  trạng  thái  của người tôn giáo - cá tính bị kìm nén này.

Cách tiếp cận của tôi là khác toàn bộ. Tôi không nói rằng bạn có thể thực hành tôn giáo và tôi không nói rằng tôn giáo có liên quan gì tới ý thức hệ bình thường, đạo đức, thanh tẩy này.

Một  kẻ  ăn  xin  lấm  lem,  râu  ria  xồm  xoàm,  với  con mắt đỏ ngầu và răng đã mất một nửa, hỏi xin Hogan một hào.   "Ông   có   uống   rượu,   hút   thuốc   hay   đánh   bạc không?" người Ai len hỏi.

"Thưa ông," kẻ lang thang nói, "Tôi không chạm tới một giọt rượu, không hút thuốc lá bẩn, hay bận tậm tới việc đánh bạc xấu."

"Được  đấy,"  Hogan  đáp.  "Nếu  ông  về  nhà  cùng  tôi thì tôi sẽ cho ông một đô la."

Khi họ đi vào nhà, bà Hogan kéo chồng sang bên và rít lên, "Ông dám đem cái hạng người trông khủng khiếp đó về nhà mình sao!"

"Em  yêu  ơi,"  Hogan  nói,  "Anh  chỉ  muốn  em  thấy một  người  sẽ  thế  nào  nếu  người  đó  không  uống  rượu, không hút thuốc hay không đánh bạc."

Những người này không phải là người tôn giáo.

Bạn nói, Nand Kishor, "Tôi đã cố gắng cả đời mình
để sống cuộc sống tôn giáo."

Bạn đã làm phí hoài cuộc sống của mình! Đừng làm phí hoài nó thêm nữa. Tôn giáo không phải là cái gì đó để được cố gắng. Bạn biết gì về tôn giáo?

Ngoại  trừ  trong  thiền  sâu,  người  ta  không  bao  giờ bắt  gặp  tôn  giáo.  Nó  không  được  viết  trong  Gita  và  nó không được viết trong Koran. Nó không được viết ở đâu cả - bởi vì nó không thể được viết ra. Cái được viết ra là đạo đức. Cái được viết ra là, "Bạn phải làm cái này, bạn phải  không  làm  cái  kia"  -  "phải"  và  "phải  không."  Tôn giáo chẳng liên quan gì với mọi điều đó.

Tôn giáo về căn bản là khoa học của việc tạo ra tâm thức  trong  bạn.  Trở  nên  có  tính  thiền  hơn  đi,  trở  nên  ý thức hơn đi. Từ tâm thức đó một cá tính rất linh hoạt, tự phát  được  sinh  ra,  cái  thay  đổi  mọi  ngày  theo  tình huống,  cái  không  bị  gắn  với  quá  khứ,  cái  không  giống như  cái  gì  đó  được  làm  sẵn.  Ngược  lại,  nó  là  tính  đáp ứng  -  khả  năng  đáp  ứng  với  thực  tại  từ  khoảnh  khắc sang khoảnh khắc. Nó tựa tấm gương; nó phản xạ bất kì cái  gì  đang  là  hoàn  cảnh,  và  từ  phản  xạ  đó,  hành  động được sinh ra. Hành động đó là hành động tôn giáo.

Bạn không biết gì về tôn giáo cả, Nand Kishor. Làm sao bạn có thể thực hành được nó?

Và bạn nói, "Sao tôi vẫn khổ?"

Bất  kì  cái  gì  bạn  đã  thực  hành,  bạn  đều  phải  thực hành  với  tham  lam,  để  đạt  tới  cái  gì  đó.  Bạn  phải  chờ đợi rằng hạnh phúc lớn đang sắp mưa rào lên bạn, rằng Thượng  đế  sắp  thưởng  cho  bạn,  rằng  bạn  sẽ  được  làm thành người giầu nhất trên thế giới hay bạn sẽ trở thành rất  nổi  tiếng  -  một  thánh  nhân  lớn,  cái  gì  đó  kiểu  như thế.  Bạn  đã  không  yêu  tôn  giáo,  bạn  đã  dùng  tôn  giáo như phương tiện để đạt tới cứu cánh nào đó khác; bằng không câu hỏi này chẳng bao giờ nảy sinh.

Người  tôn  giáo  không  thể  nói,  "Sao  tôi  vẫn  khổ?" bởi  vì  người  đó  biết,  "Nếu  mình  khổ,  điều  đó  nghĩa  là mình không có tính tôn giáo."

Khổ  là  sản  phẩm  phụ  của  vô  ý  thức.  Nếu  bạn  có  ý thức, khổ biến mất. Không phải là nó là phần thưởng; nó chỉ  là  kết  quả  đơn  giản  của  có  ý  thức.  Đem  ánh  sáng, đèn,  vào  nhà,  và  bóng  tối  biến  mất.  Đó  không  phải  là phần  thưởng  từ  Thượng  đế  -  không  phải  là  ngài  thấy rằng  bạn  đã  đem  ánh  sáng  vào,  bây  giờ  bạn  phải  được
thưởng và bóng tối phải bị loại bỏ. Không, đó là luật tự nhiên:  aes  dhammo  sanantano  -  đây  là  luật  vĩnh  hằng. Đem ánh sáng vào và bóng tối biến mất, bởi vì bóng tối không có sự tồn tại riêng của nó; nó chỉ là việc thiếu ánh sáng.

Khổ là việc thiếu ý thức. Cho nên không thể nào có ý  thức  mà  khổ  được;  không  ai  đã  bao  giờ  có  khả  năng làm  điều  đó  mãi  cho  tới  giờ.  Nếu  bạn  có  thể  làm  được điều  đó,  bạn  sẽ làm điều  gì  đó  lịch sử,  điều  gì  đó chưa từng được nghe tới, điều gì đó không thể nào hiểu được. Bạn sẽ làm phép màu mà không vị phật nào đã từng có khả  năng  làm  được.  Bạn  không  thể  làm  được  điều  đó; điều đó là không thể được, điều đó không có trong bản tính của mọi vật. Làm sao bạn có thể giữ được bóng tối, nữa,  với  đèn  đang  cháy  sáng  trong  phòng  bạn?  Bạn  có thể giữ bóng tối, thế thì bạn phải tắt đèn đi; bạn không thể giữ chúng cả hai cùng nhau được, sự cùng tồn tại là không thể được.

Nếu bạn khổ, điều đó đơn giản chỉ ra bạn đã không hiểu tôn giáo là gì và bạn đã cố gắng cái gì đó khác nhân danh tôn giáo. Bạn đã cố gắng là nhà đạo đức, nhà luân lí.  Bạn  đã  cố  gắng  tạo  ra  cá  tính.  Tại  sao?  Để  làm  gì? Bởi vì cá tính được ca ngợi, bởi vì xã hội kính trọng cá tính. Nó là trò bản ngã - rất tinh vi, nhưng trò bản ngã tất cả đều là một.

Và  bản  ngã  tạo  ra  khổ.  Cái  gọi  là  thánh  nhân  của bạn  tất  cả  đều  khổ.  Tôi  đã  bắt  gặp  hàng  nghìn  thánh nhân của bạn - trong Hindu giáo, Jaina giáo, Phật giáo, Mô ha mét giáo, Ki tô giáo - và họ tất cả đều khổ. Họ tất cả đều hi vọng được thưởng sau cái chết.

Tôn giáo thực là ngay tức khắc: ở đây bạn trở nên ý thức và ngay lập tức khổ biến mất. Bạn không cần chờ
đợi kiếp sống khác, thậm chí bạn không cần chờ đợi tới ngày mai.

Và đó là điều Phật ngụ ý khi ông ấy nói: Chóng làm việc thiện. Việc thiện nhất là có ý thức - bởi vì mọi việc thiện  khác  đều  được  sinh  ra  từ  nó.  Có  ý  thức  là  cội nguồn của mọi điều thiện, mọi đức hạnh.

Câu hỏi thứ ba:

Thưa thầy kính yêu,

Khi  tôi  nghe  thầy  nói  về  yêu  và  thiền,  hay  dục  và chết,  nói  chúng  là  hai  mặt   của   cùng   một   năng lượng,  cái  gì  đó  trong  tôi  biết  nó  là  đúng.  Nhưng, mặc  dầu  bị  hấp  dẫn  bởi  cả  hai  khía  cạnh,  tôi  cảm thấy bản thân mình vẫn bị treo vào ý tưởng là tôi chỉ có  thể  tiếp  cận  tới  một  phía  vào  mỗi  lúc.  Thực  ra liệu  có  cách  để  ở  tại  điểm  gặp  gỡ  của  các  cực  này không nơi chúng có thể được cảm thấy như một?

Prem  Asang,  lúc  bắt  đầu  bao  giờ  cũng  phải  từ  một phía, từ một mặt; lúc bắt đầu bạn không thể xoay xở đi vào  từ  cả  hai  cửa  được.  Nếu  ngôi  đền  có  hai  cửa  bạn không thể đồng thời đi vào từ cả hai cửa được.

Bạn  sẽ  xoay  xở  điều  đó  thế  nào?  Nhưng  không  có nhu cầu đi vào từ hai cửa đồng thời; một cửa là đủ. Bằng việc  đi  vào  qua  cửa  này  bạn  đã  đạt  tới  điện  thờ  bên trong. Những người đã đi vào từ cửa kia, họ cũng đạt tới cùng  điện  thờ  bên  trong.  Sự  gặp  gỡ  xảy  ra  trong  kinh nghiệm bên trong nhất.

Dù bạn đi vào từ yêu hay từ thiền không thành vấn đề - bạn đạt tới cùng một điểm. Cùng một điểm của vô ngã được đạt  tới  qua  yêu  và  qua  thiền.  Cùng  một  điểm tâm trí biến mất được đạt tới bằng yêu và bằng thiền, và cùng một điểm của việc vượt ra ngoài thời gian được đạt tới bằng cả hai. Kết quả tối thượng là một, cho nên bạn không cần lo nghĩ.

Bạn không đi vào từ cả hai cửa. Nếu bạn cố gắng đi vào từ cả hai cửa bạn sẽ không có khả năng đi vào thậm chí  từ  một  cửa,  bởi  vì  bạn  sẽ  lấy  một  bước  đi  vào  cửa này, thế rồi bạn sẽ chạy xô sang cửa kia; bạn sẽ lấy một bước đi vào cửa kia và bạn sẽ chạy xô lại để đi vào cửa đầu.  Và  bạn  sẽ  cứ  chạy  giữa  hai  cửa  này  ở  bên  ngoài đền. Nhưng đây là điều ngớ ngẩn, không cần!

Nếu một người đi vào từ cửa yêu mà bỏ lỡ cái gì đó mà  người  đi  vào  từ  cửa  thiền  thu  được,  hay  ngược  lại, thế thì sẽ có vấn đề - nhưng họ cả hai đều đạt tới cùng một điểm.  Từ  cả  hai cực họ đều  đi tới cùng chỗ giữa... và điểm giữa đó là điểm của siêu việt.

Đừng  lo  rằng  bạn  chỉ  có  thể  tiếp  cận  từ  một  phía mỗi lúc. Bạn đạt tới điện thờ bên trong nhất, thế thì mọi phía  đều  là  của  bạn.  Yêu,  và  bạn  sẽ  biết  thiền  là  gì; thiền, và bạn sẽ biết yêu là gì.

Yêu là dành cho những người có năng lượng hướng ngoại  tự  nhiên,  còn  thiền  là  dành  cho  những  người  có năng lượng hướng nội tự nhiên. Thiền nghĩa là ở với bản thân  bạn  trong  vui  vẻ vô  cùng,  tận  hưởng  sự  một  mình của bạn. Yêu nghĩa là ở cùng với người khác, tận hưởng sự  cùng  nhau.  Thiền  giống  như  chơi  độc  tấu  sáo;  yêu giống  như  hai  nhạc  cụ  cùng  chơi  với  nhau  trong  nhịp điệu sâu sắc - sáo với đàn tabla. Đó là jugalbandi - đó là
giao  cảm  giữa  hai  nhạc  cụ  đi  cùng  nhau  tay  trong  tay, nhảy múa cùng nhau.

Có những người sẽ thấy dễ dàng đi tới bản thân họ qua người khác; đó là con đường dài hơn chút ít, yêu là con  đường  dài  hơn  chút  ít,  nhớ  lấy,  nhưng  đẹp  mênh mông,  bởi  vì  trên  đường  có  cây  đẹp  và  hoa  và  chim. Thiền  là  con  đường  ngắn  nhất  có  thể  có  bởi  vì  bạn không đi đâu cả; bạn đơn giản nhắm mắt lại và chìm sâu vào trong bản thể riêng của mình - nơi bạn đã hiện hữu.

Yêu  là  đi  tới  bản  thân  bạn  bằng  người  khác,  qua người  khác;  thiền  là  đi  tới  bản  thân  bạn  một  cách  trực tiếp,  tức  khắc.  Nhưng  điều  đó  có  hơi  khô  khan  bởi  vì không  có  đường  -  không  có  cây  cối  trên  đường,  không chim  chóc,  không  mặt  trời  lên,  không  mặt  trời  lặn, không trăng, không sao. Nó có cái đẹp của riêng nó: cái đẹp  của  sa  mạc.  Bạn  đã  từng  tới  sa  mạc  chưa?  Cái  im lặng,  im  lặng  vĩnh  hằng  của  sa  mạc...  cát  trải  rộng  tới vĩnh  hằng...  sự  thuần  khiết,  sự  sạch  sẽ.  Vâng,  đó  là  cái đẹp của thiền.

Điều  đó  tuỳ  thuộc  vào  bạn:  có  những  người  yêu  sa mạc. Nhiều nhà huyền môn Ki tô giáo đã đi ra sa mạc và đã đạt tới Thượng đế trong sa mạc. Đi tới sa mạc chỉ là biểu tượng của việc đi vào thiền.

Bạn  phải  quan  sát  bản  thân  mình,  bất  kì  cái  gì  lôi cuốn bạn. Trong xem xét tối thượng cả hai là một nhưng trên đường cả hai lại khác - bài ca khác, âm nhạc khác, hương vị khác. Nhưng mọi người là khác nhau.

Có hai kiểu người: nam tính và nữ tính. Kiểu nữ tính sẽ thấy dễ dàng đi qua tình yêu. Và nhớ: với 'nữ tính' tôi không  ngụ  ý  nữ  giới;  đàn  ông  có  thể  có  kiểu  nữ  tính. Chaitanya   có   kiểu   nữ   tính,   cũng   giống   như   Meera;
không  có  khác  biệt  trong  kiểu  của  họ.  Meera  là  nữ, Chaitanya là nam, nhưng kiểu của họ là một; cả hai đều có  kiểu  nữ  tính,  cả  hai đều  đi  qua  tình  yêu.  Cả hai đều cần Krishna; chỉ qua Krishna họ mới có thể đạt tới bản thân mình.

Và  theo  cùng  cách,  với  'nam  tính'  tôi  không  ngụ  ý nam  giới.  Mahavira  và  nhà  nữ  huyền  môn  vĩ  đại  của Kashmir, Lalla, cả hai đều đích xác là một - cả hai đều có  kiểu  nam  tính.  Mahavira  sống  trần,  Lalla  cũng  sống trần. Bà ấy là nhà nữ huyền môn duy nhất đã sống trần. Cả hai đều có cùng kiểu, kiểu thiền.

Kiểu nam sẽ thấy dễ đi trực tiếp vào bản thân mình hơn;  kiểu  nữ  sẽ thấy  dễ đi  qua  người  khác  hơn. Không kiểu nào cao hơn hay thấp hơn bởi vì cả hai đều đạt tới cùng một nơi.

Cho nên, Asang này, quan sát, tìm ra kiểu riêng của bạn đi, và đi theo tương ứng. Và đừng lo lắng rằng bạn không thể xoay xở được cả hai mặt cùng nhau; chẳng ai đã bao giờ làm được. Vâng, vài người đã thử, nhưng họ tất cả đều thất bại; không ai đã bao giờ thành công.

Tất  nhiên,  có  một  cách...  nếu  bạn  muốn  biết  cả  hai cách. Thế thì cách có thể duy nhất đã được Ramakrishna thử: trước hết bạn đi vào mặt này, cửa này, đạt tới điện thờ bên trong nhất, thế rồi quay lại và đi vào lần nữa từ cửa kia. Điều đó là tốt khi có liên quan tới thực nghiệm khoa học, chỉ để chắc chắn liệu người khác cũng đạt tới cùng  chỗ  hay  không.  Ramakrishna  đã  thử  mọi  tôn  giáo có thể.

Và một khi bạn đã đạt tới điện thờ bên trong, mọi sự đều dễ dàng hơn. Nếu bạn phải mất nhiều năm để đạt tới từ cửa thứ nhất, từ cửa thứ hai sẽ chỉ mất vài ngày, bởi
vì thực ra bạn đã đạt tới đích rồi; bạn đơn giản thử cách khác, liệu nó có đạt tới hay không.

Nếu   bạn   làm   thực   nghiệm   nào   đó   kiểu   như Ramakrishna,  Asang  này,  thế  thì  điều  đó  hoàn  toàn được. Nhưng thế nữa ngay cả Ramakrishna cũng không thể đi vào hai cửa cùng lúc, đồng thời; điều đó là không thể  được.  Trước  hết  bạn  đi  vào  cửa  này,  đạt  tới,  kinh nghiệm;  thế  rồi,  nếu  bạn  quan  tâm...  Thực  ra,  chẳng  ai quan  tâm  nữa  đâu.  Tại  sao?  Để  làm  gì?  Bạn  đã  đạt  tới rồi  -  và  bạn  có  thể  thấy  mọi  người  đang  tới  từ  cửa  kia nữa;  không  có  nhu  cầu  cho  bản  thân  bạn  đi  và  thực nghiệm.

Bạn  sẽ  gặp  ở  đó  Meera  và  Mahavira,  cả  hai  ngồi cùng  nhau.  Bạn  sẽ  gặp  ở  đó  Lão  Tử  và  Krishna  và Mohammed và Christ ngồi cùng nhau... nhấm trà và tán gẫu! Cái gì khác còn lại?

Nhưng  nếu  bạn  quan  tâm,  nếu  bạn  muốn  thực  sự truy  tìm  liệu  đường  khác  cũng  có  đi  tới  cùng  chỗ  hay không, bạn sẽ phải đi ra và đi qua con đường khác. Và con đường khác bây giờ sẽ dễ dàng hơn bởi vì tâm thức của bạn đã ở bên trong; chỉ thân thể bạn sẽ đi ra. Và bạn có thể đi qua người khác và bạn có thể thấy...

Ramakrishna  đã  làm  một  thực  nghiệm  lớn  lao:  ông ấy đã chứng minh, về mặt tồn tại, rằng mọi tôn giáo đều bình đẳng. Điều đó đã được nói trước đây, nhưng không ai  đã  chứng  minh  nó  về  mặt  tồn  tại;  nó  đã  là  suy  luận logic. Nhưng Ramakrishna đã đi, về mặt thực hành, vào trong mọi phương pháp có thể và đạt đi đạt lại tới cùng trạng thái.

Ramakrishna    báo    trước    một    viễn    kiến    mới, Ramakrishna  bắt  đầu  một  pha  mới.  Sau  Ramakrishna,
thực ra, không nên có nhiều tôn giáo thế - cho dù sự đa dạng  là  đẹp,  sự  đối  kháng  nên  biến  mất;  người  Hindu giáo không nên đánh người Mô ha mét giáo - bởi vì con người này Ramakrishna đã đạt tới cùng kinh nghiệm từ mọi tôn giáo.

Asang, nếu  bạn quan tâm tới việc làm thực nghiệm nào đó như Ramakrishna, thế thì điều đó là được; bằng không sẽ không cần phải lo nghĩ. Đi vào từ một cửa và bạn đã đi vào từ mọi cửa.

Câu hỏi thứ tư:

Và khi bản thể bạn đóng trong vô ý thức, khí tanh và chết đó, mùi hôi đó, bóng tối đó là khổ đấy. Điều đó nữa cũng  là  bản  chất,  bởi  vì  bây  giờ  không  khí  trong  lành không  thể  chảy  qua  bạn  được;  cửa  ra  vào,  cửa  sổ  của bạn tất cả đều bị đóng lại rồi. Bây giờ tia sáng mặt trời không thể vào tới bên trong bạn được. Bạn không sẵn có cho  mưa,  cho  gió,  cho  mặt  trời.  Bạn  đã  trở  nên  bị  biệt lập  với  sự  tồn  tại.  Bạn  đã  trở  thành  một  đơn  tử,  không cửa sổ. Bạn đã trở nên bị bao bọc, hoàn toàn bị đóng kín trong  cái  ngã  riêng  của  mình,  trong  bản  ngã  riêng  của mình.  Bạn  đã  ngắt  bản  thân  mình  khỏi  sự  tồn  tại  phúc lạc, đẹp mênh mông này; do đó, có khổ. Nó không thực là kết quả đâu; nó là bản thân vô ý thức, cái tên khác cho nó.

Thưa thầy kính yêu,

Khi thầy nói về điều thiện, điều ác và nghiệp kết quả của  chúng,  thầy  có  nói  rằng  hành  động  có  ý  thức mang phúc lạc cố hữu và hành động vô ý thức mang đau đớn cố hữu, hay có cái gì đó hơn nữa cho nó? Cũng  vậy,  liệu  nó  có  tuân  theo  rằng  mọi  phúc  lạc đều là kết quả của ý thức và mọi đau khổ đều là kết quả của vô ý thức không?

Prem Vidya, không có gì hơn cho nó đâu. Nó là hiện tượng đơn giản: ý thức về bản chất là phúc lạc. Phúc lạc không  phải  là  kết  quả;  nó  là  có  sẵn  trong  tâm  thức  rồi. Nó  không  tới  từ  bên  ngoài;  nó  nở  hoa  bên  trong  tâm thức. Nó là hương thơm của việc nở hoa tâm thức. Khi hoa  hồng  của  tâm  thức  mở  ra,  hương  thơm  của  nó  là phúc lạc.

Và mọi người đang sống một cách vô ý thức, nhưng họ không thấy ra điều đó. Họ cứ nói họ đang sống trong khổ  và  họ  muốn  không  sống  trong  khổ,  nhưng  họ  bao giờ cũng đổ trách nhiệm lên cái gì đó khác, ai đó khác. Hoặc đó là số mệnh hoặc đó là xã hội, cấu trúc kinh tế, nhà nước, nhà thờ, vợ, chồng, mẹ - nhưng bao giờ cũng là ai đó khác.

Tôn  giáo  bắt  đầu  trong  cuộc  sống  của  bạn  khi  bạn nhận  lấy  trách  nhiệm  về  bản  thân  mình.  Nhận  trách nhiệm  về  khổ  của  bạn  là  bắt  đầu  của  thay  đổi,  bởi  vì ngay cả chấp nhận rằng "Tôi chịu trách nhiệm về bất kì cái gì tôi đang là," là bắt đầu của ý thức. Bạn đang thoát ra  khỏi  trạng  thái  say  sưa  mà  bạn  đã  sống  hàng  thế  kỉ trong đó.

Poteen là một loại rượu lậu  Ai len có thể làm thủng lỗ tấm kim loại. Sau khi uống nửa lít rượu này Flaherty thấy nhiều con vật trong phòng mình tới mức anh ta đặt
một  biển  báo  cho  ngôi  nhà  của  mình,  Vườn  bách  thúc của Flaherty.

Viên hạ sĩ cảnh sát địa phương tới để cãi lí với anh ta  và  chẳng  mấy  chốc  anh  ta  đã  mời  ông  ấy  uống  một cốc  Mountain  Dew.  Khi  viên  cảnh  sát  loạng  choạng bước ra ba mươi phút sau đó, ông ta giơ tay lên để yêu cầu  im  lặng  mặc  dù  chẳng  có  ai  cả.  "Tất  cả  đều  được phải không các ngài. Điều tồi tệ nhất qua rồi. Anh ta đã bán cho tôi nửa số voi."

Bạn đang sống trong trạng thái say mèm. Bạn không cần rượu - rượu đang tuần hoàn trong máu bạn rồi. Ban không  cần  marijuana,  LSD,  mescaline,  không  -  bạn  đã bị  nhồi  đầy  bằng  nó  rồi.  Bạn  được  sinh  ra  vô  ý  thức! Nhưng bởi vì mọi người khác đều giống bạn, bạn chưa bao giờ nhận biết về điều đó.

Chỉ khi việc thức tỉnh bắt đầu xảy ra trong bạn, thế thì bạn trở nên nhận biết, một cách tương đối, rằng mãi cho tới giờ bạn đã sống trong một loại giấc ngủ nào đó, rằng bạn đã từng là người vừa ngủ vừa đi, người mộng du, rằng bất kì cái gì bạn đã làm cho tới giờ đều đã làm một cách vô ý thức. Và bởi vì bạn đã làm mọi thứ một cách  vô  ý  thức  và  đi  một  cách  mù  quáng  trong  cuộc sống,  như  mẩu  gỗ  trôi  dạt, chẳng  có  cảm giác về chiều hướng, chẳng có ý tưởng mình đang đi đâu, chẳng có ý tưởng  mình  là  ai,  làm  sao  bạn  có  thể  hi  vọng  phúc  lạc được? Bạn chỉ có thể khổ, nhiều hay ít.

Khi  bạn  ít  khổ  hơn  một  chút  bạn  gọi  nó  là  hạnh phúc.  Nó  không  thực  là  hạnh  phúc,  nhưng  ít  khổ  hơn bình  thường.  Khi  cái  ít  đó  thành  quá  nhiều,  bạn  đi  vào đau  khổ.  Nhưng  đây  tất  cả  đều  là  mức  độ  khổ  của  bạn
thôi,  lúc  thì  ít,  lúc  thì  nhiều,  nhưng  bạn  vẫn  còn  chưa biết tới hạnh phúc. Vâng, bạn đã biết tới hoan lạc...

Hoan lạc là khi bạn quên mất khổ của bạn. Khổ vẫn còn  đó  -  bạn  quên  nỗi  khổ  của  mình  thôi.  Bạn  đi  xem phim,  bạn  trở  nên  bị  tập  trung  vào  phim,  bạn  trở  nên tham gia vào câu chuyện đó, tới mức bạn quên mất bản thân mình, tới mức trong hai, ba giờ bạn cứ dường như là không có đó. Nhưng bên ngoài rạp chiếu phim bạn trở lại  cái  ta  thường  lệ  của  mình  và  cái  khổ  thường  lệ  của mình.

Ngu  xuẩn  là  ở  chỗ  bởi  vì  vô  thức  của  bạn  mà  bạn khổ,  và  khi  bạn  muốn  tránh  khổ  của  mình  bạn  uống rượu để cho bạn có thể quên đi nỗi khổ. Chính bởi vì vô ý thức mà bạn mới khổ; thế rồi bạn cố gắng trở nên vô ý thức hơn để cho bạn không cần biết rằng bạn khổ. Theo cách  này  bạn  cứ  đi  ngày  một  sâu  hơn  vào  trong  vô  ý thức. Và những trạng thái này của cơn mê bạn coi là rất, rất  vĩ  đại.  Đây  chỉ  là  những  khoảng  trống  khi  bạn  trở nên ngủ say, vô nhận biết toàn bộ tới mức bạn không thể nhớ được rằng bạn đang khổ.

Và  trong  những  trạng  thái  vô  ý  thức  này,  do  hoá chất  tạo  ra,  bạn  có  thể  tin  rằng  bạn  đang  có  hạnh  phúc nào đó, bạn có thể tưởng tượng; điều đó tất cả phụ thuộc vào tưởng  tượng  của  bạn. Nhiều người đã thực nghiệm với LSD - cảm giác phiêu diêu bay bổng nhất có được từ trước cho tới nay. Và kết quả của nhiều thực nghiệm là ở chỗ những người đang hi vọng rằng họ sẽ đạt tới phúc lạc lớn lao đi tới báo cáo họ đã đạt tới thiên đường và họ thấy  các  thiên  thần  và  ánh  sáng  và  mầu  sắc  và  những kinh nghiệm có tính thơ ca tuyệt vời. Và những người đi vào thực nghiệm với ý tưởng rằng điều này là sai, rằng điều  này  không  thể  cho  phúc  lạc  được,  rằng  điều  này
nhất định cho khổ, quay lại báo cáo rằng họ đã ở trong địa ngục và họ đã khổ quá chừng - họ đã chịu ngọn lửa địa ngục.

Lí do thật rõ ràng: bất kì cái gì bạn tưởng tượng đều bắt  đầu  có  vẻ  thật  dưới  tác  dụng  của  LSD.  Nếu  bạn chống  lại  nó,  nếu  bạn  tin  rằng  nó  là  ác,  bạn  sẽ  bắt  gặp quỉ.  Nó  đơn  giản  khuếch  đại  tưởng  tượng  của  bạn,  dù tưởng  tượng  là  bất  kì  cái  gì.  Nếu  nó  là  đen  tối,  thế  thì bạn rơi vào lỗ đen.

Nếu nó là đẹp thế thì, giống như Aldous Huxley, bởi vì ông ấy tin rằng LSD là khám phá tôn giáo mới nhất, rằng   LSD   có   thể   đưa   mọi   người   tới   cực   lạc,   tới samadhi....  Điều  Buddha  đã  đạt  tới  sau  sáu  năm  và Mahavira đạt tới sau mười hai năm, và Kabir và Nanak vân vân, sau nhiều năm vật lộn với vô ý thức để trở nên có ý thức, có thể được đạt tới qua LSD rất dễ dàng – chỉ phải dùng một lượng LSD rất nhỏ thôi.

Ông  ấy  đã  tin  rằng  sớm  hay  muộn  chúng  ta  sẽ tinh luyện  LSD  ngày  một  nhiều  hơn  và  chúng  ta  sẽ  tạo  ra trạng thái phiêu diêu tối thượng mà ông ấy gọi là soma, trong việc nhớ lại Vedas cổ - bởi vì trong Vedas người ta nói rằng các nhà tiên tri hay uống nước cam lồ nào đó có tên là soma raso, và nước cam lồ đó bắc cầu cho họ tới Thượng đế. Huxley nói trong tương lai sự phiêu diêu tối  thượng  sẽ  là  soma.  Bạn  có  thể  tự  tiêm  nó  vào  thân thể mình và bạn sẽ được mang tới thiên đường.

Bây giờ mọi điều này là cực kì ngu xuẩn! Điều này tất cả đều vô nghĩa. Nhưng Huxley là người chân thành. Điều  ông  ấy  nói  là  không  giả  dối;  ông  ấy  đã  kinh nghiệm nó qua LSD, bởi vì ông ấy đã tin vào nó. Chính niềm tin của ông ấy được phóng chiếu lên, chính tưởng tượng của ông ấy được khuếch đại lên.

Một  người  khác  có  cùng  sự  thành  thực đó,  Rahner, người  chống  lại  LSD  và  chống  lại  mọi  nếm  trải  phiêu diêu, đã đi tới với báo cáo đối lập: rằng LSD đưa bạn tới địa ngục, rằng nó tống bạn vào ngọn lửa địa ngục, rằng nó  tạo  ra  những  tra  tấn  tới  mức  bạn  không  thể  tưởng tượng  nổi  –  ngay  cả  Adolf  Hitler  cũng  không  thể  mơ được về chúng. Và ông ấy cũng thành thực. Cả hai đều đúng bởi vì cả hai đều bị tâm trí riêng của mình lừa dối.

Con  người  đã  vô  ý  thức  rồi;  bây  giờ  những  người này đang cố gắng làm cho mình thậm chí còn vô ý thức hơn, cứ dường như ngần ấy vô ý thức vẫn còn chưa đủ!

Vidya này, khi có liên quan tới chư phật, khi có liên quan  tới  tôi,  tâm  thức  không  thể nào được  đạt  tới  bằng bất kì hoá chất nào. Vô ý thức có thể được hoá chất tạo ta,  bởi  vì  vô  ý  thức  là  hiện  tượng  rất  thô,  thấp  hơn.  Ý thức là đỉnh cao nhất của sự trưởng thành, của việc mở ra,  của  việc  đi  về  nhà;  điều  đó  không  thể  có  được  qua hoá  chất.  Nó  là  có  thể  chỉ  nếu  bạn  cứ  mài  sắc  thêm thông minh của mình; nếu bạn cứ làm việc trên linh hồn chứng kiến của mình; nếu bạn ngày càng trở thành nhân chứng  cho  mọi  điều  bạn  làm,  cho  mọi  điều  bạn  nghĩ, cho  mọi  điều  bạn  cảm.  Nếu  bạn  khổ  -  như  mọi  người đều khổ - thế thì nhớ lấy, điều đó đơn giản chỉ ra bạn vô ý thức.

Đừng  tranh  đấu  với  khổ;  điều  đó  sẽ  chẳng  ích  gì. Bạn  có  thể  đẩy  khổ  từ  chỗ  này  sang  chỗ  nọ;  nó  sẽ  vẫn còn  đấy.  Đừng  đẩy  trách  nhiệm  lên  người  khác.  Đừng nói, "Bởi vì vợ này mà mình khổ; nếu mình đổi vợ mình sẽ không khổ." Bạn có thể cứ đổi - chẳng người đàn bà nào trên thế giới này sẽ làm cho bạn phúc lạc đâu. Nếu bạn  nghĩ,  "Chồng  này  là  nguyên  nhân  của  khổ  của mình," bạn có thể thay đổi...

Ở  Mĩ  mọi  người  đều  thay  đổi  rất  nhanh  chóng, nhưng  khổ  đang  phát  triển,  không  giảm  đi.  Bạn  có  thể đếm nỗi khổ của một người bằng việc biết bao nhiêu lần người  đó  đã  trải  qua  li  dị.  Càng  nhiều  li  dị  người  đó càng trở nên khổ hơn, bởi vì càng nhiều li dị, người đó càng trở nên vô vọng hơn.

Ở  một  nước  như  Ấn  Độ  bạn  có  thể  hi  vọng.  Bạn không  thể  li  dị  dễ  dàng  được;  phần  lớn  đất  nước  thậm chí  không  thể  quan  niệm  được  về  li  dị.  Cách  thức  duy nhất  để  gạt  bỏ  vợ  bạn  là  hi  vọng  vào  kiếp  sống  khác  - ngay  cả  thế  người  ta  cũng  chẳng  bao  giờ  biết!  Bạn  có thể  trở  nên  bị  móc  vào  lẫn  nhau  nhiều  tới  mức  ở  kiếp khác bạn cũng có thể tiếp tục. Và đặc biệt đàn bà cứ cầu nguyện  trong  các  đền  chùa,  "Xin  cho  con  cùng  người chồng đó nữa – trong hàng trăm kiếp sống!" Và nếu lời cầu nguyện của họ mà được đáp ứng thế thì chẳng có hi vọng  nào.  Nhưng  ít  nhất  người  ta  có  thể  trì  hoãn:  "Sau cái chết... Kiếp này bị kết thúc rồi, chẳng thể làm được gì cả. Bây giờ người đàn bà này hay người đàn ông này là số phận của mình." Cho nên chấp nhận điều đó đi và tự an ủi mình. Vẫn còn bằng lòng. Hi vọng điều tốt nhất và trông đợi điều tồi nhất!

Nhưng  ở  Ấn  Độ  mọi  người  dường  như  thoải  mái hơn  bởi  vì  họ  biết:  "Người  đàn  bà  này  đang  tạo  ra  rắc rối." Ít nhất điều này cũng là an ủi lớn: "Người đàn ông này đang tạo ra rắc rối." Nhưng ở Mĩ ngay cả hi vọng đó cũng là không thể được – mọi người đã đổi chồng và vợ nhiều lần thế.

Tôi đã nghe:

Một người đàn ông và một người đàn bà đang ngồi ăn  sáng  và  con  họ  chơi  trong  vườn  –  và  thế  rồi  đánh nhau bùng ra giữa lũ trẻ.

Người  vợ  nói,  "Trông  kìa!  Con  anh  và  con  em  đã hợp thành nhóm và chúng đang đánh con chúng ta!"

Một cậu bé, người nhỏ nhắn, đang ba hoa về bố nó, và nó nói, "Bố tao là người bố vĩ đại nhất có thể có."

Đứa bé khác nói, "Thế chưa là gì cả! Ông ấy đã từng là bố tao trước đây. Tao biết ông ấy - chúng tao đã đuổi ông ấy đi. Ông ấy kiểu cổ rồi, lạc hậu rồi; mày đã kiếm được ông bố dùng lại!"

Tôi đã nghe nói về một người đã đổi vợ đến tám lần, cứ hi vọng rằng lần này mình sẽ tìm thấy người đàn bà tốt hơn, người sẽ không tạo ra khổ, nhưng mỗi lần anh ta đều ngạc nhiên mà biết rằng mình đã tìm thấy cùng loại đàn bà đó lặp đi lặp lại.

Thực ra, nếu người chọn vẫn như cũ làm sao bạn có thể chọn cái gì đó khác được? Bạn rơi vào tình yêu với cùng  loại  đàn  bà  lặp  đi  lặp  lại,  bởi  vì  bạn  vẫn  còn  như cũ. Trạng thái có ý thức hay vô ý thức của bạn vẫn như cũ, tâm trí bạn vẫn như cũ. Ai sẽ chọn? Bạn rơi vào tình yêu  với  loại  đàn  bà  nào  đó  -  người  bước  đi  theo  cách này,  người  có  cái  loại  mũi  nào  đó  và  có  loại  tiếng  nói nào đó và khuôn mặt thân hình nào đó. Một kiểu đàn bà nào đó - một kiểu tâm lí nào đó cô ấy có - và bạn trở nên bị hấp dẫn tới cô ấy. Khi bạn lại gần hơn và sống cùng nhau  bạn  thấy  khổ.  Bạn  li  dị.  Bạn  lại  bắt  đầu  nhìn. Nhưng  bạn  vẫn  là  cùng  con  người  đó  -  bạn  sẽ  lại  tìm thấy cùng loại đàn bà. Làm sao bạn có thể tìm thấy loại
đàn bà khác được? Bạn sẽ không quan tâm tới loại khác đâu. Cùng loại đàn bà đó sẽ hấp dẫn bạn, sẽ làm bạn mê say,  và  bạn  sẽ  lại  vào  trong  cùng  cái  bẫy.  Chỉ  cái  tên thay đổi thôi, cái bẫy vẫn còn như cũ.

Đừng đổ trách nhiệm lên người khác; đó là điều giữ cho bạn khổ đấy. Nhận lấy trách nhiệm về phần mình đi. Bao giờ cũng nhớ, "Mình chịu trách nhiệm cho cuộc đời mình. Không ai khác chịu trách nhiệm cả. Cho nên nếu mình khổ thế thì mình phải nhìn vào tâm thức riêng của mình;  cái  gì  đó  là  sai  với  mình,  do  đó  mình  tạo  ra  khổ quanh mình."

Đây là sự bắt đầu, sự bắt đầu lớn lao, hạt mầm đầu tiên  của  biến  chuyển.  Bạn  đang  trở  nên  có  ý  thức  nếu bạn nhận trách nhiệm lên đôi vai riêng của mình. Bạn đã trở nên có ý thức; tia sáng đầu tiên đã xảy ra.

Vâng, Vidya: ý thức mang bản chất phúc lạc còn vô ý thức mang bản chất khổ. Không có gì nhiều hơn điều đó; điều đó rất đơn giản.

Luật của cuộc sống bao giờ cũng rất đơn giản. Chân lí  bao  giờ  cũng  rất  đơn  giản.  Chân  lí  không  huyền  bí, chân lí không bí truyền. Chân lí rất hiển nhiên - và bởi vì nó rất hiển nhiên, đó là lí do tại sao mọi người không thấy nó. Mọi người cứ bỏ lỡ điều hiển nhiên, mọi người cứ  bỏ  lỡ  điều  đơn  giản,  bởi  vì  họ  nghĩ  chân  lí  phải  rất phức  tạp.  Do  đó  họ  cứ  đi  tìm  cái  gì  đó  phức  tạp  -  và chân lí không phức tạp. Họ cứ nhìn ra xa xăm - và chân lí lại ở rất cận kề bên cạnh. Họ cứ nhìn vào những điều bí ẩn, vào những giáo lí huyền môn, huyền bí, bí truyền.

Và  có  những  người  cứ  khai  thác  bởi  vì  họ  biết  có những  người  không  thể được thoả mãn  bởi chân lí đơn giản. Họ viết rác rưởi nhưng theo cách mà nó có vẻ rất
huyền  diệu.  Họ  viết  theo  cách  bạn  không  thể  nào  hiểu thực sự được điều họ đang viết. Và mọi người nghĩ rằng nếu họ không thể hiểu được thế thì phải có bí ẩn lớn lao nào đó trong nó.

Chân lí là rất đơn giản, và bởi vì nó rất đơn giản nên bạn không nhìn vào nó. Bạn sẽ phải học, bạn sẽ phải trở nên nhận biết, về tính đơn giản và hiển nhiên của chân lí.  Không  có  gì  nhiều  hơn  cho  nó.  Nó  đơn  giản  là  thế này: ý thức là phúc lạc, vô ý thức là khổ.

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa thầy kính yêu,

Thầy nghĩ gì về chủ nghĩa cộng sản?

Raja,  tôi  không  nghĩ  về  những  điều  như  thế  -  thực ra, tôi không nghĩ chút nào! Tôi chắc chắn quan tâm tới công xã, nhưng không quan tâm tới chủ nghĩa cộng sản. Khoảnh  khắc  cái  gì  đó  trở  thành  "chủ  nghĩa"  nó  trở thành  nguy  hiểm.  Quan  niệm  về  công  xã  là  hay:  mọi người  sống  cùng  nhau  theo  cách  không  sở  hữu,  không sở hữu đồ vật cũng không sở hữu con người; mọi người sống cùng nhau, sáng tạo cùng nhau, mở hội cùng nhau, và  vẫn  cho  phép  nhau  có  không  gian  riêng;  mọi  người sáng  tạo  ra  bầu  không  khí  thiền  nào  đó,  bầu  không  khí yêu, và sống trong bầu không khí đó.

Tôi chắc chắn quan tâm tới ý niệm về công xã - nó đơn giản nghĩa là nơi việc giao cảm là có thể. Trong thế giới này không thể có giao cảm được. Ngay cả trao đổi
cũng không thể có, nói gì tới giao cảm! Trao đổi nghĩa là  đối  thoại  giữa  hai  tâm  trí  -  ngay  cả  điều  đó  cũng không  có  thể  được  -  còn  giao  cảm  nghĩa  là  gặp  gỡ  của hai trái tim. Nơi giao cảm là có thể, có công xã.

Quan niệm về gia đình bây giờ bị mục ruỗng rồi. Nó đã có tác dụng, nó đã làm xong công việc của nó, nó đã kết thúc. Không có tương lai cho gia đình. Thực ra, gia đình đã là một trong những nguyên nhân của thảm hoạ. Gia  đình  làm  cho  bạn  bị  đồng  nhất  với  một  nhóm  rất nhỏ - mẹ, bố, anh, chị, em - một nhóm rất nhỏ trở thành toàn  thể  thế  giới  của  bạn.  Con  người  cần  trưởng  thành đa dạng hơn.

Công xã nghĩa là đa dạng hơn: không chỉ bố bạn mà nhiều  bác,  không  chỉ  mẹ  bạn  mà  nhiều  cô.  Công  xã nghĩa  là  trẻ  em  sẽ  có  nhiều  người  hơn  để  học,  nhiều người  hơn  để  yêu,  nhiều  người  hơn  để  trở  nên  quen thuộc. Chúng sẽ trở nên giầu có hơn.

Các nhà tâm lí nói rằng khi đứa trẻ sống với mẹ và bố, đơn vị nhỏ của gia đình, nó biết người mẹ là đại diện của mọi tính đàn bà và người bố là đại diện của mọi tính đàn ông - điều này là sai, hoàn toàn sai. Bố nó không đại diện  cho  mọi  kiểu  và  mẹ  nó  không  đại  diện  cho  mọi kiểu.  Và  nó  dần  dần  trở  nên  bị  hội  tụ  vào  người  mẹ; người mẹ trở thành hoá thân của tính đàn bà.

Bây giờ sẽ có rắc rối! Toàn thể cuộc sống của nó sẽ đi  tìm  người  mẹ  nó  trong  vợ  nó  và  nó  sẽ  không  thấy người đó - và điều đó tạo ra khổ. Không người vợ nào sẽ là mẹ của nó, và điều đó sẽ là tìm kiếm sâu sắc của nó, tìm kiếm vô ý thức, bởi vì nó chỉ biết một người đàn bà. Đó  là  ý  niệm  của  nó  về  người  đàn  bà  thực,  về  đàn  bà phải thế nào. Và con gái bao giờ cũng đi tìm người bố, và không người chồng nào sẽ là bố cho cô ta.

Sự cố định này đang tạo ra căng thẳng và lo âu tâm lí lớn trên thế giới. Công xã nghĩa là bạn sẽ không bị cố định  nhiều  thế.  Bạn  nhìn  cậu  bé  Siddhartha  của  chúng ta!  Nhiều  ngày  nó  biến  mất  khỏi  người  mẹ;  nó  sống cùng các sannyasin khác trong nhiều ngày. Nó có nhiều bạn,  những  người  bạn  người  lớn;  đàn  bà,  đàn  ông.  Nó quay lại đạo tràng rất muộn ban đêm - hai giờ. Bận rộn thế! Laxmi đã gọi nó và hỏi nó, "Siddhartha, thế này thì quá  lắm  -  hai  giờ  sáng!  Con  phải  về  trước  mười  một giờ."

Nó nói, "Đây là qui tắc cho con hay cho tất cả? Qui tắc này áp dụng cho cả người lớn nữa chứ?"

Bây  giờ,  đây  là  trưởng  thành!  Nó  đang  trở  thành người  lớn!  Và  nó  nói,  "Vài  ngày  con  phải  ở  với  người khác nữa - họ mời con!" Bây giờ nó đang sống với nhiều gia đình. Nó sẽ trở nên nhận biết rằng mẹ nó không phải là  người  đàn  bà  duy  nhất  trên  thế  giới;  có  nhiều  người đàn  bà  khác.  Nó  sẽ  trở  nên  quen  thuộc  với  nhiều  khía cạnh  của  tính  đàn  bà.  Ý  tưởng  của  nó  về  đàn  bà  sẽ phong phú hơn, và có nhiều khả năng hơn là nó sẽ được hài lòng với người vợ hơn là khác thế. Nó biết nhiều chú bác  và  nhiều  bố.  Cái  nhìn  của  nó  về  đàn  ông  không tuyến tính, đó là đa chiều; nhất định là đa chiều.

Tôi quan tâm tới ý niệm về công xã bởi vì công xã sẽ  giúp  cho  mọi  người  gạt  bỏ  đi  nhiều  khó  chịu  tâm  lí mà sự giáo dục của chúng ta đã trao cho chúng ta. Việc giáo  dưỡng  mục  nát  thế,  cổ  hủ  thế!  Trong  năm  nghìn năm đã chẳng có thay đổi gì. Mọi thứ khác đã thay đổi - từ  xe  bò  kéo  chúng  ta  đã  đi  tới  máy  bay  phản  lực  - nhưng  khi  có  liên  quan  tới  cuộc  sống  con  người  cùng gia đình mục nát đó vẫn còn lại. Với con người chúng ta rất  chính  thống;  do  đó  chúng  ta  có  máy  móc  tốt  hơn
nhưng không có con người tốt hơn. Chúng ta có mọi thứ tốt  hơn  -  chỉ  con  người  là  không  tốt  hơn;  và  lí  do  là  ở chỗ về con người chúng ta rất chính thống và qui ước.

Công  xã  sẽ  thay  đổi  ý  niệm  về  gia  đình;  nó  sẽ  làm cho gia đình rất linh hoạt.

Mới  vài  ngày  trước  đây,  Bipin  tới  từ  Mĩ  và  anh  ấy nói, "Kì lạ thật! - sau mỗi một năm tôi tới và mọi đôi đã đổi  hết!  Mà  tôi  hay  nghĩ  tới  vài  đôi  bền  vững  -  chẳng hạn, Satya và Chaitanya, Sheela và Chinmaya. Ngay cả những  đôi  mà  tôi  nghĩ  là  sẽ  còn  bền  vững,  ngay  cả  họ cũng  không  còn  đó  nữa!  Những  tổ  hợp  người  mới  đã xảy ra." Anh ấy hỏi, "Thầy kính yêu của chúng ta đang làm gì vậy?"

Tôi chẳng làm gì cả - đây không phải là việc của tôi! Điều này nhất định xảy ra trong công xã. Mọi người sẽ trở nên linh động hơn, sẵn có hơn cho nhau, thương yêu hơn, có quan hệ hơn, ít sở hữu hơn.

Tôi  chắc  chắn  quan  tâm  tới  ý  niệm  về  công  xã, nhưng  không  quan  tâm  tới  chủ  nghĩa  cộng  sản.  Chủ nghĩa cộng sản là xấu. Chủ nghĩa cộng sản là bệnh dịch lớn. Nó biến khỏi thế giới càng sớm càng tốt. Nó đã phá huỷ những giá trị lớn lao - giá trị lớn lao nhất của tự do đã bị phá huỷ. Và chủ nghĩa cộng sản là phản tôn giáo.

Nếu chủ nghĩa cộng sản tiếp diễn, không có hi vọng về chư phật được sinh ra; nó sẽ không cho phép điều đó. Nếu Phật Gautam được sinh ra ở nước Nga Xô viết ông ấy  sẽ  bị  buộc  phải  sống  trong  nhà  thương  điên.  Đây không  phải  là  triển  vọng  tốt!  Ngay  cả  Jesus  Christ  sẽ thấy  mình  gặp  khó  khăn  hơn.  Họ  sẽ  không  đóng  đinh ông  ấy  đâu,  chắc  chắn  không,  nhưng  họ  sẽ  đẩy  ông  ấy vào nhà thương điên. Ông ấy sẽ bị tuyên bố là thần kinh
hay tâm thần bởi vì ông ấy nghe thấy tiếng nói; ông ấy nói  với  quỉ  và  Thượng  đế.  Điều  này  là  bệnh  thần  kinh, điều  này  tuyệt  đối  là  người  điên!  Ông  ấy  sẽ  bị  cho  sốc điện, nhớ lấy, không bị đóng đinh thêm nữa đâu.

Nếu  Jesus  lập  kế  hoạch  quay  lại  tôi  muốn  ông  ấy nhận  biết  về  tình  huống  này.  Lần  này  họ  sẽ  không  giết bạn  đâu,  họ  sẽ  để  cho  bạn  sống,  nhưng  họ  sẽ  tiêm  hoá chất vào bạn, họ sẽ cho bạn sốc điện, sốc insulin, và nếu bạn vẫn còn nguy hiểm thì họ sẽ cho bạn thuốc ngủ, họ sẽ  làm  cho  bạn  rất,  rất  buồn  ngủ.  Họ  có  thể  buộc  bạn sống gần như trong cơn mê, sống thực vật, điều còn xấu hơn nhiều việc đóng đinh một người.

Khi bạn đóng đinh một người bạn không thể làm bẽ mặt người đó được. Người đó có thể vẫn giữ lòng tự hào của  mình,  người  đó  có  thể  vẫn  giữ  đầu  ngẩng  cao: "Được rồi, các ông đóng đinh ta, vậy các ông đóng đinh ta đi - nhưng các ông không buộc được ta phải thay đổi tâm  linh  của  ta  hay  ý  niệm  của  ta  hay  viễn  kiến  cuộc sống của ta đâu. Ta sẵn sàng hi sinh đấy."

Người ta có thể chết với chân giá trị - Socrates chết với  chân  giá  trị,  Jesus  chết  với  chân  giá  trị  -  nhưng  ở nước Nga Xô viết, nếu Socrates được sinh ra, hay Jesus, hay  Phật,  không  chân  giá  trị  nào  sẽ  sẵn  có.  Thực  ra không ai đã bao giờ nghe nói về họ. Họ sẽ bị buộc phải sống trong nhà thương điên. Bác sĩ sẽ chăm sóc học, và không  ai  sẽ  bao  giờ  nghe  tới  điều  họ  muốn  nói,  thông điệp của họ là gì.

Hai  công  nhân  Nga  đang  đi  cạnh  nhau.  Đầu  họ  cúi gằm và mặt họ đều buồn bã và u sầu. Họ chẳng nói với nhau. Bỗng nhiên một trong những người Nga nhổ một
bãi xuống đất và người kia lập tức làm hệt như thế. "Thế là đủ!" người này nói với người kia. "Nếu chúng ta tiếp tục, họ sẽ nghĩ chúng ta đang thảo luận chính trị."

Tôi đã nghe một câu chuyện khác:

Ở  Nga  những  người  cộng  sản  đã  chỉ  đạo  một  cuộc thanh trừng. Một bà già tinh quái bị đem tới trước viên cảnh  sát  trưởng.  "Bà  đã  trong  đảng,"  viên  cảnh  sát trưởng hỏi, "được bao lâu rồi?"

"Nhiều năm rồi, đồng chí cảnh sát trưởng ạ." "Thế bố của bà?"

"À, ông ấy cũng là đảng viên, mà ông nội tôi và cụ
tôi cũng là đảng viên đấy."

"Này nghe đây," viên cảnh sát trưởng nói một cách hoài nghi, "vào những ngày đó làm gì đã có đảng."

"À,  điều  đó  đâu  có  tạo  ra  khác  biệt  gì,"  bà  già  tinh quái nói. "Đằng nào thì chúng tôi cũng vẫn ăn cắp!"

Chủ nghĩa cộng sản là câu chuyện về trạng thái bạo hành, ép buộc. Nó đang biến đổi toàn thể đất nước thành trại  tập  trung.  Nó  không  cho  phép  mọi  người  có  tự  do nào được là chính mình; nó thu họ thành con số. Nó phá huỷ tính cá nhân - còn tôi ủng hộ tất cả cho tính cá nhân và tự do của cá nhân, bởi vì nếu tự do của cá nhân biến mất, thế thì không có khả năng nào truy tìm vào thực tại của  Thượng  đế.  Và  đó  là  toàn  thể  mục  đích  của  cuộc sống.

Định mệnh thực của cuộc sống chỉ có thể được hoàn thành khi bạn biết rằng Thượng đế hiện hữu, bên trong
và bên ngoài. Ngài là tâm thức của bạn và ngài là vũ trụ
này.

Tôi chống lại chủ nghĩa cộng sản, nhưng tôi ủng hộ
tất cả cho công xã.

Đủ cho hôm nay.

5.      Bụi ngược gió

Như lái buôn giầu với vài người hầu

tránh xa con đường nguy hiểm
và người yêu cuộc sống tránh xa chất độc,
cảnh giác với nguy hiểm của điên rồ và điều ác.

Với tay không bị thương có thể động tới chất độc.

Người hồn nhiên tới không gây hại.

Nhưng khi bụi bị tung ngược gió,
điều ác bị thổi ngược vào mặt
của người ngu, người làm sai điều thuần khiết và vô hại.

Một số người được tái sinh trong địa ngục,
một số trong thế giới này,
người tốt ở trên trời.

Nhưng người thuần khiết không được sinh chút nào.

Không ở đâu cả!

không trên trời,
không giữa biển,
không sâu trong núi,

Ông có thể trốn đâu khỏi điều ác của riêng mình.

Không trên trời,
không giữa biển,
không sâu trong núi,
không ở đâu cả

Ông có thể trốn đâu khỏi cái chết của riêng mình.

Cuộc  sống  không  được  cho  dưới  dạng  làm  sẵn  -  ít nhất  cũng  không  cho  nhân  loại.  Đó  là  chân  giá  trị  của con người, và cũng là nguy hiểm nữa. Mọi con vật được sinh ra đều được làm sẵn, được lập trình trước. Toàn bộ cuộc  sống  của  chúng  là  việc trải  ra đơn  giản  của cái  gì đó  có  sẵn  đấy.  Chúng  không  cần  sống  cuộc  sống  của chúng một cách có ý thức; cuộc sống của chúng là vô ý thức, nó có tính máy móc. Nó không thể là tốt, nó không thể là xấu; nó đơn giản có đấy. Bạn không thể gọi cây là tội  nhân  hay  thánh  nhân,  và  bạn  không  thể  gọi  con  hổ hay con mèo là đức hạnh hay đầy truỵ lạc. Những từ đó là vô nghĩa khi có liên quan tới sự tồn tại thấp hơn nhân loại. Chúng trở thành có ý nghĩa vô cùng khi nói tới con người.

Con người có tình huống đặc biệt. Con người được sinh ra giống như mọi con vật khác, nhưng với một khác biệt  -  khác  biệt  mà  thực  sự  tạo  ra  khác  biệt.  Khác  biệt này có giá trị vô cùng để hiểu, bởi vì người ta có thể cứ né  tránh  nó  và  né  tránh  nó  là  né  tránh  cuộc  sống  thực của bạn. Có mọi khả  năng vẫn còn bị lãng quên về nó, bởi vì dường như thuận tiện và thoải mái hơn là không
được nhắc nhở gì về nó. Được nhắc nhở tới nó nghĩa là một thách thức lớn: thách thức phiêu lưu vào cái không biết, vào cái không được lập trình trước.

Thượng đế không phải là một khả năng sẵn có; nó là một  cơ  hội  để  mở.  Nó  có  thể  xảy  ra,  nó  có  thể  không xảy  ra.  Tất  cả  đều  tùy  thuộc  vào  bạn  -  cách  bạn  sống, phụ thuộc việc bạn đem bao nhiêu ý thức vào cuộc sống của mình, bạn trở nên không máy móc thế nào.

Hàng  triệu  người  không  muốn  được  nhắc  tới  chiều hướng này chút nào; do đó mới có đối kháng của họ với Phật,  Christ,  Socrates.  Những  người  này  -  Phật,  Christ, Socrates  -  chọc  giận  bạn,  họ  không  cho  phép  bạn  ngủ một  cách  thoải  mái.  Họ  cứ  đem  đi  đem  lại  vấn  đề  này vào  nhận  biết  của  bạn  rằng  đây  không  phải  cách  sống đúng, rằng bạn đang bỏ phí hoài cuộc sống. Đây không phải  là  cuộc  sống  con  người  mà  bạn  đang  sống,  đây  là cuộc sống con vật.

Và thỉnh thoảng bạn có thể còn rơi xuống thậm chí dưới  con  vật.  Không  con  vật  nào  có  thể  trở  thành  một Genghis Khan hay Adolf Hitler hay Joseph Stalin, bởi vì con  vật  không  có  chọn  lựa.  Chúng  không  thể  trở  thành chư  Phật,  chúng  cũng  không  thể  trở  thành  các  Genghis Khan.  Chúng  vẫn  còn  là  bất  kì  cái  gì  chúng  đang  là; chúng không thể đi bất kì đâu khác. Chúng có cuộc sống đã  được  thu  xếp;  chúng  sẽ  đơn  giản  đi  theo  tiến  trình này.

Cuộc  sống  của  chúng  giống  như  bộ  phim:  khi  bạn xem nó lần đầu bạn quan tâm lắm, tò mò điều gì sẽ xảy ra tiếp sau nhưng thực ra, chẳng cái gì sẽ xảy ra cả - bộ phim  đã  được  lập  trình  trước.  Lần  sau  bạn  không  cảm thấy quan tâm thế bởi vì bạn đã biết điều sẽ xảy ra tiếp đó.  Lần  thứ  ba  bạn  chán,  và  nếu  bạn  bị  buộc  phải  xem
nó  lần  thứ  tư  bạn  sẽ  nổi  loạn,  và  nếu  bạn  phải  xem  nó lần  thứ  năm  bạn  có  thể  phát  điên.  Cùng  bộ  phim  ấy... Bởi vì bây giờ bạn biết mọi thứ đã có đó rồi, chẳng cái gì xảy ra cả; bộ phim đơn giản lặp lại tiến trình nào đó.

Con  vật  cũng  giống  như  bộ  phim  -  đã  làm  sẵn,  trải dần ra bất kì cái gì được làm sẵn. Con người sống trong thế giới của chọn lựa; do đó con người phải quyết định mình  muốn  sống  cuộc  sống  nào.  Con  người  có  thể  rơi xuống thấp dưới con vật, con người có thể vươn cao trên thiên thần. Con người có thể tồn tại một cách ngẫu nhiên hay con người có thể tồn tại với tính quyết định.

Chính là qua tính quyết định mà linh hồn được sinh ra.  Nếu  bạn  tồn  tại  một  cách  ngẫu  nhiên,  như  mẩu  gỗ trôi dạt, bạn sống mà không có linh hồn; cuộc sống của bạn không mấy là cuộc sống đâu. Nó là giả, nó hờ hững; nó  không  có  sự  mãnh  liệt;  nó  không  có  ngọn  lửa;  nó không  có  ánh  sáng.  Bạn  không  thể  kinh  nghiệm  được chân  lí.  Sống  một  cách  ngẫu  nhiên,  biết  chân  lí  là  điều không  thể  được.  Người  ta  phải  có  tính  quyết  định,  tính cam kết, tham gia một cách có ý thức vào cuộc sống, có tính  phiêu  lưu  mãnh  liệt  tới  mức  tất  cả  đều  lâm  nguy mọi  khoảnh  khắc.  Người  ta  phải  có  tính  sáng  tạo  - không chỉ trải ra, mà có tính sáng tạo.

Đây là quyền tập ấm của con người, đặc quyền của con  người  và  cũng  là  nguy  hiểm  của  con  người.  Rất  ít người  sẽ  chọn  cuộc  sống  của  chọn  lựa,  cam  kết,  tham gia,  bởi  vì  nó  là  nguy  hiểm,  bởi  vì  biển  cả  còn  chưa được thăm dò và bạn không có bản đồ nào. Bạn có một con thuyền rất nhỏ còn biển là rất bão tố và ai biết liệu bờ bên kia có tồn tại hay không? Sao lại bỏ nơi trú ngụ trên bờ bên này? Vẫn còn ở đây đi.

Phật  nói  hàng  triệu  người  đơn  giản  lên  lên  xuống xuống  ở bờ bên  này,  chạy  lăng  xăng  đây  đó, chỉ tạo  ra cái vẻ dường như cuộc sống của họ là cuộc hành hương

-  và  họ  đơn  giản  chạy  đôn  chạy  đáo  trên  cùng  bờ.  Nó không  phải  là  cuộc  hành  hương;  nó  đơn  thuần  là  bận rộn, lừa người khác và tự lừa mình.

Cuộc hành hương bắt đầu khi bạn rời bỏ bờ bên này, chỗ trú ngụ này, an ninh của nó, thuận tiện của nó, thoải mái của nó, sự kính trọng của nó, quyền lực, danh vọng. Bạn  bỏ  lại  con  thuyền  nhỏ  của  mình  phó  mặc  cho  bão tố, phó mặc cho đại dương, tin cậy rằng nếu bờ bên này tồn tại, bờ bên kia phải tồn tại, bởi vì một bờ không thể tồn tại được...

Với tin cậy này - đi tới bờ bên kia, mạo hiểm tất cả - cuộc sống thực bắt đầu. Và cuộc sống thực là cuộc sống tôn giáo. Cuộc sống thực là điều tôi ngụ ý bởi tính chất sannyas.  Cuộc  sống  được  sống  một  cách  có  ý  thức  là cuộc sống duy nhất; cuộc sống được sống một cách vô ý thức  đơn  thuần  là  tồn  tại.  Con  vật  chỉ  tồn  tại,  chúng không sống; chỉ con người mới có thể sống. Nhưng mọi người đều không sống; chỉ vài chư phật, vài người thức tỉnh mới sống thôi.

Trở nên tỉnh táo về điều bạn đang làm với cuộc sống của  bạn  đi.  Bạn  có  thực  di  chuyển  một  cách  có  ý  thức không,  với  cảm  giác  về phương  hướng  -  lấy  từng  bước đi một cách có chủ ý, trong nhận biết đầy đủ về tại sao, tới  đâu?  Hay  bạn  chỉ  bắt  chước  người  khác?  Nếu  họ chạy,  bạn  chạy;  nếu  họ  theo  đuổi  tiền,  bạn  theo  đuổi tiền; nếu họ theo đuổi quyền, bạn theo đuổi quyền. Bạn có là kẻ bắt chước không? Thế thì cuộc sống của bạn sẽ là  sự  bắt  chước.  Bạn  có  đơn  giản  theo  người  khác không?  Thế  thì  cuộc  sống  của  bạn  sẽ  là  bản  sao  giấy
than  thôi.  Bạn  sẽ  chẳng  bao  giờ  biết  tới  khuôn  mặt nguyên thuỷ của mình.

Và  khuôn  mặt  nguyên  thuỷ  của  bạn  là  khuôn  mặt của Thượng đế. Nhưng khuôn mặt nguyên thuỷ đó phải được khám phá ra bằng nỗ lực vô cùng. Với hiểm nguy lớn  lao  người  ta  có  thể  hiện  thực  hoá  điều  chỉ  là  hạt mầm trong bạn, người ta có thể làm thành thực tại điều chỉ  là  tiềm  năng.  Và  thế  thì  con  người  là  vô  hạn;  bằng không con người là rất nhỏ bé, xấu xí.

Cuộc sống được sống một cách vô ý thức không thể đẹp  được,  cuộc  sống  được  sống  một  cách  vô  ý  thức không thể có tự do được. Và không có tự do, làm sao có thể có cái đẹp nào được? Cái đẹp là bóng hình của tự do. Cuộc  sống  được  sống  một  cách  vô  ý  thức  chỉ  có  thể  là tầm thường, trần tục, hời hợt. Chỉ với ý thức cuộc sống của  bạn  mới  bắt  đầu  sâu  sắc;  nó  đạt  tới  chiều  hướng mới,  chiều  hướng  của  chiều  sâu.  Và  chiều  hướng  của chiều sâu là chiều hướng của điều thiêng liêng.

Thượng  đế  không  ở  đâu  đó  khác  mà  ở  trong  chiều sâu riêng của bạn, trong chiều sâu tối thượng của riêng bạn.  Chân  lí  không  được  tìm  thấy  ở  đâu  đó  khác;  nó phải được tìm và nhìn từ bên trong. Chân lí không phải là  cái  gì  đó  của  tâm  trí;  bằng  không  đã  rất  dễ  dàng  đạt tới nó. Tâm trí là cái máy.

Triết gia phương Tây vĩ đại, người cha của triết học phương Tây, Aristotle, định nghĩa con người là sinh linh hợp lí, nhưng định nghĩa của ông ấy không thể áp dụng được cho hàng triệu người. Nó thậm chí không áp dụng được cho bản thân ông ấy, bởi vì ông ấy không phải là vị  phật.  Một  người  rất  láu  lỉnh,  rất  logic,  nhưng  chẳng có ý thức gì. Ông ấy đã sống cuộc sống của mình vô ý thức như bất kì ai có thể sống. Ông ấy có hai vợ, và ông
ấy viết trong cuốn sách của mình rằng đàn bà có ít răng hơn đàn ông. Có hai vợ ông ấy có thể đếm được vào bất kì  lúc  nào  -  nhưng  đây  là  mê  tín,  điều  rất  thịnh  hành  ở Hi Lạp vào những ngày đó. Tâm trí đàn ông gia trưởng không thể cho phép đàn bà có cái gì bình đẳng với đàn ông, không bình đẳng thậm chí cả tới răng! Ông ấy chưa bao giờ bận tâm tới việc đếm - đây là cái loại hợp lí hoá gì vậy?

Thực  ra,  chừng  nào  bạn  còn  chưa  có  ý  thức,  bạn không  thể  có  tính  hợp  lí  được.  Sống  một  cách  hợp  lí nghĩa là sống  có  ý  thức, sống  có  tính  thiền.  Và  khoảnh khắc  bạn  có  thể  sống  có  tính  thiền,  bạn  không  thể  chỉ sống một cách hợp lí, bạn có thể sống một cách trên hợp lí  -  bởi  vì  cuộc  sống  không  chỉ  là  lí  trí,  cuộc  sống  còn nhiều hơn điều đó xa. Lí trí chỉ một trong các chiều của nó, và cuộc sống là đa chiều.

Cuộc sống cộng với ý thức, và bạn bắt đầu trở thành vị phật. Sự tồn tại cộng với ý thức, và bạn bắt đầu đạt tới cuộc  sống.  Ý  thức  là  toàn  thể  hoá  học,  giả  kim  thuật. Cuộc sống cộng với ý thức, và bạn đi vào trong ngôi đền của Thượng đế. Sự tồn tại cộng với ý thức và bạn đi vào trong  ngôi  đền  của  Thượng  đế.  Sự  tồn  tại  cộng  với  ý thức,  và  bạn  đi  vào  trong  ngôi  đền  của  cuộc  sống. Nhưng  nếu  bạn  sống  không  có  ý  thức  bạn  không  có cuộc  sống  đâu,  bạn  không  có  Thượng  đế  đâu.  Nếu  bạn có cuộc sống bạn không thể bỏ lỡ Thượng đế lâu được, bởi vì cuộc sống là tia sáng đầu tiên của Thượng đế.

Nhưng  mọi  người  đơn  thuần  tồn  tại,  họ  sống  thực vật;  họ  nghĩ  họ  đã  sống  rồi.  Niềm  tin  này  ngăn  cản  họ không cho tạo ra cuộc sống. Khi bạn được sinh ra, bạn được sinh chỉ như một cơ hội, như một không gian nơi cuộc sống có thể phát triển. Nhưng điều đó không phải
là  không  tránh  khỏi  -  và  điều  tốt  là  nó  không  phải  là không  tránh  khỏi.  Nếu  nó  là  không  tránh  khỏi,  con người sẽ là cái máy như mọi con vật khác là.

Điều cực kì có ý nghĩa cần nhớ là sự tồn tại đã ban tặng  cho  bạn  món  quà  lớn,  và  món  quà  đó  là  việc  bạn được sinh ra như một tabula rasa, không cái gì đã được viết  lên  bạn  -  bạn  được  sinh  ra  như  một  tấm  đá  sạch. Bây  giờ  bạn  phải  viết  cái  gì  đó  lên  nó.  Bạn  có  thể  viết cái gì đó bắt chước từ người khác, được vay mượn; bạn có  thể  viết  Vedas  lên  nó,  Gita,  Koran,  Kinh  Thánh, nhưng bạn sẽ bỏ lỡ toàn thể vấn đề. Bạn đã phá huỷ cơ hội lớn lao.

Bạn phải viết bài ca riêng của mình - không phải là bài  ca  của  Krishna  và  không  phải  là  bài  ca  của  Christ, mà  là  bài  ca  riêng  của  bạn!  Bạn  phải  ca  trái  tim  riêng của mình, chỉ thế thì bạn mới được hoàn thành. Nhưng mọi  người  đơn  giản  lặp  lại  như  con  vẹt;  do  đó  họ  trở thành  rất  thông  thái  và  vẫn  còn  ngu  xuẩn,  vẫn  còn  dốt nát.

Thánh Augustine phân chia nhân loại thành hai loại; phân loại đó là có ý nghĩa. Loại  thứ nhất ông ấy gọi là "dốt nát thông thái." Có những người biết quá nhiều và vậy mà chẳng biết gì cả; tri thức của họ toàn là đồ vay mượn. Chẳng cái gì đã nảy sinh từ trong họ, chẳng cái gì đã xảy ra cho họ; họ đơn giản lặp lại người khác. Họ có thể  rất  láu  lỉnh  trong  việc  lặp  lại  nó,  rất  hiệu  quả  trong việc  lặp  lại  nó,  nhưng  họ  vận  hành  như  máy  tính.  Họ còn  chưa  là  người;  tính  người  còn  chưa  được  sinh  ra trong họ. Tri thức của họ không biết gì, đó là sự giả vờ.

Các  đại  học  đầy  những  người  như  vậy,  và  thế  giới kính  trọng  những  người  này  rất  nhiều  bởi  vì  tri  thức  là quyền  lực.  Họ  biết,  đó  là  ý  tưởng  thịnh  hành,  và  họ  có
quyền năng. Và theo nghĩa nào đó ý tưởng này là đúng: người  biết  vật  lí  có  quyền  năng  hơn  người  không  biết, nhưng  khi  có  liên  quan  tới  cuộc  sống  riêng  của  người đó, người đó dốt nát cũng như bất kì ai khác. Không có khác  biệt  giữa  dân  làng  và  giáo  sư  đại  học  khi  có  liên quan tới việc tự biết mình - và đó mới là kho báu thực.

Có  tri  thức  mà  không  biết,  và  Augustine  nói,  cũng có  dốt  nát  biết.  Ông  ấy  đang  nói  về  dốt  nát  nào  mà  lại biết vậy? Dốt nát của người hồn nhiên. Người hồn nhiên đã  lau  sạch  mọi  tri  thức  vay  mượn  khỏi  tâm  trí  mình hoàn toàn.

Thiền  không  là  gì  ngoài  phương  cách  để  lau  sạch tâm  trí,  để  làm  cơn  mưa  rào  cho  bản  thể  bên  trong  của bạn, để cho mọi bụi bặm, cái gọi là tri thức, được xối đi và  bạn  còn  lại  sạch  sẽ,  tươi  tắn,  trẻ  trung.  Đây  là  điều Jesus nói: Chừng nào ông còn chưa được sinh ra lần nữa ông sẽ không vào được vương quốc Thượng đế của ta.

Đây là điều ở phương Đông chúng ta thường gọi là hiện  tượng  dwij  -  sinh  ra  hai  lần.  Mọi  brahmin  không phải  là  dwij,  nhưng  mọi  dwij  đều  là  brahmin.  Mọi brahmin không phải là được sinh ra hai lần, nhưng mọi người  sinh  ra  hai  lần  đều  là  brahmin.  Christ  là  một brahmin, Mohammed là một brahmin. Brahmin là người đã  biết  tới  Brahman,  người  đã  biết  tới  cuộc  sống  tối thượng,  nhưng  bí  mật  là,  bạn  sẽ  phải  được  sinh  ra  lần nữa.

Điều  đó  nghĩa  là  gì?  Nó  nghĩa  là  bạn  sẽ  phải  làm chết  đi  tri  thức  của  mình  -  những  thứ  vay  mượn,  bắt chước, máy móc - và bạn sẽ phải lại hồn nhiên như bạn đã  từng  vậy  khi  bạn  được  sinh  ra  lần  thứ  nhất.  Nhưng
thời  thơ  ấu  đầu  tiên  nhất  định  mất  đi;  không  ai  có  thể bảo  vệ được  nó.  Chính  bản chất  của mọi  sự  là thời  thơ ấu đầu tiên sẽ bị mất. Nhưng thời thơ ấu thứ hai có thể được  đạt  tới,  và  với  thời  thơ  ấu  thứ  hai  cuộc  sống  bắt đầu. Trước đó bạn đơn thuần tồn tại. Với lần sinh ra thứ hai bạn đi vào trong bí ẩn thực của cái đang đó.

Để tôi nhắc bạn: đừng coi cuộc sống là đương nhiên có đấy. Nó phải được tạo ra, và nó có thể được tạo ra chỉ bởi  việc  chọn  lựa  một  cách  tự  do,  bằng  việc  chọn  của riêng  bạn.  Vâng,  có  khả  năng  bạn  có  thể  đi  lạc  lối,  có khả năng bạn có thể phạm lỗi, sai lầm. Nhưng chẳng cái gì phải lo nghĩ tới cả - sai lầm và lỗi và đi lạc lối, chúng tất  cả  đều  là  một  phần  của  sự  trưởng  thành.  Chỉ  bằng việc  phạm  sai  lầm  mà  người  ta  mới  học,  chính  là  bằng việc đi lạc lối mà người ta mới quay lại con đường đúng.

Những  người  chưa  bao  giờ  đi  lạc  lối  vẫn  còn  bất lực. Những người chưa bao giờ phạm sai lầm nào do sợ hãi, họ  chẳng bao giờ làm  được cái  gì - bởi vì nếu  bạn làm, có khả năng bạn có thể phạm phải sai lầm nào đó. Sợ phạm sai lầm, họ không bao giờ làm cái gì cả. Nhưng không  làm  gì,  làm  sao  bạn  có  thể  trưởng  thành  được? Bạn  sẽ vẫn  còn  hổng hoác, bạn  sẽ không  được kết  tinh lại, bạn sẽ không có linh hồn nào. Bạn sẽ chết, bạn sẽ là cái xác - đi đấy, thở đấy, nói đấy nhưng bạn sẽ là cái xác bởi  vì  bạn  sẽ  không  có  hương  vị  của  cuộc  sống  vĩnh hằng.

Điều  đầu  tiên  cần  ghi  nhớ  là  ở  chỗ  chúng  ta  chưa được sinh ra. Một lần sinh xảy ra qua bố mẹ, qua người mẹ. Lần sinh thứ hai xảy ra khi bạn trong mối quan hệ thân thiết với một thầy, với vị phật. Lần sinh thứ hai này xảy  ra  trong  phật  trường:  vị  phật  trở  thành  bụng  mẹ. Thầy là bụng mẹ cho đệ tử. Đệ tử đi vào trong bụng mẹ
của  thầy,  tan  biến  vào  trong  thầy  và  được  sinh  ra  lần nữa.

Chính là qua việc sinh mới này mà bạn bắt  đầu trở nên có ý thức. Bạn tin rằng bạn có ý thức... bởi vì bạn có thể từ văn phòng về nhà mọi tối, cho nên bạn nghĩ mình có ý thức. Bởi vì bạn có thể làm những điều nào đó, bạn nghĩ bạn có ý thức. Bây giờ có các robot, người máy, có thể làm mọi điều điều bạn đang làm đấy.

Bây giờ có khả năng là chẳng bao lâu sẽ có máy bay

- chúng đã có trong sự tồn tại rồi, còn chưa được dùng thôi;  chẳng  bao  lâu  nữa  chúng  sẽ  được  dùng  -  những chiếc không có phi công nào cả, và sẽ có tàu hoả không có  người  lái  nào.  Về  mặt  lí  thuyết  bây  giờ  chúng  là  có thể  có  rồi.  Máy  sẽ  làm  mọi  điều  đó.  Thế  rồi  bạn  sẽ  rất ngạc  nhiên:  bạn  đang  từng  làm  những  điều  này  và  bạn cứ tưởng rằng mình có ý thức bởi vì bạn làm những điều này. Bằng việc làm điều gì đó người ta không trở nên có ý thức đâu.

Có ý thức là làm việc với hương vị mới. Làm nó, ở trong  bản  thân  nó,  không  phải  là  có  ý  thức,  nhưng  làm nó  với  nhân  chứng  bên  trong;  theo  dõi,  quan  sát,  biết rằng bạn đang làm nó - đó là có ý thức, và đó là việc tái sinh.

Bryant  bắt  được  một  con  cá  tí  hon  và  đột  nhiên  nó bắt đầu nói. "Ta thực sự là một yêu lùn và nếu ông thả ta ra ta sẽ ban cho ông và vợ ông ba điều ước bất kì nào."

Thế là người Ai len này thả cá ra, chạy xô về nhà và kể cho vợ mình nghe. Đôi này đăm chiêu đi vào thị trấn và  nhìn  vào  những  thứ  muốn  mua,  thế  rồi  cô  vợ  quyết định  làm  bữa  ăn  tối  nhanh  từ  đậu  đóng  hộp.  Nhưng  cô
ấy không tìm đâu ra được cái mở hộp và nói, "Em ước là em có cái mở hộp." Úi chào! Cô ấy có ngay cái mở hộp.

"Em làm phí hoài một điều ước với cái mở hộp ngu xuẩn  đó,"  Bryant  la  lên.  "Anh  ước  là  nó  bám  vào  đít em!"

Và phần đáng buồn của câu chuyện là ở chỗ họ phải dùng điều ước thứ ba và cuối cùng để lấy nó ra.

Đây là cách bạn đang sống đấy, đây là cách toàn thể nhân  loại  đang  sống  đấy:  chẳng  biết  mình  đang  nói  gì, chẳng biết mình đang làm gì, chẳng biết gì cả - chỉ loạng choạng, dò dẫm ngẫu nhiên. Và điều này cứ tiếp diễn từ đầu đến chính lúc cuối.

Toàn thể cuộc sống của bạn trở thành ngữ pháp của vô  ý  thức,  ngôn  ngữ  của  vô  ý  thức.  Và  qua  ngôn  ngữ này, tầng của ngôn ngữ này, bạn nhìn vào cuộc sống - và mọi thứ đều bị diễn giải sai, bị bóp méo.

Hai đối tác kinh doanh Slutsky và Gross đi câu cá ở trong  một  chiếc  thuyền  nhỏ  trên  hồ  ở  Catskills.  Bỗng nhiên  cơn  giông  tố  kéo  tới,  chiếc  thuyền  bị  lật  úp,  và trong khi Slutsky bắt đầu bơi, Gross chới với và thở phì phì một cách bất lực. Anh đang đang chìm.

"Này,"  Slutsky  nói,  vừa  bơi  ra  xa,  "cậu  có  thể  thả
nổi một mình*  được không?"

"Tớ  đang  chìm  đây,"  Gross  lại  phì  phì,  "mà  nó  lại nói về kinh doanh!"

*  alone - một mình phát âm nghe gần giống 'a loan' - món vay.

Ngôn ngữ cũ, "Cậu có thể thả nổi món vay không?"

-  ngôn  ngữ  của  kinh  doanh.  Anh  ta  hiểu  chỉ  một  ngôn ngữ  thôi.  Bây  giờ,  ngay  cả  trong  tình  huống  như  thế, điều được nói với anh ta sẽ được hiểu theo cách anh ta có thể hiểu. Chúng ta không hiểu điều được nói; chúng ta hiểu điều chúng ta có thể hiểu. Chúng ta không hiểu điều  chúng  ta  thấy;  chúng  ta  chỉ  thấy  điều  chúng  ta  có thể thấy.

Ông  già  Bernstein  nằm  sắp  chết.  Cả  gia  đình  đã  tụ tập  quanh  giường  chết.  Bằng  một  giọng  yếu  ớt,  ẻo  lả, ông ấy hỏi, "Sol có đây không?"

"Có ạ, thưa bố," người con cả của ông ta nói. "Lester có đây không?"

"Có ạ, thưa bố!" cậu con trai trả lời. "Eli có đây không?"

"Con ở ngay đây!" người con trẻ nhất nói.

"Nếu  chúng  mày  tất  cả  đều  ở  đây,"  Bernstein  nói, "ai đang trông cửa hàng?"

Và  bây  giờ  ông  ấy  sắp  chết  -  những  khoảnh  khắc cuối cùng! Ngay cả khoảnh khắc của cái chết ông ấy vẫn nghĩ tới người trông cửa hàng.

Từ  sinh  tới  tử  bạn  cứ  sống,  dò  dẫm  trong  bóng  tối không  đèn  -  và  bạn  có  thể  đã  tạo  ra  đèn  được.  Bạn không thể tìm thấy nó trong kinh sách đâu; không ai có thể  trao  nó  cho  bạn.  Nó  không  được  mua  hay  bán;  nó
không chuyển trao được. Nhưng bạn có thể tạo ra được nó - bạn có thể kết lại tất cả năng lượng của mình. Bạn có thể bắt đầu sống một cách có ý thức từ chính khoảnh khắc này.

Chẳng hạn, bạn đang nghe tôi. Bạn có thể nghe theo cách buồn ngủ... bởi vì bạn đang ở đây, và tôi đang thốt ra  vài  lời,  và  bạn  có  tai  và  tai  bạn  hoạt  động,  cho  nên những lời đó đập vào màng nhĩ của bạn và tiếng ồn nào đó  được  tạo  ra  -  và  tất  nhiên  bạn  nghe.  Nhưng  đây không phải là lắng nghe, nó chỉ là nghe thôi. Nó không phải là lắng nghe.

Lắng nghe nghĩa là bạn tỉnh táo, theo dõi, đứng trên ngón chân mình, uống lấy mà không bị tâm trí bóp méo; không có tiếng ồn bên trong, không huyên thuyên, hoàn toàn  im  lặng;  không  buồn  ngủ,  rất  tỉnh,  rất  thức;  cứ dường  như  nhà  bạn  đang  cháy,  dường  như  mọi  thứ  có thể bị lấy đi vào bất kì lúc nào và đây không phải là lúc ngủ. Khi nhà bạn bị cháy bạn không thể ngủ được - hay bạn  có  thể?  Khi  nhà  bạn  bị  cháy  bạn  không  thể  ngủ được; bạn sẽ tỉnh táo, rất tỉnh táo.

Phát biểu đầu tiên mà Phật đã đưa ra sau khi ông ấy rời khỏi cung điện của mình là, "Nhà ta đang cháy. Bây giờ ta không thể sống trong vô ý thức được thêm nữa." Không  có  ai  ngoại  trừ  người  đánh  xe  của  ông  ấy.  Ông già này nhìn vào cung điện; ông ấy chẳng thấy ngọn lửa nào ở đó  cả,  nhà  đâu  có  cháy.  Ông ấy  nghĩ,  "Hoàng  tử điên  mất  rồi!"  Ông  ấy  là  ông  già,  người  hầu  già,  cùng tuổi  như  bố  Phật.  Ông  ấy  đã  chăm  lo  cho  Phật  từ  ngày đầu tiên Phật được sinh ra; Phật thường kính trọng ông già này.

Ông  già  nói,  "Hoàng  tử  nói  điều  vô  nghĩa  gì  vậy! Cho dù mắt tôi có trở nên kém đi, tôi già rồi, nhưng tôi
chẳng  thấy  ngọn  lửa  nào  cả.  Nhà  vẫn  hoàn  toàn  tốt, không cháy đâu!"

Phật  nói,  "Vâng,  ta  thấy  -  ông  có  thể  không  thấy  - nhà ta đang cháy đấy, bởi vì mỗi lúc và mọi lúc cái chết đều là có thể. Bây giờ ta không thể vẫn còn trong trạng thái ngủ này thêm nữa được."

Ông  già  nhún  vai.  Ông  ấy  nói,  "Hoàng  tử  toàn  nói
điều gở!"

Khi ông ấy phải để lại Phật trong rừng sâu và họ nói lời  tạm  biệt,  ông  già  khóc  và  nói,  "Nghe  tôi  đi  -  Tôi cũng như bố hoàng tử vậy. Hoàng tử đi đâu? Hoàng tử có  điên  rồ  không  vậy?  Cung  điện  đẹp  thế,  vợ  đẹp  thế, thoải mái thế, xa hoa thế! Hoàng tử còn đi đâu đây?"

Phật  nói,  "Ta  đi  tìm  tâm  thức."  Ông  ấy  đã  không nói,  "Ta  đi  tìm  Thượng  đế,"  bởi  vì  làm  sao  bạn  có  thể nói về Thượng đế được nếu bạn thậm chí còn chưa có ý thức? Người tìm kiếm thực sự đi tìm tâm thức, không đi tìm Thượng đế. Nếu bạn bắt đầu tìm Thượng đế, điều đó sẽ  vẫn  còn  là  tìm  kiếm  vô  ý  thức  -  bởi  vì  bạn  đã  nghe các  tu  sĩ  nói  về  Thượng  đế  và  tham  lam  đã  nảy  sinh trong tâm trí bạn về Thượng đế.

Người  tìm  kiếm  thực,  sannyasin  thực,  chẳng  liên quan gì tới Thượng đế cả. Toàn thể nỗ lực của người đó, duy nhất nỗ lực của người đó, nỗ lực dồn vào một điểm, nỗ  lực  tập  trung  của  người  đó,  là  để  trở  nên  có  ý  thức hơn - làm sao có ý thức mãnh liệt tới mức bạn trở thành đầy  ánh  sáng,  tới  mức toàn thể tâm  trí  của  bạn  là  ngọn lửa của ánh sáng bùng cháy, tới mức ngọn đuốc tâm trí bạn bùng cháy từ cả hai đầu đồng thời. Trong ánh sáng đó người ta tự nhiên biết rằng Thượng đế hiện hữu.

Thượng đế không phải là để được tìm kiếm tới; cái được tìm kiếm  tới  là tâm  thức. Người  vô  ý  thức  có  thể tin vào Thượng đế, nhưng niềm tin của họ vào Thượng đế  giống  như  niềm  tin  của  họ  vào  tiền.  Họ  tin  vào  tờ bạc,  họ  tin  vào  Thượng  đế,  họ  tin  vào  tượng  đá,  họ  tin vào kinh sách chết. Họ chỉ có thể tin, nhớ lấy: duy nhất người vô ý thức mới tin.

Người  có  ý  thức  biết,  cảm,  trải  nghiệm.  Người  đó không tin vào Thượng đế: người đó sống trong Thượng đế, người đó thở trong Thượng đế, trái tim người đó đập trong Thượng đế. Đó không phải là vấn đề về tin.

Bạn  không  tin  vào  mặt  trời  khi  bạn  thấy  mặt  trời mọc. Bạn không hỏi mọi người, "Anh có tin vào mặt trời không?" Nếu bạn hỏi, họ sẽ cười bạn. Bạn không tin vào trăng khi trăng tròn trong đêm; bạn chưa bao giờ hỏi bất kì ai. Không có người tin vào trăng và người không tin. Nó  là  kinh  nghiệm  của  bạn;  không  có  nhu  cầu  tin  hay không tin.

Đích  xác  giống  thế,  trong  tâm  thức  bạn  có  mắt  để thấy  Thượng  đế,  bạn  có  mắt  để  thấy  chân  lí  của  sự  tồn tại. Thế thì nó không còn là vấn đề của niềm tin nữa - nó là kinh nghiệm của bạn, kinh nghiệm tồn tại. Người có ý thức biết, người vô ý thức tin.

Sao  bạn  là  người  Hindu,  sao  bạn  là  người  Mô  ha mét giáo, sao bạn là người Jaina, và sao bạn là người Ki tô giáo? Toàn các niềm tin! - và tu sĩ sống trên vô ý thức của  bạn.  Ông  ta  cứ  cho  bạn  ngày  một  nhiều  niềm  tin  - niềm  tin  đạo  đức,  niềm  tin  rằng  nếu  bạn  làm  điều  này bạn  sẽ  được  thưởng,  nếu  bạn  làm  điều  kia  bạn  sẽ  bị trừng phạt, niềm tin vào địa ngục, niềm tin vào cõi trời. Ông  ta  cứ  chồng  chất  ngày  một  nhiều  niềm  tin.  Bạn  bị chìm  trong  các  niềm  tin!  Niềm  tin  của  bạn  đã  trở  nên
nặng nề thế lên bạn, như dãy Himalaya đè lên ngực bạn;
chúng không cho phép bạn sống.

Bước  đầu  tiên  hướng  tới  tâm  thức  là  vứt  bỏ  mọi niềm  tin.  Đừng  là  người  Hindu,  đừng  là  người  Mô  ha mét  giáo, đừng  là  người  Ki  tô  giáo...  bởi  vì  tôi  nói  cho bạn  con  đường  trở  thành  một  christ!  Sao  phải  là  người Ki  tô  giáo?  Và  tôi  nói  cho  bạn  con  đường  trở  thành  vị phật - sao được thoả mãn với việc là Phật tử? Sao được thoả  mãn  với  hoa  nhựa  khi  hoa  hồng  thực  có  thể  được mọc lên, khi bạn có thể trở thành vườn hồng? Bạn mua vài  đoá  hoa  nhựa  từ  chợ  và  bạn  cứ  tôn  thờ  những  hoa nhựa đó. Điều bạn gọi họ - người Ki tô giáo, người Mô ha  mét  giáo,  người  Hindu  -  không  thành  vấn  đề;  nếu chúng  được  vay  mượn  thì  chúng  đều  là  đồ  nhựa.  Hoa thực phải được lớn lên bên trong bản thể bạn; nó phải nở hoa ở đó.

Những  người  đã  biết,  họ  nói  -  và  tôi  xác  nhận  cho họ,  tôi  là  nhân  chứng  -  rằng  khi  tâm  thức  mở  ra  trong tính toàn bộ của nó, nó là hoa sen một nghìn cánh, hoa sen  vàng,  vàng  với  hương  thơm.  Đó  là  phép  màu  tối thượng.  Và  chừng  nào  điều  đó  còn  chưa  được  đạt  tới, đừng nghỉ ngơi. Từng khoảnh khắc bị mất đi đều là mất mát lớn lao.

Lời kinh:

Như lái buôn giầu với vài người hầu tránh xa con đường nguy hiểm
và người yêu cuộc sống tránh xa chất độc,
cảnh giác với nguy hiểm của điên rồ và điều ác.

Phật đang nói rằng nếu bạn là lái buôn với kho báu lớn  và  bạn  đang  về  nhà  từ  cuộc  hành  trình  kinh  doanh dài, rất dài - làm kinh doanh ở nhiều, nhiều  nơi bạn  đã thu  thập  được  kho  báu  lớn  lao  và  bạn  đang  về  nhà  và bạn  chỉ  có  vài  người  hầu  đi  cùng  mình  -  bạn  sẽ  tránh những  con  đường  nguy  hiểm,  nơi  kẻ  cướp  có  thể  trấn đoạt bạn, nơi bạn có thể bị giết, nơi kho báu của bạn có thể bị lấy đi khỏi bạn.

Con  người  đã  từng  trên  cuộc  hành  hương  lâu  dài. Bạn  không  phải  là  người  mới  trên  trái  đất  này,  bạn  là người  hành  hương  rất  cổ  đại.  Và  trong  mọi  kiếp  sống bạn đã thu thập nhiều kho báu bên trong mình - cho dù bạn  có  thể  không  nhận  biết  về  nó.  Bạn  đã  học  nhiều... bạn không ý thức, bạn không biết mình đang mang theo kho  báu  nào  bên  trong  bản  thân  mình.  Bởi  vì  bạn  vô  ý thức  nên  bạn  liên  tục  đi  trên  những  con  đường  nguy hiểm nơi bạn có thể bị cướp, bị cướp mọi ngày. Người không nhận biết, người đang ngủ, bạn có thể cướp người đó; người đó thậm chí sẽ không đánh bạn.

Và kẻ cướp không ở bên ngoài, kẻ cướp ở bên trong bạn. Giận dữ, thù hận, tham lam, ghen tị, sở hữu, đây là những  tên  cướp,  và  trong  tâm  trí  vô  ý  thức  chúng  cứ cướp  bóc  bạn.  Giận  dữ  đã  cướp  đi  của  bạn  bao  nhiêu rồi? Nhìn lại đi! Giận dữ đã phá huỷ bạn bao nhiêu rồi? Nhưng  bạn  thậm  chí  không  tính  toán!  Bạn  thậm  chí không  nhìn  lại  để  có  cái  nhìn  thấu  tỏ  vào  điều  bạn  đã từng làm cho bản thân mình. Thèm khát của bạn đã khai thác bạn bao nhiêu? Nhưng bạn cứ làm cùng những điều đó lặp đi lặp lại mãi! Cùng giận dữ mà bạn bao giờ cũng kinh qua như chất độc, điều bạn biết hoàn toàn rõ chỉ có tính  tàn  phá  -  và  mỗi  lần  bạn  đã  ở trong  nó  bạn  về sau đều hối hận - bạn đã quyết định, bạn đã tự hứa hẹn với
mình nhiều lần, sẽ không đi vào nó lần nữa. Và bạn cứ
quên đi quên lại lời hứa mình đã tự trao cho mình.

Một  người  nói  với  người  bạn  của  mình,  "Đêm  qua tớ  đã  đi  xem  phim  con  lợn  Do  Thái,  và  đó  thực  sự  là một kinh nghiệm."

Người bạn hỏi, "Bộ phim Do Thái bẩn thỉu đó giống cái gì vậy?"

Người này nói, "Nó chỉ kéo dài mười phút thôi: một phút cho dục và chín phút cho mặc cảm."

Quan sát cuộc sống của bạn và bạn sẽ thấy điều đó: một  phút  của giận  dữ  và  bao  nhiêu  phút  của mặc cảm? Một phút của thèm khát và bao nhiêu phút của mặc cảm, hay bao nhiêu giờ, hay bao nhiêu ngày?

Brotsky  tới  Puerto  Rico  trong  cuộc  hội  nghị  kinh doanh. Một đêm, ngay trước khách sạn của mình, anh ta bị  cám  dỗ  bởi  lời  chào  mời  của  một  gái  mãi  dâm  đẹp. "Chào anh người Mĩ," cô ta nói. "Anh có-a muốn mua-a cái mà em bán hông-a?"

Brotsky đi với cô ta. Mười ngày sau, ở nhà tại New

York, anh ta thấy rằng mình đã bị mắc bệnh lậu.

Năm  sau,  ngay  trước  cửa  của  cùng  khách  sạn  đó, anh ta lại bị cám dỗ bởi cùng cô gái đó. "Chào anh, anh người  Mĩ.  Anh  có  muốn-a  mua  cái  em  đang  bán  hông- a?"

"Nhất định rồi," anh ta nói, "Lần này là cái gì vậy - ung thư chắc?"

Nếu  bạn  nhìn  vào  cuộc  sống  của  mình  bạn  sẽ  thấy nó đi theo vòng tròn. Bạn cứ làm cùng những điều ngu xuẩn,  cùng  những  điều  ngu  xuẩn  ấy,  và  bạn  đã  làm chúng  nhiều  lần  thế  rồi.  Khi  nào  bạn  sẽ  thức  dậy?  Và bạn  lại  trở  nên  mê  mẩn  với  cùng  những  thứ  ngu  xuẩn, bạn  cứ  bị  bắt  đi  bắt  lại  vào  trong  cùng  một  cái  lưới. Cuộc sống của bạn chẳng có mấy điều mới.

Bạn  quan  sát  cuộc  sống  của  mình  trong  ba  tháng, ghi lại trong ba tháng, và thế rồi bạn sẽ ngạc nhiên: đây là mọi điều bạn đã từng lặp đi lặp lại. Và chừng nào bạn còn  chưa  trở  nên  thức  tỉnh  thì  bạn  sẽ  còn  lặp  lại  cùng những điều đó trong cả đời mình - mà không chỉ cả đời bạn đâu, bạn đang lặp lại nó trong nhiều, nhiều kiếp sắp tới đấy.

Harry,  lớn  lên  ở  Philadelphia,  làm  chuyến  đi  thăm
đầu tiên tới nước Anh.

Một  đêm  anh  ta  phát  hiện  ra  một  thanh  nữ  tóc  đỏ hấp  dẫn  trong  quán  rượu,  anh  ta  bước  tới  cô  ta  và  bắt đầu tán tỉnh, "Em biết đấy, anh tới từ phía bên kia..."

"Chúng mình lên ngay căn hộ của em đi," cô ấy nói. "Điều này em đã biết rồi!"

Bạn hiểu nó chứ? Lặp đi lặp lại... "Điều này em đã biết  rồi!"  Bạn  cứ  lặp  đi  lặp  lại  mê  đắm.  Bạn  có  thể  đã biết nhiều đàn bà, và lại người đàn bà khác, và bạn sẵn sàng lại ngu xuẩn nữa. Cuộc sống của bạn có tính lặp lại

- bạn thậm chí không phạm phải sai lầm mới!

Có  tính  sáng  tạo  chút  ít  đi.  Nếu  bạn  quan  tâm  tới việc phạm sai lầm, ít nhất phạm sai lầm mới. Nếu bạn có thể  làm  nó  thành  vấn  đề  là  "Mình  sẽ  chỉ  phạm  sai  lầm mới thôi," chẳng mấy chốc chúng sẽ bị chấm dứt - bởi vì có  được  bao  nhiêu  sai  lầm  mới?  Một  ngày  nào  đó  bạn đơn  giản  sẽ  thấy  rằng  không  có  nhiều  sai  lầm  mới  còn lại,  và  bạn  không  thể  phạm  sai  lầm  nào  bởi  vì  bạn  đã quyết định không lặp lại.

Một lần nên là đủ - nhưng sao nó không đủ? Lí do là ở chỗ trong khi bạn đang phạm sai lầm đó bạn không có đó;  bạn  thậm  chí  còn  làm  nó  một  cách  vô  ý  thức.  Nếu bạn  có  thể  phạm  một  sai  lầm  một  cách  có  ý  thức,  tỉnh táo toàn bộ, với tràn đầy nhận biết, tuyệt đối hiện diện, bạn sẽ không lặp lại nó lần nữa.

Con người của thông minh nhất định phạm phải sai lầm,  nhưng  mỗi  sai  lầm  chỉ  một  lần,  thế  rồi  người  đó được  kết  thúc  với  nó.  Người  đó  đã  biết  và  hiểu  nó. Nhưng mọi người vẫn còn chưa trưởng thành.

Hai cậu bé da mầu gặp nhau trên phố. "Tớ năm tuổi. Đằng ấy bao nhiêu tuổi?" "Tớ hổng biết."

"Đằng ấy có nghĩ tới con gái không?" "Hổng."

"Thế thì đằng ấy mới bốn thôi!"

Bây  giờ,  đây  là  việc  có  tuổi,  sự  trưởng  thành  được
đo, được cân đấy.

Trưởng thành nghĩa là trở nên có ý thức nhiều hơn; không có cách khác để trở nên trưởng thành. Tôi không nói đừng phạm phải sai lầm, bởi vì điều đó sẽ chẳng ích gì. Tôi không nói né tránh sai lầm, không. Tôi nói bất kì điều  gì  bạn  muốn  làm,  làm  nó  đi,  nhưng  làm  nó  một cách  rất  có  ý  thức.  Đem  đầy  đủ  bản  thể  của  bạn  vào trong nó, để cho một khi được làm rồi bạn có thể quyết định liệu có đáng làm nó lần nữa hay nó là hoàn toàn vô nghĩa, vô dụng; cho nên một lần được làm bạn biết liệu nó là kim cương thực hay chỉ là đá mầu.

Nếu nó là kim cương thực, đi theo nó, đào sâu - bạn có thể ở gần với kho báu. Và nếu nó chỉ là đá mầu, quên tất cả về nó đi. Đừng mang đá mầu; chúng trở thành vật nặng  và  chúng  làm  cho  cuộc  hành  trình  của  bạn  ngày một khó khăn hơn. Khi bạn muốn đi lên núi bạn cần vô trọng  lượng.  Và  cuộc  hành  trình  hướng  tới  ý  thức  là cuộc hành trình đi lên núi.

Như  lái  buôn  giầu  với  vài  người  hầu  tránh  xa  con đường nguy hiểm và người yêu cuộc sống tránh xa chất độc, cảnh giác với nguy hiểm của ý nghĩ điên rồ và điều ác.  Trở  nên  nhận  biết  đi.  Cảnh  giác  (beware)  nghĩa  là nhận biết. Cảnh giác (beware) là tổ hợp của hai từ: be và aware  (cảnh  và  giác).  Cảnh  giác  với  nguy  hiểm  của  ý nghĩ điên rồ và điều ác. Chúng là hai mặt của cùng một đồng tiền: điên rồ và điều ác. Điên rồ nghĩa là vô ý thức

- và từ vô ý thức chỉ có điều ác được sinh ra.

Với tay không bị thương có thể động tới chất độc. Người hồn nhiên tới không gây hại.

Nếu  bạn  trở  nên  nhận  biết  về  điên  rồ  và  điều  ác... Nhớ lấy, Phật không nói né tránh; ông ấy nói cảnh giác.

Lão  Tử  nói:  Con  người  của  trí  huệ  bước  đi  dường từng  bước  đều  có  nguy  hiểm.  Con  người  của  trí  huệ bước đi dường như trong mùa đông lạnh giá người đó đi qua dòng suối đóng băng, đó là điều Lão Tử nói. Vâng, đích  xác  đấy,  nó  là  vậy:  con  người  của  trí  huệ  bước  đi tỉnh táo. Từng bước đều tràn đầy nguy hiểm, bởi vì tâm trí bạn có thể khẳng định vào bất kì lúc nào.

Tâm trí bạn rất cổ đại, thói quen của nó được bắt rễ rất sâu, được cấy vào rất sâu. Chỉ chút ít vô nhận biết và tâm trí nhất định bắt giữ bạn, và nó sẽ lôi bạn vào trong điều  ác  nào  đó.  Nó  sống  trên  điều  ác.  Nó  nhất  định  lôi bạn vào trong cái gì đó mà bạn sẽ hối hận về sau. Nhưng hối hận chẳng ích gì, đó là việc cực kì lãng phí thời gian. Trước  hết  bạn  lãng  phí  thời  gian  trong  việc  phạm  sai lầm và thế rồi bạn làm lãng phí thời gian trong hối hận.

Một người có lần tới tôi, một người rất giầu. Ông ấy có thói quen cả đời là trở nên giận dữ dễ dàng tới mức chỉ một hơi chút khiêu khích cũng đủ, hay nếu không có khiêu  khích  nào  ông  ấy  sẽ  tạo  ra  nó,  ông  ấy  sẽ  tưởng tượng ra cái gì đó. Và ông ấy đã khổ nhiều bởi vì điều đó:  vợ  ông  ấy  bỏ  ông  ấy,  con  ông  ấy  xa  lánh  ông  ấy, không người hầu nào có thể ở được với ông ấy lâu. Ông ấy sống cuộc sống rất biệt lập. Ông ấy có tất cả, nhưng lại rất nghèo theo cách nào đó bởi vì ông ấy chẳng có ai yêu ông ấy hay để nhận tình yêu của ông ấy.

Ông ấy hỏi tôi, "Làm sao tôi có thể gạt bỏ được giận dữ?  Tôi  đã  quyết  định  nhiều  lần,  tôi  đã  lấy  lời  nguyện trước các thánh nhân vĩ đại rằng tôi sẽ không giận nữa, nhưng sự việc cứ lặp đi lặp lại, khi tình huống nảy sinh tôi  quên  hết  mọi  thứ  về  lời  nguyện.  Nó  tới,  và  nó  tới theo  cách  thức  như  trận  lụt  tới  mức  tôi  đơn  giản  bị  nó
chiếm lĩnh mất. Tôi phải làm gì? Tôi phải tới thầy. Xin thầy giúp tôi quyết định rằng tôi có thể gạt bỏ được nó."

Tôi nói, "Ông làm một việc. Điều thứ nhất là: vứt bỏ hối  hận.  Điều  thứ  hai  là:  đừng  bao  giờ  nguyện  chống giận dữ."

Ông ta nói, "Thầy nói gì vậy? Thế thì cuộc đời tôi sẽ
tàn mất thôi!"

Tôi nói, "Ông đã lấy lời nguyện rồi và ông đã từng hối hận rồi - điều đó có ích theo cách nào không?"

Ông ấy phải thừa nhận rằng điều đó chẳng ích lợi gì. Thế rồi tôi nói, "Sao ông không thử điều tôi nói đi? - bởi vì hiểu biết riêng của tôi là ở chỗ hối hận không chống lại  giận  dữ;  thực  ra  nó  là  cách  thức  của  bản  ngã  để  lôi ông trở lại vị trí cũ thôi."

Khi bạn trở nên giận dữ và về sau bạn nhớ lại, bản ngã  của  bạn  thấy  bị  tổn  thương  là,  "Mình  đã  lại  phạm phải  cùng  cái  ngu  xuẩn  đó  rồi."  Bây  giờ  bản  ngã  bị thương  này  muốn  được  chữa  lành;  bạn  đã  sa  ngã  trong con mắt riêng của mình. Bản ngã bị tổn thương của bạn nói, "Đến đền chùa hay tới thánh nhân nào đó đi. Lấy lời nguyện rằng, 'Bây giờ mình sẽ không bao giờ làm điều như  vậy  nữa.'"  Lấy  lời  nguyện  bản  ngã  cảm  thấy  dễ chịu: "Trông xem mình là người tôn giáo làm sao." Lấy lời nguyện trước một thánh nhân và trước đám đông bạn cảm thấy cực kì được mạnh mẽ trong bản ngã của mình: "Trông  đây,  tôi  đã  quyết  định!"  Vết  thương  lại  được chữa lành.

Bạn trở lại trong tình huống cũ: bản ngã lại được lên ngôi.  Bạn  sẽ  lại  phạm  phải  cùng  sai  lầm  đó  sớm  hay muộn,  và  bây  giờ  bạn  đã  biết  cách  chữa  lành  các  vết
thương.  Hối  hận  là  cách  thức,  lấy  lời  nguyện  là  cách thức.

Cho nên điều đầu tiên tôi nói với người đó là, "Dừng chuyện hối hận lại - điều đó là phí thời gian! Cái đã qua là đã qua rồi, quá khứ là quá khứ. Nó đã được kết thúc rồi. Ông không cần lo nghĩ về nó. Ông bắt đầu tươi tắn đi - đừng hối hận. Thay vì hối hận, gợi ý của tôi là: ông về  nhà  và  giận  dữ  -  điều  đầu  tiên  để  làm  -  giận  dữ  và giận dữ một cách có ý thức. Trong khi ông giận dữ, vẫn còn  tỉnh  táo  rằng  ông  giận  dữ,  biết  điều  ông  đang  làm: rằng  ông  đang  ném  mọi  thứ,  rằng  ông  đang  ném  ra những sự lăng mạ. Tỉnh táo vào!"

Ngày  hôm  sau  ông  ta  tới.  Ông  ta  nói,  "Điều  đó  là không thể được! Hoặc là tôi có thể giận dữ hoặc tôi có thể tỉnh táo. Nếu tôi tỉnh táo tôi không thể giận dữ được; nếu tôi giận dữ tôi không thể tỉnh táo được. Thầy đã cho tôi một nhiệm vụ không thể được!"

Tôi  nói,  "Bây  giờ  chính  ông  phải  quyết  định:  nếu ông  muốn  giận  dữ,  quên  tỉnh  táo  đi;  nếu  ông  không muốn giận dữ, thế thì tỉnh táo. Không hối hận, không lấy lời nguyện nào nữa. Một phương pháp đơn giản!"

Mọi  người  đã  thức  tỉnh  đều  đã  từng  dạy  phương pháp đơn giản này.

Ai đó hỏi Mahavira, "Ai là thánh nhân thực và ai là tội nhân?"

Có thể người hỏi này muốn một câu trả lời làm sẵn đã   được   cho   trong   kinh   sách,   nhưng   người   như Mahavira nói từ bản thể riêng của họ. Điều ông ấy nói là cực  kì  hay.  Định  nghĩa  mà  ông  ấy  đã  cho  là  duy  nhất, duy  nhất  trong  toàn  thể  lịch  sử  của  nhân  loại.  Ông  ấy
nói,  "Asutta  muni  -  người  thức  tỉnh,  người  đó  là  thánh nhân. Và sutta amuni - người đang ngủ là tội nhân."

Đơn giản, nhưng cực kì có ý nghĩa! Thức tỉnh là tính thánh thiện duy nhất có đó, và ngủ, vô ý thức, là tội lỗi duy nhất có đó; mọi tội lỗi khác đều được sinh ra từ nó. Chặt tận gốc đi, chặt từ chính gốc! Đừng cứ tỉa lá.

Với  tay  không  bị  thương  có  thể  động  tới  chất  độc. Và  thế  rồi,  khi  bạn  thức  tỉnh,  tỉnh  táo,  quan  sát,  thế  thì chẳng  có  vấn  đề  gì.  Thế  thì  bạn  giống  như  bàn  tay không  bị  thương,  bạn  có  thể  xử  trí  chất  độc.  Điều  đó nghĩa là gì?

Để tôi  nhắc bạn  về một  tình  huống  đã  xảy  ra  trong đời Jesus. Ông ấy cầm roi và đi vào trong ngôi đền lớn của  Jerusalem.  Roi  trong  tay  Jesus  sao...?  Đây  là  nghĩa của điều Phật nói: tay không bị thương có thể xử lí được chất  độc.  Vâng,  Jesus  có  thể  xử  lí  được  roi,  không  có vấn đề gì; roi không thể chế ngự ông ấy. Ông ấy vẫn còn tỉnh táo, tâm thức của ông ấy là như vậy.

Ngôi đền lớn của Jerusalem đã trở thành chỗ cho kẻ cướp; việc ăn cướp tinh vi đang diễn ra. Có những người đổi  tiền  bên  trong  ngôi  đền  và  họ  đang  khai  thác  toàn thể đất nước. Jesus một mình đi vào ngôi đền và lật tung bàn  của  họ  -  bàn  của  những  người  đổi  tiền  -  ném  tiền của  họ  tung  toé  khắp  xung  quanh  và  tạo  ra  rối  loạn  tới mức những người đổi tiền phải chạy trốn ra ngoài ngôi đền. Họ thì nhiều mà Jesus chỉ mỗi mình, nhưng ông ấy đang trong phẫn nộ thế, trong lửa cháy thế!

Bây giờ, điều này đã từng là vấn đề cho người Ki tô giáo: giải thích điều đó thế nào đây? - bởi vì toàn thể nỗ
lực của họ là để chứng minh rằng Jesus là chim bồ câu, biểu tượng của hoà bình. Làm sao ông ấy có thể cầm roi trong  tay  được?  Làm  sao  ông  ấy  có  thể  giận  dữ  thế được, cuồng nộ tới mức ông ấy lật đổ bàn của người đổi tiền và tống những người đổi tiền ra khỏi ngôi đền? Và ông  ấy  phải  đã  bốc  lửa;  bằng  không,  ông  ấy  có  mỗi mình - ông ấy có thể bị bắt giữ chứ. Năng lượng của ông ấy phải đã trong cơn bão; họ không thể đối diện ông ấy được. Các tu sĩ và nhà kinh doanh và người đổi tiền tất cả đều trốn ra ngoài kêu to, "Người này đã điên rồi!"

Người  Ki  tô  giáo  né  tránh  chuyện  này.  Không  cần né tránh nó nếu bạn hiểu lời kinh này của Phật: Với tay không  bị  thương  có  thể  động  tới  chất  độc.  Người  hồn nhiên  tới  không  gây  hại.  Jesus  hồn  nhiên  thế!  Ông  ấy không  giận  dữ;  đó  là  từ  bi  của  ông  ấy.  Ông  ấy  không bạo hành, ông ấy không có tính tàn phá; đó là tình yêu của ông ấy. Roi trong tay ông ấy là roi trong tay của tình yêu, từ bi.

Đây  là  lí  do  tại  sao  ở  phương  Đông  chúng  ta  có Krishna,  người  có  thể  chiến  đấu  trong  chiến  tranh  cho dù ông ấy đã hứa không đánh nhau. Ông ấy đã quên tất cả về lời hứa của mình. Mọi người cứ nghĩ rằng ông ấy rất ngoại giao, chính trị; ông ấy không phải vậy. Lời hứa đó  đã  được  đưa  ra  trong  khoảnh  khắc  nào  đó;  bây  giờ khoảnh  khắc  đó  không  còn  áp  dụng  được  nữa  -  tình huống đã thay đổi. Ông ấy không phải là kẻ cơ hội, ông ấy không chính trị chút nào. Ông ấy đơn giản trung thực, chân thành, có trách nhiệm cho tình huống đang là hiện tại. Nó là vậy trong khoảnh khắc đó khi ông ấy hứa rằng ông ấy sẽ không đi vào chiến tranh; nó không còn là như vậy nữa, tình huống đã thay đổi rồi. Ông ấy đi vào chiến
tranh mà chẳng hối hận gì cả; ông ấy chưa bao giờ hối hận về nó. Không có nhu cầu hối hận.

Con  người  của  nhận  biết  hành  động  từ  nhận  biết riêng của mình, do đó không có hối hận; hành động của người  đó  là  toàn  bộ.  Và  một  trong  những  cái  đẹp  của hành động toàn bộ là ở chỗ nó không tạo ra nghiệp; nó không tạo ra cái gì cả; nó không để lại dấu vết nào trên bạn.  Điều  đó  cũng  giống  như  viết  lên  nước:  bạn  thậm chí không kết thúc... Nó đã mất rồi. Nó thậm chí không viết được lên cát, bởi vì điều đó có thể còn lại trong vài giờ nếu gió không tới - đó là việc viết lên nước.

Nếu  bạn  đi  tới  đền  chùa  Hindu  bạn  sẽ  thấy  Rama với cung và tên trong tay ông ấy. Bây giờ điều đó đã là vấn  đề cho  cái  gọi  là  những  người  theo  Gandhi  để giải thích nó; với Mahatma Gandhi đó là vấn đề. Nếu Rama có bánh xe quay trong tay ông ấy thì mọi sự đã được rồi

-  nhưng  cung  và  tên  sao?  Gandhi  đã  cố  gắng  né  tránh điều đó. Ông ấy đã nhắc tên của Rama mọi ngày; đó là cái tên cuối cùng trên môi ông ấy khi ông ấy chết. Khi ông ấy bị bắn chết, lời cuối cùng thốt ra từ môi ông ấy là, "Này Ram! Ôi Ram!" Nhưng ông ấy đã xoay xở điều đó  thế  nào?  Về  cung  và  tên  thì  sao?  Ông  ấy  chưa  bao giờ  đương  đầu  với  vấn  đền  này  một  cách  trung  thực, chân thành - bởi vì Rama đã chiến đấu trong chiến tranh, phải đã giết nhiều người, chắc chắn đã giết chết Ravana. Nói gì về bạo hành này?

Lời kinh này sẽ giải thích: Với tay không bị thương có thể động tới chất độc. Người hồn nhiên tới không có hại.  Nếu  bạn  có  thể  tỉnh  táo  toàn  bộ,  thế  thì  không  có vấn  đề  gì.  Bạn  có  thể  xử  lí  được  chất  độc;  thế  thì  chất độc sẽ vận hành như thuốc. Trong tay của người trí huệ, chất độc trở thành thuốc; trong tay của người ngu, ngay
cả thuốc, thậm chí nước cam lồ, nhất định trở thành chất
độc.

Người  hồn  nhiên  tới  không  có  hại.  Nếu  bạn  vận hành từ hồn nhiên - không từ thông thái mà từ hồn nhiên như trẻ con - thế thì bạn không bao giờ có thể đi tới bất kì cái hại gì, bởi vì nó không để lại dấu vết. Bạn vẫn còn tự do với hành động của mình. Bạn sống một cách toàn bộ và vậy mà không hành động nào làm nặng gánh bạn.

Nhưng khi bụi bị tung ngược gió,
điều ác bị thổi ngược vào mặt
của người ngu, người làm sai điều thuần khiết và vô hại.

Nhớ  lấy,  nếu  bạn  vận  hành  từ  vô  nhận  biết,  thế  thì toàn thể cuộc sống của bạn sẽ là bụi bị tung ngược chiều gió.  Nó  quay  lại  chui  vào  mắt  bạn.  Nó  là  việc  nhổ  lên trời - nước bọt rơi vào mặt bạn thôi.

Bạn khổ không phải vì người khác đâu, bạn khổ bởi vì  hành  động  ngu  xuẩn  của  riêng  mình.  Và  hành  động ngu  xuẩn  là  gì?  Hành  động  nảy  sinh  từ  trạng  thái  vô  ý thức của tâm trí.

Nhưng  khi  bụi  bị  tung  ngược  chiều  gió,  điều  ác  bị thổi  ngược  vào  mặt  của  người  ngu,  người  làm  sai  điều thuần  khiết  và  vô  hại.  Và  kết  quả  thậm  chí  còn  nguy hiểm  hơn  cho  người  ngu  nếu  điều  ác  của  người  đó  và việc sai của người đó là chống lại sự thuần khiết và điều vô hại. Nếu bạn đánh nhau với người ngu khác không có mấy vấn đề: người đó nhổ vào bạn, bạn nhổ vào người đó. Nước bọt của bạn quay lại bạn, nước bọt của người đó quay lại người đó; mọi thứ được cân bằng. Bạn làm
hại người đó, cái hại của bạn quay lại bạn; người đó làm hại bạn, cái hại của người đó quay lại người đó.

Nhưng  khi  bạn  làm  hại  hay  làm  điều  ác  cho  ai  đó hồn  nhiên,  thế  thì  bạn  thực  sự  trong  rắc  rối  bởi  vì  điều ác của bạn sẽ quay lại bạn cả nghìn lần hơn. Người hồn nhiên  sẽ không  làm  điều  ác  nào  với  bạn;  người  đó  đơn giản sẽ dội lại, người đó đơn giản sẽ phản xạ, người đó sẽ là tấm gương. Nếu bạn xấu, cái xấu của bạn sẽ được hiện  ra  -  và  tất  nhiên,  tấm  gương  càng  thuần  khiết,  cái xấu của bạn sẽ càng được hiện ra rõ ràng hơn.

Và  tâm  trí  có  ham  muốn  lớn  lao  để  làm  hại  người hồn  nhiên.  Nó  sợ  làm  hại  người  ác  bởi  vì  người  ác  có thể  chứng  tỏ  quá  nhiều.  Người  hồn  nhiên  dường  như hồn  nhiên  tới  mức  bạn  bị  cám  dỗ  làm  hại  người  đó. Người hồn nhiên dường như mong manh thế, tinh tế tới mức bạn nghĩ chẳng có vấn đề gì: bạn có thể làm bất kì cái gì với người đó, người đó thậm chí sẽ không đáp lại. Do  đó Jesus bị  đóng  đinh,  Socrates  bị đầu  độc, Phật  bị ném đá.

Nhớ lấy, có cám dỗ lớn để làm hại người hồn nhiên, bởi  vì  bạn  biết  người  đó  sẽ  không  đáp  lại  điều  đó  theo kiểu ăn miếng trả miếng. Nhưng rắc rối là, người đó sẽ không ăn miếng trả miếng, nhưng toàn thể sự tồn tại lại báo thù nhân danh người đó. Bởi vì người đó sẽ không báo  thù,  toàn  thể  sự  tồn  tại  đứng  về  phía  người  đó.  Sự tồn  tại  bao  giờ  cũng  ở  bên  phía  người  thức  tỉnh.  Bạn nhất định khổ nhiều, mặc dầu Jesus sẵn sàng tha thứ cho bạn.  Lời  cuối  cùng  của  Jesus  là:  Thưa  cha,  xin  tha  thứ cho  mọi  người  này  bởi  vì  họ  không  biết  điều  họ  đang làm. Đây là đáp ứng của ông ấy. Nhưg sự tồn tại không thể tha thứ cho bạn được.

Sự  tồn  tại  tuân  theo  một  luật  rất  chính  xác: điều  ác nhất định tạo ra điều ác cho bạn, và khổ, nếu bạn tạo nó cho người khác, nhất định bật trả lại bạn. Và nếu điều đó được làm để chống lại người vô hại, chống lại người trí huệ, chống lại vị phật, thế thì bạn sẽ khổ theo cách gấp nghìn lần hơn.

Một số người được tái sinh trong địa ngục, một số trong thế giới này,
người tốt ở trên trời.

Nhưng người thuần khiết không được sinh chút nào.

Địa  ngục  và  cõi  trời  không  có  tính  địa  lí  đâu,  nhớ điều đó. Nó chỉ là biểu dụ để giải thích cái gì đó về tâm lí. Địa ngục là trạng thái của tâm trí đang trong khổ sâu sắc  -  tất  nhiên,  được  tạo  ra  do  việc  làm  riêng  của  bạn thôi. Mọi cát bụi bạn ném ra ngược chiều gió đều sẽ rơi vào  bản  thân  bạn,  đó  là  địa  ngục  -  mọi  điều  sai  bạn  đã làm cho mọi người sẽ quay lại bạn. Bạn phải thu hoạch lấy mùa màng bởi vì bạn đã gieo hạt mầm. Nếu bạn gieo mầm chất độc thì bạn sẽ phải gặt lấy chất độc. Điều đó đơn giản thế: aes dhammo sanantano - đây là luật vĩnh hằng.

Không  ai  có  thể  được  miễn  trừ  khỏi  nó,  không  có người  nào  có  thể  là  ngoại  lệ  -  mặc  dầu  mọi  người  đều nghĩ, "Mình có thể là ngoại lệ, mình có thể tìm ra cách nào đó thoát khỏi nó." Chắc chắn bạn có thể tìm ra cách để thoát khỏi luật pháp con người, bạn có thể tìm ra cách để thoát khỏi bất kì luật pháp nào, bởi vì luật pháp nhân tạo  là  luật  pháp  nhân  tạo;  chúng  có  thể  bị  phá  vỡ.  Và bạn  có  thể  tìm  ra  những  người  thông  minh  có  thể  chỉ cho bạn cách bỏ qua chúng. Nhưng luật vĩnh hằng, luật
tự  nhiên,  không  thể  bị  phá  vỡ;  nếu  bạn  phá  chúng  bạn nhất định khổ. Khổ đó là địa ngục.

Bất  kì  khi  nào  bạn  đi  ngược  lại  luật  của  cuộc  sống bạn đều trong địa ngục, và bất kì khi nào bạn đi hài hoà với  luật  bạn  đều  trong  cõi  trời.  Cõi  trời  nghĩa  là  trạng thái  vui  vẻ.  Và  bất  kì  khi  nào  bạn  đang  lơ  lửng,  không chỗ này chẳng chỗ nọ, không chống đối không ủng hộ, trong  trạng  thái  lờ  phờ,  trong  trạng  thái  không  quyết định, chỉ treo ở giữa, thế thì bạn đang trong thế giới này. Trong  kinh  sách  Phật  giáo  thế  giới  này  được  gọi  là madhyalok - trạng thái ở giữa cõi trời và địa ngục.

Có ba loại người trên thế giới: vài người ở cõi trời, nhiều người ở giữa, và nhiều người hơn đang ở trong địa ngục. Và thực ra đây không phải là ba loại người bởi vì từng  người  đều  trải  qua  tất  cả  ba  trạng  thái  này  mọi ngày.  Buổi  sáng  bạn  có  thể  ở  cõi  trời,  buổi  trưa  bạn  ở trong tình trạng lấp lửng, đến tối, về nhà, bạn ở trong địa ngục. Bạn cứ thay đổi, dịch chuyển. Đây là những trạng thái tâm lí.

Việc vượt ra ngoài tất cả ba loại này được gọi là niết bàn, được gọi là phật tính, được gọi là moksha. Nếu bạn có thể vượt ra ngoài tất cả ba điều này - điều đó có nghĩa là nếu bạn có thể vượt ra ngoài mọi tâm trí - thế thì bạn không chỉ hài hoà với luật... Nếu bạn trong hài hoà với luật thì bạn ở thiên đường, nếu bạn chống lại luật thì bạn ở trong địa ngục. Nếu bạn không quyết định, nửa nọ nửa kia,  năm  mươi  năm  mươi,  bạn  ở thế giới  giữa, thế giới này.  Nhưng  nếu  bạn  trở  thành  một  với  luật,  bạn  không còn tách rời - thậm chí không trong hài hoà, bởi vì trong hài hoà bạn vẫn tách rời. Nếu bạn trở thành một với luật: nếu  bạn  vứt  bỏ  bản  ngã  và  tâm  trí  của  mình  một  cách toàn  bộ;  nếu  bạn  trở  nên  được  hội  nhập  vào  trong  luật
vĩnh hằng; nếu bạn trở thành đại dương, giọt sương của bạn  biến  mất  trong  đại  dương  và  trở  thành  nó,  thế  thì bạn  không  được  sinh  ra  thêm  nữa.  Thế  thì  không  sinh không tử. Thế thì toàn thể bánh xe của sinh và tử dừng lại. Thế thì bạn là một với vũ trụ, thế thì bạn là Thượng đế.

điều  ác  của  riêng  mình.  Nó  sẽ  theo  bạn  như  cái  bóng của bạn, nó sẽ hành hạ bạn dù bạn đi tới đâu. Tốt hơn cả là không làm nó - nhưng bạn có thể né tránh được việc làm  nó  chỉ  nếu  bạn  trở  nên  có  ý  thức,  bằng  không  bạn nhất định làm nó.

Đây là điều tối thượng phải được đạt tới, đây là điều tối  thượng  mà  con  người  có  khả  năng  đạt  tới,  nhưng cũng có khả năng bỏ  lỡ. Chừng nào nỗ lực lớn lao còn chưa được thực hiện với tài năng và thông minh, bạn sẽ không thể nào đạt tới nó được.

Không ở đâu cả! không trên trời, không giữa biển, không sâu trong núi,

Ông có thể trốn đâu khỏi điều ác của riêng mình.

Nhớ  lấy:  không  có  cách  nào  để  che  giấu  khỏi  điều ác  của  bạn.  Cho  nên  đừng  cứ  tự  lừa  mình  rằng  bạn  sẽ tìm  thấy  cách  nào  đó:  rằng  bạn  sẽ  đi  ra  sông  Hằng  và chìm sâu vào trong sông Hằng và mọi tội lỗi của bạn sẽ được gột sạch. Đừng tự lừa dối mình - sông Hằng không thể làm được điều đó đâu. Đừng cho rằng bạn sẽ đi tới Kaaba  và  bạn  sẽ  làm  haj,  cuộc  hành  hương  lớn  lao,  và bạn sẽ trở thành một haji - người đã từng tới Kaaba - và thế rồi mọi tội lỗi sẽ được gột sạch khỏi bạn, Thượng đế đã tha thứ cho bạn. Đừng nghĩ rằng bằng việc làm nghi lễ nào đó - yagna, havan - bạn sẽ được tự do khỏi điều ác của mình. Chẳng cái gì sẽ có ích đâu.

Không  ở  đâu  cả!  Phật  nói,  không  trên  trời,  không giữa biển, không sâu trong núi, ông có thể trốn đâu khỏi

Không trên trời, không giữa biển, không sâu trong núi, không ở đâu cả

Ông có thể trốn đâu khỏi cái chết của riêng mình.

Điều ác nhất định đem tới sự trừng phạt riêng của nó cũng  chắc  chắn  như  sinh  nhất  định  đem  tới  cái  chết riêng  của  nó.  Bạn  không  thể  tránh  được  cái  chết,  bạn không thể tránh được kết quả của hành vi của mình. Cho nên  đừng  nghĩ  theo  kiểu  này,  bởi  vì  tất  cả  thời  gian  bị phí hoài trong né tránh, che giấu, đơn giản là bị phí hoài. Mọi  năng  lượng  đó  có  thể  được  đặt  vào  trong  một  nỗ lực: của việc trở nên nhận biết, của việc trở nên có tính thiền. Điều đó sẽ có ích.

Một   người   đi   ra   sông   Hằng.   Người   đó   đi   tới Ramakrishna,   người   đó   là   tín   đồ   của   Ramakrishna. Người đó hỏi Ramakrishna, "Paramahansadeva, tôi đi ra sông  Hằng  đây  -  xin  ban  phước  cho  tôi.  Thầy  có  cho rằng mọi tội lỗi của tôi sẽ được rửa sạch không?"

Ramakrishna  nói,  "Có  chứ,  chắc  chắn,  bởi  vì  sông Hằng thuần khiết thế; bất kì ai chìm ngập sâu vào trong nó đều trở thành thuần khiết như sông Hằng. Nhưng có vấn đề mà ông phải nhớ lấy."

Người này nói, "Đó là vấn đề gì vậy? Thầy nói cho tôi đi, tôi sẽ ghi nhớ lấy."

Ramakrishna nói, "Ông có thấy những cây lớn mọc bên bờ sông Hằng không?"

Người đó nói, "Có, tôi có thấy."

Ramakrishna nói, "Ông có biết mục đích của những cây đó là gì không?"

Người  đó  nói,  "Điều  đó  tôi  chưa  bao  giờ  nghe  nói tới  và  điều  đó  cũng  không  được  viết  trong  kinh  sách. Mục đích của những cây đó là gì? Thầy nói cho tôi đi."

Ramakrishna nói, "Mục đích của những cây đó là ở chỗ khi ông chìm vào trong sông Hằng, tội lỗi của ông phải  rời  bỏ  ông  bởi  vì  quyền  năng  của  sông  Hằng. Những tội lỗi đó ngồi lên ngọn những cây cao kia. Khi ông  ra  khỏi  sông  Hằng,  chúng  lại  nhảy  vào  ông  đấy! Cho nên điều đó thực sự là vô tích sự. Nếu ông muốn tới thì ông có thể tới, nhưng tránh một điều: nếu ông chìm vào  trong  sông  Hằng,  đừng  ra  nữa!  Thế  thì  sẽ  được  đi mãi mãi; bằng không những tội lỗi kia sẽ không rời bỏ ông  đâu.  Và  chúng  sẽ  báo  thù  đấy,  chúng  sẽ  nhảy  lên ông với sự trả thù."

Và điều này đúng theo từng từ. Người tôn giáo, cái gọi  là  người  tôn  giáo,  nghĩ  rằng  họ  có  thể  làm  nghi  lễ nào đó và tội lỗi được chấm dứt, và họ được tự do làm tội lỗi đó lần nữa! Và một khi bạn biết được thủ đoạn về cách  kết  thúc  nó,  sao  bận  tâm?  Bạn  có  thể  cứ  làm  thật nhiều  tội  lỗi  như  bạn  có  thể  làm  -  sông  Hằng  bao  giờ cũng có đó mà. Và bây giờ chẳng có nhu cầu đi tới sông Hằng  nữa:  bạn  có  thể  đem  sông  Hằng  theo  đường  ống vào nhà bạn, vậy thì mọi ngày, sáng sớm hay chiều tối,
bạn tắm nước sông. Tối sẽ tốt hơn, cho nên tội lỗi của cả
ngày được kết thúc và bạn lại thuần khiết như hoa sen.

Phật  nói  chẳng  cái  gì  có  thể giúp  bạn  được.  Không có chỗ nào để che giấu khỏi hai điều: kết quả của hành vi của bạn và cái chết. Chúng sẽ xảy ra.

Thế thì chúng ta phải làm gì? Trở nên có ý thức, và trong  việc  trở  nên  có  ý  thức  đó  cả  hai  đều  biến  mất. Trong việc trở nên có ý thức hành động của bạn tự động trải  qua  biến  đổi.  Con  người  có  ý  thức  không  thể  làm được  cái  gì  sai  cả,  và  con  người  có  ý  thức  đi  tới  biết rằng, "Không có cái chết cho tâm thức của mình. Thân thể sẽ chết, tâm trí sẽ chết, nhưng bản thể bên trong nhất của  mình  sẽ  không  chết.  Mình  là  vĩnh  hằng.  Amritasya putrah - mình là con của vĩnh hằng, mình thuộc vào sự tồn tại vĩnh hằng."

Tâm  thức  đem hai chân lí  này  về nhà. Thứ  nhất nó biến đổi thế giới của bạn bằng việc biến đổi hành động của bạn; thứ hai nó biến đổi lãnh thổ bên trong của bạn bằng việc làm cho bạn nhận biết rằng bạn là vĩnh hằng. Khi bạn biết bạn là vĩnh hằng, khi bạn biết rằng bạn bao giờ cũng hiện hữu và bạn bao giờ cũng sẽ hiện hữu, mọi giá trị  cuộc sống  của  bạn  lập  tức bắt  đầu  thay  đổi.  Thế thì  bất  kì  cái  gì  đã  là  quan  trọng  ngày  hôm  qua  không còn  là  quan  trọng  nữa,  và  bất  kì  cái  gì  chưa  bao  giờ  là quan  trọng  trước  đây  nay  trở  thành  quan  trọng  -  bởi  vì bây  giờ  bạn  nghĩ  theo  vĩnh  hằng  và  không  theo  thời gian.

Nghĩ  dưới  dạng  thời  gian  là  chính  trị:  nghĩ  dưới dạng vĩnh hằng là tôn giáo.

Đủ cho hôm nay.

6.      Đây có là con đường không?

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa thầy kính yêu,

Với tôi dường như là ở đây với thầy nghĩa là buông bỏ  mọi  thứ  -  không  chỉ  khổ,  sợ,  buồn  và  cái  gọi  là chỗ tiêu cực, mà còn cả hạnh phúc, yêu thương, cảm giác  tuôn  chảy,  cái  gọi  là  chỗ  tích  cực  mà  bao  giờ cũng  là  mục  đích  của  tôi.  Thưa  thầy  kính  yêu,  đây có phải là con đường không?

Anand  Hareesh,  tích  cực và tiêu cực, đêm  và  ngày, mùa hè và mùa đông, sinh và tử - chúng không tách rời đâu.  Nếu  bạn  muốn  buông  bỏ  cái  này,  bạn  sẽ  phải  cho phép cái kia cũng bị buông bỏ.

Đó là một trong những thế tiến thoái lưỡng nan lớn nhất:  mọi  người  muốn  cái  tích  cực  còn  lại  với  họ  -
nhưng nếu cái tích cực còn lại, cái tiêu cực còn lại như cái bóng của nó. Cái tích cực sẽ không có nghĩa gì nếu không có cái tiêu cực. Nếu bạn không biết bóng tối là gì bạn  sẽ  không  có  khả  năng  thấy  ánh  sáng  chút  nào  đâu. Nếu bạn muốn thấy ánh sáng bạn sẽ phải sẵn sàng kinh nghiệm  bóng  tối  nữa.  Bạn  không  thể  tránh  được  chết nếu bạn níu bám lấy sống. Chính sống đem chết vào.

Và mọi người đều muốn níu bám lấy chỗ tích cực và mọi người đều muốn né tránh chỗ tiêu cực. Điều này là không thể được - điều này ngược với luật vĩnh hằng.

Nếu bạn quan sát cẩn thận bạn sẽ thấy rằng nếu điều tiêu  cực  đang  hành  hạ  bạn  quá  nhiều  thế  thì  điều  tích cực chỉ là cái che đậy. Bạn ngụ ý gì khi bạn nói rằng bạn hạnh phúc? Bạn đơn giản ngụ ý rằng “Tại thời điểm này bất hạnh của tôi đang bị che đậy.” Bạn ngụ ý gì khi bạn nói rằng “Bây giờ tôi thảnh thơi?” Nó đơn giản nghĩa là căng thẳng đã đi sâu hơn vào trong vô thức; bây giờ bạn quên lãng về chúng.

Nhưng  sớm  hay  muộn  chúng  sẽ  khẳng  định,  sớm hay  muộn  chúng  sẽ  có  thời  điểm  riêng  của  chúng.  Bạn không thể còn với điều tích cực mãi mãi được. Tiêu cực và tích cực bao giờ cũng cân bằng nhau: bạn sẽ có nhiều hạnh phúc như bạn sẵn sàng có bất hạnh.

Do đó một trong các điều bí ẩn: xã hội càng giàu có, khổ càng nhiều hơn. Không có nước nào khổ nhiều hơn Mĩ, bởi lẽ đơn giản là Mĩ bây giờ có đỉnh cao nhất của hạnh phúc nó không thể tránh được chiều sâu thấp nhất. Đỉnh núi cao là có thể chỉ cùng với thung lũng - đỉnh núi càng cao, thung lũng càng sâu.

Ở Ấn Độ mọi người cảm thấy rất thoả mãn. Lí do là họ  không  biết  tới  đỉnh  cao  của  hạnh  phúc;  do  đó  họ
không biết tới thung lũng của bất hạnh. Họ sống ít nhiều trên  nền  trung  lập,  không  tích  cực  không  tiêu  cực. Đây không  phải  là  mãn  nguyện  đúng  đâu,  đây  đơn  giản  là thiếu  chỗ  của  tích  cực  -  do  đó  chỗ  tiêu  cực  cũng  thiếu luôn.

Mĩ  thực  sự  là  nơi  hành  hạ  về  tinh  thần,  chấn  động tâm lí lớn lao. Không xã hội nào đã từng ở vào trạng thái như vậy. Cá nhân, tất nhiên, đã từng như vậy.

Phật Gautam là con vua. Ông ấy có đủ mọi vui vẻ - đó là lí do tại sao ông ấy đã trở nên nhận biết về khổ của cuộc  sống.  Không  phải  ngẫu  nhiên  mà  tất  cả  hai  mươi bốn  tirthankaras  của  người  Jainas  đều  là  vua.  Phật  là vua,  Rama  và  Krishna  là  vua,  mọi  avatara  của  người Hindu  đều  là  vua.  Có  cái  gì  đó  trong  nó,  cái  gì  đó  rất nền   tảng.   Tại   sao   người   ăn   xin   không   trở   thành tirthankaras,  avataras,  chư  phật?  Bởi  lẽ  đơn  giản  là  họ không biết hạnh phúc là gì - làm sao họ có thể nhận biết về khổ của cuộc sống được?

Phật  nói:  Sống  là  dukkha  -  thuần  khổ.  Chỉ  vị  phật mới  có  thể  nói  được  điều  đó  bởi  vì  ông  ấy  đã  biết  các đỉnh.  Việc  biết  đỉnh  là  đồng  thời  trở  nên  nhận  biết  về thung  lũng.  Nếu  bạn  sống  mãnh  liệt,  đam  mê,  bạn  sẽ nhận biết về cái chết nhiều hơn là người sống theo kiểu hờ hững, người sống chỉ làng nhàng, người không mãnh liệt  và  đam  mê  trong  cuộc  sống  của  mình.  Người  đó không thể rất tỉnh táo về cái chết được. Bạn càng lao sâu vào  trong  cuộc  sống,  nhận  biết  của  bạn  về  cái  chết  sẽ càng lớn hơn. Tích cực và tiêu cực liên tục cân bằng lẫn nhau.

Người  Ấn Độ  đã giở thủ  đoạn  với  bản  thân  họ.  Họ đã  trở  thành  trung  lập:  "Đừng  lên  các  đỉnh  cao  của  vui vẻ;  đó  là  cách  né  tránh  chiều  sâu  của  khổ,  đau,  buồn."

Nhưng  đây  không  phải  là  cuộc  cách  mạng  đúng.  Cuộc cách  mạng  đúng  không  phải  là  bằng  việc  trở  nên  dửng dưng,  bằng  việc  trở  nên  hờ  hững,  bằng  việc  sống  cuộc sống  rất,  rất  đờ  đẫn.  Cuộc  cách  mạng  thực  xảy  ra  qua siêu việt.

Hai từ này phải được hiểu bởi vì sự khác biệt là rất tinh tế và tinh vi: 'dửng dưng' và 'siêu việt'. Dửng dưng đơn  giản  có  nghĩa  là  bạn  né  tránh  cái  tích  cực  để  né tránh cái tiêu cực. Siêu việt nghĩa là bạn không né tránh cái gì cả, không tránh cái tích cực lẫn cái tiêu cực. Bạn sống cái tích cực trong tính toàn bộ của nó và bạn sống cái  tiêu  cực  trong  tính  toàn  bộ  của  nó,  bằng  một  phẩm chất  mới  -  và  phẩm  chất  đó  là  phẩm  chất  của  nhân chứng. Bạn sống một cách toàn bộ nhưng đồng thời bạn vẫn còn tỉnh táo, nhận biết một cách im lặng.

Bạn biết hạnh phúc bao quanh bạn nhưng bạn không phải là nó; bạn biết bất hạnh bao quanh bạn nhưng bạn không phải là nó. Bạn biết nó là ngày nhưng bạn không là nó, và bạn biết nó là đêm nhưng bạn không là nó. Bạn biết bây giờ bạn đang sống động nhưng bạn không là nó; thế thì khi bạn sẽ chết bạn sẽ biết bạn không là nó. Đây là siêu việt.

Neti,  neti  -  không  cái  này  không  cái  nọ  -  là  công thức bí mật của siêu việt: không tích cực không tiêu cực. Nhưng điều đó không có nghĩa là không sống điều tích cực  và  tiêu  cực.  Nếu  bạn  né  tránh  việc  sống  bạn  sẽ  trở nên  đờ  đẫn,  rất  đờ  đẫn;  bạn  sẽ  đánh  mất  mọi  thông minh.

Đó  là  khác  biệt  giữa  tính  chất  sannyas  cũ  và  cách nhìn mới của tôi về tính chất sannyas. Tính chất sannyas cũ dạy bạn dửng dưng, trung lập: "Đừng đi lên đỉnh núi cao để ông không cần phải ngã vào chiều sâu." Toán học
đơn  giản!  "Đừng  hạnh  phúc,  thế  thì  ông  sẽ  không  bất hạnh." Làm sao bạn có thể bất hạnh được nếu bạn chưa bao giờ hạnh phúc? "Đừng hân hoan, thế thì sẽ không có buồn  rầu,  và  đừng  cười,  thế  thì  nước  mắt  là  không  thể được."  Đây  là  toán  học  đơn  giản,  nhưng  không  phải  là chân lí của siêu việt, không phải là chân lí của tính chất sannyas thực.

Tính chất sannyas thực nghĩa là: cười sâu sắc, nhưng nhớ  bạn  không  phải  là  tiếng  cười;  và  khóc  và  than  sâu sắc, để nước mắt chan hoà, toàn bộ trong nó, và vậy mà vẫn tỉnh táo, ngọn lửa bên trong quan sát tất cả nó.

Hareesh,  bạn  là  để  siêu  việt  lên,  không  từ  bỏ.  Nếu bạn từ bỏ bạn bỏ lỡ vấn đề. Và khi tôi nói, "Buông bỏ!" tôi  đơn  giản  ngụ  ý  không  níu  bám.  Tôi  không  nói  bạn đừng  cố  gắng  hạnh  phúc.  Làm  mọi  nỗ  lực  có  thể  được để hạnh phúc, vui vẻ, nhưng nhớ rằng buồn sẽ theo sau - điều  đó  là  tự  nhiên.  Chấp  nhận  nó,  và  khi  nó  tới,  đừng chạy  khỏi  nó,  đừng  trốn  khỏi  nó.  Điều  đó  nữa  cũng  là đẹp,  một  phần  của  cuộc  sống,  một  phần  của  trưởng thành;  không  có  nó  sẽ  không  có  chín  chắn.  Đi  sâu  vào trong nó.

Vui vẻ có cái gì đó đóng góp cho trưởng thành của bạn, và buồn rầu cũng vậy. Vui vẻ đem tới sự tươi tắn, sự tươi tắn của giọt sương sớm. Vui vẻ đem tới tuổi trẻ, vui vẻ đem tới điệu vũ cho trái tim bạn. Buồn rầu cũng đem  tới  nhiều  món  quà  nhưng  bạn  trốn  khỏi  buồn  rầu; do đó bạn chưa bao giờ trở nên nhận biết về những món quà này. Buồn rầu đem tới im lặng mà không vui vẻ nào có thể đem tới được. Vui vẻ bao giờ cũng có chút ít ồn ào; buồn rầu hoàn toàn im lặng. Vui vẻ bao giờ cũng có chút  ít  nông  cạn;  buồn  rầu  là  sâu  sắc,  nó  có  chiều  sâu. Vui vẻ bao giờ cũng làm bạn quên đi bản thân mình; sẽ
dễ dàng hơn để nhấn chìm bạn vào vui vẻ, để làm bạn bị ngất  ngây  với  vui  vẻ.  Nó  giữ  bạn  vô  ý  thức.  Buồn  rầu đem  tới  nhận  biết  bởi  vì  bạn  không  thể  nhấn  chìm  bản thân mình trong nó được. Bạn không thể tham gia được, bạn phải đứng ở ngoài - bởi vì bạn không muốn nó!

Bài  học  đầu  tiên  về  chứng  kiến  xảy  ra  trong  buồn rầu. Người ta học chứng kiến trong buồn rầu và chỉ thế, về  sau,  cùng  việc  chứng  kiến  đó  có  thể  được  áp  dụng cho những khoảnh khắc của hoan lạc. Nhưng chính bằng việc chứng kiến mà người ta siêu việt lên.

Và khi tôi nói, "buông bỏ nó tất cả đi, cả cái tích cực và  cái  tiêu  cực,"  tôi  đơn  giản  ngụ  ý  không  níu  bám, không bị đồng nhất. Tôi không nói, "Từ bỏ đi!" Sống đi, và vậy mà sống ở trên. Bước đi trên đất, nhưng không, đừng  để  chân  bạn  chạm  đất.  Vâng,  có  nghệ  thuật  cho điều đó đấy.

Và  đó  là  điều  tính  chất  sannyas  tất  cả  là  gì:  nghệ thuật của việc sống trong thế giới mà không là một phần của  nó,  nghệ  thuật  sống  cuộc  sống  mà  không  bị  đồng nhất với nó. Đó là buông bỏ thực là gì.

Tính  chất  sannyas  cũ  là  tính  chất  của  dửng  dưng. Đích  xác  đó  là  từ  được  dùng  trong  kinh  sách  cổ:  một sannyasin  trở  thành  udasin  -  dửng  dưng  với  mọi  cái đang đấy - vairagya. Người đó trở thành lạnh lẽo và tách rời. Người đó trốn khỏi thế giới nhị nguyên. Người đó đi vào  trong  tu  viện  hay  trong  hang  động  Himalaya,  sống một mình, sống không có vui vẻ, không có nỗi buồn.

Người đó sống một loại cái chết: người đó đã trong nấm mồ của mình, người đó không sống. Cuộc sống của người đó không đáng gọi là cuộc sống. Người đó đã sa ngã  xuống  thấp  hơn  nhân  loại;  người  đó  ở  gần  với  con
vật  hơn  là  với  con  người.  Do  đó  việc  tìm  kiếm  của người đó là về hang động, rừng sâu, rừng rậm, núi non, sa mạc - người đó sợ việc ở cùng con người. Người đó muốn rơi xuống dưới con người, bởi vì con người nhất định bị phân chia bởi tính phân cực lớn lao này, tích cực và tiêu cực, và người đó sợ điều đó.

Nhưng  sannyasin  thực  -  sannyasin  theo  cách  nhìn của  tôi  -  sống  trong  thế  giới,  trong  sự  dầy  đặc  của  nó, trong thế giới đậm đặc. Người đó không từ bỏ cái gì cả. Người đó sống cuộc sống toàn bộ nhất có thể được, bởi vì nếu Thượng đế đã cho cuộc sống điều đó có nghĩa là có  cái  gì  đó  để  đạt  tới  qua  nó.  Chỉ  bằng  việc  sống  nó người ta mới có thể đạt tới nó được, chỉ bằng việc sống nó  mới  có  cái  gì  đó  để  được  học.  Siêu  việt  phải  được học; đó là món quà lớn lao của cuộc sống.

Nếu bạn trở nên ngày một ý thức hơn, việc buông bỏ sẽ xảy ra và vậy mà bạn sẽ vẫn ở đây và bây giờ, và còn nhiều hơn cả trước đây. Bạn sẽ ăn và bạn sẽ nếm nhiều hơn. Bạn sẽ yêu và bạn sẽ có kinh nghiệm cực thích sâu sắc hơn. Bạn sẽ chơi và trò chơi của bạn sẽ có cái gì đó tâm  linh  trong  nó.  Cuộc  sống  thường  của  bạn  sẽ  trở thành thiêng liêng.

Chỉ một điều phải được đưa vào: chứng kiến.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa thầy kính yêu,

Tôi cảm thấy ngày một nhiều là cuộc sống này là cái gì  đó  kì  diệu.  Đây  có  phải  là  cách  thầy  nhìn  cuộc
sống không? Đây có phải là điều thầy ngụ ý bởi tính thượng đế cho mọi điều về chúng tôi không?

Vâng, Anand Nur, điều đó chính xác là điều tôi ngụ ý đấy. Với "Thượng đế" tôi không ngụ ý một người. Với "Thượng đế" tôi ngụ ý điều kì diệu đang bao quanh bạn, điều  bí  ẩn,  điều  huyền  bí.  Với  "Thượng  đế"  tôi  không ngụ ý bất kì người nào đã tạo ra thế giới này, mà là bản thân việc sáng tạo. Chính quá trình sáng tạo là Thượng đế.

Do đó bạn không thể tôn thờ Thượng đế được, bạn không  thể  cầu  nguyện  Thượng  đế  được.  Mọi  lời  cầu nguyện đều là giả bởi vì chúng đều được đề cập tới một Thượng đế người - và không có Thượng đế người. Bạn không  thể  quan  hệ  với  Thượng  đế  được,  không  thể  gọi ngài là "cha," "mẹ." Ngài không phải là người; mối quan hệ là không thể được. Thế thì làm sao tôn thờ, làm sao cầu nguyện được? Bạn sẽ phải học cách cầu nguyện và tôn thờ mới.

Có tính sáng tạo là tôn thờ. Có tính sáng tạo là tham gia vào quá trình vĩ đại  của sáng  tạo - và tham gia vào tính  sáng  tạo  là  tham  gia  vào  Thượng  đế.  Trong  một khoảnh  khắc  bạn  được  mang  đi.  Khi  bạn  vẽ  cái  gì  đó bạn không còn đó nữa; bạn đã trở thành chỉ là lực sáng tạo.  Khi  bạn  đang chơi  nhạc, nếu  bạn  không  chỉ là  nhà kĩ  thuật  mà  thực  sự  là  nhạc  sĩ,  người  yêu  nhạc,  thế  thì bạn biến mất - thế thì bản ngã không còn đó nữa. Ít nhất trong  vài  khoảnh  khắc  hiếm  hoi  đó,  khoảnh  khắc  tựa kim  cương,  cực  kì  quí  giá,  cửa  sổ  nào  đó  mở  ra.  Bạn không còn nữa, không như một bản ngã.

Thượng đế không phải là người, ngài không phải là bản ngã. Và nếu bạn muốn gặp Thượng đế bạn sẽ phải là cái gì đó tương tự: một vô ngã, một vô-nhân. Thượng đế là  sự  hiện  diện.  Nếu  bạn  muốn  có  bất  kì  giao  cảm  nào với Thượng đế bạn sẽ phải học cách chỉ là sự hiện diện và  không  là  người;  tỉnh  táo,  tràn  đầy  tỉnh  táo,  nhưng không có ý tưởng nào về "tôi."

Và cách tốt nhất để cho cái "tôi" này biến mất không phải là qua khổ hạnh, yoga, nhịn ăn - không đâu. Nó là qua  tính  sáng  tạo.  Tôi  dạy  bạn  yoga  của  tính  sáng  tạo, bởi vì với tôi đó là yoga duy nhất. Từ 'yoga' nghĩa là hợp nhất; khi bạn có tính sáng tạo bạn ở trong trạng thái hợp nhất  với  Thượng  đế.  Đứng  trên  đầu  bạn  không  ích  gì mấy  đâu,  thực  ra  nó  sẽ  chẳng  ích  lợi  chút  nào.  Bạn  có thể đứng trên đầu bạn trong nhiều kiếp - điều đó sẽ chỉ làm một việc thôi: nó sẽ làm cho bạn ngu đi!

Và tôi đang nói một chân lí khoa học, tôi không nói đùa đâu; tôi rất nghiêm chỉnh về điều đó. Nếu bạn đứng trên đầu mình trong thời gian dài bạn sẽ trở nên ngu si, bởi  vì  não  bạn  bao  gồm  hệ  thần  kinh  rất,  rất  tinh  tế. Những thần kinh đó mảnh dẻ thế... chúng mảnh hơn sợi tóc. Cái đầu nhỏ bé của bạn chứa hàng triệu thần kinh; bạn  không  thể  thấy  được  chúng  bằng  mắt  thường  đâu, chúng  mảnh  mai  thế.  Nếu  bạn  đứng  trên  đầu  mình  quá lâu, máu xô về đầu, và trong sự ngập lụt đó những thần kinh kia sẽ bị phá huỷ.

Thực ra, các nhà khoa học nói con được đạt tới tâm trí,  não,  bởi  vì  con  người  đứng  trên  hai  chân  -  đứng thẳng. Con vật đã không đạt tới tâm trí bởi vì chúng vẫn còn song song với đất. Đầu chúng nhận quá nhiều máu; do đó chúng không thể phát triển được hệ thần kinh tinh tế.  Chính  chỉ  con  người  mới  có  khả  năng  phát  triển  hệ
thần kinh tinh tế, cái có thể duy trì tâm thức vĩ đại, cái có thể duy trì thông minh vĩ đại.

Rất  hiếm  khi  bắt  gặp  người  thông  minh,  cái  gọi  là nhà yoga - tôi chưa bắt gặp một người như vậy! Những người  vặn  xoắn  thân  thể  mình  và  làm  đủ  mọi  loại  thủ thuật xiếc và đứng trên đầu mình, họ có thể có thân thể khoẻ  mạnh  -  họ  có  thể  có  vậy;  nhiều  thể  dục  thế  nhất định  cho  bạn  thân  thể  mạnh  khoẻ  hơn,  giống  con  vật hơn - nhưng họ không có thông minh. Tôi chưa bắt gặp nhà yoga thực sự thông minh, và một trong các lí do là ở chỗ  hệ thần  kinh  tinh  tế,  tinh  vi  của họ  bị ngập  lụt  quá nhiều với máu.

Bạn  không  thể  ngủ  được  trong  đêm  mà  không  có gối. Bạn có biết tại sao không? - bởi vì quá nhiều máu đi vào đầu. Nó giữ cho toàn thể hệ thần kinh của bạn rung động. Bạn cần chiếc gối. Gối giữ cho luồng máu ít chảy lên đầu; bạn có thể ngủ, bạn có thể nghỉ ngơi, bạn có thể thảnh thơi.

Với  "yoga"  tôi  đích  xác  ngụ  ý  việc  dịch  nghĩa  đen của  từ  này:  hợp  nhất,  giao  cảm.  Khi  bạn  đang  vẽ  hay chơi  nhạc  hay  nhảy  múa  hay  ca  hát,  thế  thì  bạn  đang trong trạng thái của yoga.

Trong công xã của tôi, điều này sẽ là yoga: bạn phải sáng tạo. Và bạn càng sáng tạo nhiều, bạn càng trở nên có  khả  năng  sáng  tạo  hơn.  Bạn  càng  sáng  tạo  nhiều, thông  minh  của  bạn  càng  sắc  bén  hơn.  Bạn  càng  sáng tạo nhiều, bạn càng trở nên sẵn có cho cội nguồn vô hạn của sáng tạo - tức là, Thượng đế. Bạn càng sáng tạo, bạn càng  trở  thành  phương  tiện  -  phương  tiện  cho  điều  kì diệu tuôn chảy qua bạn.

Vâng,  Anand  Nur,  với  "Thượng  đế"  tôi  ngụ  ý  điều kì  diệu  bao  quanh  bạn  đấy.  Bạn  không  thể  cảm  nhận thấy điều kì diệu đang bao quanh bạn mọi khoảnh khắc sao  -  chính  khoảnh  khắc  này?  Chim  đang  tạo  ra  âm thanh...  cây  hoàn  toàn  im  lặng,  trong  trạng  thái  thiền... và tất cả các bạn ở đây cùng tôi, xa khỏi đất nước... im lặng tràn khắp. Bạn hoàn toàn hài hoà cùng tôi, thở cùng tôi, tim bạn đập cùng tim tôi. Bạn không thể thấy được điều kì diệu của bây giờ, của ở đây sao, và cái đẹp của nó cùng phúc lành? Đây là Thượng đế đấy!

Thượng đế không thể được tìm trong đền chùa và tu viện và gurudwaras và nhà thờ đâu. Thượng đế chỉ được tìm thấy trong bầu đoàn của chư phật, bởi vì chính trong bầu đoàn chư phật mà bạn mới  trở nên nhận biết về sự tồn tại kì diệu này.

Câu hỏi thứ ba:

Thưa thầy kính yêu, sao mọi người chống thầy nhiều thế?

Sudheer,  họ  không  chống  tôi  nhiều  như  họ  sợ  tôi đâu. Do sợ mà họ chống đối, như nguyên nhân gốc rễ là sợ.  Và  sao  họ  sợ?  -  bởi  vì  họ  không  hiểu.  Đó  là  hiểu lầm. Điều đó bao giờ cũng xảy ra, nó nhất định xảy ra; nó không phải là cái gì mới.

Tôi nói điều này, họ hiểu cái gì đó khác bởi vì tâm trí của họ  mang định kiến. Họ đã được nuôi dưỡng lớn lên theo những truyền thống nào đó và tôi đang phá tan
mọi  truyền  thống!  Họ  đã  được  nuôi  lớn  để  nghĩ  theo cách thức nào đó, và toàn thể nỗ lực của tôi ở đây là để đưa bạn ra ngoài suy nghĩ.

Mọi người đều theo tập quán, là người tuân thủ, có tính  truyền  thống.  Và  với  tôi  tôn  giáo  là  nổi  dậy  -  nổi dậy chống  lại  mọi  tập  quán,  chống  lại  mọi  sự  tuân  thủ, chống lại  mọi truyền thống. Tôn giáo không bao giờ là truyền  thống,  không  bao  giờ  có  thể  là  truyền  thống được.  Khoa  học  có  thể  là  truyền  thống  nhưng  tôn  giáo không bao giờ.

Khoa học thực sự là truyền thống. Rút Newton ra - trong một khoảnh khắc nghĩ cứ dường như Newton chưa bao  giờ  sinh  ra  -  thế  thì  không  thể  có  Albert  Einstein được.  Albert  Einstein  là  có  thể  chỉ  nếu  Newton  xảy  ra trước.  Khoa  học  là  truyền  thống,  nó  là  sự  liên  tục.  Rút một viên gạch ra và toàn thể dinh thự sụp đổ.

Nhưng tôi có thể có mà chẳng cần đã có một Christ. Tôi có thể có không phải bởi vì đã có một Mahavira hay một  Patanjali,  không  phải  bởi  vì  đã  từng  có  một  Phật hay một Khổng Tử hay Lão Tử. Tôn giáo không phải là sự liên tục; nó là hiện tượng cá nhân, nó là việc nở hoa cá nhân. Bạn có thể trở nên thức tỉnh cho dù bạn không nhận  biết  về  bất  kì  ai  đã  từng  trở  nên  thức  tỉnh  trước đây. Bạn không có liên quan tới quá khứ theo cùng cách như khoa học có liên quan.

Đó  là  lí  do  tại  sao  chân  lí  khoa  học,  một  khi  được phát  hiện  ra,  trở  thành  tài  sản  của  mọi  người  khác. Albert Einstein đã làm việc vất vả trong mười ba năm để phát hiện ra lí thuyết tương đối; bây giờ bạn có thể đọc tất cả về nó trong vài giờ - bạn không cần khám phá ra nó lần nữa. Edisons đã làm việc trong nhiều năm, ít nhất là ba năm, để khám phá ra bóng đèn điện đầu tiên; bây
giờ bạn có thể cứ sản xuất ra bóng điện - bạn không cần Edisons  sản  xuất  chúng.  Người  lao  động  thường  chẳng biết gì về điện cũng có thể làm được việc này - họ đang làm nó.

Nhưng chân lí tôn giáo là hoàn toàn khác: bạn phải khám phá chúng lặp đi lặp lại. Điều Phật đã khám phá ra không trở thành tài sản phổ dụng. Nó chết  đi cùng ông ấy, nó biến mất cùng ông ấy; nó là hương vị cá nhân. Đó là cái đẹp của tôn giáo: rằng nó không bao giờ trở thành hàng  hoá  ở  bãi  chợ.  Do  đó  khoa  học  có  thể  được  dạy trong trường học, cao đẳng, đại học; tôn giáo không thể được  dạy.  Tôn  giáo  không  thể  được  dạy  chút  nào;  bạn không thể được cho biết về tôn giáo. Bạn phải khám phá ra nó theo cách riêng của bạn.

Vâng, bạn có thể được hứng khởi, nhưng hứng khởi không phải là thông tin. Bạn có thể được hứng khởi bởi sự hiện diện của vị phật, bạn có thể trở nên bắt lửa. Bạn có  thể  đạt  tới  khát  khao  bùng  cháy  được  giống  như  vị phật, nhưng bạn sẽ phải khám phá ra mọi thứ theo cách riêng của bạn. Và bạn sẽ không có khả năng trao nó cho con  bạn  như  một  di  sản  kế  thừa.  Mọi  điều  bạn  có  thể cho, mọi điều bạn có thể truyền đạt, là khao khát mãnh liệt  về  chân  lí,  có  vậy  thôi  -  nhưng  không  phải  là  bản thân chân lí.

Do  đó  rất  khó  cho  quần  chúng  hiểu  được  điều  tôi đang nói. Nó đã là khó khi Phật còn ở đây, nó đã là khó khi  Jesus  còn  ở đây  -  nó  bao  giờ cũng  sẽ là  khó  bởi  vì quần  chúng  sống  theo  quá  khứ.  Họ  được  nuôi  dưỡng, liên tục nuôi dưỡng, theo cách truyền thống. Họ đã được bảo  cái  gì  là  đúng,  cái  gì  là  sai;  họ  đã  được  bảo  liệu Thượng đế có tồn tại hay không, và họ đã học mọi điều
này.  Và  họ  đã  tích  luỹ  nhiều  thông  tin  tới  mức  tâm  trí của họ đầy tri thức; họ nghĩ họ đã biết rồi.

Cho  nên  khi  bất  kì  ai  tới  và đem  hệ thống  tôn  giáo mới vào thế giới này, khi bất kì ai đem sự khải lộ mới, khi  bất  kì  ai  trở  nên  sẵn  có  cho  Thượng  đế,  trở  thành phương  tiện  của  Thượng  đế,  mọi  người  đều  bị  bối  rối, định  kiến  của  họ  bị  tan  tành.  Quan  niệm  cũ  của  họ không được làm mạnh - ngược lại, họ bắt đầu cảm thấy, "Nếu  người  này  là  đúng  thế  thì  chúng  ta  tất  cả  đều  sai sao... mà không chỉ chúng ta mà cả ông cha chúng ta và ông cha của họ nữa." Điều này đi ngược lại bản ngã của họ.  Họ  sẽ  thà  níu  bám  lấy  bản  ngã  riêng  của  mình  còn hơn là nghe chân lí.

Và  thế  rồi  bởi  vì  định  kiến  của  mình  họ  cứ  nghe điều gì đó không được nói. Tôi nói một điều, họ lập tức diễn giải nó theo những ý niệm riêng của họ. Họ không nghe  trong  im  lặng;  họ  nghe  qua  đủ  mọi  loại  rào  chắn của ý nghĩ.

Chẳng  hạn,  có  người  Do  Thái,  người  Mô  ha  mét giáo,  người  Hindu,  người  Ki  tô  giáo,  người  Jaina,  Phật tử, người Sikh - đủ mọi loại người tụ hội ở đây. Bạn cho rằng  khi  tôi  nói  điều  gì  đó  người  Do  Thái  nghe  cùng điều như người Jaina nghe, người Mô ha mét giáo nghe cùng điều như người Ki tô giáo nghe, Phật tử nghe cùng điều   người   Hindu   nghe   sao?   Không   thể   được   đâu! Người Mô ha mét giáo có ý niệm riêng của người đó...

Chẳng hạn, nếu tôi nói về tái sinh, thế thì người Ki tô giáo, người Do Thái và người Mô ha mét giáo có chút ít cảnh giác, một cách vô ý thức, bởi vì họ đã được bảo chỉ  có  một  kiếp  sống  thôi;  họ  không  thể  tin  cậy  được rằng  có  nhiều  kiếp  sống.  Nhưng  khi  tôi  nói  về  tái  sinh người Hindu sung sướng, tuyệt đối vui lòng. Phật tử vui
lòng, người Jaina vui lòng, tuyệt đối vui lòng. Không có vấn đề trong tâm trí họ. Không phải là họ đồng ý với tôi đâu - họ sung sướng bởi vì tôi đồng ý với họ đấy! Và đó là cách nó là vậy cho từng phát biểu.

Lời  không  có  nghĩa  rõ  ràng  nào  -  chúng  không  thể có  được;  bằng  không  thì  từng  trao  đổi  sẽ  trở  thành  rất khoa  học.  Lời  có  nhiều  nghĩa,  nhiều  sắc  thái,  cho  nên khi bạn nghe thấy một lời bạn có thể cho nó mầu sắc của riêng  bạn.  Bạn  có  thể  nghe  theo  cách  riêng  tư,  cá  nhân riêng của mình. Bạn có nghĩa riêng tư của mình.

Khi  tôi  nói  về  Thượng  đế,  việc  nghe  của  Phật  tử  ở đây sẽ lập tức dừng nghe, điều đó tuyệt đối tự động. Một cách  tự  động  người  đó  sẽ  ngãng  ra.  Thượng  đế  sao?  - người  đó  đã  được  bảo  rằng  toàn  thể  ý  niệm  này  là  vô nghĩa. Và khi Phật đã nói rằng toàn thể ý niệm này là vô nghĩa, thì nó phải vậy rồi. Và không chỉ Phật - trong hai mươi  nhăm  thế  kỉ  nhiều  nhà  huyền  môn  khác  những người đã đạt tới điều tối thượng cũng đều nói cho người đó  rằng  Thượng  đế  không  có  đó.  Nhưng  người  Hindu, người Mô ha mét giáo, người Ki tô giáo, người Do Thái, họ tuyệt đối vui lòng, sung sướng vô cùng rằng vâng, tôi đang  nói  về  Thượng  đế  -  Thượng  đế  của  họ!  Người Jaina và Phật tử sẽ không sung sướng đâu; họ không tin vào Thượng đế.

Khi tôi nói về linh hồn, người Jaina sẽ sung sướng, người  Hindu  sẽ  sung  sướng,  người  Mô  ha  mét  giáo, người Ki tô giáo, người Do Thái - mọi người ngoại trừ Phật tử. Người này không tin vào linh hồn. Người đó nói không  có  thực  thể  cá  nhân,  mọi  thứ  đều  là  luồng  chảy. Cũng  như  sông  Hằng  cứ  thay  đổi  mọi  khoảnh  khắc, cũng như bạn không thể bước vào cùng một dòng sông hai lần, bạn không thể gặp cùng một người lần nữa đâu.

Chẳng có gì thường hằng cả, chẳng cái gì hết cả. Ngoại trừ thay đổi, mọi thứ đều thay đổi. Phật tử, khoảnh khắc tôi nói về linh hồn hay Thượng  đế, dừng việc nghe lại. Người  đó  nói,  "Điều  này  không  dành  cho  tôi."  Không phải là người đó làm điều đó một cách có ý thức đâu  - đây là thói quen vô ý thức, sự ước định.

Không có nhiều người chống lại tôi đâu; thực tại là họ không hiểu điều tôi đang nói tới, hay họ hiểu điều gì đó  hoàn  toàn  khác  mà  không  được  nói  tới.  Họ  không nhận biết điều tôi đang làm ở đây. Họ không tới đây, họ phụ  thuộc  vào  báo  chí.  Một  số  nhà  báo  hạng  ba  tới  và tường trình cái gì đó - người đó có thể tường trình cái gì về thiền được? Người đó đã bao giờ thiền đâu.

Nhìn  vào  cái  ngu  xuẩn  của  thế  giới  này  đi!  Bạn không cử nhà báo tới tường trình về cuộc giải phẫu nếu người  đó  không  biết  gì  về  giải  phẫu  -  hay  bạn  vẫn  cử? Nếu sẽ có cuộc hội nghị về giải phẫu, bạn cử ai đó quen thuộc kĩ với thế giới của giải phẫu; chỉ người đó có thể tường  trình  được.  Nếu  các  nhà  vật  lí  đang  họp,  các  bài báo được trình bày và thảo luận và bạn cử ai đó tới, bạn phải cử một chuyên gia biết vật lí là gì tới chứ. Và vật lí hiện đại là hiện tượng rất, rất tiến hoá; nó cần nhiều năm học tập. Người ta phải là nhà vật lí. Bạn không thể phụ thuộc  vào  một  nhà  báo  chung  chung  người  cứ  tường trình về các chính khách tầm thường và những diễn văn ngu  xuẩn  của  họ.  Bạn  không  cử  cùng  kiểu  nhà  báo  đó tới tường trình khi các nhà vật lí đang nói; bạn phải cử một người đặc biệt hay bạn phải chỉ định một nhà vật lí để tường trình về cuộc hội nghị này, bởi vì chỉ người đó mới có khả năng hiểu.

Người ta nói rằng khi Albert Einstein còn sống, chỉ
mười hai người thực sự hiểu - trên khắp thế giới - điều
ông ấy nói tới. Bây giờ, ai sẽ tường trình về ông ấy? Chỉ một  trong  mười  hai  người  này  có  khả năng  tường  trình về Albert Einstein và lí thuyết tương đối của ông ấy theo cách mà ít nhất thoáng nhìn nào đó trở thành có thể cho quần chúng bình thường.

Nhưng  khi  bạn  cử  một  phóng  viên  tới  đây,  bạn chẳng bao giờ hỏi han, bạn chẳng bao giờ yêu cầu rằng người đó phải là thiền nhân, rằng người đó phải biết cái gì đó về thiền, cái gì đó về yoga, cái gì đó về Sufi giáo, Zen, Đạo, Mật tông. Không, đây không phải là yêu cầu.

Bất  kì  một  Tom,  Harry,  Dick  nào  cũng  được  coi  là hoàn toàn có khả năng tường trình về thiền, về Mật tông, về  Đạo,  về  Zen,  về  Sufi  giáo.  Và  mọi  người  phụ  thuộc vào  tường  trình  của  anh  ta,  còn  anh  ta  không  bao  giờ thiền  trong  đời  mình.  Anh  ta  không  bao  giờ  có  một khoảnh  khắc  của  thiền.  Anh  ta  không  biết  gì  về  trạng thái vô ý nghĩ. Anh ta không biết gì về những khoảng hở đó,  những  chỗ  đó,  nơi  tâm  trí  biến  mất,  bản  ngã  biến mất,  thời  gian  biến  mất.  Làm  sao  anh  ta  có  thể  hiểu được?

Chỉ bằng việc quan sát mọi người ngồi im lặng, bạn sẽ có khả năng hiểu cái gì đó sao? Nếu ai đó đang ngồi im lặng với mắt nhắm...? Bạn có thể chụp ảnh người đó nhưng  bạn  sẽ  không  có  khả  năng  chụp  ảnh  điều  xảy  ra bên trong. Bạn có thể thấy mọi người nhảy múa, bạn có thể thấy họ giống như người Sufis, thầy tu đạo Hồi quay tít;  bạn  có  thể  thấy  họ  nhảy  múa  và  bạn  sẽ  tường  trình rằng bạn thấy mọi người múa, nhảy - nhưng làm sao bạn sẽ biết thế giới bên trong của họ?

Bạn  phải  tham  gia  chứ!  Bạn  phải  đích  thân  nhảy múa. Bạn phải nếm hương vị của nó chứ. Chỉ thế thì bạn mới có khả năng tường trình cái gì đó về nó - chỉ cái gì
đó  thôi,  không  phải  tất  cả  về  nó,  bởi  vì  tất  cả  về  nó  là không  thể  tường  trình  được,  tất  cả  về  nó  là  không  thể diễn đạt được.

Và  khi  những  người  này  tường  trình,  những  người không hiểu, bản tường trình của họ chỉ có tính gây giật gân.  Và  thế  rồi  quần  chúng  đọc  chúng,  và  họ  thậm  chí đọc  báo  cáo  đó  theo  ý  niệm  riêng  của  họ  nữa.  Thế  thì hiểu lầm chồng chất lên hiểu lầm, hết tầng hiểu lầm nọ tới  tầng  hiểu  lầm  kia!  Tôi  phải  là  người  bị  hiểu  lầm nhiều nhất trên đất nước này vào khoảnh khắc này.

Carolyn, một cô bán hàng rong đẫy đà, đang đợi tới lượt  mình  đăng  kí  vào  một  motel  thì  cô  ấy  nghe  lỏm nhân  viên  đứng  quầy  nói  với  Zabroski,  người  đứng trước  cô  ấy,  rằng  anh  ta  đã  nhận  căn  phòng  cuối  cùng. Cô ấy chờ cho người Ba Lan rời khỏi bàn và rồi tiến tới anh ta.

"Không còn motel nào khác trong vòng vài dặm và tôi  mệt  gần  chết,"  cô  ấy  van  nài.  "Anh  trông  đấy  -  anh không biết em, em không biết anh, họ không biết chúng ta,  chúng  ta  không  biết  họ.  Thế  em  nghỉ  đêm  cùng  với anh có được không?"

"Tôi không quan tâm," Zabroski nói.

Họ đi vào phòng của anh ta; anh ta cởi quần áo ra và cô  ấy  cũng  làm  như  vậy.  "Nghe  đây,"  cô  ấy  nói,  "anh không biết em, em không biết anh, họ không biết chúng ta, chúng ta không biết họ. Chúng ta cùng uống một chút đi. Em có một chai rượu đây."

Sau  khi  họ  đã  đi  tới  điểm  cao  hơn  một  chút,  cô  ấy ôm ấp anh ta và thì thào, "Anh không biết em, em không
biết anh, họ không biết chúng ta, chúng ta không biết họ

- chúng ta làm tiệc đảng ăn đi."

"Này,"  người  Ba  Lan  nói,  "nếu  anh  không  biết  em và  em  không  biết  anh  và  họ  không  biết  chúng  ta  và chúng  ta  không  biết  họ  -  ai  là  đồ  chết  tiệt  mà  chúng  ta mời vào đây?"

Bây giờ từ ‘đảng - party' đang tạo ra rắc rối! Người Ba  Lan  hiểu  theo  ý  tưởng  của  mình  về  đảng  phái. Carolyn có cái gì đó khác trong tâm trí mình - bữa tiệc thực!

Điều  tôi  đang  nói  là  hoàn  toàn  khác  với  điều  được người ngoài hiểu. Nhưng điều đó là tự nhiên và tôi chấp nhận  nó.  Tôi  không  miễn  cưỡng,  không  phàn  nàn  về điều đó. Đó là cách nó vẫn diễn ra.

Tôi  chỉ  có  thể  được  hiểu  bởi  những  người  đang trong tình yêu sâu sắc, người đang trong tin cậy sâu sắc với tôi. Tôi có thể được hiểu chỉ bởi những người đã sẵn sàng  gạt  tâm  trí  họ  sang  bên.  Trong  trạng  thái  của  im lặng đó, cái gì đó từ tôi có thể khuấy động trái tim bạn, có thể lẩy cò cho một quá trình hiểu biết.

Câu hỏi thứ tư:

Thưa thầy kính yêu,

Nổi dậy và buông xuôi gặp nhau ở đâu?

Prem  Rajo,  nổi  dậy  và  buông  xuôi  gặp  nhau  trong quan  điểm  về  bản  ngã.  Vứt  bỏ  bản  ngã  và  buông  xuôi đồng thời xảy ra, và nổi dậy cũng thế.

Tôi  biết  điều  bạn  ngụ  ý  bởi  câu  hỏi  của  bạn.  Bạn ngụ ý rằng nổi dậy và buông xuôi dường như là đối lập cực  -  làm  sao  chúng  có  thể  gặp  nhau  được?  Làm  sao người ta có thể có tính nổi dậy và buông xuôi được? Đó là câu hỏi của bạn. Đó là cách tâm trí nghĩ về nổi dậy và buông  xuôi;  qua  tâm  trí  bạn  không  thể  thấy  chúng  gặp nhau ở đâu cả.

Người buông xuôi sẽ có vẻ không nổi dậy. Người có tính  nổi  dậy  bao  giờ  cũng  không  vâng  lời  -  làm  sao người đó có thể buông xuôi được? Người đó có thể chết, nhưng người đó sẽ không buông xuôi.

Bạn chỉ biết một loại buông xuôi: buông xuôi bị áp đặt  lên  bạn,  buông  xuôi  không  do  bạn  làm  mà  bạn  bị buộc phải làm nó - với đầu mũi dao gí vào bạn bị buộc phải  buông  xuôi.  Đó  không  phải  là  buông  xuôi  mà  tôi đang nói tới.

Tôi  đang  nói  về  một  loại  buông  xuôi  hoàn  toàn khác. Bạn không bị ép buộc - bạn thấy ra cái xấu xí của bản ngã, bạn thấy khổ của bản ngã, bạn thấy bản ngã sặc mùi,  và  bạn  dùng  thầy  như  cái  cớ  để  vứt  bỏ  bản  ngã. Thầy bao giờ cũng là cái cớ - nhớ lấy.

Khi bạn buông xuôi theo tôi bạn không buông xuôi theo bất kì ai nói riêng - bởi vì tôi không có đó như một người.  Và  khi  bạn  buông  xuôi  tôi  không  nhận  việc buông xuôi của bạn đâu, nhớ lấy - bởi vì chẳng có gì để buông xuôi cả, chỉ là ý niệm giả về bản ngã thôi.

Điều  đó  cũng  giống  như  một  người  tin  rằng  mình giầu  có  và  người  đó  không  thế,  và  người  đó  tới  tôi  và
người đó nói, "Tôi buông xuôi toàn thể vương quốc của tôi cho thầy." Tôi nói, "Được thôi, tôi chấp nhận."

Tôi  chấp  nhận  để  cho  bạn  có  thể  gạt  bỏ  đi  điều  vô nghĩa này. Bạn không có nó, cho nên nó sẽ không tạo ra rắc rối gì cho tôi đâu.

Hai anh chàng hippies đang nghỉ dưới gốc cây. Lúc đó  là  đêm  trăng  tròn,  và  họ  đang  thực  sự  hưng  phấn. Người này nhìn lên trăng rồi nói, "Tôi muốn mua nó, và tôi sẵn sàng trả với bất kì giá nào."

Người kia nói, "Quên chuyện đó đi, bởi vì tôi không
định bán nó."

Khi  bạn  buông  xuôi  bản  ngã  của  mình  bạn  không buông xuôi cái gì thực cả, chỉ là ý tưởng thôi. Nếu nó là cái gì đó thực, thế thì thầy sẽ bị nặng gánh bởi biết bao nhiêu bản ngã, thầy chắc chết rồi! Thầy sẽ phải mang cả một Himalaya bản ngã; thầy sẽ không thể nào sống nổi; thậm  chí  không  thể  bước  đi  được,  thậm  chí  không  thể thở được. Tôi có một trăm nghìn sannyasins trên thế giới

- bây giờ, nếu tôi phải giữ một trăm nghìn bản ngã, thế
thì Vivek sẽ phát điên!

Cô ấy phát điên về các thứ khác mà cô ấy phải thu xếp. Bao nhiêu quà tặng tới tôi và cô ấy muốn giải quyết chúng ngay lập tức, bởi vì nó trở thành gánh nặng lên cô ấy là cứ phải thu thập chúng và theo dõi dấu vết chúng ở đâu và giữ cho chúng sạch sẽ. Bây giờ cô ấy rất lo lắng về những cái bút máy của tôi. Ngày nào cô ấy cũng hỏi, "Khi nào thầy định phân phát những cái bút này?" - bởi vì nó đang trở thành vấn đề cho cô ấy. Tôi nghĩ tôi phải có  hai  trăm  cái  hay  hơn,  và  tôi  đang  chờ  đợi  để  cho  ít
nhất  tôi  có  thể  cho  mỗi  sannyasin  một  chiếc  bút  máy  - tôi đang chờ đợi! Ngay bây giờ nó sẽ là vấn đề cho tôi; cho ai và không cho ai, cho nên tôi cứ bảo Vivek, "Đợi chút  đã,  đợi  đã."  Và  tôi  bảo  nhiều  người,  "Cứ  đem chúng  tới!"  Bây  giờ  Niranjana  đặc  biệt  sắp  đi  sang phương Tây để đem về thật nhiều bút máy có thể được. Nhưng  nếu  tôi  phải  giữ  mọi  bản  ngã  này  điều  đó  sẽ  là không thể được - Nhà Lão Tử quá nhỏ!

Tôi chấp nhận bản ngã của bạn một cách hạnh phúc bởi vì không có vấn đề gì trong việc chấp nhận nó. Bạn không  đưa  cái  gì  cho  tôi,  tôi  không  nhận  cái  gì  từ  bạn. Nhưng  bạn  đang  gạt  bỏ  một  ý  niệm,  một  giả tưởng,  và việc gạt bỏ nó của bạn mới là vấn đề. Nó không phải là việc buông xuôi bị áp đặt lên bạn; nó là việc buông xuôi từ hiểu biết riêng của bạn.

Và thế rồi nổi dậy xảy ra theo cách riêng của nó, bởi vì một người không bản ngã là người nổi dậy nhất trên thế giới. Lại nhớ lấy: khi tôi dùng từ 'nổi dậy' tôi không ngụ ý nó theo nghĩa chính trị đâu. Người không bản ngã không thể có chính trị được. Chính trị cần bản ngã lớn; toàn thể trò chơi của chính trị là trò chơi của bản ngã, nó là đề cao cá nhân.

Khi  bạn  không  còn  bị  nặng  gánh  bởi  bản  ngã,  khi bạn đã được làm nhẹ gánh, khi thầy đã lấy đi cái gọi là bản ngã khỏi bạn, cuộc sống của bạn sẽ là cuộc sống của người nổi dậy, của cách mạng vô cùng. Bạn sẽ không là người Hindu và bạn sẽ không là người Mô ha mét giáo và bạn sẽ không là người Ki tô giáo và bạn sẽ không là người  Jaina. Đây  là cách  mạng.  Bạn  sẽ không  là  người Đức  và  bạn  sẽ  không  là  người  Nhật  Bản  và  bạn  sẽ không là người Ấn Độ. Đây là cách mạng. Bạn sẽ không
thuộc vào bất kì tôn giáo nào, bất kì giáo phái nào, bất kì xã hội nào, bất kì truyền thống nào. Đây là cách mạng.

Và bởi vì không có bản ngã, Thượng đế có thể tuôn chảy qua bạn; tính sáng tạo lớn lao trở thành có thể. Đây là  cách  mạng!  Và  bạn  sẽ  sống  bây  giờ  trong  buông  bỏ toàn  bộ;  thực  ra  Thượng  đế  sẽ  sống  qua  bạn  -  không phải  bạn.  Và  Thượng  đế  không  thể  là  nô  lệ  được,  và Thượng đế không thể bị thu thành bất kì cảnh nô lệ nào được,  và  bạn  không  thể  bị  thu  thành  bất  kì  cảnh  nô  lệ nào bây giờ.

Prem  Rajo,  nổi  dậy  và  buông  xuôi  chắc  chắn  gặp nhau  -  trong  việc  vứt  bỏ  bản  ngã.  Nhưng  đừng  cứ  cố hiểu  những  điều  này  một  cách  lí  thuyết.  Làm  cái  gì  đó có  tính  tồn  tại  để  cho  điều  tôi  đang  nói  trở  thành  kinh nghiệm của bạn - bởi vì chỉ kinh nghiệm mới giải thoát.

Câu hỏi thứ năm:

Thưa thầy kính yêu,

Tôi nghe người Ấn Độ ba hoa quá nhiều về tính tâm linh của họ. Thầy nói gì về điều đó?

Sahajo, người Ấn Độ chẳng có gì khác để mà ba hoa cả! Tha thứ cho họ đi, từ bi với họ. Họ không có tiền, họ không có nhà lớn, họ không có xe ô tô lớn, họ không có gì  về  khoa  học,  công  nghệ  cả.  Rất  khó  cho  họ  duy  trì được bản ngã của họ; tâm linh là chỗ nương tựa của họ. Và tâm linh là hàng hoá. Bạn có thể ba hoa về nó rất dễ dàng bởi vì chẳng ai có thể chứng minh được rằng bạn
không có nó, mà bạn cũng chẳng thể chứng minh được rằng  bạn  không  có  nó,  mà  họ  cũng  không  thể  chứng minh được rằng bạn có nó. Nó vô hình tới mức hoặc bạn chấp nhận nó hoặc bạn không chấp nhận nó - nhưng bạn không thể chứng minh nó được.

Và  tại  sao  lại  đặc  biệt,  về  tâm  linh?  Điều  thỉnh thoảng  xảy  ra  là  nếu  bạn  rất  tham  bạn  sẽ  giả  vờ  là  cái đối  lập,  bởi  vì  đó  là  cách  duy  nhất  để  che  giấu  tham. Nếu bạn là người rất giận dữ, bạn có thể giả vờ là người rất lễ phép, từ bi, yêu thương, bởi vì đó là cách duy nhất để che giấu giận dữ của bạn. Nếu bạn bị ám ảnh bởi dục, bạn  có  thể  bắt  đầu  nói  về  brahmacharya  -  vô  dục.  Cái đối lập là cách che giấu nó.

Tâm trí Ấn Độ hoàn toàn vật chất, và cách duy nhất để che giấu nó là nói về, là ba hoa về tâm linh. Vâng, đã từng  có  vài  người  ở  đất  nước  này  -  một  Phật,  một Mahavira, một Patanjali, một Krishna - người hoàn toàn tâm linh. Nhưng những người như vậy đã từng có ở mọi nơi! Heraclitus, Pythagoras, Socrates, Plotinus, ở Hi Lạp

-  cùng  kiểu  người  đó,  cùng  phẩm  chất  đó,  cùng  hương thơm đó. Lão Tử, Trang Tử, Liệt Tử, Mencius, ở Trung Quốc  -  cùng  hương  sắc  đó.  Christ,  Eckhart,  Francis, Bohme - cùng chiều hướng đó. Người tâm linh đã từng có ở mọi nơi; nó không phải là sở hữu của ai cả. Nhưng người Ấn Độ ba hoa về nó, tôi biết.

Sahajo, tôi có thể hiểu câu hỏi của bạn, bởi vì điều bạn thấy khắp xung quanh chỉ là cái đối lập thôi. Đó là lí do tại sao họ ba hoa về tính tâm linh. Từng người Ấn Độ đều nghĩ rằng chỉ bởi việc là người Ấn Độ người đó là vị  Phật.  Không  dễ  là  vị  Phật  như  vậy  đâu!  Và  Phật chẳng liên quan gì tới việc là người Ấn Độ cả.

Thực ra, Phật không phải là người Ấn Độ, ông ấy là người  Nepal.  Ông  ấy  được  sinh  ra  ở  biên  giới  của  Ấn Độ và Nepal; thực ra, bây giờ phần đó là ở trong Nepal. Và  tượng  Phật  mà  bạn  thấy  không  giống  người  Nepal, hay giống? Nó không phải là tượng đúng đâu. Nó không giống  như  Bahadur!  Người  Nepal  gần  với  người  Trung Quốc,  người  Tây  Tạng,  người  Nhật  Bản  -  kiểu  người Mông Cổ. Tượng Phật không giống người Nepal, chẳng giống chút nào.

Tượng đã không được làm ra vào thời của Phật mà cũng  không  được  làm  ra  khi  Phật  chết.  Tượng  đã  được làm ra năm trăm năm về sau. Và bạn sẽ ngạc nhiên mà biết,   chúng   đã   được   làm   ra   trong   việc   bắt   chước Alexander Đại đế. Alexander đã tới Ấn Độ vào thời đó, và ông ấy có khuôn mặt đẹp, các nét Hi Lạp. Bức tượng về  Phật  là  người  Hi  Lạp!  Bản  thân  con  người  này  là người Nepal; bức tượng là người Hi Lạp.

Và mọi kinh sách bạn đọc về Phật đều không phải là bản gốc. Một số đã được dịch từ tiếng Tây Tạng, một số từ tiếng Trung Quốc, một số từ tiếng Nhật Bản. Bản gốc đã bị người Hindu phá huỷ rồi - và bây giờ cùng những người Hindu đó cứ tuyên bố rằng họ là những người kế thừa của Phật. Phật tử đã bị người Ấn Độ giết chết!

Một thời tới sau cái chết của Phật, sau bẩy hay tám trăm năm, khi mọi Phật tử đều hoặc bị giết hoặc họ phải chạy  trốn  khỏi  Ấn  Độ.  Ấn  Độ  đã  hoàn  toàn  sạch  bóng Phật tử. Vâng, họ đã bị giết, bị thiêu sống. Những người may  mắn  đã  trốn  đi.  Theo  một  cách  nào  đó,  điều  đó  là phúc  lành,  bởi  vì  những  người  trốn  đi,  các  sư,  họ  trốn sang  Tây  Tạng,  sang  Trung  Quốc.  Những  người  không quá  sợ  hãi  nhiều,  họ  trốn  sang  Tây  Tạng  -  Tây  Tạng  ở rất gần. Nhưng người sợ nhiều hơn thì chạy sang Trung

Quốc,  sang  Mông  Cổ,  sang  Hàn  Quốc,  sang  Đài  Loan, họ  đơn  giản  không  bao  giờ  dừng  lại,  họ  cứ  đi  tới  mãi! Đó  là  cách  toàn  thể  châu  Á  được  cải  sang  Phật  giáo. Toàn thể công lao thuộc về người Hindu. Và bây giờ lại cũng những người Hindu đó cứ công bố rằng, "Chúng ta đã cho sinh thành ra Phật." Cảm thấy xấu hổ đi!

Nhưng  Ấn  Độ  nghèo  và  rất  vật  chất.  Người  nghèo không thể khác được; người nghèo nhất định có tính vật chất, vật chất thô. Nhưng thế thì nuôi bản ngã của người ta ở đâu được? Ấn Độ chẳng có gì khác để ba hoa. Tính tâm  linh  là  món  hàng  tốt  -  vô  hình,  không  chứng  minh được.  Bất  kì  ai  cũng  có  thể  nói,  "Tôi  đã  kinh  nghiệm Thượng đế." Bạn không thể bác bỏ được điều đó. Có thể người đó đúng, có thể người đó không đúng, nhưng điều đó nằm ngoài chứng minh theo cách này cách nọ.

Nhưng  đừng  lo  nghĩ  về  những  người  ngu  xuẩn  cứ nói hoài về tính tâm linh, mà thậm chí chẳng biết ABC gì  về  nó  cả.  Vâng,  họ  có  thể  biết  cái  gì  đó  về  Veda  và Upanishad.  Họ  có  thể  nhồi  nhét  vài  lời  kinh,  họ  có  thể lẩm nhẩm chúng như con vẹt, nhưng họ không hiểu điều họ đang nói - bởi vì các kiếp sống của họ làm ngược lại với nó.

"Tôi  xin  lỗi,  thưa  ngài,"  người  Ấn  Độ  nói,  "nhưng ngài chẳng phải là quí ông đã lôi con tôi ra khỏi hồ hôm qua sao?"

"Sao thế, vâng, tôi là người đó đấy," người cứu bối rối nói. "Nhưng mọi sự đều ổn thoả cả - chúng ta chẳng còn gì để nói thêm về điều đó cả."

"Không nói thêm gì về nó sao?" người Ấn Độ la lên. "Này ông, nói thực mũ của nó đâu rồi?"

Anh ta thậm chí không biết ơn! Anh ta đã không tới để cám ơn người kia rằng, "Ông đã cứu mạng con tôi." Anh ta lo nghĩ về chiếc mũ...

Một người Mê hi cô, một người Italia và một người Ấn Độ thảo luận họ sẽ làm gì nếu họ thức dậy một sáng khám phá ra rằng mình là triệu phú. Người Mê hi cô nói người đó sẽ xây một trường đấu bò tót.

Người Italia nói anh ta sẽ thuê ba mươi thuyền đánh cá nhỏ - dùng mỗi thuyền cho một đêm trong tháng.

Người Ấn Độ nói anh ta sẽ đi ngủ nữa và xem liệu anh ta có thể làm ra thêm một triệu nữa không.

Nếu bạn quan sát tâm trí Ấn Độ, nó có tính vật chất. Và không phải là nó chỉ có tính vật chất ngày nay đâu - nó  đã  từng  vậy  rồi,  bởi  vì  hai  mươi  nhăm  thế  kỉ  trước Phật đã bảo mọi người đừng là người duy vật, và ông ấy đã nói về người Ấn Độ. Và thậm chí trước Phật, gần hai mươi nhăm thế kỉ trước Phật, Parshvanath đã nói người Ấn Độ không là người duy vật.

Ấn  Độ  đã  đem  triết  học  duy  vật  vĩ  đại  nhất  tới  thế giới:  triết  học  của  Charvakas.  Triết  học  Hi  Lạp  của Epicurus không là gì khi so với triết học mà Charvakas đã đem cho thế giới. Từ charvaka là có ý nghĩa; nó bắt nguồn từ charuvak. Charuvak nghĩa là thông điệp êm ái, thông điệp hay. Cái tên khác của triết học của Charvakas là  lokayat.  Lokayat  nghĩa  là  phổ  biến;  trong  đó  đa  số mọi người đều tin.

Có  thể  chính  bởi  vì  chủ  nghĩa  duy  vật  Ấn  Độ  mà một    Phật,    một    Mahavira,    một    Parshvanath,    một Neminatha, đã là có thể. Khi mọi người quá vật chất, vài người  thông  minh  nhất  định  phát  chán  với  toàn  thể  sự việc. Điều đó trở thành buồn nôn, điều đó trở thành ốm yếu! Cuộc sống vận hành theo cách rất kì lạ: khi xã hội có tính vật chất, vài người tiên phong bắt đầu trở thành người tâm linh.

Bây  giờ  phương  Tây  đang  rất  có  tính  vật  chất,  và một khao khát lớn về tâm linh nảy sinh ở đó. Đó là lí do tại  sao  các  bạn  đã  tới  đây.  Các  bạn  không  thấy  nhiều người Ấn Độ ở đây. Họ tin họ đã biết. Họ tin họ chẳng có  gì  để  mà  làm  nữa  -  không  nghiên  cứu  thêm,  không truy  tìm  thêm.  Và  họ  đã  trở  nên  rất  tinh  ranh.  Người nghèo nhất định trở nên tinh ranh.

Nghèo là căn nguyên gốc rễ của mọi tội lỗi, mọi tội ác. Cho nên họ bắt đầu học các cách thức láu cá. Họ bắt đầu trở thành đạo đức giả: họ nói điều này, họ làm điều khác. Họ bắt đầu học cách đeo mặt nạ. Bạn có thể thấy điều đó, không chỉ trong người thường, mà trong cái gọi là các nhà lãnh đạo và thánh nhân, chính trị và tôn giáo. Bạn sẽ không tìm thấy những kẻ đạo đức giả như vậy ở bất kì đâu khác.

Một  chiếc  máy  bay  bay  ngang  qua  Đại  Tây  Dương thì bị trục trặc động cơ. Sau khi vứt bớt mọi hành lí để làm nhẹ tải trọng, viên phi công thông báo cho các hành khách rằng ba người sẽ phải nhảy ra để cứu số còn lại. "Chúng  ta  cần  ba  người  tình  nguyện,"  viên  phi  công tuyên bố.

Ngay lập tức một người Anh rời khỏi chỗ của mình, hô lên, "Thượng đế cứu Nữ hoàng!" và nhảy ra.

Một  chút  sau  đó  một  người  Pháp  đứng  dậy  và  nói, "Nước Pháp muôn năm!" và nhảy ra.

Năm phút sau đó một  chính  khách Ấn Độ  trong bộ quần  áo  thuần  tuyết  trắng,  dệt  tay,  đứng  dậy,  hô  lên, "Mahatma Gandhi muôn năm!" và ném người Mê hi cô ra khỏi cửa.

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa thầy kính yêu,

Với đe doạ của huỷ diệt hạt nhân, làm sao chúng ta có thể "vui vẻ và thanh thản” được?

Julia  Bradley,  bạn  có  thể  làm  gì  khác  được  nào? Thời gian thật ngắn ngủi - nhảy múa, ca hát, vui vẻ đi! Nếu như không có khả năng huỷ diệt hạt nhân, không có đe doạ, bạn có thể đã trì hoãn. Bạn có thể đã nói, "Mai mình  sẽ  nhảy  múa."  Nhưng  bây  giờ  có  thể  không  có ngày mai; bạn không thể trì hoãn được.

Đây  là  lần  đầu  tiên  mà  ngày  mai  là  tuyệt  đối  đáng hoài  nghi.  Nó  bao  giờ  cũng  đáng  hoài  nghi,  nhưng  lần này nó là tuyệt đối đáng hoài nghi. Một cách cá nhân nó bao giờ cũng đáng hoài nghi: ngày mai có thể chẳng bao giờ tới cả, thậm chí hơi thở tiếp cũng có thể không tới. Một  cách  cá  nhân  cái  chết  bao  giờ  cũng  sắp  xảy  ra, nhưng  lần  này  nó  là  cái  gì  đó  toàn  cầu,  thế  giới.  Toàn thể quả đất  có  thể biến  mất,  có  thể bùng  nổ;  không  chỉ
mọi  người,  chim  chóc,  con  vật,  cây  cối,  toàn  thể  cuộc sống trên trái đất có thể mất đi.

Bây giờ điều đó là tuỳ ở bạn, Julia Bradley. Bạn có thể kêu và khóc và bạn có thể đập đầu mình vào tường; điều đó sẽ không chấm dứt được sự huỷ diệt hạt nhân và mối  đe  doạ  của  nó.  Thực  ra  nó  có  thể  đem  điều  đó  tới gần hơn và nhanh hơn bởi vì người buồn, người khổ, là những người nguy hiểm. Khổ tạo ra tính huỷ diệt.

Nhưng  nếu  toàn  thể  nhân  loại  có  thể  bắt  đầu  nhảy múa, hân hoan, mở tiệc - khi thấy rằng mối đe doạ là rất cận  kề...  Chiến  tranh  thế  giới  lần  thứ  ba  có  thể  bắt  đầu bất  kì  khoảnh  khắc  nào.  Các  chính  khách  ngu  xuẩn  có đủ năng lượng nguyên tử chất đống để phá huỷ trái đất này không chỉ một lần mà bẩy trăm lần. Bom nguyên tử, bom khinh khí đã tích luỹ lại nhiều tới mức chúng ta có thể  giết  từng  người  bẩy  trăm  lần  -  mặc  dầu  mỗi  người chỉ chết một lần. Nhưng các chính khách muốn lấy mọi cơ hội, cho nên bạn có thể bị giết bẩy trăm lần. Điều đó sẽ không được cần tới, chỉ một lần là có tác dụng - bởi vì chúng ta đã nghe chỉ mỗi một chuyện phục sinh; đó là Jesus  Christ.  Và  ngay  cả  nếu  Jesus  Christ  được  phục sinh  và  mọi  người  đều  qua đời,  ông  ấy  sẽ làm  gì?  Ông ấy sẽ phải tự tử thôi.

Hân hoan đi! - bởi vì thế thì có khả năng. Nếu toàn thể trái đất có thể trở thành tràn đầy vui vẻ sẽ ít có khả năng huỷ diệt - bởi vì ai sẽ huỷ diệt nó? Chúng ta là mọi người; vấn đề là tuỳ ở chúng ta quyết định rằng chúng ta muốn  sống  hay  chúng  ta  muốn  tự  tử.  Nếu  chúng  ta  bắt đầu một bầu không khí mới trên thế giới - của hân hoan, của nhảy múa, của ca hát, của thiền, của lời cầu nguyện

-  và  nếu  mọi  người  trở  nên  tràn  đầy  phúc  lạc,  hớn  hở, vui cười... Nếu thế giới này đầy tiếng cười, thì sẽ có mọi
khả năng chúng ta có thể tránh được huỷ diệt hạt nhân, bởi vì người vui vẻ không muốn huỷ diệt, họ muốn sáng tạo.

Và đằng nào đi nữa, Julia Bradley này, bạn cũng sẽ chết.  Liệu  toàn  thế  giới  có  còn  lại  hay  không  chẳng thành  vấn  đề.  Bạn  sẽ  chết,  chừng  đó  thì  chắc  chắn  rồi. Có thành vấn đề gì cho bạn liệu thế giới này tiếp tục sau bạn hay không? Nếu nó tiếp tục, tốt; nếu nó không tiếp tục, tốt. Có thành vấn đề gì cho bạn nào? Bạn sẽ không ở  đây  thêm  nữa.  Khi  có  liên  quan  tới  bạn,  cái  chết  là tuyệt đối chắc chắn. Dầu vậy bạn vẫn yêu, dầu vậy bạn vẫn hát, bạn vẫn nghe nhạc, cho nên điều đó tạo ra khác biệt gì?

Nếu  huỷ  diệt  đã  trở  thành  toàn  cầu,  chúng  ta  phải làm  tiếng  cười  và  nhảy  múa  cũng  thành  toàn  cầu,  theo cùng  tỉ  lệ,  để  trung  hoà  lại  nó.  Sao  buồn?  Và  bạn  sẽ được  gì  bởi  buồn?  Nó  sẽ  có  ích  theo  cách  nào  không? Nó  có  thể  chỉ  là  thủ  đoạn  của  tâm  trí  để  giữ  cho  bạn buồn, nó có thể chỉ là việc bào chữa. Bạn phải buồn; bây giờ bạn đang cố gắng để tìm ra ngày một nhiều cách hợp lí hoá cho việc vẫn còn buồn. Và đây là việc hợp lí hoá hay,  rằng,  "Các  ông  đang  nói  gì  vậy?  Nói  mọi  người nhảy  múa  và  ca  hát  và  hân  hoan,  còn  thế  giới  thì  đang bên bờ huỷ diệt sao? Bảo mọi người phải buồn chứ; bảo mọi  người  phải  kêu  khóc  và  quên  đi  mọi  tiếng  cười  và quên đi  mọi  tình  yêu!" Điều  đó  có  ích  theo  bất  kì  cách nào không? Nó sẽ đem vũ trụ tới tự tử gần hơn.

Nhưng ở đâu đó sâu bên dưới trong bạn có nỗi buồn không  muốn  rời  bỏ  bạn,  và  nỗi  buồn  đó  đang  cố  gắng tìm ra sự hợp lí hoá.

David  xuất  thân  từ  một  gia  đình  chính  thống.  Một hôm anh ta tuyên bố, "Mẹ ơi, con sẽ lấy cô gái người Ai len tên là Maggie Coyle."

Người  đàn  bà  sững  sờ  choáng  váng.  "Điều  đó  là  tế nhị đấy, David," bà ấy nói, "nhưng đừng nói cho bố con. Con biết bố con đã bị yếu tim rồi. Và mẹ sẽ không nói cho chị con, Ida - nhớ lấy chị ấy cảm thấy mạnh mẽ thế nào  về  các  vấn  đề  tôn  giáo.  Và  đừng  nhắc  điều  đó  với anh  con,  Louis  -  anh  ấy  có  thể  cho  con  cú  đấm  vào mồm.  Còn  mẹ,  con  nói  với  mẹ  thì  được.  Đằng  nào  thì mẹ cũng đi tự tử đây."

Ở đâu đó sâu bên dưới bạn phải có bản năng tự tử. Bạn chỉ đang tìm cách hợp lí hoá thôi.

Vâng, tôi biết thế giới đang đối diện với nguy hiểm, nhưng từng cá nhân bao giờ cũng đã đối diện với nguy hiểm của cái chết. Dầu vậy Jesus vẫn nói: Hân hoan và hân hoan! Và tôi lại nói với bạn, hân hoan! Và thực ra, Jesus đang nói với mọi người, "Thế giới này sớm bị huỷ diệt thôi. Ngày Phán xử là rất cận kề." Nó chưa bao giờ gần như nó bây giờ. Jesus đã sai! Hai mươi thế kỉ đã trôi qua rồi, và ông ấy đang nói với mọi người, "Trong chính cuộc sống của mình các ông sẽ thấy Ngày Phán xử!" Lời tiên tri của ông ấy đã không được hoàn thành.

Thực ra ông ấy không phải là nhà tiên tri, ông ấy là nhà huyền môn. Ông ấy đã nói những điều này theo mục đích hoàn toàn khác. Ông ấy nói, "Ngày Phán xử là rất cận kề - tự biến đổi bản thân ông đi! Đừng phí hoài thời gian, đừng trì hoãn!"

Bây  giờ  ngày  của  cái  chết  vũ  trụ  đang  thực  sự  cận kề, cho nên, Julia này, đừng trì hoãn nữa. Hân hoan đi,
hân hoan đi, tôi cứ nói đi nói lại với bạn, hân hoan đi - bởi  vì  nếu  bạn  có  thể  chết  trong  hân  hoan,  bạn  sẽ  siêu việt lên trên cái chết, bạn sẽ đi ra ngoài cái chết.

Người  có  thể  chết  một  cách  phúc  lạc  sẽ  không  bao giờ chết, bởi vì trong cái chết người đó đi tới biết cái bất tử.

Và  nếu  thời  gian  là  ngắn,  thế  thì  bạn  phải  lan  toả tiếng cười mầu cam này trên khắp thế giới. Thế thì đó là lúc  chúng  ta  nên  làm  cho  mọi  người  ngày  một  vui  vẻ hơn. Nói cho họ rằng cái chết có thể chiếm lĩnh trái đất này  vào  bất  kì  lúc  nào  -  ngày  được  đếm  -  bởi  vì  các chính khách đều là kẻ ngu, và kẻ ngu bây giờ có nhiều quyền  lực  tới  mức  chính  phép  màu  vô  cùng  là  chiến tranh thế giới thứ ba vẫn chưa xảy ra. Nó đáng phải đã xảy ra rồi. Tại sao nó vẫn chưa xảy ra là điều bí ẩn. Việc có mọi chính khách ngu xuẩn đó trên khắp thế giới nắm giữ  mọi  quyền  lực...  Chỉ nhấn  một  cái  nút  và  quá  trình có  thể  được  lẩy  cò,  và  trong  vòng  mười  phút  toàn  thể trái đất sẽ bắt lửa - ngọn lửa có thể làm chảy sắt và đá, ngọn  lửa  sẽ  làm  chảy  mọi  thứ.  Toàn  thể  trái  đất  có  thể bùng nổ.

Đây là tin mừng! Bạn không có thời gian để mà phí hoài. Julia, tới đi - cùng tham gia vào điệu vũ này!

Đủ cho hôm nay.

7.      Thấy bản thân bạn trong người khác

Tất cả sinh linh run rẩy trước bạo hành.

Tất cả sợ chết.

Tất cả yêu sống.

Thấy bản thân ông trong người khác.

Thì ông có thể làm tổn thương ai?

Ông có thể gây hại gì?

Người tìm kiếm hạnh phúc
bằng việc làm tổn thương người tìm kiếm hạnh phúc
sẽ không bao giờ tìm thấy hạnh phúc.

Vì anh ông là giống ông.

Người đó muốn hạnh phúc.

Đừng bao giờ làm hại người đó
và khi ông rời bỏ cuộc sống này
ông cũng sẽ thấy hạnh phúc.

Đừng bao giờ nói những lời tàn nhẫn
vì chúng sẽ bật lại vào ông.

Những lời giận dữ gây đau
và cái đau bật lại.

Giống như cái cồng vỡ
tĩnh lặng, im lặng.

Biết tĩnh lặng của tự do
nơi không còn gắng sức nữa.

Giống như người nuôi súc vật đưa bò ra cánh đồng
tuổi già và cái chết sẽ đưa ông tới trước chúng.

Nhưng người ngu trong việc ác của mình quên mất
và người đó đốt lửa
để ngày nào đó người đó phải bị thiêu.

Người làm hại người vô hại
hay làm tổn thương người hồn nhiên
người đó sẽ ngã mười lần -

trong đau khổ hay ốm yếu,
bị thương hay bệnh tật hay điên khùng,
bị kiện cáo hay bị kết tội kinh khủng,
mất gia đình, mất của cải.

lửa từ trời sẽ đánh xuống nhà người đó
và khi thân thể người đó đã bị đánh ngã
người đó sẽ vào trong địa ngục.

Bí ẩn vĩ đại nhất của sự tồn tại là gì? Nó không phải là sống, nó không phải là yêu - nó là chết.

Khoa  học  cố  gắng  hiểu  sống;  do  đó  vẫn  còn  bộ phận. Sống chỉ là một phần của bí ẩn toàn bộ, và là một phần  rất  tí  hon  -  hời  hợt,  chỉ  trên  chu  vi.  Nó  không  có chiều  sâu,  nó  nông  cạn.  Do  đó  khoa  học  vẫn  còn  nông cạn. Nó biết nhiều và nó biết vào chi tiết lớn, nhưng mọi việc  biết  của  nó  vẫn  còn  hời  hợt  -  dường  như  bạn  biết đại dương chỉ qua các con sóng của nó và bạn chưa bao giờ chìm sâu vào trong nó, và bạn không biết cái vô hạn của nó.

Sống là hữu hạn, nhất thời. Khoảnh khắc này nó có đó,  khoảng  khắc  tiếp  nó  mất  rồi.  Nó  là  làn  gió  thoảng, tới  rồi  đi...  Nó  không  còn  lại  lâu.  Do  đó  tuyên  bố  của khoa học rằng nó biết chân lí là không đúng. Nó chỉ biết chân  lí  bộ  phận,  và  tuyên  bố  cái  bộ  phận  như  cái  toàn thể là một trong những điều ngớ ngẩn của cách tiếp cận khoa  học.  Điều  nó  biết  là  đúng,  nhưng  điều  đó  không phải  là  chân  lí  toàn  thể.  Và  khoảnh  khắc  bạn  tuyên  bố rằng  bộ  phận  là  toàn  thể,  bạn  thậm  chí  còn  làm  sai  bộ phận.

Yêu  là  ở  chặng  giữa.  Nó  ở  đích  xác  giữa  sống  và chết.  Nó  là  nửa  sống,  nửa  chết;  do  đó  có  sợ  của  yêu. Chừng  nào  bạn  còn  chưa  sẵn  sàng  chết,  bạn  không  thể biết yêu được - mặc dầu bằng việc chết bạn trở nên sống động hơn. Chính là qua chết mà yêu phục sinh bản thân nó lặp đi lặp lại. Chính là bằng việc biến mất mà nó xuất hiện đi xuất hiện lại.

Yêu  là  bí  ẩn  nhiều  hơn  là  bản  thân  sống,  bởi  vì  nó có sống trong nó và có cái gì đó còn hơn nữa: sống cộng với  chết.  Năm  mươi  phần  trăm  của  yêu  là  sống,  năm mươi  phần  trăm  là  chết.  Và  chỉ  những  người  sẵn  sàng
chết sẽ biết sống của yêu. Những người sợ chết sẽ không bao giờ đi vào được bí ẩn của yêu.

Nghệ  thuật  làm  bùng  nổ  thế  giới  của  yêu.  Do  đó nghệ thuật là đúng hơn khoa học, đi sâu hơn khoa học. Viễn kiến của nghệ sĩ chứa nhiều hơn tri thức khoa học có thể chứa, mặc dầu  cách  thức của nghệ thuật là hoàn toàn  khác  với  cách  thức  của  khoa  học.  Nó  phải  khác chứ.  Khoa  học  có  thể  có  tính  khách  quan  bởi  vì  nó  là ngoại  vi.  Nghệ  thuật  không  thể  tuyệt  đối  khách  quan được;  nó  năm  mươi  phần  trăm  khách  quan,  năm  mươi phần trăm chủ quan. Nó không thể tự do với người quan sát được.

Khoa  học  cố  gắng  tuyệt  đối  tự  do  với  người  quan sát;  người  quan  sát  phải  không  đi  vào  trong  nó,  phải không tham gia, phải vẫn còn tuyệt đối trung lập, không là người tham gia, mà là khán giả. Người đó phải không được  đem  bản  thân  mình  vào  trong  nó.  Đó  là  cái  nhìn khoa học.

Nhưng  làm  sao  bạn  có  thể  tránh  được  người  biết? Nếu bạn thực sự muốn biết, người biết nhất định đi vào trong tri thức.

Bây giờ nhiều nhà khoa học nhạy cảm đang trở nên tỉnh táo với hiện tượng là không thể nào tuyệt đối vô tư được: người quan sát nhất định bị phản xạ bởi việc quan sát  của  mình.  Người  đó  không  thể  là  khán  giả  thuần khiết được. Người đó sẽ diễn giải, người đó sẽ lí thuyết hoá, người đó sẽ tạo ra các giả thuyết và người đó sẽ đi qua các giả thuyết của mình. Người đó sẽ chọn lựa bởi vì các chi tiết là vô hạn. Người đó sẽ phải hội tụ.

Ai sẽ quyết định hội tụ vào đâu, chọn cái gì, không chọn cái gì, đi theo theo hướng nào? Bởi vì sự tồn tại là
đa chiều  và  bạn  không  thể đi  theo  mọi  chiều  đồng  thời được, bạn chỉ có thể đi theo một chiều thôi, nhất định là điều  bạn  biết  sẽ  bị  ảnh  hưởng  bởi  người  biết.  Nhưng điều này đã từng là hiểu biết của nghệ thuật từ chính lúc bắt đầu.

Khi nhà khoa học nhìn vào hoa ông ấy cố gắng chỉ là người quan sát. Ông ấy đơn giản ghi chép về điều ông ấy  thấy;  ông  ấy  không  đem  mơ  của  mình  vào,  không đem  linh  ảnh  của  mình  vào  việc  quan  sát.  Nhà  thơ  có nhiều  tự  do  hơn,  hoạ  sĩ  có  nhiều  tự  do  hơn.  Ông  ấy  đi sâu hơn vào trong hiện tượng hoa này. Ông ấy tham gia vào  bí  ẩn  của  nó,  ông  ấy  không  tách  rời;  trong  vài khoảnh  khắc  ông  ấy  trở  thành  một  với  nó.  Có  những khoảnh khắc mà nhà thơ nhảy múa cùng hoa - trong gió, trong  mưa,  trong  ánh  mặt  trời.  Có  những  khoảnh  khắc mà nhà thơ trở thành hoa, khi người quan sát là vật được quan sát. Có những khoảnh khắc khi nhà thơ không chỉ nhìn  vào  hoa  mà  nhìn  qua  hoa,  trở  thành  mắt  của  hoa. Một cách tự nhiên, ông ấy chìm sâu hơn khoa học; ông ấy đem tới viên kim cương lớn hơn nhiều, những đá quí hơn nhiều.

Thơ ca, hội hoạ, điêu khắc, âm nhạc - chúng tới gần thực tại hơn bởi vì chúng sẵn sàng để tham gia. Nhưng chúng chỉ ở lưng chừng.

Tôn giáo về căn bản liên qua tới chết. Chết chứa tất cả: chết chứa sống, chết chứa yêu, và cái gì đó còn hơn thế mà cả sống không chứa được nó mà yêu cũng không thể chứa được. Chết là cực điểm của tất cả, là cao trào, là  đỉnh  cao  nhất.  Sống  là  cơ  sở,  chết  là  đỉnh  cao  -  yêu nằm đâu đó ở giữa.

Người tôn giáo, nhà huyền môn, cố gắng thám hiểm bí  ẩn  này  của  chết.  Trong  thám  hiểm  bí  ẩn  của  chết,
người đó đi tới biết sống là gì, yêu là gì. Những điều đó không  phải  là  mục  đích  của  người  đó.  Mục  đích  của người  đó  là  xuyên  thấu  vào  chết,  bởi  vì  dường  như chẳng có gì bí ẩn hơn chết. Yêu có bí ẩn nào đó bởi vì chết, và sống cũng có bí ẩn nào đó bởi vì chết.

Nếu chết biến mất sẽ không có bí ẩn nào trong sống cả. Đó là lí do tại sao vật chết không có bí ẩn trong nó. Cái  xác  không  có  bí  ẩn  nào  trong  nó,  bởi  vì  nó  không thể chết thêm nữa được. Bạn nghĩ nó không có bí ẩn nào bởi vì sống đã biến mất sao? Không, nó không có bí ẩn nào  bởi  vì  bây  giờ  nó  không  thể  chết  thêm  nữa  được. Chết  đã  biến  mất,  và  cùng  với  chết  tự  động  sống  biến mất. Sống chỉ là một trong những cách thức diễn đạt của chết.

Cái xác không có bí ẩn nào bởi vì, với sự biến mất của chết, yêu mất đi. Mới khoảnh khắc trước đã có bí ẩn lớn lao; bây giờ có cái không. Bạn chỉ có thể đi và chôn người  chết  hay  thiêu  người  chết.  Dấu  chấm  hết  đã  tới. Quá  trình  này  đã  dừng  lại  rồi.  Chính  chết  giữ  cho  quá trình này tiếp diễn. Chính chết giữ cho bạn nhận biết về cái gì đó bí ẩn, huyền diệu, kì diệu.

Tôn giáo được đặt nền tảng trong tìm kiếm vào chết, và  hiểu  chết  là  hiểu  tất  cả.  Kinh  nghiệm  chết  là  kinh nghiệm  tất  cả,  bởi  vì  trong  kinh  nghiệm  về  chết,  bạn không chỉ kinh nghiệm sống ở chỗ cao nhất của nó, yêu ở chỗ sâu nhất của nó; trong việc kinh nghiệm chết bạn đi  vào  trong  điều  thiêng  liêng.  Chết  là  cánh  cửa  đi  tới điều thiêng liêng. Chết là tên của cánh cửa của ngôi đền của Thượng đế. Thiền nhân chết đi một cách tự nguyện.

Có hai loại chết. Một là chết thường; mọi người đều chết nó. Đó không phải là cái chết của nhà huyền môn. Chết thường xảy ra ngược với bạn; bạn đi vào trong nó
một  cách  rất  ngần  ngại.  Bạn  không  muốn  đi  vào  trong nó,  bạn  níu  bám  lấy  sống.  Bạn  không  trở  thành  sẵn  có cho nó, bạn không trở thành cởi mở cho nó. Do đó bạn cứ bỏ lỡ vấn đề.

Nhiều  lần  bạn  đã  chết,  nhưng  mỗi  lần  bạn  chết  có nhiều ám ảnh với sống tới mức bạn không thể thấy được chết là gì. Mắt bạn bị hội tụ vào sống, bạn níu bám lấy sống. Bạn đằng nào cũng bị lôi ra, và cách duy nhất để lôi bạn ra là làm cho bạn thành vô ý thức.

Khi bác sĩ giải phẫu sắp mổ bạn ông ấy làm cho bạn thành  vô  ý  thức,  ông  ấy  cho  bạn  thuốc  mê.  Đó  là  điều cái chết đã làm trong hàng thế kỉ, từ vĩnh hằng. Nếu bạn không thể đi một cách hân hoan, nhảy múa vào trong nó, có  thuốc  mê  sẵn  đấy:  mọi  người  trở  thành  vô  ý  thức trước khi họ chết. Đó là lí do tại sao bạn không nhớ tới các  kiếp  quá  khứ  của  mình,  bởi  vì  bạn  trở  thành  vô  ý thức  sâu  tới  mức  trước  khi  bạn  chết  chương  đó  đã  trở nên bị đóng lại.

Nếu  một  người  có  thể  chết  đi  một  cách  có  ý  thức, tỉnh  táo,  người  đó  sẽ  nhớ kiếp  sống  quá  khứ  của  mình. Đó  là  cách  Ấn  Độ  đã  khám  phá  ra  rằng  không  chỉ  có một  kiếp  sống;  hàng  triệu  lần  bạn  đã  sống  rồi.  Bạn không mới, bạn là kẻ hành hương rất cổ đại. Nhưng mỗi lần bạn chết đi một cách ngần ngại, vô ý thức; do đó bạn quên mọi thứ.

Nhà   huyền   môn   chết   một   cách   tự   nguyện.   Nhà huyền  môn  chết  trước  cái  chết  thực;  ông  ấy  chết  trong thiền.  Người  yêu  biết  chút  ít  về  nó  bởi  vì  năm  mươi phần trăm của yêu là chết. Đó là lí do tại sao yêu rất gần với  thiền.  Người  yêu  biết  cái  gì  đó  của  tính  thiền;  vô nhận biết họ đã loạng choạng vào nó. Người yêu biết im lặng,  tĩnh  lặng.  Người  yêu  biết  vô  thời  gian,  nhưng  họ
đã loạng choạng vào nó - nó đã không là việc tìm kiếm cơ bản của họ.

Nhà  huyền  môn  đi  vào  trong  nó  một  cách  rất  có  ý thức,  một  cách  có  chủ  định.  Thiền  là  cái  chết  toàn  bộ, cái  chết  tự  nguyện. Người ta chết trong bản thân  mình. Trước khi cái chết tới, nhà huyền môn chết. Ông ấy chết mọi ngày. Bất kì khi nào ông ấy thiền ông ấy đều đi vào cái chết. Ông ấy đạt tới những đỉnh cao đó, những chiều sâu đó, và dần dần, dần dần, khi thiền trở thành tự nhiên, ông ấy bắt đầu sống cái chết. Thế thì từng khoảnh khắc sống  của  ông  ấy  cũng  là  khoảnh  khắc  của  chết.  Từng khoảnh khắc ông ấy chết đi quá khứ và vẫn còn tươi tắn, bởi  vì  khoảnh  khắc  bạn  chết  đi  quá  khứ  bạn  trở  thành sống động cho hiện tại.

Ông ấy liên tục chết đi và vẫn còn tươi tắn như giọt sương hay như lá sen vào buổi sáng sớm mặt trời. Tươi tắn  của  ông  ấy,  trẻ  trung  của  ông  ấy,  vô  thời  gian  của ông ấy, tuỳ thuộc vào nghệ thuật chết. Và thế thì khi cái chết thực tới ông ấy chẳng có gì để sợ, bởi vì ông ấy đã biết cái chết này cả nghìn lần rồi. Ông ấy xúc động, say mê;  ông  ấy  nhảy  múa!  Một  cách  vui  vẻ  ông  ấy  muốn chết. Chết không tạo ra sợ hãi trong ông ấy; ngược lại, là hấp dẫn vô cùng, sức hút lớn lao.

Và  bởi  vì  ông  ấy  chết  đi  một  cách  vui  vẻ,  ông  ấy chết mà không trở nên vô ý thức, và ông ấy biết toàn thể bí mật của chết. Biết điều đó, ông ấy có chìa khoá chính có thể mở mọi cánh cửa. Ông ấy có chìa khoá có thể mở cánh cửa của Thượng đế.

Và  bây  giờ  ông  ấy  biết  rằng  mình  không  là  một  cá nhân  tách  biệt.  Chính  ý  niệm  về  tách  biệt  là  ngu  xuẩn. Chính ý niệm về tách biệt có đó bởi vì ông ấy đã không nhận biết về chết. Bạn nghĩ bản thân mình tách biệt như
bản  ngã  bởi  vì  bạn  không  biết  chết  là  gì.  Nếu  bạn  biết chết,  bản  ngã  sẽ  bay  hơi.  Và  khoảnh  khắc  bản  ngã  bay hơi bạn bắt đầu cảm thấy toàn thể sự tồn tại.

Đó là lí do tại sao Phật dạy bất bạo hành. Đó không phải  là  giáo  huấn  đạo  đức,  không  giống  như  Mahatma Gandhi.  Toàn  thể  giáo  lí  của  Mahatma  Gandhi  là  đạo đức, xã hội, chính trị. Điều đó là bình thường; nó không có huyền môn trong nó. Bất bạo hành của Phật là hoàn toàn  khác,  khác  về  chất.  Khi  ông  ấy  dạy  bất  bạo  hành ông ấy ngụ ý không có ai khác hơn bạn. Làm tổn thương bất kì ai là làm tổn thương bản thân bạn. Phá huỷ bất kì cái gì là phá huỷ bản thân bạn. Chống đối lại, thù nghịch với,  đối  kháng  với  bất  kì  ai  là  chống  lại  bản  thể  riêng của  bạn  -  bởi  vì  chỉ  có  một  bản  thể  xuyên  thấu  và  lan tràn khắp mọi người.

Phật chưa bao giờ dùng từ ‘Thượng đế’, nhưng bằng những  hướng  dẫn  tinh  tế  ông  ấy  cứ  chỉ  đi  chỉ  lại  mãi. Đây là cách chỉ dẫn của ông ấy. Kính trọng của ông ấy với Thượng đế là mênh mông tới mức ông ấy cảm thấy dùng từ ‘Thượng đế’ là phạm tội lỗi. Đó là hiểu biết của tôi về Phật. Ông ấy không dùng từ này bởi vì kính trọng sâu  sắc,  tôn  kính  lớn  lao.  Ông  ấy  đã  bị  hiểu  lầm  -  như điều  đó  bao  giờ cũng  xảy  ra.  Mọi chư  phật  đều  bị hiểu lầm,  bởi  vì  những  người  cố  gắng  hiểu  họ  lại  không  có sáng suốt, đều mù, điếc.

Phật đã bị coi là kẻ vô thần. Chẳng cái gì có thể xa hơn khỏi chân lí. Phật đã bị coi là chống lại Thượng đế. Chẳng  cái  gì  có  thể  không  thật  hơn.  Sự  tôn  kính  của Phật  tới  mức  ông  ấy  không  thể  khẳng  định  từ  'Thượng đế' được. Khẳng định từ ‘Thượng đế’ là tạo ra tách biệt; cứ  dường  như  "Thượng  đế"  là  tách  biệt  khỏi  "tôi."  Sự không  thể  tách  rời  nhiều  tới  mức,  sự  thống  nhất  với

Thượng đế nhiều tới mức là ngay cả từ này cũng không thể được thốt ra.

Điều  đó  đã  là  một  truyền  thống  ở  Israel  cổ:  trong hàng  thế  kỉ  tên  của  Thượng  đế  đã  không  được  nói  ra. Chỉ tu sĩ cao nhất của ngôi đền lớn ở Jerusalem là được phép, và điều đó nữa trong tính một mình tuyệt đối, và điều đó nữa cũng chỉ một lần trong năm. Không ai khác được phép dùng tên của Thượng đế. Một ngày duy nhất, một  lần  trong  năm,  tu  sĩ  cao  nhất,  người  thuần  khiết nhất,  người  ngoan  đạo  nhất,  người  thánh  thiện  nhất trong mọi người Do Thái, sẽ đi vào trong điện thờ, điện thờ bên trong nhất của ngôi đền này. Mọi cánh cửa đều bị đóng lại. Cả nghìn người tụ tập quanh ngôi đền chỉ để hiện diện ở đó trong khi tu sĩ này nói ra tên của Thượng đế. Không ai nghe thấy điều đó - tu sĩ sẽ thì thào nó.

Bạn  không  thể  kêu  to  tên  của  Thượng  đế  được;  nó chỉ có thể được thì thào trong im lặng - và chỉ một lần. Đó  đã  là  một  truyền  thống  hay.  Điều  đó  biểu  lộ  sự  tôn kính. Bằng không, những từ đẹp đẽ như 'Thượng đế' trở nên  bị  ô  nhiễm,  trở  thành  thiếu  tôn  kính.  Chúng  trở thành xấu.

Ngay  cả bây  giờ,  người  Do  Thái,  bất  kì  khi  nào  họ dùng từ Thượng đế 'God' hay họ viết từ 'God', đều đánh vần nó khác đi. Họ không dùng đánh vần đầy đủ G-o-d. Họ đơn giản dùng G-d, họ bỏ chữ 'o' đi, chỉ để chứng tỏ rằng, "Chúng ta không đủ năng lực để nói ra cái tên đầy đủ." Phần bản chất, cái lõi ở giữa của nó, chính linh hồn của nó, bị bỏ ra. Và 'o' đó là đẹp bởi vì nó cũng là biểu tượng  cho  số  không.  Nó  không  chỉ  là  'o'  mà  còn  là  số không  nữa,  và  số  không  là  cốt  lõi  bên  trong  nhất  của Thượng đế.

Phật gọi nó là shunyata - trống rỗng, hư không. 'G' và  'd'  chỉ  là  ngoại  vi;  điều  đó  là  được,  người  ta  có  thể dùng chúng, nhưng cốt lõi bên trong nhất phải bị bỏ lại không được diễn đạt. Chính bởi vì tôn kính vô cùng với Thượng đế, với sự tồn tại mà Phật chưa bao giờ dùng từ này.  Nhưng  hướng  dẫn  có  đó;  với  người  dễ  cảm  nhận, với người nhạy cảm, có vô hạn hướng dẫn. Trong từng câu đều có hướng dẫn.

Khoảnh khắc bạn chết đi một cách có ý thức, trong thiền, Thượng đế được sinh ra - bởi vì bạn biến mất như một bản ngã. Thế thì cái gì còn lại? Tĩnh lặng, tĩnh lặng tiềm  năng  vô  cùng,  im  lặng  có  tính  thai  nghén  -  thai nghén cái toàn thể. Khi bạn biến mất, các biên giới biến mất. Bạn tan chảy và hội nhập với mọi người khác.

Nhà thơ, chỉ thỉnh thoảng, trở nên hoà điệu cùng đoá hoa,  hoà  điệu  cùng  mặt  trời  mọc,  hoà  điệu  cùng  con chim  tung  cánh.  Nhà  huyền  môn  trở  thành  một  với  sự tồn  tại  mãi  mãi.  Ông  ấy  là  đoá  hoa  và  ông  ấy  là  đám mây và ông ấy là mặt trời và ông ấy là mặt trăng và ông ấy là các vì sao. Ông ấy bắt đầu sống theo cách đa chiều bởi  vì  toàn  thể  cuộc  sống  là  của  ông  ấy.  Ông  ấy  sống trong cây cối như chất xanh, và trong hoa hồng như chất đỏ  thắm.  Ông  ấy  ở  trên  đôi  cánh  của  chim,  ông  ấy  là tiếng  gầm  của  sư  tử  và  ông  ấy  là  con  sóng  của  đại dương.  Ông  ấy  là  tất  cả...  làm  sao  ông  ấy  có  thể  bạo hành  được?  Làm  sao  ông  ấy  có  thể  làm  tổn  thương được? Làm sao ông ấy có thể có tính huỷ diệt được?

Toàn  thể  cuộc  sống  của  ông  ấy  trở  thành  tính  sáng tạo.

Nhà huyền môn hoàn toàn có tính sáng tạo.

Lời kinh:

Tất cả sinh linh run rẩy trước bạo hành. Tất cả sợ chết.

Tất cả yêu sống.

Những phát biểu đơn giản, nhưng với nghĩa lớn lao.

Tất  cả  sinh  linh  run  rẩy  trước  bạo  hành.  Ngay  cả con vật vô ý thức cũng run rẩy trước bạo hành. Cho dù bạn  có  thể  không  làm  cho  chúng  tỉnh  táo  theo  bất  kì cách  nào  rằng  chúng  sắp  bị  giết,  nhưng  dầu  vậy,  trước khi  con  cừu  bị  giết,  nó  run  rẩy.  Bây  giờ  các  nhà  khoa học  đã  khám  phá  ra  rằng  cùng  điều  đó  cũng  đúng  cho cây cối. Khi tiều phu đi vào vườn hay vào rừng cây cối run rẩy.

Bây giờ có những dụng cụ tinh vi như máy đo nhịp tim, để ghi lại việc run của tim cây, nó có thể tạo ra đồ thị về điều xảy ra cho bên trong của cây. Thậm chí việc tiều  phu  đi  vào  trong  rừng  rậm...  Ông  ấy  không  nói  gì cả, ông  ấy còn chưa chặt một cành nào của cây, nhưng run rẩy nảy sinh cứ dường như một nguồn trực giác nào đó làm cho cây tỉnh táo.

Và  các  nhà  khoa  học  đã  quan  sát  một  phép  màu: cùng  tiều  phu  đó  với  cái  rìu  trên  vai  có  thể  đi  từ  rừng rậm.  Nếu  người  đó  không  chặt  cây  nào  cả  -  nếu  người đó chỉ đi qua đường, đi tới chỗ khác nào đó - không cây nào  run  rẩy  cả.  Dường  như  ý  định  của  tiều  phu  -  chỉ  ý định  thôi,  không  hành  động  nào  -  là  được  tiếp  âm, truyền phát cho cây.

Và  một  điều  nữa  họ  đã  quan  sát  thấy.  Bạn  có  thể
không chặt cây; thợ săn có thể tới và giết một con hổ -
nhưng mọi cây xung quanh chỗ đó đều run rẩy. Ngay cả cái  chết  của  hổ  cũng  đủ  làm  cho  chúng  buồn,  làm  cho chúng  sợ.  Điều  các  nhà  khoa  học  bây  giờ  mới  trở  nên nhận  biết  trong  vòng  ba  hay  bốn  năm  nay,  các  nhà huyền môn đã từng nhận biết từ hàng thế kỉ rồi.

Phật  nói:  Tất  cả  sinh  linh  run  rẩy  trước  bạo  hành. Bạo hành là cái gì đó chống lại tự nhiên. Người tôn giáo không thể bạo hành được - không phải là người đó thực hành bất bạo hành đâu, nhớ lấy. Nếu bạn thực hành bất bạo  hành  bạn  sẽ  trở  thành  một  người  kiểu  Gandhi,  đồ rởm.  Người  theo  Gandhi  không  phải  là  người  tôn  giáo. Người đó thực hành bất bạo hành, người đó cố gắng trở thành bất bạo hành - người đó không có hiểu biết. Người đó tạo ra cá tính, nhưng sâu bên dưới người đó không có tâm thức điều có thể vận hành như trung tâm của cá tính đó.

Nhà huyền môn trước tiên tạo ra tâm thức, thế rồi cá tính theo sau theo cách riêng của nó. Và nhà đạo đức tạo ra cá tính, nhưng tâm thức không đi theo cá tính. Cá tính là thứ  rất  hời  hợt.  Bạn  có  thể thấy  ở đất  nước  này...  có hàng  nghìn  người  thực  hành  bất  bạo  hành,  đặc  biệt  là người Jaina.

Phật tử đã quên hết mọi điều Phật đã nói. Cái ngày Phật giáo phải rời khỏi Ấn Độ, nó bỏ lại sự bất bạo hành của nó nữa. Bây giờ Phật tử tất cả đều là người ăn thịt - người  Trung  Quốc,  người  Nhật  Bản,  người  Hàn  Quốc. Tất nhiên họ đã hợp lí hoá điều đó. Việc hợp lí hoá là ở chỗ,  "Chúng  tôi  ăn  thịt  chỉ  những  con  vật  đã  chết  cái chết tự nhiên." Cho nên ở Trung Quốc, ở Nhật Bản hay ở  các  nước  Phật  giáo,  bạn  sẽ  thấy  các  biển  đề  trên  cửa hiệu,  "Ở  đây  chỉ  phục  vụ  món  thịt  của  các  con  vật  đã chết cái chết tự nhiên." Bây giờ,  chẳng có mấy con vật
chết  cái  chết  tự  nhiên  mà  họ  có  thể  cung  cấp  cho  toàn thể  châu  Á.  Nhưng  điều  đó  là  đủ  rồi  -  mọi  người  đều tinh ranh.

Nhưng ở Ấn Độ người Jaina vẫn thực hành bất bạo hành. Nhưng bởi vì họ thực hành nó, nó vẫn còn là cái gì  đó  giả  tạo,  cái  gì  đó  gần  với  đạo  đức  giả  hơn.  Nó không  biến  đổi  bản  thể bạn,  nó  không  làm  cho  họ  chói sáng, nó không cho họ duyên dáng và cái đẹp. Và trong cuộc  sống  thường  của  mình  họ  vẫn  giận  dữ,  đầy  tham vọng - hay thậm  chí còn hơn  thế - hơn người khác.  Và cái “hơn” đó có thể hiểu được; có lí do.

Họ bằng cách nào đó đã áp đặt lên bản thân mình để là bất bạo hành. Bây giờ bạo hành của họ sẽ đi đâu? Nó sẽ  phải  tìm  cách  thức  mới  nào  đó,  chỗ  ra  mới  nào  đó. Bởi vì thầy của họ, Mahavira, người đương đại với Phật, đã nói với họ: tạo ra tâm thức được theo sau bởi bất bạo hành - theo cùng cách như Phật nói điều đó. Theo cùng cách  đó  mà  Phật  tử  đã hiểu  lầm  Phật,  họ  đã tìm ra con đường  hợp  pháp  để  thoát  ra  khỏi  nó.  "Đừng  giết  hại," Phật  nói.  Và  họ  nói,  "Chúng  tôi  không  giết  hại;  chúng tôi  chỉ  ăn  thịt  của  con  vật  đã  chết  một  cách  tự  nhiên." Đây là chiến lược pháp lí để thoát ra khỏi điều đó.

Người Jaina đã theo cách thức thường lệ, chẳng hiểu thông  điệp  của  Mahavira...  bởi  vì  Mahavira  đã  nói: Đừng giết con vật, đừng chặt cây - ông ấy là người đầu tiên nói: Đừng chặt cây - cho nên người Jainas đã tuân theo  điều  đó,  không  hiểu  chiều  sâu  và  ý  nghĩa  của  nó, nhưng chỉ như  một chữ  chết.  Họ  đã theo  đúng  từng từ, cho nên họ đã dừng việc làm nông trại bởi vì trong việc nông trại bạn sẽ phải chặt hạ cây cối và thực vật.

Họ đã dừng việc là chiến binh. Mahavira được sinh ra  trong  dòng  dõi  chiến  binh;  tất   cả  hai  mươi  bốn
tirthankaras Jaina đều là chiến binh. Tất nhiên điều tuyệt đối  chắc  chắn  là  những  người  trở  nên  quan  tâm  tới tirthankaras  Jaina  phải  đã  tới,  ít  nhất  cũng  đa  số  trong họ,  từ  đẳng  cấp  kshatriyas  -  dòng  dõi  chiến  binh,  võ  sĩ đạo  của  Ấn  Độ.  Nhưng  họ  không  thể  vẫn  còn  là  chiến binh thêm nữa, họ phải vứt bỏ chiếc kiếm của mình.

Họ  không  thể  là  chiến  binh  được,  họ  không  thể  là nông dân được, và người brahmin sẽ không cho phép họ là  brahmin.  Và  họ  không  quan  tâm  tới  việc  là  người brahmin,   bởi   vì   họ   không   quan   tâm   tới   kinh   sách brahmin  -  bởi  vì  những  kinh  sách  đó  đầy  những  bạo hành.

Trong  những  kinh  sách  đó  việc  hiến  tế  con  vật  là được  phép;  không  chỉ  hiến  tế  con  vật  mà  cả  hiến  tế người nữa - rằng tại bệ thờ Thượng đế bạn có thể hiến tế con  người.  Thỉnh  thoảng,  thậm  chí  cả  ngày  nay,  trong thế  kỉ  hai  mươi  này,  điều  đó  xảy  ra  ở  Ấn  Độ:  thỉnh thoảng một đứa trẻ lại bị hiến tế, một người bị hiến tế - ngay cả bây giờ đấy!

Họ  không  thể  trở  thành  người  brahmins  được,  họ không  thể  vẫn  còn  là  kshatriyas,  chiến  binh.  Họ  sẽ không  thích  trở  thành  tiện  dân  sudras.  Trở  thành  thợ chữa giầy là không thể được bởi vì điều đó là bạo hành, và trở thành người quét rác là đi ngược lại bản ngã của họ.  Thế  thì  khả  năng  duy  nhất  cho  họ  là  doanh  nhân. Cho nên tất cả người Jaina đều trở thành doanh nhân, và toàn  thể  bạo  hành  bị  kìm  nén  của  họ  trở  thành  tham vọng của họ, tham lam của họ.

Do đó người Jaina là cộng đồng nhỏ ở Ấn Độ, một cộng đồng rất nhỏ, nhưng nó xoay xở và kiểm soát đa số của cải của đất nước này. Nó là cộng đồng giầu có nhất. Toàn  thể  bạo  hành  trở  nên  được  hướng  vào  một  điều  -
tiền. Bạn có thể làm tổn thương mọi người bằng việc trở thành giầu mà không làm tổn thương họ theo bất kì cách thấy được nào. Bạn có thể bóc lột mọi người. Bạn không cần giết họ, bạn không cần uống máu họ, nhưng bạn có thể bóc lột họ tới mức chẳng còn lại máu trong họ. Đó là điều  đã  xảy  ra  với  người  Jaina.  Điều  đó  bao  giờ  cũng xảy ra nếu bạn thử làm điều hời hợt trước hết.

Điều đó ngu xuẩn như khi tôi muốn mời bạn ăn tối - tôi  không  cần  mời  cái  bóng  của  bạn,  nó  tới  cùng  với bạn.  Nếu  tôi  mời  cái  bóng  của  bạn,  cái  bóng  sẽ  không tới; nó không thể tới và không có vấn đề về việc tới của bạn bởi vì bạn không được mời chút nào.

Cá  tính  là  hiện  tượng  bóng  hình,  tâm  thức  là  trung tâm. Cá tính đơn giản phản xạ tâm thức. Cho nên những lời  kinh  này  phải  được  hiểu  không  chỉ  như  các  giáo huấn đạo đức, mà như những sáng suốt tâm linh. Tất cả sinh  linh  run  rẩy  trước  bạo  hành.  "Tất  cả  sinh  linh" nghĩa là cây cối, chim chóc, con vật, con người...

Chúng ta tinh ranh tới mức chúng ta cứ nói rằng con người  là  chủ.  Con  vật  được  tạo  ra  cho  con  người  tận hưởng,  cây  cối  được  tạo  ra  cho  con  người.  Không  chỉ việc  chúng  ta  tạo  ra  phân  biệt  và  khác  biệt  giữa  con người và con vật khác và các bình diện khác của sự tồn tại, chúng ta tạo ra khác biệt trong nhân loại nữa.

Chẳng  hạn,  Adolf  Hitler  thường  cho  rằng  người Đức, đặc biệt là người Bắc Âu, người Đức thuần chủng nhất, là do  Thượng đế tạo  ra để thống trị toàn thế giới. Mọi giống nòi khác đều thấp bé hơn chút ít so với giống người  thuần  Aryans.  Cho  nên  nếu  họ  không  nhường nhịn, không qui phục, họ có thể bị tiêu diệt.

Người Do Thái bao giờ cũng nghĩ rằng họ là dân tộc được  chọn.  Người  Hindu  bao  giờ  cũng  nghĩ  rằng  họ  là người  ngoan  đạo  nhất,  người  riêng  của  Thượng  đế; Thượng  đế  bao  giờ  cũng  lấy  việc  sinh  trong  gia  đình Hindu,  không  ở  đâu  khác.  Người  Hindu  bao  giờ  cũng nghĩ rằng đất nước này, Ấn Độ, là đất nước thiêng liêng duy nhất.  Nhưng sự  ngu xuẩn này chẳng có gì đặc biệt cho người Hindu; mọi người đều nghĩ theo cách đó.

Người Mô ha mét giáo nghĩ rằng Thượng đế đã trao hệ  thống  tôn  giáo  cuối  cùng  và  thực  cho  Mohammed trong  Koran.  Bây  giờ  không  có  nhu  cầu  về  bất  kì  thầy nào nữa, không cần bất kì Phật nào. Koran là dấu chấm hết; tiến hoá đã dừng lại tại Koran. Và người Mô ha mét giáo có đặc quyền và có trách nhiệm biến toàn thể nhân loại  thành  người  Mô  ha  mét  giáo.  Và  nếu  mọi  người chống lại thì họ phải bị giết chỉ vì ích lợi riêng của họ.

Và đó cũng là trường hợp với người Ki tô giáo, bởi vì Jesus của họ là Đứa con duy nhất của Thượng đế. Và mọi  người  khác  là  gì  -  con  hoang  thôi  sao?  Chỉ  mỗi Jesus là đứa con duy nhất của Thượng đế, và bạn có thể lên  cõi  trời  chỉ  thông  qua  Jesus  thôi  -  không  qua  Phật, không   qua   Krishna,   không   qua   Zarathustra.   Không, Jesus là con đường duy nhất, chân lí duy nhất!

Cho  nên  không  chỉ  trong  con  vật  và  cây  cối  mà chúng ta đã tạo ra cấp bậc, chúng ta đang cố gắng tạo ra cấp bậc trong con người nữa. Mọi người đều như nhau. Vâng,  có  sự  khác  biệt  bề  ngoài  -  điều  đó  là  tốt.  Sẽ  rất buồn nếu những khác biệt bề ngoài đó biến mất. Chúng làm cho cuộc sống vui thích hơn; chúng cho cuộc sống sự  đa  dạng,  màu  sắc.  Chúng  làm  cho  cuộc  sống  thành khu vườn, đầy những màu sắc khác nhau và hương thơm khác  nhau.  Những  khác  biệt  nhỏ  bé  là  đẹp;  chúng  phải
được  nuôi  dưỡng,  chúng  phải  không  bị  phá  huỷ.  Con người  phải  không  bị  làm  thành  một  loại  người.  Những khác  biệt  này  -  về  người  Do  Thái  và  người  Hindu  và người  Mô  ha  mét  giáo  và  người  Ki  tô  giáo  -  đều  đẹp. Khác biệt trong tiếng Trung Quốc và tiếng Nhật Bản và tiếng Đức và tiếng Anh và tiếng Pháp và tiếng Italia, đều đẹp, nhưng đây là những điều bên ngoài.

Tại cốt lõi, mọi người đều bình đẳng và như nhau.

Để hai người đàn ông và một người đàn bà trên một hòn đảo hoang vắng và đây là điều chắc chắn sẽ xảy ra:

Nếu họ là người Do Thái, hai đàn ông sẽ chơi bài để
xem ai được người đàn bà.

Nếu họ là người Anh, họ sẽ thảo luận về thời tiết và bỏ qua người đàn bà bởi vì họ quan tâm tới nhau nhiều hơn.

Nếu  họ  là  người  Pháp,  hai  người  đàn  ông  sẽ  cùng chung người đàn bà.

Nếu  họ  là  người  Italia,  người  đàn  bà  sẽ  giết  một trong hai người đàn ông.

Nếu  họ  là  người  Eskimo,  một  trong  hai  người  đàn ông sẽ giành lấy người đàn bà và thế rồi cho người kia mượn.

Nếu họ là người Mĩ, họ sẽ vẫn thảo luận về vấn đề, cố  gắng  tìm  ra  cách  thức  thoả  đáng  và  thân  ái  để  giải quyết vấn đề.

Những khác biệt này có đó, và những khác biệt này là  đẹp  và  chúng  phải  được  nuôi  dưỡng.  Chúng  là  đáng
yêu,  chúng  làm  cho  trái  đất  đẹp;  bằng  không  nó  sẽ  rất chán.

Quảng cáo sau đây xuất hiện trong mục nhắn tin của tờ báo London: "Chồng tôi và tôi có bốn con trai. Ai có gợi ý gì về cách chúng tôi có thể có con gái không?"

Thư tới tấp đổ về trên khắp thế giới. Một người Mĩ viết,  "Nếu  ban  đầu  các  bạn  không  thành  công,  thử,  thử lại."

Một  người  Ai  len  gửi  một  chai  rượu  Scotch  với hướng dẫn uống toàn bộ rượu trước khi về hưu.

Một người Đức tặng bộ sưu tập roi của mình.

Một người Mê hi cô khuyên ăn kiêng món bánh thịt chiên giòn và đậu rán lại.

Một  người  Ấn  Độ  đề  nghị  tập  yoga,  đặc  biệt  là shirshasana - trồng cây chuối.

Một người Pháp đơn thuần viết, "Tôi có thể phục vụ được không?"

Những  khác  biệt  này  là  tốt,  hay;  chúng  nên  được giúp  đỡ phát  triển.  Nhưng  bản  thể căn  bản,  nền  tảng  là một, không chỉ trong con người mà trong mọi sinh linh. Cây có một bản thể - chỉ thân thể nó là khác với bạn; và hổ  có  một  bản  thể  -  chỉ  thân  thể  nó  là  khác  bạn.  Khác biệt chỉ là ở chu vi. Trung tâm bao giờ cũng là như nhau bởi  vì  trung  tâm  là  một.  Tên  của  trung  tâm  là  Thượng đế.

Tất  cả  sinh  linh  run  rẩy  trước  bạo  hành.  Tất  cả  sợ
chết.  Tất  cả  yêu  sống.  Không  cần  chứng  minh  những
điều  này.  Đây  đơn  giản  là  những  quan  sát  của  mọi người. Nhưng vài kết luận có thể được rút ra từ chúng. Nếu mọi sinh linh đều run rẩy trước bạo hành, thế thì có cái  gì  đó  sai  trong  bạo  hành,  sai  về  căn  bản.  Điều  đó chống lại tự nhiên.

Tính huỷ diệt là không tự nhiên, tính sáng tạo là tự nhiên.  Không  bạo  hành  nhưng  từ  bi  là  tự  nhiên,  không bạo hành nhưng yêu thương. Không giận dữ, không ghét bỏ,  bởi  vì  đấy  là  những  điều  dẫn  tới  bạo  hành,  đấy  là những  hạt  mầm.  Yêu  thương,  từ  bi,  chia  sẻ,  đây  là  tự nhiên. Và là tự nhiên là có tính tôn giáo.

Tất  cả  sợ  chết;  do  đó,  đừng  giết  hại.  Thay  vì  thế, giúp cho mọi người biết cái chết. Nỗi sợ của họ là vì dốt nát.  Họ  sợ  chết  bởi  vì  chết  là  cái  không  biết  lớn  nhất. Không  có  cách  nào  biết  cái  chết  chừng  nào  bạn  còn chưa chết. Giúp mọi người biết chết qua thiền đi, bởi vì đó là cách chết đi và vẫn còn sống.

Tất  cả  yêu  sống;  do  đó,  yêu  đi.  Tạo  ra  hoàn  cảnh, không gian, nơi tình yêu có thể phát triển. Đó là điều tôi đang  làm  ở  đây:  tạo  ra  không  gian  nơi  năng  lượng  yêu của bạn có thể tuôn chảy, nơi chúng không bị cản trở gì, không chướng ngại gì.

Mọi xã hội của thế giới đều đã hướng quá nhiều tới chiến tranh, do đó chúng đã không cho phép yêu - bởi vì nếu  bạn  cho  phép  yêu  tuôn  chảy,  chiến  tranh  biến  mất. Nếu bạn cho phép yêu và giúp đỡ cho yêu và tạo ra hoàn cảnh  cho  yêu  phát  triển  và  xảy  ra,  mọi  người  sẽ  không thể nào đánh nhau và giết nhau được.

Cho  nên  từ  ngay  lúc  ban  đầu  chúng  ta  phải  cho  họ việc  huấn  luyện  quân  sự.  Từ  chính  lúc  ban  đầu  trẻ  con phải được dạy hận thù. Người Hindu được bảo phải ghét
người Mô ha mét giáo, người Mô ha mét giáo được bảo phải ghét người Hindu. Người Ki tô giáo ghét người Do Thái, người Do Thái ghét người Ki tô giáo, vân vân và vân vân. Từng quốc gia này ghét quốc gia khác, và trong từng  quốc  gia  cũng  có  những  cộng  đồng  nhỏ  bé,  khác nhau,  ghét  lẫn  nhau:  người  theo  Maharashtrian  ghét người  theo  Gujaratis,  người  theo  Gujaratis  ghét  người theo Maharashtrian.

Ấn  Độ  là  một  nước,  nhưng  miền  Bắc  ghét  miền Nam, miền Nam ghét miền Bắc. Người nói tiếng Hindu ghét  người  không  nói  tiếng  Hindu,  và  người  không  nói tiếng  Hindu  bao  giờ  cũng  chống  lại  người  nói  tiếng Hindu.

Dường như là chúng ta đã từng được nuôi dưỡng lớn lên theo cách mà ghét đã trở thành đơn giản, thói quen; chúng  ta  được  làm  quen  với  nó,  và  yêu  thương  đã  trở thành  gần  như  không  thể  được.  Với  nhiều  hận  thù  thế, với nhiều kẻ thù thế, bạn đang ghét gần như mọi người. Làm  sao  bạn  có  thể yêu  vợ bạn  được?  Làm  sao  bạn  có thể  yêu  con  bạn  được?  Làm  sao  bạn  có  thể  yêu  bố  mẹ bạn  được?  Và  thế  rồi  những  đòi  hỏi  không  thể  nào  có được đã được áp lên bạn: bạn được bảo phải yêu vợ bạn, phải  yêu  chồng  bạn,  và  bạn  được  bảo  phải  ghét  mọi người  khác  trên  thế  giới.  Đây  là  điều  mâu  thuẫn.  Hoặc bạn  có  thể  yêu  tất  cả  hoặc  bạn  có  thể  ghét  tất  cả;  bạn không thể phân chia.

Người ghét mọi người khác không thể yêu được vợ mình  -  điều  đó  là  không  thể  được.  Người  đó  trở  nên quen  với  ghét.  Ghét  chảy  trong  máu  người  đó,  nó  tuần hoàn trong bản thể người đó. Nếu trong hai mươi ba giờ trong  ngày  bạn  đều  ghét,  đánh  nhau,  tranh  đấu,  cạnh tranh,  thế  thì  bạn  nghĩ  trong  một  giờ  trở  về  nhà  với  vợ
mình bạn sẽ yêu sao? Không thể được! Hai mươi ba giờ đó sẽ tiếp tục chảy ngầm.

Cho  nên  cảnh  sát  trở  thành  cảnh  sát  hai  mươi  bốn giờ. Ngay cả khi anh ta ở nhà với vợ mình anh ta cũng hành  xử  dường  như  anh  ta  là  cảnh  sát.  Quan  toà  trở thành quan toà, thư kí trở thành thư kí hai mươi bốn giờ

-  không  chỉ  trong  văn  phòng,  người  đó  mang  hồ  sơ  tài liệu trong đầu mình. Ngay cả khi làm tình với vợ người đó  cũng  tính  toán,  người  đó  đang  làm  cả  nghìn  lẻ  một thứ  trong  tâm  trí  mình.  Người  đó  có  thể  ở  văn  phòng hay người đó có thể ở đâu đó khác...

Quan  sát  khi  bạn  làm  tình  với  vợ  bạn,  bạn  ở  đâu. Bạn có ở đó không? Thực ra, ai  đó khác đang làm tình với vợ bạn; bạn không có đó - đấy chỉ là hành động máy móc.  Và  bạn  có  nghĩ  rằng  vợ  bạn  ở  đó  không?  Cô  ấy cũng không ở đó nốt. Cô ấy có thể đang ở trong bếp hay đang nghĩ về cách mua tủ lạnh mới - có thể đã đi ra siêu thị rồi. Cô ấy có thể ở đó; cô ấy có thể không ở cùng bạn chút nào.

Đó  là  lí  do  tại  sao  tình  yêu  của  bạn  lại  không  thoả mãn;  ngược  lại,  nó  bỏ  lại  bạn  rất  thất  vọng.  Và  bạn  có thể  yêu  được  con  mình  không?  Không  thể  được!  Làm sao  bạn  có  thể  yêu  bố  mẹ  mình  được?  -  đây  là  những người đã dạy bạn đủ mọi loại hận thù.

Chúng  ta  cần  một  thế  giới  hoàn  toàn  khác,  một  sự giáo  dưỡng  khác,  nơi  ghét  không  được  dạy.  Đây  là  thế giới rất kì lạ mà chúng ta đã tạo ra! Mãi cho tới giờ điều chúng ta đã làm cho nhân loại thực sự là không thể nào tin  nổi:  một  mặt  chúng  ta  dạy  họ  ghét,  và  mặt  khác chúng  ta  cứ  nói  về  an  bình.  Một  mặt  chúng  ta  đầu  độc họ và mặt khác chúng ta bảo họ, "Các bạn tất cả đều là anh  em."  Chúng  ta  nói  về  tình  anh  em,  và  chúng  ta
chuẩn  bị  cho  chiến  tranh;  chúng  ta  nói  về  hoà  bình  thế giới và chúng ta chuẩn bị cho chiến tranh. Điều này cực kì  thần  kinh;  điều  này  là  không  lành  mạnh!  Con  người cho tới nay vẫn còn mất trí, và lí do là ở chỗ giáo dưỡng sai.

Chúng ta đã không nghe chư phật. Bây giờ đến lúc rồi! Chúng ta bây giờ phải nghe chư phật. Nếu chúng ta không nghe, chỉ thêm vài năm nữa và toàn thể nhân loại phải  chịu  số  phận  bi  đát.  Chúng  ta  không  thể  nào  đảm đương được việc không nghe thêm nữa.

Tất  cả  yêu  sống.  Giúp  mọi  người  yêu  nhiều  hơn. Yêu bản thân bạn đi. Hân hoan trong yêu đi.

Thấy bản thân ông trong người khác. Thì ông có thể làm tổn thương ai? Ông có thể gây hại gì?

Thấy  ra  vấn  đề:  đây  không  phải  là  giáo  huấn  đạo đức - đây là phục hưng tâm linh, cuộc cách mạng. Thấy bản thân ông trong người khác. Không chỉ triết lí - mà có  tính  tồn  tại.  Gạt  bản  ngã  sang  bên  và  bạn  sẽ  có  khả năng thấy rằng bạn ở trong tất cả, rằng cuộc sống là một. Thì ông có thể làm hại ai? Ông có thể gây hại gì?

Người tìm kiếm hạnh phúc
bằng việc làm tổn thương người tìm kiếm hạnh phúc sẽ không bao giờ tìm thấy hạnh phúc.

Nếu bạn cố tìm hạnh phúc bằng việc gây tổn thương cho  những  người  đang  tìm  kiếm  hạnh  phúc,  bạn  không thể  tìm  thấy  hạnh  phúc  được,  bởi  vì  bạn  thậm  chí  đã
không hiểu điều nền tảng nhất về cuộc sống. Trong dốt nát thế làm sao bạn có thể hạnh phúc được?

Nhìn  khắp  xung  quanh,  quan  sát  bằng  đôi  mắt  yêu thương, nhìn bằng tâm trí không bản ngã, và bạn sẽ thấy rằng cuộc sống là tuyệt đối chống lại tính huỷ diệt. Cuộc sống là năng lượng sáng tạo. Cho dù đôi khi người ta tự tử,  họ  tự  tử  không  vì  phục  vụ  cái  chết  mà  vì  phục  vụ cuộc sống.

Những  người  tự  tử  là  những  người  đã  từng  trong tình yêu vô cùng với cuộc sống và cảm thấy thất vọng, vỡ  mộng.  Trong  những  khoảnh  khắc  của  tan  vỡ  ảo tưởng  họ  trở  nên  điên  rồ.  Những  người  tự  tử  đó  không chống  lại  cuộc  sống,  nhớ  lấy.  Bình  thường  đó  là  điều người  ta  vẫn  nghĩ  về  những  người  này,  rằng  họ  chống lại cuộc sống. Không, họ vì cuộc sống quá nhiều; họ ủng hộ  cuộc  sống  nhiều  tới  mức  cuộc  sống  không  thể  hoàn thành được đòi hỏi của họ. Trong thất vọng cùng cực họ tự tử.

Mulla  Nasruddin  chán  nản  với  cuộc  sống  tới  mức anh  ta  quyết  định  tự  tử.  Một  tối  anh  ta đi  về vùng  quê, một ổ bánh mì kẹp nách. Khi anh ta tới chỗ giao đường tàu hoả anh ta nằm ra trên đường ray tàu. Một nông dân đi qua ngớ người với cảnh tượng kì lạ này.

"Anh làm cái gì thế," ông ta hỏi, "nằm ra trên đường tàu sao?"

Mulla nói, "Tôi định tự tử đây."

"Anh cần bánh mì để làm gì?" người nông dân hỏi. "Ở  nước  này,"  Mulla  nói,  "đợi  đến  lúc  tầu  hoả  tới
đây thì người ta có thể đã chết đói rồi."

Không  ai  muốn  chết.  Điều  đó  nghĩa  là  sống  muốn kéo dài mãi mãi. Điều đó nghĩa là sống đang trong tình yêu với cái vĩnh hằng. Thực ra sống là vĩnh hằng. Chết chỉ thay đổi hình dạng thôi, nó không phá huỷ - nhưng điều đó tạo ra nỗi sợ bởi vì đó là hiện tượng không được biết nhất.

Sợ  biến  mất  chỉ  khi,  trong  thiền  sâu,  bạn  trở  nên quen  với  chết;  khi  trong  thiền  sâu  bạn  biết  rằng  "Mình không  là  thân  thể,  không  là  tâm  trí.  Thế thì  làm  sao  có thể có chết được?" Thân thể sẽ trở về với đất - cát bụi về với  cát  bụi  -  nhưng  tâm  thức  bạn  sẽ  vẫn  còn  mãi  mãi. Thế thì sợ biến mất. Và khi sợ biến mất trong bạn, ham muốn lớn lao nảy sinh để giúp người khác để cho họ có thể làm tiêu tan sợ của họ - bởi vì mọi người sống trong sợ  là  sống  trong  đau  khổ.  Cuộc  sống  của  họ  là  cơn  ác mộng bị bao quanh bởi sợ.

Cuộc sống nên được bao quanh bởi yêu, không bởi sợ.  Chính  sợ  tạo  nên  giận.  Chính  giận  chung  cuộc  tạo nên bạo hành. Bạn có quan sát không? Sợ chỉ là dạng nữ tính  của  giận  và  giận  là  dạng  nam  tính  của  sợ.  Sợ  là dạng thụ động của giận và giận là dạng chủ động của sợ. Cho nên bạn có thể đổi sợ thành giận rất dễ dàng, và đổi giận thành sợ - rất dễ dàng.

Thỉnh  thoảng  mọi  người  tới  tôi  và  họ  nói,  "Chúng tôi cảm thấy rất sợ."

Tôi bảo họ, "Bạn đi và đánh gối và giận gối đi." Họ nói, "Điều đó có tác dụng gì?"

Tôi  nói,  "Thì  cứ  thử  đi!"  Và  điều  đó  trở  thành  sự khải  lộ  ngay  cả  cho  họ.  Nếu  họ  có  thể  đánh  gối  trong giận nóng nảy, thực sự, ngay lập tức sợ biến mất, bởi vì
cùng năng lượng đó biến đổi và trở thành kích hoạt. Nó
đã bất hoạt, thế thì nó là sợ.

Sợ là nguyên nhân gốc rễ của ghét, giận, bạo hành. Giúp mọi người không sợ đi. Nhưng làm sao bạn có
thể  giúp  mọi  người  không  sợ  khi  mà  bạn  chẳng  biết  gì về bạo dạn là gì?

Người tìm kiếm hạnh phúc bằng việc làm tổn thương người  tìm  kiếm  hạnh  phúc  sẽ  không  bao  giờ  tìm  thấy hạnh  phúc.  Bạn có thể tìm hạnh phúc chỉ nếu bạn giúp người  khác  cũng  hướng  tới  hạnh  phúc.  Bạn  không  thể tìm  thấy  hạnh  phúc  một  mình  được;  đó  là  điều  bạn  đã từng  cố  gắng.  Bạn  đã  từng  cố  gắng  để  hạnh  phúc  một mình và để cho người khác xuống địa ngục. Bạn không một  mình  như  vậy  được  đâu;  chúng  ta  cùng  được  gắn với nhau. Nếu mọi người khác mà xuống địa ngục, bạn không thể lên cõi trời được, nhớ lấy.

Có một câu chuyện ngụ ngôn hay về Phật Gautam: Ông ấy lên tới cổng trời. Cửa mở ngay cho ông ấy,
âm  nhạc  vĩ  đại  vang  lên  để  đón  chào  ông  ấy,  và  các thiên  thần  mang  theo  những  vòng  hoa,  nhưng  Phật  từ chối  không  vào.  Ông  ấy  nói,  "Ta  sẽ  đợi  ở  đây.  Chừng nào  sinh  linh  cuối  cùng  còn  chưa  vào  cõi  trời  ta  không thể vào được."

Các  thiên  thần  thuyết  phục  ông  ấy,  "Điều  này  sẽ là vĩnh  hằng  mất...  để  cho  mọi  người  - tất  cả  đàn  ông,  tất cả  đàn  bà,  và  tất  cả  voi  và  kiến  và...  Nếu  ông  nghĩ  tới mọi  sinh  linh  phải  vào  trước,  thế  thì  sẽ  phải  đến  vĩnh hằng!"

Phật nói, "Chẳng có gì để mà lo nghĩ cả - ta sẽ đợi. Ta  có  thể  đợi  được,  ta biết  cách  đợi.  Và  ta  đã phúc lạc vĩnh  hằng  rồi  -  cõi  trời  còn  có  thể  cho  ta  cái  gì  thêm nữa?  Chẳng  có  gì  nhiều  hơn  điều  đó  cả.  Cho  nên  ta  sẽ đợi ở đây, nhưng ta không thể vào cõi trời được chừng nào mọi người khác còn chưa vào hết."

Và  câu  chuyện  này  cứ  diễn  ra  là  Phật  vẫn  đợi  ở cổng; các thiên thần vẫn cố gắng thuyết phục ông ấy. Họ cứ thử đi thử lại những luận cứ mới, nhưng họ vẫn chưa thể nào làm cho ông ấy vào và đóng cửa lại. Và cửa vẫn mở và Phật vẫn đang đợi...

Có  thể  có  cả  nghìn  lẻ  một  diễn  giải  về  câu  chuyện ngụ ngôn hay này. Hôm nay tôi muốn nhắc bạn tới một điều: cho dù Phật có muốn vào một mình, ông ấy cũng không thể làm thế được. Ông ấy hiểu điều đó, đó là lí do tại  sao  ông  ấy  nói:  chừng  nào  sinh  linh  cuối  cùng  còn chưa vào, ta sẽ không vào đâu - bởi vì ông ấy hiểu rằng điều đó là không thể được.

Tất  cả  chúng  ta  là  một,  chúng  ta  không  tách  rời. Không thể nào chỉ bàn tay tôi vào cõi trời; cho dù nó có vào  nó  sẽ  là  bàn  tay  chết,  nó  sẽ  không  thực  là  tay  tôi. Không thể nào chỉ một mắt tôi vào cõi trời và toàn thân vẫn ở ngoài. Hoặc tôi có thể vào như một sinh linh toàn thể hoặc không vào chút nào. Đó là điều Phật đang nói.

Phật đang nói, "Ta chỉ là bộ phận - cái toàn bộ đang ở ngoài. Ta không thể vào được. Ta sẽ vào chỉ cùng với cái toàn thể."

Nếu  bạn  hiểu  điều  này,  cách  tiếp  cận  của  bạn,  mối quan  hệ  của  bạn  với  cuộc  sống,  sẽ  có  hương  vị  hoàn toàn khác. Bạn sẽ thấy tất cả đều là bạn hữu, bạn sẽ thân
thiện với cuộc sống. Trong chính sự thân thiện đó bạn sẽ bắt đầu trở nên hạnh phúc. Trong tình yêu đó với tất cả, phúc lạc lớn lao sẽ nảy sinh trong bạn.

Vì anh ông là giống ông. Người đó muốn hạnh phúc. Đừng bao giờ làm hại người đó và khi ông rời bỏ cuộc sống này ông cũng sẽ thấy hạnh phúc.

Lời  kinh  này  đã  bị  hiểu  lầm  trong  ít  nhất  hai  mươi nhăm thế kỉ.

Và  khi  ông  rời  bỏ  cuộc  sống  này  ông  cũng  sẽ  thấy hạnh  phúc.  Điều  này  đã  bị  diễn  giải  lặp  đi  lặp  lại  cứ dường  như  nó  nói  cái  gì  đó  về  cuộc  sống  sau  cái  chết: "Khi ông rời bỏ cuộc sống này, khi ông rời thân thể này, thế thì ông sẽ tìm thấy hạnh phúc" - cứ dường như hạnh phúc  là  cái  gì  đó  chỉ  xảy  ra  sau  cái  chết;  nó  không  thể xảy  ra  trong  cuộc  sống  được.  Đây  đã  từng  là  cách  các Phật tử diễn giải.

Tôi không phải là Phật tử. Phật tử đã từng diễn giải nó  theo  cách  phủ  định  cuộc  sống.  Diễn  giải  của  tôi  là hoàn toàn khác. Và tôi nói với bạn rằng điều đó đích xác là  điều  Phật  ngụ  ý  nó  phải  là  vậy,  bởi  vì  tôi  không  chỉ diễn  giải  nó  theo  cách  triết  lí  -  đây  là  kinh  nghiệm  của tôi  nữa.  Và  khi  có  liên  quan  tới  kinh  nghiệm  thì  nó không  thể  khác  được;  nó  không  khác  với  kinh  nghiệm của Phật.

Khi Phật nói: Và khi ông rời bỏ cuộc sống này... ông ấy  không  ngụ  ý  cái  chết  đâu.  Ông  ấy  đơn  giản  ngụ  ý cách sống cuộc sống này, cách sống ngu xuẩn này: cách thức  này  của  ham  muốn,  tham  vọng,  giận  dữ,  sở  hữu,
ghen tị - cách thức ngu xuẩn này của cuộc sống. Và mọi người  không  đi  sâu  hơn  vào  thiền  đều  đang  sống  theo cách ngu xuẩn cả.

Wiznicki và Polacek đi tới chỗ để xe hơi đã dùng rồi để mua một chiếc xe. Họ không có đủ tiền để mua một chiếc nhưng người bán hàng bán cho họ một con lạc đà.

"Thứ này có làm việc không?" Wiznicki hỏi.

"Tất nhiên rồi," người bán hàng nói. "Con lạc đà này dừng khi đèn đỏ và đi khi đèn xanh."

Wiznicki  và  Polacek  rời  đi  trên  lưng  con  lạc  đà nhưng hai mươi phút sau họ quay lại mà không còn con vật này.

"Có chuyện gì vậy?" người bán hàng hỏi.

"Con  lạc  đà  làm  đúng  điều  ông  nói,"  Polacek  kêu lên.  "Chúng  tôi  dừng  lại  ở  đèn  đỏ,  tụi  con  trai  trong chiếc  xe  cũng  dừng  lại  bên  cạnh  chúng  tôi.  Một  đứa  la lên, 'Nhìn hai thằng ngốc trên con lạc đà kìa!' Chúng tôi nhảy xuống để xem ai là hai thằng ngốc và con lạc đà đi mất!"

Nếu bạn nhìn vào cuộc sống của mình, nếu bạn quan sát một cách kĩ càng, bạn sẽ thấy bạn ngu làm sao, bạn là đồ ngốc làm sao!

Sống  không  thiền  là  ngu  xuẩn,  bởi  vì  thế  thì  bất  kì cái gì bạn làm cũng đều sẽ sai. Bạn không thể làm điều đúng mà không có thiền bởi vì điều đúng chỉ phát triển trong  mảnh  đất  của  thiền.  Trong  mảnh  đất  của  tâm  trí tham vọng, ham muốn nảy sinh. Và khi có tham vọng có
cạnh  tranh,  và  khi  có  cạnh  tranh  bạn  không  là  bạn  với người  khác.  Bạn  là  kẻ  thù  và  người  khác  là  kẻ  thù  của bạn.  Tâm  trí  cạnh  tranh  sống  theo  cách  thù  địch,  sống trong hận thù, sống trong ghen tị; toàn thể vận hành của nó  là  từ  ghen  tị.  Và  bởi  vì  loại  cuộc  sống  này  mà  con người khổ, con người vẫn còn trong khổ.

Khi Phật nói: Và khi ông rời bỏ cuộc sống này ông cũng  sẽ thấy  hạnh  phúc...  ông  ấy  ngụ  ý  nếu  bạn  rời  bỏ cuộc  sống  này  của  tham  vọng,  ghen  tị,  hận  thù,  cạnh tranh, nếu bạn rời bỏ cuộc sống này của bản ngã, bạn sẽ tìm thấy hạnh phúc - ngay lập tức, tức khắc, ở đây bây giờ.  Nó  không  phải  là  vấn  đề  về  sau  cái  chết.  Vấn  đề không phải là sau cái chết bạn sẽ hạnh phúc. Bạn có thể hạnh  phúc  ngay  chính  khoảnh  khắc  này  -  bạn  chỉ  phải thay đổi hình mẫu cuộc sống của mình.

Và  hình  mẫu  cuộc  sống  của  bạn  có  thể  được  thay đổi theo hai cách: hoặc từ bên ngoài, từ ngoài - cái là cá tính,  cái  là  đạo  đức  -  hoặc  từ  bên  trong,  từ  nội  tâm,  từ trong - cái là tôn giáo.

Đừng là người đạo đức. Đó không phải là cách thức của cách mạng thực, nó tất cả đều là mánh khoé. Người đạo  đức  là  kẻ  bản  ngã  theo  cách  mới.  Người  đó  sống trong  khổ.  Chỉ  người  đã  bắt  đầu  sống  từ  trung  tâm, người đi vào trong tính chủ thể riêng của mình trong im lặng sâu sắc, sẽ có hạnh phúc mưa rào lên mình.

Đừng bao giờ nói những lời tàn nhẫn vì chúng sẽ bật lại vào ông.

Những lời giận dữ gây đau và cái đau bật lại.

Nền tảng của cuộc sống: bất kì cái gì bạn làm cũng sẽ bật lại bạn. Nếu bạn dùng những từ thô bỉ, chúng sẽ bật  lại.  Nếu  bạn  làm  tổn  thương  mọi  người,  điều  đó  sẽ quay lại cho bạn.

Có  thời  tôi  đã  ở  Matheran  cùng  với  vài  người  bạn. Chúng  tôi  tới  thăm  một  lâu  đài  có  tên  là  Điểm  Vọng. Một người đi cùng chúng tôi bắt đầu sủa lên như chó, và tất cả thung lũng và núi non bao quanh bắt đầu sủa ầm lên cứ như cả nghìn con chó có đó.

Tôi bảo người đó, "Sao bạn không hát lên bài ca? - bởi  vì  những  núi  này  sẽ  chỉ  vọng  lại  nó.  Nếu  bạn  sủa như chó chúng sẽ trở thành chó. Sao bạn không hát bài ca?"

Và người đó bắt đầu hát bài ca... và chúng tôi được mưa  rào  bởi  bài  ca  hay  của  người  đó.  Từ  khắp  thung lũng và núi non bài ca bắt đầu vang lại chúng tôi.

Tôi  bảo  mọi  người  đang  hiện  diện  rằng  cuộc  sống cũng  là  một  Điểm  Vọng.  Nó  cho  bạn  bất  kì  cái  gì  bạn cho nó. Bạn phải gặt lấy mùa màng, bất kì cái gì bạn đã gieo  trước  đó.  Gieo  hạt  mầm  chất  độc,  đừng  hi  vọng rằng bạn sẽ gặt cam lồ; bạn sẽ không có khả năng đạt tới cam lồ bằng hạt mầm chất độc. Chất độc sẽ đem tới chất độc  nhiều  hơn.  Gieo  hạt  mầm  cam  lồ  và  gặt  về  mùa màng cam lồ.

Đừng  bao  giờ  nói  những  lời  tàn  nhẫn,  vì  chúng  sẽ bật lại vào ông. Những lời  giận dữ gây đau và cái đau bật lại.

Giống như cái cồng vỡ
tĩnh lặng, im lặng.

Biết tĩnh lặng của tự do
nơi không còn gắng sức nữa.

Đây là lời kinh hàm chứa nhất của mọi lời kinh hôm nay. Đây là bí mật của thiền, đây là điều thiền tất cả là gì.

Giống  như  cái  cồng  vỡ  tĩnh  lặng,  im  lặng.  Biết  cái tĩnh lặng của tự do... "Cái tĩnh lặng của tự do" là gì? - tự do khỏi ham muốn. Chính ham muốn tạo ra ồn ào trong bạn. Và không chỉ có một ham muốn trong bạn đâu, có cả triệu ham muốn la lối om sòm đòi chú ý, yêu cầu bạn, lôi kéo bạn, xô đẩy bạn, để theo chúng. Bạn bị kéo ra xa bởi vì bạn liên tục bị lôi kéo và xô đẩy theo mọi hướng.

Biết cái tĩnh lặng của tự do... Điều đó nghĩa là tự do khỏi ham muốn. Thế thì có tĩnh lặng.

...Nơi  không  còn  gắng  sức  nữa.  Khi  không  có  ham muốn không còn cố gắng thêm nữa. Nơi không có mục đích  nào  nữa  không  có  cố  gắng  thêm  nữa.  Nơi  bạn không còn tham vọng về bất kì cái gì - thế giới này hay thế  giới  khác,  vật  chất  hay  tâm  linh  -  khi  bạn  không tham vọng chút nào, làm sao có thể có ồn ào trong bản thể bạn được? Tất cả nhất định trở thành im lặng. Đây là im lặng thực.

Có một loại im lặng khác nữa. Bạn có thể ngồi trong tư  thế  yoga,  bạn  có  thể  lấy  hơi  thở  sâu,  và  bạn  có  thể tụng mật chú, và bạn có thể ép buộc tâm trí mình lặp đi lặp  lại  hàng  tháng,  hàng  năm.  Nếu  bạn  cứ  làm  những điều như thế, sau nhiều năm thực hành bạn có thể đạt tới sự tĩnh lặng nào đó, cái bị ép buộc, nhân tạo. Và nếu bạn nhìn  sâu  vào  bên  trong  bản  thân  mình  bạn  sẽ  thấy  mọi cái ồn ào chỉ trở nên bị kìm nén; nó vẫn có đó lẩn khuất ngầm bên dưới bạn. Nó không còn trên bề mặt nữa, nó
đã  đi  xuống  đáy.  Và  điều  đó  thậm  chí  còn  nguy  hiểm hơn, bởi vì nếu cái gì đó đang trong ý thức, việc loại bỏ nó là dễ dàng; nếu cái gì đó trở thành vô ý thức, thế thì việc gạt bỏ nó trở thành không thể được.

Do đó phân tâm cố gắng đem mọi thứ về ý thức để cho bạn có thể gạt bỏ  được nó. Phân tâm  đem giấc mơ của  bạn,  các  thông  điệp  vô  ý  thức  của  bạn,  về  ý  thức  - bởi vì cách duy nhất để gạt bỏ bất kì cái gì là trở nên ý thức  đầy  đủ  về  nó.  Thế  thì  đó  là  tuỳ  ở  bạn  giữ  nó  hay vứt nó đi, nhưng vẫn còn vô ý thức thì vẫn là nạn nhân. Cái  dây  của  bạn  bị  kéo  từ  đằng  sau  tấm  màn  và  bạn không biết ai đang kéo chúng. Bạn chỉ là con rối bị kéo they cách này cách nọ. Bạn đơn giản tuân theo các ham muốn vô ý thức.

Phân tâm đem những ham muốn bị kìm nén của bạn về  ý  thức,  nhưng  nó  không  thể  làm  điều  đó  một  cách toàn bộ được - bởi vì ngay cả sự hiện diện của nhà phân tâm là đủ giữ cho bạn bị kìm nén. Chỉ thiền mới có thể giúp  cho  bạn  một  cách  toàn  bộ,  bởi  vì  bạn  không  đem nó  vào  sự  chú  ý  của  ai  đó  khác,  bạn  đem  nó  vào  ngay trước bản thể riêng của mình. Bạn có thể tuyệt đối tự do. Bạn không cần phải sợ người khác sẽ nghĩ gì.

Sự  hiện  diện  của  người  khác  bao  giờ  cũng  có  tính kìm  nén  cho  dù  nhà  phân  tâm  nói,  "Đừng  lo,  đừng  sợ. Tôi sẽ không tiết lộ điều đó cho bất kì ai đâu - điều này sẽ vẫn còn là bí mật với tôi, điều này sẽ chết cùng tôi." Bất kì điều gì người đó nói, sự hiện diện của người đó là đủ để kìm nén, bởi vì người đó không thể nào không có tính phán xét được. Nếu bạn nói điều gì đó ngược lại với tâm  trí  người  đó  bạn  có  thể  thấy  trong  mắt  người  đó rằng phán xét đó đã nảy sinh.

Chính  bởi  vì  điều  này  mà  Sigmund  Freud  thường ngồi đằng sau một bức màn; ông ấy không bao giờ đối diện  với  bệnh  nhân.  Ông  ấy  nhận  biết  đầy  đủ  về  hiện tượng là khuôn mặt, đôi mắt, điệu bộ, sẽ chỉ ra rằng bạn đang phán xét, rằng bạn đang phán xử. Và nếu bạn đang phán xử, nỗi sợ nảy sinh và kìm nén xảy ra. Nhưng cho dù bạn có ngồi đằng sau tấm rèm, người này biết bạn có đó, người kia có đó - và người kia có tính kìm nén.

Do đó phân tâm chỉ giúp một phần thôi. Và bạn biết hoàn  toàn  rõ  rằng  nhà  phân  tâm  của  bạn  cũng  ốm  như bạn, hay có thể thậm chí còn ốm hơn bạn. Nhà phân tâm bản  thân  họ  cũng  tới  nhà  phân  tâm  khác  để  được  phân tâm, bởi vì họ đều chịu cùng một vấn đề.

Sigmund  Freud  và  Carl  Gustav  Jung  đã  du  hành cùng nhau trên một chuyến tàu hoả, khi Jung vẫn còn là đệ tử và còn chưa phản bội lại thầy. Nói chuyện về phân tâm, Jung đột nhiên có một ý tưởng. Ông ấy nói, "Thầy đã  phân  tâm  tất  cả  chúng  tôi,  nhưng  bản  thân  thầy  vẫn chưa được phân tâm. Thầy có muốn một số người trong chúng tôi phân tâm thầy không? Tôi sẵn sàng! Nếu thầy muốn, tôi có thể làm việc như nhà phân tâm của thầy."

Sigmund  Freud  bắt  đầu  run  rẩy,  mồ  hôi  vã  ra  trên trán ông ấy mặc dầu lúc đó là sáng mùa đông lạnh. Ông ấy nói, "Không, không bao giờ!"

Jung hỏi, "Tại sao?"

Sigmund  Freud  nói,  "Điều  đó  sẽ  phá  huỷ  toàn  thể
danh tiếng của ta."

Jung nói, "Thế thì nó đã phá huỷ danh tiếng của thầy rồi.  Nếu  thầy  sợ,  thế  thì  làm  sao  thầy  có  thể  nói  trước
chúng  tôi  rằng  người  khác  không  nên  sợ  -  nếu  ngay  cả
thầy cũng sợ?"

Sigmund  Freud  sợ  bởi  vì  ông  ấy  mang  những  kìm nén lớn. Về vài điều ông ấy bị kìm nén tới mức hiếm khi tìm  ra  một  người  bị  kìm  nén  đến  thế.  Ông  ấy  đã  làm công việc lớn lao trong khi đem dục vào ý thức của nhân loại từ thế giới bị kìm nén. Ông ấy đã làm việc phục vụ lớn  lao  cho  nhân  loại  bằng  việc  phá  huỷ  điều  kiêng  kị chống lại dục, nhưng  bản thân ông ấy đã có ý niệm rất khôi  hài  về  dục.  Ông  ấy  không  rõ  ràng  cho  bản  thân mình  về  dục,  về  dâm  dục.  Bản  thân  ông  ấy  mang  mọi loại  ý  niệm  mục  nát,  chết  về  dục.  Ông  ấy  rất  sợ  chết nữa. Thậm chí nhắc tới cái chết một hay hai lần đã làm cho ông ấy hôn mê đi; chỉ nhắc tới chết và ông ấy ngất đi, trở nên vô ý thức.

Bây giờ, đây là nhà sáng lập ra phân tâm học đấy - chết  ngất  khi  nghe  nhắc  tới  từ  ‘chết’  và  mang  những  ý tưởng rất ngu xuẩn, buồn cười về dục. Nói gì tới các nhà phân  tâm  khác  -  họ  ở  trong  cùng  một  con  thuyền  như bệnh  nhân  của  họ,  và  bệnh  nhân  của  họ  biết  hoàn  toàn rõ.

Không,  không  có  khả  năng  thể  phơi  bầy  bản  thân bạn  một  cách  toàn  bộ  ra  trước  bất  kì  ai  khác.  Do  đó  ở phương  Đông  chúng  ta  không  bao  giờ  phát  triển  cái  gì như  phân  tâm  học  -  chúng  ta  đã  phát  triển  thiền.  Đó  là việc  tự  phơi  bày  bản  thân  mình  ngay  trước  bản  thân mình. Đó là khả năng duy nhất để hoàn toàn thực, bởi vì không có sợ.

Tự do khỏi ham muốn, tự do khỏi vô ý thức, tự do khỏi  đủ  mọi  loại  mục  đích,  đem  tới  một  loại  tĩnh  lặng
khác, tĩnh lặng tự nhiên nảy sinh bên trong bản thể bạn, bắt đầu tuôn trào. Ngay cả người khác cũng có thể cảm thấy nó; nó trở thành gần như thấy được.

Giống như người nuôi súc vật đưa bò ra cánh đồng tuổi già và cái chết sẽ đưa ông tới trước chúng.

Chết  sẽ  tới  sớm  hay  muộn.  Trước  khi  cái  chết  tới, học cách chết trong thiền đi.

Nhưng người ngu trong việc ác của mình quên mất và người đó đốt lửa
để ngày nào đó người đó phải bị thiêu.

Người ngu cứ tạo ra hố cho bản thân mình. Bạn tạo ra  khổ  riêng  của  mình,  bởi  vì  bạn  hành  động  từ  vô  ý thức, bạn hành động từ tâm trí ồn ào, u ám. Bạn không hành động từ sự sáng tỏ; hành động của bạn không phải là  từ  tự  phát;  hành  động  của  bạn  không  phải  là  từ  im lặng  có  tính  thiền.  Nó  tạo  ra  lửa.  Bạn  có  thể  nghĩ  bạn đang tạo ra nó vì người khác, nhưng mọi thứ đều bật lại vào bạn.

Không có lửa địa ngục ở bất kì đâu khác trừ phi bạn tạo  ra  nó.  Mọi  người  đều  phải  mang  cõi  trời  hay  địa ngục  ở  bên  trong  bản  thân  mình  -  nó  là  sáng  tạo  riêng của bạn.

Người làm hại người vô hại
hay làm tổn thương người hồn nhiên người đó sẽ ngã mười lần -
vào đau khổ hay ốm yếu,
bị thương hay bệnh tật hay điên khùng, bị kiện cáo hay bị kết tội kinh khủng, mất gia đình, mất của cải.

lửa từ trời sẽ đánh xuống nhà người đó và khi thân thể người đó đã bị đánh ngã người đó sẽ vào trong địa ngục.

Lửa  từ  trời  sẽ  đánh  xuống  nhà  người  đó...  Không phải  là  ai  đó  đang  ngồi  đó  trên  trời,  người  trừng  phạt bạn: bạn nhổ lên trời và nó rơi lên bạn, bạn ném lửa lên trời  và  nó  rơi  vào  bạn.  Bạn  đi  ngược  dòng  -  đó  là toàn thể khổ của bạn.

Đi với tự nhiên đi. Đi tuyệt đối trong hài hoà với tự nhiên, không đi ngược dòng mà đi cùng dòng. Đừng xô đẩy  dòng  sông,  nổi  cùng  nó.  Và  cuộc  sống  sẽ  là  phúc lạc, và cuộc sống sẽ là cực lạc, và cuộc sống sẽ là phúc lành.  Bằng  không  lửa  sẽ  đánh  xuống  nhà  bạn.  Và  khi thân  thể  người  đó  đã  bị  đánh  ngã  người  đó  vào  trong địa ngục. Và điều này xảy ra mọi ngày.

Khi  bạn  đi  ngủ,  nhiều  người  trong  các  bạn  chịu đựng các cơn ác mộng. Nhiều người viết cho tôi, "Phải làm gì với các cơn ác mộng đây?" Bạn không thể làm gì được  một  cách  trực  tiếp  với  ác  mộng  đâu;  bạn  sẽ  phải thay  đổi  hình  mẫu  cuộc  sống  của  mình.  Ác  mộng  của bạn được tạo ra bởi điều bạn đang làm và nghĩ ban ngày. Đêm của bạn đơn giản là sự phản xạ. Nếu ngày của bạn mà  đẹp,  phúc  lạc,  yêu  thương,  bạn  không  thể  có  ác mộng được. Và nếu ngày của bạn mà im lặng, tĩnh lặng, hoàn toàn vô ý nghĩ, vô nội dung - thuần khiết tuyệt đối, toàn  thể,  không  biết  tới  rối  loạn  -  mọi  giấc  mơ  sẽ  biến mất. Trong đêm bạn sẽ có giấc ngủ không mơ.

Cùng  điều  đó  xảy  ra  khi  cái  chết  tới.  Khi  thân  thể chết đi, lập tức hoặc bạn kinh nghiệm cõi trời - nếu bạn đã sống đúng, có lưu tâm, có tính thiền - hoặc bạn kinh nghiệm  địa  ngục.  Đây  không  phải  là  nơi  chốn  địa  lí  ở đâu đó; đây là khi bạn rời bỏ thân thể. Tâm trí bị bỏ lại một  mình  trở  nên  nổi  cáu.  Tâm  trí  bị  bỏ  lại  một  mình, không  bận  bịu,  tạo  ra  cái  gì  đó  mà  qua  đó  bạn  đã  gieo hạt mầm cho toàn thể kiếp sống của mình.

Bây giờ các nhà phân tâm đang đồng ý với điều này, dần dần thôi, dần dần, rằng khi một người chết đi, ngay lập tức - thực ra trong khi người  đó chết  - người đó đã hoặc đi vào trong cơn ác mộng - đó là địa ngục - hay đi vào một chỗ rất, rất đẹp - đó là thiên đường.

Điều thứ ba là không địa ngục không cõi trời, không hạnh phúc không bất hạnh, mà chỉ nhận biết thuần khiết. Đó  là  niết  bàn,  đó  là  moksha.  Không  có  từ  để  dịch  nó, bởi  vì  trong  mọi  tôn  giáo  phi  Ấn  Độ  -  Ki  tô  giáo,  Do Thái giáo, Hồi giáo - chỉ hai từ đã được nói tới: cõi trời và địa ngục. Từ thứ ba bị mất, cái cao nhất bị mất.

Đó là lí do tại sao tôi nói ba tôn giáo này là có chút ít nguyên sơ nếu so với Phật giáo. Phật giáo đạt tới đỉnh cao  nhất  -  nó  siêu  việt  lên  trên  cả  cõi  trời  và  địa  ngục nữa.

Người  ta  có  thể  chết  trong  im  lặng  tuyệt  đối  -  đầy tỉnh táo, không kinh nghiệm hoan lạc hay đau đớn. Thế thì  người  đó  sẽ  không  được  sinh  ra  lần  nữa.  Thế  thì người đó đã nhảy ra khỏi bánh xe xấu xí của sinh và tử. Người đó đã trở thành một với vũ trụ. Trở thành một với vũ trụ là niết bàn. Người đó đã dừng như một cá nhân và người đó đã trở thành cái toàn thể.

Trở nên tĩnh lặng đi - không phải là tĩnh lặng bị áp đặt, không phải là tĩnh lặng được thực hành và trau dồi - trở nên tĩnh lặng một cách tự nhiên. Bằng việc hiểu cái vô  tích  sự  của  ham  muốn,  bằng  việc thấy  cái  ngớ ngẩn tuyệt đối của ham muốn, trở nên tĩnh lặng đi - qua hiểu biết, không qua thực hành.

Giống  như  cái  cồng  vỡ  tĩnh  lặng,  im  lặng.  Biết  cái tĩnh lặng của tự do nơi không còn gắng sức nữa và bạn đã đi vào trong cõi bên kia và bạn đã trở thành cõi bên kia...

Đây  là  mục đích  của  tính  chất  sannyas,  đây  là  mục đích của mọi tôn giáo. Đây là phần cốt lõi bản chất của mọi tâm linh. Khoa học chỉ biết bộ phận; nghệ thuật biết nhiều  hơn  một  chút  so  với  khoa  học.  Tôn  giáo  biết  cái toàn thể.

Đủ cho hôm nay.

8.      Thiền chút ít

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa Thầy kính yêu,

Tôi  bao  giờ  cũng  nghĩ  rằng  ý  nghĩa  của  khoa  học nằm  trong  tính  tiện  ích  của  nó  cho  nhu  cầu  con người; trong việc giúp cung cấp đủ thức ăn, tìm ra cách  chữa  trị  bệnh  tật,  tạo  ra  máy  móc  để  đỡ  con người  khỏi  công  việc  vất  vả  và  ngu  xuẩn,  vân  vân. Mãi  cho  tới  giờ  tôi  bao  giờ  cũng  được  thuyết  phục rằng chẳng có gì sai với khoa học, nhưng thay vì thế là với thái độ phổ biến đối với khoa học: rằng nó có thể  khám  phá  ra  các  qui  luật  bên  trong  của  cuộc sống. Bây giờ tôi nghe trong lời thầy rằng bản thân khoa học là gốc rễ của khổ trên thế giới này, bởi vì nó phá huỷ các bí ẩn của cuộc sống và do đó dẫn tới thái  độ  phản  tôn  giáo.  Thầy  có  chống  lại  khoa  học không?

Prem Peter, tôi không chống lại khoa học, nhưng tôi chắc chắn ủng hộ cho một loại khoa học khác, với phẩm chất khác toàn bộ cho nó. Khoa học như nó tồn tại ngày nay là rất thiên lệch; nó chỉ tính tới vật chất, nó bỏ tâm linh ra khỏi vật chất - và điều đó là rất nguy hiểm.

Nếu  con  người  chỉ  là  vật  chất,  mọi  nghĩa  biến  mất khỏi  cuộc  sống.  Cuộc  sống  có  thể  có  nghĩa  gì  nếu  con người chỉ là vật chất? Thơ ca nào là có thể, ý nghĩa gì, vinh  quang  gì?  Ý  niệm  rằng  con  người  là  vật  chất  thu con người về trạng thái rất không xứng đáng. Cái gọi là khoa học tước đi mọi vinh quang của con người. Đó là lí do tại sao lại có nhiều cảm giác vô nghĩa thế trên khắp thế giới.

Mọi  người  đều  cảm  thấy  trống  rỗng  hoàn  toàn. Vâng,  họ  có  máy  móc  tốt  hơn,  công  nghệ  tốt  hơn,  nhà cửa  tốt  hơn,  thức  ăn  tốt  hơn  bao  giờ.  Nhưng  mọi  sung
túc này, mọi tiến bộ vật chất này, là không có giá trị gì chừng nào bạn còn chưa có cái nhìn sáng suốt - cái gì đó siêu việt lên trên vật chất, thân thể, tâm trí - chừng nào bạn còn chưa nếm trải hương vị của cõi bên kia. Và cõi bên kia bị khoa học phủ nhận.

Khoa  học  phân  chia  cuộc  sống  thành  hai  loại:  cái biết và cái không biết. Tôn giáo chia cuộc sốth thành ba loại: cái biết, cái không biết và cái không thể biết. Nghĩa tới  từ  cái  không  thể  biết.  Cái  biết  là  cái  đã  từng  là  cái không  biết  hôm  qua,  cái  không  biết  là  cái  sẽ  trở  nên được biết ngày mai. Không có khác biệt về chất giữa cái biết và cái không biết, chỉ là vấn đề thời gian.

Cái  không  thể  biết  là  khác  về  chất  với  thế  giới  cái biết/cái không biết. Cái không thể biết nghĩa là bí ẩn vẫn còn lại; dù bạn đi vào trong nó sâu đến đâu, bạn không thể giải bí ẩn của nó được. Thực ra, ngược lại, bạn càng
đi  sâu  hơn,  điều  bí  ẩn  càng  sâu  hơn.  Một  khoảnh  khắc tới  trong  cuộc  sống  của  người  thám  hiểm  tôn  giáo  khi người đó biến mất vào trong điều bí ẩn như giọt sương bay  hơi  trong  ánh  mặt  trời  buổi  sáng.  Chỉ  thế  thì  bí  ẩn còn  lại.  Đó  là  đỉnh  cao  nhất  của  việc  hoàn  thành,  của mãn nguyện; người ta đã về tới nhà. Bạn có thể gọi nó là Thượng đế, niết bàn, hay bất kì cái gì bạn thích.

Tôi không chống lại khoa học - cách tiếp cận của tôi về căn bản là khoa học. Nhưng khoa học có những giới hạn,  và  tôi  không  dừng  nơi  khoa  học  dừng;  tôi  đi  tiếp, tôi đi vượt ra ngoài. Dùng khoa học, nhưng đừng bị nó dùng. Điều tốt là có công nghệ vĩ đại; chắc chắn nó giúp cho con người gạt bỏ công việc ngu xuẩn, chắc chắn nó giúp  cho  con  người  gạt  bỏ  nhiều  loại  nô  lệ.  Công  nghệ có  thể  giúp  cả  con  người  và  con  vật.  Con  vật  cũng  bị hành  hạ;  chúng  khổ  nhiều  lắm  bởi  vì  chúng  ta  dùng chúng. Máy móc có thể thay thế chúng, máy míc có thể làm mọi công việc. Con người và con vật cả hai có thể được tự do.

Và tôi muốn một nhân loại được tự do toàn bộ khỏi công  việc,  bởi  vì  trong  trạng  thái  đó  bạn  sẽ  bắt  đầu trưởng  thành  -  theo  nghĩa  thẩm  mĩ,  nhạy  cảm,  thảnh thơi, thiền. Bạn sẽ trở nên ngày một nghệ sĩ hơn và bạn sẽ trở nên ngày một tâm linh hơn bởi vì bạn sẽ có thời gian và năng lượng sẵn có.

Tôi không chống lại khoa học, tôi không phản khoa học  chút  nào.  Tôi  muốn  thế  giới  có  ngày  càng  nhiều khoa  học  hơn,  để  cho  con  người  có  thể  trở  nên  sẵn  có cho  cái  gì  đó  cao  hơn,  cho  cái  gì  đó  mà  người  nghèo không thể đảm đương được.

Tôn  giáo  là  điều  tối  thượng  trong  xa  hoa.  Người nghèo phải nghĩ về bánh mì và bơ - người đó thậm chí
không thể xoay xở được điều đó. Người đó phải nghĩ về chỗ trú ngụ, quần áo, trẻ con, thuốc thang, và người đó không thể xoay xở được những thứ nhỏ bé này. Toàn thể cuộc  sống  của  người  đó  bị  nặng  gánh  bởi  những  điều tầm  thường;  người  đó  không  có  không  gian,  không  có thời gian dành cho Thượng đế. Và cho dù người đó có đi đền chùa hay tới nhà thờ, người đó đi để hỏi xin các thứ vật chất. Lời cầu nguyện của người đó không phải là lời cầu  nguyện  đúng,  nó  không  phải  là  lời  cầu  nguyện  của lòng biết ơn; nó là nhu cầu, ham muốn. Người đó muốn cái này, người đó muốn cái nọ - và chúng ta không thể kết án người đó được, người đó phải được tha thứ. Nhu cầu  có  đó  và  người  đó  thường  xuyên  ở  dưới  sức  nặng này. Làm sao người đó có thể tìm ra vài giờ để ngồi im lặng, không làm gì cả? Tâm trí cứ nghĩ hoài. Người  đó phải nghĩ về ngày mai.

Jesus  nói:  nhìn  vào  hoa  loa  kèn  trên  đồng;  chúng không làm việc vất vả, chúng không nghĩ tới ngày mai. Và   chúng   đẹp   hơn   nhiều   khi   so   với   ngay   cả   vua Solomon, nhà vua vĩ đại, trong tất cả sự uy nghi của ông ấy, đã từng có.

Đúng, hoa loa kèn không làm việc vất vả và chúng không nghĩ về ngày mai. Nhưng bạn có thể nói điều đó cho người nghèo được không? Nếu người đó không nghĩ tới ngày mai, thế thì ngày mai là cái chết. Người đó phải chuẩn bị cho nó; người đó phải nghĩ người đó đi đâu để kiếm  thức  ăn,  đi  đâu  để  được  thuê  làm  việc.  Người  đó phải  nghĩ.  Người  đó  có  con  và  vợ,  người  đó  có  mẹ  già và cha già.  Người  đó  không  thể giống  như  hoa  loa  kèn trên cánh đồng được. Làm sao người đó có thể tránh lao động, công việc được? - điều đó sẽ là tự tử.

Hoa loa kèn chắc chắn đẹp và tôi hoàn toàn đồng ý với  Jesus,  nhưng  phát  biểu  của  Jesus  là  chưa  áp  dụng được cho phần lớn nhân loại. Chừng nào nhân loại còn chưa trở nên rất giầu có, phát biểu này sẽ vẫn còn chỉ có tính lí thuyết; nó sẽ không có cách dùng thực tế nào.

Tôi muốn thế giới này giầu có hơn nó đang thế. Tôi không  tin  vào  nghèo  nàn  và  tôi  không  tin  rằng  nghèo nàn có cái gì đó liên quan tới tâm linh. Trong suốt nhiều thời đại người ta đã bảo rằng nghèo nàn là cái gì đó tâm linh; đó chỉ là lời an ủi mà thôi.

Mới hôm nọ, một đôi người Pháp đã viết cho tôi một bức thứ. Họ phải là những người mới tới đây, họ không hiểu tôi. Họ phải đã tới với định kiến nào đó. Họ lo lắng, lo  lắm.  Họ  viết  trong  bức  thư  rằng,  "Chúng  tôi  không hiểu vài điều. Tại sao đạo tràng này lại trông xa xỉ thế? Điều này ngược lại tính tâm linh. Sao thầy lại lái xe đẹp thế? Điều này chống lại tính tâm linh."

Bây  giờ,  trong  ba  hay  bốn  ngày  này  tôi  lái  xe Impala. Nó không phải là cái xe rất đẹp đâu; ở Mĩ đó là cái xe của thợ đường ống nước! Nhưng theo một nghĩa nào đó tôi cũng là thợ ống nước - thợ bơm của tâm trí. Tôi  chữa  những  chi  tiết  cần  thiết.  Nó  là  chiếc  xe  của người  nghèo.  Ở  Mĩ,  những  người  dùng  xe  Chevrolet Impalas,  vân  vân,  hàng  xóm  của  họ  được  gọi  là  hàng xóm  Chevrolet  -  điều  đó  nghĩa  là  hàng  xóm  của  người nghèo.

Nhưng  đôi  người  Pháp  này  phải  có  quan  điểm  cổ rằng nghèo nàn có cái gì đó tâm linh về nó. Con người đã sống lâu trong nghèo tới mức con người phải tự an ủi mình, bằng không điều đó đã không thể dung thứ được. Con người phải tự thuyết phục mình rằng nghèo nàn là tâm linh.

Nghèo không phải là tâm linh - nghèo là cội nguồn của mọi tội ác.

Và  tôi  muốn  nói  với  đôi  đó  rằng,  "Nếu  bạn  muốn níu  bám  lấy  niềm  tin  và  định  kiến  của  bạn,  đây  không phải  là  chỗ  cho  các  bạn.  Xin  xéo  đi!  -  càng  sớm  càng tốt, bởi vì bạn có thể bị biến chất ở đây đấy. Nghe tôi là nguy hiểm cho các bạn."

Với tôi, tâm linh có chiều hướng hoàn toàn khác. Nó là xa hoa tối thượng - khi bạn có tất cả và đột nhiên bạn thấy  rằng,  mặc  dầu  bạn  có  tất  cả,  sâu  bên  trong  vẫn  có chân không cần phải được lấp đầy, trống rỗng phải được biến  đổi  thành  tràn  đầy.  Người  ta  trở  nên  nhận  biết  về trống rỗng bên trong chỉ khi người ta có mọi thứ ở bên ngoài. Khoa học có thể làm phép màu đó. Tôi yêu khoa học, bởi vì nó có thể tạo ra khả năng cho tôn giáo xảy ra.

Mãi  cho  tới  giờ,  tôn  giáo  đã  không  xảy  ra  trên  trái đất. Chúng ta đã nói về tôn giáo nhưng nó đã không xảy ra; nó đã không chạm tới trái tim của hàng triệu người. Chỉ  thỉnh  thoảng  một  người  mới  có  khả  năng  trở  nên chứng  ngộ.  Trong  khu  vườn  lớn  nơi  hàng  triệu  bụi  cây và  cây  có  đấy,  nếu  chỉ  thỉnh  thoảng  trong  hàng  nghìn năm một đoá hoa trở thành cây, bạn sẽ không gọi nó là khu  vườn.  Bạn  sẽ  không  cám  ơn  người  làm  vườn.  Bạn sẽ không  nói,  "Người  làm  vườn  thật  vĩ đại,  bởi  vì  nhìn đấy:  sau  một  nghìn  năm,  từ  hàng  triệu  cây,  một  cây  đã nở  ra  với  một  hoa."  Nếu  điều  này  xảy  ra  điều  đó  đơn giản  chỉ  ra  nó  phải  đã  xảy  mặc  kệ  người  làm  vườn! Bằng cách nào đó người đó đã quên mất cây này, bằng cách nào đó người đó đã quên lãng cây này, bằng cách nào đó cây này đã thoát khỏi sự nắm giữ của người đó.

Con  người  đã  sống  một  cách  phi  tôn  giáo:  nói  về

Thượng đế, chắc chắn rồi - đi tới nhà thờ, tới đền chùa,
tới giáo đường - vậy mà cuộc sống của người đó không bày tỏ hương vị của tôn giáo.

Viễn  kiến  của  tôi  về  tôn  giáo  là  khác  toàn  bộ.  Nó chẳng liên quan gì tới nghèo nàn. Tôi muốn toàn thể trái đất trở nên giầu có như thiên đường - giầu có hơn thiên đường  -  để  cho  mọi  người  có  thể  thôi  nghĩ  về  thiên đường. Thiên đường được tạo ra bởi người nghèo chỉ để an  ủi  bản  thân  họ  rằng,  "Ở  đây  chúng  ta  đang  khổ, nhưng  nó  không  kéo  dài  đâu.  Chỉ  vài  ngày  thêm  nữa, hay vài năm, và cái chết sẽ tới và chúng ta sẽ được đưa lên  thiên  đường."  Và  thật  là  lời  an  ủi  làm  sao!  -  rằng những người giầu ở đây sẽ bị tống xuống địa ngục.

Jesus nói con lạc đà có thể đi qua lỗ trôn kim, nhưng người  giầu  không  thể  đi  qua  được  cổng  cõi  trời.  An  ủi làm  sao!  Người  nghèo  phải  đã  cảm  thấy  rất  được  thoả mãn, bằng lòng, rằng, "Vấn đề chỉ là vài ngày thêm nữa thôi:  thế  rồi  ông  sẽ  bị  vào  ngọn  lửa  địa  ngục  và  tôi  sẽ ngồi trong lòng của Thượng đế, với đủ mọi thứ xa hoa, với tất cả giàu có, với mọi vui vẻ mà tôi đang bị cướp đi ở đây và ông đang tận hưởng." Ý niệm  về thiên  đường dường như chỉ là sự trả thù.

Tôi muốn trái đất này là thiên đường - và nó không thể xảy ra được mà không có khoa học. Cho nên làm sao tôi  có  thể  phản  khoa  học  được?  Peter,  tôi  không  phản khoa  học  đâu.  Nhưng  khoa  học  không  phải  là  tất  cả. Khoa  học  chỉ  có  thể  tạo  ra  chu  vi;  trung  tâm  phải  là trung tâm của tôn giáo. Khoa học là bên ngoài, tôn giáo là  bên  trong.  Và  tôi  muốn  con  người  giầu  có  ở  cả  hai phía: bên ngoài phải giầu có và bên trong phải giầu có. Khoa học không thể làm cho bạn giầu trong thế giới bên trong được; điều đó chỉ có thể được làm bởi tôn giáo.

Nếu  khoa  học  cứ  nói  không  có  thế  giới  bên  trong, thế thì tôi chắc chắn chống lại những phát biểu như vậy

-  nhưng  điều  đó  không  phải  là  chống  lại  khoa  học,  chỉ chống lại những phát biểu đặc biệt này. Những phát biểu này  là  ngu  xuẩn,  bởi  vì  những  người  đưa  ra  các  phát biểu này đã không biết cái gì của bên trong cả.

Karl  Marx  nói  tôn  giáo  là  thuốc  phiện  của  mọi người - và ông ấy chẳng bao giờ kinh nghiệm bất kì việc thiền  nào.  Cả  đời  ông  ấy  phí  hoài  trong  Bảo  tàng  Anh Quốc,  suy  nghĩ,  đọc,  thu  thập  ghi  chép,  chuẩn  bị  cho công  trình  lớn  của  ông  ấy,  Das  Kapital  -  Tư  bản  luận. Và  ông  ấy  đã  cố  gắng  nhiều  trong  việc  giành  lấy  ngày càng  nhiều  tri  thức  tới  mức  điều  đó  xảy  ra  nhiều  lần  - ông  ấy  ngất  đi  trong  Bảo  tàng  Anh  Quốc!  Ông  ấy  đã phải được người ta mang về nhà khi vô ý thức. Và điều đó  gần  như  là  việc  mọi  ngày  tới  mức  ông  ấy  bị  buộc phải  rời  khỏi  bảo  tàng  -  bởi  vì  bảo  tàng  thỉnh  thoảng phải đóng cửa, nó không thể mở cả hai mươi bốn giờ.

Ông ấy chưa bao giờ  nghe nói về thiền; ông ấy chỉ biết suy nghĩ và suy nghĩ. Nhưng dầu vậy theo một cách nào đó ông ấy là đúng, rằng tính tôn giáo cũ đã phục vụ như một loại thuốc phiện. Nó đã giúp cho người nghèo vẫn  còn  nghèo;  nó  đã  giúp  cho  họ  vẫn  còn  được  bằng lòng như họ đang vậy, cứ hi vọng cái tốt nhất trong kiếp sau. Theo cách đó ông ấy là đúng. Nhưng ông ấy không đúng  nếu  chúng  ta  tính  tới  một  Phật,  một  Zarathustra, một Lão Tử - thế thì ông ấy không đúng. Và đây mới là những  người  tôn  giáo  thực  sự,  không  phải  là  quần chúng; quần chúng chẳng biết gì về tôn giáo.

Tôi  muốn  bạn  được  giầu  có  bởi  Newton,  Edison, Eddington,  Rutherford,  Einstein;  và  tôi  muốn  bạn  cũng được giầu có bởi Phật, Krishna, Christ, Mohammed, để
cho  bạn  có  thể  trở  nên  giầu  có  theo  cả  hai  chiều  -  bên ngoài và bên trong. Khoa học là tốt như nó đang diễn ra, nhưng nó không đi đủ xa - và nó không thể đi xa được. Tôi không nói rằng nó có thể đi và nó không đi. Không, nó  không  thể  đi  vào  trong  lãnh  thổ  của  bản  thể  bạn được.  Chính  phương  pháp  luận  của  khoa  học  ngăn  cản nó khỏi việc đi vào. Nó chỉ có thể đi ra ngoài, nó chỉ có thể  nghiên  cứu  một  cách  khách  quan;  nó  không  thể  đi vào  bản  thân  tính  chủ  quan.  Đó  là  chức  năng  của  tôn giáo.

Xã  hội  cần  khoa  học,  xã  hội  cần  tôn  giáo.  Và  nếu bạn hỏi tôi cái gì nên là ưu tiên đầu tiên - khoa học nên là ưu tiên đầu tiên. Thứ nhất là bên ngoài, chu vi, thế rồi tới  bên  trong  -  bởi  vì  bên  trong  là  tinh  tế  hơn,  tinh  vi hơn.

Khoa học có thể tạo ra không gian cho tôn giáo thực tồn tại trên trái đất này.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa Thầy kính yêu,

Tại  sao  người  gian  trá  được  mọi  người  tôn  thờ,  và những người như Jesus, Phật và Socrates bị kết án, ném đá và giết chết?

Saroj,  chư  phật  bao  giờ  cũng  bị  kết  án  bởi  quần chúng  bình  thường,  nhưng  quần  chúng  bình  thường không  chịu  trách  nhiệm  cho  điều  đó.  Họ  vô  ý  thức. Chúng ta không thể làm cho họ chịu trách nhiệm về điều
đó được. Họ không thể đừng được điều đó - họ đang ngủ say. Và chư phật quấy rối giấc ngủ của họ; chư phật làm mọi nỗ lực có thể được để đánh thức họ dậy. Không ai muốn bị quấy rối trong giấc ngủ của mình, và người ta có  thể  có  những  giấc  mơ  đẹp,  những  giấc  mơ  hay,  dịu ngọt...

Mọi người muốn vẫn còn vô ý thức. Ý thức là không được  biết  tới  với  họ  và  họ  tự  nhiên  sợ  cái  không  biết. Với cái biết họ an ninh, an toàn và mọi người khác cũng giống như họ.

Khi  chư  phật  tới,  họ  tạo  ra  rối  loạn  lớn.  Họ  không thể đừng được điều đó nữa. Khi họ trở nên thức tỉnh họ đi  tới  biết  phúc  lạc,  im  lặng,  chiều  cao  cực  lạc,  vui  vẻ cực thích tới mức nó bắt đầu tuôn trào ra, tới mức lòng từ  bi  lớn  lao  nảy  sinh  trong  họ.  Họ  có  thể  thấy  mọi người  di  chuyển,  đi  trong  giấc  ngủ;  họ  bắt  đầu  lay  mọi người, gây sốc cho mọi người.

Cho  nên  điều  đó  là  hiện  tượng  tuyệt  đối  tự  nhiên. Mọi người trở nên giận dữ bởi vì bạn đang quấy rối giấc mơ của họ - giận dữ của họ có thể được hiểu. Chư phật trở nên từ bi - họ không thể đừng được điều đó. Khi bạn phúc  lạc,  từ  bi  tới  như  cái  bóng,  nó  theo  bạn.  Từ  từ  bi của  mình,  họ  bắt  đầu  đánh  thức  mọi  người  dậy.  Một cách tự nhiên nảy sinh xung đột.

Và mọi người đơn giản muốn không bị quấy rối. Họ không  muốn  thức  tỉnh,  họ  muốn  thuốc  phiện.  Điều  đó cho  cảm  giác  rất  dễ  chịu;  ít  nhất  nó  giữ  cho  họ  không nhận biết về các vấn đề thực của cuộc sống.

Chư phật biết rất tường tận về điều đó, rằng cố gắng đánh thức mọi người dậy là lâm vào nguy hiểm. Nhưng điều đó xứng đáng với nó... Và bởi vì họ bây giờ biết họ
là không thể bị huỷ diệt - họ đã đi tới biết cái vĩnh hằng trong  bản  thân  mình,  mọi  người  có  thể  làm  được  gì? Mọi người có thể đóng đinh - thì cứ để họ đóng đinh đi. Thân  thể  đằng  nào  cũng  sẽ  chết.  Họ  có  thể  tra  tấn, nhưng  tra  tấn  không  thể  tới  được  chư  phật  được.  Đau khổ vẫn còn ở bên ngoài, nó không thể đi vào được. Chư phật vẫn còn tỉnh táo, quan sát, chứng kiến. Mọi thứ đều ở  bên  ngoài;  chẳng  cái  gì  có  thể  thấm  vào  cốt  lõi  bên trong nhất của họ.

Cho  nên  họ  không  cảm  thấy  rằng  họ  phải  né  tránh việc đánh thức mọi người, quấy rối mọi người. Khoảnh khắc  họ  trở  nên  thức  tỉnh  họ  chạy  xô  tới  quần  chúng. Khi họ không thức tỉnh họ đi vào rừng rậm, lên núi non, tới chỗ nào đó nơi họ có thể một mình. Mọi chư phật - Jesus,  Mohammed,  Mahavira,  Gautama  -  họ  tất  cả  đều đi  vào  chốn  cô  đơn.  Họ  né  tránh  quần  chúng  khi  bản thân  họ  còn  ngủ.  Nhưng  khoảnh  khắc  họ  trở  nên  được thức tỉnh, khoảnh khắc họ thấy cái đẹp và phúc lành của cuộc  sống,  khoảnh  khắc  họ  thấy  cái  đẹp  vĩnh  hằng  của sự  tồn  tại,  họ  chạy  xô  về  bãi  chợ  -  tất  cả  họ  -  để  trao thông  điệp  cho  mọi  người,  bởi  vì  mọi  người  đang  chết đói về lương thực tâm linh, mặc dầu họ không nhận biết rằng họ không được nuôi dưỡng. Linh hồn họ đang ngủ; họ đang sống nhưng không sống thực.

Và khi chư phật nói với những người này họ đem tới một loại ngôn ngữ hoàn toàn mới. Mọi người không thể hiểu được điều đó. Họ chỉ có thể hiểu lầm điều đó - họ nhất định hiểu lầm điều đó, nó mới thế!

Jacobs  đi  vào  hiệu  quần  áo  của  Levine  để  hỏi  giá của bộ com lê trưng bày trong tủ kính.

"Ông  chọn  lấy  bộ  com  lê  phù  hợp  nhất  tại  chỗ  đi," Levine nói, "và để chỉ cho ông rằng tôi muốn làm kinh doanh với  một người có thị hiếu  tốt thế, tôi sẽ cho ông một  giá  đặc  biệt.  Tôi  sẽ  không  đòi  ông  một  trăm  đô  la cho bộ com lê đâu. Tôi sẽ không đòi ông chín mươi đâu. Tôi  sẽ  không  đòi  ông  bẩy  mươi.  Sáu  mươi  đô  là  là  giá cho ông đấy, ông bạn ạ."

Jacobs đáp, "Tôi sẽ không trả ông sáu mươi đâu, tôi sẽ không trả ông năm mươi đâu. Đề nghị của tôi là bốn mươi."

"Bán,"  Levine  nói.  "Đó  là  cách  tôi  muốn  làm  kinh doanh - không lừa đảo."

Mọi người có ngôn ngữ nào đó - ngôn ngữ của họ. Chư  phật  nói  một  ngôn  ngữ  hoàn  toàn  khác;  nó  tới  từ bình diện khác. Mọi người sống trong sợ; chư phật sống trong  tự  do.  Mọi  người  sống  trong  khổ;  chư  phật  sống trong cực lạc. Làm sao họ có thể trao đổi được? Trao đổi là không thể được.

Lanagan, tám mươi tám tuổi, đang trên giường chết và Cha Feeney đang cố làm lễ ban ân huệ lần cuối cùng.

"Mở mắt ra," cha nói, "chúng ta đã cứu linh hồn bất tử của con."

Lanagan  mở  một  mắt  ra,  nhắm  nó  lại,  và  cố  gắng ngủ lơ mơ. Ông ta đang có giấc ngủ ngon. "Lại đây, bây giờ!" linh mục kêu lên. "Nếu con không muốn thú tội, ít nhất  trả  lời  ta  điều  này:  con  có  từ  bỏ  quỉ  và  mọi  công việc của nó không?"

"Thế  này,  tôi  không  biết,  thưa  cha,"  Lanagan  nói vừa mở mắt ra. "Vào lúc như lúc này sẽ là không khôn ngoan để đối kháng với bất kì ai!"

Mọi người muốn được để lại một mình - đừng quấy rối họ. Nhưng chư phật nhất định quấy rối họ. Nếu ai đó chịu trách nhiệm thế thì chư phật chịu trách nhiệm, bởi vì họ là những người có ý thức. Và tôi nói điều đó theo thẩm  quyền  riêng  của  tôi:  nếu  mọi  người  chống  lại  tôi, trách nhiệm là của tôi, không phải của họ - họ đang làm điều tự nhiên. Nhưng tôi có thể làm gì được? Tôi cũng làm điều tự nhiên thôi - nhưng chúng ta tồn tại trên bình diện khác.

Và cuộc tranh đấu này nhất định tiếp diễn mãi mãi.

Bà  nhà  thám  hiểm  -  một  tu  sĩ,  một  doanh  nhân  và một  người  Sufi  -  đi  qua  một  khu  rừng  rậm  nguy  hiểm. Khi  ngày  trôi  qua,  số  con  vật  thù  địch  hoang  dã  bao quanh họ trở nên lớn hơn. Cuối cùng họ phải tìm chỗ trú ẩn trên cây.

Sau  cuộc  họp  hội  đồng  chiến  tranh  họ  quyết  định rằng một trong số họ phải đi cầu cứu, vì nếu họ ở lại như họ  đang  vậy,  sợ,  đói  và  mệt  cuối  cùng  sẽ  buộc  họ  ngã vào móng vuốt của các con vật đang đói.

Nhưng  họ  không  thể  quyết  định  được  ai  phải  đi. "Không phải tôi," tu sĩ nói, "vì tôi là người của Thượng đế, và tôi phải ở lại để an ủi bất kì ai bị bỏ lại đằng sau."

"Không phải tôi," doanh nhân nói, "bởi vì tôi trả tiền mọi chi phí cho chuyến đi."

Người Sufi chẳng nói gì, nhưng bỗng nhiên xô thầy tu  rơi  khỏi  cành  cây.  Ông  ta  ngã  xuống  đất,  và  lập  tức một  bầy  linh  cẩu  dữ  tợn  đón  lấy  ông  ấy,  đánh  lại  mọi con vật khác, và đặt ông ấy một cách cung kính lên lưng con linh cẩu lớn nhất trong số chúng. Thế rồi, canh gác ông  ấy  cẩn  thận,  chúng  hộ  tống  ông  ấy  đi  tới  chỗ  an toàn.

"Thật  là  phép  màu!"  doanh  nhân  kêu  lên.  "Sau  độc ác của ông, hướng dẫn thiêng liêng đã can thiệp để cứu người tốt đó. Từ khoảnh khắc này trở đi, tôi đã được cải đạo theo cuộc sống tốt lành và linh thiêng."

"Giữ cho chắc vào," người Sufi nói, "vì sau rốt còn có lời giải thích khác."

"Còn  giải  thích  khác  nào  có  thể  có?"  doanh  nhân kêu lên.

"Đơn  giản  thế  này:  rằng  nó  lấy  một  người  để  biết một người,” người Sufi nói, “và người nhỏ nhất bao giờ cũng  thừa  nhận  người  lãnh  đạo  của  họ  và  kính  trọng người đó..."

Saroj, bạn hỏi tôi, "Tại sao người gian trá được mọi người tôn thờ còn chư phật bị hành hạ?"

Người gian trá được hiểu một cách dễ dàng; họ nói cùng ngôn ngữ như mọi người. Người gian trá được hiểu bởi vì người gian trá đang phục vụ mọi người trong giấc ngủ  của  họ,  họ  đang  cung  cấp  cho  mọi  người  thuốc phiện. Người gian trá được hiểu, được kính trọng, được tôn  thờ,  bởi  vì  người  gian  trá  không  quấy  rối  -  không quấy rối chút nào.

P.D.  Ouspensky  đã  đề  tặng  cuốn  sách  vĩ  đại  của mình  -  một  trong  những  cuốn  sách  vĩ  đại  nhất  đã  từng được  viết  ra,  Đi  tìm  điều  huyền  bí  -  cho  thầy  mình, George  Gurdjieff,  với  những  lời  này:  "Tặng  thầy  tôi, George  Gurdjieff,  người  đã  quấy  rối  giấc  ngủ  của  tôi mãi mãi."

Câu hỏi thứ ba:

Thưa Thầy kính yêu,

Tôi  không  biết  tôi  là  ai  và  tôi  chưa  bao  giờ  có  thể biết thầy là ai. Mọi điều tôi biết là ở chỗ ai đó này khác  yêu  thầy,  dù  thầy  là  bất  kì  ai.  Ô,  thưa  Thầy kính yêu - thầy là quả táo ngọt thế để ăn trong bóng tối.

Prem  Anuradha,  người  ta  chẳng  bao  giờ  đi  tới  biết mình là ai cả. Nếu người ta đi tới biết mình là ai, thế thì người  đó  phải  sai  -  bởi  vì  cái  vô  hạn  này  đang  cư  ngụ trong  bạn  là  cái  không  thể biết  được,  không  phải  là  cái không biết. Bạn có thể cứ đi tìm vào nó...

Để đưa bạn vào cuộc phiêu lưu đó, chư phật đã nói
đi nói lại với bạn: Biết bản thân mình. Đừng hiểu lầm họ

-  họ  đã  từng  bị  hiểu  lầm  rồi.  Bởi  vì  Socrates  nói:  biết bản  thân  mình,  mọi  người  nghĩ  họ  có  thể  biết;  bằng không,  sao  Socrates  nói:  biết  bản  thân  mình?  Socrates không  nói  rằng  bạn  có  thể  biết  bản  thân  mình;  ông  ấy đang nói cố gắng biết bản thân mình đi. Trong việc biết
bản thân mình bạn sẽ bắt gặp cái không thể biết. Chính nỗ lực để biết bản thân mình sẽ đem bạn tới đại dương vô hạn của cuộc sống.

Bạn  sẽ  không  bao  giờ  biết  mình  là  ai  cả,  bạn  sẽ không  có  khả  năng  trả  lời  được.  Bạn  sẽ  không  có  khả năng nói rằng, "Tôi là A hay B hay C." Bất kì câu trả lời nào bạn đem tới cũng sẽ sai.

Khi bạn trở nên im lặng, hoàn toàn im lặng - không câu trả lời, mọi câu trả lời bạn đã có trước đây đều đã bị tan biến và không câu trả lời mới nào đã tới; không chỉ câu  trả  lời  đã  không  tới,  thậm  chí  câu  hỏi  cũng  không còn được nhớ tới... Khi câu hỏi và câu trả lời cả hai đều không  có  đó,  trong  im  lặng  sâu  sắc  đó,  trong  tĩnh  lặng đó, có một loại biết chưa bao giờ trở thành tri thức - một loại nhận biết, một loại ánh sáng, làm sáng bạn lên, vậy mà bạn  không  thể nào  thông  báo  được  cho  bất  kì  ai  về nó.  Bạn  thậm  chí  không  thể  làm  ra  lí  thuyết  từ  nó  cho bản thân mình. Bạn sẽ hoàn toàn câm tịt.

Anuradha, đây là một kinh nghiệm đẹp. Đây là cách nó phải vậy. Đây là cách nó cảm thấy dường như bạn tới ngày một gần hơn với satori, với samadhi.

Bạn nói, "Tôi không biết tôi là ai."

Đây là sự bắt đầu của việc biết thực. Trạng thái này của dốt nát được thừa nhận là bước đầu tiên đi vào ngôi đền của Thượng đế.

Bạn nói, "Tôi không biết tôi là ai và tôi chưa bao giờ
có thể biết được thầy là ai."

Điều  đó  nữa  cũng  đúng.  Nếu  bạn  không  thể  biết được bạn là ai, làm sao bạn có thể biết được tôi là ai? - bởi vì chúng là như nhau, chúng ta là một. Bạn là điều không  thể  biết  được,  tôi  là  điều  không  thể  biết  được;
chúng ta thuộc vào cùng một bí ẩn, chúng ta là bộ phận của cùng một toàn thể cực thích.

Đó là cực lạc, phúc lạc. Đó là phúc lành. Bạn có thể nhảy  múa  trong  nó,  bạn  có  thể  ca  hát  trong  nó,  bạn  có thể  tràn  ngập  với  tình  yêu  qua  nó,  nhưng  nó  chưa  bao giờ trở thành tri thức. Vâng, thỉnh thoảng nó có thể trở thành bài ca, Bài ca của Solomon...

Thiền  về  Bài  ca  của  Solomon  đi.  Nó  là  một  trong những  bài  ca  hay  nhất  đã  từng  được  hát  -  và  nó  đã không  được  người  Do  Thái  và  người  Ki  tô  giáo  hiểu. Thực ra, họ cảm thấy chút ít bối rối bởi vì nó có vẻ có dâm dục thế. Nó chắc chắn có vẻ dâm dục, bởi vì dục là ngôn ngữ có thể duy nhất tới gần nhất với tâm linh. Nó là  năng  lượng  dục  trở  thành  năng  lượng  tâm  linh.  Cho nên điều hoàn toàn đúng là Bài ca của các Bài ca, Bài ca của  Solomon,  có  dâm  dục  quanh  nó.  Nó  nhục  dục  thế, nó  mang  dâm  dục  vô  song!  Chẳng  cái  gì  khác  đã  từng được viết ra, được hát bằng dâm dục sâu sắc thế.

Nhưng cái gọi là người tôn giáo nghĩ người tôn giáo phải  tuyệt  đối  phản  giác  quan,  phản  dục;  người  đó không  thể  có  cảm  giác  và  người  đó  không  thể  có  dâm dục. Điều đó hoàn toàn sai. Người tôn giáo còn có tính giác quan nhiều hơn bất kì ai khác, bởi vì người đó sống động  hơn.  Và  khi  bạn  muốn  diễn  đạt  điều  tối  thượng, cách  thức  có  thể  duy  nhất  là  diễn  đạt  nó  qua  kinh nghiệm  sâu  sắc  nhất  của  con  người  -  về  cực  thích  dục. Cực  lạc  không  thể  được  diễn  đạt  theo  bất  kì  cách  nào khác.

Chúng  ta  là  một  phần  của  cái  toàn  thể  hữu  cơ,  cực thích. Toàn thể sự tồn tại là trong cuộc chơi sâu sắc, cảm giác. Vâng, bạn có thể cảm thấy nó, bạn có thể nếm trải nó,   nhưng   bạn   không   thể   biết   nó   được.   Quên   mọi
chuyện về biết nó đi! Toàn thể nỗ lực là việc tập luyện trong vô tích sự hoàn toàn.

Điều  đó  là  tốt,  Anuradha,  rằng  bạn  hiểu  rằng  bạn không thể biết được bản thân mình và bạn hiểu rằng bạn không thể biết được tôi nữa.

Bạn  nói,  "Mọi  điều  tôi  biết  là  ở  chỗ  người  nào  đó này khác yêu thầy, dù thầy là bất kì ai."

Đó  là  một  kinh  nghiệm  cực  kì  hay.  Anuradha  đơn giản đang nói lên cái gì đó không thể diễn tả được. Diễn đạt  là  khó,  nhưng  cô  ấy  đã  đi  tới  rất  gần;  cô  ấy  đã gần như chạm vào mục tiêu. Vâng, đây là cách nó được cảm thấy giữa thầy và đệ tử bởi vì nó là chuyện tình lớn lao nhất  có  đó.  Nó  được  cảm  thấy  đích  xác  giống  thế  này: "Mọi  điều  tôi  biết  là  ở  chỗ  người  nào  đó  này  khác  yêu thầy, dù thầy là bất kì ai."

Chỉ  một  tình  yêu  lớn  lao  được  cảm  thấy  -  tình  yêu đập  rộn  ràng  giữa  thầy  và  đệ  tử.  Dần  dần,  dần  dần, không  còn  thầy  không  còn  đệ  tử  nữa;  chỉ  tình  yêu  còn lại.

Và bạn nói, "Ô, thưa Thầy kính yêu - thầy là quả táo ngọt thế để ăn trong bóng tối."

Vâng,  tình  yêu  là  thưởng  thức  -  thưởng  thức  đạo. Nhưng Anuradha, tại sao lại trong bóng tối?

Tôi nhớ lại:

Một giáo sĩ được hỏi, "Sao vợ người Do Thái nhắm mắt khi làm tình?"

Giáo sĩ nói, "Trời cấm cô ấy không được nhìn chồng mình có thời gian thoải mái!"

Anuradha,  sao  trong  bóng  tối?  Để  tôi  cũng  có  thời gian thoải mái chứ! Để tôi cũng thấy nó và kinh nghiệm nó chứ.

Nhưng  tôi  có  thể  hiểu  tại  sao  cô  ấy  nói  điều  đó. Vâng, trong bóng tối bạn thưởng thức nhiều hơn. Bởi vì mắt  chúng  ta  không  thể  làm  việc  được,  năng  lượng  đi qua mắt trở thành sẵn có cho các giác quan khác. Trong bóng  tối  bạn  nghe  tốt  hơn.  Nếu  bạn  muốn  nghe  nhạc, điều tốt là nghe trong bóng tối; bạn sẽ nghe tốt hơn. Bởi vì mắt không còn vận hành, năng lượng trở thành sẵn có cho tai.

Trong  bóng  tối  bạn  sẽ  nếm  tốt  hơn  bởi  vì  năng lượng sẽ đi vào lưỡi, và mắt đang dùng tám mươi phần trăm năng lượng của bạn. Khi bạn ăn, nếu bạn nhìn, thế thì tám mươi phần trăm được tham dự vào việc nhìn và chỉ hai mươi phần trăm sẵn có cho bốn giác quan khác - cho nên với từng giác quan gần năm phần trăm thôi. Đó là  lí  do  tại  sao  các  giác  quan  khác  của  chúng  ta  đã  trở nên  trì  trệ.  Chúng  ta  không  nếm,  chúng  ta  không  nghe, chúng ta không chạm. Nếu bạn chạm trong bóng tối bạn sẽ  cảm  nhiều  hơn,  bạn  sẽ  biết  đường  viền.  Và  nếu  bạn nghe trong bóng tối, âm nhạc sẽ thấm vào chính trái tim.

Mắt  đã  trở  nên  rất  áp  bức,  rất  khai  thác  -  chúng  đã trở  thành  độc  tài.  Chúng  đã  hấp  thu  tất  cả  năng  lượng, điều  không  phải  là  quyền  của  chúng;  năng  lượng  phải được  phân  phối  lại.  Từng  giác  quan  phải  có  ít  nhất  hai mươi  phần  trăm  năng  lượng.  Vâng,  thỉnh  thoảng,  khi bạn muốn đi vào trong một giác quan rất sâu, bạn có thể làm cho toàn thể năng lượng thành sẵn có cho nó. Bịt tai lại,  nút  chúng  lại;  nhắm  mắt  lại,  che  chúng  lại;  bịt  mũi lại - và thế rồi ăn. Và bạn sẽ ngạc nhiên: sắc thái tinh tế
thế của vị giác bạn chưa bao giờ biết tới trước đây, bởi vì toàn thể một trăm phần trăm năng lượng của bạn đang đi vào qua lưỡi.

Cho  nên  tôi  hiểu  tại  sao  Anuradha  nói,  "Ô,  thưa Thầy  kính  yêu  -  thầy  là  quả  táo  ngọt  thế  để  ăn  trong bóng tối."

Nhưng,  Anuradha  này,  quả  táo  là  điều  nguy  hiểm đấy! Bạn biết điều đã xảy ra cho Adam và Eve... Nhưng tôi  đang  làm  cũng  những  quả  táo  đó  thành  sẵn  có  cho bạn,  bởi  vì  với  tôi  rắn  dụ  dỗ  Eve  ăn  táo  là  kẻ  tạo  phúc lành  lớn  nhất  của  nhân  loại.  Không  có  nó  thì  đã  không có nhân loại chút nào. Bạn chắc đã không ở đây; không Phật,     không     Jesus,     không     Mohammed,     không Bahauddin, không Mansoor.... Chính tất cả có bởi vì con rắn này. Rắn là người cha sáng lập thực của nhân loại - toàn thể công lao dồn cho nó. Quả táo đó đã chứng tỏ ý nghĩa lớn lao.

Tôi  không  cấm  bạn  điều  gì  -  không  cấm  đoán.  Tôi làm thành sẵn có cho bạn mọi vui vẻ của cuộc sống. Ăn chúng  đi,  được  nuôi  dưỡng  bởi  chúng.  Tôi  chống  lại  ý niệm kinh thánh về việc tạo ra kiềm chế, kìm nén, kiêng kị. Tôi chống lại chính ý niệm về Thượng đế bảo Adam và Eve không được ăn từ cây nào đó. Điều đó chống lại tự do và nó chống lại trưởng thành và nó chống lại chín chắn.

Nhưng  đó  là  cách  các  tôn  giáo  đã  vận  hành  trong quá khứ. Những câu chuyện này được cái gọi là các tu sĩ tạo  ra.  Toàn  thể  ý  niệm  về  tôn  giáo  là  ý  niệm  về  kìm nén, bởi vì chỉ qua kìm nén mà con người có thể bị thu thành nô lệ. Chính là qua kìm nén mà con người có thể bị bóc lột, áp bức. Chỉ qua kìm nén mà thông minh của con người có thể bị phá huỷ.

Ăn mọi quả táo mà cuộc sống làm thành sẵn có cho bạn đi. Chẳng cái gì bị cấm đoán cả - bởi vì chỉ qua kinh nghiệm  về  mọi  loại  mà  người  ta  trở  nên  được  giầu  có. Và nếu bạn không thực sự giầu có trong kinh nghiệm - về  tốt  hay  xấu  -  bạn  sẽ  không  bao  giờ  trở  nên  chứng ngộ. Chứng ngộ là không thể có được cho những người đã sống chỉ cuộc sống nghèo nàn, thánh thiện. Nó không dành cho những người đã sống chỉ cuộc sống nghèo nàn của tội nhân. Nó là dành cho những người đã sống cuộc sống trong tính toàn bộ của nó, những người đã biết mọi điều là bóng tối và người đã biết mọi điều là ánh sáng, người đã đi vào trong mọi cực.

Trưởng  thành  thực  xảy  ra  chỉ  khi  bạn  học  cách người ta bước đi trên dây: đôi khi nghiêng sang trái chỉ để giữ cân bằng, và đôi khi nghiêng sang phải chỉ để giữ cân bằng. Khi người đó cảm thấy rằng mình có thể ngã sang  trái,  người  đó  lập  tức  nghiêng  sang  phải.  Nếu người  đó  nghiêng  quá  nhiều  sang  phải,  để  cân  bằng  nó người  đó  bắt  đầu  nghiêng  sang  trái.  Nghiêng  phải  và trái, người đó giữ cho bản thân mình ở giữa.

Đừng là người nghiêng trái, bằng không bạn sẽ ngã; và đừng là người nghiêng phải, bằng không bạn sẽ ngã. Là  cả  hai,  và  cả hai  trong  cân  bằng,  trong  tổng  hợp  tới mức bạn có thể vẫn còn bước đi trên dây. Cuộc sống là cái dây căng giữa hai đỉnh núi. Chừng nào bạn còn chưa bước  đi  với  nhận  biết  tràn  đầy,  nhạy  cảm,  thông  minh, bạn sẽ không đạt tới bờ bên kia.

Vị phật đang nói về bờ bên kia. Bờ bên kia là sẵn có chỉ  cho  những  người  trưởng  thành  trong  thông  minh. Các tu sĩ muốn bạn vẫn còn ngu xuẩn và chư phật muốn
bạn  trở  nên  ngày  một  thông  minh  hơn.  Do  đó  có  xung
đột giữa tu sĩ và chư phật.

Jesus  bị  đóng  đinh  không  phải  bởi  những  kẻ  tội phạm  mà  bởi  các  giáo  sĩ,  bởi  các  tu  sĩ.  Socrates bị  đầu độc không phải bởi người xấu mà bởi những người đáng kính.  Tại  sao?  -  bởi  vì  Socrates  đã  cố  gắng  làm  cuộc sống thành sẵn có cho các đệ tử của mình trong tính toàn bộ của nó. Tội của ông ấy là gì? Tội mà theo đó những người  của  thành  Athens  -  những  người  đáng  kính,  giai tầng cao nhất của xã hội - đã lôi ông ấy ra toà là ở chỗ ông ấy đã làm biến chất thanh niên. Ông ấy đã làm cho cuộc  sống  thành  sẵn  có  cho  các  đệ  tử  của  mình  trong tính  toàn  bộ  của  nó  -  và  ông  ấy  đã  bị  kết  án  là  kẻ  làm biến chất thanh niên.

Tôi  cũng  bị  kết  án  là  kẻ  làm  biến  chất  thanh  niên. Dường  như  nhân  loại  đã  chưa  trưởng  thành  chút  nào; chúng ta đang đi theo vòng tròn. Nếu Socrates quay lại ông  ấy  sẽ  không  thấy  khó  hiểu  con  người.  Ông  ấy  sẽ thấy rất khó hiểu ô tô hay radio hay máy thu hình; có thể ông  ấy  thực  sự  không  quan  niệm  nổi  những  thứ  này  là gì, chúng vận hành thế nào. Những thứ bình thường mà bạn chẳng bao giờ nghĩ tới - điện - ông ấy sẽ không có khả năng  hiểu.  Nhưng  ông  ấy  sẽ  tuyệt  đối  có  khả năng hiểu con người, bởi vì con người đã không trưởng thành chút  nào.  Con  người  vẫn  như  vậy  -  vẫn  làm  cùng  một điều, vẫn hành xử theo cùng cách ngu xuẩn.

Mọi người chống lại tôi bởi vì tôi đang làm mọi quả táo thành sẵn có cho bạn. Ăn chúng đi. Sống cuộc sống trong tính toàn bộ của nó.

Và, Anuradha, chẳng mấy chốc - ngày này không xa
đâu - nhiều người trong các bạn sắp trở nên được chứng
ngộ trong cuộc sống này. Tôi có thể thấy các bạn đang
đi ngày một gần hơn tới điểm từ đó bản ngã biến mất.

Bây giờ Anuradha đang lâm vào khó khăn: kí ức của cô  ấy  đang  biến  mất,  cô  ấy  không  thể  nhớ  được  nhiều. Và  tất  nhiên  Arup  lo  lắng,  bởi  vì  Anuradha  giúp  cô  ấy trong việc viết thư và cô ấy không thể nhớ được... Ngay cả  viết  một  bức  thư  cô  ấy  cũng  mất  ít  nhất  một  giờ. Nhưng khi có liên quan tới tôi, tôi cực kì hạnh phúc - đó là  vấn  đề  của  Arup!  Tôi  hạnh  phúc  vô  cùng.  Quá  khứ đang  biến  mất,  kí  ức  đang  trở  thành  khác  toàn  bộ.  Bây giờ  nhiều  điều  quan  trọng  đang  xảy  ra  mà  phải  được nhớ; điều bình thường, cái tầm thường, không thể được nhớ lấy.

Và  bản  ngã  đang  biến  mất.  Anuradha  đã  trở  thành gần  trống  rỗng.  Tôi  nói  "gần"  -  chỉ  chút  ít  còn  lại  thôi. Một khi cái chút ít đó mất đi, cõi bên kia sẽ bắt đầu mưa rào lên cô ấy. Những đoá hoa đầu tiên đã bắt đầu mở ra, mùa xuân đang cận kề.

Anuradha,  cảm  thấy  được  ân  huệ  đi.  Mùa  xuân  rất cận kề đây, và tôi vui mừng vô cùng với bạn.

Câu hỏi thứ tư:

Thưa Thầy kính yêu,

"Ông  ấy  đã  thuần  hoá  ngựa  của  mình..."  Vâng! Nhưng  làm  sao  làm  điều  đó  được?  Cách  thức  để thuần hoá chúng là gì? Tôi hoặc kiểm soát, kìm nén và  dừng  bản  thân  mình,  hoặc  tôi  bị  các  giác  quan
của mình đưa đi và bị lái đi bởi “con vật” của tôi. Với cả hai điều này tôi cảm thấy không thoải mái và tôi thường đi từ bên này, kìm nén, sang bên kia - bị lái đi. Làm sao thoát ra khỏi cái bẫy này? Liệu quan sát và nhận biết mọi thứ có đó có tác dụng không?

Prem Sohan, bạn có cho rằng quan sát và nhận biết là việc nhỏ không? Bạn hỏi tôi, "Liệu quan sát và nhận biết mọi thứ có đó có tác dụng không?"

Làm nó đi! - và bạn sẽ biết rằng chẳng cái gì còn lại để mà được làm thêm nữa. Đừng triết lí hoá về nó, đừng cứ  nghĩ  về  nó.  Tất  nhiên,  từ  'nhận  biết'  không  có  vẻ  gì lớn  lao  mấy.  Và  nếu  bạn  nhìn  vào  từ  điển  thì  nghĩa  có đó: nó không to lớn thế, nó không xa xôi gì.

Bạn biết vấn đề của bạn một cách tồn tại, và bạn biết giải pháp chỉ theo trí tuệ - đó là vấn đề. Bạn sẽ phải biết giải pháp của bạn một cách tồn tại. Nhận biết chứa mọi tôn  giáo  của  thế  giới,  mọi  kinh  sách  của  thế  giới,  mọi điều đã từng được nói bởi mọi người chứng ngộ. Từ đơn giản này chứa tất cả; nó giống như chiếc chìa khoá nhỏ. Đừng ném nó đi"... bởi vì nó nhỏ thế - làm sao nó có thể mở được cánh cửa, mọi cửa của lâu đài lớn này?" Nó là chìa khoá chủ đấy! Và chìa khoá không phải là cái lớn; bạn  không  phải  đem  chúng  trong  xe  tải,  bạn  có  thể  để chúng trong túi. Nó chỉ là một thứ nhỏ bé, nhưng nó có thể  mở  cánh  cửa  lớn,  nhiều  cánh  cửa.  Nếu  nó  là  chìa khoá chủ nó có thể mở mọi ổ khoá.

Nhận biết là chìa khoá này.

Bạn  nói,  "Làm  sao  để  thuần  hoá...?  Tôi  hoặc  kiểm soát,  kìm  nén  và  dừng  bản  thân  mình,  hoặc  tôi  bị  các
giác quan của mình đưa đi và bị lái đi bởi ‘con vật’ của tôi. "

Vâng, có hai phương án nếu bạn không đạt tới nhận biết. Hoặc là bạn sẽ kìm nén và kiểm soát - điều xấu xa, điều sẽ làm cho bạn thành phi tự nhiên, điều sẽ làm cho bạn thành  ốm yếu khi dễ dàng với bản thân mình, điều sẽ đưa bạn chung cuộc đi vào một loại điên rồ... bởi vì bạn  đang  kìm  nén  năng  lượng  riêng  của  mình,  cái  cần được biến đổi, không bị kìm nén. Và năng lượng bị kìm nén là nguy hiểm; chúng sẽ bùng nổ.

Và giác quan của bạn có sống động riêng của chúng. Nếu  bạn  kìm  nén  chúng  bạn  sẽ  trở  nên  đờ  đẫn,  bạn  sẽ trở thành không nhạy cảm. Bạn sẽ trở thành không nhạy cảm với cái đẹp, với vui vẻ, với âm nhạc, với thơ ca, với mọi cái đã có giá trị bản chất nào.

Đó  là  lí  do  tại  sao  cái  gọi  là  các  sư  của  bạn,  các mahatmas  của  bạn,  các  thánh  nhân  của  bạn,  đều  hoàn toàn  không  nhạy  cảm.  Họ  không  thể thấy  được  cái đẹp nào ở đâu cả, họ không thể thấy được vui vẻ nào ở đâu cả. Và nếu bạn sống cùng họ trong vài ngày bạn sẽ biết họ là những kẻ giết vui vẻ; họ sẽ phá huỷ vui vẻ của bạn nữa, họ sẽ làm cho bạn bối rối nếu bạn hạnh phúc. Họ sẽ hỏi những câu hỏi như, "Sao anh hạnh phúc? Cái gì có đó để mà hạnh phúc trong cuộc sống này? Sống là khổ! Sao anh cười và khúc khích? Cái gì có đó để mà cười cơ chứ? Khóc là được, nước mắt là chấp nhận được - chúng có  tính  tôn  giáo.  Nhưng  khúc  khích  cười  sao?  -  cái  đó không có tính tôn giáo đâu."

Mới  hôm  nọ  một  người  đã viết  cho  tôi,  "Thầy  phải là  người  chứng  ngộ  đầu  tiên  kể  chuyện  cười."  Vâng, điều  đó  đúng  -  ít  nhất  tôi  có  thể  tuyên  bố  tính  độc  đáo ngần  đó!  Bằng  không  rất  khó  để  tuyên  bố  bất  kì  cái  gì
bình  thường  trong  thế  giới  này;  chẳng  có  gì  mới  dưới mặt trời. Trong hàng triệu và hàng triệu năm con người đã tồn tại và hàng nghìn và hàng nghìn người chứng ngộ đã  tồn  tại;  họ  đã  làm  mọi  thứ  có  thể  được  làm.  Tôi  đã thực sự tìm kiếm điều để làm - cái gì đó mới! Thế rồi tôi vớ được chuyện cười. Tôi nói, "Đúng cái này rồi!"

Nếu bạn kìm nén bạn sẽ trở thành không có tính hài hước,  bạn  sẽ  mất  mọi  cảm  giác  về  khôi  hài.  Các  thánh nhân của bạn không thể cười được, và người không thể cười  được  không  phải  là  người;  người  đó  trở  thành ngợm. Ngựa không cười, trâu không cười, lừa không kể chuyện  cười  cho  nhau.  Tiếng  cười  là  tuyệt  đối  có  tính người;  không  con  vật  nào  khác  cười  cả.  Và  nếu  một sáng, chỉ đi dạo thôi, con lừa đột nhiên bắt đầu cười, bạn sẽ  phát  rồ!  Bạn  sẽ  thậm  chí  không  có  khả  năng  kể  lại cho  bất  kì  ai  rằng  điều  này  đã  xảy  ra;  họ  sẽ  nghĩ  bạn điên.

Chính đặc quyền của con người là cười. Tiếng cười có  cái  gì  đó  thiêng  liêng  về  nó;  tiếng  cười  có  cái  gì  đó sẵn  có  chỉ  cho  con  người.  Chỉ  con  người  mới  có  thể cười, bởi vì con người có thể cảm thấy cái ngớ ngẩn, cái tức  cười;  bởi  vì  con  người  có  thể  nhìn  qua  nhìn  lại,  và con người có thể thấy mọi thứ ngu xuẩn thế khắp xung quanh  để  giả  vờ  khôn  ngoan,  kẻ  ngu  giả  vờ  là  thông minh, trí tuệ - giới trí thức.

Đừng bao giờ kìm nén. Kìm nén sẽ phá huỷ mọi cái là  người  trong  bạn.  Và  một  khi  người  bị  phá  huỷ  bạn không  thể  đạt  tới  điều  thiêng  liêng  được,  bởi  vì  tính người là cây cầu.

Con  người  là  cây  cầu  giữa  động  vật  và  điều  thiêng liêng. Và động vật cũng đẹp bởi vì động vật có tính sống động. Điều đó đích xác là nghĩa của từ 'động vật'. Nó bắt
nguồn từ chữ 'động' - sống động, cuộc sống, sinh động. Thánh  nhân  của  bạn  trở  thành  không  sống  động  bởi  vì họ  phá  huỷ  động  vật.  Họ  không  thuần  hoá  nó,  họ  phá huỷ nó - phá huỷ họ thấy dễ dàng hơn.

Thuần  hoá  cần  nghệ  thuật,  nó  cần  nghệ  thuật  lớn. Giết con hổ là đơn giản. Cưỡi hổ và về nhà... điều đó là nguy hiểm và nó là việc gian nan và nó cần nghệ thuật lớn.  Và  đó  cũng  là  trường  hợp  với  mọi  giác  quan  của bạn: chúng có nhạy cảm riêng của chúng, chút ít thông minh riêng của chúng. Bạn có quan sát điều đó không? - rằng  các  giác  quan  của  bạn  có  thông  minh  riêng  của chúng, tâm trí nhỏ bé riêng của chúng.

Bạn  đang  ngủ  và  con  gián  bắt  đầu  bò  -  còn  cái  gì khác  ở  Ấn  Độ?  -  con  gián  bắt  đầu  bò  lên  chân  bạn,  và bạn vẫn còn buồn ngủ và chân đơn giản gẩy con gián đi. Chân có thông minh riêng của nó, tỉnh táo sẵn có riêng của  nó;  nó  vận  hành  theo  cách  riêng  của  nó.  Giấc  ngủ của bạn vẫn còn không bị quấy rối. Bạn ăn - dạ dầy bạn phải có thông minh riêng của nó; bằng không đó là quá trình rất phức tạp để tiêu hoá, để biến đổi bánh mì thành máu. Các nhà khoa học vẫn chưa có khả năng làm điều đó bằng máy móc. Họ đã không có khả năng tạo ra máy móc có thể biến bánh mì thành máu. Dạ dầy bạn phải có thông minh của riêng nó - và nó không hỏi bạn chút nào. Một khi bạn đã ăn bất kì cái gì xuống dưới cổ họng, bạn quên tất cả về nó; bây giờ đấy là tuỳ dạ dầy làm toàn thể công việc. Và công việc này thực sự phức tạp, phức tạp vô cùng: phân loại các yếu tố khác nhau, chuyển những yếu  tố  khác  nhau  đó  sang  các  bộ  phận  khác  của  thân thể...

Bạn  bị  thương  ở  tay.  Ngay  lập  tức  tay  bạn,  tuần hoàn  máu  của  bạn,  thân  thể  bạn  bắt  đầu  một  quá  trình chữa lành. Tâm trí bạn không được cần tới chút nào.

Nhớ  rằng  việc  ép  buộc  các  giác  quan  của  bạn  vào trạng  thái  kìm  nén  nào  đó  sẽ  lấy  đi  tính  sinh  động  của bạn. Bạn sẽ không tươi tắn, bạn sẽ không trẻ trung, bạn sẽ không tuôn chảy. Đó là điều đã xảy ra cho nhân loại ở mức độ lớn: bởi vì các giáo lí tôn giáo sai, mọi người đã trở nên đờ đẫn, ngu xuẩn.

Có một người đàn bà ở nước Nga Xô viết có thể đọc được bằng ngón tay - và không phải là chữ  Braille cho người mù đâu; cô ấy có thể đọc được sách thường bằng ngón  tay  của  mình,  với  mắt  nhắm,  bị bịt  lại.  Cô  ấy  nói rằng  cô  có  thể  thấy  qua  ngón  tay.  Có  những  người  có ngón  tay  nhạy  cảm  thế,  bằng  việc  chạm  vào  bạn  họ  sẽ biết  nhiều  về  bạn  tới  mức  ngay  cả  bạn  cũng  có  thể không nhận biết tới. Chỉ bắt tay bạn và họ biết nhiều về bạn. Tay bạn cho họ một loại thông tin nào đó: liệu nó lạnh hay ấm, thân thiện hay không thân thiện, hay dửng dưng. Người nhạy cảm, chỉ bằng việc bắt tay bạn, đã trở nên nhận biết về nhiều điều về bạn, đã biết nhiều về bạn rồi.

Từng giác quan đều có cái đẹp của nó và phải đóng góp  cho  thông  minh  của  bạn.  Cho  nên  xin  đừng  kìm nén, đừng kiểm soát.

Khi  lang  thang  dọc  theo  đường  sắt,  Isaac  vớ  được hai mươi đô la. Anh ta bước đi xa thêm chút ít và cảm thấy cái nhói ở chai chân. "Này chân," anh ta nói, "Tớ sẽ mua cho cậu một đôi giầy mác mới nhé."

Anh ta tiếp tục bước đi, nhưng chẳng mấy chốc cảm thấy cái nóng mặt trời trên trán mình. "Anh đầu già ơi," Isaac hứa hẹn, "Tớ sẽ kiếm cho cậu chiếc mũ râm mát."

Vừa đó  thì  dạ dầy  của  Isaac  càu  nhàu.  "Thôi  được, bụng," anh ta nói, "Tớ sẽ mua cho cậu bữa ăn ngon."

Isaac  trở  lại  cuộc  hành  trình  của  mình.  Năm  phút sau đó, anh ta dừng lại sững sờ. Anh ta nhìn xuống phía trước quần mình và kêu lên, "Này, anh cứng lớn, ai bảo anh chúng ta đã kiếm được số tiền lớn đấy?"

Từng  giác  quan  của  thân  thể  đều  có  thông  minh riêng của nó. Không giác quan nào phải bị cắt xén; từng giác  quan  đều  phải  được  cho  tự  do  một  cách  vui  vẻ. Từng  giác  quan  phải  được  nuôi  dưỡng  trong  tính  sống động  của  nó.  Chỉ  thế  thì  bạn  mới  biết  rằng  mọi  giác quan của bạn tạo ra dàn nhạc, giai điệu lớn.

Nhưng  tôi  hiểu  rắc  rối  của  bạn;  đây  là  rắc  rối  của hầu  hết  mọi  người  trên  thế  giới  này.  Hoặc  là  bạn  kiểm soát hoặc là bạn bắt đầu mê đắm, và bạn không biết cách vẫn còn đích xác ở giữa. Mê đắm cũng có tính phá huỷ. Kìm nén có tính phá huỷ, mê đắm có tính phá huỷ - bởi vì  đây  là  hai  cực  đoan.  Người  này  nhịn  ăn  trong  nhiều ngày; người đó đang cố gắng kiểm soát, kìm nén cơn đói của  mình,  nhu  cầu  của  thân  thể  mình.  Người  khác  ăn quá nhiều, cứ tọng mãi vào.

Tương  truyền  là  Nero  thường  có  bốn  thầy  thuốc điều trị ở quanh mình bởi vì ông ấy là người yêu, người yêu điên cuồng, với thức ăn; ông ấy bị ám ảnh bởi thức ăn. Ông ấy ăn quá nhiều, và công việc của thầy thuốc trị liệu là giúp cho ông ấy nôn ra để cho ông ấy có thể ăn nữa. Và điều này ông ấy làm nhiều lần trong ngày. Bằng
không bạn có thể ăn chỉ một lần thôi, nếu bạn sống trong phần  cổ  xưa  nguyên  thuỷ  của  châu  Phi...  bởi  vì  trong hàng thế kỉ họ đã ăn chỉ một lần, và thế là đủ. Nếu bạn sống ở Ấn Độ bạn sẽ ăn hai lần, nếu bạn sống ở Mĩ năm lần  một  ngày.  Bây  giờ,  đây  là  mê  đắm,  mê  đắm  điên cuồng!  Điều  này  lại  sẽ  làm  đờ  đẫn  giác  quan  của  bạn. Bụng người đó phải đã nổi đoá, thân thể người đó phải đã cảm thấy một loại không lành mạnh.

Người  ta  phải  ở  giữa,  trung  bình  vàng.  Đó  là  giáo huấn của Phật.

Có câu chuyện hay trong đời Phật:

Ông  ấy  tới  Shravasti,  một  trong  những  thành  phố lớn  nhất  vào  thời  đó.  Nó  phải  đã  là  cái  gì  đó  tựa  như Paris của Ấn Độ vào những ngày đó, bởi vì cái đẹp của nó  được  mô  tả  nhiều  thế  trong  các  kinh  sách.  Và  Phật cũng  phải  đã  yêu  mến  thành  phố  này  rất  nhiều,  bởi  vì trong việc thuyết giảng bốn mươi hai năm của mình ông ấy  đã  tới  Shravasti  ít  nhất  hai  mươi  lần;  đó  là  số  lần nhiều  nhất  ông  ấy  đã  tới  thăm  bất  kì  chỗ  nào.  Sarnath ông  ấy  tới  chỉ  một  lần  -  bởi  vì  muỗi.  Sarnath  có  muỗi thực sự to; muỗi Pune không là gì cả, người Pune cũng chưa là gì!

Khi tôi ở cùng một sư Phật giáo ở Sarnath, chúng tôi đã  phải  ngồi  trong  màn  cả  ngày  -  ông  ấy  trong  giường ông  ấy,  tôi  trong  giường  tôi  -  và  chúng  tôi  phải  nói chuyện... Tôi bảo ông ấy, "Đây là lần thăm  đầu tiên và lần cuối cùng. Tôi không quay lại Sarnath nữa đâu."

Ông ấy nói, "Ông biết đấy, bản thân Phật chưa bao giờ tới thăm lần thứ hai."

Tôi đã không biết điều đó. Tôi nói, "Ông kể cho tôi
đi..."

Ông  ấy  nói,  "Vâng,  ông  ấy  đã  tới  đây  chỉ  mỗi  một lần  -  tới  Shravasti  hai  mươi  lần,  Sarnath  chỉ  mỗi  một lần. Lí do là gì?" Và chúng tôi đùa.

Tôi nói, "Lí do là rõ ràng: ông ấy đã không có màn. Ngay chỗ đầu tiên, những con muỗi này phải đã hành hạ ông ấy. Và đây là những con quỉ thực, chẳng phải muỗi đâu - những con rất lớn! Phật đáng thương phải đã trốn biệt!"

Ông ấy chỉ ở lại một ngày ở đó thôi. Shravasti ông ấy đã tới hai mươi lần; ông ấy đã ở hai mươi mùa mưa ở Shravasti.  Bây  giờ  Shravasti  đã  gần  như  biến  mất  rồi; một ngôi làng nhỏ được coi là nơi Shravasti có thời đã ở đó.  Nó  đã  từng  là  một  thành  phố  lớn  -  mười  chục  vạn người - một trong những nơi đẹp nhất trên nước này.

Và vua của Shravasti là Shrona. Ông ấy phải đã yêu cái đẹp; ông ấy đã làm cho thành phố thành đẹp thế - hồ và  những  con  đường  và  cung  điện  đẹp.  Và  ông  ấy  đã mời đủ mọi loại nghệ sĩ, nhạc sĩ, nhà thơ - triều đình ông ấy  đầy  nhưng  người  tài  giỏi.  Ông  ấy  có  những  người đàn bà đẹp nhất quanh mình. Ông ấy sống trong xa hoa hoàn  toàn.  Ngày  của  ông  ấy  được  dành  cho  việc  đi  từ hoan  lạc  này  sang  hoan  lạc  khác.  Một  cách  tự  nhiên, chẳng mấy chốc ông ấy phát chán, mệt mỏi, mòn mỏi.

Và  thế  rồi  Phật  tới.  Ông  ấy  cảm  thấy  chán  cuộc sống,  Shrona  này,  tới  mức  ông  ấy  đã đi  nghe  Phật  -  có thể  ông  ấy  có  cái  gì  đó  để  nói.  Ông  ấy  cảm  thấy  vô nghĩa  thế,  vô  nghĩa  hoàn  toàn  tới  mức  ông  ấy  bắt  đầu suy  tư  về  tự  tử.  Nhìn  Phật  và  cái  đẹp  thiêng  liêng  của Phật, duyên dáng của Phật - và Shrona là một người rất
có khiếu thẩm mĩ - nhìn Phật ông ấy lập tức rơi vào tình yêu với Phật.

Ông ấy đã không trở về cung điện của mình. Ông ấy khoanh  tay  hỏi  Phật,  "Xin  cho  tôi  theo  sannyas.  Điểm đạo cho tôi."

Phật  ngần  ngại  chút  ít  bởi  vì  Phật  biết  mọi  điều  về Shrona  và  cuộc  sống  của  ông  ấy;  sẽ  khó  khăn  cho  ông ấy.  Ông  ấy  có  thể  đã  không  uống  nước  nhiều  năm  rồi; rượu là thứ duy nhất ông ấy hay uống. Ông ấy mê đắm nhiều  thứ  tới  mức  trong  một  khoảnh  khắc  Phật  đâm  ra ngần ngại.

Nhưng Shrona nói, "Đừng ngần ngại. Tôi chán ngán với cuộc sống của mình rồi, tôi bị kết thúc cùng nó! Nếu thầy không cho tôi tính chất sannyas tôi sẽ tự tử - và đó sẽ là trách nhiệm của thầy!"

Quan sát của riêng tôi cũng thế này: rằng một người thực  sự  trở  thành  một  sannyasin  khi  người  đó  đi  tới điểm  chỉ  có  hai  khả  năng:  hoặc  tự  tử  hoặc  tính  chất sannyas.

Phật phải điểm đạo cho ông ấy ngay lập tức, bởi vì Phật  không  muốn  chịu  trách  nhiệm  cho  việc  tự  tử  của ông ấy. Nhưng điều Phật đã không trông đợi bắt đầu xảy ra. Shrona đã trở thành chính cái đối lập với điều ông ấy đã  từng  là  từ  trước  tới  giờ.  Mãi  cho  tới  giờ  ông  ấy  đã từng tuyệt đối mê đắm trong mọi thứ, trong mọi thứ có thể.  Bây  giờ  ông  ấy  trở  thành  nhà  khổ  hạnh  lớn,  nhiều tới  mức  ông  ấy  bắt  đầu  hành  hạ  thân  thể  mình,  ông  ấy trở thành kẻ tự  bạo.  Ông ấy nằm trên gai, ông ấy đứng trong  ánh  mặt  trời  nóng  bỏng.  Ông  ấy  không  sống  như các  sannyasin  khác  vẫn  sống  -  ôn  hoà,  cân  bằng,  cuộc sống của trung bình vàng. Không, ông ấy đã đi sang cực
đoan kia. Trong vòng sáu tháng người ta không thể nào nhận ra được ông ấy, ông ấy đã trở thành gầy nhom thế, đen sạm thế. Ông ấy đã là một người đẹp; ông ấy đã trở thành   xấu.   Ông   ấy   đã   bỏ   đói   bản   thân   mình.   Các sannyasin của Phật thường ăn một lần một ngày còn ông ấy  thường  ăn  ba  lần  một  tuần,  và  điều  đó  nữa,  cũng  ít thế!

Chuyện  xảy  ra:  mọi  người  có  thể  đi  sang  cực  đoan rất dễ dàng. Tâm trí sống trong cực đoan - từ cực đoan này người ta có thể nhảy sang cực đoan kia rất dễ dàng. Điều khó khăn nhất là vẫn còn ở giữa, bởi vì để ở giữa bạn sẽ cần nhận biết. Đi từ cực đoan này sang cực đoan khác  bạn  không  cần  nhận  biết.  Bạn  đã  vô  ý  thức  trước đây như một kẻ mê đắm, bây giờ bạn vô ý thức như một kẻ khổ hạnh lớn. Ban đầu bạn tọng vào mình bằng thức ăn và bạn vô ý thức, bây giờ bạn bỏ đói bản thân mình và bạn vô ý thức.

Con người của ý thức đứng ở giữa: không quá nhiều không quá ít. Người đó bao giờ cũng cho thân thể điều được cần, cho tâm trí điều được cần. Cuộc đời ông ấy có phẩm  chất  rất,  rất  nhịp  điệu  cho  điều  đó.  Ông  ấy  đáp ứng  cho  các  yêu  cầu  của  mình  rất  có  ý  thức,  có  trách nhiệm, nhưng ông ấy không đi vào theo cách thức điên rồ thế này thế nọ.

Sau sáu tháng Phật phải đi tới ông ấy. Shrona mang vết  thương  trên  khắp  thân  thể  bởi  vì  ông  ấy  nằm  trên gai.  Ông  ấy  sặc  mùi  vì  ông  ấy  thôi  không  tắm;  ông  ấy nghĩ điều đó cũng là xa hoa...

Ở  Ấn  Độ,  sư  Jaina  không  tắm  đâu,  họ  không  đánh răng,  bởi  vì  điều  đó  bị  coi  là  quá  vật  chất  -  bạn  đang trang  điểm  cho  thân  thể.  Rất  khó  nói  với  sư  Jaina.  Họ thường  tới  tôi  trước,  nhưng  may  mắn  là  họ  không  còn
tới  đây  nữa.  Khó  nói  chuyện  với  họ  thế  bởi  vì  mùi  hơi thở  của  họ  đơn  giản  không  thể  nào  tin  được,  mùi  thân thể họ không thể nào chịu được! Nhưng điều đó lại được coi là từ bỏ lớn lao.

Phật  đã  tới  thăm  Shrona.  Ông  ấy  bị  ốm,  với  vết thương trên khắp thân thể, gần chết. Phật hỏi ông ấy một câu hỏi: Phật nói, "Shrona, ta đã tới để hỏi ông một câu hỏi.  Ta  nghe  nói  rằng  khi  ông  còn  là  vua  ông  thường chơi đàn sitar hay lắm. Ông là người yêu vĩ đại với đàn sitar và ông đã chơi cả đời mình."

Shrona nói, "Vâng, điều đó đúng."

Phật  hỏi  ông  ấy,  "Vậy  ta  tới  hỏi  ông  một  điều:  nếu dây đàn sitar quá chùng, sẽ có nhạc nào không?"

Shrona  nói,  "Không,  làm  sao  có  thể  có  nhạc  nào
được? Nếu dây quá chùng, nhạc không thể được tạo ra."

Phật  nói,  "Thế  nếu  dây  quá  căng,  sẽ  có  nhạc  nào không?"

Shrona  nói,  "Không,  điều  đó  nữa  cũng  không  thể được. Nếu dây quá căng, chúng sẽ đứt."

Phật nói, "Thế thì nói cho ta, khi nào nhạc là có thể
có?"

Shrona nói, "Có một điểm đích xác ở giữa khi thầy không thể nói dây là chùng và thầy không thể nói dây là căng. Đó là nghệ thuật lớn để đưa dây tới điểm giữa đó - đích  xác  ở  giữa,  không  nghiêng  sang  bên  này  không nghiêng sang bên kia; không nghiêng chút nào, đích xác ở giữa."

Phật  đứng  dậy  và  ông  ấy  nói,  "Shrona,  ta  chẳng  có gì khác để nói cả. Ta chỉ tới để nhắc ông rằng cuộc sống tuân theo cùng luật đó. Hãy ở giữa đi. Ông đã chuyển từ
cuộc sống quá chùng sang cuộc sống quá căng rồi. Đó là lí do tại sao ông lại không đạt tới âm nhạc có tên là niết bàn, âm nhạc có tên là thiền."

Prem Sohan, chỗ đích xác ở giữa đó không thể được tìm  thấy  mà  không  có  nhận  biết.  Và  đừng  nói,  "Liệu quan sát và nhận biết mọi thứ có đó có tác dụng không?"

Vâng,  nó  là  tất  cả  đấy.  Nó  còn  nhiều  hơn  bạn  cần, nhiều hơn bạn sẽ cần. Nó sẽ hoàn thành mọi nhu cầu của bạn. Nó sẽ dạy bạn cách không kìm nén và cách không mê đắm. Nó sẽ làm cho bạn tỉnh táo tới mức bạn sẽ chỉ là  nhân  chứng.  Và  khi  người  ta  chỉ  là  nhân  chứng  của giác  quan  của  mình,  người  ta  tận  hưởng  và  vậy  mà người ta vẫn còn ở trên. Người ta trở thành lá sen, trong nước và vậy mà không bị dính nước.

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa Thầy kính yêu,

Tôi  là  một  người  rất  hay  ghen,  đặc  biệt  khi  có  liên quan tới vợ tôi. Ngay cả việc cô ấy nhìn bất kì ai, tôi cũng trở nên phát rồ. Tôi phải làm gì đây?

Gyaneshwar, điều đó  chẳng liên quan gì tới vợ bạn cả.  Nếu  vợ  không  có  đó  bạn  sẽ  vẫn  ghen  về  cái  gì  đó khác.

Bao  giờ  cũng  nhớ:  đừng  quá  quan  tâm  tới  nguyên nhân bên ngoài, bởi vì nguyên nhân không ở bên ngoài
bạn. Bên ngoài chỉ là cái cớ; nguyên nhân là ở bên trong bạn.  Bạn  tràn  đầy  ghen;  vợ  đơn  giản  vận  hành  như  cái cớ. Đừng quá lo nghĩ về cái cớ, bởi vì điều đó là phí thời gian.  Nhìn  vào  bên  trong  bản  thân  mình:  tại  sao  bạn ghen?

Ghen  nghĩa  là  bản  ngã,  ghen  nghĩa  là  vô  ý  thức. Ghen  nghĩa  là  thậm  chí  bạn  đã  không  biết  tới  một khoảnh  khắc  của  vui  vẻ  và  phúc  lạc;  bạn  đang  sống trong khổ. Ghen là sản phẩm phụ của khổ, bản ngã, vô ý thức.

Quên mọi chuyện về vợ đi; bằng không bạn sẽ vẫn còn bận tâm về vợ, và đó là cách trốn khỏi nguyên nhân thực.  Nguyên  nhân  thực  bao  giờ  cũng  ở  bên  trong.  Và không chỉ về ghen, nhớ lấy, về mọi vấn đề - tham lam...

Ai đó tới tôi và nói, "Tôi rất tham tiền. Làm sao tôi có  thể  gạt  bỏ  việc  tham  tiền  này  được?"  Vấn  đề  không phải  là  tiền.  Tham  là  tham.  Nếu  bạn  gạt  bỏ  tiền  bạn  sẽ trở nên tham Thượng đế; tham sẽ vẫn có đó.

Cái  đêm  Jesus  nói  lời  tạm  biệt  với  đệ  tử  của  mình, một  trong  các  đệ  tử  hỏi  ông  ấy,  "Thưa  Chúa,  ngài  sắp rời bỏ chúng tôi. Có một câu hỏi, và nó ở trong tâm trí của mọi đệ tử của ngài. Trong vương quốc của Thượng đế  ngài  sẽ  ngồi  bên  phải  bản  thân  Thượng  đế  -  hiển nhiên, ngài sẽ ở bên phải Thượng đế. Và ai sẽ ngồi cạnh ngài? Trong số mười hai người chúng tôi, ai sẽ là người thứ  hai  sau  ngài? Đó  là điều  quan  trọng  nhất  trong  đầu chúng  tôi.  Xin  nói  điều  gì  đó  về  nó;  bằng  không,  một khi  ngài  đi  mất  rồi  chúng  tôi  sẽ  không  thể  nào  quyết định được và chúng tôi sẽ cãi nhau và đánh nhau về điều đó."

Bây giờ, đây là ghen tị. Bây giờ, Jesus có loại đệ tử nào? Cứ như quan sát của tôi, Jesus không thật may mắn về đệ tử của ông ấy. Phật may mắn hơn nhiều. Trong cả đời Phật chưa bao giờ có đệ tử nào hỏi câu hỏi ngu xuẩn thế. Và đây là các tông đồ, mười hai tông đồ - những sứ giả của ông ấy cho thế giới!

Nhớ lấy, nếu tham lam bị vứt bỏ đối với tiền, ngay lập tức nó sẽ lấy đối thể khác, nó sẽ trở nên được hội tụ vào cái gì đó khác. Cho nên điều đầu tiên phải nhớ: vấn đề  không  liên  quan  gì  tới  vợ  bạn,  nó  có  cái  gì  đó  liên quan  tới  bản  thân  bạn.  Quên  về  vợ  hoàn  toàn  đi,  để  cô ấy ở bên ngoài vấn đề này. Cô ấy không phải là vấn đề, bạn là vấn đề! Nhận trách nhiệm đi, và thế thì mọi sự bắt đầu thay đổi.

Nếu  bạn  nhận  trách  nhiệm,  nếu  bạn  nghĩ,  "Mình chịu trách nhiệm, không ai khác," bạn sẽ không giận vợ đâu. Bạn sẽ không đấu tranh và cằn nhằn, bạn sẽ không cáu  kỉnh  với  cô  ấy.  Bạn  sẽ  bắt  đầu  nhìn  ngày  một  sâu hơn.  Và  trong  chính  việc  tìm  kiếm  đó  bạn  sẽ  trở  nên nhận biết. Đó là điều nhận biết là gì, đó là cách người ta trở nên nhận biết.

Và  khi  bạn  đầy  nhận  biết  về  ghen  của  mình  bạn  sẽ ngạc nhiên, bạn trong kinh ngạc: khi bạn đầy nhận biết về nó, nó biến mất. Nó đơn giản biến mất, không để lại ngay cả một dấu vết đằng sau nó.

Hai người đàn ông đã có đủ thứ của thế giới cho nên họ quyết định bỏ lại vợ, con và công việc để tìm an bình và yên tĩnh nơi hoang dã. Họ dừng để lấy đồ cung cấp ở cửa hàng đồ thể thao do một ông già khôn ngoan sở hữu.

"Lấy  cái  này  đi,"  ông  chủ  tiệm  già  nói  với  những người  từ  bỏ  khi  ông  ấy  trao  cho  họ  một  tấm  biển  lót bằng da chồn, với một khe nhỏ cắt ra ở giữa cũng được lót bằng da.

"Không  còn  cách  nào  đâu!"  những  người  đàn  ông kêu lên. "Chúng tôi biết tấm biển đó dùng để làm gì và tôi  bảo  ông  chúng  tôi  đã  chán  với  cái  loại  đồ  đó  mãi mãi!"

Nhưng  ông  già  khôn  ngoan  vẫn  tuồn  tấm  biển  đó vào một trong các túi trong khi họ không nhìn, và những người đàn ông ra đi.

Ba  năm  sau  một  trong  những  người  đàn  ông  quay trở lại cửa hàng thể thao của ông già.

"Nào, xin chào!" ông chủ tiệm kêu lên. "Đối tác của anh đâu rồi?"

"Chết rồi," người sống sót trở về nói. "Có chuyện gì vậy?"

"Tôi bắn anh ta rồi." "Nhưng tại sao?"

"Thế này," người đàn ông nói, "tôi bắt được anh ta ở
trên giường với cái bảng của tôi."

Đấy  không  phải  vấn  đề  về  vợ  -  ngay  cả  tấm  bảng cũng  có  tác  dụng:  "Bảng  của  tôi!..."  Đấy  là  vấn  đề  của bản ngã, và bản ngã tồn tại chỉ khi bạn sống trong vô ý thức,  trong  bóng  tối.  Bản  ngã  chỉ  tồn  tại  trong  đêm  tối của linh hồn.

Đem  chút  ánh  sáng  vào  bên  trong  đi.  Thiền  chút  ít đi. Ngồi im lặng, không làm gì, nhìn vào trong. Lúc ban đầu bạn sẽ chỉ thấy rác rưởi. Đừng lo - cứ nhìn đi. Trong vòng ba tới chín tháng rác rưởi sẽ mất đi, và im lặng sẽ bắt đầu choàng lên bạn và tĩnh lặng sẽ nảy sinh.

Trong  tĩnh  lặng  đó  bạn  sẽ trở nên  nhận  biết  về bản thân mình và về cái toàn thể bao quanh bạn. Trạng thái đó là samadhi, và biết nó là biết tất cả, là nó là là tất cả.

Đủ cho hôm nay.

9.      Thức tỉnh với luật

Người đi trần trụi,
với tóc rối, bùn bắn,
người nhịn ăn và ngủ trên đất
và bôi bẩn thân mình bằng tro

và ngồi trong thiền vô tận -
chừng nào người đó chưa tự do với hoài nghi,

người đó sẽ không tìm thấy tự do.

Nhưng người sống thuần khiết và tự tin

trong tĩnh lặng và đức hạnh,
người không gây hại hay tổn thương hay trách móc,
cho dù người đó mặc quần áo đẹp,
chừng nào người đó cũng có niềm tin
người đó là người tìm kiếm đúng.

Ngựa quí hiếm khi cảm thấy cái chạm của roi.

Ai có đó trong thế giới này mà không chê được?

Thì giống như ngựa quí

khéo léo dưới roi,
bùng cháy và nhanh nhẹn.

tin tưởng, thiền, thấy.

vô hại, vô chê trách.

thức tỉnh theo luật.

và từ mọi buồn rầu tự giải phóng mình.

Nông dân đào kênh dẫn nước cho đất.

Người gài tên chuốt mũi tên.

Thợ mộc chỉnh gỗ.

Và người trí huệ làm chủ bản thân mình.

Phật Gautama không có triết lí sống. Ông ấy không phải là triết gia chút nào. Ông ấy là con người của sáng suốt,  ông  ấy  trí  huệ;  ông  ấy  biết  cách  nhìn  vào  cuộc sống,  vào  thực  tại.  Ông  ấy  có  cách  nhìn  nhưng  không phải là triết lí sống. Ông ấy có cách sống nhưng không có triết lí sống.

Triết  lí  sống  là  cái  thay  thế  giả  tạo  -  nó  đang  né tránh biến đổi của bản thể bạn. Bạn có thể học những từ hay,  hệ  thống  tư  tưởng,  ý  thức  hệ,  và  bạn  có  thể  trở thành  bị  choán  nhiều  trong  chúng  tới  mức  bạn  có  thể quên toàn bộ rằng bạn thậm chí không biết tới bản thân mình, rằng bạn không biết cách nhìn thấy bạn mù, rằng bạn  đã  không  có  khả  năng  tạo  ra  ánh  sáng  trong  tim mình, rằng ngọn lửa bị thiếu, rằng bạn đang sống trong bóng tối sâu sắc; rằng cuộc sống của bạn có thể rất tinh vi, có văn hoá, nhưng nó không phải là cuộc sống thực. Bạn sống trên bề mặt; bạn không biết chiều sâu của nó và chiều cao của nó. Nó có cả thung lũng sâu và những đỉnh cao, nhưng để đạt tới những chiều sâu đó và chiều cao đó bạn sẽ phải đi qua quá trình giả kim thuật.

Phật là nhà giả kim thuật. Ông ấy chỉ cho bạn cách biến đổi năng lượng của bạn từ trung tâm thấp nhất tới trung  tâm  cao  nhất  của  việc  vận  hành,  từ  bùn  tới  hoa sen, từ kim loại cơ sở hơn thành vàng, từ đá thành kim cương. Ông ấy là nhà khoa học của bên trong. Cách tiếp cận  của  ông  ấy  hoàn  toàn  khoa  học,  không  triết  lí  chút nào.

Đó là lí do tại sao ông ấy lại không khớp với tâm trí Ấn Độ; tâm trí Ấn Độ quá triết lí. Tâm trí Ấn Độ đã học quá  nhiều  biệt  ngữ,  nó  đã trở thành  rất  khéo  trong  việc chẻ  sợi  tóc.  Phật  không  quan  tâm  tới  mọi  cái  vô  nghĩa đó. Ông ấy đi thẳng vào vấn đề.

Vấn  đề  là  ở  chỗ  chúng  ta  đang  sống  với  bóng  tối trong  trái  tim  -  làm  sao  biến  đổi  bóng  tối  này  thành  sự chói  sáng?  Chúng  ta  có  tiềm  năng,  nhưng  chúng  ta không biết cách thay đổi nó trong thực tại. Phật rất thực dụng, rất thực tế, người đầu tiên thực sự thực chứng về thế giới bên trong, về tính chủ thể, về tính nội tâm. Mọi người  rất  quan  tâm  tới  triết  lí  sống.  Nếu  họ  không  có một triết lí họ cảm thấy dường như họ bị mất cái gì đó. Mọi  người  quan  tâm  tới  những  từ  rởm  bởi  vì  chúng chẳng tốn kém gì cả. Bạn có thể là người Hindu, bạn có thể đọc Vedas và Gita và Upanishads, và bạn có thể trở thành rất hiểu biết. Bạn có thể trở thành con vẹt lớn, bạn có thể trở thành bác học, học giả lớn, bạn có thể nói về những điều lớn lao trong hàng giờ, nhưng cuộc sống của bạn sẽ vẫn còn bình thường - nó sẽ không có việc động chạm nào của cõi bên kia.

Bạn có thể là người Mô ha mét giáo hay Ki tô giáo - có  hàng  trăm  ý  thức  hệ  trên  thế  giới  -  bạn  có  thể  là người  Cơ  đốc  giáo  hay  người  cộng  sản.  Không  thành vấn  đề  điều  bạn  tin  vào.  Điều  thực  sự  thành  vấn  đề  là:

bạn có khả năng thấy không? Bạn có mắt để thấy bí ẩn của sự tồn tại không? Bạn có trái tim để cảm thấy điều kì  diệu  của  nó  không?  Bạn  có  cởi  mở,  sẵn  có,  mong manh cho cái  không biết không? Và khi cái không biết vẫy gọi, bạn có đủ dũng cảm để đi vào trong biển chưa thám hiểm không, không biết điều gì sẽ xảy ra tiếp? Bạn có kiểu dũng cảm đó không?

Goldberg có cảm giác mơ hồ rằng cái gì đó bị thiếu trong cuộc sống của mình. Một đêm anh ta đặc biết chán nản và nói với vợ mình về khao khát của mình về cái gì đó.

"Nhưng Sam này," cô vợ anh ta tái đảm bảo, "anh có mọi thứ rồi!"

"Anh  biết,  anh  biết!  Nhưng  anh  không  có  triết  lí sống - anh muốn cái đó."

"Anh  Sam  này,  anh  muốn cái đó  để làm gì? Chẳng hàng xóm nào có một cái."

Nhưng đó thực sự là vấn đề - hàng xóm có. Ai đó là người  Hindu,  ai  đó  là  người  Mô  ha  mét  giáo,  ai  đó  là người Ki tô giáo, ai đó là người Do Thái, ai đó là người cộng sản; ai đó nói về Das Kapital và ai đó nói về Gita và  ai  đó  nói  về  Koran,  và  bạn  bắt  đầu  cảm  thấy  dường như  bạn  thiếu  cái  gì  đó  bởi  vì  bạn  không  thể  nói  về những điều lớn lao. Bạn bắt đầu cảm thấy những người này phải biết mọi điều họ đang nói tới. Họ chẳng biết gì. Họ mù như bạn, hay có thể họ còn mù hơn bạn. Ít nhất bạn còn tự do với các triết lí - đó là một trong những cản trở cơ bản cho việc thấy.

Điều đầu tiên cần hiểu về Phật và cách tiếp cận của ông  ấy  là  ở  chỗ  ông  ấy  không  cho  bạn  giáo  lí.  Ông  ấy chắc chắn muốn cho bạn khoa học - ông ấy không quan tâm chút nào tới việc làm cho tâm trí bạn phức tạp hơn. Ông  ấy  muốn  bạn  vứt  bỏ  tâm  trí.  Phức  tạp  hay  không phức tạp, tâm trí là khối chắn, nó cản trở. Vô trí là khả năng để thấy; tâm trí là khả năng để tin, nhưng nó không phải là khả năng để thấy.

Do  đó  Phật  đã  cho  thiền  một  nghĩa  hoàn  toàn  mới. Trước  ông  ấy,  thiền  là  tập  trung  lúc  ban  đầu  và  suy  tư vào  lúc  cuối.  Nhưng  tập  trung  và  suy  tư  cả  hai  đều  là một phần của tâm trí; tâm trí có thể chơi những trò chơi này giỏi một cách hoàn hảo. Tâm trí rất quan tâm tới tập trung bởi vì qua đó, nó trở nên mạnh hơn. Tập trung là việc nuôi dưỡng. Và tâm trí quan tâm vô cùng tới suy tư nữa,  bởi  vì  qua  suy  tư,  thức  ăn  tinh  hơn,  chất  nuôi dưỡng tinh hơn, trở thành sẵn có.

Nếu bạn tập trung bạn có thể trở thành nhà khoa học của  thế  giới  khách  quan;  nếu  bạn  suy  tư  bạn  trở  thành triết gia lớn. Nhưng chừng nào bạn còn chưa biết thiền là  gì  thì  bạn  sẽ  không  bao  giờ  là  nhà  huyền  môn;  và không là nhà huyền môn, bạn  sẽ bỏ lỡ tất  cả - toàn thể cuộc sống của bạn sẽ là sự cực kì phí hoài.

Những lời kinh này cực kì quan trọng. Ở vài chỗ lời dịch  không  chính  xác,  nhưng  về  toàn  thể  nó  cho  bạn điều  bản  chất.  Bất  kì  khi  nào  tôi  thấy  nó  không  chính xác  tôi  sẽ  nhắc  bạn.  Những  chỗ  không  chính  xác  này nhất định xảy ra - bởi vì ở phương Tây không ai đã nói như  Phật;  do  đó  không  ngôn  ngữ  phương  Tây  nào  có khả năng dịch Phật chính xác, thích hợp.

Jesus  là  vị  phật,  nhưng  cách  nói  của  ông  ấy  không phải  là  cách  nói  của  Phật.  Jesus  nói  cứ  dường  như  ông
ấy  nói  cho  trẻ  con  trường  tiểu  học  -  và  đó  đích  xác  là hoàn cảnh. Những người ông ấy nói tới đều thực sự là ở giai  đoạn  của  những  người  mới,  mới  bắt  đầu.  Ông  ấy phải dùng ngụ ngôn, biểu dụ. Ông ấy phải dùng các câu lấy  con  người  làm  trung  tâm:  vương  quốc  của  Thượng đế - không có Thượng đế và không có vương quốc. Và Jesus  biết  điều  đó  chứ!  -  nhưng  ông  ấy  phải  nói  bằng những lời mà mọi người có thể hiểu được.

Mọi  người  có  thể  hiểu  vua  -  thế  thì  Thượng  đế  là vua vĩ đại nhất. Nhưng khác biệt là về lượng, không về chất.  Vua  có  vương  quốc;  do  đó  Thượng  đế,  vị  vua  vĩ đại nhất, phải có vương quốc vĩ đại nhất. Nhưng lần nữa khác biệt là về lượng, không về chất. Và bởi vì nó không phải  về  chất  nên  nó  làm  lỡ  toàn  thể  vấn  đề,  nó  làm  lỡ mục tiêu.

Thượng đế không phải là người mà là sự hiện diện. Và Thượng đế không có vương quốc bởi vì Thượng đế là sự hiện diện bao trùm của cuộc sống, của cái đẹp, của âm nhạc, của thơ ca. Ngài lan toả khắp mọi không gian; ngài  không  tách  rời  khỏi  nó.  Ngài  không  là  đấng  sáng tạo,  ngài  là  chính  hiện  tượng  bản  thân  việc  sáng  tạo. Nhưng Jesus không thể nói được theo cách đó - Phật có thể.

Phật  đang  nói  cho  những  người  rất  cổ  đại,  cho những người rất quen thuộc với những tầm với cao hơn - ngay  cả  họ  cũng  không  có  khả  năng  hiểu.  Jesus  phải dùng  ngôn  ngữ  có  thể  được  hiểu.  Và  Jesus  là  con  ông thợ mộc; bản thân ông ấy biết ngôn ngữ của thường dân. Phật xuất thân từ gia đình hoàng gia, là con của vua - rất phức  tạp  -  biết  tất  cả  về  triết  học  và  chán  ngán  với  nó; biết  mọi  chuyện  ngụ  ngôn  hay,  chuyện  kể,  huyền  thoại hay và đã được kết thúc với mọi cái đó. Ông ấy đã thấy
qua  chúng,  rằng  chúng  giữ  mọi  người  bận  bịu  nhưng chúng  không  làm  biến  đổi  họ.  Ông  ấy  đã  vứt  bỏ  tất  cả nhưng cái không bản chất; ông ấy nói chỉ về cái rất bản chất.  Ông  ấy  là  người  rất  vắn  tắt  nữa:  ông ấy  sẽ không dùng một từ quá mức được cần tới. Trừ phi nó tuyệt đối được cần tới - chỉ thế thì ông ấy mới dùng nó.

Và  tất  nhiên,  ông  ấy  đã  đổi  nghĩa  của  từ;  điều  đó bao  giờ  cũng  xảy  ra  khi  vị  phật,  người  đã  thức  tỉnh, dùng  từ.  Ông  ấy  cho  mầu  sắc  mới,  sắc  thái  mới,  nghĩa mới cho những từ cổ. Phật đã biến đổi từ 'thiền'. Thiền bao giờ cũng đã là cái gì đó của tâm trí, và Phật đã đem tới  phẩm  chất  mới,  hoàn  toàn  mới  thế,  đối  lập  hẳn  với nghĩa cũ: ông ấy nói, thiền nghĩa là trạng thái của vô trí. Nó không phải là tập trung, nó không phải là suy tư. Nó không   phải   là   suy   nghĩ,   nó   không   phải   là   nghĩ   về Thượng đế. Nó thậm chí không phải là lời cầu nguyện - bởi vì suy nghĩ là của cái đầu, trí tuệ; lời cầu nguyện là xúc  cảm.  Đó  là  mặt  kia  của  cái  đầu,  không  thật  xa  xôi khỏi  nó;  ngôn  ngữ  khác  được  dùng  bởi  phần  khác  của cái đầu.

Bây  giờ  các  nhà  khoa  học  đồng  ý  về  điều  đó,  rằng cái đầu có hai bán cầu. Bán cầu trái nói ngôn ngữ của trí tuệ,  logic,  số  học;  còn  bán  cầu  phải  nói  ngôn  ngữ  của xúc động,  tình  cảm,  cảm  giác.  Nhưng  cả hai  đều  là  hai bên của cùng một cái đầu.

Phật  là  người  đầu  tiên  chỉ  ra  điều  này:  rằng  tập trung,  suy  tư,  thuộc vào một  bên  của  đầu,  bán  cầu  trái; và cầu nguyện, thành tâm, chúng thuộc về bán cầu phải. Nhưng cả hai đều là một bên của đầu, và người tìm kiếm đúng phải vượt ra ngoài đầu; người đó phải siêu việt lên trên nhị nguyên của đầu, sự phân chia của đầu. Chỉ khi
bạn siêu việt lên trên việc phân chia thì bạn mới có thể đi tới cái một.

Do  đó,  ông  ấy  đem  một  nghĩa  hoàn  toàn  mới  cho thiền, cho dhyana. Ông ấy làm nó ngụ ý trạng thái vô trí. Bạn  sẽ  thường  xuyên  phải  nhớ  tới  điều  đó.  Bất  kì  chỗ nào từ ‘thiền’ được dùng, nhớ lấy, Phật ngụ ý vô trí.

Điều  thứ  hai:  bất  kì  chỗ  nào  bạn  bắt  gặp  từ  'tin tưởng', thận trọng vào. Phật chưa bao giờ ngụ ý điều bạn ngụ  ý  bởi  từ  'tin  tưởng'.  Từ  của  ông  ấy  là  shraddha. Shraddha không có nghĩa tin tưởng, nó thậm chí không có  nghĩa  đức  tin;  nó  ngụ  ý  tin  cậy,  điều  là  hiện  tượng hoàn toàn khác.

Shraddha nghĩa là trạng thái của tin cậy toàn bộ. Tin tưởng không phải là tin cậy toàn bộ; hoài nghi vẫn còn trong nó, bị kìm nén. Tin tưởng là cái vỏ  che đậy.  Bạn hoài nghi nhưng bạn đã che đậy nó bằng cái chăn, bằng tin tưởng. Bạn sợ hoài nghi. Hoài nghi quấy rối, cho nên bạn  níu  bám  lấy  tin  tưởng,  nhưng  tin  tưởng  không  bao giờ có thể đưa bạn vượt ra ngoài hoài nghi.

Tin  tưởng  là  hoài  nghi  đứng  trên  đầu  nó,  đứng  lộn ngược, có vậy thôi. Người hoài nghi hoài nghi, người tin tưởng tin tưởng, nhưng cả hai đều mù quáng. Họ ở trong cùng  một  con  thuyền,  có  thể  ngồi  xoay  lưng  lại  nhau, nhưng  trong  cùng  một  con  thuyền.  Do  đó  người  tin tưởng bao giờ cũng sợ ai đó khêu gợi cái hoài nghi của mình ra, còn người hoài nghi bao giờ cũng cảnh giác để không ai thuyết phục được mình về bất kì tin tưởng nào. Họ cả hai đều vướng víu vào nhau.

Tin cậy là gì? Tin cậy là đi vượt ra ngoài hoài nghi và tin tưởng. Tin tưởng bao giờ cũng ở trong một ý niệm nào đó; tin cậy bao giờ cũng ở trong cái đang hiện hữu -
không ở trong ý niệm mà trong bản thân sự tồn tại, bên trong  và  bên  ngoài.  Và  giữa  tin  tưởng  và  tin  cậy  có  từ khác, 'đức tin' - cảnh giác với từ đó nữa. Phật chưa bao giờ ngụ ý đức tin khi ông ấy dùng shraddha, và ông ấy bao giờ cũng dùng shraddha. Đức tin là ở giữa: tin tưởng vào một ý niệm, đức tin vào một người, còn tin cậy vào bản  thân  sự  tồn  tại.  Phật chưa  bao  giờ muốn  bạn  mang đức tin bởi vì đức tin tạo ra cuồng tín, đức tin tạo ra thần kinh.

Mới  đêm  hôm  nọ,  một  thanh  nữ  tới  để  nhận  tính chất sannyas. Cách thức cô ấy tiếp cận tới tôi làm tôi trở nên  nhận  biết  rằng  cô  ấy  thần  kinh.  Nhưng  tôi  không bao  giờ  nói  không  với  bất  kì  ai.  Ai  mà  biết  được,  bao giờ  cũng  có  khả  năng  -  người  ta  không  bao  giờ  có  thể nói  được  -  rằng  người  thần  kinh  có  thể  trở  nên  bình thường.  Và  ít  nhất,  nếu  cô  ấy  sẵn  lòng  nhận  tính  chất sannyas, cô ấy vẫn có tri giác nào đó còn lại; có thể cô ấy được giúp đỡ.

Tôi có thể thấy điều đó sẽ là khó khăn - cách cô ấy tới, cách cô ấy ngồi... Và cuối cùng, khi tôi gọi cô ấy tới gần  tôi,  cô  ấy  từ  chối  tới  gần.  Cô  ấy  đứng  dậy  hai  tay giơ  lên  và  nói,  "Tôi  là  Jesus  Christ!"  Tôi  chẳng  nói  gì với cô ấy cả, mặc dầu tôi muốn nói, "Vậy, anh già, anh quay  lại  rồi!  Anh  đã  quên  điều  đã  xảy  ra  lần  trước  rồi sao? Có thể đó là lí do tại sao anh đã tới dưới dạng đàn bà  lần  này."  Và  với  việc  công  bố  rằng  cô  ấy  là  Jesus Christ, cô ấy đi mất.

Đức tin tạo ra những kiểu thần kinh này. Ki tô giáo có nhiều người thần kinh, bởi vì toàn thể ý niệm lệ thuộc vào đức tin: "Tin vào Jesus Christ, có đức tin vào ngài! Ngài  sẽ  cứu  ông!"  -  cứ  dường  như  ông  ấy  chịu  trách nhiệm  cho  cảnh  nô  lệ  của  bạn!  Ông  ấy  có  thể  cứu  bạn
chỉ nếu ông ấy đã đưa bạn vào tù; bằng không, làm sao ông ấy có thể cứu bạn được? Ông ấy là cứu tinh và bạn là  kẻ  được  cứu;  ông  ấy  là  người  chăn  chiên  và  bạn  là con chiên. Bạn không thấy cái vô nhân phẩm được bao hàm  trong  đó  sao?  Bạn  trở  thành  cừu.  Mọi  tôn  giáo,  ít hay nhiều, đều đã làm điều này. Nếu bạn tin vào người, bạn  sẽ  bị  thu  thành  cừu  -  bạn  sẽ  không  là  con  người. Tính  người  của  bạn  bị  phá  huỷ.  Bạn  bị  cầm  tù  trong những  nhà  tù  rất  tinh  vi,  vô  hình.  Bạn  không  thể  thấy được chúng, chúng trong suốt.

Phật nói: Là ánh sáng lên chính mình. Đừng tin vào người, đừng tin vào ý thức hệ. Và khi bạn không tin vào bất kì ý thức hệ nào, và bạn không tin vào bất kì người nào, tin cậy lớn lao bùng nổ, tin cậy vào bản thân sự tồn tại - vào cây cối, vào tảng đá, vào mọi người, vào các vì sao, dòng sông, núi non, vào mọi thứ đang hiện hữu. Tất nhiên,  chư  phật  là  một  phần  của  nó,  nhưng  bạn  không tin  vào  Phật  nói  riêng.  Bạn  đơn  giản  tin  vào  sự  tồn  tại. Bạn tin vào hương thơm của Jesus. Nhưng tin tưởng này không  bắt  rễ  vào  bất  kì  quan  niệm  nào.  Thực  ra,  nó  là cái gì đó chủ thể, nó chẳng có liên quan gì tới bất kì đối thể nào.

Nếu  bạn  tin  vào  Jesus  bạn  không  thể  tin  được  vào Krishna.  Nếu  bạn  tin  vào  Krishna  bạn  không  thể  tin được vào Mahavira. Một cách tự nhiên, nếu bạn tin vào người này bạn phải không tin vào mọi người khác. Đó là cách  tin  tưởng  chia  rẽ  mọi  người.  Và  toàn  thể  lịch  sử đầy những tắm máu, sát hại, tàn sát. Nó đầy máu và bạo hành nhân danh tôn giáo, bởi vì bạn đã được bảo tin vào người này chống lại mọi người khác.

Tin  cậy  là  hoàn  toàn  khác.  Nếu  bạn  tin  cậy  sự  tồn tại... sự tồn tại ngụ ý Jesus cũng nhiều như Krishna, như

Phật, như Zarathustra. Họ tất cả đều là một phần của nó. Và bạn không chỉ tin cậy vào chư phật, bạn tin cậy vào người thường bao quanh bạn nữa; không chỉ vào người mà  cả  con  vật,  cây  cối,  đất  đá.  Vấn  đề  không  phải  là điều bạn tin cậy - đối thể trở thành không liên quan. Bạn đơn giản có trái tim tin cậy, tin cậy lớn lao rằng chúng ta thuộc  vào  sự  tồn  tại  này,  chúng  ta  là  một  phần  của  sự tồn  tại  huyền  bí  này,  rằng  sự  tồn  tại  không  thể  không thân  thiện  với  chúng  ta  được.  Nó  đã  cho  sinh  thành  ra chúng ta, và làm sao người mẹ có thể không thân thiện được?

Đây là nghĩa hoàn toàn khác của tin cậy. Nó không tin  tưởng  cũng  không  đức  tin.  Nhớ  hai  từ  này  bởi  vì chúng cứ bị dịch sai hoài.

Lời kinh:

Người đi trần trụi, với tóc rối, bùn bắn,
người nhịn ăn và ngủ trên đất và bôi bẩn thân mình bằng tro và ngồi trong thiền vô tận -
chừng nào người đó chưa tự do với hoài nghi, người đó sẽ không tìm thấy tự do.

Những  người  này  -  người  đi  trần  trụi,  với  tóc  rối, bùn  bắn,  người  cứ  nhịn  ăn  dài,  người  ngủ  trên  đất  lồi lõm, hay thậm chí trên gai nhọn, người bôi tro lên thân mình  -  những  người  này  trong  nhiều  thời  đại  đã  từng được coi dường như họ là thánh nhân. Họ đơn giản là kẻ tự bạo, họ tận hưởng việc tự hành hạ mình. Họ là những người rất bạo hành.

Khác biệt giữa họ và Adolf Hitler và Genghis Khan và   Nadirshah   chỉ   là   ở   một   điều:   Genghis   Khan, Nadirshah,  Adolf  Hitler,  họ  tận  hưởng  việc  hành  hạ người khác, và cái gọi là các thánh nhân tận hưởng việc tự hành hạ mình - nhưng cả hai đều thích hành hạ. Bây giờ, nếu bạn hành hạ người khác điều đó bị kết án, hiển nhiên,  bởi  vì  "người  khác"  bao  gồm  bạn  và  bạn  sợ  bị hành  hạ.  Nhưng  nếu  ai  đó  tự  hành  hạ  mình  điều  đó  lại được ca ngợi - nó chẳng liên quan gì tới bạn; người đó tự hành hạ mình.

Thực ra, những người tôn thờ những kẻ tự  bạo đều là kẻ tàn bạo. Bạn muốn hành hạ họ, nhưng họ là những người  tốt  thế,  họ  đang  làm  việc  của  bạn.  Điều  bạn  đã muốn làm, chính họ đang làm. Bạn có thể đi và tôn thờ họ.

Chủ  nghĩa  tự  bạo  là  bệnh  tật:  tự  hành  hạ  mình.  Và chủ  nghĩa  tàn  bạo  cũng  là  bệnh  tật:  tận  hưởng  hành  hạ người khác. Nếu bạn đủ dũng cảm, nếu bạn có thể mạo hiểm...  bởi  vì  mạo  hiểm  lớn  có  đó;  nếu  bạn  hành  hạ người  khác,  họ  sẽ  trả  thù.  Adolf  Hitler  chung  cuộc  đã phải  tự  tử,  và  Nadirshah  đã  sống  cả  đời  trong  sợ  hãi thường  xuyên  và  run  rẩy,  bởi  vì  ông  ta  đã  giết  nhiều người  thế.  Ông  ta  đã  tạo  ra  nhiều  kẻ  thù  thế,  ông  ta không  thể  tin  cậy  vào  bất  kì  ai  được.  Ông  ta  thậm  chí không  có  khả  năng  ngủ  ngon;  hơi  chút  tiếng  động  và ông ta sẽ bật dậy - và đó là cách ông ta chết.

Một  đêm  một  con  lạc  đà  lạc  đi  vào  trong  trại  nơi Nadirshah  hạ  trại.  Con  lạc  đà  lạc  đó  đi  tới  gần  trại  của Nadirshah;  ông  ta  nghe  thấy  tiếng  động.  Trời  thì  tối... Ông ta nhảy ra khỏi giường, cứ tưởng rằng kẻ thù đã tới, bắt  đầu  chạy,  bị  vướng  phải  dây  buộc  lều,  lên  cơn  đau tim và chết.

Những người này, người hành hạ người khác, không thể sống một cách an bình được - điều đó là không thể được,  bởi  vì  họ  tạo  ra  nhiều  kẻ  thù  thế.  Nhưng  họ  tận hưởng hành hạ.

Bây  giờ,  cách  tốt  nhất  để  hành  hạ  là  tự  hành  hạ mình;  thế  thì  không  có  sợ  hãi.  Không  ai  chống  lại  bạn cả;  ngược  lại,  mọi  người  tôn  thờ  bạn  như  người  linh thiêng. Bây giờ, nhìn vào cái ngu ngốc này đi! Nếu một người đi trần, thiêng liêng gì trong đó? Bạn có thể đi tới nơi mà cuộc tụ tập tôn giáo lớn xảy ra ở Ấn Độ, đặc biệt Kumbh Melas, và bạn có thể thấy những thánh nhân trần trụi,  và  bạn  sẽ  ngạc  nhiên!  -  bạn  không  thấy  tính  linh thiêng nào cả. Ngược lại, bạn sẽ thấy trong mắt họ loại tội  phạm  tồi  tệ  nhất.  Bạn  có  thể  đi  vào  nhà  tù  và  nhìn vào mắt của kẻ giết người, và bạn sẽ thấy họ hồn nhiên hơn.  Những  người  phô  bầy  thân  mình  trần  trụi  trên đường  thực sự  là ốm  yếu  tâm  lí.  Theo  thuật  ngữ  tâm  lí họ là người phô bầy.

Và  đây  là  điều  kì  lạ,  rằng  người  Hindus  đã  tôn  thờ những kẻ phô bầy này trong hàng thế kỉ. Và cùng những người Hindu đó đang chống lại các sannyasin của tôi bởi vì họ cho rằng các sannyasin của tôi đang chống lại văn hoá Hindu bởi vì họ không mặc quần áo đúng. Bạn đang đi ngược lại văn hoá Hindu thì có! Văn hoá của bạn bao giờ  cũng  tôn  thờ  kẻ  phô  bầy,  văn  hoá  của  bạn  bao  giờ cũng tôn thờ người đồi bại.

Bây giờ, người rải gai và đá cuội trước khi người đó đi ngủ - đó là việc dọn giường - bạn tôn thờ người đó là linh  thiêng  sao?  Người  đó  phải  được  cho  sốc  điện, không  phải  hoa,  không  phải  được  đeo  vòng  hoa;  người đó cần trị liệu tâm lí. Người đó bị hư hỏng. Điều này là không tự nhiên! Không con vật nào đã từng làm điều đó;
ngay cả con vật cũng còn bình thường hơn nhiều. Trước khi chúng đi ngủ chúng sẽ vứt đá và gai đi và chúng sẽ chuẩn  bị  giường  êm  cho  mình,  đất  mềm,  và  thế  rồi chúng sẽ đi ngủ. Ngay cả con vật cũng dường như thông minh  hơn  nhiều,  tự  nhiên  hơn  nhiều  so  với  cái  gọi  là thánh nhân của bạn.

Người bôi tro thân mình đơn giản là ngu xuẩn, hay có thể người đó chỉ là một kẻ bản ngã, bởi vì loại hành vi  này  được  tôn  thờ  trên  đất  nước  này.  Bây  giờ,  cùng kiểu  người  này đang  nêu  câu  hỏi chống  lại  tôi:  Tại  sao tôi chống lại các thánh nhân? Tôi không chống lại thánh nhân.  Tôi  không  chống  lại  Phật  và  tôi  không  chống  lại Nanak và tôi không chống lại Kabir và tôi không chống lại Raidas, nhưng tôi chắc chắn chống lại những kẻ ốm yếu  này,  kẻ phô  bầy,  kẻ tự  bạo,  kẻ bất  thường,  kẻ thần kinh...  Tôi  không  gọi  họ  là  thánh  nhân,  họ  không  phải vậy! Nhưng trong một trăm người, có tới chín mươi chín phần trăm thuộc vào những loại này.

Chính bởi vì bạn đã tôn thờ họ hàng thế kỉ tới mức bạn  không  hỏi:  Các  ông  đang  làm  gì  vậy?  Và  bạn  giận tôi bởi vì tôi đang nêu ra những câu hỏi đó lần đầu tiên - những  câu  hỏi  quấy  rối  bạn.  Nhưng  Phật  cũng  đã  làm cùng điều đó, và bạn cũng đã giận ông ấy nữa.

Ông ấy nói: Người đi trần trụi, với tóc rối, bùn bắn, nhịn  ăn  và  ngủ  trên  đất  và  bôi  tro  thân  mình  và  ngồi trong thiền vô tận - chừng nào người đó chưa tự do với hoài nghi, người đó sẽ không tìm thấy tự do. Bạn có thể cứ  làm  những  điều  này  trong  nhiều  năm,  cả  đời  bạn  - bạn  sẽ  không  đạt  tới  chỗ  nào  cả.  Mọi  điều  này  chỉ  là nghi lễ trống rỗng bạn đang theo bởi vì bạn đã được bảo rằng đây là điều tính linh thiêng là gì. Bạn không thông minh  tới  mức  bạn  thậm  chí  không  thể  thấy  được  rằng:

Đây là cái loại linh thiêng gì vậy? Làm sao điều này có thể là linh thiêng được?

Làm  sao  bôi  bụi  cát  hay  tro  lên  thân  thể  có  thể  là linh thiêng được? Điều đó đơn giản là tự hành hạ mình, bởi vì thân thể thở... Bạn có biết rằng không chỉ mũi giữ cho bạn sống, mà có cả triệu cánh cửa nhỏ trên thân thể mà từ  đó  bạn  thở không?  Bạn  thậm  chí  không  thể thấy được chúng bằng mắt trần. Thử mà xem: sơn toàn thân một người, chừa mũi người đó, sơn toàn bộ để cho mọi lỗ và chân lông của thân thể bị bít kín. Người đó sẽ chết trong vòng ba giờ. Người đó có thể thở từ mũi - điều đó sẽ không giữ cho người đó sống quá ba giờ.

Nếu  mọi  lỗ  chân  lông  đều  bị bít  lại...  và đó  là điều đang được thực hiện bởi việc bôi tro lên thân mình. Bạn đang  bít  các  lỗ  chân  lông  của  thân  thể.  Đây  là  cách  tự hành  hạ  mình,  đây  là  việc  để  cho  bạn  đói  ô  xi.  Và  bạn càng nhận được ít ô xi, bạn càng trở nên ngu xuẩn hơn, bởi vì ô xi là một trong những chất nuôi dưỡng bản chất nhất cho thông minh.

Không có ô xi tâm trí bắt đầu trở thành đờ đẫn. Đó là  lí  do  tại  sao  ban  đêm  bạn  cảm  thấy  giấc  ngủ  tới  với bạn dễ dàng hơn ban ngày, bởi vì ban ngày không khí có nhiều ô xi hơn trong nó và bạn thở nhiều ô xi hơn. Ô xi đó giữ cho bạn tỉnh táo, thức tỉnh. Trong đêm lượng ô xi trong không khí tụt xuống thấp, khí các bô nic nhiều hơn

- điều đó làm cho bạn cảm thấy buồn ngủ. Bằng việc bôi tro lên thân mình bạn đang cố làm giảm khối lượng ô xi tới các tế bào não, bạn đang bỏ đói não. Bạn sẽ trở nên đờ đẫn,  xuẩn  ngốc. Và đó  là  lí  do  tại sao bạn  hiếm  khi thấy bất kì sự sắc bén nào, nhận biết nào.

Họ sống như rô bốt. Tất nhiên, họ tuân theo luật nào
đó được viết trong kinh sách và được chuyển cho họ bởi
cùng  một  loại  người  ngu  xuẩn.  Họ  tuân  theo  một  luật nào đó mà không hiểu gì cả, tại sao họ đang làm nó. Tôi đã hỏi nhiều người bôi tro thân mình, "Sao ông làm điều đó?" Và họ nói, "Bởi vì điều đó đã được làm từ lúc ban đầu - các thánh nhân bao giờ cũng làm điều đó."

Tôi  đã  hỏi  họ,  "Khoa  học  đằng  sau  điều  đó  là  gì?" Họ  có  vẻ  phân  vân.  Họ  nói,  "Khoa  học  sao...?"  Họ không  nhận  biết  về  điều  họ  đang  làm.  Họ  không  nhận biết rằng họ đang bỏ đói ô xi cho não họ.

Và họ có nhiều chiến lược giống như điều đó: đứng lộn  đầu  xuống  đất  hàng  giờ  -  bởi  vì  sức  hút  mà  nhiều máu  dồn  vào  não  tới  mức  nó  phá  huỷ  những  thần  kinh tinh tế của não. Toàn thể thông minh của bạn phụ thuộc vào những thần kinh tinh tế hơn đó. Hay bỏ đói bản thân bạn - gọi điều đó là nhịn ăn, thế thì nó trở thành điều tôn giáo. Khi bạn bỏ đói thân thể mình bạn cũng bỏ đói não bạn, bởi vì não là phần tinh tế nhất của thân thể.

Bây  giờ  người  ta  đã  chứng  minh  về  mặt  khoa  học rằng nếu vài chất vitamins bị thiếu trong thân thể bạn sẽ mất  thông  minh.  Sớm  hay  muộn  mọi  đứa  trẻ  đều  phải được  cung  cấp  cho  những  vitamin  nào  đó,  những  hoá chất nào đó, và thông minh của nó có thể được nâng lên rất cao. Ở nước Nga xô viết họ đã làm điều đó. Nếu bạn bỏ đói thân thể mình, thế thì một cách tự nhiên não bạn bị bỏ đói. Bạn không cho phép não có thức ăn đúng, bạn không  cho  phép  não  có  khối  lượng  ô  xi  đúng...  và  bạn cho  rằng  bạn  sẽ  có  khả  năng  trở  thành  thiền  nhân  lớn, thành vị phật sao? Bạn đang cố  lừa ai vậy? Nhưng bạn đang  theo  một  luật  nào  đó,  nghi  lễ  nào  đó,  mà  không hiểu biết về nó.

Ngài  Reginald  Farthington  bị  đưa  ra  xử  trước  Toà Thượng  thẩm  của  Australia  về  tội  quấy  nhiễu  chim  đà điểu. "Trước khi chuyển qua phán quyết," quan toà công bố, "ông có điều gì cần nói không?"

"Thưa  quí  toà,"  vị  người  Anh  nói,  "nếu  tôi  mà  biết các ông làm nhặng sị lên về nó, thì tôi đã cưới con chim chết tiệt đó rồi!"

Đây  là  tâm  trí  pháp  lí.  Đây  là  cách  tâm  trí  pháp  lí vận hành: "Tôi đã cưới con chim chết tiệt đó rồi!" Nó đi từ ngu xuẩn này sang ngu xuẩn khác.

Nếu  bạn  bỏ  đói  thân  thể  mình  về  thức  ăn  đúng,  về khối lượng ô xi đúng, vấn đề sẽ nảy sinh. Và bạn sẽ đi tới cùng những người đang tạo ra vấn đề cho bạn, và họ có đơn thuốc viết sẵn.

Một người tới tôi, một thanh niên; anh ta bị bùa của

Swami Shivananda ở Rishikesh.

Shivananda đã bảo anh ta, "Sống chỉ bằng sữa thôi, bởi vì đó là thức ăn thuần khiết nhất."

Bây giờ, nếu bạn đã thấy bức tranh về Shivananda... Người ta có thể thấy người này đã không sống chỉ bằng sữa. Ông ta béo tới mức ngay cả giơ tay mình lên cũng khó cho ông ta, chúng nặng nề thế. Cho nên ông ta phải bước đi nhờ có hai người, hai tay ông ta tựa lên vai họ. Người  này  phải  bị  ám  ảnh  bởi  thức  ăn,  phải  ăn  quá nhiều.  Ông  ta  phải  đã  là  một  trong  những  người  béo nhất ở Ấn Độ, và ông ta gợi ý cho chàng thanh niên này sống chỉ bằng sữa.

Và vấn đề là gì? Tại sao người thanh niên này đã đi tới ông ấy? Người thanh niên này đã đi tới ông ấy để đạt tới  brahmacharya  -  vô  dục.  Anh  ta  đã  đọc  trong  kinh sách rằng chừng nào bạn còn chưa tuyệt đối vô dục bạn không  thể  đạt  tới  Thượng  đế  được.  Cho  nên  anh  ta  đã hỏi cách để trở thành tuyệt đối vô dục; bây giờ lời gợi ý là, "sống chỉ bằng sữa."

Bây giờ điều này hoàn toàn vô nghĩa! Nếu bạn sống chỉ bằng sữa bạn sẽ nhiều dục hơn trước đây, bởi vì bạn sẽ  lấy  sữa  từ  đâu?  Từ  bò  hay  trâu.  Sữa  đó  không  được tạo ra cho người; sữa bò được tạo ra cho bò đực, và bò đực  là  con  vật  dâm  dục  nhất  trên  thế  giới.  Sữa  bò  có nhiều hoá chất để làm cho bạn có tính dục hơn bất kì cái gì  khác  trên  thế  giới.  Nó  là  thức  ăn  không  linh  thiêng nhất.

Nhưng ai quan tâm? Ai nghĩ về điều đó?

Chỉ bởi vì kinh sách nói điều đó, Shivananda đã bảo anh  ta,  "Anh  sống  bằng  sữa."  Bây  giờ,  đó  là  duy  nhất con người, duy nhất con người sống bằng sữa khi người ta còn nhỏ và chỉ trong vài tháng. Một khi người đó đã trở nên có thể ăn và tiêu hoá thức ăn cứng người đó bỏ sữa  và  chuyển  sang  thức  ăn  cứng.  Sữa  được  ngụ  ý  cho trẻ con.

Và một trong những điều quan trọng nhất đang phát triển  trong  trẻ  con  là  tính  dục  của  nó.  Nó  đang  trở  nên ngày  một  chín  muồi  và  mang  tính  dục,  bởi  vì  toàn  thể sinh  học  phụ  thuộc  vào  dục.  Và  sau  một  thời  gian  đứa trẻ  phải  chuyển  sang  thức  ăn  cứng.  Chỉ  con  người  mới tiếp tục uống sữa. Nó là được trong cà phê hay trong trà, nhưng chỉ sống bằng sữa - điều đó sẽ là nguy hiểm.

Anh thanh niên này trở nên ngày một nhiều dục hơn, và  yếu  hơn.  Thân  thể  trở  nên  yếu  còn  tâm  trí  trở  nên ngày  một  bị  ám  ảnh  bởi  dục.  Anh  ta  lại  đi  tới  cùng  vị thánh đó. Vị thánh đó nói, "Đấy là vì anh đang bị tamas

- anh đang bị chính loại năng lượng thấp nhất có tên là tamas, kéo anh xuống."

"Thế cần phải làm gì?" anh thanh niên hỏi.

Vị  thánh  này,  cái  gọi  là  thánh  nhân  này,  nói,  "Anh không nên ngủ nhiều như anh vẫn ngủ, bởi vì ngủ tạo ra tamas"  -  điều  đó  nữa  cũng  được  viết  trong  cùng  kinh sách: ngủ tạo ra tamas - "cho nên ngủ năm tiếng thôi."

Đầu tiên thức ăn bị lấy đi. Anh ta bị đói, bởi vì với người  đã  lớn  thì  sữa  là  không  đủ.  Anh  ta  cần  thức  ăn cứng; anh ta không phải là đứa trẻ. Và thế rồi sữa lại bắt nguồn từ bò - điều được ngụ ý dành cho bò đực, không cho người - cho nên anh ta trở nên nhiều dục hơn. Bây giờ giấc ngủ bị giảm đi. Năm giờ ngủ cho thanh niên là không  đúng.  Vâng,  với  ông  già  điều  đó  là  hoàn  toàn được; khi bạn trở nên già hơn, giấc ngủ ngày càng được cần ít hơn, bởi vì thân thể sắp chết, nó không cần phục hồi  nữa.  Bằng  không,  thân  thể  của  thanh  niên  tự  khôi phục nó mọi ngày.

Để khôi phục, để lấy lại sức mạnh đã mất, để tái tạo lại tế bào đã chết ngày hôm qua, bạn cần giấc ngủ dài - bẩy  hay  tám  giờ,  không  ít  hơn  thế.  Năm  là  không  đủ. Bây  giờ  anh  ta  bắt  đầu  chịu  chứng  buồn  ngủ;  cả  ngày anh ta ngáp và cảm thấy buồn ngủ.

Bố  anh  ta  đem  anh  ta  tới  tôi  và  ông  ấy  nói,  "Phải làm gì đây? Bây giờ nó lại định đi tới Rishikesh, và mỗi lần  nó  đi  nó  đều  đem  về  một  vấn  đề.  Nó  hoàn  toàn  ổn thoả; đọc những cuốn sách vô nghĩa này nó trở nên quan
tâm  tới  việc trở  thành  brahmachari -  người  vô  dục - và thế  rồi  toàn  thể  rắc  rối  bắt  đầu.  Bây  giờ  nó  không  thể đọc được, mất quan tâm vào mọi thứ, đang trở nên bị ám ảnh  bởi  dục  và  thức  ăn  và  ngủ.  Bây  giờ  ba  điều  này  là những thứ nó bị ám ảnh. Nó đang làm cho bản thân nó phát rồ và cả gia đình nữa."

Tôi nhìn vào cậu thanh niên này - anh ta thực sự là một  đống  lộn  xộn.  Nhưng  anh  ta  nói,  "Tôi  đang  theo một thánh nhân vĩ đại."

Tôi  hỏi  anh  ta,  "Làm  sao  bạn  biết  rằng  ông  ấy  là thánh nhân vĩ đại? Tiêu chí của bạn là gì? Bởi vì ông ấy lặp  lại  kinh  sách  sao? Làm  sao  bạn  biết  rằng  kinh  sách được viết bởi những người biết?"

Anh ta nói với tôi, "Xin đừng tạo ra hoài nghi trong tôi! Tôi muốn vẫn còn là người tin, bởi vì không có đức tin, không có tin tưởng, không có giải thoát."

Tôi nói với anh ta, "Bạn không cần giải thoát nào cả. Không cần bất kì giải thoát nào. Bạn đã được giải thoát rồi!  Bạn  đã  trong  Thượng  đế  rồi!  Không  cần  tìm  ngài đâu. Bạn là một phần của chân lí. Cứ sống một cách tự nhiên, lành mạnh vào, và bạn sẽ có khả năng hiểu bí ẩn của  cuộc  sống.  Không  có  nhu  cầu  trở nên  điên  rồ.  Mọi cách thức này đều đưa bạn tới điên rồ."

Và thế thì người ta tìm cách này nọ để thoả mãn cho nhu cầu tự nhiên - người ta trở thành đạo đức giả. Toàn thể  việc  huấn  luyện  tôn  giáo  của  bạn  chỉ  giúp  cho  bạn trở thành đạo đức giả. Nó không làm cho bạn thành linh thiêng; nó đơn giản làm cho bạn thành rởm, giả dối.

Bạn  kìm  nén  cái  gì  đó  từ  phía  này  và  nó  bắt  đầu khẳng định từ phía khác.

Fogarty  bắt  đầu  đều  đặn  xuống  xe  ở  quán  rượu Barney, và đơn hàng của anh ta bao giờ cũng là một: hai cốc martinis. Sau vài tuần với điều này, Barney hỏi anh ta tại sao anh ta lại không đặt cốc đúp.

"Đấy là chuyện tình cảm," Fogarty nói. "Một người bạn rất thân của tôi chết vài tuần trước, và trước khi chết anh ta đã hỏi rằng khi tôi uống rượu tôi có dành cho anh ta một cốc không."

Một  tuần  sau  Fogarty  tới  và  đặt  một  cốc  martini. "Thế với anh bạn thân đã chết của anh thì sao? Sao hôm nay chỉ một cốc martini thôi?"

"Đây  là  cốc  của  anh  bạn  thân  của  tôi  đấy,"  câu  trả
lời đưa tới. "Tôi đang trên xe kia."

Bạn  bao  giờ  cũng  có  thể  tìm  ra  cách  thức.  Tâm  trí rất  tinh  ranh,  cực  kì  tinh  ranh.  Bạn  không  thể  gạt  bỏ được  tinh  ranh  của  tâm  trí  bằng  những  điều  ngu  xuẩn thế. Và nếu bạn đang làm những điều ngu xuẩn thế, bạn có thể ngồi lâu, vô tận, trong thiền... chẳng cái gì sẽ xảy ra, bởi vì yêu cầu đầu tiên của thiền là thông minh: nhận biết về tình huống của bạn và về điều bạn đang làm cho bản thân mình và tại sao - không chỉ tuân theo các kinh sách chết, không chỉ tuân theo cái gọi là các thánh nhân bởi vì quần chúng gọi họ là thánh nhân.

Chừng  nào  người  đó  chưa  tự  do  với  hoài  nghi, người đó sẽ không tìm thấy tự do. Phật ngụ ý gì bởi điều này? - Chừng nào người đó chưa tự do với hoài nghi... Làm sao người ta trở thành tự do với hoài nghi? Bạn sẽ ngạc  nhiên:  chừng  nào  bạn  còn  chưa  trở  nên  tự  do  với tin  tưởng  bạn  không  thể  trở  nên  tự  do  với  hoài  nghi được. Chính tin tưởng tạo ra hoài nghi. Chẳng hạn, nếu
bạn  tin  vào  Thượng  đế  thế  thì  vấn  đề  nảy  sinh  liệu Thượng  đế  có  thực  tồn  tại  hay  không.  Hoài  nghi  này không thể tới trước được; tin tưởng tới trước.

Bạn   được   bố   mẹ   bạn,   xã   hội   bạn   bảo   rằng   có Thượng  đế.  Bởi  vì  bạn  được  bảo  có  Thượng  đế,  ngày này ngày nọ thông minh của bạn khẳng định và bắt đầu hỏi,  "Bằng  chứng  là  gì?  Làm  sao  chúng  ta  biết  chắc chắn, để đảm bảo, rằng Thượng đế thực sự có?" Bây giờ hoài nghi đang tới...

Ở nước Nga xô viết, nơi họ không dạy trẻ con rằng có  Thượng  đế,  chẳng  ai  hoài  nghi  về  sự  tồn  tại  của Thượng đế cả - không có vấn đề hoài nghi. Chẳng ai tin ngay  chỗ  đầu  tiên  -  sao  họ  phải  hoài  nghi?  Ở  Ấn  Độ nữa, nếu bạn được sinh ra trong một gia đình Jaina bạn chẳng  bao  giờ  hoài  nghi  sự  tồn  tại  của  Thượng  đế.  Tại sao?  -  bởi  vì  trong  tín  ngưỡng  Jaina  không  có  Thượng đế, không có tin tưởng. Nhưng người Jaina hoài nghi về sự tồn tại của linh hồn, bởi vì người đó được bảo rằng có linh  hồn,  vô  hình  -  thân  thể  sẽ  chết  nhưng  linh  hồn  sẽ tiếp tục cuộc hành trình của nó.

Bây  giờ  hoài  nghi  nảy  sinh:  "Linh  hồn  này  ở  đâu? Linh hồn này là gì? Có ai đã bao giờ thấy nó không? Có ai  quay  lại  thế  giới  sau  cái  chết  và  nói  rằng,  'Tôi  vẫn sống! Anh không thể thấy được tôi, nhưng tôi vẫn đây'?" Người Jaina hoài nghi về linh hồn, không về Thượng đế.

Người Hindu hoài nghi về Thượng đế, người Mô ha mét  giáo  hoài  nghi  về  Thượng  đế,  người  Ki  tô  giáo, người Do Thái, họ tất cả đều hoài nghi về Thượng đế - bởi  vì  Thượng  đế  là  tin  tưởng  của  họ.  Người  Jaina  và Phật tử không bao giờ hoài nghi về Thượng đế bởi vì đó không phải là tin tưởng của họ, nhưng người Jaina hoài
nghi  về  linh  hồn.  Phật  tử  không  bao  giờ  hoài  nghi  về
linh hồn, bởi vì đó không phải là tin tưởng của người đó.

Phật đã lấy đi mọi tin tưởng, để cho bạn không hoài nghi:  không  Thượng  đế,  không  linh  hồn,  không  địa ngục, không cõi trời, không moksha. Phật đã lấy đi mọi tin  tưởng!  Nhìn  cách  tiếp  cận  khoa  học  của  ông  ấy  về việc phá huỷ hoài nghi - rất ngược đời.

Chính  điều  đối  lập  lại  đã  được  những  người  khác làm. Người khác cũng đã cố gắng lấy hoài nghi của bạn đi, nhưng phương pháp của họ đã là áp đặt tin tưởng lên bạn  để cho  hoài  nghi  đi sâu hơn  vào  trong  vô  thức, trở nên bị kìm nén - bạn không thấy nó thêm nữa. Nó bị che phủ bởi tin tưởng, nhưng nó không bao giờ chết; ngược lại,  nó  đi  sâu  hơn  vào  trong  bản  thể  bạn  và  càng  ngày càng trở thành một phần của bản thể bạn. Mọi người tin của  bạn  đều  biết  nó  rất  rõ,  rằng  có  hoài  nghi  trong  trái tim họ. Tại chính cốt lõi có hoài nghi; chỉ ở chu vi mới có tin tưởng.

Phật  là  người  đầu  tiên  trên  thế  giới  đã  thực  sự  thử phá huỷ hoài nghi. Nhưng cách thức của ông ấy là kì lạ: cách thức của ông ấy là lấy đi mọi tin tưởng; thế thì bạn đã lấy  đi  chính  mảnh  đất  mà  hoài  nghi  phát  triển  ở đó. Không  có  tin  tưởng  và  bạn  sẽ  không  có  hoài  nghi. Không có tin tưởng, không có hoài nghi, tâm trí có thể vẫn còn ở đâu được? Tâm trí cần hai cây cột trụ chống đỡ cho nó. Đây là hai cánh của tâm trí: hoài nghi và tin tưởng. Đây là nhị nguyên mà trên đó tâm trí được nuôi dưỡng và sống. Một khi tin tưởng và hoài nghi cả hai đã mất rồi, bạn đã phá huỷ chính nền tảng của tâm trí.

Và là vô trí là thiền. Không bằng việc ngủ trên gai, không  bằng  việc  đi  trần  trụi,  không  bằng  việc  nhịn  ăn, không bằng việc tự hành hạ mình, nhưng bằng hiểu biết
lớn  lao  về  mọi  thứ.  Hoài  nghi  này  từ  đâu  tới?  Đi  vào trong  nó,  tìm  kiếm,  và  bạn  sẽ thấy  nó  bao  giờ cũng  tới bởi vì tin tưởng nào đó.

Bây giờ tâm trí hiện đại có thể đạt tới thiền dễ dàng hơn  nhân  loại  đã  từng  có  khả  năng,  bởi  một  lí  do  đơn giản: rằng tâm trí hiện đại không còn bị nặng gánh quá nhiều bởi tin tưởng. Do đó không có quá nhiều hoài nghi nữa.  Ngày  nay  bạn  hiếm  khi  bắt  gặp  những  người  đa nghi, những người đầy hoài nghi, những người vô thần - bạn hiếm khi bắt gặp những như thế ngày nay. Vào thời xưa họ có nhiều. Và lí do là đơn giản: bây giờ không ai tin  cả!  Cho  nên  nếu  ai  đó  nói,  "Tôi  không  tin  Thượng đế," bạn sẽ nói, "Vậy sao? Ai tin? Yên đi cho rồi!" Bây giờ  không  ai  có  thể  biện  luận  chống  Thượng  đế  bởi  vì không ai biện luận ủng hộ người đáng thương này!

Đây  là  tình  huống  rất  mới.  Và  truyền  thống  cũ  của bạn  không  thể  chấp  nhận  được  thách  thức  của  tình huống  mới  này.  Nếu  bạn  tuyên  bố  rằng,  "Tôi  là  kẻ  vô thần,"  mọi  người  sẽ  nói,  "Thì  cứ  cho  là  vậy  đi.  Sao  ba hoa về nó làm gì? Sao lại làm nhặng sị lên về nó? Hoàn toàn  tốt,  chúng  tôi  sung  sướng  -  anh  là  kẻ vô  thần."  Ai bận tâm về nhà thờ và ai bận tâm về đền chùa? Ngay cả những người đi, họ cũng đi như một nghi lễ xã hội; ngay cả họ cũng không tin.

Đây  là  cơ  hội  hiếm  hoi  cho  tìm  kiếm;  nó  chưa  bao giờ thoáng đãng như ngày nay. Tất nhiên, những người theo truyền thống cổ của bạn lo lắng nhiều lắm; họ nghĩ đây là loại thời đại tồi tệ nhất đã từng xảy ra. Đây không phải là loại thời đại tồi tệ nhất - đây là tốt nhất, đỉnh cao nhất.  Đây  là  thời,  đúng  thời,  thời  gian  chín  muồi  đấy. Chúng  ta  có  thể  hỏi  với  toàn  bộ  trái  tim  trong  thực  tại,
bởi  vì  không  tin  tưởng  nào  cản  trở,  và  bởi  vì  không  có tin tưởng,  không có hoài nghi.

Đây là tự do. Phật gọi nó là tự do. Chừng nào người đó chưa tự do với hoài nghi, người đó sẽ không tìm thấy tự  do.  "Tự  do"  nghĩa  là  tự  do  với  tâm  trí.  Thế  thì  bạn đơn  giản  trong  im  lặng,  và  trong  im  lặng  đó  bạn  tan chảy, bạn hội nhập với cái toàn thể. Và tan chảy và hội nhập  với  cái  toàn  thể  là  linh  thiêng.  Không  bằng  nhịn ăn, không bằng hành hạ, mà bằng việc trở thành một với cái toàn thể, người ta trở thành linh thiêng.

Nhưng người sống thuần khiết và tự tin trong tĩnh lặng và đức hạnh,
người không gây hại hay tổn thương hay trách móc, cho dù người đó mặc quần áo đẹp,
chừng nào người đó cũng có đức tin người đó là người tìm kiếm đúng.

Nhưng  người  sống  thuần  khiết...  Phật  ngụ  ý  gì  bởi "sống  thuần  khiết"?  Ông  ấy  ngụ  ý  sống  một  cách  hồn nhiên, không tin tưởng, không hoài nghi, sống không từ tâm trí mà từ thiền. Ông ấy có nghĩa riêng của mình về thuần khiết. Ông ấy không ngụ ý bởi "sống trong thuần khiết"  là  những  ý  niệm  cũ  kĩ,  mục  nát.  Thuần  khiết không  ngụ  ý  rằng  bạn  phải  ăn  thức  ăn  chỉ  do  người brahmin  chuẩn  bị;  thuần  khiết  không  ngụ  ý  rằng  bạn phải ăn chỉ khi mặt trời còn trên trời; thuần khiết không ngụ ý rằng bạn chỉ phải mặc cái này và bạn không được mặc cái kia.

Thuần  khiết  nghĩa  là  sống  từ  vô  trí,  sống  tự  phát, khoảnh khắc sang khoảnh khắc như đứa trẻ, hồn nhiên - sống từ trạng thái của không biết. Mọi tri thức đều tinh
ranh,  và  mọi  tri  thức  đều  làm  biến  chất.  Sống  từ  trạng thái của không biết - đó là thuần khiết.

Socrates nói: Tôi chỉ biết mỗi một điều là tôi không biết gì cả - đây là thuần khiết.

Phật hay nói với các đệ tử của mình, "Xin đừng bao giờ  hỏi  ta  các  câu  hỏi  siêu  hình,  bởi  vì  ta  không  biết. Đừng hỏi ta về Thượng đế và đừng hỏi ta về linh hồn, và đừng hỏi về cõi trời và địa ngục." Ông ấy có một danh sách được chuẩn bị về mười một câu hỏi; mười một câu hỏi đó chứa mọi câu hỏi đầy những triết lí.

Bất  kì  khi  nào  ông  ấy  vào  một  thị  trấn  mới,  đệ  tử của  ông  ấy  sẽ  đi  quanh  thị  trấn  và  nói  với  mọi  người, "Xin  đừng  hỏi  mười  một  câu  hỏi  này,  bởi  vì  Phật  sẽ không trả lời những câu hỏi này. Phật chỉ quan tâm tới những  câu  hỏi  thực  hành.  Hỏi  về  tham  và  cách  gạt  bỏ nó; hỏi về giận và cách vượt ra ngoài nó. Hỏi về sở hữu và cách vứt bỏ nó, hỏi về biến đổi. Hỏi về cách các ông có  thể  vứt  bỏ  tâm  trí  và  đạt  tới  thiền.  Nhưng  đừng  hỏi câu  hỏi  siêu  hình  bởi  vì  chúng  sẽ  không  giúp  cho  các ông  chút  nào.  Chúng  tạo  ra  tin  tưởng,  và  cùng  với  tin tưởng hoài nghi tới. Và bị phân chia thành tin tưởng và hoài nghi các ông trở thành tinh thần phân liệt, các ông trở  thành  số  không.  Các  ông  mất  tính  toàn  vẹn  của mình."

Nhưng  người  sống  thuần  khiết  và  tự  tin...  Bây  giờ, từ  này  'tự  tin'  cũng  không  phải  là  từ  được  dịch  đúng. Điều Phật ngụ ý là người tin cậy vào bản thể riêng của mình - nó không phải là "tự tin." "Tự tin" cho cảm giác của  bản  ngã;  Phật  ngụ  ý  tin  cậy  vô  ngã.  Người  tin  cậy vào toàn thể sự tồn tại cũng tin cậy vào bản thân mình, bởi vì người đó là một phần của cái toàn thể. Người đó nghe tiếng nói của trái tim mình và tuân theo nó. Không
sợ hãi người đó đi cùng trái tim mình. Người đó tin cậy vào  trực  giác  của  mình.  Và  một  khi  bạn  đã  biết  nghệ thuật của cách nghe theo trực giác của mình, bạn sẽ ngạc nhiên: trí tuệ có thể sai, trực giác không bao giờ sai - nó là không thể nào sai được. Nó bao giờ cũng hướng bạn theo tiến trình hành động đúng.

Trong tĩnh lặng và đức hạnh... "Tĩnh lặng" nghĩa là thiền, vô ý nghĩ, không ý nghĩ quấy rối, cái hồ tâm thức tuyệt  không  có  sóng  và  gợn  sóng  nào.  Và  hậu  quả  của im  lặng  như  vậy  là  đức  hạnh.  Đức  hạnh  không  phải  là cái gì đó do bạn thực hành; bạn không thể thực hành đức hạnh  được.  Nếu  bạn  thực  hành  đức  hạnh,  trên  bề  mặt bạn  sẽ  đeo  mặt  nạ,  nhưng  đằng  sau  bề  mặt  bạn  sẽ  cứ sống  theo  cách  luẩn  quẩn  cũ  rích  của  mình.  Tất  nhiên, bạn  có  thể  che  giấu  người  khác,  nhưng  làm  sao  bạn  có thể che giấu bản thân mình được?

Đó  là  điều  xảy  ra  cho  các  tu  sĩ  của  bạn,  cái  gọi  là các thánh nhân của bạn; toàn thể cuộc đời họ trở thành rất tinh ranh - họ nói một đằng, họ sống cuộc sống hoàn toàn  khác.  Họ  nhất  định  là  như  vậy  bởi  vì  đức  hạnh  là được trau dồi.

Một nhà xã hội học đang làm cuộc điều tra dựa trên khuynh hướng dục của các nhóm quốc gia và dân tộc đa dạng.  Ông  ấy  tới  một  quí  ông  người  Italia  già  cả  trong bộ  com  lê  đen,  sau  những  thăm  hỏi  thông  thường  mới hỏi  ông  này  ông  ấy  có  giao  hợp  dục  thường  xuyên không.

"Ồ, có thể mười, mười hai lần trong một năm," ông già nói.

"Nhưng  ông  là  người  Italia  và  người  Italian  được cho là rất dâm dục," lời đáp đưa tới.

"Nghe đây, tôi cho rằng điều đó là không quá tệ đối với một tu sĩ sáu mươi tuổi mà không sở hữu một chiếc xe!"

Tu  sĩ  của  bạn,  các  thánh  nhân  của  bạn,  cái  gọi  là người  đức  hạnh  của  bạn,  người  đáng  kính,  họ  đều  có cuộc sống kép: trên bề mặt là thứ này, dưới chiều sâu lại đối lập toàn bộ với nó.

Xơ  Semolina  về  muộn  trong  chuyến  đi  vào  rừng rậm.  Xơ  đang  nhận  chỉ  dẫn  của  Mẹ  Maria,  người  đã triệu xơ vào văn phòng mình cuối chiều.

"Ta  phải  đi  lên  thủ  đô  và  ta  sẽ  đi  qua  đêm,"  Mẹ Maria nói. "Ta muốn cảnh báo xơ: nếu Cha Dominique tới phòng xơ đêm nay đừng cho ông ấy vào, dù ông ấy có nói gì với xơ."

Ngày hôm sau, Mẹ Maria quay về thấy xơ Semolina đang đợi trong văn phòng của mình. "Con ở đây để thú tội,"  xơ  nói  đầy  nước  mắt.  "Đêm  hôm  trước  con  đã không  tuân  theo  lệnh  của  Mẹ.  Cha  Dominique  tới  cửa phòng con, và, ôi Mẹ, cha sao mà thuyết phục thế! Cha nói với con rằng con là lối cổng vào cõi trời và rằng cha có chìa khoá vào cõi trời và rằng nếu con để cha đặt chìa khoá vào cổng bị khoá của con thì chúng con sẽ ở trên cõi trời cùng nhau."

"Đồ con hoang đó!" Mẹ Maria kêu lên. "Nó đã bảo ta  đó  là  sừng  của  Gabriel,  và  ta  đã  thổi  nó  trong  mười lăm năm!"

Nhưng   điều   này   là   tự   nhiên,   nó   phải   như   vậy. Những  chuyện  cười  này  không  chỉ  là  chuyện  cười, chúng có chân lí lớn lao trong chúng. Điều đó là không tránh khỏi bởi vì toàn thể ý niệm của bạn về đạo đức là áp đặt lên bản thân mình những phẩm chất tốt, đã được ca ngợi từ nhiều thế kỉ. Nhưng nếu bạn áp đặt điều gì đó lên  bản  thân  mình,  bạn  đang  làm  gì  với  bản  tính  của mình? Bạn sẽ trở thành hai người, và bản tính chắc chắn còn mạnh hơn bất kì cái gì bị áp đặt.

Bản tính phải được biến đổi. Cá tính phải không bị trau  dồi;  nó  phải  là  sản  phẩm  phụ  của  tâm  thức.  Đó  là đóng góp vĩ đại của Phật cho thế giới.

Trong  tĩnh  lặng  và  đức  hạnh....  Đức  hạnh  tới  ở  số hai.  Tĩnh  lặng  tới  đầu  tiên,  tính  thiền,  thuần  khiết,  hồn nhiên, tin cậy.

Người không gây hại hay tổn thương hay trách móc, cho dù người đó mặc quần áo đẹp, chừng nào người đó có  đức  tin  người  đó  là  người  tìm  kiếm  đúng.  Lại  đọc thay  vì  "đức  tin,"  thì  là  "tin  cậy."  Người  có  tin  cậy, người đó là người tìm kiếm đúng. Người tin không phải là người tìm kiếm đúng - người đó đã tin rồi! Người đó là rởm từ chính ban đầu. Nếu bạn đã tin vào Thượng đế, làm sao bạn có thể tìm và kiếm được? Bạn đã giết chết việc truy tìm từ chính lúc đầu, bạn đã bỏ việc truy tìm.

Người ta có thể đi vào cuộc truy tìm chỉ khi người ta không có tin tưởng và không có hoài nghi. Khi người ta đơn  giản  cởi  mở,  không  định  kiến,  không  kết  luận, không câu trả lời làm sẵn do người khác trao, khi người ta  đơn  giản  đi  như  tấm  bảng  sạch,  như  tấm  gương,  thế thì người ta bắt gặp chân lí.

Chân  lí  có  thể  được  biết  chỉ  bởi  tâm  trí  tựa  tấm gương. Tâm trí tựa tấm gương là vô trí. Nhưng nếu bạn đã là người tin thì bạn sẽ không bao giờ biết tới chân lí. Người Ki tô giáo không thể biết được, người Mô ha mét giáo  không  thể  biết  được,  người  Hindu  không  thể  biết được, Phật  tử không thể biết được. Chừng nào bạn còn chưa vứt bỏ mọi ý thức hệ này, chừng nào bạn còn chưa gạt chúng sang bên và đi vào trong cuộc hành trình tuyệt đối cởi mở, thậm chí không chút định kiến nhỏ lẩn khuất đâu đó trong tâm trí bạn...

Có  lần  một  giáo  sư  rất  nổi  tiếng,  Tiến  sĩ  Bannerji, tới  gặp  tôi.  Ông  ấy  nói  rằng  ông  ấy  muốn  chứng  minh một cách khoa học lí thuyết về đầu thai, lí thuyết về tái sinh. Ông ấy muốn chứng minh rằng người Ki tô giáo và người Mô ha mét giáo và người Do Thái đều sai, và ông ấy  muốn  chứng  minh  điều  đó  một  cách  khoa  học.  Ông ấy đã tới để lấy sự ủng hộ của tôi.

Tôi  nói,  "Cách  ông  đang  nói  nó,  việc  tìm  kiếm  là không khoa học ngay từ đầu!"

Ông ta hỏi, "Tại sao?"

Tôi  nói,  "Ông  đã  quyết  định  rồi  rằng  người  Mô  ha mét giáo, người Ki tô giáo, người Do Thái là sai. Ông đã không đi vào trong việc tìm kiếm vậy mà quyết định đã có  đó  rằng  người  Hindus  và  người  Jainas  và  Phật  tử  là đúng. Và làm sao ông có thể nói ông muốn chứng minh nó một cách khoa học được? - làm sao nó có thể là khoa học được?

"Yêu cầu đầu tiên của tâm trí khoa học là không bắt đầu bằng kết luận. Ông vứt bỏ kết luận của ông đi. Ông sẽ phải tỉnh táo hoàn toàn rằng ông không biết thực tại là
gì - thế rồi đi vào trong nó. Và thế rồi hỏi, vẫn còn rất vô tư. Cho dù nó có đi ngược lại lí thuyết của ông, cứ để nó đi ngược; cho dù nó đi ngược lại Hindu giáo, cứ để  nó đi. Chân lí phải được khải lộ, không phải là Hindu giáo được chứng minh. Ông mang quá nhiều tính Hindu," Tôi bảo ông ta; "ông không thể là nhà khoa học được."

Ông ấy đã tới với tôi trong hai giờ - trong vòng hai mươi phút ông ấy đi. Ông ấy nói, "Tôi đang vội, tôi phải đi đâu đó."

Tôi  nói,  "Ông  không  vội  đâu  và  ông  chẳng  đi  đâu cả! Ông đã yêu cầu hai giờ và tôi đã cho ông hai giờ - và ông không thể rời chỗ này trước khi hết hai giờ! Ông sẽ phải trả lời tôi trước: Đây là loại cách tiếp cận khoa học nào vậy?"

Tất nhiên ông ấy không thể trả lời được. Nó rõ ràng, hiển  nhiên  tới  mức  trong  khoa  học  bạn  không  bắt  đầu bằng  kết  luận  -  bạn  bắt  đầu  chỉ  bằng  giả thuyết:  có  thể thế, có thể không thế... có lẽ. Bạn bắt đầu bằng "có lẽ"; cái "có lẽ" giữ bạn cởi mở.

Phật không thể ngụ ý đức tin được, Phật không thể ngụ  ý  tin  tưởng  được.  Ông  ấy  ngụ  ý  tin  cậy  -  tin  cậy rằng nếu bạn đi mà không có kết luận nào bạn sẽ thấy. Bởi vì chân lí có đó rồi! Nó không phải là cái gì đó phải được tạo ra, nó đã có đó rồi! Chân lí không ngụ ý cái gì đó trên trời; chân lí ngụ ý thực tại ở đây bây giờ. Dù nó là bất kì cái gì, XYZ, bắt đầu bằng "có lẽ" đi, là người truy hỏi đi.

Và  thế  rồi  Phật  nói:  cho  dù  người  đó  mặc  quần  áo
đẹp...  Không  cần  ở  trần,  không  cần  từ  bỏ,  không  cần
nhịn  ăn.  Điều  thực  cần  từ  bỏ  là  kết  luận  của  bạn,  tin tưởng của bạn, định kiến của bạn.

Ngựa quí hiếm khi cảm thấy cái chạm của roi.

Ai có đó trong thế giới này mà không chê được?

Phật  là  hoàng  tử  trước  khi  ông  ấy  trở  nên  chứng ngộ, và khi ông ấy là hoàng tử ông ấy thực sự yêu ngựa. Ông  ấy  là  người  yêu  ngựa.  Vào  thời  đó,  ngựa  là  sự  hỗ trợ lớn lao nhất trong chiến tranh. Và đã có những người yêu ngựa: trong tiếng Anh, tên Philip đơn giản nghĩa là người yêu ngựa - Phật là một Philip.

Khi ông ấy trở nên chứng ngộ ông ấy nhớ tới ngựa nhiều lần. Ông ấy nói về ngựa theo nhiều cách. Ông ấy nói có bốn loại ngựa. Thứ nhất, loại tồi nhất: cho dù bạn đánh  chúng,  bạn  càng  đánh,  chúng  càng  trở  nên  bướng bỉnh  hơn.  Chúng  không  có  tính  quí  tộc,  không  duyên dáng,  không  chân  giá  trị.  Bạn  có  thể  xúc  phạm  chúng, bạn có thể quất roi vào chúng, bạn có thể đánh chúng - chúng là loại có da rất dầy. Nếu chúng không muốn đi, chúng sẽ không đi.

Thế  rồi  loại  thứ  hai:  nếu  bạn  đánh  chúng  chúng  sẽ đi; chúng có chút ít chân giá trị, cảm giác tự trọng. Thế rồi  đến  loại  thứ  ba,  cao  hơn  chút  ít:  bạn  không  đánh chúng  -  chỉ  tiếng  động  của  roi  là  đủ.  Và  loại  cao  nhất, loại thứ tư: thậm chí tiếng động của roi cũng không cần

- chỉ cái bóng của roi là đủ.

Phật nói con người cũng có bốn loại. Loại cao nhất, người thông minh nhất, người tìm kiếm chân lí thực, chỉ cần cái bóng của roi thôi; chỉ chút ít hướng dẫn từ thầy là đủ. Họ không cần bị đánh, họ không cần bị ép buộc. Ngựa  quí  hiếm  khi  cảm  thấy  cái  chạm  của  roi.  Không
cần  cho  ngựa  quí  cảm  thấy  cái  chạm  của  roi  -  chỉ  cái bóng roi thôi là đủ. Cho nên có bốn loại đệ tử nữa. Loại cao  nhất  đơn  giản  nhận  hướng  dẫn.  Thỉnh  thoảng  thậm chí không một lời được thốt ra; thầy chỉ nhìn vào trong mắt bạn, và điều đó là đủ.

Đó  là điều  đã xảy  ra  vài  ngày  trước đây...  Một  nhà trị  liệu  nổi  tiếng  tới  từ  Mĩ,  Naomi,  đã  nhận  tính  chất sannyas - một bà già. Tôi có thể nói bà ấy thuộc vào loại thứ tư: chỉ cái bóng của roi là đủ - tôi mới nhìn vào mắt bà ấy - và điều đó là đủ. Và bà ấy đã trở thành của tôi và tôi đã trở thành của bà ấy. Ngay lập tức mối liên hệ đã xảy ra, mối nối. Bây giờ nó không thể bị phá vỡ.

Hôm qua bà ấy đã viết một lá thư, bởi vì bà ấy ra đi hôm nay và bà ấy sợ. Trong vài ngày bà ấy đã ở đây bà ấy đã biết chiều sâu mới của bản thể - bà ấy đã không ở đây lâu, chỉ vài ngày. Bà ấy đã nhìn tôi chỉ một lần, chỉ trong hai phút thôi. Bà ấy nói bà ấy đã biết những chiều sâu lớn lao, những kinh nghiệm tinh tế đã xảy ra; chúng là rất tinh tế, và bà ấy có chút ít sợ hãi. "Đi về phương Tây sớm thế, trong bãi chợ thô của phương Tây, tôi liệu có khả năng tiếp tục trưởng thành không?" Bà ấy hỏi tôi, "Tôi sẽ ở gần thầy ở đó như tôi ở đây chứ? Tôi sẽ là một phần của công xã của thầy cho dù tôi ở xa cả nghìn dặm chứ?"

Naomi, tình yêu không biết tới khoảnh cách. Bạn có thể ở xa nghìn dặm - nếu trái tim bạn tràn đầy tình yêu, nếu trái tim bạn nhớ tới tôi, bạn đang ở gần như bất kì ai cũng đều có thể ở gần.

Công xã của tôi sẽ lan toả trên khắp quả đất. Ở bất kì chỗ nào bạn thấy một sannyasin, công xã của tôi tồn
tại ở đó. Bất kì chỗ nào bạn tìm thấy một sannyasin, tôi đều ở đó cùng người đó. Bất kì chỗ nào một sannyasin nhớ tới tôi, tôi đều hiện diện cho người đó, còn sâu sắc hơn  là  tôi  có  thể  hiện  diện  về  mặt  vật  lí  -  bởi  vì  tôi không  còn  trong  thân  thể  mình  nữa,  chỉ  bằng  cách  nào đó còn treo quanh thân thể thôi. Tôi không còn thân thể nữa.  Nếu  bạn  yêu  tôi  bạn  sẽ  biết  rằng  tôi  là  cái  gì  đó hoàn toàn khác với thân thể; nó là hiện tượng phi vật lí.

Và, Naomi này, bạn có thể ở trong liên hệ bất kì chỗ nào  bạn  ở.  Khoảnh  khắc  bạn  nhắm  mắt  lại  bạn  sẽ  thấy tôi  bên  trong  bạn.  Thầy  trở  thành  một  phần  của  đệ  tử. Dần dần, dần dần thầy không còn ở bên ngoài nữa, thầy ngày càng ở bên trong nhiều hơn. Và điều đó đã bắt đầu xảy  ra  -  quá  trình  này  được  lẩy  cò,  và  nó  là  quá  trình không  thể nào  dừng  lại  được; ngay cả thế  giới  vật  chất thô  của  phương  Tây  cũng  không  thể  dừng  nó  lại  được. Và bạn sẽ không ở đó lâu đâu; chẳng mấy chốc bạn sẽ bị kéo tới đây. Bây giờ đây là nhà của bạn. Bất kì chỗ nào bạn ở bạn đều sẽ thấy bản thân mình là người ngoài.

Ngựa quí hiếm khi cảm thấy cái chạm của roi. Ai có trong  thế  giới  này  là  người  không  chê  được?  Phật  hỏi. Ai  có  trong  thế  giới  này  là  người  không  chê  được?  - người đó có khả năng trở thành vị phật. Người đó có khả năng trước hết trở thành đệ tử, thế rồi trở thành thầy.

Thì giống như ngựa quí khéo léo dưới roi,
bùng cháy và nhanh nhẹn.

Giống như ngựa quí - khéo léo, nhận biết, quan sát.

Bùng  cháy  và  nhanh  nhẹn.  Nếu  bạn  nhận  biết...  Nhận
biết là lửa; nó thiêu cháy mọi cái sai trong bạn. Nó thiêu cháy bản ngã bạn. Nó thiêu cháy tham lam của bạn, nó thiêu cháy tính sở hữu của bạn, nó thiêu cháy ghen tị của bạn - nó thiêu cháy mọi cái sai và tiêu cực, và nó nâng cao mọi cái đẹp, duyên dáng, thiêng liêng.

Và khi cái thô và cái xấu bị thiêu cháy, sắc bén lớn lao  xảy  ra  cho  bản  thể bạn,  nhanh  nhẹn  lớn  lao  tới  cho cuộc  sống  của  bạn,  mãnh  liệt  và  đam  mê  lớn  lao,  tính toàn bộ và tính toàn thể vĩ đại.

tin tưởng, thiền, thấy.

Để  tôi  nhắc  lại  cho  bạn:  đừng  đọc  "tin  tưởng,"  đọc

"tin cậy": Tin cậy, thiền, thấy.

Đây  là  ba  bước,  đơn  giản,  rất  đơn  giản.  Điều  thứ nhất là tin cậy: có tin cậy yêu thương với mọi cái đang đó,  thế  thì  thiền  trở  thành  dễ  dàng  bởi  vì  bạn  có  thể thảnh thơi. Người tin cậy có thể thảnh thơi trong sự tồn tại.  Người  không  thể  tin  cậy  được  vẫn  còn  căng  thẳng, vẫn còn lo âu, sợ hãi. Người tin cậy có thể tan chảy, có thể  biến  mất,  bay  hơi.  Người  đó  biết  rằng,  "Cho  dù  tôi có  rơi  vào  đại  dương,  tôi  chỉ  là  giọt  sương..."  nhưng người  đó  cũng  biết  rằng,  "Như  giọt  sương  tôi  sẽ  biến mất,  nhưng  tôi  sẽ  tồn  tại  như  đại  dương.  Tôi  sẽ  không mất cái gì cả; tôi sẽ được mọi thứ." Thiền là giọt sương biến mất trong đại dương.

Và  thế  thì  có  việc  thấy.  Đó  là  lí  do  tại  sao  Phật không  có  triết  lí  nào  ngoài  ái  kiến  philosia  -  ông  ấy không có hệ thống ý nghĩ nào ngoài cách thức, phương pháp để thấy.

vô hại, vô chê trách.

thức tỉnh theo luật.

Vẫn còn hài hoà với luật đó của sự tồn tại đi. Tuôn chảy cùng dòng sông; đừng cố đi ngược dòng. Để buông bỏ là lời kinh nền tảng của bạn, và thế  thì bạn sẽ là vô hại và bạn sẽ vô chê trách.

Thức tỉnh theo luật - aes dhammo sanantano - thức tỉnh với luật vĩnh hằng.

và từ mọi buồn khổ tự giải phóng mình.

Buồn  khổ  nảy  sinh  bất  kì  khi  nào  bạn  đi  ngược  lại luật  của  sự  tồn  tại,  và  phúc  lạc  nảy  sinh  bất  kì  khi  nào bạn  đi  cùng  nhịp  với  nó,  nhảy  múa  cùng  nó  tay  trong tay.

Nông dân đào kênh dẫn nước cho đất. Người gài tên chuốt mũi tên.

Thợ mộc chỉnh gỗ.

Và người trí huệ làm chủ bản thân mình.

Đây là cách thức để là trí huệ và là chủ của bản thân mình.  Không  có  việc  làm  chủ  của  bản  thân  mình,  cuộc sống là trống rỗng, phù phiếm, vô nghĩa. Nó không thể có chất  thơ  nào,  nó  không  thể có  vui  vẻ nào,  nó  không thể có cực lạc nào. Và cực lạc, vui vẻ, là quyền tập ấm của bạn - nhưng bạn có thể có nó chỉ khi bạn đạt tới sự xứng đáng này, tới sự đáng trọng này.

Trở nên nhận biết, tin  cậy, bắt đầu thấy đi - vứt bỏ mọi tin tưởng và mọi hoài nghi, và mục đích không còn xa xôi gì. Bạn không cần đi đâu cả. Nếu bạn có thể tin cậy,  thiền,  thấy,  nếu  bạn  có  thể  thức  tỉnh  tới  luật  vĩnh
hằng, bạn là chủ - không phải là chủ của bất kì ai khác ngoài  chủ  của  bản  thân  mình.  Và  đó  là  việc  làm  chủ đúng. Jesus gọi điều đó là Vương quốc của Thượng đế.

Nhưng  bạn  sẽ  phải  được  tái  sinh,  bạn  sẽ  phải  học cách sống mới - cách mới, để tôi nhắc bạn, không phải triết  lí  mới.  Và  Phật  đang  cho  bạn  hướng  dẫn.  Những hướng dẫn này có thể được dùng nếu bạn nghe một cách chăm chú, thông minh, có tính thiền.

Đủ cho hôm nay.

10.       Aes dhammo sanantano

Câu hỏi thứ nhất:

Thưa Thầy kính yêu,

Làm  sao  tôi  có  thể  đi  sang  bờ  bên  kia  khi  tôi  đang cố ở đây bây giờ? Nó thành đống lộn xộn trong tâm trí tôi khi tôi nghĩ về điều đó, nhưng ở đâu đó trong tim tôi cảm thấy một loại thư thái.

Deva  Darpan,  "bờ  bên  kia"  chỉ  là  biểu  dụ  thôi. Không có bờ bên kia đâu; đây là bờ duy nhất có đó. Ở đây bây giờ là đi vào bờ bên kia đấy.

Chúng ta có thể sống theo hai cách: chúng ta có thể sống theo thời gian hoặc chúng ta có thể sống trong vĩnh hằng.  Nếu  chúng  ta  sống  theo  thời  gian,  nói  một  cách biểu dụ điều đó được gọi là "bờ bên này"; nếu chúng ta sống  trong  vĩnh  hằng,  nói  một  cách  biểu  dụ  điều  đó được  gọi  là  "bờ  bên  kia."  Cổng  đi  vào  vĩnh  hằng  là  ở đây bây giờ. Sống trong thời gian là sống hoặc trong quá khứ hoặc trong tương lai.

Tâm trí sống theo thời gian - tâm trí là thời gian. Nó bao giờ cũng dính líu tới quá khứ hoặc với tương lai - và cả hai đều không có. Quá khứ không còn nữa, tương lai thì chưa tới, và tâm trí sống trong cái gì đó không có. Sự tồn tại của tâm trí là sự tồn tại rởm, rất mù mờ; nó chỉ là sự phản xạ trong tấm gương, mặt trăng được nhìn phản xạ trong hồ.

Ở đây bây giờ nghĩa là thoát ra khỏi thời gian. Bạn sẽ  phải  tự  kéo  mình  ra  khỏi  quá  khứ,  bạn  sẽ  phải  đi  ra khỏi quá khứ. Bạn sẽ phải tuồn ra khỏi quá khứ như con rắn  tuồn  ra  khỏi  bộ  da  cũ.  Và  bạn  sẽ  phải  rất  tỉnh  táo không bị dính líu vào tương lai - phóng chiếu, mơ mộng tương lai. Nếu bạn có thể tránh được quá khứ và tương lai bạn tỉnh táo, bạn nhận biết.Đó  là  điều  Phật  ngụ  ý  bởi  sammasati  -  nhận  biết đúng.  Thế  thì  bạn  ở  bây  giờ  và  bạn  ở  đây.  Bạn  còn  có thể  ở  chỗ  nào  khác  được?  Đó  là  nơi  bạn  thực  sự  hiện hữu!

Cho dù bạn tiếp tục đi vào quá khứ và vào tương lai, mọi  chuyển  động  đó  đều  giống  như  mơ.  Bạn  rơi  vào giấc ngủ, bạn vẫn còn trong phòng của bạn, nhưng trong mơ bạn có thể vẩn vơ khắp trái đất, hay bạn có thể đi tới các  hành  tinh,  tới  mặt  trăng,  hay  tới  các  vì  sao.  Nhưng vào  buổi  sáng  khi  bạn  thức  dậy  bạn  sẽ  không  thấy  bản thân mình trên cung trăng. Bạn có thể trong cả đêm đã ở trong giấc mơ trên cung trăng; bạn thức dậy trong phòng của bạn. Cho nên khi bạn bước trên trăng trong giấc mơ, bạn vẫn ở trong phòng của bạn - thực sự bạn vẫn ở trong phòng của bạn.

Chúng ta bao giờ cũng trong hiện tại; không có chỗ nào  khác  để  hiện  hữu  cả.  Nhưng  chúng  ta  có  thể  mơ, chúng  ta  có  thể  tưởng  tượng,  chúng  ta  có  thể  sống  lại những kí ức, chúng ta có thể phóng chiếu trong tương lai những ảo tưởng lớn... nhưng dầu vậy chúng ta vẫn ở đây bây  giờ!  Cái  ngày,  cái  khoảnh  khắc  bạn  trở  nên  nhận biết  rằng  bạn  ở  đây  và  bạn  không  thể  ở  bất  kì  chỗ  nào khác  được,  rằng  bạn  ở đây  và  bạn  không  thể ở đó,  bạn chìm  vào  trong  thực  tại,  bạn  đi  tới  chiều  sâu  của  bản thân thực tại, bạn đổi số của mình từ thời gian sang vĩnh hằng.

Chữ thập theo nghĩa nguyên thuỷ của nó đã biểu thị cho thời gian và vĩnh hằng. Nó không biểu thị đơn giản cho việc đóng đinh Jesus; chữ thập là một biểu tượng cổ hơn  Jesus.  Thực  ra  nó  chỉ  là  một  phần  của  biểu  tượng phương Đông cổ đại, swastika, chỉ là một phần của nó. Swastika ở phương Đông bao giờ cũng biểu thị cho thời gian  và  vĩnh  hằng;  chữ  thập  cũng  biểu  thị  thời  gian. Thời gian là theo chiều ngang, nó là tuyến tính; nó đi từ khoảnh  khắc  này  sang  khoảnh  khắc  khác.  Và  đường chiều dọc trên chữ thập biểu diễn cho vĩnh hằng - chiều sâu, chiều cao. Trong thời gian bạn bơi, trong vĩnh hằng bạn chìm.

Ở  đây  bây  giờ  đơn  giản  nghĩa  là  lỗ  hổng  này  giữa quá khứ và tương lai, khoảng hở nhỏ này. Từ khoảng hở nhỏ này bạn đi vào trong một thế giới hoàn toàn khác - thế giới đó được gọi là "bờ bên kia."

Darpan, bạn không cần bị phân vân. Nhưng đôi khi nếu bạn bám lấy các biểu dụ quá mức theo từng chữ bạn có  thể  trở  nên  rất  lẫn  lộn.  Và  tôi  phải  dùng  biểu  dụ; không  có  cách  nào  để  diễn  đạt  cái  không  thể  thực  sự được diễn đạt, để diễn đạt cái mà về nó tiến trình đúng
duy nhất là trở thành im lặng. Cách thức có thể duy nhất là dùng biểu dụ, ngụ ngôn, chuyện kể, bởi vì chúng cho bạn hướng dẫn gián tiếp.

Thực tại là tinh tế và mong manh thế; nó giống như đoá hoa rất tinh tế. Nếu bạn cố bắt giữ nó một cách trực tiếp  bạn  phá  huỷ  nó.  Bạn  không  thể  giữ  nó  trong  nắm tay  của  mình  được;  nó  rất  linh  động.  Bạn  chỉ  có  thể  đi vào theo cách rất gián tiếp, và chuyển động của bạn phải là rất tinh tế - thậm chí tiếng bước chân cũng phải không được nghe thấy. Bạn chỉ có thể thì thào với thực tại; bạn không thể gào lên và bạn không thể tranh cãi.

Đó  là  điều  biểu  dụ  là  gì:  cuộc  đối  thoại  được  thực hiện trong tiếng thì thầm, cuộc đối thoại được thực hiện theo  cách  thơ  ca;  không  theo  văn  xuôi,  không  rõ  ràng, không  toán  học  -  mơ  hồ,  huyền  bí.  Bạn  không  thể  tấn công  thực  tại  được;  bạn  chỉ  có  thể  thuyết  phục,  bạn  có thể quyến dũ thực tại. Nó là chuyện tình, không phải là cưỡng đoạt.

Đó  là  chỗ  tôn  giáo  và  khoa  học  khác  nhau.  Khoa học  là  một  loại  cưỡng  đoạt  thực  tại.  Nó  cố  giằng  lấy chân lí từ thực tại một cách vũ lực, bạo hành; do đó nó phá huỷ thăng bằng tự nhiên, cân bằng tự nhiên. Nó phá huỷ  sinh  thái,  nó  phá  huỷ  hài  hoà,  hoà  hợp  của  sự  tồn tại.  Nó  là  việc  cưỡng  đoạt,  bởi  vì  khoa  học  nói  theo ngôn ngữ của chinh phục.

Tôn  giáo  là  chuyện  tình,  nó  không  phải  là  cưỡng đoạt.  Tôn  giáo  tán  tỉnh  thực  tại,  thuyết  phục,  dần  dần, dần  dần  theo  cách  rất  gián  tiếp.  Người  ta  phải  duyên dáng trang nhã, do đó mới có những biểu dụ này.

"Bờ bên kia" là một biểu dụ đẹp, nhưng để tôi nhắc bạn:  đây  là  bờ  bên  kia,  cđây  là  cái  kia  đấy.  Bạn  không
đổi bờ đâu, bạn đơn giản dần thay đổi tâm thức của bạn. Thay đổi phải không xảy ra ở bên ngoài - không phải là bạn  lấy  chiếc  thuyền,  chiếc phà, và bạn  đi  sang  bờ bên kia  đâu.  Điều  đó  sẽ  là  thay  đổi  trong  hoàn  cảnh  bên ngoài.  Không,  bạn  vứt  bỏ  tâm  trí  và  bạn  trở  thành  tâm thức, và bờ bên kia đã tới. Bạn đã không đi cho dù một li, bạn có thể chẳng làm gì cả - bạn có thể đơn giản chỉ ngồi với mắt nhắm...

Đó là điều Phật đã làm khi ông ấy đạt tới bờ bên kia. Ở Bodhgaya ông ấy đã ngồi dưới gốc cây bên cạnh dòng sông Niranjana. Đó là sáng sớm, buổi sáng đẹp, im lặng, và  ông  ấy  mở mắt  ra.  Ngôi  sao  cuối  cùng  đang  biến  đi khỏi bầu trời; ông ấy thấy ngôi sao cuối cùng đang biến đi, và cái gì đó bên trong, trong ông ấy, cũng biến mất... dấu vết cuối cùng của bản ngã. Bầu trời trở thành trống rỗng, ông ấy trở thành trống rỗng, và hai cái trống rỗng này gặp gỡ, hội nhập, tan chảy vào nhau. Bầu trời đi vào ông ấy, ông ấy đi vào bầu trời.

Ở phía thấy được, phía bên ngoài, chẳng có gì thay đổi  cả;  mọi  thứ  đều  đích  xác  như  cũ.  Sông  Niranjana vẫn tiếp tục chảy, chim chóc phải vẫn tiếp tục hót; thậm chí không một cái lá rụng khỏi cây, chẳng cái gì đã thay đổi...  và  tất  cả  đã  thay  đổi.  Bây  giờ  Phật  không  còn  là tâm trí nữa; ông ấy đã trở thành thiền. Ông ấy không còn trong  ý  nghĩ;  ông  ấy  đã  trở  thành  nhân  chứng  thuần khiết, một sakshin.

Đây là bờ bên kia mà tôi đang nói tới.

Đó  là  lí  do  tại  sao  khi  bạn  nghĩ,  Darpan  này,  bạn cảm thấy chút ít bị lẫn lộn, nhưng khi bạn không nghĩ về nó  bạn  cũng  cảm  thấy  một  loại  thư  thái.  Quan  sát  đi! Lẫn  lộn  phải  còn  lại  trong  đầu  và  thư  thái  ở  trong  tim.

Trái tim có lí do riêng của nó, cách thức riêng của nó để
hiểu mọi thứ.

Khi  tôi  nói  với  bạn,  tôi  không  chỉ  nói  cho  tâm  trí bạn - đó chỉ là phần bên ngoài thôi. Điều thực sự được truyền giữa tôi và bạn là cái gì đó của trái tim. Tâm trí được  dùng  như  bậc  đá  đi  tới  trái  tim,  có  vậy  thôi.  Tôi đang dùng lời như bậc đá, như phương tiện, không như mục đích trong bản thân chúng.

Đó  là  lí  do  tại  sao  hai điều  này  được bạn  cảm  thấy đồng  thời:  lẫn  lộn  trong  đầu  và  thư  thái  sâu  sắc  trong tim. Trái tim hiểu - trái tim hiểu rằng khoảnh khắc này, ở đây bây giờ, là bờ bên kia. Nhưng trái tim không thạo nói;  cái  đầu  rất  thạo  nói.  Đây  là  một  trong  những  điều khó xử: cái đầu không thể hiểu được nhưng rất hay nói, còn trái tim có thể hiểu được nhưng không thạo nói. Nó hiểu nhưng việc hiểu của nó vẫn còn im lặng; thực ra nó càng  hiểu  điều  đó  nhiều  hơn,  nó  càng  trở  nên  im  lặng hơn. Cái đầu chẳng hiểu gì; thực ra nó càng ít hiểu, nó càng ồn ào hơn. Bạn phải thấy ra điều này.

Dùng cái đầu để đạt tới trái tim, nhưng đừng trở nên bị bắt  rễ vào  đầu.  Đừng  ở lại  đó!  Dùng  nó  làm  bậc đá, làm  thang,  nhưng  đừng  làm  nhà  bạn  ở  đó;  bằng  không cả đời bạn sẽ toàn lẫn lộn, lo âu, đau khổ. Dùng nó, và quên hết về nó đi. Đi vào trong đầu và nghe điệu vũ im lặng của năng lượng trái tim. Nghe bài ca thảnh thơi, thư thái của trái tim, âm thanh vô âm, tiếng vỗ tay của một bàn tay.

Trái tim rất gần với bí ẩn của sự tồn tại; cái đầu là ở xa nhất. Cái đầu là bờ bên này và trái tim là bờ bên kia - nhưng bạn đã ở bờ bên kia rồi. Cái đầu đơn giản mơ mọi thứ. Khi bạn thoát ra khỏi cái đầu bạn đơn giản thoát ra khỏi cái gì đó mà chưa bao giờ tồn tại ngay chỗ đầu tiên.

Câu hỏi thứ hai:

Thưa Thầy kính yêu,

Thầy  liên  tục  bảo  chúng  tôi  "nhận  biết,"  "là  nhân chứng." Nhưng một tâm thức chứng kiến có thực sự ca  hát,  nhảy  múa  và  nếm  trải  cuộc  sống  không? Nhân chứng có phải là khán giả đơn thần của cuộc sống và không bao giờ là người tham dự không?

Anand Nur, tâm trí nhất định nêu ra câu hỏi này sớm hay  muộn,  bởi  vì  tâm  trí  rất  sợ  việc  trở  thành  nhân chứng  của  bạn.  Tại  sao  tâm  trí  sợ  việc  bạn  trở  thành nhân chứng thế? - bởi vì việc bạn trở thành nhân chứng là cái chết của tâm trí.

Tâm  trí  là  người  làm,  nó  muốn  làm  mọi  thứ,  và chứng kiến là trạng thái của không làm. Tâm trí sợ rằng, "Nếu  mình  trở  thành  nhân  chứng,  mình  sẽ  không  được cần  tới  thêm  nữa."  Và  theo  một  cách  nào  đó  tâm  trí  là đúng...

Một khi nhân chứng nảy sinh trong bạn tâm trí phải biến  mất,  cũng  giống  như  nếu  bạn  đem  đèn  vào  trong phòng  và  bóng  tối  phải  biến  mất  -  điều  đó  là  không tránh  khỏi.  Tâm  trí  có  thể  tồn  tại  chỉ  nếu  bạn  vẫn  còn ngủ say, bởi vì tâm trí là trạng thái của mơ và mơ có thể tồn tại chỉ trong ngủ.

Bằng việc trở thành nhân chứng bạn không còn ngủ nữa, bạn thức. Bạn trở thành nhận biết - trong như pha lê thế, trẻ trung và tươi tắn thế, sinh động và hiệu nghiệm thế. Bạn trở thành ngọn lửa - mãnh liệt, bùng cháy từ cả hai  đầu  -  dường  như,  trong  trạng  thái  của  mãnh  liệt  đó
của ánh sáng, của tâm thức, tâm trí chết đi, tâm trí tự tử. Do đó tâm trí sợ.

Và tâm trí sẽ tạo ra nhiều vấn đề cho bạn, nó sẽ nêu ra nhiều, nhiều câu hỏi. Nó sẽ làm cho bạn ngần ngại lấy cú  nhảy  vào  cái  không  biết,  nó  sẽ  cố  gắng  kéo  bạn  lại. Nó sẽ cố gắng thuyết phục bạn rằng, "Với tớ là an toàn, an  ninh;  với  tớ  cậu  đang  sống  dưới  chỗ  trú  ngụ,  được canh gác chu đáo. Tớ sẽ chăm nom mọi bề cho cậu. Với tớ cậu hiệu quả, khéo léo. Khoảnh khắc cậu  rời tớ,  cậu sẽ phải bỏ lại mọi tri thức và cậu sẽ phải bỏ lại mọi an ninh,  an  toàn.  Cậu  sẽ  phải  vứt  bỏ  áo  giáp  của  mình  và cậu sẽ đi vào cái không biết. Cậu đang nhận nguy hiểm một cách không cần thiết chẳng bởi lí do nào cả." Và nó sẽ cố gắng đem những cách hợp lí hoá hay vào. Đây là một  trong  những  cách  hợp  lí  hoá  mà  gần  như  bao  giờ cũng xảy ra cho mọi thiền nhân.

Không phải là bạn, Anand Nur, người đang hỏi câu hỏi này; chính tâm trí, kẻ thù của bạn, người đang đặt ra những  câu  hỏi  này  qua  bạn.  Chính  tâm  trí  đang  nói, "Thưa Thầy kính yêu, thầy liên tục bảo chúng tôi ‘nhận biết,’ ‘là nhân chứng.’ Nhưng một tâm thức chứng kiến có  thực  sự  ca  hát,  nhảy  múa  và  nếm  trải  cuộc  sống không?"

Có  chứ,  Anand  Nur  -  thực  ra  chỉ  tâm  thức  chứng kiến  mới  có  thể  thực  sự  ca  hát,  nhảy  múa  và  nếm  trải cuộc sống. Điều đó sẽ có vẻ như ngược đời - nó thế đấy! Nhưng  mọi  cái  thật  bao  giờ  cũng  ngược  đời,  nhớ  lấy. Nếu chân lí mà không ngược đời thế thì nó không phải là chân lí chút nào, thế thì nó là cái gì đó khác.

Ngược đời là phẩm chất cơ bản, cố hữu của chân lí - để điều đó chìm vào trong trái tim bạn mãi mãi! Chân lí như thế chính là có tính ngược đời. Mặc dầu mọi ngược
đời không phải là chân lí, mọi chân lí đều là ngược đời. Chân lí phải là ngược đời bởi vì nó phải là cả hai cực - phủ định và khẳng định - và vậy mà siêu việt. Nó phải là sống  và  chết,  và  thêm  nữa.  Với  "thêm  nữa"  tôi  ngụ  ý siêu  việt  lên  trên  cả  hai  -  cả  ha  và  không  cả  hai.  Đó  là ngược đời tối thượng.

Khi  bạn  ở  trong  tâm  trí,  làm  sao  bạn  có  thể  hát được? Tâm trí tạo ra khổ; từ khổ không thể có bài ca nào được.  Khi  bạn  trong  tâm  trí,  làm  sao  bạn  có  thể  nhảy múa  được?  Vâng,  bạn  có  thể  làm  những  cử  chỉ  trống rỗng nào đó gọi là điệu vũ, nhưng nó không phải là điệu vũ thực.

Chỉ  một  Meera  mới  biết  điệu  vũ  thực,  hay  một Krishna,  hay  một  Chaitanya.  Đây  là  những  người  biết điệu  vũ  thực.  Người  khác  chỉ  biết  kĩ  thuật  nhảy  múa, nhưng không có gì tuôn tràn cả; năng lượng của họ là tù đọng.  Những  người  sống  trong  tâm  trí đang sống  trong bản ngã, và bản ngã không thể nhảy múa được. Điều đó có thể tạo ra việc biểu diễn nhưng không phải là điệu vũ.

Điệu  vũ  thực  xảy  ra  chỉ  khi  bạn  đã  trở  thành  nhân chứng. Thế thì bạn phúc lạc tới  mức chính phúc lạc đó bắt đầu tuôn trào - đó là điệu vũ. Chính phúc lạc bắt đầu ca  hát;  bài  ca  nảy  sinh  theo  cách  riêng  của  nó.  Và  chỉ khi  bạn  là  nhân  chứng  thì  bạn  mới  có  thể  thưởng  thức được cuộc sống.

Tôi có thể hiểu câu hỏi của bạn, Anand Nur. Bạn lo lắng  rằng  bằng  việc  trở  thành  nhân  chứng  người  ta  sẽ đơn thuần  trở thành khán giả của cuộc sống. Không, là khán giả là một điều, và là nhân chứng là điều hoàn toàn khác, khác về chất.

Khán  giả  dửng  dưng,  người  đó  đờ  đẫn,  người  đó đang trong một loại giấc ngủ. Người đó không tham gia vào  cuộc  sống.  Người  đó  sợ,  người  đó  là  kẻ  hèn  nhát. Người  đó  đứng  bên  cạnh  đường  và  đơn  giản  cứ  nhìn người  khác  sống.  Đó  là điều  bạn  đang  làm  cả  cuộc đời mình: ai đó khác đóng vai trong phim và bạn xem. Bạn là khán giả! Mọi người bị dính vào ghế hàng giờ trước chiếc ti vi - khán giả đấy. Ai đó khác hát, bạn nghe. Ai đó khác nhảy múa, bạn chỉ là khán giả. Ai đó khác yêu và bạn chỉ xem. Bạn không là người tham gia. Các nhà chuyên môn đang làm điều bạn đáng phải làm theo cách riêng của mình.

Nhân  chứng  không  phải  là  khán  giả.  Thế  thì  nhân chứng là gì? Nhân chứng là người tham gia vậy mà vẫn còn tỉnh táo. Nhân chứng là ở trong trạng thái vô vi. Đó là từ của Lão Tử: nó có nghĩa là hành động thông qua vô hành  động.  Nhân  chứng  không  phải  là  người  đã  trốn chạy  khỏi  cuộc  sống.  Người  đó  sống  trong  cuộc  sống, sống còn toàn bộ hơn nhiều, đam mê hơn nhiều, nhưng vậy mà vẫn còn sâu bên dưới là người quan sát; cứ nhớ mãi rằng, "Mình là tâm thức."

Thử điều đó khi đi trên đường: nhớ rằng bạn là tâm thức. Việc bước đi vẫn tiếp tục - và một điều mới được thêm  vào,  sự  giầu  có  mới  được  thêm  vào,  cái  đẹp  mới. Cái  gì đó  bên  trong  được  thêm  vào  cho  hành  động  bên ngoài.  Bạn  trở  thành  ngọn  lửa  của  tâm  thức,  và  thế  thì việc bước đi có vui vẻ hoàn toàn khác cho nó; bạn ở trên đất và vậy mà chân bạn không chạm đất chút nào.

Đó là điều Phật đã nói: Đi qua sông, nhưng đừng để
nước chạm chân ông.

Đó  là  nghĩa  của  biểu  tượng  phương  Đông  về  hoa sen.  Bạn  phải  đã thấy  tượng  Phật,  ảnh  của  ông  ấy  ngồi
trên hoa sen - đó là biểu dụ. Hoa sen là hoa sống trong nước  vậy  mà  nước  không  thể  chạm  vào  nó  được.  Hoa sen không trốn lên hang động Himalaya; nó sống trong nước và vậy mà vẫn còn xa xôi, xa xăm. Sống trong bãi chợ  nhưng  đừng  cho  phép  bãi  chợ  đi  vào  bản  thể  bạn, sống trong thế giới vậy mà không phải là của thế giới - đó là điều được ngụ ý bởi "tâm thức chứng kiến."

Đó là điều tôi ngụ ý bằng việc nói đi nói lại với bạn: nhận  biết  đi!  Tôi  không  chống  lại  hành  động,  nhưng hành động của bạn phải được chiếu sáng bởi nhận biết. Những người chống lại hành động, họ nhất định có tính kìm  nén  -  và  mọi  loại  kìm  nén  đều  làm  cho  bạn  bệnh hoạn, không toàn thể, không lành mạnh.

Các  sư  sống  trong  tu  viện,  Cơ  đốc  giáo  hay  Hindu giáo; các sư Jainas và sư Phật giáo, những người đã trốn khỏi  cuộc  sống  -  họ  không  phải  là  sannyasin  thực.  Họ đơn giản đã kìm nén ham muốn của họ và họ đã đi khỏi thế giới này, thế giới của hành động. Bạn có thể là nhân chứng ở đâu nếu bạn đi ra khỏi thế giới của hành động? Thế giới của hành động là cơ hội tốt nhất để nhận biết. Nó  cho  bạn  thách  thức,  nó  vẫn  còn  thường  xuyên  là thách thức.

Hoặc bạn có thể rơi vào giấc ngủ và trở thành người làm;  thế  thì  bạn  là  phàm  nhân,  là  tay  mơ,  là  nạn  nhân của ảo tưởng - hoặc bạn có thể trở thành nhân chứng và vậy  mà  vẫn  sống  trong  thế  giới  này;  thế  thì  hành  động của bạn có phẩm chất khác của nó. Nó mới thực là hành động. Những người không nhận biết, hành động của họ không thực là hành động mà là phản động; họ chỉ phản ứng.  Ai  đó  xúc  phạm  bạn  và  bạn  phản  ứng.  Thử  xúc phạm  Phật  mà  xem:  ông  ấy  không  phản  ứng  -  ông  ấy
hành động. Phản ứng phụ thuộc vào người khác - người đó  nhấn  nút  và  bạn  chỉ  là  nạn  nhân,  là  nô  lệ;  bạn  vận hành như cái máy.

Người  thực,  người  biết  nhận  biết  là  gì,  không  bao giờ  phản  ứng;  người  đó  hành  động  từ  nhận  biết  riêng của mình. Hành động không tới từ hành động của người khác; không ai có thể ấn phím của người đó được. Nếu người đó cảm thấy một cách tự phát rằng đây là đúng để làm, người đó làm nó; nếu người đó không cảm thấy cái gì cần thiết  cả, người  đó giữ yên tĩnh. Người đó không có  tính  kìm  nén;  người  đó  bao  giờ  cũng  cởi  mở,  diễn đạt.  Cách  diễn  đạt  của  người  đó  là  đa  chiều.  Trong  bài ca, trong thơ ca, trong điệu vũ, trong tình yêu, trong lời cầu nguyện, người đó tuôn chảy.

Nếu bạn không trở nên nhận biết, thế thì chỉ có hai khả năng: hoặc bạn sẽ có tính kìm nén hoặc mê đắm. Cả hai cách bạn vẫn còn trong tù túng.

Một ni cô bị hiếp bên ngoài tu viện. Khi cô ấy cuối cùng được người ta tìm thấy, cô ấy được mang vào bên trong và thầy thuốc gần đó được mời tới.

Ông ta tới, giơ hai tay lên trời và nói, "Đây là công việc dành cho bác sĩ phẫu thuật tạo hình!"

Bác sĩ phẫu thuật tạo hình được mời tới. Khi ông ta thấy ni cô đáng thương ông ta kêu lên, "Ồ, lạy Trời! Lộn xộn thế! Tôi phải bắt đầu từ đâu đây?"

Mẹ tối cao đáp, "Thế này, điều đó dễ thôi. Trước hết gỡ nụ cười ra khỏi mặt cô ta!"

Câu hỏi thứ ba:

Thưa Thầy kính yêu,

Có là gì? Tôi thấy rằng tôi không hiểu biết thực về nó. Tôi đã thấy rằng bất kì khi nào tôi nói có, đều có hướng  dẫn  về  ngạc  nhiên,  cứ  dường  như  tôi  cảm thấy sửng sốt là chẳng có lí do nào để nói không. Có của  tôi  bao  giờ  cũng  thay  thế  cho  không.  Chỗ  của kinh nghiệm này, của có, là ở đâu...?

Prem Satyamo, có hàm chứa chính bản chất của mọi tôn  giáo.  Nói  có  với  sự  tồn  tại  là  có  tính  tôn  giáo.  Nói không là chống lại, nói không là xung đột, nói không là có tính bản ngã. Nói không là giữ cho tách rời của bạn, giữ cho bản thân bạn xa rời. Nói có là hội nhập, tan chảy vào trong cái toàn thể. Nói có là mở ra, cũng giống như nụ nở ra và trở thành hoa. Không là trạng thái đóng của tâm trí; có là đoá hoa mở.

Khác  biệt  giữa  không  và  có  là  sự  khác  biệt  giữa người  chết  và  người  sống.  Người  sống  trong  cái  không vẫn còn bị bao bọc, vẫn còn trong thế giới không cửa sổ nơi  mặt  trời  và  mưa  và  và  gió  không  thể  đạt  tới  được; nơi  Thượng  đế  có  thể  cứ  gõ  cửa  hoài  nhưng  ngay  cả tiếng gõ cửa cũng sẽ không đạt tới; nơi tình yêu không thể đạt tới được.

Người  bị  đóng  lại,  người  sống  với  không,  là  sống trong bản ngã. Bản ngã càng lớn, cây cầu càng ít có giữa người  này  và  sự  tồn  tại.  Khi  bản  ngã  là  toàn  bộ,  người này  hoàn  toàn  bị  đóng  bởi  tường;  người  đó  sống  trong nhà  tù  của  sự  bịa  đặt  riêng  của  mình.  Người  đó  không thể  nói  có  với  mặt  trăng  và  người  đó  không  thể  nói  có
với cây cối và người đó không thể nói có với bất kì cái gì! Người  đó đã quên nói có, và ngay cả đôi khi người đó  nói  có,  cái  có  của  người  đó  không  là  gì  ngoài  cái không được nguỵ trang.

Tôi đã nghe một câu chuyện về Joseph Stalin: Molotov,  bộ  trưởng  ngoại  giao  của  ông  ấy,  điện
thoại cho ông ấy từ Liên hợp quốc. Vợ ông ấy đang ngồi bên cạnh trong khi ông ấy nghe điện thoại. Joseph Stalin nói, "Không, không, không, có, không!"

Bà  vợ  ngạc  nhiên.  Không  phải  bởi  các  cái  không, nhiều cái không thế - bà ấy biết chồng mình rõ lắm, ông ấy là con người của không. Ông ấy là một trong những người  bản  ngã  nhất  có  thể  có.  Tên  của  ông  ấy  là  có  ý nghĩa:  'stalin'  nghĩa  là  người  bằng  thép.  Ông  ấy  không thực  sự  là  người  mà  là  người  thép,  cái  máy,  robot. Không là tự nhiên cho ông ấy.

Bà vợ đâm ra phân vân rằng giữa bốn cái không đó lại có một cái có. Bà ấy hỏi ông ấy, "Em có thể hỏi anh một câu hỏi được không? Em không muốn can thiệp vào chuyện chính trị của anh và điều đang diễn ra giữa anh và Molotov và điều anh đang nói. Chỉ một điều thôi... và em đã trở nên rất tò mò: anh có thực nói có trong tất cả bốn cái không đó không, hay em đã nghe lầm anh? Anh có thực nói có không?"

Stalin nói, "Có, tôi đã nói có."

Bà vợ hỏi, "Thế thì thêm một câu hỏi nữa: Sao anh lại nói có?"

Ông ta nói, "Khi tôi nói ba cái không, Molotov hỏi,

'Đồng chí nói không phải không?' tôi nói, 'có.'"

Có những người có thể nói có chỉ khi nó không là gì ngoài không được nguỵ trang. Và cũng có những người, rất  hiếm  đấy,  có  thể  nói  không  chỉ  như  có  được  nguỵ trang.  Đây  là  chư  phật.  Vâng,  đôi  khi  họ  cũng  nói không, nhưng cái không của họ không phải là cái không phủ định; trái tim của cái không của họ là có. Họ không có  khả  năng  nói  không.  Nếu  đôi  khi  họ  phải  dùng  từ, trong những tình huống nào đó, nó thực sự mang nghĩa có.

Một người như Phật đôi khi có thể rất nghiêm khắc, nhưng ông ấy nghiêm khắc bởi vì từ bi và tình yêu của ông ấy. George Gurdjieff rất nghiêm khắc với đệ tử của mình chỉ bởi vì từ bi vô hạn của ông ấy, tình yêu toàn bộ của ông ấy.

Có  là  chính  bản  chất  của  tôn  giáo,  không  là  chính nền tảng của phi tôn giáo. Người vô thần không phải là người  không  tin  vào  Thượng  đế  đâu;  người  vô  thần  là người  tin  vào  không.  Và  người  hữu  thần  không  phải  là người  tin  vào  Thượng  đế đâu;  người  hữu  thần  là  người tin vào có - bởi vì đã có những người hữu thần như Phật và  Mahavira  người  không  tin  vào  Thượng  đế,  vậy  mà bạn  có  thể  tìm  đâu  khác  ra  được  người  nhiều  tính  tôn giáo  hơn  thế?  Và  có  cả  triệu  người  tin  vào  Thượng  đế, và cuộc sống của họ chẳng cho chỉ dẫn về tôn giáo nào - không hương thơm. Họ sặc mùi phi tôn giáo, bạo hành, hận  thù,  ghen  tị,  sở  hữu.  Hoa  của  tình  yêu  không  nở trong cuộc sống của họ.

Có là nền tảng của cuộc sống tôn giáo thực. Bạn hỏi tôi, "Có là gì?"

Có là vứt bỏ bản ngã.

Có là thoát ra khỏi tâm trí. Có là tin cậy.

Mới hôm nọ Phật đã nói về tin cậy: Tin cậy, thiền và thấy. Có nghĩa là tin cậy, và tin cậy là bắt đầu của thiền. Thiền  nghĩa  là  thảnh  thơi  cùng  sự  tồn  tại.  Chừng  nào bạn chưa tin cậy, chừng nào bạn chưa thể nói có với sự tồn tại, làm sao bạn có thể thảnh thơi được? Mọi người không  thể  thảnh  thơi  được  bởi  vì  họ  sợ.  Mọi  người không  thể  thảnh  thơi  được  bởi  vì  họ  sợ  rằng  nếu  họ thảnh thơi họ có thể bị lừa. Mọi người có thể thảnh thơi chỉ với những người khác mà họ tin cậy.

Với  người  lạ  trong  phòng  của  mình  bạn  có  thể không có khả năng ngủ trong đêm. Ai biết được, người đó  có  thể  cắt  cổ  bạn.  Ai  biết  được,  người  đó  có  thể  ăn cắp  tiền  của  bạn  và  trốn  đi.  Nhưng  với  vợ  hay  chồng mình, bạn đi vào ngủ say, bạn có thể tin cậy. Đứa trẻ có thể đi cùng bố nó hay mẹ nó tới bất kì chỗ nào. Cho dù bố  nó  đi  vào  lửa,  đứa  trẻ  cũng  có  thể  ca  bài  ca,  nhảy múa, hỏi thăm, truy vấn, không sợ hãi, bởi vì nó biết tay nó đang trong tay bố nó.

Tin cậy này là có: biết rằng sự tồn tại này là mẹ của chúng  ta,  rằng  tự  nhiên  là  cội  nguồn  của  chúng  ta  -  nó không thể chống lại chúng ta, nó không thể thù địch với chúng ta được. Thấy điều này, hiểu điều này, tin cậy nảy sinh.  Thế  thì  bạn  có  thể  nói  có.  Thế  thì  bạn  có  thể  nói "Amen"; điều đó đơn giản nghĩa là có.

Và  khoảnh  khắc  bạn  có  thể  nói  có  và  bạn  có  thể thảnh thơi,  thiền  trở thành tự  nhiên. Không nỗ lực nào, không căng thẳng nào, không dồn nén nào, bạn bắt đầu rơi  vào  trong  không  gian  có  tên  là  thiền...  trống  rỗng mọi rác rưởi và đồ đồng nát, nhưng đầy tràn Thượng đế

- đúng hơn là đầy tràn tính thượng đế; trống rỗng của thế
giới, nhưng tràn đầy cái gì đó mà bạn chưa bao giờ biết
tới trước đây; tràn đầy ánh sáng vốn là phi vật chất, đầy hương  thơm,  tới  từ  không  đâu  cả,  từ  trời  xanh.  Trống rỗng đấy vậy mà tràn đầy, trống rỗng đấy vậy mà vẫn có tính đầy - không phủ định.

Và  khi  có  thiền,  việc  thấy  nảy  sinh,  darshan  được sinh  ra  -  bạn  trở  nên  có  khả  năng  thấy.  Mắt  bạn  trong trẻo thế, thuần khiết thế; không mây mù, không lẫn lộn, không ý nghĩ. Mắt bạn có tính cảm nhận, xuyên thấu tới mức bạn có thể đạt tới cốt cõi sâu nhất của bí ẩn của sự tồn tại này, tới mức bạn có thể có thoáng nhìn về điều kì diệu   bao   quanh   bạn,   điều   kì   diệu   vĩnh   hằng.   Aes dhammo  sanantano:  bạn  có  thể  có  cái  nhìn  vào  luật không cạn kiệt.

Satyamo,  bạn  hỏi,  "Có  là  gì?  Tôi  thấy  rằng  tôi không có hiểu biết thực về nó."

Chẳng  ai  đã  hiểu  cả!  Một  khi  bạn  có  hiểu  thực  về có, bạn có mọi cái cần thiết cho  cuộc hành trình tới bờ bên kia. Thế thì bạn sẵn sàng đi sang bờ bên kia rồi. Cái có trở thành con thuyền, và nó có khả năng đi qua mọi cơn bão. Dù đại dương có thể bão tố thế nào, con thuyền của có vẫn có khả năng đạt tới bờ bên kia. Nếu bạn có con thuyền của có, thế thì không ai có thể ngăn cản bạn đạt tới Thượng đế.

Bạn nói, "Tôi đã thấy rằng bất kì khi nào tôi nói có, đều có hướng dẫn về ngạc nhiên, cứ dường như tôi sửng sốt là chẳng có lí do nào để nói không."

Vâng. Bất kì ai bắt đầu nói có, học cách nói có, đều nhất  định  bị  ngạc  nhiên  lặp  đi  lặp  lại.  Chỗ  bạn  đã  nói không  trước  đây,  nay  bạn  đang  nói  có.  Bạn  nhất  định ngạc nhiên bởi vì không có lí do để nói không. Sao bạn đã nói không cả đời mình vậy? Quan sát mọi người, và
bản  thân  bạn  mà  xem  -  gần  chín  mươi  chín  phần  trăm của  không  chỉ  là  từ  bản  ngã;  không  có  lí  do  hợp  thức cho chúng.

Đứa  trẻ  muốn  đi  ra  và  chơi  bên  ngoài.  Trời  đang nắng thế và chim đang hót và gió đang thổi và ong đang bay  vù  vù...  và  đứa  trẻ  hỏi  mẹ  nó,  "Con  ra  ngoài  chơi trong  vườn  nhé?"  Cô  ta  nói  "Không"  -  thậm  chí  chẳng nghĩ ngợi gì, thậm chí chẳng nghe điều nó thực sự hỏi, thậm  chí  chẳng  cho  nó  một  ý  nghĩ,  một  nhận  biết  về khoảnh khắc đó. Không đơn giản tới một cách tự động, cứ dường như nó có sẵn đó rồi. Cô ấy đã không nghĩ, cô ấy  đã  không  nhìn  vào  đứa  con  chút  nào.  Cô  ấy  không nói  không  với  điều  đứa  con  vừa  hỏi  xin  bởi  vì  cô  ấy đằng nào cũng nói không. Điều đó chẳng nhằm tới đứa con; nó nhằm tới quyền hành của cô ấy.

Nhiều đàn bà thế không thực sự muốn là người mẹ. Họ thậm chí không đáng là người mẹ, nhưng họ muốn là người  mẹ,  họ  ham  muốn  là  người  mẹ,  bởi  lí  do  hoàn toàn khác - không phải vì tính mẹ.

Tính mẹ là việc thiền lớn lao. Tính mẹ là một trong những  nghệ  thuật  vĩ  đại  nhất:  bạn  đang  tạo  ra  một  con người sống. Nhà điêu  khắc không là gì khi so sánh với người  mẹ,  bởi  vì  người  đó  sẽ  tạo  ra  chỉ  bức  tượng  đá cẩm thạch. Hoạ sĩ không là gì, nhà thơ không là gì, ca sĩ không là gì, nhạc sĩ không là gì, bởi vì họ sẽ chơi với đồ vật, đối thể. Người mẹ là nhà thơ vĩ đại nhất và hoạ sĩ vĩ đại  nhất  và  nhạc  sĩ  vĩ  đại  nhất  và  nhà  điêu  khắc  vĩ  đại nhất,  bởi  vì  cô  ấy  đang  tạo  ra  một  tâm  thức  -  bản  thân cuộc sống.

Nhưng  đàn  bà  không  quan  tâm  tới  tính  mẹ,  mối quan tâm của họ là hoàn toàn sai. Mặc dầu họ nói rằng họ  muốn  là  mẹ,  thực  sự  điều  họ  muốn  là  quyền  hành.

Đàn  bà  cảm  thấy  rất  có  quyền  hành  khi  cô  ấy  có  con  - bởi vì đàn ông đã lấy mọi quyền hành khỏi cô ấy. Cô ấy không  được  phép  ở  bãi  chợ,  cô  ấy  không  được  phép  ở nhà  thờ,  cô  ấy  không  được  phép  trong  chính  trị.  Cô  ấy không  được  cho  bất  kì  cơ  hội  nào  ở  bất  kì  đâu  để  cho bản  ngã  của  cô  ấy  được  đáp  ứng;  gần  chín  mươi  phần trăm các cơ hội đã bị đàn ông chiếm mất. Đàn bà đã bị buộc phải  sống  trong  nhà;  cô  ấy  chỉ  có  thể  có một  loại quyền hành - đối với con cô ấy.

Do  đó  mới  có  chuyện  về  không.  Cô  ấy  đã  không nghe, cô ấy đã không nhìn đứa trẻ; cô ấy đã đơn giản nói không.  Và  điều  đó  tuyệt  đối  vô  nghĩa!  Nếu  cô  ấy  đã nghe chẳng có lí do nào để nói không cả. Điều này hoàn toàn  đúng:  khi  mặt  trời  đang  nhảy  múa  ngoài  kia,  sao đứa trẻ phải ở trong nhà, tối tăm và buồn thảm? Và khi gió  đang  thổi  bên  ngoài,  đứa  trẻ  cũng  nên  được  phép nhảy  múa  trong  gió.  Đứa  trẻ  nên  được  phép  nhảy  múa trong mưa nữa, nhưng người mẹ hợp lí hoá, "Nó có thể bị  cảm  lạnh  hay  nó  có  thể  bị  ốm  -  đó  là  lí  do  tại  sao mình lại nói không." Nhưng đấy toàn là hợp lí hoá.

Thực ra, từng đứa trẻ đều có quyền thừa kế để nhảy múa  trong  mưa,  trong  gió,  trong  mặt  trời.  Điều  đó  cho mạnh khoẻ, điều đó cho sinh động. Điều đó đem nó tới gần  tự  nhiên  hơn  và  gần  Thượng  đế hơn. Người  mẹ ép buộc nó và đưa nó tới nhà thờ hay tới đền  chùa  nơi nó không thể thấy được cái gì, không thấy được Thượng đế chút nào. Và nơi có Thượng đế thì sống động nhiều thế, đập  rộn  ràng  nhiều  thế,  trong  tự  nhiên...  Đứa  trẻ  sẽ muốn  trèo  cây,  nó  là  thách  thức  thế  -  Thượng  đế  đang vẫy gọi nó từ cây, từ ngọn cây!

Mọi đứa trẻ nên được phép trèo cây, trèo núi. Chúng nên được cho mọi cơ hội để chấp nhận mọi thách thức.

Chúng  nên  được  giúp  đỡ  để  đi  vào  trong  nguy  hiểm. Chúng  nên  được  chuẩn  bị,  không  được  bảo  vệ;  được chuẩn bị đi vào trong nguy hiểm - được giúp đỡ, thuyết phục,  được  thưởng,  để  đi  vào  trong  nguy  hiểm  bởi  vì người biết cách đi vào trong nguy hiểm nhất định loạng choạng   vớ   phải   Thượng   đế   sớm   hay   muộn.   Nhưng người mẹ sẽ nói không, người bố sẽ nói không.

Trong  nhiều  năm  một  đứa  trẻ  da  đen  đã  từng  cầu nguyện  Thượng  đế  để  làm  cho  nó  thành  da  trắng.  Một sáng nó thức dậy và thấy rằng da nó đã thành trắng. Nó nhảy  ra  khỏi  giường  rất  kích  động  và  kêu  lên,  "Mẹ  ơi, mẹ! Trông này, con đã thành da trắng rồi!"

Từ  nhà  bếp,  mẹ  đáp  lại,  "Im  đi,  Tommy,  mẹ  phát chán với con. Kể chuyện đó cho bố con đi."

Tom đi vào buồng tắm. "Bố ơi, bố! Trông này, bây giờ con trắng rồi."

Người  bố  thậm  chí  không  rời  mắt  khỏi  tấm  gương. Ông ta nói với giọng mệt mỏi, "Ồ Tommy, xin con, bố không  có  thời  gian  đâu.  Đi  mà  kể  cho  chị  con  điều  vô nghĩa đó."

Tom  càng  phân  vân  hơn.  Nó  đi  tới    chị  nó.  "Chị Mary,  chị  Mary  này,  chị  nhìn  em  chưa?  Thượng  đế  đã làm phép màu - da em thành trắng rồi!"

Mary  trả  lời,  "Cút  xéo  ngay,  cậu  cả!  Chị  bị  muộn rồi, chị đi đây."

Tại điểm này Tom hoàn toàn bực mình, và nhìn vào đồng hồ của mình nó nói, "Hay thật, mình đã trắng trong năm phút nhưng mình không thể chịu đựng được những kẻ da đen này thêm nữa!"

Không  tới  dễ  dàng,  không  đã  trở  thành  cách  sống của chúng ta.

Bạn  hỏi  tôi,  Satyamo,  "Tôi  cảm  thấy  sửng  sốt  là chẳng có lí do nào để nói không. "

Vâng,  chẳng  có  lí  do  nào  để  nói  không  cả.  Và  nếu bạn  có  thể  tránh  việc  nói  không  máy  móc,  nếu  đôi  khi thực sự có lí do để nói không, cái không của bạn sẽ có giá trị khẳng định; nó sẽ không phải là phủ định. Người sống trong bầu không khí của có đôi khi có thể phải nói không, nhưng cái không của người đó sẽ không có tính phủ  định,  nó  không  thể  thế  được.  Và  ngược  lại.  Người sống  trong  bầu  không  khí  của  không,  cho  dù  người  đó thỉnh  thoảng  nói  có,  nó  vẫn  không  có  tính  khẳng  định, nó không phải là có thực; nó chỉ là không trá hình. Giá trị của nó là phủ định.

Bạn nói, "Có của tôi bao giờ cũng thay cho không." Lúc ban đầu nó nhất định là như vậy. Bạn đã trở nên
quen  nói  không  tới  mức  có  đầu  tiên  của  bạn  sẽ  là  thay cho không. Nhưng đó chưa phải là có thực, nó chỉ là cái thế vào; nó sẽ có cái gì đó khác của không trong nó, cái bẩn  thỉu  nào  đó  của  không  sẽ  vẫn  còn  bám  lấy  cái  có này.  Cứ  dường  như  cốc của bạn  bẩn  và  bạn rót trà vào trong nó và trà của bạn trở nên bị bẩn. Nếu có của bạn chỉ là cái thay thế cho không, nếu nó được thay thế cho không, thế thì nó sẽ có phẩm chất nào đó của không vẫn còn bám víu vào nó. Nhưng lúc ban đầu nó nhất định là như vậy, cho nên đừng lo nghĩ về nó. Lau sạch cốc của bạn thêm chút nữa đi!

Bắt đầu nói có chẳng bởi lí do nào hết cả, cũng như
bạn  đã  từng  nói  không  mãi  cho  tới  giờ  chẳng  bởi  lí  do
nào cả. Nó có thể là một trong những lời tụng hay nhất, còn  tốt  hơn  nhiều  so  với  lẩm  nhẩm  "Rama,  Rama, Krishna,  Krishna,  Jesus,  Jesus."  Tốt  hơn  nhiều  và  ý nghĩa hơn nhiều, có nghĩa hơn nhiều sẽ là ngồi im lặng và lặp lại một cách có nghĩa, có ý thức, "Có, có, có." Nó có thể là một mật chú đi sâu hơn nhiều so với bất kì mật chú nào đã từng có, bởi vì Rama và Krishna và Jesus đã ở  xa  xôi  rồi,  họ  chỉ  còn  là  chuyện  kể;  bạn  không  thể thực  sự  có  quan  hệ  với  họ  được.  Thế  giới  đã  thay  đổi nhiều tới mức họ không thể nhiều hơn là chuyện kể.

Tôi  đã  nghe  nói  rằng  Jesus  quay  lại  sau  một  nghìn tám  trăm  năm  chỉ  để  có  cái  nhìn  vào  thế  giới  này,  để xem mọi sự diễn ra thế nào - hi vọng rằng mọi sự phải đã thay đổi bây giờ rồi. Một nghìn tám trăm năm của Ki tô  giáo,  hàng  nghìn  và  hàng  nghìn  linh  mục  Ki  tô  giáo trên khắp thế giới, hàng nghìn nhà thờ - thế giới phải đã thay đổi rồi!

Ông  ấy  tiếp  đất  trên  bờ  Hồ  Galilee  nơi  ông  ấy  có thời đã bước đi trên nước. Ngẫu nhiên một giáo sĩ đi dạo buổi sáng tới đó. Jesus muốn gặp giáo sĩ này, xem ông ta  là  ai,  cho  nên  ông  ấy  bước  lên  nước.  Giáo  sĩ  trông phân vân chút ít. Jesus quay lại và nói với giáo sĩ, "Ông có thấy điều ta vừa làm không?"

Giáo sĩ nói, "Có, tôi đã thấy. Sao ông không học bơi như  mọi  người  khác?  Ông  có  điên  hay  cái  gì  không thế?"

Thế giới đã thay đổi rồi!

Tôi  đã  nghe  nói  về  một  giáo  sĩ  khác.  Ông  ta  đã  từ

Mĩ tới thăm Đất Thánh. Ông ta đi qua Hồ Galilee - ông
ta  muốn  xem  chỗ  này  nữa  -  và  ông  ta  hỏi  người  chèo thuyền  phải  tốn  bao  nhiêu;  ông  ta  muốn  có  chuyến  đi vòng quanh hồ. "Ông có thể đưa tôi sang bờ bên kia rồi về không?"

Người chèo thuyền nói, "Năm mươi đô la."

Giáo  sĩ  nói,  "Thế  thì  nhiều  quá!  Tôi  đã  thấy  cái  hồ lớn hơn hồ này và tôi chưa bao giờ trả nhiều hơn năm đô la. Năm mươi sao...?"

Người chèo thuyền nói, "Nhưng ông không nhận ra sao, thưa giáo sĩ, rằng đây là chỗ Chúa của chúng ta đã bước đi trên nước!"

Giáo sĩ nói, "Xem cái giá ấy, bất kì ai cũng sẽ bước đi trên nước! Tôi không thể trả năm mươi đô la được - và tôi tới từ Mĩ. Con ông thợ mộc nghèo ấy, làm sao ông ta có thể trả được năm mươi đô la?"

Thế  giới  đã  thay  đổi  rồi.  Nếu  những  người  này, Jesus và Krishna và Rama, đột nhiên xuống đất bây giờ, họ  sẽ  không  được  thừa  nhận  đâu,  họ  sẽ  bị  coi  là  điên khùng. Họ sẽ trông kì dị thế, họ sẽ trông cứ dường như họ  đang  tới  từ  một  bộ  phim,  từ  một  cuốn  phim  -  phim kiểu như Mười lời răn! Họ sẽ trông không thực.

Nhưng có có thể là vấn đề hoàn toàn khác.

"Jesus" bạn sẽ lặp lại một cách máy móc, nhưng nói "Có...,"  thực  sự  ngụ  ý  nó  ...  cúi  mình  xuống  đất  và  nói có...  Nằm  trên  đất  trần  trụi  và  nói  có  với  đất  cứ  dường như đất là mẹ của bạn, cái đang đó... bơi trong hồ và nói có  với  nước,  không  chỉ  nói  điều  đó,  mà  cảm  thấy  nó  ở khắp  nơi,  từng  thớ  thịt  của  con  người  bạn,  từng  tế  bào của  con  người  bạn  đập  rộn  ràng  với  có...  tắm  nắng  và
nói có, không bằng lời đâu, tôi định nói thế, mà bằng sự tồn tại... hiện hữu trong tâm trạng của có... đón nhận mặt trời, đón chào mặt trời và cát và đường viền của cát, và cái  mát  mẻ  của  gió...  đón  chào  mọi  món  quà  này  của Thượng   đế mà cứ mưa rào hoài lên bạn - và bạn thậm chí không cảm thấy biết ơn.

Có là biết ơn.

Không là xấu, là vô ơn.

Nhưng  lúc  ban  đầu,  Satyamo  này,  nó  sẽ  là  như  thế đấy: có của bạn sẽ chỉ là cái thay thế cho không. Nhưng nó là sự bắt đầu tốt. Dần dần, dần dần bạn sẽ đi tới có, không phải là thay thế cho không mà có gốc rễ riêng của nó  trong  bản  thể  bạn.  Khi  có  đó  đã  xảy  ra  cho  bạn  mà không có tham chiếu tới không - không phải là nó không chỉ thay thế cho không mà nó không có tham chiếu nào tới  không,  nó  không  phải  là  cái  đối  lập  của  không,  nó không  có  âm  hưởng  của  không  chút  nào;  bạn  đã  quên mất không, chỉ có tồn tại, cứ dường như không có từ đối lập cho nó - đó là đỉnh tối thượng của có.

Trong khoảnh khắc đó có trở thành lời cầu nguyện, trong  khoảnh  khắc  đó  có  trở  thành  cây  cầu.  Bản  ngã biến mất, tách biệt mất đi. Người ta cảm thấy là một với cái toàn thể.

Bạn hỏi tôi, "Đâu là chỗ của kinh nghiệm này, cái có này...?"

Trái tim là chỗ đấy. Chỗ của không là cái đầu; chỗ của  có  là  trái  tim.  Chúng  không  tới  từ  cùng  một  chỗ, chúng không tới từ cùng một thế giới. Chúng hoàn toàn khác.  Trong  từ  điển  chúng  thuộc  về  nhau,  nhưng  trong bản thân sự tồn tại chúng là hoàn toàn khác nhau - bình diện khác nhau, chiều hướng khác nhau.

Câu hỏi cuối cùng:

Thưa Thầy kính yêu,

Sao mọi người nghĩ khác nhau thế?

Govind, suy nghĩ không bao giờ có thể là như nhau được. Ở đây có ba nghìn sannyasin ngồi quanh tôi - ba nghìn sannyasin nghĩa là ba triệu tâm trí. Một sannyasin không có nghĩa là một tâm trí đâu - nhiều, cả nghìn, đám đông.  Từng  người  đều  là  đám  đông,  và  từng  người  là đám  đông  khác  nhau,  bởi  vì  từng  người  đều  được  nuôi dưỡng lớn lên theo cách khác nhau.

Ai đó đã được nuôi dưỡng lớn lên như người Ki tô giáo  và  ai  đó  như  người  cộng  sản  -  làm  sao  họ  có  thể nghĩ theo cách tương tự được? Làm sao họ có thể tránh được  khác  biệt?  Và  không  chỉ  khác  nhau  mà  còn  đối kháng hướng tới nhau nữa? Ai đó đã được nuôi lớn như người Ấn Độ và ai đó như người Trung Quốc - làm sao họ  có  thể  nghĩ  theo  cùng  một  nhịp  được?  Không  thể được.

Suy  nghĩ  tới  từ  bên  ngoài  -  giáo  dưỡng,  giáo  dục, ước  định,  văn  hoá.  Và  không  có  cách  nào  để  đặt  hai người vào trong cùng một tình huống - ngay cả anh chị em sinh đôi cũng không nghĩ theo cùng cách. Không có cách  nào  cả  để  đặt  hai  người  đích  xác  vào  trong  cùng một tình huống. Ngay cả anh chị em sinh đôi trong cùng một  gia  đình  cũng  sẽ  có  ước  định  khác  nhau,  bởi  vì người  mẹ  có  thể  yêu  đứa  con  này  hơn  đứa  con  kia; người  bố  có  thể  có  ưa  thích  ngược  lại.  Đứa  trẻ  này  có thể yếu đuối thể chất, đứa trẻ khác có thể không; đứa trẻ
này  có  thể  ốm  nhiều  hay  ít,  đứa  trẻ  khác  có  thể  mạnh khoẻ. Đứa trẻ này có thể thích điền kinh bởi vì nó mạnh khoẻ, đứa trẻ khác có thể tránh điền kinh bởi vì nó còn ốm.  Đứa  trẻ  chơi  điền  kinh  sẽ  có  bạn  khác  với  đứa  trẻ chưa  bao  giờ  chơi  điền  kinh  -  nó  sẽ  có  bạn  khác  -  vân vân và vân vân. Những khác biệt nhỏ tạo ra nhiều khác biệt tới mức bạn không thể hình dung nổi.

Tương truyền là Napoleon vĩ đại vẫn còn sợ mèo cả đời  ông  ấy.  Ông  ấy  không  sợ  sư  tử  nhưng  ông  ấy  sợ mèo. Kì lạ! Ông ấy không sợ cái gì cả - ngay cả cái chết cũng không sợ - nhưng trước con mèo ông ấy đơn giản không còn ý thức. Khi ông ấy mới là đứa trẻ sáu tháng tuổi, một con mèo hoang nhảy lên ngực ông ấy, và ông ấy trở nên kinh hãi và nỗi sợ đi sâu vào trái tim ông ấy, đi sâu vào vô thức ông ấy tới mức ông ấy không có khả năng vượt qua nó.

Tương  truyền  là  ông  ấy  đã  bị  thất  bại  chỉ  một  lần trong đời mình, trong cuộc chiến cuối cùng với Nelson. Nelson đem bẩy mươi con mèo tới làm kinh hoàng ông ấy. Ngay tuyến trước của quân đội... trung đoàn đầu tiên là  mèo!  Và  khoảnh  khắc  Napoleon  thấy  bẩy  mươi  con mèo  -  một  con  cũng  đủ  rồi!  -  ông  ấy  mất  mọi  thông minh. Ông ấy bắt đầu run rẩy và vã mồ hôi.

Ông  ấy  bảo  người  chỉ  huy  thứ  hai  của  mình,  "Bây giờ tôi không thể nghĩ được về quân đội!" - và ông ấy đã thất bại. Công lao thuộc về mèo, không về Nelson. Các bức  tượng  đã  được  dựng  về  Nelson  và  mọi  người  đã quên  mèo  hoàn  toàn.  Tượng  đáng  phải  được  dựng  cho mèo; Nelson không phải là người chinh phục thực.

Những  điều  nhỏ  bé...  bây  giờ,  làm  sao  bạn  có  thể tránh  được  những  khác  biệt  nhỏ  bé  thế?  Không  thể được. Ngay cả anh chị em sinh đôi cũng khó.

Cho nên hai người không thể được nuôi dưỡng theo cùng một cách; do đó có khác biệt trong suy nghĩ. Khác biệt  chỉ  biến  mất  khi  bạn  thiền.  Nếu  tất  cả  ba  nghìn sannyasin đều cùng trong trạng thái thiền ở đây - chỉ im lặng, không ý nghĩ - thế thì không có ba nghìn sannyasin chút  nào,  bởi  vì  ba  nghìn  số  không  gắn  với  nhau  trở thành  một  số  không.  Ba  nghìn  số  không  không  phải  là ba nghìn số không đâu - chúng trở thành một số không.

Và  đó  là  điều  đang  xảy  ra,  dần  dần,  dần  dần.  Bạn càng trở nên có tính thiền, khác biệt của các bạn càng bị rơi  rụng  đi.  Đây  có  thể  là  chỗ  duy  nhất  trên  cả  trái  đất nơi khác biệt đang biến mất. Người Mô ha mét giáo và người Ki tô giáo và người Hindu và người Jaina và Phật tử và người Parsis - họ tất cả cùng nhau, thậm chí không nghĩ  người  khác  thuộc  vào  tôn  giáo  nào.  Người  Thuỵ Điển  và  người  Đức  và  người  Pháp  và  người  Italia  và người Trung Quốc và người Nhật Bản và người Anh và người Mĩ, mọi quốc tịch, và không ai để ý gì tới điều đó, không  ai  thậm  chí  nghĩ  tới  điều  đó.  Điều  này  có  thể  là giao cảm duy nhất xảy ra trên trái đất, tình anh em thực.

Và lí do không phải là ở chỗ tôi đang dạy bạn là anh em, học dung thứ... Nhớ lấy, những người học dung thứ vẫn  còn  không  dung  thứ.  Chính  từ  'dung  thứ'  là  xấu. Khoảnh  khắc  bạn  nói,  "Tôi  có  thể  dung  thứ  cho  người khác," điều đó chỉ ra sự không dung thứ. Bạn có thể đã kìm  nén  việc  không  dung  thứ  của  mình,  nhưng  nó  là không  dung  thứ.  Dung  thứ  người  khác  nghĩa  là  không dung thứ - nó còn có thể ngụ ý gì khác được?

Ở đây, không ai dung thứ cho ai cả. Mọi người đơn giản  đã  quên  đi  khác  biệt,  bởi  vì  chúng  ta  đang  đi  ra khỏi tâm trí. Toàn thể nỗ lực của tôi là đem bạn ra khỏi tâm trí. Nếu bạn vẫn còn trong tâm trí, bạn là khác. Nếu bạn ra khỏi tâm trí, bạn là một. Thiền đem tới một loại thống  nhất  mới  mà  không  phải  là  sự  tổng  hợp.  Tôi không quan tâm tới việc tổng hợp Hindu giáo với Ki tô giáo  và  Ki  tô  giáo  với  Hồi  giáo  và  Hồi  giáo  với  Phật giáo. Điều đó tất cả là vô nghĩa.

Nỗ  lực  của  tôi  là  hoàn  toàn  khác:  tôi  đang  cố  gắng đem bạn ra khỏi tâm trí của bạn. Khi người Ki tô giáo ra khỏi  tâm  trí  mình  người  đó  không  còn  là  người  Ki  tô giáo nữa, và khi người Hindu ra khỏi tâm trí mình người đó không còn là người Hindu nữa. Nó không phải là sự tổng  hợp,  nó  là  việc  vứt  bỏ  tâm  trí.  Tâm  trí  tạo  ra  mọi khác biệt.

Bạn  hỏi  tôi,  Govind,  "Sao  mọi  người  lại  nghĩ  khác nhau nhiều thế?"

Họ đã được giáo dưỡng khác nhau, họ đã được ước định khác nhau. Họ không thể nghĩ như người khác nghĩ được  -  điều  đó  là  không  thể  được!  Họ  không  thể  diễn giải  cách  người  khác  diễn  giải.  Người  Do  Thái  có  thể đọc Tân Ước, nhưng nó sẽ không là cùng một cuốn sách

- mặc dầu nó vẫn là cùng một cuốn sách thấy được, nó sẽ  không  là  cùng  cuốn  sách  mà  người  Ki  tô  giáo  đọc, bởi vì với người Do Thái, Jesus là kẻ phản bội, Jesus đã phản  bội  Do  Thái  giáo.  Bây  giờ  điều  đó  bắt  rễ  rất  sâu. Người Ki tô giáo đọc Tân Ước không phải là đọc cuốn sách  thường  đâu  -  nó  là  điều  linh  thiêng  nhất  của  điều linh thiêng. Jesus là đứa con duy nhất của Thượng đế.

Khi  người  Hindu  đọc  cùng  cuốn  sách  đó,  người  đó đọc  nó  một  cách  dửng  dưng;  nó  chẳng  thành  vấn  đề  gì mấy. Và người đó cứ so sánh nó với Upanishad và Gita và thấy nó nghèo nàn. Không phải là nó nghèo nàn đâu - người đó đọc Gita theo cách khác. Đó là bài ca của Trời và đây chỉ là con ông thợ mộc, Jesus - làm sao ông ta có thể sánh được với Krishna?

Krishna  là  hoá  thân  của  Thượng  đế,  và  người  này Jesus  dường  như  là  đứa  con  thông  minh.  Krishna  trực tiếp tới từ thiên đường thứ bẩy. Krishna là vô song, ông ấy  là  thầy  hoàn  hảo.  Jesus  là  tốt;  người  ta  có  thể  nói nhiều  nhất,  "một  người  tốt."  Việc  so  sánh  từ  chính  lúc đầu trở thành không thể được.

Người  Jaina  đọc  Gita,  nhưng  người  đó  không  thể đọc  nó  theo  cách  người  Hindu  đọc  nó.  Mắt  họ  khác, cảnh  quan  của  họ  khác.  Kinh  sách  của  người  Jaina  nói rằng  Krishna  đã  rơi  vào  địa  ngục  bởi  vì  ông  ấy  là nguyên   nhân   của   cuộc   chiến   tranh   lớn   này.   Arjuna dường như ở gần trái tim của người Jaina, bởi vì Arjuna đã  nói,  "Tôi  không  muốn  đánh  nhau,  tôi  không  muốn giết  hại.  Phỏng  có  ích  gì  mà  đi  giết  những  người  này? Chỉ  vì  vương  quốc  sao?  Và  một  ngày  nào  đó  cái  chết của tôi sẽ tới và vương quốc đó sẽ mất đi, cho nên vấn đề là gì? Tôi sẽ từ bỏ, tôi sẽ trở thành sư."

Và  nếu  như  ông  ấy  đã  trốn  đi  thì  có  mọi  khả  năng ông  ấy  trở  thành  sư  Jaina.  Nếu  bạn  thực  sự  muốn  trở thành sư thế thì cách tốt nhất là trở thành sư Jaina, bởi vì đó là loại sư tệ nhất có thể có. Các sư khác làng nhàng thôi; sư Jaina mới thực sự là sư! Bạn không thể nào cải tiến được điều đó.

Nhưng Krishna đã thuyết phục Arjuna đừng trốn đi. Ông ấy phải đã là người như tôi, người nói, "Đây là trốn
chạy. Anh là kẻ hèn nhát. Sống trong thế giới đi! Đánh nhau đi! - bởi vì anh là chiến binh, và đó là kiểu người của  anh.  Anh  không  thể  là  sư  được,  đó  không  phải  là bản tính của anh. Đi theo bản tính của anh."

Krishna   nói   với   Arjuna,   "Swadharme   nidhanam shreyah pardharmo bhayawahah." Đừng bao giờ theo ý niệm của bất kì ai khác - điều đó là rất nguy hiểm bởi vì anh  sẽ  trở  thành  kẻ  bắt  chước.  Bao  giờ  cũng  theo  bản tính riêng của anh, tự tính; chỉ thế thì anh mới đạt tới tự do. Chết đi mà theo bản tính của người ta còn tốt hơn là sống  theo  bản  tính  của  ai  đó  khác,  bởi  vì  điều  đó  sẽ  là cuộc  sống  rởm.  Chết  đi  theo  bản  tính  của  người  ta  là đẹp, bởi vì cái chết đó nữa sẽ là đích thực.

Krishna đã thuyết phục Arjuna - đó là cách toàn thể Gita  được  sinh  ra.  Nó  là  đối  thoại  giữa  Arjuna  và Krishna. Arjuna đã cố  gắng để trốn đi còn Krishna kéo anh  ta  trở  lại  thế  giới  -  và  cuối  cùng  ông  ta  đã  thành công.

Người  Jaina  đã  rất  giận  -  họ  bị  mất  một  sư  tốt.  Họ đã ném Krishna vào địa ngục thứ bẩy trong một thời kì rất  dài,  bởi  vì  ông  ấy  là  nguyên  nhân  của  cái  chết  của hàng triệu người. Ấn Độ chưa bao giờ biết tới một cuộc chiến  tranh  lớn  hơn  kể  từ  đó.  Bây  giờ,  làm  sao  một người Jaina có thể đọc Gita với cùng cách diễn giải như người  Hindu  được?  Không  thể  được.  Từ  chính  lúc  ban đầu tâm trí đã bị định kiến rồi.

Mọi người nhất định nghĩ khác nhau, bởi vì họ được nuôi  lớn  khác  nhau,  trong  các  tôn  giáo  khác  nhau,  qua các tu sĩ khác nhau, các trường học khác nhau, các cao đẳng  khác  nhau,  các  đại  học  khác  nhau.  Họ  đã  được nuôi dưỡng bằng các ý niệm, các ý thức hệ khác nhau -
họ nhất định nghĩ khác nhau. Và không có cách nào làm cho họ nghĩ tương tự - không thể được.

Cách  có  thể duy  nhất  là đem họ  ra  khỏi  tâm  trí  họ. Thế thì họ trượt ra khỏi toàn bộ việc giáo dưỡng. Thế thì đột  nhiên  có  tính  một;  thế  thì  bạn  nhìn  bằng  con  mắt thuần  khiết,  không  bị  vấy  bẩn  bởi  văn  hoá  và  truyền thống; thế thì bạn nhìn thực sự mọi thứ như chúng vậy, không như bạn tưởng là nhìn chúng. Bạn trở thành tấm gương thuần khiết.

Suy  nghĩ không  bao  giờ có  thể tạo  ra  một  thế giới:

chỉ thiền mới có thể tạo ra một thế giới.

Clusky tới thú tội lần đầu tiên trong hai mươi nhăm năm. "Kể cho ta," linh mục hỏi, "con đã ngủ với đàn bà phải không?"

"Ấy à, không, thưa Cha," Clusky đáp.

"Bây giờ, con trai," linh mục nói, "ta sẽ lại hỏi con. Con đã bao giờ ngủ với đàn bà chưa?"

"À, ấy, à - không, thưa Cha!"

"Chỉ có con và ta và Thượng đế nghe thôi. Ta sẽ hỏi con một lần nữa. Trong hai mươi nhăm năm qua, con đã bao giờ ngủ với đàn bà chưa?"

"Thế  này,  e  hèm,  để  con  nghĩ  về  nó,  thưa  Cha," Clusky nói, "con đã ngủ lơ mơ một hay hai lần!"

Bây  giờ  bạn  thấy  khác  biệt  đấy:  mọi  người  nghe theo ý niệm của họ. Và điều đó là tự nhiên...

Claude đang ngồi tại quán cà phê vỉa hè nhấm nháp cốc rượu. Vừa lúc đó anh bạn anh ta Rene chạy tới anh ta.

"Claude,"  anh  ta  hổn  hển,  "tớ  vừa  thấy  một  người
đàn ông đi vào nhà cậu."

"Người  này  là  ai  thế,  Rene?  Người  đó  trông  thế
nào?"

"Anh  ta  cao  mét  tám  và  có  tóc  đen  và  râu  đen," Rene tường thuật.

"Và anh ta đội mũ ca rô với chiếc áo sơ mi Basque kẻ sọc chứ gì?" Claude hỏi.

"Đúng,"  Rene  đồng  ý.  "Cậu  đã  mô  tả  đúng  người này rồi."

"Đó  là  Pierre,"  anh  ta  nói.  "Anh  ta  sẽ  làm  tình  với bất kì ai!"

Cả  hai  người  đều  nghĩ  khác.  Cách  tiếp  cận  của  họ khác,  thái  độ  của  họ  khác;  thế  thì  kết  luận  trở  thành khác.

Foong, thợ giặt, đã ở Mĩ mười năm và vẫn gửi tiền về cho vợ mình ở Trung Quốc, nói với nhân viên ngân hàng một cách tự hào rằng vợ mình vừa mới có con mới.

"Nhưng ông Foong ơi," người thư kí nói, "ông đã ở

Mĩ mười năm."

"Vâng, vâng," người Trung Quốc nói một cách hạnh phúc. "Tôi có lững người bạn dất tốt ở Trung Quốc."

Mọi người đầy những quan niệm khác nhau, triết lí sống,  cách  thức  nhìn  vào  mọi  thứ;  do  đó  họ  nhất  định nghĩ  khác.  Suy  nghĩ  làm  cho  bạn  khác  với  người  khác, tách rời người khác; suy nghĩ là chức năng của bản ngã. Vô suy nghĩ... bỗng nhiên tất cả khác biệt bay hơi.

Và  đó  là  điều  tôi  dạy,  và  đó  là  toàn  thể  thông  điệp của  Phật  là  gì:  Trở  thành  vô  trí.  Trở  thành  tâm  thức thuần khiết, bầu trời trống rỗng không đám mây ý nghĩ. Thế thì bạn là ai - người Hindu, người Mô ha mét giáo, người Ki tô giáo? Người Ấn Độ, người Nhật Bản, người Đức? Người da đen,  người da trắng? Đàn  ông, đàn bà? Bạn là ai? Trẻ, già? Giầu, nghèo? Nổi tiếng, khét tiếng? Bạn  là  ai?  Mọi  khác  biệt  này  biến  mất.  Bạn  là  im  lặng thuần khiết.

Im lặng đó là cái ta tối cao của bạn. Đạt tới nó là đạt tới niết bàn. Đạt tới nó là sẵn có cho phúc lành, cho mọi ân huệ của Thượng đế.

Thiền  ngày  một  nhiều  hơn  để  cho  bạn  có  thể  biến mất,  để  cho  bạn  có  thể  cho  phép  Thượng  đế  hiện  hữu. Khoảnh khắc bạn không có, Thượng đế có - và Thượng đế là một, và bạn là nhiều. Không chỉ bên ngoài bạn là nhiều, bên trong bạn cũng là nhiều. Và khi bạn biến mất

-  cái  nhiều  biến  mất  từ  bên  trong  và  từ  bên  ngoài  -  thế
thì đây tất cả đều là sóng của cùng một đại dương.

Và biết đại dương, cái ẩn đằng sau mọi con sóng đủ hình thái, màu sắc, hình dạng khác nhau là biết tới chân lí.

Đủ cho hôm nay.

Và chân lí giải thoát.

Aes  dhammo  sanantano  -  đây  là  luật  tối  thượng, không cạn, rằng chân lí giải thoát.

Về Osho

Osho  sinh  ra  tại  Kuchwada,  Madhya  Pradesh,  Ấn Độ, vào ngày 11 tháng 12 năm 1931. Từ thiếu thời ông đã  là  một  tinh  thần  độc  lập  và  nổi  dậy,  nhấn  mạnh  tới chứng  nghiệm  chân  lí  cho  chính  mình  thay  vì  thu  nhận tri thức và tin do người khác trao lại.

Sau khi chứng ngộ ở tuổi hai mươi mốt, Osho hoàn thành học tập hàn lâm và dành nhiều năm giảng dạy triết học  tại  Đại  học  Jabalpur.  Đồng  thời,  ông  đã  du  hành trong  toàn  Ấn  Độ  để  nói  chuyện,  thách  thức  các  nhà lãnh đạo tôn giáo chính thống trong các cuộc tranh luận công khai, đặt câu hỏi về những tin truyền thống và gặp gỡ mọi người từ mọi nẻo đường cuộc sống. Ông đọc rất nhiều, mọi thứ ông có thể tìm thấy để mở rộng hiểu biết của  mình  về  hệ  thống  tin  và  tâm  lí  của  con  người  hiện đại.

Đến  cuối  những  năm  1960  Osho  đã  bắt  đầu  phát triển  các  kĩ  thuật  thiền  động  duy  nhất  của  mình.  Con người  hiện  đại,  ông  nói,  bị  quá  nặng  gánh  với  những truyền  thống  lạc  hậu  của  quá  khứ  và  những  lo  âu  của cuộc sống hiện đại đến mức người đó phải trải qua quá trình tẩy rửa sâu sắc trước khi người đó có thể hi vọng khám phá ra trạng thái thảnh thơi, vô suy nghĩ của thiền.

Trong quá trình làm việc của mình, Osho đã nói về mọi  khía  cạnh  thực  của  việc  phát  triển  tâm  thức  con người. Ông đã cô đọng tinh hoa của điều có ý nghĩa cho việc truy tìm tâm linh  của con người hiện  đại, dựa trên
không chỉ hiểu biết trí tuệ mà được kiểm nghiệm lại theo kinh nghiệm sống của riêng ông.

Ông  không  thuộc  về  tín  ngưỡng  nào  cả  -  “Tôi  là người  bắt  đầu  cho  tâm  thức  tôn  giáo  hoàn  toàn  mới,” ông nói. “Xin đừng gắn tôi với quá khứ - điều đó thậm chí chẳng đáng nhớ lấy.”

Bài  nói  của  ông  cho  các  đệ  tử  và  người  tìm  kiếm tâm linh đã được xuất bản trong hơn sáu trăm năm mươi tập, và đã được dịch sang hơn bốn mươi ba thứ tiếng. Và ông nói, “Thông điệp của tôi không phải là học thuyết, không phải là triết lí. Thông điệp của tôi là giả kim thuật nào đó, khoa học về biến đổi, cho nên chỉ những ai sẵn sàng chết như họ hiện tại và được sinh ra lần nữa trong cái  gì  đó  mới  đến  mức  họ  không  thể  nào  hình  dung  ra được  điều  đó  ngay  bây  giờ...  chỉ  vài  người  dũng  cảm mới sẵn sàng lắng nghe, vì lắng nghe là sắp nguy hiểm.

“Lắng nghe, bạn đã bước đi bước đầu tiên hướng tới tái sinh. Cho nên đấy không phải là triết lí mà bạn có thể chỉ choàng vào người và đi khoác lác về nó. Đấy không phải là học thuyết mà bạn có thể tìm ra khuây khoả cho những  câu  hỏi  phiền  nhiễu.  Không,  thông  điệp  của  tôi không phải là truyền giao bằng lời nào đó. Nó còn nguy hiểm hơn thế nhiều. Nó không gì khác hơn là chết và tái sinh.”

Osho  rời  khỏi  thân  thể  ngày  19  tháng  01  năm

1990.  Công  xã  khổng  lồ  của  ông  ở  Ấn  Độ  tiếp  tục  là trung  tâm  trưởng  thành  tâm  linh  lớn  nhất  trên  thế  giới hấp  dẫn  hàng  nghìn  khách  thăm  quốc  tế,  người  tới  để tham  dự  vào  thiền,  trị  liệu,  các  chương  trình  sáng  tạo, hay chỉ để chứng nghiệm bản thể trong phật trường.

Công xã Osho quốc tế

Pune, Ấn Độ

Công  xã  này  là  trường  phái  kì  diệu  cho  việc  thám hiểm  bên  trong.  Đó  là  phiêu  lưu  lớn  lao  nhất  có đó,  và cũng là lễ hội lớn nhất.

Con  đường  bạn  phải  đi  qua,  bạn  sẽ  phải  đi  một mình;  nhưng  biết  rằng  bao  nhiêu  người  cũng  đang  du hành một mình sẽ đem lại cho bạn động viên lớn lao.

Một ốc đảo nhỏ mà trong đó cuộc sống đang diễn ra với  tầm  nhìn  hoàn  toàn  khác;  nơi  cuộc  sống  diễn  ra  có mục  đích,  ý  nghĩa,  nơi  cuộc  sống  diễn  ra  có  phương pháp,  nơi  cuộc  sống  diễn  ra  trong  tỉnh  táo,  nhận  biết, tỉnh  thức;  nơi  cuộc  sống  không  phải  chỉ  là  điều  ngẫu nhiên, nơi cuộc sống bắt đầu trở thành ngày một trưởng thành hơn theo chiều hướng nào đó.

Và đây không phải là tu viện Ấn Độ; đây là công xã quốc tế, nơi gặp gỡ của Đông và Tây. Công xã này đại diện cho toàn bộ loài người, không phải về quá khứ mà là về tương lai.

Nỗ  lực  của  chúng  tôi  là  để  làm  cho  thiền  trở  thành có  sẵn  cho  từng  người  và  mọi  người;  bất  kì  ai  muốn thiền, thiền đều sẵn có tương ứng với kiểu của người đó. Nếu người đó cần nghỉ ngơi, nghỉ ngơi cũng nên là thiền của người đó. “Ngồi im lặng không làm gì, rồi xuân tới và  cỏ  tự  nó  mọc  lên”  -  đó  sẽ  là  thiền  của  người  đó. Chúng  ta  phải  tìm  ra  thật  nhiều  chiều  hướng  cho  thiền, nhiều  như  số  người  trên  thế  gian  này.  Và  khuôn  mẫu phải  đừng  quá  cứng  nhắc,  vì  chẳng  có  hai  cá  nhân  nào
giống  nhau  cả.  Đây  là  cuộc  cách  mạng.  Cá  nhân  phải không bị gò khít vào khuôn mẫu; nhưng khuôn mẫu thì phải vừa vặn với cá nhân. Đó là lí do tại sao bạn thấy có nhiều cách thiền thế đang diễn ra ở đây. Cách thức thì có thể  là  tích  cực  hay  thụ  động,  cũng  chẳng  thành  vấn  đề gì, mục tiêu là một: làm sao làm cho bạn thành im lặng đến  mức  mọi  suy  nghĩ  đều  biến  mất  và  bạn  chỉ  còn  là tấm gương, phản chiếu cái đang đấy.

Đa đại học Osho

Trong  công  xã  này  có  ít  nhất  năm  mươi  nhóm  trị liệu đang tiến hành, bởi những lí do nào đó. Đấy chỉ là cách làm cân bằng lại hàng nghìn năm kìm nén. Đấy chỉ là  để  đem  lại  nhẹ  nhàng  cho  mọi  cái  bạn  đã  kìm  nén  - như người Ki tô giáo, người Hindu giáo, Phật tử. Nó chỉ hoàn tác lại cái hại của hàng thế kỉ cũ kĩ đã gây cho bạn. Các nhóm trị liệu này không phải là cứu cánh; chúng chỉ chuẩn bị cho bạn để thiền, chứng kiến thụ động về các ý nghĩ,  tình  cảm  và  hành  động  mà  không  đánh  giá  hay đồng nhất.

Sự bừng sáng của mỗi ngày là việc gặp gỡ vào buổi tối: một buổi lễ hai giờ với âm nhạc, nhảy múa và thiền im lặng theo dõi một trong những bài nói của Osho.

“Đấy  không  phải  là  bài  học;  đấy  chỉ  đơn  thuần  là phương  tiện  để  làm  cho  bạn  thành  im  lặng,  vì  nếu  yêu cầu  bạn  phải  im  lặng  không  nỗ  lực  gì,  bạn  sẽ  thấy  rất khó khăn. Tôi đang làm cho bạn im lặng mà không phải nỗ lực gì về phần bạn cả. Việc nói của tôi trước hết là để dùng như một chiến lược tạo ra im lặng trong bạn.”

Để biết thêm thông tin
http://www.osho.com

Osho Commune International

17 Koregaon Park

Pune 411 011 (MS)  India

Tel:          + 91 (212) 628 562

Fax:         + 91 (212) 624 181

Email: osho-commune@osho.com

Osho International

410 Park Avenue, 15th Floor, New York, NY 10022

Tel. +1 212 231 8437

Fax. +1 212 658 9508 http://www.osho.com/oshointernational

Klau Steeg: klau.steeg@oshointernational.com

Montse Cortazar:

montse.cortazar@oshointernational.com

Office email:

oshointernational@oshointernational.com

Royalties: OshoOffice@oshointernational.com

Đại lí cho Việt Nam là Tuttle Mori Agency, Managing Dirrector Pimolporn Yutisri pimolporn@tuttlemori.co.th

Để  xem  tin  tức,  trao  đổi  nói  chuyện,  xem  các  trích đoạn  và  toàn  văn  bài  nói  của  Osho, các  bạn  có  thể ghé thăm trang web

http://oshovietnam.net

Để xem  một  số  bản  dịch tiếng  Việt  của  sách  Osho, các bạn có thể vào trang web:

http://oshovietnam.wordpress.com/

Về tác giả

Osho  thách  thức  các  phân  loại.  Hàng  nghìn  bài  nói của ông bao quát mọi điều từ cuộc truy tìm cá nhân về ý nghĩa cho tới những vấn đề xã hội và chính trị khẩn thiết nhất mà xã hội ngày nay đang đối diện. Sách của Osho không  được  viết  ra  mà  được  dỡ  ra  từ  các  bản  ghi  âm thanh  và  video  về  các  bài  nói  ngẫu  phát  của  ông  cho khán giả quốc tế. Như ông ấy đã nói điều đó, “Vậy nhớ lấy:  bất  kì  điều  gì  tôi  đang  nói  cũng  không  chỉ  là  cho bạn... tôi cũng đang nói cho các thế hệ tương lai.”

Osho  đã  được  tờ Sunday Times  ở  London  mô  tả là một  trong  “1000  người  làm  nên  thế  kỉ  20”  và  được  tác giả  người  Mĩ  Tom  Robbins  mô  tả  là  “con  người  nguy hiểm  nhất  từ  Jesus  Christ.”  Tờ  Sunday  Mid-Day  (Ấn Độ) đã chọn Osho là một trong mười người – cùng với Gandhi,  Nehru  và  Phật  –  những  người  đã  làm  thay  đổi định mệnh của Ấn Độ.

Về công trình riêng của mình Osho đã nói rằng ông đang giúp để tạo ra hoàn cảnh cho sự ra đời của một loại con người mới. Ông thường đặc trưng con người mới là “Zorba Phật” – có khả năng vừa tận hưởng hoan lạc trần gian của Zorba người Greek và chân thành im lặng của Phật Gautama.

Chạy như sợi chỉ xuyên suốt mọi khía cạnh của các bài nói và thiền của Osho là viễn kiến bao quát cả trí huệ vô thời gian của mọi thời đại quá khứ và tiềm năng cao nhất của khoa học và công nghệ ngày nay (và ngày mai).

Osho được biết tới từ đóng góp cách mạng của ông ấy cho khoa học về biến đổi bên trong, với cách tiếp cận tới  thiền  thừa  nhận  nhịp  độ  tăng  tốc  của  cuộc  sống đương  đại.  Thiền  tích  cực  duy  nhất  của  OSHO  được thiết kế để đầu tiên xả ra những căng thẳng tích luỹ của thân thể và tâm trí, để cho dễ dàng hơn lấy kinh nghiệm về  tĩnh  lặng  à  thảnh  thơi  vô  suy  nghĩ  trong  cuộc  sống thường ngày.

Hai  công  trình  tiểu  sử  bởi  chính  tác  giả  nay  sẵn  có là:

Autobiography of a Spiritually Incorrect Mystic, Glimpses of a Golden Childhood

www.biography.osho.com

29. Om Mani Padme Hum                                     2002

30. Nansen: Điểm khởi hành                                 2003

31. Joshu: Tiếng gầm của sư tử                             2003

người khác                                                         2008

62. Dhammapada: Con đường của Phật, t.7        2008

63. Từ bi: Việc nở hoa tối thượng của tình yêu  2008

64. Đạo: lịch sử và giáo huấn                                2008

65. Dhammapada: Con đường của Phật, t.8

2009

66. Dhammapada: Con đường của Phật, t.9

2009

67. Cuộc sống, tình yêu, tiếng cười

2009

68. Dhammapada: Con đường của Phật, t.10

2009

69. Dhammapada: Con đường của Phật, t.11

2009

70. Dhammapada: Con đường của Phật, t.12

2009

71. Đạo - Ba kho báu - tập 2

2010

72. Đạo - Ba kho báu - tập 3

2010

73. Đạo - Ba kho báu - tập 4

2010

Table of Contents

- 1.      Tốt hơn một trăm năm
- 2.      Qua siêu việt
- 3.      Chóng làm điều thiện
- 4.      Chân lí rất đơn giản
- 5.      Bụi ngược gió
- 6.      Đây có là con đường không?
- 7.      Thấy bản thân bạn trong người khác
- 8.      Thiền chút ít
- 9.      Thức tỉnh với luật
- 10.         Aes dhammo sanantano
- Về Osho