CUỘC ĐỜI NGẮN NGỦI VÀ LẠ KỲ CỦA OSCAR WAO

 Junot Diáz

Making Ebook Project

BOOKAHOLIC CLUB

Tên sách: CUỘC ĐỜI NGẮN NGỦI VÀ LẠ KỲ CỦA OSCAR WAO

Tác giả: Junot Diáz

Nguyên tác: The Brief Wondrous Life of Oscar Wao

Dịch giả: Trần Thị Hải Hà

Nhà xuất bản: Văn hóa Sài Gòn

Năm xuất bản: 3/2010

Số trang: 392

Khổ: 14 x 21 cm

Giá bìa: 65.000 đồng

Đánh máy: Minh Hạ, Mai Phương, Kim Anh, Vân Khánh, Hồng Nhung, Phương Linh

Kiểm tra: Phước An

Chế bản ebook: Thảo Đoàn

Ngày thực hiện: 20/03/2012

Making Ebook Project #241 – www.BookaholicClub.com

Bạn đang đọc ebook CUỘC ĐỜI NGẮN NGỦI VÀ LẠ KỲ CỦA OSCAR WAO của tác giả Junot Diáz do Bookaholic Club chế bản theo Dự án chế bản Ebook (Making Ebook Project).

Mong rằng ebook này sẽ mang đến cho bạn một tác phẩm Văn học hay, giàu giá trị biểu cảm và nhân văn, với chất lượng cao. Chúng tôi luôn cố gắng mang đến những chế bản ebook tốt nhất, nếu trong quá trình chế bản có lỗi sai sót nào mong bạn góp ý và cho chúng tôi biết những ebook mà đang mong muốn.

Making Ebook Project của Bookaholic Club là một hoạt động phi lợi nhuận, nhằm mục đích mang đến những chế bản ebook hay, có giá trị với chất lượng tốt nhất mà chúng tôi có thể với Cộng đồng đọc - người Việt. Tuy nhiên, nếu bạn có khả năng xin hãy đọc tác phẩm này bằng sách trước hết vì lợi ích cho Nhà xuất bản, bản quyền tác giả và góp phần phát triển xây dựng nền Văn hóa đọc.

Hãy chỉ đọc chế bản này trong điều kiện bạn không thể tìm đến ấn phẩm sách.

MỤC LỤC

GIỚI THIỆU TÁC GIẢ

Cuộc đời ngắn ngủi và lạ kỳ của OSCAR WAO - Junot Diáz

I

1

Anh Mọt Sách trong khu phố nghèo lúc thế giới bị hủy diệt

1974 - 1987

2

Wildwood

1982 - 1985

3

Ba cuộc tình tan vỡ của Belicia Cabral

1955 - 1962

4

Bài Học Tình Người

1988 – 1992

II

5

Abelard Tội Nghiệp

1944 – 1946

6

Đất người lưu lạc

1992 - 1995

III

7

CHUYẾN VIỄN DU CUỐI CÙNG

8

KẾT THÚC CÂU CHUYỆN

CHÚ THÍCH ĐẶC BIỆT

GIỚI THIỆU TÁC GIẢ

Junot Diáz sinh năm 1968 tại nước Cộng hoà Dominica và lớn lên tại New Jersey. Anh được xem là một trong những tiểu thuyết gia nổi tiếng hiện nay của Mỹ. Các tác phẩm của anh đã được giới thiệu trên The New Yorker, The Paris Review, The Best American Short Stories.

Junot Diáz hiện giảng dạy tại khoa sáng tác trường MIT và là chủ biên của tạp chí Boston Review.

Cuộc đời ngắn ngủi và lạ kỳ của OSCAR WAO - Junot Diáz

Mọi chuyện chẳng bao giờ dễ dàng đối với Oscar, một anh chàng dễ thương nhưng thừa cân kinh khủng sống ở khu người Do Thái, một người New Jersey lãng mạn với giấc mơ trở thành nhà văn J.R.R Tolkien của Dominica và trên hết là giấc mơ tìm thấy tình yêu. Thế nhưng, Oscar không bao giờ nhận được điều mình mong muốn, bởi fukú chiếu vào cung tình duyên. Đó là một lời nguyền cổ xưa đeo bám gia đình Oscar suốt nhiều thế hệ, khiến họ phải chịu cảnh tù tội, tra tấn, những tai ương thảm khốc và nhất là bệnh tật. Oscar, người không ngừng mơ tưởng đến nụ hôn đầu đời chỉ là nạn nhân mới nhất của lời nguyền đó - cho đến mùa hè định mệnh ấy, Oscar quyết định sẽ trở thành nạn nhân cuối cùng của lời nguyền.

Với nguồn sinh lực và vốn hiểu biết đáng nể, tác giả Junot Diáz đưa chúng ta chìm đắm vào cuộc đời náo động của vị anh hùng Oscar, cô chị gái Lola, bà mẹ Belicia xinh đẹp dữ tợn của họ, đồng thời tham gia chuyến hành trình sử thi của gia đình đó từ Santo Domingo đến Washington Heights rồi tới Bergenlien ở New Jersey, sau đó quay trở về.

“Hài hước, thông minh và sắc sảo... Một quyển sách gây ấn tượng mạnh mẽ bằng những lời văn chứa đầy chất kích thích”.

Michiko Kakutani

The New York Times

“Xuất sắc... Tràn đầy sức sống... Thật thú vị khi được đọc tác phẩm và càng hào hứng hơn khi được đọc lại”.

Jennifer Resee

Entertainment Weekly

“Dưới ngòi bút bậc thầy, Diáz hoà trộn chủ nghĩa hiện thực kỳ bí với lối văn chương dân tộc tạo thành câu chuyện hấp dẫn của một người nhập cư. Đây là tiểu thuyết tài tình nhất, hài hước nhất và sắc sảo nhất trong năm, chứng thực tài nghệ đỉnh cao của tác giả trong việc kết nối bản sắc Mỹ - Dominic bằng sự sôi nổi và trung thực.”

La Tissia Mitchell

Shaman Drum Bookshop

“Những cuộc đời ngắn ngủi vô danh đó có quan trọng gì... với Galactus?”

Fantastic Four

Stan Lee & Jack Kirby

(Bộ I, Số 49, Tháng tư 1966)

Christ thương xót vạn vật đang ngủ!

Từ con chó chết trên đường Wrightson

đến tôi là con chó trên đường;

nếu tôi phải yêu mến đảo này,

từ sa đọa linh hồn tôi chắp cánh,

đầu độc tâm hồn tôi

bằng nhà to, xe đẹp, những chuyện điên rồ

cu li, dân đen, Syrian và French Creole,

vì thế tôi giao nó cho họ và đoàn xiếc.

Tôi tắm biển, rồi lên đường.

Tôi biết đảo này từ Monos đến Nassau,

chàng thủy thủ mụ mị có đôi mắt màu xanh biển

người ta gọi Shabine, tiếng địa phương dành cho

thổ dân da đỏ, và tôi, Shabine, đã nhìn thấy

thuở khu phố tồi tàn của đế quốc là thiên đàng.

Tôi chỉ Shabine yêu biển cả

được giáo dục theo cách thực dân.

Trong tôi hoà lẫn máu người Hà Lan, da đen và Anh

hoặc tôi chẳng là ai, hay tôi là cả một quốc gia.

- Dereck Walcott

Họ nói, đầu tiên “nó” đến từ Phi châu, theo tiếng thét của những người bị bắt làm nô lệ; nó là chất độc giết người của người Tainos, được thốt lên khi một thế giới đang tan rã và một thế giới khác vừa khởi đầu; nó là loài ác quỷ bị cuốn vào Sự Sáng Tạo loài người, xuyên qua cánh cửa của những cơn ác mộng đã mở hé trong vùng đảo Antilles. Fukú americanus, hay nói đơn giản hơn, fukú - nói chung là lời trù yếm hay một số phận không may, nói riêng là Lời Nguyền yểm vào châu Mỹ Latinh. Nó còn được mang tên là fukú Đô đốc bởi vì vị Đô đốc này vừa là bà mụ vườn giúp nó sinh ra, vừa là nạn nhân người châu Âu danh tiếng nhất của nó; mặc dù “khám phá” ra châu Mỹ Latinh, nhưng Đô đốc đã chết khốn khổ vì bệnh giang mai và ông đã nghe cả giọng nói của thánh thần. Ở Santo Domingo, vùng đất ông yêu quý nhất (vùng đất mà Oscar, lúc cuối đời, gọi là Ground Zero của châu Mỹ), tên ông đồng nghĩa với cả hai loại fukú; nhỏ và lớn; nói tên của ông hoặc chỉ nghe tên của ông thôi cũng đủ gieo tai họa lên đầu của bạn và của người thân.

Tên của nó là gì hay nguồn gốc của nó ở đâu không phải là điều tối quan trọng, người ta tin rằng người châu Âu khi xâm lấn đất đai của người Hispanic đã để xổng ra một fukú, yểm lên cả thế giới, làm chúng ta phải hứng chịu điêu linh từ khi ấy. Santo Domingo có thể là trạm đầu tiên, cổng vào của fukú, nhưng tất cả chúng ta đều là con của nó, dù chúng ta có nhận biết điều này hay không.

Nhưng fukú không phải chỉ là lịch sử thời cổ xưa, một dạng chuyện ma cũ không còn làm ai sợ nữa. Vào thời của cha mẹ tôi, fukú có thật và rất đáng sợ, một điều mà bất cứ người bình thường nào cũng tin. Ai ai cũng biết một người nào đó đã bị fukú giết, cũng giống như tất cả mọi người đều có quen người có uy thế làm việc trong Palacio[1]. Nó bay lơ lửng trong không gian, bạn có thể nói thế, mặc dù, cũng như tất cả mọi chuyện quan trọng nhất trên Đảo, không ai muốn nhắc đến nó. Vào thời các cụ, fukú quan trọng lắm; mỗi khi xuất hiện đều có người giới thiệu quảng bá cho nó, bạn có thể gọi đó là một Đạo sĩ, người ấy chính là Rafael Leónidas Trujillo Molinai[2] của chúng tôi, nhà cai trị độc tài cho đến ngày ông ta chết. Không ai biết Trujillo là tôi tớ hay là chủ nhân của fukú, là nhân viên hay là người lãnh đạo, nhưng rõ ràng, giữa ông ta và nó có sự liên hệ mật thiết, cấu kết chặt chẽ với nhau. Người ta tin là, ngay cả những người trí thức cũng tin thế, bất cứ ai, nếu có âm mưu lật đổ Trujillo sẽ mắc phải một fukú độc địa nhất, ảnh hưởng đến cả bảy thế hệ, có khi hơn. Nếu bạn ước một chuyện không lành cho Trujillo, fuá, một cơn bão sẽ cuốn gia đình bạn ra khơi, fuá, một tảng đá đồ sộ sẽ rơi từ bầu trời quang đãng và nghiền nát bạn, fuá, con tôm bạn ăn ngày hôm nay sẽ biến thành cơn đau quặn trong bụng giết bạn ngày mai. Điều này giải thích tại sao tất cả mọi người âm mưu ám sát ông ta luôn luôn bị tiêu diệt, ngay cả những người đã bắn gục ông ta đều bị chết rất thê thảm. Thế còn cái nhà phải gió Kenedy? Ông ta là người bật đèn xanh cho phép ám sát Trujillo năm 1961, người đã ra lệnh cho CIA giao vũ khí lên Đảo. Đó là một hành động sai lầm, ông sếp ạ! Bởi vì chuyên viên tình báo của Kenedy đã không báo cáo với ông ta rằng tất cả dân của xứ Dominic, từ anh jabao[3] giàu nhất ở Mao cho đến anh güey[4] nghèo rớt mồng tơi ở El Buey, từ ông già nhất đến thằng bé nhất ở San Francisco, đều biết: người nào giết Trujillo, cả gia đình hắn sẽ chịu một fukú rất đáng sợ, đến độ, cái fukú đã yểm vào Phó Đô đốc chỉ là trò đùa so với nó. Bạn muốn có câu trả lời thật trọn vẹn cho câu hỏi của Hội đồng Warren, ai đã giết JFK[5]? Để tôi, Người Quan Sát tầm thường thổ lộ cho bạn biết, chỉ một lần này thôi nhé, một sự thật, thật hơn tất cả mọi sự thật: không phải là xã hội đen, hay LBJ[6], hay hồn ma của Marylin Monroe đã giết Kenedy. Cũng không phải người không gian, hay KGB, hay một tay súng đơn độc. Không phải anh em nhà họ Hunt ở Texas, hay Lee Harvey, hay Uỷ ban Ba bên. Đó là Trujillo; đó là fukú. Thế bạn nghĩ Lời nguyền của dòng họ Kenedy phát xuất từ coñazo nào chứ? Thế còn Việt Nam thì sao? Bạn nghĩ tại sao cái quốc gia có thế lực mạnh nhất trên thế giới lại thua trận lần đầu tiên với một nước nhỏ như Việt Nam? Chẳng phải fukú thì là cái quái gì? Bạn có thể thú vị biết rằng lúc Mỹ dính sâu hơn trong chiến tranh Việt Nam, LBJ cũng âm thầm phát động cuộc xâm lăng Cộng hoà Dominic vào ngày 28 tháng 4 năm 1965. (Santo Domingo là Iraq trước khi Iraq là Iraq). Một thành công rạng rỡ về mặt quân sự của quân đội Mỹ và tất cả các đơn vị cũng như các tình báo viên đã tham gia trong việc “dân chủ hoá” của Santo Domingo đều được đưa đến Sài Gòn. Bạn đoán xem những người lính, kỹ thuật viên, điệp viên này đã mang theo vật gì trong người, trong hành lý, trong cặp da, trong túi áo, trong cọng lông nơi lỗ mũi, trong đất bám cứng quanh đôi giày của họ? Một món quà nhỏ của dân tộc tôi dành cho nước Mỹ, sự trả giá nhỏ bé cho cuộc chiến tranh không chính đáng. Đúng thế, các bạn. Fukú.

Chúng ta phải nhớ fukú không phải lúc nào cũng tấn công đối tượng ngay lập tức như sét đánh. Đôi khi nó làm việc thật kiên nhẫn, nhận chìm người ta từng chút một, như nó đã làm với ông Đô đốc hay với lĩnh Mỹ trên đồng ruộng ngoài Sài Gòn. Đôi khi nó chậm rãi và đôi khi nó nhanh chóng. Bởi vì nó trù ếm theo kiểu ấy, chúng ta khó xác định cách nó hoạt động, để có thể tự bảo vệ. Nhưng chắc chắn là: cũng như năng lượng Omega của Darkseid, như lời nguyền của Morgoth[7], cho dù bao nhiêu lần nó phải chạy trốn hay rút lui, nó luôn luôn - tôi nhấn mạnh, luôn luôn - hạ gục đối tượng của nó.

Khi tôi đang lớn lên ở DR[8], nếu một đứa trẻ cư xử không tốt hoặc khóc lóc, những người thân sẽ nói rằng: Hãy nín đi hoặc hãy cư xử tốt hơn nếu không Đô đốc sẽ đến và ăn thịt đấy.

Tôi không biết gì nhiều về Đô đốc khi tôi chỉ mới là đứa trẻ lên ba lên năm, nhưng tốt hơn hết bạn nên tin rằng ông ta đã làm cho chúng tôi thật sự sợ hãi. Tôi luôn chạy đi tìm cô Yrma của tôi mỗi khi có bất cứ người nào đó đề cập đến từ Đô đốc. Tôi phải giấu mình thật kĩ trong chiếc váy của cô càng nhanh càng tốt. Ý tôi là, trời ơi, bạn không biết nỗi sợ của trẻ thơ là như thế nào trừ khi bạn đã biết về nỗi sợ của trẻ thơ ở Thế giới Thứ ba.

Chuyện tôi có thật sự tin đây là số mệnh không may của người Mỹ hay không chẳng phải là việc quan trọng. Nếu bạn sống trong một quốc gia tin về fukú lâu đời, bạn luôn được nghe những chuyện như thế. Tất cả mọi người ở Santo Domingo đều có một câu chuyện về fukú để kể trong gia đình. Tôi có một ông bác có mười hai người con gái ở Cibao, ông tin do bị một người tình cũ ếm nên không bao giờ ông có thể có con trai. Đó là fukú. Tôi có một người dì, bà tin mình sẽ không bao giờ được hạnh phúc vì đã trót cười ở một đám tang. Fukú. Ông nội tôi tin rằng những người sống ở hải ngoại là cách Trujillo trả thù người dân đã phản bội ông ta. Fukú.

Nếu bạn không tin vào “những chuyện dị đoan” thì cũng tốt. Thật ra điều này còn hơn là tốt, phải nói là nó tuyệt vời, hoàn hảo. Bởi vì cho dù bạn tin hay không tin, fukú luôn tin vào bạn.

Một vài tuần trước đây, trong lúc đang kết thúc quyển sách này, tôi có viết về sự nguy hiểm của fukú trong diễn đàn DRI, chỉ vì tò mò. Lúc này tôi thường hay chướng đời như thế. Những lời phản biện, vượt ngoài sức tưởng tượng. Bạn nên biết là tôi nhận rất nhiều câu trả lời. Mà con số cứ tiếp tục tăng. Không phải chỉ những câu trả lời của Domo[9]. Mấy cục đá Puerto[10] muốn nói về fufus, và người Haiti cũng có cái đồ quỷ này. Có cả triệu triệu câu chuyện về fukú. Ngay cả mẹ tôi, người hầu như chẳng bao giờ nói đến Santo Domingo, cũng bắt đầu kể chuyện fukú của bà cho tôi nghe.

Tôi chắc bây giờ bạn đã có thể đoán được, tôi cũng có câu chuyện về fukú. Tôi ước gì có thể tuyên bố chuyện của mình là chuyện hay nhất - fukú số một - nhưng tôi không thể. Chuyện của tôi không phải là câu chuyện ghê rợn nhất, rõ ràng nhất, đau đớn nhất hay đẹp nhất.

Nó chỉ tình cờ là câu chuyện mà những ngón tay của nó đang bóp nghẹt cổ tôi.

Tôi không chắc Oscar sẽ hoàn toàn thích cái lối đặt tên truyện như thế này. Câu chuyện fukú. Hắn là một người hoàn toàn yêu thích truyện khoa học giả tưởng, viễn tưởng, và cho rằng đó chính là loại truyện diễn tả cuộc đời và thời đại của chúng ta. Hắn có thể hỏi: Có cái gì đầy giả tưởng khoa học hơn là Santo Domingo? Có cái gì hoang đường hơn là Antilles?

Nhưng bây giờ vì tôi đã biết tất cả mọi diễn tiến, tôi phải hỏi trả lại: Có cái gì fukú hơn?

Ghi chú cuối cùng: theo truyền thống ở Santo Domingo, cứ mỗi khi bạn nhắc đến, hay tình cờ nghe tên của Đô đốc, hay bất cứ lúc nào một fukú làm tất cả mọi người phải chú ý, chỉ có vỏn vẹn một cách để ngăn ngừa tai hoạ quyện vào người bạn, chỉ có một lời giải nguyền giữ cho bản thân và gia đình bạn được an toàn. Cũng chẳng có gì phải ngạc nhiên, đó chỉ là một chữ thôi. Một chữ thật đơn giản (được đi kèm bằng một cái tréo hai ngón tay, ngón trỏ và ngón giữa, vào nhau thật chắc).

Zafa.

Thời trước, chữ này phổ biến và quan trọng ở Macondo hơn là ở McOndo. Cũng có nhiều người, tuy thế, như bác Miguel của tôi ở Bronx, vẫn zafa bất cứ chuyện gì. Bác là người theo trường phái cũ. Nếu đội banh Yanks phạm lỗi ở sân lúc gần cuối giờ, đó là zafa; nếu có người nào mang vỏ ốc ở biển vào nhà, đó là zafa; nếu cho một người đàn ông ăn parcha[11], đó là zafa. Hai mươi bốn giờ zafa với hy vọng là những xui xẻo không có thì giờ kịp vận vào. Ngay cả khi đang viết những chữ này, tôi tự hỏi không biết quyển sách này có phải là một loại zafa không. Đây là cách giải nguyền của cá nhân tôi.

I

1

Anh Mọt Sách trong khu phố nghèo lúc thế giới bị hủy diệt

1974 - 1987

THỜI VÀNG SON

Oscar, nhân vật chính, không phải là một người Dominic danh tiếng chúng ta thường nghe nhắc đến, hắn không phải là một người có biệt tài về thể thao hay khiêu vũ bay bướm, cũng không phải là một anh chàng nổi tiếng đào hoa.

Ngoại trừ một khoảng thời gian rất ngắn trong đời, hắn chẳng bao giờ có may mắn với phụ nữ, và chuyện này thật trái ngược với bản chất của đàn ông Dominic.

Năm ấy hắn lên bảy tuổi.

Trong những ngày thơ ấu hạnh phúc, Oscar có đôi chút giống một nhân vật trong phim Casanova. Từ khi còn học mẫu giáo chú bé này luôn tìm cách hôn các cô bạn học, luôn lén đến phía sau các cô lúc nhảy điệu merengue để ngoáy mông mình đụng vào mông các cô bé, là người đầu tiên học perrito và nhảy điệu này bất cứ cơ hội nào hắn vớ được. Bởi vì những ngày ấy, hắn là một chú bé Dominic “bình thường” được nuôi lớn trong một gia đình Dominic bình thường như mọi gia đình Dominic khác, bản tính “si tình” của hắn đang thời kỳ phát triển, lại được gia đình và bạn bè khuyến khích. Mỗi khi có tiệc - và có rất nhiều tiệc tùng - trong những năm bảy mươi, trước khi Washington Heights là Washington Heights, trước khi tuyến đường xe lửa Bergen với chiều dài chừng trăm con phố, chỉ toàn dân Spanish cư ngụ - một vài thân nhân trong lúc ngà ngà say đã đẩy Oscar vào một cô bé nào đó rồi cả đám cười phá lên, như thể một bé trai và một bé gái là đại diện tiêu biểu cho chân lý yêu đương, chuyện chung đụng xác thịt của người lớn.

Giá mà quý vị có thể gặp cháu lúc ấy, mẹ hắn đã thở dài trong những ngày cuối đời của bà. Cháu là Porfirio Rubirosa của chúng tôi.

Các bé trai cùng tuổi hắn trốn tránh bọn con gái như thể các cô bé là một thứ vi khuẩn độc hại có tên là Đại Úy Trips. Nhưng Oscar thì không. Chú bé này rất si tình và có rất nhiều “người yêu”. (Hắn khá bụ bẫm, trong tương lai sẽ trở nên béo phì, nhưng mẹ hắn giúp hắn có được vẻ xinh xắn nhờ mái tóc cắt khéo và quần áo tươm tất. Trước khi cái đầu hắn thay đổi hình dáng mất đi vẻ cân đối, hắn có cặp mắt sáng lấp lánh và đôi má tròn phúng phính thật đáng... yêu. Điều này rất hiển nhiên trong tất cả hình ảnh của hắn). Đám con gái - bạn của chị Lola, bạn của mẹ, ngay cả người hàng xóm, Mari Colón, nhân viên bưu điện chừng ba mươi tuổi, tô môi son đỏ choét và dáng đi ngúng nguẩy như thể cô ta đeo dây nịt ngang mông - đều yêu hắn, hắn tin như thế. Thằng bé đó trông hay lắm![12] (Hắn rất thật thà và thèm được chú ý, như thế, có hại gì cho hắn không? Chắc chắn là không!) Ở Dominic, những ngày hè được đến thăm Baní, nơi ngày xưa gia đình hắn cư ngụ, hắn làm rất nhiều trò quái đản, thí dụ như đứng trước cửa nhà của Nena Inca và nói to với những phụ nữ đi ngang nhà: Cô đẹp quá! Cô đẹp quá! cho đến khi một người nghiêm trang ngoan đạo than phiền với bà của hắn và bà dập tắt cuộc tán gái lộ liễu này. Thằng quỷ nhỏ! Đây không phải là nhà hàng hay quán rượu!

Lúc ấy thật sự là thời kỳ vàng son của Oscar, cao điểm là mùa thu năm hắn lên bảy tuổi, khi hắn có hai cô bồ xinh xắn cùng một lúc, lần đầu tiên và cũng là lần duy nhất trong đời hắn tham dự một cuộc tình tay ba. Với Maritza Chacón và Olga Polanco.

Maritza là bạn của Lola. Tóc dài, rất đỏm dáng và đẹp đến mức con bé có thể đóng vai Dejah Thoris[13]. Olga, thì khác, nó không phải là bạn của gia đình. Nó sống trong một căn nhà ở cuối phố chỗ mà mẹ Oscar hay chê bai, vì rất nhiều người Puerto Rico thường hay tụ tập, ngồi ngoài hiên nhà uống bia. (Cái gì, bọn chúng không thể nhậu nhẹt ở Cuamo hay sao chứ? Mẹ của Oscar hỏi một cách hằn học.) Olga có đâu chừng chín chục người là anh em họ, hình như hầu hết họ đều có cùng tên Hector, Luis, hay Wanda. Và bởi vì mẹ của Olga là một mụ nghiện rượu hay say bí tỉ không săn sóc con cái kỹ lưỡng (theo lời mẹ của Oscar), có lắm khi con bé có mùi khai ngấy, vì thế bọn trẻ con đặt cho nó cái tên Bà Khai.

Olga có là Bà Khai hay không thì Oscar vẫn thích cái tính im lặng của nó, và bởi vì nó chịu để cho hắn vật lộn, và còn chú ý khen mấy tượng đồ chơi Star Trek của hắn. Maritza thì quá đẹp, nên không cần phải có lý do, và cô cũng luôn luôn ở bên cạnh hắn. Rất khôn ngoan, hắn tìm cách bắt cá hai tay. Đầu tiên hắn giả vờ là có một nhân vật quan trọng mà hắn rất ngưỡng mộ tên là Shazam[14], muốn được làm quen với hai cô bé này. Nhưng đó không phải là Shazam, mà là Oscar.

Ngày ấy chúng rất ngây thơ, vì thế “tình yêu” của chúng chỉ đến mức độ đứng gần nhau ở trạm đón xe buýt, lén lút nắm tay nhau, và hai lần được hôn lên má một cách long trọng, trước là Maritza, xong rồi đến Olga, khi chúng khuất sau những bụi cây trên đường phố. (Nhìn cái thằng bé đầy nam tính kìa, bạn của mẹ hắn nói. Thật đúng là đàn ông.)

Cuộc tình tay ba này kéo dài được một tuần tuyệt đẹp. Một hôm sau khi tan học, Maritza chặn hắn lại ở đằng sau bộ ghế xích đu rồi ra điều kiện, hoặc là nó hoặc là em. Oscar nắm tay Maritza thuyết phục thật nghiêm trang tình yêu của hắn dành cho cô bé, cố nhắc cô bé là chúng nó đã đồng ý chia sẻ với nhau, nhưng cô bé chẳng chịu nghe. Maritza có ba người chị và vì thế cô bé biết rất rõ chuyện chia sẻ. Đừng có nói chuyện với tôi trừ khi anh đã bỏ con nhỏ kia! Maritza, với làn da màu sôcôla và đôi mắt hẹp, đã toát ra phép thuật của Ogún và cô bé có thể suốt đời dùng quyền phép này để giam cầm tất cả mọi người. Oscar buồn bã về nhà với bộ phim hoạt hình của hắn, bộ phim Herculoids and Space Ghost (Herculoids và Ma không gian), có trước khi những bộ phim dài tập ướt át của Hàn Quốc ra đời. Con có chuyện gì buồn phải không? Mẹ hắn hỏi. Bà đang chuẩn bị đi làm công việc thứ nhì, cái chỗ ngứa trên tay bà đỏ ửng loang lỗ. Khi Oscar than thở, Bọn con gái..., Mẹ Léon nổi đoá. Mày than khóc vì một đứa con gái nhiều quá. Bà xoắn lỗ tai của hắn đến độ suýt nữa có thể nhấc hắn lên khỏi mặt đất.

Mẹ. Ngừng lại, chị hắn hét to, ngừng lại!

Bà xô hắn xuống nền nhà, cho mày một cái tát vào mặt, bà thở hổn hển, để rồi xem con đĩ mén đó có còn yêu mày nữa không?

Nếu là một đứa con trai nào khác, có thể hắn phản ứng mạnh. Không phải vì hắn chẳng có một người bố để được hướng dẫn cách phản ứng như đàn ông; đơn giản chỉ vì tính hắn hiền lành không có khuynh hướng đánh đấm. (Khác với chị của hắn, từng đánh nhau với con trai và cả một bọn con gái da nâu. Những người này ghét Lola vì cô có mũi thẳng và tóc thẳng.) Oscar, dường như không có chút khả năng chiến đấu nào cả; ngay cả Olga với hai cánh tay gầy như que tăm cũng có thể đạp hắn đến bẹp dí. Tấn công và đe dọa không phải là sở trường của hắn. Vì thế, hắn suy nghĩ. Hắn cũng chẳng phải mất nhiều thì giờ để quyết định. Nói cho cùng, Maritza xinh xắn, Olga không; Olga thỉnh thoảng khai mùi nước tiểu, Maritza không; Maritza được phép đến nhà hắn chơi, còn Olga thì không. (Cho một đứa người Puerto Rico đến đây à? Mẹ hắn gắt. Không bao giờ!). Lý luận của hắn hầu như chỉ có chữ có hay không với những bài toán cộng trừ số côn trùng mà bọn trẻ con được học. Hôm sau ở sân chơi, hắn “nghỉ chơi” với Olga. Maritza đang ở bên cạnh hắn, và con bé Olga khóc ôi thôi là khóc! Run rẩy như một miếng giẻ rách trong mớ quần áo thừa hưởng của người và trong đôi giày lớn gấp bốn lần cỡ chân của nó! Mũi dãi lòng thòng!

Về sau, khi hắn và Olga đều trở nên béo phì xấu xí, thỉnh thoảng hắn nghe dâng lên trong lòng cảm giác tội lỗi mỗi khi nhìn thấy Olga băng qua đường, hay lúc cô ta nhìn bâng quơ gần trạm xe buýt đi New York. Hắn tự hỏi thái độ tàn nhẫn của hắn đã tác hại đến mức nào trong việc đẩy cô vào trạng thái dở dở ương ương như hiện nay. (Nghỉ chơi với con bé ngày ấy, hắn hồi tưởng, hắn chẳng có cảm giác gì hết; ngay cả khi con bé bắt đầu khóc, hắn cũng chẳng thấy cảm động. Hắn còn nói, Đừng có làm như là em bé.)

Hắn chỉ thật sự đau khi Maritza bỏ hắn. Ngày thứ hai sau khi bỏ rơi Olga, hắn đến trạm xe buýt, tay cầm cái hộp đựng thức ăn trưa có hình Planet of the Apes (Hành tinh khỉ) mà hắn rất yêu thích, chỉ để khám phá cô bé xinh đẹp Maritza đang nắm tay thằng Nelson Padro xấu xí. Nelson Padro giống nhân vật Chaka trong Land of the Lost (Đất người lưu lạc)! Nelson Padro ngu đến nỗi nó tưởng mặt trăng là một vết bẩn mà Chúa quên lau sạch đi, (vết bẩn sẽ được lau ngay, hắn hứa với cả lớp.) Nelson Padro trở thành chuyên viên ăn trộm vặt trong xóm trước khi gia nhập lính thủy đánh bộ và bị mất tám ngón chân ở Chiến tranh Vùng Vịnh lần đầu. Thoạt tiên Oscar ngỡ mình nhìn lầm; vì mặt trời rọi vào mắt hắn, và vì hắn đã không ngủ đủ đêm qua. Hắn đứng cạnh hai cô bé và ngắm nghía hộp đựng thức ăn trưa của mình, sao Tiến sĩ Zaius[15] nhìn có vẻ ghê gớm và giống như thật thế. Nhưng Maritza chẳng thèm mỉm cười với hắn! Vờ như không có hắn ở đấy, cô bé nói với Nelson, mình nên cưới nhau, và Nelson mỉm cười một cách ngu độn, rồi nhìn ra đường để tìm xe buýt. Oscar đau lòng đến độ không nói được. Hắn ngồi xuống lề đường và cảm thấy có cái gì đó dâng lên tràn ngập cả ngực hắn, làm hắn sợ quá, và trước khi kịp nhận ra thì hắn đã khóc; khi chị Lola đến gần hỏi hắn có chuyện gì vậy, hắn chỉ lắc đầu. Nhìn cái thằng nhỏ dị hợm kia kìa, có đứa nói mỉa mai. Có đứa nào đó đá cái hộp đựng thức ăn trưa rất cưng của nó, làm xước ngang mặt Đại tướng Urko. Khi leo lên xe buýt, hắn vẫn còn khóc. Anh tài xế, nổi tiếng đã cai nghiện ma túy, nói, Chúa ơi, có phải là em bé đâu mà nhè mãi thế.

Chuyện đoạn tuyệt đã ảnh hưởng đến Olga như thế nào? Thật ra hắn muốn hỏi: Chuyện này đã ảnh hưởng đến Oscar như thế nào?

Với Oscar, dường như từ giây phút Maritza bỏ hắn - Shazam! - đời hắn bắt đầu trôi xuống cống. Trong vòng một vài năm tiếp theo, hắn càng lúc càng béo phị ra. Tuổi dậy thì đặc biệt không nương tay đã ném vào mặt hắn tất cả những thứ không được ưa nhìn, mặt hắn sần sùi vì mụn làm hắn ngượng ngùng mặc cảm; và cái sở thích của hắn - con gái! - trước đó chẳng ai chê bai, bây giờ bỗng bị xem là kỳ cục, mà chữ K phải được trân trọng viết hoa. Hắn không làm bạn với ai, vì hắn kỳ khôi quá, nhút nhát quá, và (nếu người ta có thể tin lời đám trẻ con láng giềng) dị hợm quá (hắn có cái tật thích dùng chữ văn hoa to lớn, những chữ mà hắn chỉ mới học thuộc lòng vài ngày trước đó). Hắn không còn dám đến gần con gái nữa, vì nếu may thì đám con gái sẽ chẳng buồn đoái hoài gì đến hắn, còn nếu rủi thì chúng la hét ỏm tỏi, rồi bảo rằng hắn mập và ghê tởm quá! Hắn không còn nhớ điệu khiêu vũ perrito, quên niềm kiêu hãnh khi đám phụ nữ trong gia đình gọi hắn là “đàn ông”, hắn chẳng được hôn một cô gái nào đã từ lâu lắm. Tựa hồ những gì của hắn có liên quan đến con gái đều bị cháy tiêu trong cái tuần lễ khốn nạn đó.

Nhưng cuộc đời các cô “người yêu” của hắn cũng chẳng tốt đẹp hơn. Dường như cái duyên số không-tình-yêu ám vào Oscar cũng ám vào các nàng. Năm lớp bảy Olga trở nên to béo khủng khiếp, dường như có sợi nhiễm thể của quái vật khổng lồ ẩn núp đâu đó trong người cô. Olga bắt đầu nốc rum Bacardi 151 thẳng từ trong chai và rốt cuộc bị đuổi học bởi cô thường hay hét KEM! ngay giữa lớp học. Cặp vú của cô, khi chúng bắt đầu xuất hiện, đã nhão xệ trông rất tởm. Có lần trên xe buýt Olga đã gọi Oscar là một thằng ăn bánh[16] và suýt nữa hắn trả lời, thế còn mày, con nhỏ Puerto Rico, nhưng hắn sợ là cô ả sẽ ngồi lên hắn làm hắn bẹp dí; hắn đã không được ưa chuộng mấy, nhưng nếu phải chịu cú này hắn sẽ bị xếp ngang hàng với mấy đứa trẻ tật nguyền và Joe Locorotundo, cái thằng nổi tiếng vì đã thủ dâm ở nơi công cộng.

Thế còn cô bé đáng yêu Maritza Chacón? Cái cạnh huyền trong bộ tam giác, cuộc đời cô như thế nào? À, trước khi bạn có thể nói Ồ, nữ thần Isis, Maritza nảy nở trở thành cô gái xinh xắn nhất ở Paterson, một trong những nữ hoàng của Peru hiện đại. Bởi vì cả hai là láng giềng với nhau, Oscar thường xuyên gặp cô ta, một thứ Mary Jane[17] của khu ổ chuột, tóc vừa đen vừa bóng như Thunderhead[18] - có lẽ đây là người con gái Peru độc nhất trên hành tinh này có mái tóc quăn hơn của chị hắn (hắn chưa được biết kiểu tóc Peru - Phi châu, hay là một tỉnh lỵ có tên Chincha). Thân hình của cô rất đẹp, đủ khêu gợi để các ông già nổi hứng và quên cái “cọng bông súng luộc” ỉu xìu của mình, và ngay từ khi học lớp sáu cô đã cặp với những người đàn ông lớn gấp hai hay ba lần tuổi của cô. (Maritza có thể không giỏi nhiều thứ - thể thao, học hành, việc làm - nhưng cô rất giỏi về đàn ông.) Điều này có nghĩa là cô đã thoát khỏi fukú, hay cô hạnh phúc hơn Oscar và Olga hay không, không ai biết chắc chắn. Theo sự quan sát của Oscar, Maritza là cô gái dường như “thích” bị người yêu đánh đập, bởi vì cô cho phép mình bị đánh đập quá thường xuyên. Nếu một thằng đàn ông đánh chị, Lola nói kiêu ngạo, chị sẽ cắn vào trong mặt nó.

Hắn nhìn thấy Maritza: đang chẩu môi hôn đắm đuối trước bậc thềm nhà của cô nàng, lên xe hay xuống xe của tên thô lỗ chở cô nàng, đôi khi cô nàng bị xô xuống lề đường. Oscar đã nhìn những nụ hôn môi, những lần lên xe xuống xe, những cú xô ngã suốt thời kỳ hắn bắt đầu lớn và buồn bã vì không có “sex”. Hắn có thể làm gì được? Cửa sổ phòng hắn nhìn ra cửa trước nhà Maritza, vì thế hắn thường hay ngắm trộm cô khi hắn sơn mấy cái tượng nhỏ Rồng và Hang Rồng, hay khi đọc quyển sách mới xuất bản của Stephen King. Chỉ có một số ít điều đã thay đổi trong những năm ấy là kiểu xe hơi, vòng mông của Maritza, và loại âm nhạc phát ra từ mấy cái loa của xe hơi. Đầu tiên là kiểu tự do, rồi hip hop thời kỳ “Ill Will”, và ngay cho đến lúc cuối cùng, chỉ trong một thời gian rất ngắn, Héctor Lavoe và ban nhạc của ông ta.

Hắn chào cô hầu như mỗi ngày, luôn luôn tươi tắn và giả vờ vui vẻ; cô cũng chào đáp lễ, hững hờ, chỉ đến thế. Hắn chẳng dám tưởng tượng là cô có còn nhớ đến nụ hôn của hai đứa ngày nào - còn hắn dĩ nhiên không thể nào quên.

HỎA NGỤC ĐẦN

Hắn học trung học ở Don Bosco, trường Trung học Kỹ thuật nằm trong thành phố dành riêng cho nam sinh người Công giáo, chất đầy đến mái nhà vài trăm thằng con trai nghịch ngợm và không biết tự chủ, vì thế đối với Oscar, một thằng bé béo phệ, con mọt sách rất đam mê truyện khoa học giả tưởng, bị lạc lõng trong trường này là một nguồn thống khổ vô tận. Theo Oscar, trung học tương đương với những cảnh tượng khổ sở thời Trung cổ, như là một thứ đồ không được dùng đến bị gạt qua một bên, phải chịu những trận bị ném đồ vật vào người và những cơn thịnh nộ của đám giặc vừa điên vừa đần - một kinh nghiệm đáng lẽ khi thoát khỏi cảnh ngộ này, hắn sẽ trở nên người tốt hơn, nhưng thực tế không như thế - và nếu có bài học nào hắn đã thu nhận từ những năm tháng khổ sở ấy, hắn cũng không nhận biết. Mỗi ngày hắn đến trường với tâm trạng của gã béo phệ cô đơn đầu óc đầy chữ nghĩa, và hắn chỉ có mong có ngày được giải thoát khỏi kiếp nô lệ này, khi ấy hắn sẽ không còn phải chịu đựng những cơn sợ khủng khiếp không bao giờ chấm dứt. Ê, Oscar, trên Hỏa tinh có mấy thằng “pêđê” không vậy? Hê, Kazoo[19], chụp cái này. Lần đầu tiên khi nghe cái từ hỏa ngục đần, hắn biết chính xác chỗ ấy ở đâu và ai ở trong ấy.

Năm lớp mười, Oscar thấy trọng lượng của mình tăng đến 110 ký (có khi nhảy vọt lên 118 ký nếu hắn đang cơn buồn bã chán đời, và điều này xảy ra rất thường xuyên). Mọi người, nhất là gia đình hắn, bắt đầu nhận thấy hắn là parigüayo[20], người ngoại cuộc, trong khu phố này. Hắn chẳng có cái duyên dáng trời cho, như những chàng trai Dominic bình thường, hắn cũng không thể dụ được một cô gái nếu bảo rằng không dụ được thì sẽ chết. Hắn không thể chơi bất cứ môn thể thao nào, ngay cả cờ domino cũng không biết đánh, tay chân lóng cóng vụng về, ném banh yếu xìu như con gái. Hắn không có khiếu về âm nhạc, không biết mua bán, khiêu vũ, thảo luận, không biết nói “ráp”, và nhất là không có người yêu. Nhưng khổ nhất là: hắn không có bộ mặt điển trai. Tóc của hắn hơi quăn chải phồng, kiểu dân Puerto Rico bắt chước người Phi châu, đeo lủng lẳng đôi mắt kính khổng lồ giống như hình cái còng số 8 - còn gọi là “dụng cụ chống ghệ”; Al và Miggs, hai đứa bạn vỏn vẹn của hắn nói thế - hắn để viền ria mép mỏng dính trông chẳng hấp dẫn tí nào, và khoảng cách giữa hai mắt của hắn rất ngắn làm cho hắn có vẻ như thằng khờ. Đôi mắt của Mingus. (Đây là cách hắn tự so sánh sau một ngày lục lọi trong đống đĩa hát của mẹ mình. Bà là người phụ nữ Dominic bảo thủ mà hắn biết trước kia đã có yêu một moreno cho đến khi bố hắn chấm dứt cái chương đặc biệt về tình yêu này.) Cháu có cặp mắt của ông ngoại, bà ngoại La Inca đã nói với hắn như thế khi hắn về thăm Dominic, điều này đáng lẽ phải làm người nghe thấy dễ chịu êm ái - ai mà chẳng thích giống dòng họ của mình? - trừ khi người thân nhân đặc biệt này đã chết trong tù.

Oscar ngay từ lúc còn bé đã là con mọt sách - loại trẻ con thích đọc Tom Swift, thích truyện tranh và xem phim Ultraman - nhưng đến trung học hắn tuyệt đối chỉ mê truyện khoa học giả tưởng mà thôi. Vào thời kỳ hầu hết chúng tôi còn đang học chơi đánh banh dội vào tường, búng đồng xu, lái xe của anh mình, hay lén bố mẹ mang mấy chai rượu mạnh vào phòng, hắn ngốn ngấu đều đặn tác phẩm của Lovecraft, Wells, Burroughs, Howard, Alexander, Herbet, Asimov, Bova, và Heinlein, và nói cho đúng, đọc cả những tác giả trước thời ấy nhưng đã bắt đầu bị lãng quên - E.E “Doc” Smith, Stapedon, và tất cả tác phẩm về Doc Savage - hắn đọc ngấu nghiến hết quyển sách này đến quyển sách khác, từ tác giả này qua tác giả khác, từ thời kỳ này qua thời kỳ khác. (Đó cũng nhờ số may của hắn là ngân quỹ chi tiêu của thư viện ở Paterson rất thiếu thốn vì thế người ta vẫn còn giữ rất nhiều sách dành cho các con mọt sách khoa học giả tưởng từ nhiều thế hệ trước). Bạn không thể nào cạy hắn ra khỏi những chương trình tivi, phim, hay hoạt hình nếu những chương trình này có quái vật, phi thuyền, người hay vật hoá thân, những dụng cụ có thể phá hủy vũ trụ, định mệnh, phép nhiệm màu, kẻ xấu, hay người độc ác. Trong cuộc theo đuổi đơn độc này, Oscar bộc lộ sự thông minh vượt bực mà bà của hắn nhất quyết đó là di truyền từ bên dòng họ của mẹ. Có thể viết ngôn ngữ Elvish, có thể nói tiếng Chakobsa, có thể phân biệt Slan, Dorsai, và Lensman bằng những chi tiết sắc bén, biết về vũ trụ Mavel còn rõ ràng hơn Stan Lee, và là người si mê đến điên cuồng trò chơi đóng vai nhân vật. (Nếu như hắn có thể chơi game - trò chơi điện tử - là trúng số độc đắc rồi; nhưng mặc dù hắn có bộ Atari và Intellivision, hắn không có phản xạ đủ nhanh nhẹn để chơi.) Có lẽ, nếu hắn như tôi, biết giấu cái bản chất otaku[21] của hắn chì chắc cuộc đời hắn dễ thở hơn, nhưng hắn không làm được như thế. Cái chú khờ này mang cái vẻ mọt sách như một chiến sĩ Jedi mang thanh quang kiếm, hay là một Lensman đội vòng nữ trang của cô ta. Hắn không thể được xem như người Bình Thường, ngay cả khi đã cố gắng để được như thế[22].

Về mặt giao tiếp với xã hội, Oscar là người có khuynh hướng nội tâm, giờ thể dục hắn run lẩy bẩy vì sợ. Hắn thích xem những chương trình tivi của người Anh dành cho mọt sách như Doctor Who và Blake 7. Hắn có thể nói cho bạn biết sự khác biệt giữa chiến sĩ Veritech và Zentraedi, và thích dùng những chữ văn hoa như bất kiệt lực và hiện diện toàn cầu khi nói chuyện với những người chưa học hết trung học. Hắn là con mọt sách luôn trốn trong thư viện, rất ngưỡng mộ Tolkien, rồi đến Margaret Weis và Tracy Hickman (nhân vật hắn yêu thích nhất dĩ nhiên là Raistlin). Khi những năm tám mươi tiếp tục lặng lẽ trôi qua, lòng yêu thích này trở nên sự ám ảnh về Ngày Thế giới bị hủy diệt. (Không có phim nào, sách nào, hay các trò chơi nào có liên quan đến ngày tận thế mà hắn không xem, không đọc hay không chơi - Wyndham và Christopher và Gamma World là một vài tên tuổi mà hắn rất yêu thích). Nói như thế chắc là bạn đã có thể hình dung được. Cái bản tính mọt sách của hắn đã phá huỷ bất cứ cơ hội nhỏ nhặt nào để có được cái gọi là tình yêu tuổi hoa tuổi ngọc. Tất cả mọi người chung quanh đều trải qua nỗi lo sợ và niềm hạnh phúc của lần đầu tiên biết yêu, lần đầu tiên hẹn hò, cùng những nụ hôn đầu đời, trong khi Oscar ngồi mãi ở cuối lớp, phía sau cái màn hình máy vi tính của hắn và nhìn tuổi thanh xuân ngọc ngà trôi đi. Thật chán vô cùng khi bị bỏ rơi ở cái tuổi đang lớn, cũng giống như bị nhốt trong tủ kín trên hành tinh Venus lúc mặt trời xuất hiện lần đầu tiên sau suốt mấy trăm năm. Chuyện có lẽ chẳng quan trọng nếu hắn cũng giống như các tên mọt sách khác mà tôi quen. Các tên ấy chẳng mấy khi quan tâm đến bọn con gái, nhưng mà Chúa ơi, chú bé mọt sách này là một enamora, si tình, đắm đuối, lãng mạn, dễ yêu và yêu rất say mê. Hắn yêu âm thầm rất nhiều người ở khắp nơi trong thành phố. Mẫu con gái hắn yêu thường có tóc quăn, beo béo, không dè bỉu một người thua thiệt như hắn; và hắn, không thể nào ngừng mơ mộng về các cô. Sự rung cảm của hắn - một khối to lớn nặng nề bao gồm tình yêu, nỗi sợ hãi, nhớ nhung, mơ ước, và thèm khát xác thịt mà hắn sẵn sàng dâng tặng bất cứ cô gái nào ở gần hắn không kể gì hình dáng, tuổi tác, còn độc thân hay không - đã làm tan nát trái tim hắn hằng ngày những lần hắn đem trao tặng tình yêu. Mặc dù đây là toàn thể sức lực, là tình yêu của hắn; sự dâng hiến này chỉ là bóng ma bởi vì không có cô gái nào thật sự chú ý đến. Thỉnh thoảng họ rùn vai hay khoanh tay ngang ngực khi hắn đến gần, nhưng chỉ đến thế mà thôi. Hắn thường thầm khóc về mối tình của hắn dành cho cô này hay cô nọ, hay vào nhà vệ sinh hoặc phòng tắm để khóc mà không bị ai nghe hay nhìn thấy.

Nếu ở một nơi nào khác, cái thành tích bại trận với phụ nữ của hắn có thể được bỏ qua, nhưng chúng ta đang nói về một thằng bé người Dominic, trong một gia đình Dominic: đàn ông thì phải có nội lực thâm hậu như bom nguyên tử G, phải có khả năng lôi cuốn phụ nữ đến độ mỗi tay quàng một cô. Ai cũng chú ý đến việc hắn thiếu bạn gái và bởi vì họ là người Dominic, tất cả mọi người đều bàn về chuyện này. Chú Rudolfo của hắn (mới vừa được thả ra khỏi tù sau cái lần cuối cùng ông xin toà tha cho và hiện đang sống chung nhà với hắn ở đường Main) thật sự hào phóng với những lời dạy dỗ. Nghe này, chú bồ câu bé nhỏ: cháu phải chộp lấy một đứa con gái, và cho “nó” vào. Và tất cả mọi chuyện sẽ êm xuôi. Bắt đầu là cháu phải tự tin. Cầm lấy cái ấy, và cho nó vào. Chú Rudolfo đã có bốn đứa con với ba người đàn bà vì thế ông chắc chắn phải là chuyên gia trong việc “cho cái ấy vào”.

Mẹ hắn chỉ nói vỏn vẹn một câu. Con phải chú ý đến điểm và hạng của con. Và có những lúc bà nói chứa đầy ẩn ý: Con phải nên mừng vì không có cái may mắn của mẹ, con ạ.

May mắn gì? Chú của hắn hỏi mỉa mai.

Chẳng gì cả! Bà trả lời, mỉa mai không kém.

Còn Al và Miggs, bạn hắn? Mày lúc này lên cân nhiều quá đấy.

Còn bà ngoại hắn, La Inca? Cháu ạ, cháu là thằng bé nhân hậu nhất thế giới mà bà biết!

Lola, chị của Oscar, thì thực tế hơn. Bây giờ đã qua tuổi ngông cuồng - có cô gái Dominic nào mà chẳng thế? - Lola trở nên một cô gái Jersey rất bản lĩnh, một người chạy đua đường dài, biết lái xe và có xe, có tiền trong ngân hàng, dám mắng đàn ông là đồ chó, và có thể đánh gục bất cứ đứa con gái nào mà không chút ngượng ngùng. Khi Lola học lớp bốn, cô bị một người quen lớn tuổi tấn công, và chuyện này cả gia đình đều biết (còn thêm cả một vùng rộng lớn bao gồm Paterson, Union City, và Teaneck cũng biết), và sau khi trải qua cơn đau đến “xón đái”, biết phán đoán, bochinche, chuyện không may này đã làm cho Lola trở nên cứng rắn dày dạn hơn. Mới đây Lola cắt tóc ngắn - làm mẹ cô tức bực - một phần tôi nghĩ tại vì khi còn bé, cô đã để tóc dài qua khỏi mông, nguồn hãnh diện của cô, tôi nghĩ người tấn công cô cũng để ý và chiêm ngưỡng mái tóc này.

Oscar, Lola lặp đi lặp lại lời cảnh giác, em sẽ chết mà vẫn còn “trinh”, trừ khi em chịu thay đổi.

Bộ chị tưởng là em không biết thế sao? Chỉ cần năm năm như thế này và em dám đánh cuộc với chị là sẽ có người dùng tên em đặt cho tên nhà thờ.

Cắt tóc ngắn, bỏ cặp mắt kính, và tập thể dục đi. Rồi đem ném mấy quyển tạp chí hình cởi truồng đi. Trông chúng tởm quá, mấy tờ báo đó làm Mẹ phiền, và chúng sẽ khiến cho không cô nào muốn đi chơi với em.

Những lời khuyên có giá trị như vậy mà hắn cũng chẳng nghe. Hắn cố thử một vài lần đi tập thể dục, giơ chân lên, hít đất, đi bộ vòng vòng quanh phố buổi sáng sớm, những chuyện như thế, nhưng hắn để ý thấy tất cả mọi người đều có bạn gái và cảm thấy thất vọng rồi trở lại với chuyện ăn uống, mấy quyển Penthouses, thiết kế hang rồng và tự thương hại mình.

Em dường như bị dị ứng với sự chăm chỉ và bền bỉ, và Lola trả lời, Ha! Em chỉ bị dị ứng với cố gắng. 

Chuyện chẳng đến nỗi tệ bằng phân nửa cái tệ hiện nay nếu Paterson và những vùng lân cận, cũng như trường kỹ thuật Don Bosco, hay những truyện khoa học giả tưởng của các nhà văn nữ quyền thời những năm bảy mươi mà hắn thỉnh thoảng đọc - là một khu vực chỉ có toàn đàn ông con trai mà thôi. Paterson, tuy thế, cũng như New York và Santo Domingo, có rất nhiều phụ nữ. Paterson có nhiều cô gái điên, và nếu như thế không đủ xinh đẹp theo ý bạn thì thằng khỉ gió ạ bạn nên đi xa hơn về phía Nam đến Newark, Elizabeth, Jersey City, Oranges, Union City, West New York, Weehawken, Perth Amboy - một loạt thành phố được mọi người xem như Negrapolis One (Thành phố nhiều Phụ nữ Da đen hạng nhất). Hậu quả là hắn nhìn thấy “đàn bà con gái” - người Hispanic, người Caribe ở khắp nơi.

Hắn cũng chẳng được yên thân ngay trong nhà của hắn. Bạn gái của chị hắn luôn luôn đến chơi, có mặt thường trực ở nhà hắn. Khi các cô bạn này xuất hiện, hắn chẳng cần đến báo Penthouses. Bạn của chị hắn tuy không mấy thông minh nhưng các cô thật là ngon mắt: loại con gái Latinh thật khêu gợi chuyên cặp đôi với mấy anh chàng lực lưỡng, hay mấy anh chàng “cớm” Latinh đeo súng lủng lẳng bên hông. Các cô nàng này đều ở chung đội bóng chuyền, cao và khỏe như những con ngựa tơ, và khi cả đám rủ nhau chạy cho ấm người thì các cô là hiện thân của cái thiên đàng mà mấy tên khủng bố thường mơ ước. Những người đẹp đáng chú ý của quận Bergen là: Gladys một cô nàng hay tự quan trọng hoá mình, người than phiền không ngừng là ngực mình to quá, rằng rất có thể cô nàng sẽ kiếm được nhiều bạn trai bình thường nếu có bộ ngực nhỏ hơn; Marisol, được nhận vào MIT và rất ghét Oscar, nhưng lại là người mà Oscar thích nhất; Leticia, người mới di dân đến, nửa Haiti, nửa Dominic, sự pha trộn hai sắc dân mà đặc biệt chính quyền Dominic thề là không hề xảy ra, người nói với một giọng rất ngoại quốc, cô gái ngoan hiền đến độ ba lần liên tiếp từ chối không chịu ngủ với ba người bạn trai. Cũng chẳng mấy khó chịu nếu các cô gái này không coi Oscar như một tên vừa câm vừa điếc được dùng để canh giữ mấy bà vợ chẳng những lấy chung một chồng mà còn ở chung một nhà, ra lệnh cho hắn, sai vặt hắn, chế nhạo trò chơi của hắn và cả hình dáng của hắn nữa; chuyện càng trở nên khó chịu hơn, khi các nàng ong ong tường thuật những chi tiết thầm kín trong chuyện ái ân mà không kể gì đến sự hiện diện của hắn, trong lúc hắn ngồi trơ trơ trong bếp, tay cầm khư khư quyển Rồng mới xuất bản. Ê, hắn la lên, đề phòng trường hợp các cô không để ý, có một vị đàn ông đang ở trong này đấy nhé.

Đâu, người nào? Marisol nói một cách thản nhiên. Tôi chẳng thấy ai cả.

Khi các cô bàn chuyện là đám con trai Latinh có vẻ như chỉ thích con gái da trắng, hắn góp ý, Tôi thích con gái Tây Ban Nha, chỉ để cho Marisol có cơ hội trả lời một cách kinh bỉ. Tốt lắm Oscar. Chỉ tội một điều là không có đứa con gái Tây Ban Nha nào chịu thích “mi” cả.

Để cho hắn yên, Letica nói. Tôi nghĩ là cậu rất đáng yêu, Oscar à.

Vâng, đúng thế, Marisol cười to đảo mắt một vòng. Bây giờ có lẽ hắn sẽ viết một quyển tiểu thuyết về bạn đấy.

Những cô gái này là nữ thần của Oscar, chỗ tôn thờ của hắn, những thiếu nữ mà hắn thường mơ ước, những người đã làm hắn thèm muốn đến độ thủ dâm, những người đã trở nên nhân vật trong những câu chuyện nho nhỏ hắn viết. Trong nhiều giấc mơ, hắn thấy hoặc là hắn cứu họ khỏi tay những người đến từ hành tinh lạ, hoặc là hắn trở về xóm cũ khi đã trở nên giàu có và nổi tiếng - Hắn đấy! Một Steven King của người Dominic! - Thế rồi Marisol xuất hiện, trên tay cô nàng cầm một quyển sách của hắn đến để xin chữ ký. Oscar, xin anh hãy cưới em làm vợ. Oscar, khôi hài: Tôi rất tiếc, Marisol, tôi không cưới đàn bà vừa đanh đá vừa ngu. (Nhưng dĩ nhiên là hắn sẽ cưới.) Maritza thì hắn vãn còn lén nhìn ngắm từ đằng xa, hắn tin rằng một ngày, khi bom nguyên tử rơi (hay có một trận dịch xảy ra, hay họ sẽ bị dân Tripods xâm lăng) và văn minh nhân loại sẽ bị bôi xoá đi, hắn sẽ cứu nàng ra khỏi tay bọn ma đầu bị phóng xạ rồi cùng nhau góp nhặt những mảnh vụn của quốc gia Mỹ còn sót lại để xây dựng một ngày mai xán lạn hơn. Trong những cơn mơ mộng ngày tận thế này hắn luôn là một thứ Bác sĩ Savage của đồn điền chuối, một thiên tài tuyệt đỉnh biết tất cả các bộ môn võ thuật của thế giới và cách sử dụng vũ khí tuyệt hảo. Thật không phải là chuyện dễ dàng đối với một thằng đen chưa bao giờ bắn súng, chưa đấm ai cái nào, và thông minh đủ để đạt điểm SAT hơn một ngàn.

OSCAR CAN ĐẢM

Năm học lớp 12, hắn trở nên mập bệu, quạu cọ, và độc địa thay, hắn hoàn toàn cô đơn vì thiếu người yêu. Hai tên bạn của hắn tuy cũng là mọt sách, nhưng Al và Miggs, định mệnh thật trớ trêu, đã thành công trong việc tìm người yêu. Các cô bạn gái này tuy chẳng có gì đặc biệt, hôi như cú, nhưng dù thế vẫn là con gái. Al gặp người yêu của hắn ở Menlo Park. Cô ấy tấn công tôi, hắn khoe với mọi người như thế, và cô thỏ thẻ với Al sau khi “thổi kèn” của hắn, là cô có một cô bạn gái đang thèm có người yêu muốn chết. Al đã cố gắng bứt Miggs ra khỏi cái Atari của hắn để cùng đi xem xi-nê, và sau đó, hai thằng cùng nói, chuyện gì đã xảy ra ai cũng biết cả. Đúng vào buổi cuối tuần Miggs cũng có bạn gái, Oscar mới phát giác ra chuyện này, dù chỉ biết một phần nhỏ, lúc ấy cả bọn đều đang ở trong phòng của hắn, chuẩn bị cho một cuộc thi “dựng tóc gáy” để đoạt chức Vô Địch trong cuộc phiêu lưu chống lại Death-Dealing Destroyers.[23] (Oscar phải từ bỏ việc tranh lại chức vô địch rất nổi tiếng này bởi vì không còn ai, ngoại trừ hắn tí toáy với trò chơi về những tàn phá sau ngày tận thế do dịch vi khuẩn phá hoại nước Mỹ.) Thoạt tiên, sau khi nghe câu chuyện ly kỳ hai chàng mọt sách có người yêu cùng một lúc, Oscar chẳng nói gì, hắn chỉ đảo cái tay cầm điều khiển máy điện tử liên tục. Rồi nói, tụi mày may mắn quá. Hắn tức chết được vì chẳng ai nghĩ đến chuyện cho hắn tham gia vào việc đi “săn đào”; hắn ghét Al vì Al đã mời Miggs thay vì mời hắn; và hắn giận Miggs vì Miggs đã có người yêu. Thế thôi. Chuyện Al có người yêu Oscar có thể hiểu được; Al (tên thật là Alok) là một anh chàng Ấn Độ cao ráo đẹp trai, không bao giờ bị chế nhạo là anh mọt sách thích chơi trò đóng vai. Chỉ riêng việc Miggs cũng có bạn gái là hắn không thể nào hiểu được, làm cho hắn sững sờ, đau đớn vì ganh tị. Hắn luôn luôn nghĩ Miggs trông còn xấu xí dị hợm hơn hắn. Mặt đầy mụn, giọng cười của một thằng thật khùng, và hàm răng cải mả xám xịt vì bị uống quá nhiều thuốc từ lúc còn quá trẻ. Thế bạn gái của mày có xinh không? Hắn trả lời. Thằng Khỉ ạ, mày nên gặp cô ấy, cô ấy xinh vô cùng. Hai cái vú thật to, Al nói thêm vào. Ngày hôm ấy, chút niềm tin nhỏ bé của Oscar còn sót lại trong đời đã bị hoả tiễn SS-N-17 chém bay đầu. Đến lúc không còn chịu nổi nữa, hắn hỏi, rất tội nghiệp, thế thì các cô này không có người bạn nào nữa sao?

Al và Miggs liếc nhìn nhau qua phiếu ghi tính chất nhân vật trong trò chơi. Không có, thằng khỉ.

Nhưng nếu họ quen với bất cứ người nào mập như mày, bọn tao sẽ giới thiệu mày với người đó.

Ngay lúc ấy, hắn học được một bài học về hai thằng bạn yêu quý mà hắn không bao giờ ngờ được (hay ít ra không bao giờ hắn tự thú nhận). Ngay lúc ấy, hắn nhận ra tiếng vang trong cái thằng người béo phệ của mình là mấy thằng bạn quý cùng đọc sách bằng tranh, cùng yêu trò chơi đóng vai, cùng không biết chơi thể thao này đã xấu hổ khi bị xem là bạn của hắn.

Điều này quật hắn ngã quỵ ngay lập tức. Hắn chấm dứt trò chơi một cách nhanh chóng, Người Tàn Sát tìm thấy chỗ trú ẩn của Kẻ Hủy Diệt ngay lập tức - Mày giả bộ thua, Al càu nhàu. Sau khi đưa hai thằng bạn ra khỏi cửa, hắn tự giam mình trong phòng một vài giờ, như chết lặng, xong rồi hắn ngồi dậy, vào phòng tắm cởi quần áo (hắn không còn phải dùng chung với chị gái vì chị ấy đang đi học ở Rutgers), và tự khám xét mình trong gương. Mỡ! Các đường rạn nứt trên da của hắn nếu nối lại với nhau chắc phải dài hằng mấy dặm! Hắn giống như nhân vật bước ra từ truyện bằng tranh của Daniel Clowes. Hay là giống thằng bé da đen và phì nộn Palomar của Beto Hernández.

Chúa ơi, hắn thầm thì. Tôi là Morlock.

Ngày hôm sau lúc ăn sáng, hắn hỏi mẹ. Con có xấu xí không?

Bà thở dài. Chắc chắn là con không giống mẹ.

Cha mẹ người Dominic chán thật! Mình đành phải yêu họ thôi!

Hắn bỏ ra một tuần ngắm nghía mình trong gương, xoay người đủ mọi hướng, tự phán xét, không nhân nhượng, và cuối cùng quyết định sẽ bắt chước hình dáng Roberto Durán: không más (như thế này) nữa. Chủ nhật ấy, hắn đến tiệm của Chucho và bảo người thợ hớt tóc húi trọc mái tóc kiểu Puerto Phi châu đi. (Chờ chút, người đồng nghiệp của Chucho nói. Cháu là người Dominic hả?) Sau đó Oscar cạo quách bộ ria mép, rồi thay cặp mắt kính bằng cặp kính sát tròng, mua bằng tiền hắn để dành lúc làm cho trại mộc, và cố chải chuốt chút dáng dấp người Dominic, cố bắt chước mấy đứa em họ của hắn hay chửi thề và rất kiêu ngạo; chỉ vì hắn bắt đầu nghi ngờ là trong cái bộ vó Latinh đầy nam tính của chúng, may ra sẽ có câu trả lời. Nhưng hắn đã hơi quá đáng trong việc sửa chữa dung nhan tạm thời. Khi Al và Miggs gặp lại hắn, sau khi hắn đã nhịn đói liên tiếp ba ngày, Miggs nói, thằng khỉ, mày bị làm sao thế?

Thay đổi, Oscar nói, bóng gió.

Hả? Bộ mày bây giờ được đăng ảnh trên bìa đĩa nhạc à?

Hắn lắc đầu nghiêm trang. Tao bắt đầu một cuộc đời mới.

Nhìn cái thằng này. Hắn nói như hắn đã vào đại học.

Mùa hè năm ấy, mẹ hắn gửi hắn và chị hắn về Santo Domingo; lần này hắn không chống đối như đã từng làm thế. Hắn chẳng có gì ràng buộc lưu luyến đến độ phải đòi ở lại Mỹ. Hắn đến Baní mang theo vài quyển vở và dự định sẽ viết đầy hết các quyển vở này. Bởi vì hắn không thể làm gamemaster nữa, hắn quyết định trở thành một nhà văn. Chuyến đi này trở thành điểm mốc thay đổi con người hắn. Thay vì ngăn cản không cho hắn viết và bắt hắn phải ra ngoài chơi như mẹ hắn thường làm, bà hắn, Nena Inca, để cho hắn yên. Để hắn được tự ý ngồi đằng sau nhà lâu chừng nào cũng được, không thúc giục hắn “phải ra ngoài tiếp xúc cuộc đời”. (Bà luôn bênh vực hai chị em hắn quá mức. Gia đình này bị nhiều điều bất hạnh quá. Bà hít mũi.) Bà tắt nhạc và mang thức ăn cho hắn mỗi ngày vào giờ cố định. Chị hắn suốt ngày chạy rong với các cô gái đảo rất xinh đẹp và quyến rũ. Chị ấy sẵn sàng ra khỏi nhà trong bộ áo tắm bikini, đi khắp nơi trên đảo và có khi ngủ đêm ở đâu đấy, nhưng hắn hoàn toàn chẳng đi đâu cả. Khi có người nào trong họ đến tìm hắn, bà hắn đuổi họ đi bằng một cái khoát tay đầy mệnh lệnh. Bộ không thấy thằng bé đang làm việc à? Nó đang làm gì thế? Mấy đứa em họ hỏi ngỡ ngàng. Anh bay đang làm việc mà thiên tài làm. bà La Inca trả lời một cách hãnh diện. Bây giờ thì, đi chơi chỗ khác đi. (Về sau khi nghĩ lại chuyện này, hắn nhận ra rằng mấy đứa anh em họ này rất có thể giúp hắn được ngủ với gái nếu hắn đã chịu khó đi chơi với chúng. Nhưng người ta không thể hối tiếc cuộc đời mà người ta đã không chọn.) Buổi chiều, khi không thể viết thêm một chữ nào nữa, hắn ngồi đằng trước nhà với bà, nhìn cảnh vật, lắng nghe hàng xóm trao đổi ầm ĩ. Một buổi tối, ngày cuối của chuyến đi, bà hắn thổ lộ: Mẹ cháu đã mất cơ hội để trở thành một bác sĩ giống như ông ngoại cháu vậy.

Chuyện gì đã xảy ra?

La Inca bắt đầu. Bà nhìn tấm ảnh của mẹ hắn mà bà đắc ý nhất trong ngày đầu tiên mẹ hắn đi học trường tư, một trong những tấm ảnh rất nghiêm trang tiêu biểu, thói quen chụp hình của người Dominic. Cái mà luôn luôn xảy ra. Một gã đàn ông chẳng ra gì.

Mùa hè năm ấy, hắn viết hai quyển sách về một chàng thiếu niên chiến đấu chống lại mutant khi thế giới sắp bị hủy diệt (cả hai đều không sống sót sau cuộc chiến). Hắn cũng ghi chép rất nhiều tên của những vật thể mà hắn dự định sẽ dùng cho tiểu thuyết khoa học giả tưởng và những chuyện giả tưởng hoang đường. (Hắn đã từng nghe kể về lời nguyền của gia đình, có thể nói là hàng ngàn lần, nhưng lạ thay hắn đã không nghĩ đến việc mang chuyện này vào tác phẩm của mình - Tôi nghĩ, có cái gia đình người Latinh nào mà không tin là họ bị nguyền rủa, trù ếm?) Đến lúc hắn và chị gái phải trở về Paterson hắn gần như buồn bã. Gần như thôi. Bà hắn đặt tay lên đầu hắn để cầu nguyện. Chúc nhiều phước lành, cháu tôi. Phải biết là trên thế giới này, có người sẽ luôn luôn yêu mến cháu.

Ở phi trường JFK, suýt tí nữa là chú hắn đã không nhận ra hắn. Tốt lắm, chú hắn nói, nhìn màu da của hắn với một vẻ khinh khỉnh, bây giờ cháu giống tụi Haiti.

Sau khi trở về nhà, hắn vẫn chơi với Miggs và Al, vẫn đi xem phim chun, vẫn nói chuyện về anh em nhà Hernández, Frank Miller, và Alan Moore, nhưng nói chung tình bạn không còn thắm thiết như trước khi hắn đi Santo Domingo. Hắn nghe lời tụi nó nhắn vào trong máy ghi âm và cố gắng cưỡng lại lòng mong muốn chạy đến nhà tụi nó. Chỉ gặp bạn một hay hai lần trong tuần, hắn tập trung vào chuyện viết văn. Đó là những tuần cô đơn khủng khiếp khi hắn chỉ có trò chơi, sách vở, và chữ nghĩa của mình. Thế là bây giờ tao có một thằng con sống xa lánh loài người, mẹ hắn than thở đầy cay đắng. Ban đêm khi không ngủ được, hắn xem rất nhiều chương trình truyền hình dở tệ, và trở nên yêu thích hai bộ phim đặc biệt là Zardoz (hắn đã xem phim này với chú của hắn trước khi người ta bỏ tù ông lần thứ nhì) và Virus (cuốn phim Nhật nói về ngày tận thế, con nhỏ thủ vai rất hấp dẫn đã từng đóng trong phim Romeo và Juliet). Đặc biệt là với phim Virus, hắn không thể nào xem cho đến cuối phim mà không khóc. Nhân vật chính người Nhật Bản đến cơ sở quân sự ở Nam cực bằng cách đi bộ từ Washington, D.C. dọc theo xương sống của dãy núi Andes, để về với người trong mộng của anh. Tao đang viết quyển tiểu thuyết thứ năm, hắn nói với đám bạn khi tụi nó hỏi tại sao hắn vắng mặt. Thật tuyệt vời.

Thấy chưa? Tao đã nói với mày? Nó đã trở thành một Ông Sinh Viên đấy!

Ngày trước, khi mấy thằng được mệnh danh là bạn của hắn làm cho hắn đau đớn hay kéo lê niềm tin của hắn qua vũng bùn, hắn luôn luôn tự ý bò trở lại sau những lần bị ngược đãi như thế, chỉ vì sợ hãi sự cô đơn, một việc làm hắn luôn tự ghét mình, nhưng lần này thì không như thế nữa. Nếu trong thời gian học ở trung học, có một lúc nào đó hắn cảm thấy hãnh diện về việc hắn làm, chắc chắn phải là lúc này. Hắn kể cho chị hắn nghe lúc chị hắn về thăm. Chị nói, tốt lắm cứ tiếp tục như thế. Ồ! Rốt cuộc hắn đã chứng tỏ mình có bản lĩnh và tự tin, vì thế hắn rất tự hào, và mặc dù điều này có làm hắn đau đớn, hắn cũng cảm thấy rất là sung sướng.

OSCAR SUÝT CÓ NGƯỜI YÊU

Tháng mười, sau khi đơn xin vào đại học của hắn đã được gửi đi (Fairleigh Dickinson, Montclair, Rutgers, Drew, Glassboro State, William Paterson; hắn cũng gửi đơn đến NYU, một chuyện cầu may, và người ta từ chối hắn thật nhanh đến độ hắn ngạc nhiên là lời từ chối đã không trở lại bằng Pony Express) và mùa đông nhợt nhạt khốn khổ bắt đầu về ngự trên miền Bắc New Jersey, Oscar đem lòng yêu một cô bé trong lớp luyện thi SAT. Lớp học được tổ chức trong một “Học Viện” cách nhà hắn không đầy một dặm, vì thế hắn thường đi bộ, một cách để xuống cân rất hay, hắn nghĩ. Hắn đã chẳng nghĩ đến chuyện sẽ gặp bất cứ ai, nhưng khi nhìn thấy cô bé xinh đẹp ngồi ở cuối lớp, hắn cảm thấy mọi giác quan như bay khỏi người của hắn. Tên cô bé là Ana Obregón, một cô bé xinh đẹp, lanh lợi, gordita, khá đẫy đà; cô đọc Henry Miller trong khi đáng lẽ cô phải lo giải những bài toán về logic. Trong buổi học lần thứ năm hắn để ý thấy cô bé đang đọc Sexus và cô bé này cũng biết là hắn đang để ý mình; cô nghiêng người qua cho hắn đọc ké một đoạn và thế là thằng nhỏ của hắn cương cứng và đứng dậy như là một... “thằng đéo”.

Anh nghĩ em kỳ cục lắm, phải không? Ana nói lúc nghỉ giải lao.

Em không kỳ cục chút nào, hắn nói. Tin anh đi - Anh là chuyên viên hạng nhất của tiểu bang về chuyện này.

Ana thích nói chuyện, có đôi mắt con gái Caribe rất đẹp, đen tuyền, cô thuộc loại người có da có thịt mà hầu hết mấy anh đen người hải đảo đều si mê, một thân hình, bạn biết mà, nhìn rất hấp dẫn dù mặc hay không mặc quần áo; chẳng xấu hổ vì số cân của mình; cô mặc một cái quần đen bó chẽn như các cô nàng láng giềng, mặc đồ lót đắt tiền thật hấp dẫn, và trang điểm tỉ mỉ, một công việc khá phức tạp đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng mà Oscar luôn luôn bị mê hoặc. Ana là một kết hợp rất lạ đời của badmash[24], và một cô bé, một sự tinh quái rất trẻ con - ngay trước khi đến nhà Ana, hắn đã đoán biết là Ana có cả đống đồ chơi bằng thú nhồi bông đầy tràn cả trên giường - và hình như có một sự hoà hợp, không phân biệt ranh giới, giữa hai con người mà cách Ana di chuyển từ bên này qua bên kia đã thuyết phục hắn rằng cả hai đều đeo mặt nạ, còn cô Ana thứ ba, một Ana còn đang ẩn núp lại là người quyết định sẽ ném cái mặt nạ nào ra trong trường hợp nào. Ana thứ ba này là người rất hay lẩn tránh mà không mấy người hiểu được. Ana rất mê đọc Miller vì người yêu cũ của Ana, Manny, đã cho cô sách của tác giả này trước khi anh gia nhập quân đội. Trước kia anh thường đọc cho Ana nghe những đoạn sách của tác giả này: Điều này càng làm cho Ana hấp dẫn hơn, đáng thèm muốn hơn. Khi họ bắt đầu yêu nhau, Ana chỉ mới có mười ba, còn anh ta thì đã hai mươi bốn và vừa mới cai thuốc - Ana nói về những chi tiết này như chuyện chẳng có gì quan trọng.

Em mới có mười ba mà mẹ em cho phép em hẹn hò với ông già bảy mươi à?

Bố mẹ em rất yêu Manny, Ana nói. Mẹ em thường hay nấu cơm tối cho anh ấy.

Hắn nói, điều này có vẻ rất ngược đời, và sau đó ở nhà hắn hỏi chị mình, nếu là chị thì chị có cho phép đứa con gái dậy thì của mình quan hệ với một gã đàn ông hai mươi bốn tuổi không?

Chị giết hắn chết trước.

Hắn ngạc nhiên bởi thấy nhẹ người khi nghe câu trả lời.

Để chị đoán: Em có biết người nào làm chuyện này.

Hắn gật đầu. Cô bé ngồi cạnh em trong lớp luyện thi SAT. Em nghĩ cô ta thích khoe khoang.

Lola ngắm nghía hắn bằng đôi mắt màu mắt cọp. Cô vừa mới về chừng một tuần nay, và rõ ràng cuộc chạy đua ở cấp bậc đại học có ảnh hưởng mạnh lên sắc diện của cô bởi mắt cô, đôi mắt to như mắt các cô gái trong truyện Manga, đỏ ngầu. Em biết không, người da màu của mình hay nói về tình yêu thương con cái, nhưng thật ra mình không yêu nhiều như mình nói. Cô thở ra. Mình không yêu, không yêu, không yêu như mình nói.

Hắn cố đặt tay lên vai chị nhưng cô hất tay hắn xuống. Em nên đi tập thể dục, “hít đất” đi, ông tướng.

Đó là cách chị gọi hắn mỗi khi có gì phiền muộn hay có ai làm gì sai trái với chị. Ông tướng. Về sau, Lola muốn cho khắc hai chữ ấy lên bia mộ của hắn nhưng không ai đồng ý cả. Kể cả tôi.

Ngu thật.

TÌNH YÊU CỦA MỘT TÊN NHÚT NHÁT

Hắn và Ana ngồi trong lớp SAT, hắn và Ana ở trong sân đậu xe, hắn và Ana ở McDonald, hắn và Ana trở thành bạn với nhau. Mỗi ngày hắn đều nghĩ là Ana sẽ vĩnh viễn chia tay với hắn, nhưng cô vẫn còn đó mỗi ngày. Hai người bắt đầu có thói quen nói chuyện điện thoại một tuần vài lần, nói mà thật ra chẳng nói gì cả, chỉ những chuyện bình thường trong ngày; lần đầu tiên, cô gọi và đề nghị chở hắn đến lớp SAT; tuần sau hắn gọi cô, chỉ thử thôi. Tim hắn đập nhanh đến độ hắn nghĩ mình sẽ chết, nhưng khi đến đón hắn cô chỉ nói vỏn vẹn, Oscar, nghe mấy cái chuyện “cà chớn” chị của em đã làm, và cả hai cùng đi, chơi thêm một trò chơi ô chữ. Đến lần thứ năm gọi cho cô thì hắn không còn sợ bị mắng và cúp điện thoại nữa. Cô là người con gái đầu tiên không có liên hệ gia đình đã nói cho hắn biết lúc nào cô có kinh, đã thật sự nói với hắn, “em chảy máu tồ tồ như heo vậy,” một sự tin cậy quá thân mật làm hắn sững sờ, làm trí óc hắn cứ trăn trở, chắc cô phải có ý gì đó; và khi hắn nghĩ đến cách Ana cười, cứ như là làm chủ không gian chung quanh mình, trái tim hắn run rẩy trong lồng ngực lẻ loi như một đài rada cô độc. Ana Obregón, không giống như những cô gái khác trong vũ trụ bí mật của hắn, hắn chậm rãi từng bước một bước vào tình yêu khi cả hai dần dần hiểu nhau. Bởi vì sự xuất hiện của Ana trong đời hắn hoàn toàn không dự định, bởi vì Ana ẩn chìm phía dưới khả năng phát hiện làn sóng lạ của hắn, hắn không có cơ hội hay thì giờ để dựng lên những rào cản bình thường nhằm ngăn mình hay đề phòng những ảo tưởng và kỳ vọng với Ana. Cũng có thể hắn đã chán ngán sau bốn năm chẳng có người yêu, hay có lẽ rốt cuộc hắn đã tìm thấy chỗ riêng của mình. Thay vì làm những chuyện biến mình thành một thằng ngu như người ta tưởng, nhận biết đây là cô gái đầu tiên mà hắn thật sự được trò chuyện, hắn tiến tới rất từ từ và cẩn thận. Hắn nói chuyện với cô thật tự nhiên không kiểu cách màu mè, và khám phá cô rất thích lối nói đùa tự hạ mình xuống của hắn. Chuyện của hai người thật tuyệt vời; hắn nói một câu gì đó rất hiển nhiên và bình thường, thế mà cô nói, Oscar, anh thông minh quá. Khi cô nói, em yêu bàn tay đàn ông, hắn xoè hai bàn tay của mình ngang mặt và nói, giả vờ thật tự nhiên, Ồ, thật à? Ana cười thật dòn.

Cô không bao giờ nói về mối quan hệ của hai người; cô chỉ nói, Chúa ơi, em rất may được biết anh.

Hắn đáp lời, anh cũng mừng là được biết em.

Có một đêm khi hắn đang nghe nhạc của New Order và nhại theo tiếng trống đệm bài Clay’s Ark, chị hắn gõ cửa phòng của hắn.

Em có người đến thăm.

Khách của em?

Ừ. Lola tựa người vào khung cửa. Cô cạo tóc sát tận da đầu, kiểu Sinéad, và bây giờ tất cả mọi người, ngay cả mẹ của hắn, cũng đinh ninh rằng cô đã trở thành một người đồng tính luyến ái.

Em nên sửa soạn cho sạch sẽ một chút. Chị vuốt mặt hắn nhẹ nhàng. Cạo cái đám râu mèo này đi.

Đó là Ana. Đứng ở hàng hiên nhà hắn, cô mặc một chiếc váy vải da dài đến mắt cá. Màu da ôliu của cô đỏ ửng vì khí lạnh, mặt cô đẹp tuyệt vời với viền mắt kẻ đậm, lông mi chải mascara, phấn lót, môi son và má hồng.

Lạnh tê người, cô nói. Cô cầm đôi găng tay thoạt nhìn giống như một chùm hoa héo.

Chào Ana, hắn chỉ có thể thốt lên một câu như thế. Hắn biết bà chị đang nghe lóm ở tầng trên.

Anh có bận gì không? Ana hỏi.

Chẳng bận gì cả.

Thế có đi xem phim được không?

Được chứ, hắn nói.

Ở tầng trên, chị của hắn đang nhảy tưng tưng trên giường hắn, hét nho nhỏ. Một cuộc hẹn hò. Một cuộc hẹn hò, rồi chị nhào đến cưỡi lên lưng hắn, suýt nữa làm cả hai té lăn trên sàn nhà.

Đây là một cuộc hẹn, phải không? Hắn hỏi lúc ngồi vào trong xe.

Ana cười yếu ớt. Anh muốn nghĩ thế cũng được.

Ana lái chiếc Cressida, và thay vì đến rạp chiếu phim địa phương, cô chạy đến Amboy Multiplex.

Em thích chỗ này, cô nói lúc cố tìm chỗ đậu xe. Bố em thường chở bọn em đến đây khi chỗ này vẫn còn là rạp chiếu phim ngoài trời. Anh có đến đây thời ấy không?

Hắn lắc đầu. Tuy vậy anh nghe là chỗ này bọn nó ăn trộm xe ghê lắm.

Chẳng ai thèm trộm em bé này đâu.

Thật khó tin! Chuyện xảy ra nhanh đến nỗi Oscar không dám tin đây là chuyện thật. Suốt thời gian chiếu phim - Manhunter - hắn cứ nghĩ sẽ có một đám người xông đến, tay cầm máy chụp ảnh, và hù to, bất ngờ! Chúa ơi, hắn nói, cố gắng duy trì sự chú ý của cô, phim này độc đáo nhỉ. Ana gật đầu; cô dùng một thứ nước hoa hắn không thể nhận ra tên, và khi cô nghiêng người gần hắn, hơi ấm trong người cô tỏa ra làm hắn ngất ngây choáng váng.

Trên đường về, Ana than nhức đầu và hai người im lặng rất lâu. Hắn cố mở radio nhưng cô nói, Đừng mở, đầu em đau quá. Hắn nói đùa, Em có muốn dùng crack không? Không, Oscar. Hắn dựa người ra sau, nhìn toà nhà Hess và phần còn lại của Woodbridge đang trôi tuột về phía sau, rồi xe chui qua mấy cây cầu bắc ngang xa lộ. Bất thình lình hắn chợt nhận ra mình vô cùng mệt mỏi; nỗi lo lắng chạy tràn qua người hắn suốt đêm làm hắn kiệt sức. Càng im lặng lâu hơn, hắn càng trở nên buồn bã. Đây chỉ là một buổi xem phim. Không phải một cuộc hẹn hò.

Ana có vẻ buồn một cách khó hiểu và cô nhai nhai môi dưới, một cách cẩn thận, cho đến khi hầu hết son trên môi dính vào răng. Hắn định nói gì đó về chuyện này nhưng quyết định im lặng.

Em có đọc quyển sách nào không?

Không, cô nói. Còn anh?

Anh đang đọc Dune.

Ana gật đầu. Em ghét quyển sách đó.

Họ đến ngõ vào Elizabeth. Đây là chỗ làm New Jersey nổi tiếng thối tha vì rác công nghiệp thải ra ở hai bên đường xa lộ. Hắn bắt đầu nín thở vì những mùi hôi thối kinh khủng khi Ana hét thật to làm hắn dạt vào cửa xe bên kia. Elizabeth! Khép cặp giò đéo của mi lại!

Rồi Ana nhìn qua hắn, ngửa mặt cười to.

Khi hắn về đến nhà chị hắn nói, Thế nào?

Thế nào cái gì?

Em có làm tình với nó không?

Chúa ơi, Lola, hắn nói, đỏ mặt.

Đừng nói láo với chị.

Em cù lần nhút nhát quá. Hắn ngập ngừng thở dài. Nói cách khác, em còn chẳng cởi được cái khăn quàng của cô ấy ra nữa là.

Nghe có vẻ đáng nghi ngờ lắm. Chị biết đàn ông Dominic quá mà. Cô giơ hai bàn tay lên, cong mấy ngón tay vờ đe dọa. Son pulpos[25].

Ngày hôm sau hắn thức giấc với cảm giác như được lột thoát khỏi mấy lớp mỡ dày của hắn, như hắn được rửa sạch nỗi khốn khổ, và rất lâu hắn không hiểu tại sao hắn lại có cảm giác như thế và rồi hắn buột miệng gọi tên Ana.

OSCAR ĐANG YÊU

Từ lúc ấy, mỗi tuần hai người lại đi xem phim hoặc ra thương xá. Họ trò chuyện. Hắn được biết người yêu cũ của Ana thường hay đánh đập cô, chuyện này hơi khó xử, Ana thú nhận, bởi vì cô rất thích đàn ông làm tình mạnh bạo với cô; hắn được biết bố Ana chết vì tai nạn xe hơi lúc cô còn bé ở Macorís, và người cha kế không mấy tử tế thương yêu Ana, nhưng chẳng hề gì bởi vì khi được nhận vào Penn State cô không bao giờ trở về nhà nữa. Hắn cũng đáp lễ bằng cách cho cô đọc một ít tác phẩm của hắn và kể cho cô nghe có lần hắn bị xe đụng phải nằm nhà thương, và chú của hắn hay đánh hắn lúc hắn còn bé, hắn kể cho cô nghe về tình yêu thầm kín hắn dành cho Maritza Chacón và cô kêu lên, Maritza Chacón? Em biết con nhỏ đó! Chúa ơi, Oscar, em nghĩ là ngay cả bố ghẻ của em cũng ngủ với nó!

Đúng, hai người rất thân nhau, nhưng có bao giờ họ hôn nhau trong xe? Có bao giờ hắn đặt tay lên váy của cô? Có bao giờ hắn se se núm vú của cô? Có bao giờ cô nhổm dậy trên thân hình của hắn và gọi tên của hắn bằng giọng khàn trong cổ? Có bao giờ hắn vuốt tóc cô khi cô hôn hắn? Có bao giờ họ làm tình với nhau?

Tội nghiệp Oscar. Hắn không nhận ra là hắn đã rơi vào trong con xoáy nước có thể nhận chìm người. Con xoáy nước mệnh danh Chỉ-Là-Bạn-Thôi, là thuốc độc của mọt sách ở khắp nơi. Quan hệ tình cảm kiểu này là hình thức của tình yêu dự trữ, rơi vào vòng tình cảm này, bảo đảm bạn sẽ gặp nhiều nỗi khổ và bạn được cái gì ngoài những đắng cay và trái tim tan vỡ thì chẳng ai biết được. Có lẽ một ít hiểu biết thêm về bản thân và đàn bà.

Có lẽ.

Tháng tư hắn nhận được kết quả lần thứ nhì điểm SAT (1020 theo hệ thống cũ), và một tuần sau hắn biết sẽ vào học Rutgers ở New Brunswick. Con đã đạt mục đích, hijo, mẹ hắn nói, có vẻ như trút được gánh nặng chứ không phải nói lịch sự cho phải phép. Mẹ không còn phải bán bút chì để nuôi con nữa, hắn đồng ý. Em sẽ thích Rutgers, chị hắn hứa với hắn như thế. Em biết là em sẽ thích. Em là đứa sinh ra để đi học đại học. Còn Ana, cô sẽ vào học ở Penn State, học bổng danh dự, không phải đóng học phí. Bây giờ thì bố ghẻ của em có quyền ngửi bụi đằng sau em! Cũng cái tháng tư đó, người yêu cũ của Ana, Manny, từ quân đội trở về - Ana bảo cho hắn biết trong lần đi thương xá Yaohan. Sự tái hiện bất thình lình của Manny, và niềm vui Ana bộc lộ, phá tan niềm hy vọng Oscar đã vun trồng bấy lâu nay. Anh ta trở lại, Oscar hỏi, vĩnh viễn? Ana gật đầu. Rất hiển nhiên Manny đã vướng vào những chuyện không hay với luật pháp, nghiện ngập, nhưng lần này, Ana nhất quyết, anh ấy đã được cứu chữa nhờ tự do, bình đẳng và tình huynh đệ, cách nói mà hắn chưa bao giờ nghe cô dùng từ trước đến nay, vì thế hắn đoán là cô học chữ này ở Manny. Tội nghiệp Manny, cô nói.

Ừ, tội nghiệp Manny, Oscar lầm bầm một mình.

Tội nghiệp Manny, tội nghiệp Ana, và cũng tội nghiệp Oscar. Mọi việc thay đổi thật nhanh chóng. Đầu tiên Ana không còn ở nhà thường xuyên, và Oscar thấy mình cứ chồng chất những lời nhắn vào máy ghi âm của điện thoại: Đây là Oscar, có con gấu đã gặm mất đôi chân của anh, nhớ gọi anh nhé; Đây là Oscar, người đòi một triệu để chuộc anh ra nếu không họ sẽ chấm dứt cái mạng của anh, làm ơn gọi lại cho anh; Đây là Oscar, anh vừa tìm thấy một ngôi sao chổi rất lạ và anh sẽ đi điều tra. Cô luôn gọi lại cho hắn sau đó chừng một hai ngày, và cũng vui vẻ, nhưng mà... Rồi thì cô hủy bỏ cái hẹn ngày thứ sáu ba lần liên tiếp và hắn phải chịu giảm mức độ gặp nhau của hai người chỉ còn một khoảng thời gian ngắn ngủi sau buổi đi lễ nhà thờ ngày chủ nhật. Cô đón hắn và cả hai lái xe đến Boulevard East, đậu xe rồi cùng nhau ngó mông lung vào bầu trời Manhattan. Chỗ này không phải bãi biển, hay là rặng núi; nhưng với Oscar, còn thơ mộng lãng mạn hơn núi và biển vì nó gợi hứng cho những cuộc trò chuyện hay nhất, thân mật nhất của hai người.

Cũng trong những lần trò chuyện vẩn vơ như thế, Ana lỡ lời, Chúa ơi, em quên là cái “của quý” của Manny to đến mức độ nào.

Anh không thích nghe chuyện ấy, hắn phản đối.

Em xin lỗi, cô ngập ngừng. Em tưởng là mình có thể trao đổi bất cứ chuyện gì với nhau.

Em nên giữ chuyện bộ phận sinh dục to lớn của Manny cho mình em biết thôi.

Thế ra mình không thể nói với nhau tất cả mọi chuyện à?

Hắn chẳng buồn trả lời cô.

Với Manny và cái “của quý” to lớn của hắn ở bên cạnh, Oscar lại mơ mộng về một ngày thế giới sắp bị hủy diệt vì bom nguyên tử, rồi nhờ vào một tình cờ đầy phép lạ, hắn nghe lỏm về cuộc tấn công này trước nhất. Không ngần ngại, hắn lấy trộm chiếc xe của người chú, lái đến cửa hàng, chất đầy thức ăn và những đồ cần thiết (có lẽ hắn còn bắn một vài đứa lợi dụng thời cơ cướp cửa hàng), rồi đến đón Ana. Thế còn Manny? Cô rên rỉ. Không có thì giờ! Hắn cương quyết, vượt ra ngoài, bắn thêm vài kẻ cướp (bây giờ đã bắt đầu biến đổi hình dáng), rồi sửa chữa cái phòng nhỏ bé đượm mùi mồ hôi. Ở đây Ana bắt đầu tuân theo sự lãnh đạo thông minh xuất chúng của hắn và yêu thân hình mảnh khảnh của hắn. Khi vui, hắn để cho Ana gặp Manny đang sửa bóng đèn trong phòng. Tin tức của cuộc tấn công sắp xảy ra trên tivi. Một mẩu tin ngắn được cài trên ngực hắn nhưng rất khó hiểu, chỉ có thể đoán hiểu được một phần. I koona taek it. Khi ấy Oscar sẽ vỗ về Ana với những lời đầy ý nghĩa nhưng rất khô khan, hắn đã quá mệt mỏi để đương đầu với Thế Giới Mới đầy khó khăn này.

Vậy là cô ta có người yêu? Bất thình lình Lola hỏi hắn.

Vâng, hắn trả lời.

Em nên rút lui một thời gian.

Hắn có vâng lời không? Dĩ nhiên là không. Hắn luôn luôn có thì giờ dành cho Ana mỗi khi Ana muốn có người nghe cô than thở. Và hắn còn được - một sự vui mừng trên tất cả những vui mừng! - có cơ hội để gặp một người nổi tiếng tên là Manny, cái vui giống như khi bị gọi là “lại cái” ở buổi họp học sinh trong trường (điều này đã thực sự xảy ra, hai lần). Hắn gặp Manny ở bên ngoài nhà của Ana. Gã gầy nhom như sắp chết đói với cặp chân của một người chạy đua marathon và đôi mắt háu đói. Khi hai người bắt tay nhau, Oscar tin chắc cái gã đen này sắp đấm vào mặt hắn. Gã có thái độ quạu cọ. Gã bị hói rất nặng và cố gắng giấu cái hói này bằng cách cạo đầu trụi lủi; gã đeo vòng khoen vào mỗi trái tai, và da gã nhăn nheo vì phơi nắng quá nhiều. Gã có cái vẻ hung dữ như một con diều hâu của một tên bợm già cố tìm lại tuổi trẻ.

Thì ra chú em là thằng bạn trẻ của Ana, Manny nói.

Chính là tôi, Oscar nói bằng một giọng ngây thơ, vui vẻ, đến độ hắn có thể tự bắn mình vì giọng nói này.

Oscar là một nhà văn có tài, Ana nói thêm vào. Mặc dù chưa lần nào cô yêu cầu hắn cho cô đọc những gì hắn viết.

Gã gầm gừ. Chú em viết cái gì?

Tôi có khuynh hướng viết truyện khoa học giả tưởng. Hắn biết là giọng hắn nghe có vẻ rất là phi lý.

Khoa học giả tưởng. Manny sẵn sàng lóc một miếng thịt to từ người của Oscar. Chú em có vẻ gì đó rất là ủy mị, có biết không?

Oscar mỉm cười, thầm mong có một trận động đất làm sụp đổ tất cả vùng Paterson.

Tao hy vọng chú em không “địa” con ghệ của tao.

Oscar nói, Ha... ha. Ana đỏ mặt, nhìn xuống đất.

Vui thật.

Có Manny ở bên cạnh, hắn có dịp nhìn thấy một Ana hoàn toàn khác hẳn. Chuyện mà họ nói với nhau trong thời gian ngắn ngủi ở bên nhau là Manny và cách gã xử tệ với cô thật khủng khiếp. Manny tát tai cô, đá, đạp và gọi cô là con đĩ mập. Manny ngoại tình, cô chắc chắn thế, với một con nhỏ người Cuba còn đang học trung học. Điều này giải thích tại sao anh không được gặp em mấy lúc gần đây; chỉ tại vì Manny, Oscar nói đùa, nhưng Ana không chịu cười. Họ không thể trò chuyện mười phút mà không bị Manny gián đoạn bằng cách gửi tin nhắn cho Ana, và cô phải gọi điện thoại cho gã để trấn an gã là cô không hẹn hò với ai khác. Rồi có một ngày, cô đến nhà Oscar với gương mặt bầm tím và chiếc áo bị rách một mảng, và mẹ hắn nói: Tôi không muốn có chuyện rắc rối ở đây đâu nhé!

Em phải làm gì đây? Ana lặp đi lặp lại câu hỏi, còn Oscar thì cứ ngượng nghịu ôm cô dỗ dành và bảo, Anh nghĩ nếu anh ta đối xử tệ với em như thế thì em không nên ở với anh ta nữa, nhưng cô lắc đầu nói, Em cũng biết thế, nhưng em không thể xa anh ấy. Em yêu anh ấy.

Yêu. Oscar biết là nên rút lui ngay lúc ấy. Nhưng hắn tự dối gạt rằng chỉ vì thích nghiên cứu một hiện tượng xã hội khách quan, hắn cần phải chứng kiến cuộc tình này kết thúc như thế nào, nhưng sự thật là hắn không thể tự thoát ra. Hắn đã quá yêu Ana, một tình yêu không được đền đáp. Những cảm xúc ngày xưa hắn thường có với những cô gái không quen không thể so sánh với cái tình yêu thật lãng mạn mà hắn dành cho Ana trong tim. Tình cảm này có sức nặng như tỉ trọng của một vì sao chết và rất nhiều lần hắn tin chắc một trăm trần trăm là hắn sẽ trở nên điên rồ. Chỉ có một điều duy nhất có thể so sánh với tình cảm này là cái tình yêu hắn dành cho những quyển sách của hắn; chỉ có sự tổng hợp của tình yêu hắn dành cho tất cả những điều hắn đã đọc và tất cả những điều hắn mơ ước sẽ viết là có thể sánh với tình yêu Ana.

Mỗi gia đình người Dominic đều có rất nhiều chuyện về những mối tình điên, về mấy thằng con dại đã yêu quá độ, và gia đình của Oscar cũng chẳng khác hơn.

Ông của Oscar, người ông đã khuất núi, đã không lùi bước trước việc này hay việc kia (không ai nói chính xác là việc gì), cuối cùng ông bị bỏ tù, trở nên điên loạn, rồi chết; bà của Oscar, Nena Inca, đã mất chồng sáu tháng sau khi kết hôn; ông chết đuối ở Semana Santa, và bà không bao giờ tái hôn, không bao giờ đụng chạm đến thân xác một người đàn ông nào khác. Ông với bà, không lâu đâu, sẽ hội ngộ, Oscar đã nghe bà nói thế.

Mẹ của cháu, bác Rubelka có lần thì thầm, là một người điên nói về mặt tình yêu. Tình yêu đó suýt nữa đã giết bà.

Và bây giờ đến lượt Oscar. Chào mừng người thân trong gia đình, chị hắn nói trong một lần hắn nằm mơ. Một gia đình thật sự.

Chuyện xảy ra thật rõ ràng, nhưng hắn có thể làm được gì bây giờ? Không thể nào chối cãi được tình yêu của hắn. Hắn có mất ngủ không? Có. Hắn có mất những giờ cần phải tập trung rất quan trọng không? Có. Hắn có ngừng đọc sách của Andre Norton và mất hứng thú khi đọc phần kết thúc của bộ Watchmen dù rằng bộ sách này đang diễn biến một cách đau đớn bất hạnh hay không? Có. Hắn có mượn xe của chú hắn để lái thật xa đến tận bờ biển, đậu xe ở bãi biển Sandy Hook, nơi mà mẹ hắn thường đưa chị em hắn đến trước khi bị ốm, lúc ấy hắn chưa trở nên béo phì, trước khi bà hoàn toàn không đi chơi biển nữa? Có. Cái tình yêu non dại nhưng không bao giờ chấm dứt của hắn có làm hắn sụt cân không? Rất xui xẻo, chỉ có trọng lượng của hắn là không thay đổi và suốt cuộc đời hắn không thể nào hiểu nổi tại sao. Khi chuyện tình của Lola và Găng Tay Vàng tan vỡ, chị hắn sụt mất cả mười kí lô. Tại sao việc di truyền sợi nhiễm thể lại có thể xảy ra một cách “kỳ thị” vô lý đến thế, tại quyền lực của Chúa suy giảm?

Có nhiều chuyện xảy ra tưởng như là phép lạ. Có lần hắn ngất xỉu khi đi ngang qua một ngã tư, và khi thức dậy hắn thấy cả đội banh rugby đang bao bọc chung quanh hắn. Một lần khác, Miggs chọc phá hắn, chê bai niềm mơ ước được trở thành một nhà văn viết về trò chơi đóng vai - câu chuyện khá phức tạp. Cái Công ty mà hắn hy vọng được thu nhận làm người viết truyện, Fantasy Games Unlimited, và cũng là Công ty dự định sẽ dùng một trong những tác phẩm của hắn về PsiWorld[26], gần đây đã bị đóng cửa, chà đạp lên tất cả những hy vọng và mơ ước của hắn là sẽ trở nên một Gary Gygax thứ hai. Miggs nói, coi bộ chuyện này không thành công, và đây là lần đầu tiên trong tình bạn của hai đứa, Oscar mất bình tĩnh. Không nói một lời nào, hắn đấm Miggs thật mạnh đến độ nó chảy cả máu miệng. Lạy Chúa tôi, Al nói. Bình tĩnh lại! Tao không cố ý, hắn nói không có vẻ thuyết phục. Đó chỉ là lỡ tay. Mudafuffer, Miggs nói. Mudafuffer! Hắn trở nên rất khó chịu. Một đêm đầy tuyệt vọng, sau khi nghe Ana khóc qua điện thoại về những chuyện tồi bại mới nhất của Manny, hắn nói, anh phải đi nhà thờ bây giờ, rồi đặt điện thoại xuống, đi vào phòng của chú hắn (Rudolfo đang ở trong một quán rượu rẻ tiền nào đó), ăn cắp cái Virginia Dragoon cổ lỗ sĩ, cái nổi tiếng - Đầu Tiên trong quốc gia - đồ giết người, Colt 44, nặng nề hơn và xấu xí hơn cái số xui xẻo của hắn gấp hai lần. Nhét cái họng súng đầy ấn tượng vào lưng quần phía trước bụng, hắn đến trước cửa ngôi nhà của Manny đứng gần như suốt đêm. Đến độ cái vách nhà bằng nhôm trở nên quá đỗi quen thuộc. Ra đây, mẹ mày, hắn nói thật bình tĩnh. Tao có một con nhỏ mười một tuổi rất đáng yêu cho mày. Hắn chẳng kể gì chuyện chắc chắn sẽ bị bỏ tù rục xương, hay có thể bị hãm hiếp ở trong tù bằng đường hậu môn hoặc đường miệng, hay ngộ nhỡ cảnh sát chộp được hắn với cây súng thì họ sẽ cho chú hắn “lội sông” (ở tù không ngày về) vì tội vi phạm luật được tạm thời tại ngoại. Hắn chẳng cần suy nghĩ cái quái gì đêm ấy. Đầu hắn là một con số không, hoàn toàn trống rỗng. Hắn thấy toàn bộ tương lai của hắn lướt nhanh trước mắt, và hắn chỉ viết được một tiểu thuyết có thể gọi là có giá trị, về một bóng ma người Úc rình rập để giết hại một nhóm bạn xưa trong thành phố nhỏ, sẽ không có cơ hội nào để viết cái gì hay hơn thế - sự nghiệp văn chương của hắn thế là chấm dứt. Thật là may mắn cho nền văn chương Mỹ, Manny đã chẳng về nhà đêm hôm ấy.

Thật khó mà giải thích. Không phải vì hắn nghĩ Ana là hy vọng cuối cùng của hắn trong việc đạt được hạnh phúc - điều này rõ ràng là hắn thường nghĩ đến - mà vì suốt mười tám năm khốn khổ trong cuộc đời, hắn chưa bao giờ có cảm giác như thế mỗi khi hắn ở gần một cô gái. Em đã chờ suốt đời để biết yêu, hắn viết cho chị hắn. Đã bao nhiêu lần em nghĩ điều này sẽ không bao giờ đến với em. Trong bộ phim hoạt hình Robotech Macross (đây là bộ phim hắn thích thứ nhì trong tất cả các phim), khi Rich Hunter cuối cùng được kết hợp với Lisa, hắn cảm động đến nỗi bật khóc trước tivi. Mày đừng có bảo với tao là người ta mới bắn chết tổng thống, chú hắn nói với từ trong phòng phía sau, chỗ chú đang hút cái-gì-bạn cũng biết mà. Nó giống như là em nuốt vào một mảnh thiên đàng, hắn viết cho chị gái trong một lá thư. Chị không thể tưởng tượng được cảm giác này.

Hai ngày sau, hắn không nhịn được nữa nên thú nhận với chị gái vụ cây súng, và cô chị, lúc trở lại sau một khoảng thời gian ngắn đi giặt đồ, đã giật mình. Lola bắt cả hai phải quỳ trước bàn thờ ông ngoại và bắt hắn thề trên linh hồn sống của mẹ là sẽ không bao giờ tái diễn cái trò này ngày nào hắn còn sống. Chị cũng khóc và chị vô cùng lo lắng.

Em phải thôi đi, không nên làm mấy chuyện như thế. Ông Tướng.

Chị biết là em sẽ không làm thế nữa đâu. Nhưng mà em cũng không biết là em có mặt ở cuộc đời này hay không, chị có biết thế không?

Đêm ấy, hai chị em hắn ngủ quên trên ghế. Cô chị ngủ trước. Lola và người yêu của cô đã tan vỡ, có thể nói, cả chục lần, nhưng kể cả Oscar đang quằn quại đến thế cũng biết rằng cả hai sẽ quay về với nhau, không mấy chốc. Trước khi trời sáng, hắn nằm mơ về tất cả những cô người yêu mà hắn chưa bao giờ có, hết hàng người này đến hàng người khác đến hàng người khác nữa, như là những thân thể dư thừa của Miraclepeople (dân tộc có phép màu) trong phim Miracleman của Alan Moore. Mi có thể làm được chuyện ấy, họ nói.

Hắn thức giấc, lạnh, cổ khô quánh.

Họ gặp nhau ở một thương xá Nhật trên đường Edgewater, Yaohan. Hắn khám phá ra nơi này trong một lần lái xe đi lang thang vô định thật lâu vì nhàm chán và bây giờ nó là chỗ riêng của hai người, một điều hắn sẽ kể cho con cháu nghe sau này. Đây là chỗ hắn đến tìm mua những tập phim hoạt hình và những đồ chơi bằng máy. Gọi món thịt gà katsu có cà ri cho cả hai và ngồi trong một cửa hàng ăn rộng lớn nhìn quang cảnh Manhattan, một nhà hàng Nhật duy nhất trong khu phố này.

Em có bộ ngực rất đẹp, hắn mở đầu câu chuyện.

Ngỡ ngàng, đề phòng. Oscar. Anh nói cái trò gì thế?

Hắn nhìn qua khung cửa kính về hướng tây của Manhattan, nhìn thật xa như một người suy nghĩ rất mông lung. Rồi hắn bảo Ana.

Chẳng có gì ngạc nhiên. Mắt Ana trở nên dịu dàng, cô đặt tay mình lên tay hắn, kéo ghế gần hơn, có một vệt màu vàng trên hàm răng của cô. Oscar, Ana nói thật dịu dàng, em đã có người yêu.

Ana đưa hắn về nhà; khi đến nhà, hắn cảm ơn cô, vào trong, lên giường nằm.

Tháng sáu, hắn tốt nghiệp Don Bosco. Gặp họ ở lễ tốt nghiệp: mẹ hắn có vẻ gầy (không mấy lâu sau đấy bà bị bệnh ung thư), Rudolfo say bạch phiến ngất ngư, chỉ có Lola trông đẹp nhất, sáng rực, rất vui vẻ. Em đã thành công. Ông Tướng. Em đã thành công. Hắn nghe kể lại là tất cả mọi người trong khu phố, chỉ có hắn và Olga - tội nghiệp con nhỏ Olga - là không tham dự buổi dạ tiệc mừng tốt nghiệp. Thằng Khỉ, Miggs nói đùa, có lẽ mày nên mời nó đi chơi.

Tháng chín, hắn vào Rutgers ở New Brunswick, mẹ hắn cho hắn một trăm đôla và một cái hôn, lần đầu tiên sau năm năm. Chú hắn cho một hộp “áo mưa”: Phải dùng cho hết nghe chưa, và nói thêm: với con gái. Hắn thấy khoan khoái khi lần đầu tiên được sống một mình ở đại học, hoàn toàn tự do mọi mặt, chỉ lệ thuộc vào chính mình; và hắn lạc quan là ở đây giữa cả ngàn người trẻ tuổi, hắn rất có thể sẽ gặp một người hợp tính hắn. Điều đó, Chúa ạ, đã chẳng xảy ra. Đám sinh viên da trắng nhìn màu da đen và mái tóc kiểu Phi châu của hắn, đối xử với hắn một cách vui vẻ, sự vui vẻ không phải của loài người. Đám sinh viên da màu, nghe giọng hắn nói, nhìn thấy cái cách hắn di chuyển thân hình, lắc đầu. Mày không phải người Dominic. Và hắn cải chính, lặp lại nhiều lần, tôi là người Dominic. Là một người Dominic. Một người Dominic. Sau vài lần nhậu nhẹt chẳng được ích lợi gì ngoài chuyện bị mấy thằng say da trắng hăm dọa, và cả chục lớp học mà chẳng có một đứa con gái nào thèm để mắt đến hắn, hắn cảm thấy sự lạc quan của mình bắt đầu tàn héo, và trước khi có thể nhận biết ra chuyện này thì hắn đã tự chôn vùi mình trong tất cả những môn học, tiếng là của đại học nhưng thật ra chỉ lặp lại những điều hắn đã học từ trung học: chẳng có người nào để mình yêu và cũng chẳng có ai yêu mình. Thời điểm mà hắn thấy vui vẻ nhất lại là những lúc có liên quan đến truyện hay phim khoa học giả tưởng, như khi Akira được xuất bản. Khá buồn tẻ. Một tuần hai lần, hắn và chị hắn cùng ăn tối ở phòng ăn Douglass; chị là một người khá quan trọng trong khuôn viên đại học và biết hầu hết tất cả mọi người với tất cả màu da, tham gia mọi cuộc buổi biểu tình và diễu hành, nhưng điều này cũng chẳng giúp được gì tình trạng của hắn. Trong những lần gặp nhau, chị hắn hay góp ý và hắn gật đầu yên lặng. Sau đó hắn ngồi ở trạm xe buýt tuyến đường E, ngắm các em sinh viên xinh đẹp ở Douglass và tự hỏi mình đã bắt đầu đi lạc hướng trong đời từ lúc nào. Hắn muốn phiền trách đổ lỗi cho sách vở, cho truyện khoa học giả tưởng, nhưng hắn không làm thế được - bởi vì hắn yêu chúng nhiều quá. Mặc dù trước đây hắn đã thề sẽ thay đổi cách sống yên lặng cô độc không hoạt động thể chất, hắn cứ tiếp tục ăn, tiếp tục không tập thể dục, tiếp tục dùng những chữ bóng bẩy, và chỉ sau vài khóa học không có người bạn nào ngoài chị của hắn, hắn gia nhập nhóm sinh viên nội trú trí thức, tên là RU Gamers[27], đội này họp mặt ở những lớp học ở khuôn viên Frelinghuysen và họ khoe là hội viên chỉ có toàn nam sinh viên. Hắn cứ tưởng là đại học thì khá hơn, về mặt quen với bạn gái, nhưng những năm đầu tiên chẳng khá hơn chút nào cả.

2

Wildwood

1982 - 1985

Có những thay đổi mình không bao giờ muốn lại làm thay đổi tất cả.

Chuyện bắt đầu như thế này: mẹ gọi mình vào trong phòng tắm. Mình sẽ nhớ mình đang làm gì khoảnh khắc ấy đến suốt đời: Mình đang đọc quyển Watership Down (Đồi thỏ) ở chỗ đám thỏ với đàn con của chúng đang vội vã chạy lên tàu. Mình không muốn ngưng đọc vì phải trả quyển sách này lại cho thằng em ngày mai, nhưng mẹ lại gọi mình, lần này lên giọng to hơn, cái giọng không-giỡn-mặt nghe chưa, và mình làu bàu cáu kỉnh trả lời, Vâng, thưa mẹ.

Mẹ đang đứng trước cái gương của tủ thuốc, cởi trần, cái áo nịt ngực mẹ đeo lủng lẳng ngang hông như một cánh buồm rách, và vết sẹo trên lưng mẹ to rộng khắc nghiệt như mặt biển. Mình muốn trở lại với quyển sách, giả vờ là mình chẳng nghe tiếng của mẹ, nhưng đã trễ. Mắt mẹ chạm mắt mình, đôi mắt to như vướng khói, về sau mắt mình cũng giống thế. Đến đây, mẹ bảo. Mẹ đang nhìn vẻ không vui cái gì đó trên một bên vú của mẹ. Vé của mẹ to khổng lồ. Một trong những kỳ quan của vũ trụ. Chỉ có những bộ ngực mình nhìn thấy trong báo khỏa thân hay của những người thật to béo mới có thể to hơn. Chúng có kích thước 35 3D. Cái vòng chung quanh núm vú to như một cái đĩa con, đen ngòm, và viền chung quanh nó có mấy sợi lông mọc tua tủa; đôi khi mẹ nhổ chúng đi, có khi mẹ để nguyên như thế. Cặp vú này luôn làm mình xấu hổ khi mình phải đi với mẹ những chỗ công cộng vì mình luôn bị nhắc nhở sự hiện diện của chúng. Sau gương mặt và mái tóc, vú của mẹ là điều làm mẹ rất hãnh diện. Bố của con không bao giờ thấy “đã” thèm chúng, bà luôn luôn khoe như thế. Nhưng sự thật là ông ấy đã bỏ bà sau khi lấy nhau chỉ mới ba năm. Hình như lúc tàn cuộc ông đã hết thèm.

Mình rất sợ phải nói chuyện với mẹ bởi vì câu chuyện chỉ toàn là những lời dạy dỗ một chiều từ trên phán xuống. Mình đoán là mẹ gọi mình vào để giảng cho đầy lỗ tai về thức ăn và cách ăn. Mẹ cứ tin chắc chắn nếu mình ăn nhiều chuối, mình sẽ phát triển dục tình (thừa kế của mẹ) phi thường đến độ có thể làm xe lửa trật đường ray. Ở cái tuổi này mình chẳng là gì nếu không phải là con gái của mẹ. Mình đã mười hai tuổi, cao bằng mẹ, cổ dài như cổ hạc. Mình có đôi mắt xanh lá cây giống mẹ (nhưng trong trẻo hơn), mái tóc rất thẳng làm mình giống người Hindu hơn là người Dominic, còn cặp mông của mình bọn con trai không ngừng trầm trồ kể từ khi mình còn học lớp năm, và một vẻ lôi cuốn mà chính mình cũng chưa hiểu được. Mình có màu da của mẹ, điều đó có nghĩa là mình cũng rất đen. Nhưng mặc dù có tất cả những điều tương tự, mình chưa được thừa kế bộ ngực của mẹ. Cặp vú của mình chỉ mới nhô lên tí xíu, nhìn ngang nhìn dọc bất cứ tư thế nào vẫn thấy phẳng lì, nhưng mình nghĩ là mẹ sẽ cấm mình không được mặc áo ngực nữa vì nó sẽ bóp nghẹt sự tăng trưởng cặp vú của mình, không cho phép chúng tự do nảy nở. Mình sẵn sàng cãi nhau với mẹ cho đến chết bởi vì mình làm chủ cái áo nịt của mình và cả mấy tấm băng vệ sinh mà mình tự bỏ tiền ra mua.

Nhưng không phải thế. Mẹ chẳng nói lời nào về chuyện ăn chuối. Thay vào đó, mẹ cầm bàn tay phải của mình và dẫn dắt mình. Mẹ cư xử rất cứng rắn với hầu như bất cứ vấn đề gì nhưng lần này thì mẹ lại rất dịu dàng. Mình không thể nào tin được mẹ có thể dịu dàng đến thế.

Con có thấy nó không? Mẹ hỏi với cái giọng khàn khàn quen thuộc.

Đầu tiên mình chỉ có thể cảm thấy hơi nóng từ người mẹ toả ra, và mức độ dày của sớ thịt, như là bột bánh mì không ngừng trồi lên. Mẹ nhấn ngón tay của mình vào trong vú mẹ. Mình chưa bao giờ đứng gần mẹ như thế này và mình chỉ nghe thấy tiếng thở của mình.

Con không thấy nó à?

Bà quay về hướng mình. Coño, muchacha, một khối hình nón, con gái, đừng nhìn mẹ, sờ và cố gắng tìm nó.

Mình nhắm mắt lại. Ngón tay mình nhấn xuống. Mình nghĩ đến Helen Keller, hồi còn bé mình muốn được là bà ấy ngoại trừ chuyện trở nên nữ tu, và thình lình mình sờ thấy có cái gì đó. Một cái hạt nhỏ ở phía dưới làn da, cứng và bí mật như một âm mưu. Và vào lúc ấy, có những lý do mình không bao giờ hoàn toàn hiểu được, mình như bị nhận chìm bởi một cảm giác, một linh cảm, rằng cuộc đời mình sẽ bắt đầu thay đổi. Mình thấy choáng váng và mạch máu đập nhịp nhàng như tiếng trống. Ánh sáng trắng luồn qua người mình như cơn lốc xoáy của những hạt proton, như sao chổi. Mình không biết bằng cách nào và tại sao mình biết chuyện này, nhưng mình biết và không thể nghi ngờ. Nó làm mình đê mê. Từ khi bắt đầu sống đến bây giờ, mình vẫn có bruja, cái linh tính của một bà phù thủy; ngay cả mẹ cũng hằn học chuyện này. Hija de Liborio, con gái của Liborio, mẹ gọi mình như thế sau khi người bác của mình trúng số mà những con số là do mình chọn, lúc ấy mình cứ tưởng Liborio là một tên của một thân nhân. Đó là trước khi mình về Santo Domingo, trước khi mình biết về Quyền Lực Tối Cao của Chúa.

Con sờ thấy nó, mình nói, to giọng. Rất tiếc!

Thế là, tất cả mọi chuyện đều thay đổi. Trước khi mùa đông chấm dứt, bác sĩ cắt bỏ cái vú mà mình sờ, cùng với cái hạch gần đấy. Bởi vì lần giải phẫu này, cho đến cuối đời, giơ tay lên khỏi đầu với mẹ là một chuyện khó khăn. Tóc của mẹ bắt đầu rụng, và một ngày kia mẹ nhổ tất cả tóc và cho vào một cái bao bằng nhựa. Mình cũng thay đổi. Không ngay lúc ấy, nhưng sẽ thay đổi. Và trong cái phòng tắm đó tất cả mọi chuyện bắt đầu. Nơi mình bắt đầu.

Tôi trở thành con nhỏ punk[28]. Một con nhỏ Siouxsie, hoang đàng và rất yêu thích Banshees. Mấy đứa người Puerto Rico chung phố đã không thể nín cười khi chúng nhìn thấy mái tóc của tôi, chúng gọi tôi là Blacula, và tụi morenos[29], chúng không biết phải dùng chữ gì: chúng chỉ gọi tôi là bà chằng. Ê, bà chằng, ê con kia, ê! Bác Rubelka nghĩ, tôi bị bệnh tâm thần. Hija, cháu à, bác nói khi đang chiên pastelitos[30], cháu cần phải chữa bệnh. Nhưng mẹ tôi thì đáng sợ nhất. Đó là giọt nước cuối cùng làm tràn ly, mẹ hét. Giọt. Nước. Cuối. Cùng. Lỗi tại mẹ cả. Nhiều khi, buổi sáng tôi xuống cầu thang lúc mẹ đang ở trong bếp pha cà phê bằng cái bình La Greca và lắng tai nghe radio đài WADO, khi mẹ thấy tôi bà đùng đùng nổi giận, làm như qua đêm mẹ đã quên mất tôi là ai. Mẹ tôi là một trong những người đàn bà cao nhất Paterson, và cơn giận của bà cũng cao như thế. Nó kẹp tôi trong cánh tay rất dài của nó, và nếu tôi để lộ vẻ yếu đuối là số phận của tôi coi như bị chấm dứt. Đứa con gái xấu xí nào thế, bà nói với vẻ ghê tởm, tạt chỗ cà phê còn lại vào chậu rửa chén. Xấu xí trở thành tên mới của tôi. Chuyện chẳng có gì đáng ngạc nhiên, thật mà. Mẹ đã nói những lời như thế suốt cuộc đời của chúng tôi. Mẹ tôi sẽ chẳng bao giờ được phần thưởng dành cho những bà mẹ hiền. Tin tôi đi. Bạn có thể xem bà như một người mẹ vắng mặt: nếu bà không ở sở làm thì bà đang ngủ, và khi bà ở gần thì dường như bà chỉ có la hét và đánh đập. Là trẻ con, tôi và Oscar sợ mẹ hơn là sợ bóng tối hay người điên. Bà có thể đánh chúng tôi bất cứ ở chỗ nào, trước mặt bất cứ ai, luôn luôn đánh thoải mái bằng dép hay dây lưng, nhưng bây giờ với chứng bệnh ung thư bà chẳng thể làm được chuyện gì nữa cả. Lần cuối cùng mẹ cố đè bẹp tôi là tại vì tôi cạo đầu, nhưng thay vì nhăn mặt ráng chịu hay bỏ chạy tôi đánh vào tay bà. Đó là một phản xạ thôi, nói cho đúng, nhưng một khi nó đã xảy ra tôi biết tôi không bao giờ có thể lấy lại được, không bao giờ, và vì thế tôi chỉ nắm chặt tay lại, chờ cho bất cứ chuyện gì sẽ xảy đến, chờ cho bà cắn xé tôi như bà đã từng làm như vậy với một người đàn bà đi chợ Pathmark. Nhưng bà chỉ đứng đó run bần bật, với bộ tóc giả trông thật lố bịch, và cả đôi giày “bata” lố bịch, với hai cái vú giả độn trong áo nịt ngực, và cái mùi cháy khét của bộ tóc giả chung quanh chúng tôi. Tôi suýt cảm thấy tội nghiệp cho bà. Đây là cách mày đối xử với mẹ mày đó à? Bà khóc lên. Nếu có thể làm được, tôi sẽ phá tan nát chiều dài cuộc đời tôi trước mặt bà, nhưng thay vào đó tôi hét trả lại, Và đây là cách mẹ đối xử với con đấy à?

Liên hệ của chúng tôi đã căng thẳng suốt năm. Làm sao tránh khỏi chuyện này chứ? Bà người mẹ thuộc về thế giới Dominic cũ còn tôi là đứa con gái duy nhất bà tự tay nuôi và không được ai giúp đỡ. Như thế có nghĩa là, mẹ tôi tin là bà có bổn phận nghiền nát tôi dưới gót chân của bà. Tôi mười bốn và mơ ước một cách tuyệt vọng được có một thế giới riêng không liên hệ với mẹ. Tôi muốn có một cuộc đời tôi thường gặp khi xem Big Blue Marble lúc còn bé. Cuộc đời ấy đã xui khiến tôi kết bạn bằng thư và mang quyển bản đồ thế giới từ trường về nhà. Cuộc đời ở bên ngoài Paterson, bên ngoài gia đình của tôi, và bên ngoài ngôn ngữ Tây Ban Nha. Khi bà mang bệnh tôi nhận ra ngay lập tức đó là cơ hội của tôi, và tôi sẽ không giả vờ đạo đức hay xin lỗi. Tôi nhận ra cơ hội của tôi và nắm lấy. Nếu bạn đã không lớn lên trong hoàn cảnh của tôi thì bạn sẽ không hiểu, mà nếu đã không hiểu thì tốt nhất là đừng phê phán. Bạn không biết cái tiểu xảo các bà mẹ đã dùng để kiềm chế chúng tôi, ngay cả những bà mẹ luôn luôn vắng mặt - phải nói đặc biệt là những bà mẹ luôn luôn vắng mặt. Làm thế nào để trở thành một người con gái Dominic thật vẹn toàn. Cô gái Dominic vẹn toàn là một cách nói văn hoa được dùng để gọi nô lệ. Bạn không biết được thế nào là lớn lên với một bà mẹ không bao giờ khen, suốt đời không hề nói một lời tốt đẹp, về con cái của bà hay thế giới chung quanh. Người luôn luôn nghi ngờ, luôn hạ thấp giá trị của bạn và xé tan nát những mơ ước của bạn. Khi Tomoko, người bạn trao đổi bằng thư, ngừng viết cho tôi sau ba lá thư, bà cười nhạo báng: Mày nghĩ có người sẽ phí cuộc đời họ để viết thư cho mày à? Dĩ nhiên là tôi khóc; tôi chỉ vừa lên tám và tôi đã mơ là Tomoko và gia đình của nó sẽ nhận tôi làm con nuôi. Mẹ tôi dĩ nhiên là thấy những giấc mơ này rõ đến tận xương tủy, và cười. Nếu là tao thì tao cũng không viết thư cho mày, mẹ tôi nói. Tính của mẹ tôi là thế: mẹ làm cho tôi nghi ngờ khả năng của chính mình, mẹ sẽ xóa bỏ tôi nếu tôi để cho mẹ làm chuyện ấy. Nhưng tôi cũng chẳng giả vờ. Trong một thời gian dài, tôi để cho mẹ muốn nói thế nào về tôi tùy ý, và còn tệ hơn nữa, tôi cũng tin lời mẹ. Tôi tin tôi là con bé xấu xí, tôi không xứng đáng, tôi chỉ là một điều nhỏ mọn không đáng kể. Từ lúc hai tuổi cho đến khi mười ba, tôi tin lời mẹ và bởi vì tôi tin lời mẹ, tôi là một đứa con gái ngoan ngoãn vẹn toàn. Tôi nấu ăn, lau dọn, giặt giũ, đi chợ mua thức ăn, viết thư đến ngân hàng để giải thích tại sao tiền trả tiền nhà bị trễ, dịch tiếng Anh ra tiếng Tây Ban Nha và ngược lại. Tôi chẳng bao giờ gây phiền toái, ngay cả khi mấy đứa con gái đen cầm kéo rượt theo tôi chỉ vì mái tóc rất thẳng của tôi. Tôi ở nhà, cho Oscar ăn no, và dàn xếp cho mọi chuyện đâu vào đấy trong khi bà đi làm. Tôi nuôi Oscar lớn lên và tôi tự nuôi tôi. Tôi đúng là đứa con ngoan. Con là con gái của mẹ, bà nói, và đó là chuyện con phải làm. Khi chuyện ấy xảy ra lúc tôi tám tuổi và tôi bảo cho mẹ biết lão khốn kiếp đó đã làm những gì với tôi, mẹ bảo tôi im mồm và đứng có khóc nữa. Tôi vâng lời và làm đúng như thế, tôi im mồm và khép đùi thật chặt, không suy nghĩ về điều đó nữa. Trong vòng một năm, tôi không còn nhớ cái thằng cha láng giềng đó hình dáng như thế nào, kể cả tên của hắn. Mày chỉ có biết than phiền mà tôi, mẹ tôi nói với tôi. Nhưng mày không biết cuộc đời là gì cả. Vâng, thưa mẹ. Khi mẹ bảo tôi là tôi có thể đi cắm trại lớp sáu ở lại đêm ở Bear Mountain, tôi mua một cái túi ba lô đeo lưng bằng tiền tôi giao báo, viết thư cho Bobby Santos bởi vì hắn hứa sẽ lẻn vào phòng trọ của tôi và hôn tôi trước mặt mọi người. Tôi đã tin lời hứa của mẹ tôi. Buổi sáng bắt đầu chuyến đi, bà tuyên bố là tôi sẽ không được đi. Tôi nói, nhưng mà mẹ đã hứa, và mẹ tôi trả lời, Con quỷ nhỏ, tao chẳng hứa cái gì với mày cả. Tôi đã chẳng ném cái túi đeo lưng hay tự móc mắt của mình vì tức giận. Khi Laura Saenz là người được Bobby Santos hôn, chứ không phải là tôi, tôi cũng chẳng nói gì. Tôi chỉ nằm trong phòng với con gấu tên Gấu, hát thầm, và tưởng tượng tôi sẽ trốn nhà ra đi khi tôi lớn lên. Có thể sang Nhật rồi tôi sẽ tìm ra Tomoko, hay đi Áo, nơi đó vì giọng ca của tôi người ta sẽ làm lại phim The Sound of Music. Tất cả những quyển sách mà tôi yêu thích trong khoảng thời gian đó đều là những quyển sách về trốn nhà ra đi. Watership Down, The Incredible Journey, My Side of The Mountain, và khi “She’s a Little Runaway” của Bon Jovi vừa phát hành, tôi đã tưởng tượng người ta đang hát về tôi. Không ai biết gì về âm mưu đi hoang của tôi cả. Tôi là đứa cao nhất, lóng cóng vụng về nhất trong trường, đứa chuyên môn hóa trang thành Wonder Woman mỗi năm đến mùa Halloween, một đứa con gái thật khép kín, ít khi mở lời. Người ta nhìn thấy tôi đeo kính, mặc quần áo cũ của người khác cho, nghĩ rằng tôi chẳng có tài cán gì. Và rồi khi tôi lên mười hai tuổi, tôi có một linh tính đặc biệt; một thứ linh tính rất đáng sợ của một bà phù thủy. Trước khi tôi kịp nhận ra mẹ tôi mang bệnh. Cái bản tính man rợ bất trị luôn luôn sẵn có trong tôi, mà tôi đã cố gắng chôn vùi nó xuống phía dưới công việc nhà, bài học, cùng với những hứa hẹn: khi tôi vào đại học tôi có thể làm bất cứ những gì tôi muốn, nổ tung. Tôi không thể kìm hãm được nữa. Tôi muốn đè nén nó nhưng nó tràn ngập tất cả những khoảng trống thầm lặng trong tôi. Nó là một mảng tin hơn là một cảm xúc, một mảng tim đã ngân lên như tiếng chuông: thay đổi, thay đổi, thay đổi.

Nó đã chẳng xảy ra qua đêm. Vâng, sự man rợ hay bản tính bất trị ấy ngự trị trong tôi. Vâng, nó làm tim tôi đập mạnh suốt ngày. Vâng, nó nhảy múa chung quanh tôi khi tôi đi xuống phố. Vâng, nó cho phép tôi nhìn thẳng vào trong mắt của bọn con trai khi chúng nhìn ngắm tôi. Vâng, nó biến giọng cười của tôi từ tiếng hoa thành một cơn sốt dài hoang dại, nhưng tôi vẫn còn sợ. Làm sao mà không sợ chứ. Tôi là con gái của mẹ tôi. Cái vòng kiềm chế của bà đặt lên tôi nặng hơn tình yêu. Có một ngày tôi đi bộ về nhà với Karen Cepeda, bạn của tôi. Karen trang đểm kiểu Goth rất giỏi; nó có kiểu tóc của Robert Smith chải dựng đứng, mặc toàn đồ đen và có màu da trắng bệch như ma. Đi với nó ở Paterson giống như đi với một người đàn bà có râu. Tất cả mọi người đều nhìn chằm chặp và đó là điều đáng sợ nhất, và đó cũng là lý do, tại sao tôi bắt chước nó.

Chúng tôi đang đi trên đường Main và bị tất cả mọi người nhìn chằm chặp và khi không tôi nó với Karen. Tôi muốn bạn cắt tóc cho tôi. Ngay lập tức sau khi tôi thốt ra, tôi biết. Cái cảm giác đó nằm trong huyết quản của tôi, làm người tôi rúng động. Karen nhướng mày: thế còn mẹ của bạn? Thấy không, không phải chỉ có tôi, tất cả mọi người đều sợ Belicia de León.

Mặc kệ bà ấy, tôi nói.

Karen nhìn tôi giống như tôi là đứa điên - Tôi chẳng bao giờ chửi thề từ trước đến giờ, nhưng điều này cũng sắp thay đổi. Hôm sau chúng tôi vào phòng tắm nhà nó đóng cửa lại, dưới nhà, bố và chú của Karen đang xem đá banh la hét um sùm. Thế thì, bạn muốn kiểu nào? Nó hỏi. Tôi nhìn đứa con gái trong gương rất lâu. Tôi chỉ biết là tôi không còn muốn gặp lại nó. Tôi đặt máy cắt tóc vào tay Karen. Mở điện và hướng dẫn bàn tay của nó cho đến khi hết tóc.

Thế bây giờ bạn là punk à? Karen hỏi không mấy quả quyết.

Vâng, tôi nói.

Ngày hôm sau mẹ tôi ném cái mái tóc giả cho tôi. Mày phải đội cái này. Và mày phải đội mỗi ngày. Và nếu tao thấy mày không đội tao sẽ giết mày!

Tôi chẳng nói một lời. Tôi đưa cái mái tóc giả lên trên ngọn lửa lò ga.

Đừng có đốt nó. Bà chửi thề lúc cái bật lửa của lò kêu tách. Mày không dám thách đố tao như thế.

Nó cháy chớp nhoáng, như dầu hỏa, như một niềm hy vọng ngu xuẩn, và nếu mà tôi không ném nó vào chậu rửa chén, tay tôi có thể cũng bị cháy. Mùi cháy khét thật ghê gớm, giống như tất cả các mùi hóa học của các xưởng trong khu Elizabeth.

Đó là lúc mà mẹ tôi tát tôi, và tôi đánh vào tay của mẹ và mẹ rụt tay lại, như tôi là ngọn lửa.

Dĩ nhiên tất cả mọi người nghĩ tôi là đứa con tệ hại nhất trên đời. Bác tôi và hàng xóm cứ nói, Hija, bà ấy là mẹ của cháu, bà ấy đang chết dần mòn, nhưng tôi không nghe lời. Khi tôi đánh vào tay bà, một cánh cửa đã mở ra. Và tôi sẽ không quay lưng lại với nó.

Nhưng Chúa ạ, chúng tôi cãi nhau và đánh nhau! Cho dù có bệnh sắp chết đi nữa, mẹ tôi không phải là người dễ dàng chịu thua. Mẹ không phải là một người ngu xuẩn. Tôi đã từng thấy mẹ tát đàn ông, xô bọn cảnh sát da trắng té xuống đất, chửi cả đám bochincheras, chộn rộn ồn ào. Mẹ đã tự tay nuôi tôi và em tôi, đi làm bán thời gian ở cả ba nơi cho đến khi có đủ tiền mua căn nhà mà hai chị em tôi đang ở, mẹ đã vượt qua chuyện bị bố tôi bỏ rơi, mẹ từ Santo Domingo đến đây chỉ có một mình và khi còn bé mẹ kể là mẹ bị đánh, bị đốt, và bị bỏ cho chết. Không thể nào mẹ tha cho tôi mà không giết tôi chết trước. Trang điểm gì mà xấu như cứt, mẹ bảo tôi như thế. Mày tưởng là mày ngon lắm nhưng mày chẳng là cái thớ gì. Mẹ đào sâu, tìm chỗ yếu của tôi, muốn tôi khóc như tôi đã từng khóc, nhưng tôi không tỏ vẻ yếu đuối. Tôi sẽ không như vậy. Cái linh cảm mà tôi có, là cuộc đời của tôi đang chờ tôi ở phía bên kia, làm cho tôi không biết sợ. Khi mẹ ném mấy tấm tranh Smith và Sisters of Mercy treo tường của tôi - Tao không muốn thấy mấy cái đồ kì cục của mày ở đây - tôi mua bản thay thế. Khi mẹ đe dọa xé hết quần áo mới của tôi, tôi giấu trong tủ ở trường và ở nhà Karen. Khi mẹ bảo tôi là tôi phải bỏ cái công việc ở nhà hàng Greek, tôi giải thích với ông chủ của tôi là mẹ tôi phát điên vì trị ung thư bằng xạ liệu, vì thế khi mẹ tôi gọi nó là tôi không thể làm việc ở đó, ông chủ chỉ đưa tôi cái điện thoại và nhìn khách hàng chăm chăm một cách xấu hổ. Tôi bắt đầu đi chơi về trễ, đi đến hộp đêm Limelight, người tra cho tôi vào bởi vì tuy tôi mới mười bốn tuổi, nhưng tôi cao lớn như đã hai mươi lăm. Khi mẹ đổi khóa cửa tôi gõ cửa sổ, và Oscar mở chưa cho tôi vào.

Hắn rất sợ hãi vì sáng hôm sau mẹ tôi sẽ chạy vòng quanh nhà và hét toáng lên, đứa quỷ nào đã mở cửa cho con đĩ mập đó vào nhà? Đứa nào? Đứa nào? Oscar có mặt ở bàn ăn điểm tâm, nói lắp bắp, con không biết, mẹ à. Con không biết.

Cơn giận tột độ của mẹ tràn đầy căn nhà, mùi cháy khét lâu ngày còn đọng lại. Nó dính vào tất cả mọi thứ, vào tóc, vào thức ăn của chúng tôi, cũng giống như mấy cái gì rớt từ trên cao xuống mà người ta nó cho chúng tôi biết ở trong trường đến một lúc nào đó sẽ rơi xuống mềm như tuyết. Em tôi không biết phải đối phó như thế nào. Hắn ở lì trong phòng, đôi khi hắn yếu ớt hỏi tôi chuyện gì xảy ra vậy. Không có gì hết. Chị có thể kể cho em nghe, Lola, hắn nói, và tôi chỉ có thể cười. Em cần phải xuống cân, tôi bảo hắn.

Trong những tuần lễ cuối, tôi biết tốt nhất là tôi không đi gần mẹ tôi. Phần lớn mẹ tôi nhìn tôi bằng cặp mắt căm ghét, nhưng đôi khi không có dấu hiệu báo trước, mẹ chộp lấy cổ tôi và khăng khăng giữ lấy cho đến khi tôi phải tháo gỡ ngón tay của mẹ ra. Mẹ chẳng buồn nói đến tôi trừ khi hăm dọa giết tôi. Chừng nào mày lớn rồi mày sẽ gặp tao trong một cái hẻm nhỏ và khi mày không nghĩ đến việc này nữa thì tao sẽ giết mày và sẽ không ai ngờ là tao làm chuyện ấy. Mẹ thực sự có ý nghĩ độc ác khi mẹ nói điều này.

Mẹ điên rồi, tôi bảo mẹ.

Đừng có bảo tao điên, mẹ nói, rồi ngồi xuống, thở dốc.

Chuyện không hay nhưng không ai đoán được chuyện sắp xảy đến. Thật quá rõ rệt nếu bạn chịu suy nghĩ một chút.

Suốt đời tôi, tôi đã thề rất nhiều lần là đến một lúc nào đó tôi sẽ biến mất.

Và một ngày kia, tôi làm thật.

Tôi trốn nhà, mẹ kiếp, chỉ vì một thằng con trai.

Tôi kể gì cho bạn về anh ta bây giờ? Anh ta giống như bao thằng con trai khác: đẹp trai và trẻ nít, và cũng như một thứ côn trùng, anh ta không thể ngồi yên. Một chú bé da trắng, có đôi chân dài đầy lông mà một đêm tôi gặp ở Limelight.

Tên anh là Aldo.

Anh mười chín tuổi và sống ở bờ biển New Jersey với ông bố bảy mươi bốn tuổi. Trên băng sau chiếc xe Oldsmobile trên đường University tôi kéo cái váy bằng da của tôi lên và đôi vớ kiểu lưới cá xuống và mùi của tôi làn tỏa khắp nơi. Đó là buổi hẹn đầu tiên của chúng tôi. Mùa xuân năm tôi học lớp mười chúng tôi viết thư và gọi điện thoại cho nhau ít nhất mỗi ngày một lần. Tôi còn lái xe với Karen xuống thăm anh ở Wildwood (Karen có bằng lái còn tôi thì không). Anh sống và làm việc gần con đường bằng gỗ cho người đi bộ dọc theo bờ biển. Anh là một trong ba người được phép điều khiển loại xe nhỏ cho trẻ em chơi lái xe tông vào nhau, là người độc nhất trong ba người không có hình xăm trên người. Em nên ở lại, anh bảo tôi trong khi Karen đi phía trước chúng tôi, trên bờ biển. Rồi em ở đâu? Tôi hỏi và anh mỉm cười. Ở với anh. Đừng nói dối, tôi nói, nhưng anh nhìn ra ngoài sóng biển. Anh muốn em đến ở, anh nói có vẻ nghiêm trang.

Anh rủ tôi ba lần. Tôi biết vì tôi đã đếm.

Mùa hè năm ấy, em trai tôi tuyên bố sẽ dâng hiến cuộc đời của hắn để thiết kế trò chơi Role Player, và mẹ tôi cố gắng giữ công việc thứ hai, lần đầu tiên đi làm trở lại sau cuộc giải phẫu. Nhưng chuyện này không mấy tốt đẹp. Mẹ tôi về nhà mệt lả, và tại vì tôi chẳng giúp, chuyện nhà không xong. Thỉnh thoảng cuối tuần bác Rulbeka có thể giúp nấu ăn và dọn dẹp. Xong rồi bác ấy rầy mắng chúng tôi. Nhưng bác cũng có gia đình và bác phải chăm sóc gia đình của bác, vì thế phần lớn là chúng tôi phải tự lo. Đến đây đi, anh ấy nói qua điện thoại. Và rồi tháng tám, Karen rời Slippery Rock. Nó học xong trung học một năm sớm hơn dự định. Nếu mà tao không bao giờ trở lại Paterson, thì chuyện này đã xảy ra sớm hơn dự định, nó nói trước khi đi. Đến tháng chín, tôi trốn học sáu lần trong hai tuần đầu tiên. Tôi không thể nào học được nữa. Có cái gì đó trong lòng tôi không cho tôi tiếp thu. Rồi tôi đọc quyển Suối nguồn, lại càng tệ hại thêm vì tôi quyết định tôi là Dominique và Aldo là Roarke. Tôi chắc là tôi sẽ cứ như thế đến suốt đời, quá nhút nhát không thể tiến tới, nhưng cuối cùng cái dịp mà chúng tôi chờ bấy lâu nay cũng đến. Mẹ tôi nói lúc ăn tối, giọng trầm xuống: Mẹ muốn hai đứa lắng tai nghe: Bác sĩ muốn làm thêm vài cuộc thử nghiệm cho mẹ.

Oscar có vẻ như sắp khóc. Hắn cúi đầu. Còn phản ứng của tôi? Tôi nhìn mẹ và nói: Mẹ làm ơn đưa dùm chai muối.

Bây giờ tôi không trách mẹ đã tát tai tôi, nhưng lúc ấy tôi chỉ cần có thế. Chúng tôi lăn xả vào nhau, cái bàn ngã lăn quay và súp sancocho đổ tung tóe trên nền nhà. Oscar đứng ở góc nhà kêu chói lói, Ngừng lại, ngừng lại, ngừng lại!

Con gái của một người mẹ bị nguyền rủa, mẹ nghiến răng. Và tôi nói: Lần này tôi mong là bà sẽ chết vì bệnh này.

Liên tiếp mấy ngày, căn nhà là một bãi chiến trường, và rồi ngày thứ sáu mẹ cho phép tôi ra khỏi phòng và tôi được phép ngồi cạnh mẹ trên ghế sofa xem tivi với mẹ. Mẹ đang chờ kết quả thử máu nhưng bạn sẽ không bao giờ đoán được. Có vẻ như cuộc đời của mẹ hoàn toàn yên ổn. Mẹ xem tivi như là chỉ có tivi là quan trọng, và khi nào một nhân vật làm chuyện gì không chính đáng mẹ bắt đầu quơ tay. Phải có người nào đó ngăn con nhỏ đó lại. Bộ họ không thấy con quỷ đó âm mưu cái gì sao?

Tôi ghét bà lắm, tôi nói nhỏ, nhưng mẹ không nghe. Đi lấy cho mẹ một ly nước. Cho mấy viên nước đá vào.

Đó là điều cuối cùng tôi làm cho mẹ tôi. Sáng hôm sau tôi ngồi trên xe buýt đi về hướng biển. Một cái túi xách, hai trăm đô la tiền típ, một con dao nhỏ cũ của chú Rodolfo. Tôi sợ vô cùng. Tôi không thể ngừng run. Trong suốt quãng đường xuống đó tôi chỉ chờ cho bầu trời rạn nứt thành hai mảnh và mẹ tôi thò tay xuống mà lắc tôi. Nhưng chuyện đó chẳng xảy ra. Không có ai ngoại trờ người đàn ông ngồi hàng ghế bên kia để ý tôi. Em thật là xinh đẹp, ông ta nói. Giống một cô gái tôi quen.

Tôi đã chẳng viết để lại cho mẹ và em tôi dù chỉ một lá thư ngắn. Đủ biết là tôi ghét họ như thế nào. Đặc biệt là mẹ tôi.

Đêm đó khi chúng tôi nằm trong cái phòng nóng và ẩm thấp của Aldo, sặc sụa mùi nước tiểu và phân mèo, tôi bảo anh ấy: Em muốn anh làm tình với em.

Anh ta bắt đầu cởi nút quần của tôi. Em có chắc không?

Chắc chắn, tôi nói một cách ảm đạm.

Cái ấy của anh dài và gầy làm tôi đau muốn chết, nhưng suốt cuộc chơi tôi chỉ nói, Ồ nữa đi, Aldo, nữa đi, bởi vì tôi tưởng tượng đó là những lời mà người ta phải nói khi người ta mất trinh với một thằng con trai mà người ta nghĩ người ta đang yêu.

Đó là điều ngu xuẩn nhất trong đời mà tôi đã làm. Tôi vô cùng khổ sở. Tuy chán vô cùng nhưng dĩ nhiên tôi không thể thú nhận. Tôi trốn nhà đi hoang, vì thế tôi phải vui vẻ chứ. Vui vẻ! Aldo cũng đã quên không bảo cho tôi biết, những lần anh rủ tôi về ở với anh, là bố của anh rất ghét anh cũng như tôi rất ghét mẹ tôi. Lão Aldo đã từng tham gia Thế chiến thứ hai và lão không bao giờ tha thứ cho tụi Nhật vì họ đã giết các bạn của lão. Ông già của anh giả dối lắm, Aldo nói. Ông chưa bao giờ ra khỏi trại Fort Dix. Tôi không nghĩ là bố anh ấy cũng chẳng nói với tôi được bốn lời trong suốt thời gian tôi ở với hai cha con họ. Lão là một thằng già khó chịu, dữ dằn. Lão dùng sợi dây xiềng vòng qua tủ lạnh có khóa. Tránh ra khỏi chỗ đó, lão bảo tôi. Chúng tôi không thể lấy cả nước đá. Aldo và bố sống trong một căn nhà rất nhỏ và rẻ tiền. Tôi và Aldo ở trong một cái phòng chứa cát dùng để lót cho hai con mèo của lão phóng uế. Ban đêm chúng tôi bưng thùng cát để ra ngoài hành lang nhưng lão luôn thức giấc trước chúng tôi và mang nó trở lại vào trong phòng - tao bảo chúng mày là không được đụng đến đồ của tao. Bây giờ ngồi nghĩ lại tôi thấy buồn cười, nhưng lúc ấy chẳng đáng cười chút nào. Tôi kiếm được việc làm bán khoai tây chiên trên con đường gỗ dọc theo bờ biển, nhưng giữa mùi dầu chiên và mùi phế thải của mèo, tôi chẳng còn ngửi thấy mùi gì cả. Những ngày nghỉ việc tôi thường uống rượu với Aldo, hay là tôi ngồi trên cát mặc toàn đồ đen và cố viết những trang nhật kí mà tôi nghĩ sẽ được dùng làm cơ sở để xây dựng một xã hội hoàn hảo sau khi thế giới này vỡ tan xác thành ra những hạt nhỏ nhiễm đầy phóng xạ. Đôi khi mấy đứa con trai đến gần tôi và bắt đầu làm quen bằng những câu như, em để tang ai vậy? Tóc em làm sao thế? Chúng ngồi trên cát với tôi. Em rất xinh đẹp, em nên mặc bikini. Để làm gì? Để tụi bây có thể hiếp dâm tao hả? Chúa ơi, một trong đám nói, nhảy dựng lên, Cô làm sao thế?

Cho đến bây giờ tôi không biết làm sao mà tôi có thể chịu đựng được. Đầu tháng mười tôi bị cho nghỉ việc ở chỗ bán khoai chiên; lúc ấy nhiều chỗ dọc theo đường gỗ cũng đã đóng cửa và tôi chẳng có việc gì làm ngoại trừ đến thư việc công cộng. Thư viện này còn nhỏ hơn thư viện của trường trung học của tôi. Aldo đã bắt đầu làm việc chung với bố anh ấy ở trong nhà để xe của họ, điều này càng làm cho họ có dịp cãi nhau nhiều hơn, và lây sang cãi nhau với tôi. Khi về đến nhà họ chỉ uống Schlitz và cằn nhằn về thành phố Phillies. Tôi đoán là tôi rất may mắn bởi vì cả hai người đó đã không hùa nhau “làm thịt” tôi. Tôi cố gắng không ở nhà càng nhiều càng tốt và chờ cho cái linh cảm tôi có ngày xưa trở lại với tôi, để bảo tôi biết là tôi nên làm chuyện gì, nhưng tôi khô cằn, cạn kiệt cảm xúc, và không có linh cảm nào đến với tôi qua bất cứ hình dạng nào. Tôi bắt đầu nghĩ rằng, sách vở đã nói, ngay sau khi mình mất trinh là người ta mất cả quyền phép. Tôi đâm ra giận ghét Aldo. Anh chỉ là một thằng say sưa. Tôi bảo anh ấy. Và là một thằng ngu. Thế thì đã sao, anh phản pháo. Cái đồ của cô thối hoắc. Thế thì đừng có đụng đến nó. Tất nhiên rồi. Nhưng dĩ nhiên là tôi “sung sướng” lắm! Sung sướng! Tôi cứ mong là tình cờ tôi sẽ bắt gặp những tờ giấy truyền đơn gia đình tôi dán khắp nơi dọc theo đường gỗ để tìm tôi hay nhắn tin cho tôi về; hay tình cờ gặp mẹ tôi, người cao nhất, đen nhất, có bộ ngực to nhất, Oscar giống như một khối màu nâu, bác Rubelka, hay cả chú của tôi nếu người ta bắt ông ta cai bạch phiến đủ lâu. Nhưng điều mà tôi gặp gần giống như mong ước của tôi chỉ là những tờ giấy người ta dán tìm con mèo mà người ta bị mất. Đấy, người da trắng so với người mình là như thế. Họ mất con mèo thế là họ giấy dán tìm kiếm khắp nơi. Còn người Dominic, mất đi một đứa con gái cũng chẳng đủ quan trọng làm cho người ta phải hủy bỏ cái hẹn làm tóc.

Tháng mười một, tôi thấy tuyệt vọng. Tôi ngồi với Aldo và lão bố thối tha xem lại những chương trình cũ kỹ xuất hiện trên tivi, những chương trình mà tôi và em trai thường hay xem khi còn là trẻ thơ, ví dụ như The Three Conmany, What’s Happening, The Jeffersons, và sự thất vọng của tôi xoáy vào phần mềm mại và dễ tổn thương nhất trong lòng tôi. Trời đã bắt đầu lạnh, và gió thổi thẳng vào trong căn nhà xuyên qua mền hay nhảy xổ vào trong vòi nước tắm với mình. Khổ kinh khủng. Tôi cứ tiếp tục tưởng tượng những hình ảnh về thằng em của tôi đang tìm cách tự nấu thức ăn. Đừng hỏi tôi tại sao. Tôi là người đã nấu ăn cho cả hai chúng tôi, Oscar chỉ biết làm mỗi món grilled cheese[31]. Tôi tưởng tượng hắn gầy như cây sậy, đi loanh quanh trong nhà bếp, mở mấy cái tủ thức ăn một cách buồn bã. Tôi cũng bắt đầu nằm mơ thấy mẹ của tôi, ngoại trừ trong giấc mơ mẹ chỉ là một cô bé, và tôi muốn nhấn mạnh là thật bé, thật tí hon; tôi có thể đặt mẹ trong lòng bàn tay và mẹ luôn tìm cách nói cái gì đó. Tôi sẽ đặt mẹ lên sát vào lỗ tai nhưng vẫn không thể nghe.

Tôi luôn luôn ghét những giấc mơ như thế. Tới bây giờ tôi vẫn ghét.

Và lúc ấy Aldo bỗng quyết định làm ra vẻ “ngộ nghĩnh”. Tôi biết là anh không còn thấy vui vẻ trong cuộc tình của chúng tôi nhưng tôi không biết là chuyện đã tồi tệ đến mức nào cho đến một đêm anh mời bạn đến chơi. Bố anh đã đi Atlantic City. Cả bọn đang nhậu nhẹt, hút thuốc, nói cười những chuyện ngu ngốc, và bất thình lình Aldo nói: Tụi bây có biết chữ Pontiac viết tắt cho chữ gì không? Poor Old Nigger Thinks It’s A Cadillac (Lão Đen Nghèo Tưởng Đó Là Chiếc Cadillac). Nhưng anh nhìn ai khi anh nói câu quan trọng nhất trong câu chuyện khôi hài này? Anh nhìn thẳng vào tôi.

Đêm ấy anh muốn làm tình với tôi, nhưng tôi hất tay anh ra. Đừng đụng vào tôi.

Đừng có giận, anh nói, cầm tay tôi đặt vào chỗ kín của anh. Chẳng có cương lên tí nào cả.

Và anh cười to.

Thế thì vài ngày sau tôi làm một chuyện rất ngu xuẩn. Tôi gọi điện thoại về nhà. Lần đầu tiên không ai trả lời. Lần thứ nhì “Đây là nhà của gia đình León, tôi có thể chuyển đường dây đến với ai?” Đó là em trai tôi. Đó là lý do tại sao mọi người ghét cái tính của hắn.

Chị đây, thằng ngố.

Lola. Hắn làm thinh, và lúc ấy tôi chợt nhận ra là hắn đang khóc. Chị đang ở đâu?

Em không cần phải biết. Tôi đổi điện thoại qua tai bên kia, cố gắng giữ cho giọng mình bình thường. Mọi người thế nào?

Lola, mẹ sẽ giết chị chết.

Thằng ngố, nói nhỏ chút được không? Mẹ không có ở nhà, phải không?

Mẹ đi làm.

Ngạc nhiên quá, tôi nói mỉa mai. Mẹ đi làm. Vào cái giây phút cuối cùng, của giờ cuối cùng, của ngày cuối cùng, mẹ tôi sẽ ở chỗ làm việc. Mẹ tôi vẫn làm việc ngay cả khi hỏa tiễn đã phóng vào không khí.

Tôi đoán tôi nhớ em rất nhiều, hay là tôi chỉ muốn coi có ai thắc mắc gì về tôi không, hay mùi cứt đái của mèo đã hủy hoại khả năng suy luận thông thường của tôi, bởi vì tôi cho hắn địa chỉ một quán cà phê trên đường gỗ, và bảo hắn mang một ít quần áo và vài quyển sách cho tôi.

Mang tiền cho chị nữa.

Hắn ngập ngừng. Em không biết mẹ cất tiền ở đâu.

Chi biết. Ông tướng. Chỉ cần em mang tiền đến đây.

Bao nhiêu? Hắn hỏi một cách rụt rè.

Mang hết tất cả.

Thế là nhiều lắm, Lola.

Chỉ mang tiền cho chị, Oscar.

Được rồi. Hắn hít hơi vào thật sâu. Ít ra chị cũng phải nói cho em biết là chị có ổn không?

Chị ổn. Tôi nói, và đó là lúc duy nhất trong toàn buổi nói chuyện mà tôi suýt khóc. Tôi nín lặng cho đến khi tôi có thể nói chuyện trở lại, rồi tôi hỏi hắn là làm cách nào hắn có thể mang tiền xuống đây cho tôi mà không để cho mẹ tôi biết.

Chị biết em mà, hắn nói yếu ớt. Có thể em là một thằng ngố, nhưng là một thằng ngố rất hiểu biết.

Tôi đáng lẽ phải biết là không thể tin cậy những người mà những quyển sách mà hắn yêu quý nhất lúc còn là một đứa bé con là quyển Encyclopedia Brown (Bách khoa Toàn thư). Nhưng mà tôi đã không suy nghĩ kỹ. Tôi chỉ rất sung sướng trông đến lúc gặp lại em tôi.

Lúc đó tôi có kế hoạch như thế này. Tôi sẽ thuyết phục em tôi cùng trốn nhà với tôi và chúng tôi sẽ đi Dublin. Tôi có gặp một đám con trai người Ireland ở đường gỗ và họ đã làm cho tôi cũng yêu mê xứ sở của họ. Tôi sẽ trở thành một ca sĩ phụ giọng cho U2, cả Bono và người đánh trống sẽ yêu tôi, và Oscar có thể trở thành một James Joyce người Dominic. Tôi thật sự tin là điều này sẽ xảy ra. Lúc ấy tôi khá loạn tưởng.

Ngày hôm sau tôi bước vào quán cà phê có vẻ mới toanh, và hắn ngồi đó, với một cái túi xách. Oscar, tôi cười to và nói, em béo quá!

Em biết, hắn nói, hổ thẹn. Em rất là lo lắng cho chị.

Chúng tôi ôm nhau lâu cơ hồ cả giờ và lúc đó hắn bắt đầu khóc. Lola, em xin lỗi.

Chẳng sao, tôi nói, và đó là lúc tôi ngước lên và nhìn thấy mẹ tôi cùng với bác Rulbelka và chú tôi bước vào trong quán.

Oscar! Tôi hét to nhưng lúc đó đã quá trễ. Mẹ tôi đã nắm lấy tôi. Mẹ có vẻ rất gầy, tàn tạ, như một bà già xấu xí, nhưng mẹ nắm lấy tôi thật chặt như thể tôi là đồng năm xu cuối cùng của mẹ, và dưới bộ tóc giả màu đỏ là đôi mắt xanh đầy phẫn nộ. Tôi chú ý, phớt qua, là mẹ cũng đã diện kẻng cho ngày hôm nay. Đó là điểm đặc biệt của mẹ tôi. Con quỷ nhỏ, mẹ nghiến răng rít lên. Tôi vùng dậy và kéo được mẹ ra khỏi quán cà phê và khi mẹ thu tay lại để tát tôi, tôi vuột thoát. Tôi chạy nhanh. Đằng sau tôi, tôi có thể tưởng tưởng mẹ đã ngã sóng soài, đập đầu vào lề đường mạnh đến nứt xương, nhưng tôi không nhìn lại. Không - tôi chạy. Ở trường tiểu học, bất cứ lúc nào tôi được tham gia ngày vận động ở sân trường, tôi luôn luôn là đứa nhanh nhất trong các lớp cùng cấp, mang về hết những phần thưởng cho đội của tôi; người ta nói như thế không công bằng vì tôi cao lớn quá, nhưng tôi chẳng quan tâm. Tôi có thể đánh cả bọn con trai nếu tôi muốn. Không cách gì mà bà mẹ bệnh hoạn của tôi, ông chú nghiện ngập của tôi, và thằng em béo phì của tôi có thể bắt được tôi. Tôi sẽ chạy thật nhanh bằng mức độ nào mà cặp chân dài của tôi có thể mang. Tôi sẽ chạy ra đường gỗ, ngang căn nhà khốn khổ của Aldo, ra khỏi Wildwood, ra khỏi New Jerseys, và tôi sẽ không ngừng chạy. Tôi sẽ bay.

Nói đúng ra, đáng lẽ mọi chuyện sẽ xảy ra như dự tính. Nhưng tôi đã ngoái lại. Và tôi không thể nhịn được. Không phải tôi không biết gì về kinh thánh, chuyện mấy cây trụ bằng muối, nhưng khi mình là con của một người đã nuôi mình lớn lên mà không được sự giúp đỡ của bất cứ một ai, thói quen thật là khó bỏ. Tôi chỉ muốn xem cho chắc là mẹ tôi không bị gãy tay hay nứt sọ. Có ai mà muốn vì tình cờ mà giết mẹ của mình chứ? Đó là lý do độc nhất mà tôi liếc nhìn lại phía sau. Mẹ tôi nằm sóng soài trên đường, bộ tóc giả của mẹ văng ra khỏi tầm tay, cái đầu trọc đáng thương của mẹ phơi bày ra ánh sáng ban ngày như một cái gì thật kín và đáng xấu hổ, và mẹ đang kêu khóc như một con cừu đi lạc, hija, hija. Tôi đứng đó, muốn chạy thoát vào tương lai. Lúc ấy tôi bỗng thấy cần có một linh cảm nào đó dẫn dắt tôi, nhưng chẳng có linh cảm nào xuất hiện. Chỉ có tôi. Cuối cùng tôi đã chẳng có can đảm. Mẹ tôi nằm trên mặt đất, đầu trọc lóc như đầu trẻ con, có lẽ chừng một tháng nữa là sẽ chết, còn tôi đứng đây, đứa con gái duy nhất của mẹ. Và tôi chẳng làm được gì cho mẹ tôi cả. Tôi đi ngược lại, và khi tôi đưa tay thò xuống để đỡ mẹ lên thì mẹ níu chặt lấy tôi với cả hai tay. Lúc ấy tôi mới nhận ra là mẹ tôi chẳng khóc chút nào cả. Mẹ chỉ giả vờ! Nụ cười của mẹ như cái cười của một con sư tử. Đắc thắng.

Tao bắt được mày rồi, mẹ nói, nhỏm dậy một cách đắc thắng. Bắt được mày rồi.

Và đó là lý do tại sao tôi lại về Santo Domingo. Tôi đoán, mẹ nghĩ là tôi sẽ khó trốn nhà bỏ đi trên một hòn đảo mà tôi chẳng quen biết ai và thật ra mẹ cũng đúng. Tôi ở đây đã sáu tháng và lúc này tôi chỉ suy nghĩ một cách triết lý về mọi chuyện đã xảy ra. Đầu tiên tôi chẳng mấy thích, nhưng rồi tôi cũng cố quên. Nó cũng giống như cuộc tranh đấu của quả trứng với hòn đá, bà tôi nói. Không có chiến thắng. Tôi đi học thật sự, nhưng kết quả không quan trọng khi tôi trở về Paterson. Tuy thế nó giúp tôi bận rộn, không làm những chuyện phá phách và có bạn cùng lứa tuổi chung quanh. Có một điều, tiếng Tây Ban Nha của tôi đã được cải thiện rất nhiều. Trường “xxx” là một trường tư thục, một thứ trường bắt chước kiểu Carol Morgan, chứa đầy những người mà chú Carlos Moya gọi là con cưng của bố mẹ. Và còn có tôi. Nếu bạn nghĩ làm mọt đứa con gái Goth ở Paterson là chuyện khó, thử làm một đứa Dominic York ở một trong những trường tu ở xứ Dominic thì sẽ biết. Bạn sẽ không bao giờ gặp đám con gái nào độc địa, nhiều chuyện, hung dữ hơn đám người này trong đời. Chúng xầm xì về tôi liên tục, nếu là một người nào khác chắc là người ta sẽ phát khùng, nhưng sau chuyện Wildwood tôi không còn dễ nhạy cảm nữa. Tôi không để cho chuyện này làm mình tức giận. Và điều trớ trêu nhất của các chuyện trớ trêu? Tôi ở trong toán điền kinh. Tôi gia nhập bởi vì bạn tôi Rosío, con nhỏ được học bổng miễn phí của Los Mina, bảo tôi là tôi có thể được nhận vào đội chỉ dựa vào cặp chân dài của tôi thôi. Đó là cặp chân của người thắng cuộc, nó tiên đoán. Thế, chắc là nó biết được chuyện mà tôi không biết bởi vì hiện nay tôi là người chạy nhanh nhất trong trường của tôi về môn chạy 400 mét. Chuyện mà tôi có tài về một bộ môn đơn giản như thế không bao giờ làm tôi hết ngạc nhiên. Karen chắc là sẽ té xỉu nếu nó nhìn thấy tôi chạy vụt phía sau trường trong lúc Giáo sư hướng dẫn la hét chúng tôi, trước bằng tiếng Tây Ban Nha sau đó bằng tiếng Catalan. Thở, thở, thở! Tôi không còn chút mỡ nào trên người, và đôi chân đầy bắp thịt cứng cáp của tôi làm mọi người trầm trồ chiêm ngưỡng, kể cả tôi. Tôi không thể mặc quần ngắn mà không làm tắc nghẽn đường phố và một ngày kia, khi bà tôi tình cờ quên chìa khóa làm chúng tôi không vào nhà được, bà tôi trong một lúc bực mình đã quay sang tôi và nói, cháu à, đá cánh cửa cho nó mở ra. Câu nói này làm cả hai chúng tôi cùng bật cười.

Trong những tháng sau này có rất nhiều thay đổi, trong đầu tôi, trong tim tôi. Rosío bắt tôi ăn mặc như một “cô gái Dominic thực thụ”. Nó là đứa làm tóc cho tôi, giúp tôi trang điểm, và đôi khi tôi nhìn tôi trong gương, tôi không còn nhận ra mình nữa. Không phải là tôi không vui hay có ý gì khác. Nếu như tôi tìm thấy một quả khinh khí cầu có thể mang tôi thẳng đến nhà của U2, tôi không chắc là tôi sẽ đi. Tuy thế tôi vẫn không nói chuyện với thằng em phản bội của tôi. Sự thật là tôi còn muốn được ở đây thêm một năm nữa. Bà tôi không muốn tôi về - Bà sẽ nhớ cháu, bà nói rất đơn giản do đó nó không thể là cái gì khác hơn là sự thật, và mẹ tôi cũng đã nói với tôi là tôi có thể ở lại nếu tôi muốn nhưng tôi cũng sẽ được hoan nghênh nếu tôi về nhà. Bác Rubelka nói cho tôi biết là mẹ chống chọi căn bệnh rất can đảm, và mẹ tôi, sẽ đi làm hai chỗ trở lại. Hai người cũng gửi cho tôi tấm hình chụp cả gia đình. Bà tôi đem lồng kính và tôi nhìn tấm hình mà ứa nước mắt. Mẹ tôi không đeo bộ tóc giả trong tấm hình, bà có vẻ rất gầy đến nỗi tôi không nhận ra bà.

Con phải biết là mẹ có thể chết vì con, mẹ tôi nói vào lần cuối cùng chúng tôi nói chuyện. Và trước khi tôi kịp nói lời nào, bà cúp máy.

Nhưng đó không phải là điều mà tôi muốn nói với bạn. Tôi muốn nói về cái cảm giác thật lạ lùng đã khởi đầu những chuyện không tốt đẹp, cái linh cảm của một bà phù thủy chìm sâu trong xương của tôi rộn ràng xuất hiện, đã tràn ngập tôi như máu thấm vào trong vải. Cái linh cảm giác đó báo cho tôi biết cuộc đời mình bắt đầu hoàn toàn thay đổi. Cái linh cảm ấy đã trở lại. Chỉ mới hôm trước, khi tôi thức giấc, từ mọi giấc mơ, nó đã có mặt, phập phồng bên trong lồng ngực của tôi. Tôi tưởng tượng đây là cảm giác khi người ta mang một đứa con trong người. Ban đầu tôi rất sợ hãi bởi vì tôi nhìn chung quanh căn nhà của mình, mỗi lần tôi nhìn bà của tôi, cái linh cảm này trở nên mạnh mẽ hơn vì thế tôi nghĩ đây phải là một điều gì khác. Tôi vừa mới quen một thanh niên da đen rất đáng yêu, anh tên là Máx Sánchez, người tôi đã gặp ở Los Mina khi tôi đến thăm Rosío. Anh thấp, nhưng nụ cười và cách ăn mặc đúng thời trang đã đền bù xứng đáng. Biết tôi ở Nueva Yosk[32] anh nói anh sẽ trở nên giàu và khi tôi cố giải thích cho anh hiểu là tôi không màng chuyện ấy, anh nhìn tôi như thể tôi điên. Anh sẽ mua một chiếc Mercedes-Benz màu trắng, anh nói. Anh nói thật à. Thật ra công việc anh đang làm mới là cái mà tôi yêu thích nhất. Nó đã giúp hai chúng tôi quen nhau. Ở Santo Domingo, hai hay ba rạp chiếu phim thường dùng chung một bộ phim, vì thế khi rạp chiếu phim thứ nhất dùng xong phần thứ nhất, người ta đặt cuồn phim vào tay Max và anh phóng xe gắn máy như điên đến rạp thứ nhì và anh chạy về, chờ, nhận phần thứ nhì và cứ thế mà tiếp tục. Nếu có gì cản trở hay anh bị tai nạn, phần phim thứ nhất chấm dứt mà phần phim thứ nhì không thì khán giả sẽ phản đối bằng cách ném chai. Từ trước đến giờ anh được ơn trên phù hộ, anh nói với tôi và hôn tượng thánh San Miguel. Bởi vì tôi, anh khoe khoang, một cuộn phim biến thành ba cuộn. Anh là người nối các cuộn phim với nhau. Max không phải là người của “giai cấp cao”, như bà tôi giải thích và nếu mấy con nhỏ phách lối trong trường nhìn thấy chúng tôi chúng sẽ lăn ra mà chết, nhưng tôi rất yêu quý anh. Anh mở cửa cho tôi, gọi tôi là morena[33], và khi anh bạo dạn anh sờ nhẹ tay tôi rồi rụt tay lại.

Nói tóm lại tôi nghĩ linh cảm lạ của tôi có liên quan đến Max, vì thế có một ngày tôi cho phép anh đưa tôi đến một nhà ngủ. Anh hứng chí đến độ suýt tí nữa anh đã té ra khỏi giường, và điều đầu tiên là anh muốn được nhìn cái mông của tôi. Tôi không gao giờ ngờ là bàn tọa của tôi là ngôi sao sáng hấp dẫn anh. Anh hôn nó bốn hay năm lần, hơi thở của anh là cho tôi nổi da gà, và anh gọi nó là tesoro. Khi chúng tôi làm tình xong, anh ở trong phòng tắm để lau rửa, tôi đứng trần truồng trước tấm gương và nhìn cái mông của tôi lần đầu tiên. Tesoro, tôi lặp lại, một kho tàng.

Sao? Rosío hỏi lúc gặp tôi ở trong trường, tôi gật đầu thật nhanh, và nó chộp lấy tay tôi cười ha hả, làm nguyên bọn con gái mà tôi ghét quay đầu lại nhìn hai đứa tôi chòng chọc, nhưng bọn chúng làm được cái quái gì chứ? Hạnh phúc, khi đến, nó mạnh hơn tất cả mấy đứa con gái đáng ghét ở Santo Domingo cộng lại.

Nhưng tôi vẫn thấy có cái gì đó mù mờ lẫn lộn. Bởi vì cái linh cảm, cứ càng lúc càng mạnh hơn rõ rệt hơn, không cho tôi ngủ, không để tôi yên tĩnh. Tôi bắt đầu thua những cuộc chạy đua, mà trước đó tôi không bao giờ thua.

Mày chẳng có tài gì, đúng không, con nhỏ kia, mấy đứa con gái của đội bên kia mắng tôi và tôi chỉ có thể cúi đầu. Huấn luyện viên Cortés buồn quá nên ngồi trong xe khóa của lại và chẳng nói lời nào với bất cứ người nào trong bọn chúng tôi.

Tất cả mọi chuyện đều làm tôi muốn điên, và một đêm tôi về nhà sau khi đi chơi với Max. Anh dẫn tôi đi bộ dọc theo bến tàu - anh chẳng bao giờ có tiền để làm cái gì khác hơn - và chúng tôi nhìn đàn dơi bay theo hình chữ Z trên những ngọn dừa và một chiếc tàu cũ đang vào trong bến từ ngoài xa. Anh nói thật nhỏ nhẹ về dự định qua Mỹ ở khi tôi tập dượt co duỗi bắp chân. Bà tôi đang chờ ở bàn trong phòng khách. Mặc dù bà vẫn còn mặc đồ đen để tang người chồng đã mất khi bà còn trẻ, bà là một trong những người đàn bà đẹp nhất mà tôi biết. Chúng tôi cùng có một đường rẽ ngôi trên tóc ngoằn ngoèo như đường sét đánh và lần đầu tiên gặp bà ở phi trường tôi đã chẳng muốn thú nhận là tôi biết quan hệ giữa tôi với bà sẽ tốt đẹp. Bà đứng như bà là người đẹp nhất trong đời và khi bà nhìn thấy tôi bà nói, Hija, bà đã chờ cháu kể từ khi cháu đi. Rồi bà ôm tôi vào lòng, hôn tôi và nói, Bà là bà của cháu, nhưng cháu có thể gọi bà là La Inca.

Đêm ấy tôi đứng cao hơn bà, nhìn đường rẽ ngôi của bà như một vết rạn nứt trong tóc, tôi thấy lòng dịu dàng. Tôi quàng tay ôm bà và khi ấy tôi thấy bà đang xem ảnh. Những tấm ảnh rất cũ tôi chưa hề thấy lúc ở nhà mình. Ảnh của mẹ tôi khi bà còn trẻ và của nhiều người khác. Tôi cầm một tấm ảnh lên. Mẹ đang đứng trước một nhà hàng Tàu. Ngay cả với cái áo tạp dề che phía trước ngực, mẹ tôi có vẻ rất quyền hành, như thể về sau sẽ trở nên một người rất quan trọng.

Mẹ rất xinh đẹp, tôi nói tự nhiên.

Bà tôi hừ bằng mũi. Bà cũng xinh đẹp vậy. Mẹ của cháu là một nữ thần, nhưng rất bướng bỉnh. Khi mẹ cháu bằng tuổi cháu bây giờ bà và mẹ của cháu không hợp tánh với nhau.

Cháu không biết chuyện này, tôi nói.

Mẹ cháu cứng đầu còn bà hay… đòi hỏi, nhưng mọi chuyện xảy ra bây giờ là cho những điều tốt đẹp nhất về sau, bà thở dài. Bà có cháu và em cháu, điều đó nhiều hơn là bà mong ước so với chuyện đã xảy ra trước đây. Bà lấy một tấm ảnh. Đây là bố của mẹ cháu, bà đưa tấm ảnh cho tôi. Ông ấy là anh họ của bà, và… Bà định nói thêm điều gì đó nhưng bỗng ngừng lại.

Và ngay lúc ấy nó bỗng đập vào tôi như cơn bão táp. Cái linh cảm. Tôi đứng thẳng dậy, cái cách mà mẹ tôi luôn luôn muốn tôi đứng thẳng. Bà tôi vẫn ngồi với nỗi buồn xa vắng, tôi cố nghĩ một chữ cho thật đúng và tôi không thể cử động hay thở. Tôi cảm thấy, giống như tôi luôn cảm thấy trong những giây cuối cùng của một cuộc đua, là tôi sắp sửa nổ tung. Bà đang sắp kể một điều gì đó và tôi sẵn sàng với bất cứ chuyện gì bà sắp kể cho tôi nghe. Tôi chờ lúc bắt đầu.

3

Ba cuộc tình tan vỡ của Belicia Cabral

1955 - 1962

NHÌN CÔ CÔNG CHÚA

Trước khi có câu chuyện Mỹ, trước khi Paterson trải dài trước mặt Oscar và Lola như một giấc mơ, hay tiếng kèn trên Đảo trục xuất chúng tôi xướng lên, đã có sự hiện diện của bà mẹ của hai người, Hypatía Belicia Cabral:

Một cô gái rất cao, đến độ chỉ cần nhìn cô ta; xương ống chân của bạn đã cảm thấy đau nhức.

da nâu đậm dường như, Creatrix, vị nữ thần sáng tạo, khi cấu tạo Beli, đã chớp mắt,

cô gái này, cũng như đứa con gái chưa chào đời của cô, đều biểu lộ một thứ bệnh đặc biệt của dân Jersey - một ước mơ thèm muốn không bao giờ nguôi ngoai được thuộc về một nơi chốn khác.

DƯỚI ĐÁY BIỂN

Lúc ấy Beli sống ở Baní. Không phải một thành phố Baní huyên náo được bảo trợ bằng một nguồn cung cấp vô tận của DoYo[34]; những người làm chủ phần lớn Boston, Providence, New Hampshire như bây giờ. Mà đó là một Baní của thời xưa, đẹp và đáng kính trọng. Một thành phố nổi tiếng kháng cự màu (da) đen, nhưng đây lại là nơi, Chúa ạ, nhân vật đen nhất trong câu chuyện này cư ngụ, trên con đường chính gần khu thương xá trung tâm, trong một căn nhà ngày nay không còn hiện diện nữa. Nơi đó Beli sống với người cô cũng là mẹ đỡ đầu, nếu không thể gọi là rất hài lòng, thì chắc chắn khá bình yên. Từ năm 1951 trở đi, hija - con gái, và Madre - mẹ đỡ đầu, cùng quản lý tiệm bánh nổi tiếng gần thương xá, và giữ cho ngôi nhà bạc màu nhỏ hẹp của họ tươm tất. (Trước 1951, cô gái mồ côi này sống với gia đình cha mẹ nuôi, đám người quỷ quái này Beli và mẹ của cô không bao giờ muốn nhắc đến. Một điều họ muốn cho vào quên lãng như một trang giấy được cố tình bỏ trống.)

Đó là những ngày tươi đẹp. La Inca kể lại cho Beli nghe lịch sử danh giá của gia đình trong khi họ nhồi bột và nặn bánh (Bố của con! Mẹ của con! Chị em của con! Nhà của con!), có khi câu chuyện giữa hai người chỉ là giọng nói nhỏ phát ra từ cái radio của Carlos Moya và tiếng xoa bơ vào cái lưng sẹo cháy của Beli. Ngày của xoài và ngày của bánh mì. Hình ảnh của khoảng thời gian ấy không được lưu lại nhiều, nhưng cũng dễ tưởng tượng ra những tấm ảnh này - hai người đứng trước ngôi nhà sạch sẽ ngăn nắp ở Los Pescadores. Họ đứng cách xa nhau theo thói quen. Vẻ trang trọng nghiêm nghị của người đàn bà lớn tuổi dày đặc đến độ bạn cần dùng lửa để cắt, và vẻ phòng thủ của cô gái kiên cố như Minas Tirith[35], cần cả đạo quân của Mordor để chinh phục. Hai người sống cuộc đời công dân gương mẫu của Sur[36]. Đi lễ (nhà thờ) một tuần hai lần, và ngày thứ sáu đi dạo công viên chính của Baní, nơi, hồi tưởng lại thời Trujillo, không hề thấy trẻ con hư hỏng và các ban nhạc giỏi thật tình biểu diễn nhạc. Họ ngủ chung trên cái giường bắt đầu trĩu xệ, và buổi sáng, trong khi La Inca mò mẫm tìm đôi dép, Beli ra đứng phía trước nhà run rẩy, và khi La Inca pha cà phê, Beli dựa hàng rào nhìn đăm đăm. Nhìn cái gì? Hàng xóm? Bụi đang bay? Thế giới?

Hija, La Inca gọi. Hija, vào đây!

Bốn hay năm lần cho đến lúc La Inca phải đi ra ngoài rước vào, chỉ lúc đó Beli mới chịu vào.

Tại sao mẹ lại hét to như thế? Beli muốn biết, vẻ không vui.

La Inca đẩy Beli vào nhà: Có ai nghe con bé này nói không? Cứ tưởng mình là người lớn nhưng chẳng lớn chút nào.

Beli, rõ ràng cô có linh hồn của Oyá, luôn luôn trăn trở, không chịu được với sự yên tĩnh. Bất cứ cô bé nào ở một xứ nhược tiểu cũng sẽ cảm ơn Chúa đã cho mình cuộc đời mà Beli đang sống: nói cho cùng, Beli có người mẹ đỡ đầu không đánh đập cô, người (vì cảm thấy tội lỗi hay vì bản chất) đã nuông chiều cô đến độ làm cô hư hỏng, mua quần áo đẹp đúng thời trang, trả tiền Beli làm việc cho cửa hàng bánh, không nhiều lắm, nhưng còn hơn chín chục phần trăm đám trẻ con cùng tuổi không được lãnh lương gì cả. Beli rất may mắn, tuy thế, cô không nhận thấy. Chính Beli cũng không hiểu rõ tại sao mình hành động như thế. Vào thời điểm chuyện này được kể lại, Beli không còn vâng lời làm việc ở tiệm bánh hay là làm con của một trong những người đàn bà được kính trọng nhất ở Baní. Beli không thể vâng lời. Chấm hết. Tất cả những gì trong cuộc sống hiện tại đều làm Beli cáu kỉnh; Beli muốn, với tất cả tấm lòng, một cái khác. Từ lúc nào sự bất mãn này xâm nhập tâm hồn cô, Beli không biết và cũng chẳng nhớ. Về sau, Beli kể lại với con gái là, cái bất mãn chống đối nó đã theo đuổi Beli suốt cuộc đời, nhưng có ai biết được đây là sự thật? Nói chính xác, Beli cũng chẳng biết rõ mình muốn gì: một cuộc sống thật tuyệt vời, vâng, một người chồng đẹp trai và giàu có, vâng, mấy đứa con xinh đẹp, vâng, một thân hình đàn bà thật quyến rũ, không thể nào nghi ngờ. Nếu tôi phải nói ra, điều Beli mong muốn trong suốt thời thơ ấu đã mất: được trốn thoát. Từ những cái dễ liệt kê: tiệm bánh, trường học, cuộc sống nhàm chán ở Baní, ngủ chung giường với mẹ, không có khả năng mua quần áo Beli muốn, phải chờ cho đến khi mười lăm để có thể vuốt cho tóc thẳng ra, những kỳ vọng quá cao của La Inca, sự thật là cha mẹ Beli đã chết từ khi Beli vừa lên một, những lời xầm xì là Trujillo đã gây ra việc ấy, những năm đầu tiên trong cuộc đời Beli khi cô là trẻ mồ côi, cái vết sẹo khủng khiếp từ thời ấy, và màu da đen mà cô căm ghét. Nhưng Beli muốn trốn đến chỗ nào cô không thể bảo cho bạn biết. Tôi đoán điều này cũng chẳng quan trọng, cho dù Beli có là công chúa ở trong một lâu đài cao hay là ngôi biệt thự lộng lẫy Casa Hatüay, ngôi nhà cũ của cha mẹ cô để lại, được sửa chữa lại bằng phép màu Omega của Trujillo; Beli cũng chỉ muốn trốn thoát.

Mỗi buổi sáng chỉ ngần ấy chuyện: Hypatía Belicia Cabral, đến đây!

Mẹ, đến đây, Beli lầm bầm. Mẹ.

Beli thèm khát mô hồ, cũng như những người vị thành niên của toàn thế hệ muốn trốn nhà ra đi, nhưng tôi hỏi bạn: tại sao thế? Không có mơ ước viển vông nào có thể thay đổi được sự thật chắc như đinh đóng cột, Beli là cô gái trẻ sống trong xứ Cộng hòa Dominic dưới thời Rafael Leónidas Trujillo Molina, một tên độc tài bần tiện nhất trong những tên cai trị độc tài. Đây là một quốc gia, một xã hội, được xây dựng để thật sự ngăn ngừa người ta trốn thoát. Alcratraz của Antilles. Không có một cái lỗ Houdini[37] nào trong bức màn Rừng Chuối. Thổ dân Taino không được quyền chọn lựa sự sống và cách sống và đối với dân da đen nghèo không có phương tiện tẩy da cho trắng, sự lựa chọn càng khan hiếm hơn. (Nếu bạn muốn giải thích trạng thái bồn chồn của Beli thì đây là lý do: Beli đã hứng chịu sự ngột ngạt đã bóp nghẹt cả thế hệ Dominic trẻ tuổi. Hơn hai mươi năm cai trị của Trujillo đã đảm bảo chuyện này. Thế hệ của Beli là thế hệ có thể vùng lên làm cách mạng, nhưng cuộc cách mạng này chỉ xảy ra khi họ đã thâm tím cả người vì thiếu dưỡng khí. Cái thế hệ trẻ này đã thức tỉnh trong một xã hội vẫn còn u mê. Cái thế hệ mà khi tất cả mọi người bảo rằng không thể nào thay đổi được vẫn cố gắng khăng khăng đòi thay đổi. Ở cuối cuộc đời, khi Beli bị bệnh ung thư nuốt sống, Beli đã nói lên cái cảm giác bị mắc bẫy mà mọi người đều cảm thấy. Nó cũng như bị chìm dưới đáy biển, Beli nói. Tối tăm và chiều dày của biển cả đang đè bẹp mình. Nhưng rất nhiều người vì quá quen thuộc với hoàn cảnh này họ cho đó là chuyện bình thường, họ không nhớ là có một thế giới khác ở phía trên.)

Nhưng Beli có thể làm gì chứ? Beli chỉ là một cô gái không có quyền lực, chưa phát triển nhan sắc, không tài nghệ, không có thế lực gia đình để giúp Beli tiến triển, chỉ có La Inca, và La Inca sẽ chẳng giúp cô bé của chúng ta trốn thoát bất cứ cái gì. Ngược lại, người anh em của tôi ơi, La Inca, với cái váy cứng ngắc và dáng vẻ đầu uy quyền của bà, đã có kế hoạch đưa Belicia về trồng ở đất Baní, giữa Quá Khứ Vàng Son của gia đình cô. Một gia đình mà Beli chưa hề được biết, những người thân mà cô đã mất từ thuở sơ sinh. (Nhớ nhé, bố con là bác sĩ, một bác sĩ, mẹ con là y tá, y tá). La Inca kỳ vọng vào Beli, nguồn hi vọng cuối cùng của gia đình bà, cái gia đình đã bị chết dần dần, kỳ vọng Beli sẽ đóng vai chính trong nhiệm vụ khôi phục quá khứ, nhưng Beli đã biết gì về gia đình cô ngoại trừ những câu chuyện cô được nghe đến phát ngấy? Và, quan trọng nhất, cô có muốn làm việc này hay không? Beli không phải là một phụ nữ miền núi bị nguyền rủa, có bàn chân quay ngược về phía sau, như hướng về quá khứ. Bàn chân Beli quay ra phía trước, Beli nhắc nhở La Inca hết lần này đến lần khác. Hướng về tương lai.

Bố của con là bác sĩ, La Inca lặp lại, không phiền lòng. Mẹ của con là y tá. Họ có một căn nhà lớn nhất ở Las Vegas.

Beli không thèm nghe, nhưng ban đêm, khi ngọn gió alizé thổi vào, cô bé sẽ rên rỉ trong giấc ngủ.

CÔ BÉ ĐẾN TRƯỜNG

Khi Beli mười ba tuổi, La Inca xin cho cô bé được học miễn phí ở El Redentor, một trong những trường tư nổi tiếng nhất ở Baní. Trên lý thuyết, đó là một hành động khôn ngoan. Cho dù có bị mồ côi hay không, Beli vẫn là cô con gái thứ ba cũng là con út của một gia đình danh giá của Cibao, vì thế nền giáo dục thích hợp cho cô bé không những đã đến lúc, nó còn là quyền lợi bẩm sinh. La Inca cũng hy vọng sẽ giúp cho Belli nguôi ngoai những trăn trở trong lòng. Một trường học với những người tốt nhất trong vùng thung lũng, bà nghĩ, có thể chữa được bất cứ chuyện gì? Mặc dù thuộc dòng dõi thế gia, Beli chưa hề được nuôi dạy trong giới thượng lưu của bố mẹ. Beli không hề được dạy dỗ cho đến khi La Inca - người em họ duy mà bố cô quý mến nhất - đã tìm được cô (cứu cô, nói cho đúng hơn) và mang cô ra khỏi chuỗi ngày Đen Tối ấy. Bà mang Beli vào ánh sáng của Baní. Trong bảy năm cuối cùng, La Inca, cẩn thận tỉ mỉ dần dần sửa chữa những tổn thất mà cuộc đời ở Outer Azua đã phá hủy cô, nhưng vẫn chưa tẩy rửa hết tính quê mùa thô lỗ. Beli có vẻ kiêu căng của người trong giới thượng lưu mà bạn nghĩ là tất nhiên phải có, nhưng cô cũng có lối ăn nói bạt mạng của một đứa thô lỗ hạng nhất. Cô có thể mắng như tát nước vào mặt một người nào đó về bất cứ việc gì. (Đổ thừa vào những năm cô sống ở Outer Azua.) Đặt con bé da đen quê mùa vào trường học của dân sang trọng chỗ đa số học trò là trẻ con da trắng, con của những nhân vật cao cấp nhất chế độ, xem như chỉ đúng trên lý thuyết hơn là thực tế. Tuy bố cô là bác sĩ nổi tiếng, Beli không thấy thích hợp ở trường El Redentor. Trước tình thế rất tế nhị như thế, một cô gái nào khác sẽ cố gắng thay đổi thái độ, tránh va chạm để thích hợp với hoàn cảnh, bằng cách không để ý đến mười ngàn lẻ một lời mỉa mai moi móc của ban giám hiệu cũng như học trò tạt vào mặt mỗi ngày. Beli thì không. Cô bé không bao giờ thú nhận điều này, (kể cả với chính mình), nhưng cô cảm thấy hoàn toàn bị bóc trần ở El Redentor, tất cả những đôi mắt xanh gặm nhấm màu da đen của cô bé như châu chấu - và Beli không biết làm sao để bảo vệ sự yếu đuối dễ tốn thương của mình. Cô dùng thái độ luôn cứu mình trong quá khứ. Tự bảo vệ, tấn công và phản ứng mạnh quá đáng. Bạn lỡ lời nói một câu gì đó không mấy êm tai về đôi giày của cô bé và cô sẽ trả đũa bằng sự thật là bạn có đôi mắt lác và khiêu vũ như một con dê bị nhét đá vào trong đít. Ối. Có thể bạn chỉ nói chơi, nhưng cô gái nhà ta lao vào người bạn từ đầu dây cao nhất.

Có thể nói như thế này, cuối mùa học thứ nhì trong niên học Beli có thể đi dọc từ đầu đến cuối hành lang mà không ai dám động đến cô. Cái điểm thất lợi của điều này là cô trở nên rất cô độc. (Nó không giống như quyển sách In the Time of the Butterflies, sẽ có một người nữ tu rất nhân hậu tên là Mirabal[38] bước đến và làm bạn với cô bé học sinh nghèo được học miễn phí. Không có Miranda ở đây: mọi người đều xa lánh cô bé.) Mặc dù Beli có những mơ ước rất to lớn kể từ đầu niên học, chẳng hạn như cô sẽ là người đứng đầu lớp, và sẽ được phong làm nữ hoàng dạ hội sánh vai với anh chàng đẹp trai Jack Pujols, Beli nhanh chóng nhận ra mình bị lưu đày bên ngoài vách tường xám của thế giới chính, bị loại trừ bởi những nghi lễ ngầm. Cô không đủ may mắn bị xuống cấp để thuộc về nhóm người bất hạnh đáng than thở - những người mà số phận thua thiệt đến độ bị bắt nạt bởi những đứa chuyên môn bị bắt nạt. Những người đồng cảnh ngộ với cô là thằng bé trong cái lồng phổi (máy thở) bằng sắt được người giúp việc đẩy xe vào trong góc lớp học mỗi sáng, thằng ngốc lúc nào cũng mỉm cười, và Wei, con bé người Hoa có bố làm chủ cái khách sạn lớn nhất nước và bị gọi là, Trujillo gốc Hoa. Trong hai năm học ở El Redentor, Wei chỉ học được một số từ vựng tiếng Tây Ban Nha nhất định, và mặc dầu với sự khiếm khuyết rõ ràng như thế, nó đi học đều đặn, làm đúng bổn phận mỗi ngày. Lúc đầu bọn học sinh đã quất vào nó những lời kì thị dân Á Châu rất điên. Tụi nó chọc tóc của con bé này (nhờn quá!), mắt của nó (mày có nhìn thấy với cặp mắt đó không?), đôi đũa (tao có mấy nhánh cây cho mày!) và ngôn ngữ (giọng Ching-chong-ese). Mấy đứa con trai đặc biệt rất thích kéo căng bản mặt của chính tụi nó để tạo ra bộ mặt có hàm răng hô, đôi mắt nhỏ. Duyên dáng quá. Ha-ha. Tha hồ chế nhạo.

Nhưng rồi chuyện trở nên nhàm vì Wei không buồn trả lời. Đám học sinh đày Wei vào khu vực lãng quên, và ngay cả tiếng hò reo, Trung Hoa, Trung Hoa, Trung Hoa, cũng dần dần lịm chết.

Beli ngồi cạnh Wei hai năm đầu của trung học. Đến một đứa như Wei cũng có những chữ đặc biệt dành cho Beli.

Mày đen quá, nó nói, lấy ngón tay dí vào cánh tay gầy của Beli. Đen - Đen.

Beli đã cố gắng hết sức nhưng không thể biến uranium thành plutonium. Những năm lưu lạc Beli đã không được đi học và sự mất mát này đã ảnh hưởng trí óc cô rất nhiều, thí dụ như cô không thể nào tập trung hoàn toàn vào bài học trước mặt. Chỉ có sự kiên trì và kỳ vọng của La Inca đã bắt Beli tiếp tục, mặc dù cô bé cô đơn đến khổ sở, điểm và thứ hạng của Beli còn thấp hơn của Wei. (La Inca phàn nàn rằng, con cứ đinh ninh là điểm của con sẽ cao hơn của con bé người Tàu sao.) Trong khi những học sinh khác đang cặm cụi vào bài thi thì Beli nhìn đăm đăm vào vết xoáy đằng sau gáy mái tóc húi cao của Jack Pujols.

Cô Cabral, cô đã xong chưa?

Chưa, thưa cô. Lúc ấy cô bị bắt buộc phải quay trở lại với bài làm, như thể cô bị dìm xuống nước ngược lại ý muốn của mình.

Không có người láng giềng nào biết được Beli ghét trường học đến mức nào. La Inca chắc chắn không biết. Trường El Redentor cách biệt cái xóm nghèo lao động của cô và La Inca ở, như thể hằng triệu dặm. Và Beli đã làm tất cả những việc phải làm để trình bày trường của mình như một thiên đàng, nơi cô được chơi đùa với thiên thần, trong thời gian bốn năm chuẩn bị được phong thánh. Làm ra vẻ hay hơn: trước kia La Inca phải sửa văn phạm và không cho cô bé dùng tiếng lóng, bây giờ Beli viết chính tả và những câu văn hay nhất trong xóm dưới của Baní. (Cháu bắt đầu nói chuyện như là Cervanter, La Inca khoe với hàng xóm như thế. Tôi đã nói, trường này đáng để mình phải chịu cực.) Beli không được may mắn lắm về mặt bạn bè, bạn của cô chỉ có Dorca, con gái của bà giúp việc và đối với nó cái mặt đất Beli đi qua cũng đáng được trầm trồ. Để làm cho Dorca thán phục, Beli khoác lác tối đa. Beli mặc bộ đồng phục của mình mãi cho đến khi La Inca bắt cô phải thay nó ra (Con nghĩ thế nào, bộ mấy bộ đồ này được cho không à?) và Beli nói không ngừng về tụi bạn học, vẽ vời tô điểm như thể chúng là bạn thân nhất và tin cậy nhất; ngay cả những đứa đặc biệt làm ngơ cô bé và gạt cô ra ngoài tất cả những trò chơi hay họp mặt, bốn đứa con gái mà chúng ta gọi là Nhóm Tứ Quái, được Beli sửa chữa hình dạng tính nết trong những câu chuyện Beli kể; biến chúng thành những người chị tinh thần thỉnh thoảng thăm nom Belicia và tặng cho cô những lời khuyên vô giá về cuộc đời và trường học. Nhóm Tứ Quái này, không ngờ lại rất đố kị với “tình yêu” của Beli và Jack Pujols (Beli luôn luôn nhắc cho Dorca nhớ Jack là người yêu của mình), và trước sau như một, người trong nhóm Tứ Quái trở nên yếu lòng và cố tình cướp người yêu của Beli nhưng dĩ nhiên Jack luôn luôn phản kháng những cuộc chinh phục đầy phản trắc của các cô Tứ Quái. Tôi thật chán ghét, Jack sẽ nói thế trong lúc Jack đẩy “con yêu nữ” quá bạo dạn qua một bên, nhất là khi Belicia Cabral, con gái một bác sĩ nổi tiếng trên thế giới, đã đối xử với cô tử tế đến thế. Trong bất cứ cách kể nào, câu chuyện vẫn là sau một thời gian dài hai bên đối xử lạnh nhạt với nhau, người trong nhóm Tứ Quái sẽ quỳ rạp dưới chân của Beli xin tha tội. Và sau khi suy nghĩ đắn đo, Beli lại tha thứ. Họ không thể tự chủ được bởi vì họ quá yếu ớt, Beli giải thích với Dorca. Hoặc là tại vì Jack quá đẹp trai. Cô đã thêu dệt một thế giới tuyệt vời! Beli nói về những buổi ăn tối khi mà những miếng thịt bò còn tươm máu chất cao nghệu trên đĩa và nho nhiều ê hề như quýt. Thật ra cô bé đang nói về một cuộc đời mà cô chưa hề biết: cuộc đời của Casa Hatüay. Những điều Beli miêu tả thật lạ lùng, tuyệt vời, làm người ta sững sờ đến độ Dorca thường nói, Em cũng muốn được theo chị đến trường một lần cho biết.

Beli nạt. Mày đừng có nói điên. Sao mày ngu quá vậy!

Và Dorca cúi đầu, nhìn xuống đôi bàn chân to tướng của nó dính đầy bụi đất trong đôi dép.

La Inca mơ mộng Beli sẽ trở thành một nữ bác sĩ (Con không phải là người đầu tiên, nhưng con sẽ là người giỏi nhất!), tưởng tượng đến cô bé giơ cao ống nghiệm lên trên ánh sáng, nhưng Beli thường dùng thời giờ trong lớp học để mơ mộng về bọn con trai chung quanh (cô bé đã thôi không nhìn bọn con trai một cách lộ liễu nữa bởi vì một trong những giáo viên đã viết thư cho La Inca và La Inca mắng cô bé. Con nghĩ con là cái gì? Điếm hả? Đây là cái trường học danh tiếng nhất Baní, con gái à, con tự bôi bẩn danh dự của mình!). Nếu Beli không nghĩ về bọn con trai thì cũng nghĩ về ngôi nhà mà Beli tin chắc ngày nào đó mình sẽ làm chủ, tự trang bị đồ đạc bàn ghế theo ý mình, từng phòng một. Mẹ đỡ đầu muốn cô khôi phục Casa Hatüay, một ngôi biệt thự lịch sử, nhưng nhà của Beli sẽ theo kiểu mới, và không mang dấu vết lịch sử nào cả. Trong cơn mơ mộng kiểu María Montoz[39] mà cô bé thích nhất, một người Âu Châu rất đẹp trai và nổi tiếng như là Jeans Pierre Aumont (tình cờ làm sao lại rất giống Jack Pujols) sẽ gặp Beli trong tiệm bánh, yêu Beli si mê, và rước Beli về lâu đài của chàng ở France.

(Thức dậy đi, con nhỏ này! Cái chảo nướng, sắp bị cháy khô kia kìa!)

Beli không phải là cô bé độc nhất mơ mộng như thế. Cái jiringonza này có ở trong không khí. Người ta nuôi dưỡng các cô gái trẻ bằng những mơ mộng lãng mạn như thế này suốt ngày suốt đêm. Điều đáng ngạc nhiên là Beli còn có thể nghĩ đến chuyện khác, khi những điệu nhạc như bolores, canciones và versos quay cuồng mạnh mẽ trong đầu Beli và những trang báo lá cải xã hội Listín Diario’s phơi bày trước mặt cô. Beli mười ba tuổi tin tưởng vào tình yêu một cách tuyệt đối như một bà góa phụ bảy mươi tuổi mất tất cả gia đình, chồng, con cái, và tài sản, đã đặt hết lòng tin vào Chúa và tôn giáo. Beli rất có thể, dễ bị làn sóng Casanova làm sa ngã hơn đám con gái cùng tuổi. Thật rõ ràng là Beli chỉ si tình. (Bị gọi là mê trai ở trong một quốc gia như Santa Domingo là một khác lạ đặc biệt; có nghĩa là bạn có thể chịu đựng được một cuộc “tình hờ” có thể làm cho các cô bé Bắc Mỹ trung bình cháy tan thành tro bụi.) Beli nhìn đắm đuối bọn con trai bravo (bạo gan) trên xe buýt, lén hôn lên bánh mì của buenmosos thường hay viếng tiệm bánh, và thường thầm hát những bài hát tình yêu của Cuba thật đẹp.

(Chúa cứu linh hồn con, La Inca cằn nhằn, nếu con nghĩ là bọn con trai là lời giải đáp của tất cả mọi thứ.)

Nhưng si tình như thế cũng có cái hay. Nếu Beli thích bọn con trai da đen láng giềng, cô sẽ chẳng gặp chuyện gì rắc rối, các anh bợm này sẽ sẵn sàng đáp ứng tính lãng mạn của Beli. Nhưng Chúa ơi, La Inca hi vọng là cái vẻ kín đáo nghiêm khắc của trường El Redentor sẽ mang danh tiếng tốt đẹp cho Beli (tương đương với cả chục vết roi đánh bằng dây nịt da hay ở ba tháng trong một tu viện không có lò sưởi) ít nhất cũng thành công ở một khía cạnh. Beli tuy mới mười ba tuổi nhưng chỉ để mắt xanh đến những anh chàng Jack Pujols của thế giới. Chuyện này cũng tương tự như đám con trai giai cấp thượng lưu mà Beli mơ ước thường chẳng đáp lại lòng yêu của cô - Beli chẳng có cái gì để có thể đánh thức các Rubirosas này thoát khỏi những giấc mơ của họ về các cô gái con nhà giàu.

Ôi, cuộc đời! Mỗi ngày dài hơn cả một năm. Beli ráng chịu đựng với trường học và tiệm bánh, và sự quan tâm đến độ soi mói muốn ngạt thở của La Inca bằng cái nghiến răng giận dữ. Beli háo hức trông chờ khách lạ đến chơi, mở rộng vòng tay đón chờ một làn gió và ban đêm Beli cố gắng như Jacob chống lại cả một biển cả đang đè bẹp lên người.

KIMOTA! NGƯỜI TÌNH LÝ TƯỞNG

Chuyện gì đã xảy ra?

Một gã con trai

Người tình đầu tiên của Beli.

NÚMERO UNO - SỐ MỘT

Jack Pujols, dĩ nhiên: đẹp trai nhất trường (có nghĩa là da trắng nhất), một gã con trai mảnh khảnh, kiêu ngạo, một melnibonian của người Châu Âu, má của gã như được khắc bởi bàn tay của một điêu khắc gia danh tiếng, da mịn không có một tì vết, nốt ruồi, tàn nhang, hay lông tơ. Cái núm vú của gã hình bầu dục màu hồng tuyệt hảo như một miếng xúc xích. Bố gã là một Đại tá của lực lượng không quân, Trujillo rất yêu quý, một tay chơi hạng nặng ở Baní (rất đắc lực khi oanh tạc thủ đô trong thời kì cách mạng, giết tất cả dân thường vô tội, trong đó có chú Venicio tội nghiệp của tôi); mẹ của gã, đẹp tương đương với hoa hậu xứ Venezuela, hoạt động rất tích cực trong Công giáo, được hôn nhẫn của Đức Hồng y và là một người giúp đỡ trẻ mồ côi. Jack là con đầu lòng, một hạt giống được nhiều quyền ưu tiên, một thằng bé điển trai, một người được ơn trên ban cho tài năng, được phái nữ trong gia đình cưng quý - và cái cơn mưa lũ những lời ngợi khen và chìu chuộng đã nhanh chóng tạo cho gã một cảm giác là gã muốn gì cũng được. Gã có cái vẻ ngạo mạn gấp đôi đứa con trai cùng tuổi và lối nói chuyện thật kiêu ngạo và ồn ào, xoáy vào người ta như mũi lao bằng kim loại, rất khó chịu. Trong tương lai, gã có thể tranh tài với tên quỷ dữ Balaguer[40] và chức vụ Đại Sứ của Panama sẽ là phần thưởng của gã, nhưng ngay lúc này gã là thần Apollo, là Mithra của trường này. Thầy giáo, ban giám học, đám con gái, đám con trai, tất cả đều yêu mến trải hoa dưới đôi bàn chân mỹ miều của gã: gã là bằng chứng tốt đẹp của Chúa - Vị Chúa tối cao tối thượng! Trung tâm và chu vi của nền dân chủ nhân loại! - Chúa đã không yêu tất cả các con của mình một cách công bằng.

Làm thế nào mà Beli có thể liên hệ với cái món đồ đẹp và quyến rũ đến làm người ta phát điên này? Bằng cái tính bướng bỉnh ngổ ngáo của cô: Beli đi hết dọc hành lang, ôm chặt sách vào bộ ngực mới nhú, nhìn xuống bàn nhân, và giả vờ không nhìn thấy gã, va vào thân hình quý giá của Jack.

Caramb - gã loay hoay, rồi nhận ra đó là Belicia, đang lúi cúi nhặt sách vở, gã cũng cúi xuống (ít ra gã cũng là một người lịch sự), cơn giận của gã tan dần, trở nên ngù ngờ, rồi tức bực. Caramba, Cabral, cô làm sao thế, mù như dơi? Cô phải nhìn lối cô đi chứ!

Trên cái trán cao của gã có một nếp nhăn (như của một người hay lo lắng, nét đặc biệt của gã ai cũng biết) và đôi mắt màu xanh thẫm. Đôi mắt cua Atlantis. (Có một lần Beli đã nghe lỏm gã khoe khoang với một trong những cô gái đang chiêm ngưỡng gã: ồ, cặp mắt già này? Tôi giống ông nội tôi là người gốc Đức.

Này Cabral, cô bị cái gì thế?

Đó là lỗi tại anh! Beli đổ thừa, đầy ngụ ý.

Có lẽ cô ấy sẽ nhìn thấy rõ hơn, một trong những tên cận vệ của gã xía vào, nếu bên ngoài trời tối hơn.

Có lẽ trời tối hay không cũng thế thôi. Bởi vì với tất cả dụng ý của Beli, Jack vẫn không biết một Beli hiện hữu.

Và có thể Beli vẫn tiếp tục không hiện diện nếu mùa hè năm lớp mười Beli không trúng số độc đắc về Sinh hóa, không trải qua một mùa hè phát triển, hoàn toàn lột xác từ một con vịt đen xấu xí trở nên thiên nga. Trước kia, Beli có cái vẻ hơi thô của loài chim hoang ibis, xinh xắn nhưng không mấy đặc biệt, nhưng khi chấm dứt mùa hè cô trở nên một thiếu nữ nảy nở toàn vẹn, có thân hình thật hấp dẫn, thân hình đã làm cho cô trở nên nổi tiếng ở Baní. Cha mẹ của Beli có giòng máy Roman Polasnki (La Mã và Ba Lan), và cũng như người chị mà cô chưa bao giờ gặp mặt, Beli chỉ qua đêm biến dạng thành một cô gái mỹ miều đến độ làm mọi người sửng sốt, và nếu Trujillo đã không còn cường dương được chắc là gã ta sẽ rượt theo Beli như lời đồn đãi là gã đã từng rượt theo người chị đã chết của cô. Mùa hè năm ấy, khi Beli của chúng ta có người yêu cuerpazo[41], nóng bỏng đến độ chỉ có họa sĩ của báo khỏa thân gợi dục hay họa sĩ truyện tranh mới có thể sáng tạo một mùa hè như thế một cách tỉnh táo. Bất cứ xóm nào cũng có một tetúa, nhưng Beli có thể làm cho những người này bị mất mặt hết, cô là một Tetúa Tối Thượng: cặp vú của cô thật tròn và to ngoài khả năng diễn tả. Chúng làm những người rộng lượng phải thương hại cho chủ nhân của chúng và làm cho đàn ông trong phố phải suy ngẫm cuộc đời buồn tênh của họ. Beli có bộ ngực của Luba Kowalchyk (35 DDD). Còn bộ mông tuyệt vời có thể làm bọn con trai phải buột mồm huýt sáo, đứng ở cửa sổ nhà mình mà hét vọng xuống? A culo que jalaba más que una junta de buey. Dios mío![42] Ngay cả “người quan sát” khiêm tốn của bạn, xem ảnh xưa của Beli, cũng phải thán phục vẻ đẹp của cô.

Ôi quỷ thần ơi! La Inca kêu lên. Hija, con đã ăn cái gì mà lớn nhanh thế?

Nếu Beli là một cô gái bình thường, có đôi vú to như thế có thể làm cho cô hổ thẹn hoặc buồn bã, thậm chí thất chí. Ban đầu cô có cả hai cảm giác đó, và có cả cảm giác mà lúc vị thành niên ai cũng có: Hổ thẹn. Sharam. Vergüenza. Beli không còn muốn tắm chung với La Inca nữa. Đây là sự thay đổi vô cùng to lớn trong hoạt động hàng ngày của hai người. Thế, mẹ nghĩ là con đã đủ lớn để tắm một mình, La Inca nói nhẹ nhàng. Nhưng người ta có thể thấy bà buồn lắm. Trong cái bóng tối của cái phòng tắm, Beli di động ngón tay nhẹ nhàng chung quanh đầu vú, tránh đụng đến đầu núm vú rất nhạy cảm. Bây giờ, cứ mỗi lần phải đi ra đường, Beli có cảm tưởng như mình bước vào một Phòng Nguy Hiểm chứa đầy đàn ông có mắt bằng quang tuyến có thể xuyên thủng quần áo và đàn bà có những lời xì xầm nói lén, bén như dao cạo. Tiếng còi xe kêu vang đủ làm Beli giật mình vấp té. Beli thấy giận dữ với cả chính mình.

Chỉ tháng đầu tiên thôi. Dần dần Beli bắt đầu vượt qua những tiếng kêu gọi la hét của đàn ông, và những Dios asesina và y ese tetatorio và que pechonalidad[43] với những động cơ ngầm thúc đẩy những lời trêu chọc này. Một ngày trên đường từ tiệm bánh về nhà, La Inca nói nho nhỏ với Beli về cái công thức làm bánh ngày hôm ấy, Beli bỗng chợt nhận ra: đàn ông khoái nhìn mình! Họ không chỉ thích cô, phải nói là họ khoái cô đến độ si mê Beli. Bằng chứng là một ngày kia, ông khách hàng là nha sĩ địa phương nhét vào tay Beli mảnh giấy và tiền. Mảnh giấy nói, tôi muốn gặp em, chỉ đơn giản như thế. Beli rất sợ hãi, sợ lời đồn đãi, nhưng cũng khoái chí cười khúc khích. Ông nha sĩ có bà vợ rất béo thường đặt bánh ở tiệm của La Inca hầu như mỗi tháng, khi thì cho một trong bảy đứa con của mụ, lúc khác cho hơn năm chục người anh em họ (cũng rất có thể là cho riêng mụ thôi). Mụ ấy có một cái nọng và bộ mông khổng lồ loại ghế nào cũng không vừa. Beli ngắm nghía mảnh giấy như thể nó là lời cầu hôn từ đứa con hấp dẫn của Chúa, mặc dù đầu lão nha sĩ sói sọi, cái bụng phệ to hơn cả cái bụng bia, và gò má lão đầy những gợn gân máu đỏ li ti. Lão nha sĩ này vẫn đến tiệm bánh như thường lệ, nhưng bây giờ đôi mắt của lão hay dò hỏi. Chào Beli, lời chào của lão bây giờ đầy dục tính và đe dọa, và trái tim của Beli đập mạnh chưa bao giờ cô nghe nó đập như thế cả. Sau hai lần lão đến, Beli viết thư cho lão, không suy nghĩ, một lá thư rất ngắn nói đơn giản như thế này. Vâng, ông có thể đón tôi ở công viên vào giờ như thế này. Cô đưa thư cho lão ta lúc thối tiền, rồi ranh mãnh, cô dàn xếp đi chung với La Inca qua công viên vào đúng giờ đã hẹn. Trái tim Beli đập loạn xạ; cô không biết chuyện gì có thể xảy ra nhưng cô có một hy vọng khá kì khôi. Vừa khi sắp rời công viên, Beli bắt gặp lão nha sĩ đang ngồi trong một cái xe không phải xe của ông ta, giả vờ đọc báo nhưng nhìn một cách xa vắng về hướng của Beli. Nhìn kìa, mẹ, Beli nói thật to, ông nha sĩ kia kìa. La Inca nhìn và ngay lập tức lão gài tay số, lùi xe chạy vọt đi trước khi La Inca có thể vẫy tay chào. Thật là kỳ lạ quá! La Inca nói.

Con không thích lão. Beli nói. Lão ấy hay nhìn con.

Và bây giờ chỉ có vợ ông ta đến tiệm để nhận bánh. Ông nha sĩ đâu rồi? Beli hỏi với vẻ rất ngây thơ. Ông ấy rất lười biếng chẳng chịu làm gì cả, vợ ông ta trả lời với vẻ phóng đại.

Beli, đã từng mong muốn có một thân hình mình đang có suốt cuộc đời, vì thế cô rất vui mừng biết là mình đang có nó. Cái mơ ước của Beli chắc chắn và không thể chối cãi được, tự bản chất, nó là quyền lực. Như tình cờ khám phá ra sức mạnh của chiếc Nhẫn Chúa. Hay bất ngờ rơi vào hang của nhà phù thủy Shazam, hay tìm thấy chiếc tàu bị đắm của Green Lantern! Hypatía Belicia Cabral cuối cùng tìm thấy quyền lực và cái tôi thật sự của mình. Beli bắt đầu ưỡn ngực, mặc bộ quần áo ôm sát người nhất. Chúa ơi! La Inca kêu lên mỗi lần nhìn thấy Beli đi ra cửa. Tại sao Chúa lại giao cho mình trách nhiệm này trong xứ sở này cơ chứ!

Bảo Beli đừng đem phô trương đường cong nét lượn cũng giống như bảo thằng bé béo phì vừa phát hiện nó có tài biến hóa ra người thon thả đừng dùng cái khả năng ấy… đúng là ấm ớ. Beli lao vào trong tương lai mới mẻ hấp dẫn như thân hình của cô, và không bao giờ ngoảnh lại.

ĐI SĂN HIỆP SĨ ÁNH SÁNG

Bây giờ hoàn toàn, ừ à…, trời đã sẵn đúc thân hình Beli một tòa thiên nhiên đồ sộ, cô trở về El Redentor sau mùa hè, ban giám học cũng như học sinh đều cảnh giác, cô bắt đầu đi săn Jack Pujols một cách tự nhiên và công khai như Ahab theo đuổi người nào đó tôi nghĩ bạn cũng sẽ biết và tất cả những thứ mà gã lai trắng này là biểu tượng. Bạn tự hỏi là thế thì tại sao lại săn lùng dữ dội như thế? Nếu là một người con gái khác thì cô ấy có thể xử sự kín đáo hơn, tìm cách dụ con mồi đến. Nhưng Beli có biết gì đến tiến trình của kiên nhẫn chứ? Beli phô hết của cải đồ sộ của mình để mời mọc Jack. Chớp hàng mi nhiều đến nỗi đau cả mi mắt. Phô bộ ngực đầy ắp ngay ánh mắt của gã bất cứ có cơ hội nào. Tạo cho mình một dáng đi mà tất cả các cô giáo đều rầy mắng cô nhưng làm cho bọn con trai và thầy giáo sắp hàng chạy theo. Jack Pujols không hề dao động, quan sát Beli với cặp mắt sâu thẳm của loài cá heo và án binh bất động. Sau một tuần, Beli muốn phát khùng. Beli đã hy vọng là gã ta sẽ rơi vào vòng tay cô ngay lập tức, và vì thế, một ngày, trong cơn tuyệt vọng đến độ không biết nhục nhã là gì, Beli giả vờ tình cờ quên không gài nút áo; cô mặc một cái áo nịt vú bằng đăng ten cô mượn của Dorca (người cũng có một bộ ngực khá to giống như cô bé). Nhưng trước khi Beli có thể phơi bày đường cong của bộ ngực quyến rũ tuyệt vời - cây súng bắn làn sóng cảm xúc của riêng cô - Wei, mặt đỏ như gấc, chạy vội đến và cài nút cáo cho Beli.

Mày phơi cả ra!

Jack lảng đi chỗ khác vẻ lạnh lùng.

Beli đã làm đủ mọi cách, nhưng không thành công. Thế rồi Beli lại va người thật mạnh vào gã ta ở hành lang. Cabral, gã nói với nụ cười. Cô nên cẩn thận hơn.

Em yêu anh! Beli muốn hét to, em muốn có một đàn con với anh! Em muốn là vợ, là người tình của anh! Nhưng thay vì nói thế Beli nói, Anh phải cẩn thận.

Beli thất vọng và buồn bã. Tháng chín chấm dứt và, đáng chú ý, Beli đã trải qua những tháng tuyệt vời nhất trong trường. Về học vấn, Anh ngữ là môn học mà Beli giỏi nhất (mỉa mai thay). Beli học tên của năm chục tiểu bang. Beli có thể hỏi mua cà phê, nhà vệ sinh, hỏi giờ, và bưu điện. Giáo sư Anh ngữ của Beli, một người không theo đúng nguyên tắc, đã trấn an cô là giọng phát âm ngoại quốc của Beli rất tuyệt vời, tuyệt vời. Các cô học trò khác cho phép thầy giáo này được chạm vào người, nhưng Beli, bây giờ đã biết rõ tính kỳ cục của đàn ông, và biết chắc chắn chỉ có hoàng tử mới xứng đôi với mình, cố tuột ra khỏi bàn tay ẩm ướt của gã.

Vị giáo sư này khuyên học sinh nghĩ đến tương lai, và trong thập niên sắp đến. Các em muốn thấy mình trở nên người như thế nào, quốc gia của các em, và vị Tổng thống rạng rỡ của chúng ta trong những năm sắp đến? Không ai hiểu được câu hỏi của ông vì thế ông phải chia câu hỏi ra thành hai phần đơn giản hơn.

Một trong những đứa bạn học, Mauricio Ladesme, đã phạm một lỗi lầm nghiêm trọng đến độ gia đình gã phải lén cho gã trốn ra khỏi quốc gia. Gã là một thằng bé ít nói, ngồi cạnh một cô trong nhóm Tứ Quái, và đã âm thầm yêu cô gái ấy. Có lẽ gã nghĩ cô ta cũng chú ý đến gã. (Nói chẳng quá lời, bởi vì không mấy lâu sau, đối với thế hệ mới thì cái kỹ thuật để trở nên người được ngủ với con gái số một không phải là giống như Mike mà phải làm sao để giống Che.) Có lẽ gã đã quá chán ngán. Gã viết bằng nét chữ cua bò của một nhà thơ cách mạng tương lai: Tôi muốn thấy quốc gia tôi được dân chủ như nước Mỹ. Tôi muốn nước mình không còn các nhà lãnh đạo độc tài. Tôi cũng tin rằng Trujillo là người đã giết Ganlíndez[44]

Chỉ cần bấy nhiêu thôi. Ngày hôm sao cả thầy lẫn học trò đều biến mất. Không ai nói một lời nào[45].

Bài luận văn của Beli ít tại sóng gió hơn. Tôi sẽ kết hôn với một người đàn ông giàu có và đẹp trai. Tôi sẽ là một bác sĩ có nhà thương của chính tôi và tôi sẽ lấy tên của Trujillo đặt cho nhà thương này.

Ở nhà Beli tiếp tục khoác lác với Dorca về người yêu của mình. Khi ảnh của Jack Pujols xuất hiện trên tờ báo của trường, Beli mang tờ báo về nhà một cách đắc thắng. Dorca cảm động quá không chịu nổi, đêm ấy ở lại ngủ, khóc tồ tồ mãi không thể nào dỗ cho nín được. Beli có thể nghe tiếng khóc của nó, rất rõ và rất to.

Trong những ngày đầu tháng mười, khi dân trong nước đang chuẩn bị chào đón thêm một ngày sinh nhật của Trujillo, Beli nghe xầm xì là Jack Pujols mới vừa dứt tình với người yêu của gã. (Beli vẫn thường nghe nhắc tới cô người yêu này đang học ở trường khác, nhưng bộ bạn tưởng là Beli quan tâm sao?) Beli tin chắc đó chỉ là lời đồn đãi và cũng chẳng muốn có thêm một hy vọng hão huyền để tâm hồn mình bị tra tấn. Thật ra đó chẳng phải là tin đồn và còn tuyệt vời hơn là hy vọng, bởi vì không đến hai ngày sau Jack Pujols chận Beli trong hành lang như lần đầu tiên gã mới gặp Beli. Cabral, gã nhỏ giọng, em đẹp lắm. Mùi thơm nồng như cỏ lạ từ nước hoa gã dùng làm Beli ngây ngất. Em biết, em đẹp, Beli nói, mặt cô đỏ rực vì hơi nóng. Thế, gã nói, vuốt cái găng tay lên mái tóc rất thẳng của gã.

Sau đó, gã chở Beli về bằng chiếc Mercedes mới toanh và mua cho cô cây kem với dúm đôla gã bỏ túi. Theo đúng luật, gã chưa đến tuổi được phép lái xe, nhưng bộ bạn nghĩ là ai ở Santo Domingo dám ngăn cản con trai của một ông Đại Tá về bất cứ chuyện gì? Nhất là đó là con trai của một ông Đại Tá mà người ta bảo là tâm đắc nhất của Ramfís Trujillo[46].

TÌNH YÊU!

Đó không hẳn là một cuộc tình như Beli lãng mạn hóa sau đó. Một vài lần trò chuyện, đi dạo với nhau trên bờ biển khi cả lớp đang dự một bữa tiệc picnic, và sau đấy không lâu, Beli trốn vào phòng và gã dúi vào tay cô gái cái gì đó rất ghê gớm. Cứ tạm xem khi ấy Beli bắt đầu hiểu tại sao bọn học sinh đã đặt cho gã cái biệt hiệu Jack the Ripio; gã có, ngay cả Beli cũng biết, một dương vật to khổng lồ, một lingam cỡ của Shiva, cái đâm thủng mọi thế giới. (Vậy mà từ trước đến giờ Beli cứ ngỡ tụi nó gọi gã là Jack the Ripper[47]. Ngu chưa!) Về sau, khi đã yêu Gangster, Beli chợt nhận ra gã chẳng kính trọng cô chút nào. Nhưng bởi vì không có kinh nghiệm lúc ấy, Beli cứ tưởng rằng làm tình với nhau là phải có cái cảm giác như bị đâm xuyên qua bằng mảnh kính vỡ. Lần đầu tiên Beli rất sợ hãi vì đau đớn vô cùng, nhưng không có gì có thể xóa mờ cái cảm giác là cô đang trên đường đến mục đích, cái cảm giác bắt đầu một cuộc hành trình, bước những bước đầu tiên, của một cái gì đó rất to lớn.

Sau đó Beli thử ôm gã, vuốt ve mái tóc mềm như tơ của gã, nhưng gã không cho cô mơn trớn. Nhanh lên mặc quần áo vào. Nếu chúng ta bị bắt, người ta sẽ đốt cháy anh.

Nghe tức cười bởi vì đó chính là cảm giác đít Beli đang cảm thấy.

Khoảng một tháng, cả hai lén lút quần nhau ở những góc vắng vẻ trong trường, cho đến ngày, có một giáo sư, dựa vào lời báo cáo bí mật của một thành viên trong hội học sinh, đã thình lình bắt gặp đôi uyên ương đang làm tình trong một tử đựng chổi lau nhà hôi hám. Thử tưởng tượng: Cái mông trần của Beli, cái vết sẹo trên lưng chưa từng có cái sẹo nào to hơn, và Jack với cái quần tụt xuống đến mắt cá.

Chuyện động trời! Bạn cần phải nhớ thời gian và không gian lúc ấy: Baní đang vào những năm 50. Thêm vào đó Jack Pujols là con trai số một của dòng dõi vốn được ơn trên phù hộ, một giòng họ được trân trọng nhất (và giàu bẩn nhất). Thêm vào đó gã ta bị bắt quả tang với người không cùng giai cấp với gã (dù với người cùng giai cấp thì chuyện cũng không dễ dàng gì) mà với một con nhỏ đi học miễn phí, một con nhỏ đen chỉ đáng bị đá. (Cái chuyện đéo mấy đứa đen nghèo được xem như cẩm nang thực hành căn bản cho đám quý tộc miễn là giữ kín, chuyện này nơi khác còn được gọi là sách dạy thực hành của Strom Thurmond.) Dĩ nhiên Pujols đổ thừa tất cả mọi chuyện cho Beli. Ngồi trong văn phòng của vị giám hiệu hắn giải thích thật tỉ mỉ cách Beli đã quyến rũ gã. Không phải lỗi của tôi, gã nhất quyết. Lỗi của cô ấy đấy! Nhưng chuyện động trời là Pujols đã thật sự đính hôn với người yêu của gã, Rebecca Brito, cô này cũng là con của một gia đình rất có thế lực, và bạn nên tin là chuyện Jack bị bắt ở trong phòng chứa chổi với một con bé da đen đã đốt cháy tất cả những hứa hẹn hôn nhân trong tương lai, (gia đình của cô ta rất quan tâm về danh tiếng và đạo đức vì họ là người Công giáo). Bố của Pujols giận dữ và nhục nhã tột độ, ông ta đánh đòn thằng con ngay khi gặp thằng quý tử và chỉ trong vòng một tuần gã bị gửi qua một trường quân sự ở Puerto Rico, nơi gã, thể theo lời của Đại Tá, sẽ học ý nghĩa của bổn phận. Beli không bao giờ gặp lại gã, ngoại trừ một lần trong tờ báo Listín Diario và lúc đó cả hai đều đã bốn mươi.

Pujols có thể chỉ là một gã con nhà giàu hèn nhát, nhưng phản ứng của Beli là một hành động đáng được ghi vào lịch sử. Không những cô đã chẳng hổ thẹn vì chuyện đã xảy ra, ngay cả khi bị trừng phạt bởi Cha Giám Học với vị nữ tu và ông lao công, bộ ba thánh thiện, Beli hoàn toàn tuyệt đối không nhận tội của mình! Nếu như Beli có thể quay cái đầu của mình 360 độ và ói súp đậu xanh như một nhân vật trong phim Quỷ ám thì có lẽ cũng chẳng tạo nên tiếng ồn ào đến mức ấy. Đúng như cái tính cứng đầu của Beli, cô khăng khăng là cô đã chẳng làm gì sai trái, chuyện đó, thật ra, là quyền của Beli.

Tôi có quyền làm bất cứ chuyện gì tôi muốn, Beli nói một cách bướng bỉnh, với chồng của tôi.

Pujols, dường như, đã hứa hẹn với Beli là cả hai sẽ cưới nhau ngay sau khi hay người cùng học xong trung học và Beli đã tin lời gã, bị mắc câu, bị kéo dây, và bị chìm. Khó mà cãi lại với cái lòng tin mù quáng mà Beli với thái độ cứng rắn, ương ngạnh, của một tay nữ tướng đấu bò, người tôi đã có dịp quen biết, nhưng chúng ta phải nhớ: Đó là một cô gái rất trẻ và đang yêu. Thật là cô gái mơ mộng: Beli thật sự tin Jack thành thật yêu cô.

Những Giáo Sư đạo đức của El Redentor bắt ép cô gái trẻ này thú nhận tội lỗi. Cô tiếp tục lắc đầu, và cũng bướng bỉnh như Luật của vũ trụ - Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không Không. Chẳng ăn thua gì lúc kết cục. Thời gian được học bổng của Beli chấm dứt, và cũng chấm dứt giấc mơ của La Inca được tái tạo, qua Beli, cái thiên tài của bố cô, cái magis của ông (sự tài giỏi vượt bậc của ông trong tất cả mọi lĩnh vực).

Nếu là gia đình nào khác Beli sẽ bị đánh đòn cho đến khi chỉ cách Tử thần vài phân, cần phải được đưa thẳng vào nhà thương không thể chậm trễ, và khi cô cảm thấy đỡ thì tiếp tục đánh nữa đến độ phải trở lại nhà thương. Nhưng La Inca không phải là người mẹ có thể làm được chuyện này. La Inca, bạn xem, là một người đàn bà nghiêm nghị, một người cao thượng, một người tốt nhất trong giai cấp của bà, nhưng bà không thể trừng phạt Beli một cách cụ thể. Coi như đó là một lỗi lầm của trời đất, hay một chứng bệnh thần kinh, nhưng La Inca không thể trừng phạt. Không ngay lúc ấy, và cũng chẳng bao giờ về sau. Bà chỉ có thể giơ hai tay vào không khí và than thở. Tại sao chuyện như vậy lại có thể xảy ra chứ? La Inca đòi biết? Thế nào? Làm  sao?

Anh ấy sẽ cưới con! Beli khóc. Chúng con sẽ có con với nhau!

Bộ con điên hả? La Inca gầm lên. Hija, bộ con mất trí khôn rồi sao?

Phải rất lâu chuyện mới lắng xuống - hàng xóm khoái trá xem. (Tôi đã nói là con bé đen ấy chẳng ra gì!) - nhưng lâu dần rồi chuyện cũng yên, và chỉ lúc ấy La Inca mới bắt đầu bàn thảo cặn kẽ về tương lai của Beli. Đầu tiên La Inca mắng mỏ thậm tệ lần thứ năm triệu lẻ năm, nêu ra những phán đoán sai lầm của cô, đạo đứa tồi tệ, cái gì cũng dở cũng hư, và chỉ khi Beli bắt đầu vâng theo những điều kiện ban đầu, Inca mới ra điều kiện chính: con phải đi học trở lại. Không phải El Redentor, nhưng chỗ nào cũng tốt gần bằng như thế. Chẳng hạn Padre Billini.

Beli, mắt vẫn còn sưng húp bởi vì mất Jack, bật cười. Con không bao giờ đi học trở lại. Không bao giờ.

Có lẽ Beli đã quên những nhọc nhằn cô phải hứng chịu những năm lưu lạc để được đi học? Cái giá phải trả? Cái vết sẹo khổng lồ trên lưng? (bị cháy bỏng.) Có lẽ Beli đã quên. Có lẽ đặc ân của Thời Đại Mới đã làm cho lời nguyền xưa trở nên vô hiệu lực. Tuy vậy, trong những tuần khổ sở sau khi bị đuổi học, quằn quại trên giường vì bị mất “chồng”. Beli đã bị chao động dữ dội bởi những con sóng gây nên từ ngu xuẩn. Bài học đầu tiên là cái mỏng manh dễ vỡ của tình yêu và tính hèn nhát muôn đời của đàn ông. Thức tỉnh từ ảo tưởng và rúng động trong tâm hồn, Beli trưởng thành và phát lời thề đầu tiên. Lời thề này theo đuổi Beli đến khi cô thật sự đến tuổi trưởng thành, theo Beli đến nước Mỹ và con xa hơn thế nữa. Beli thề “tôi sẽ không bao giờ phục vụ ai cả, không bao giờ tuân phục sự lãnh đạo của người nào ngoại trừ của riêng tôi, mấy bà nữ tu, La Inca, hay là cha mẹ đã chết của tôi. Chỉ có tôi thôi.” Beli thì thầm. Tôi.

Lời thề này đã giúp Beli rất nhiều. Không mấy lâu sau khi cãi cọ lớn tiếng với La Inca về chuyện đi học trở lại, Beli mượn áo của La Inca (chật căng như muốn toang ra) và xin quá giang xe đến công viên. Đây không phải là một chuyến đi quan trọng. Nhưng, với một cô gái như Beli đó là điềm báo trước chuyện quan trọng sắp xảy ra.

Khi về nhà buổi chiều hôm ấy Beli tuyên bố: Con có việc làm! La Inca phang cho một câu. Mẹ đoán mấy cái quán rượu luôn luôn thiếu người.

Nhưng đó không phải là quán rượu, hộp đêm hay vũ trường. Beli có thể bị xem như một con điếm gộc trong cái xóm nhỏ bé của cô, nhưng Beli không phải là điếm. Không: Beli xin được một chân hầu bàn cho nhà hàng trong công viên. Chủ nhân nhà hàng, một người Trung Hoa mập mạp ăn mặc sang trọng có tên là Juan Then, thật sự chẳng cần người; thật ra ông ta cũng chẳng biết là ông ta có cần người hay không. Chính trị ảnh hưởng xấu cho tất cả mọi việc, mọi người, ngoại trừ chính trị gia.

Không có dư tiền. Đã có quá nhiều nhân viên không biết phục tùng.

Nhưng Beli không chấp nhận những lời từ chối. Tôi có thể làm được nhiều việc lắm. Và ưỡn ngực ra để trưng bày “của cải”.

Đối với một người đàn ông không mấy đứng đắn, đây là một lời mời mọc, nhưng Juan chỉ đơn giản thở dài: Sự bắt buộc nào cũng đi kèm với nhục nhã. Chúng tôi sẽ mướn thử cô. Đây chỉ là thời kỳ thử thách thôi nhé. Không thể hứa hẹn chắc chắn. Thời cuộc này không thể hứa hẹn tấm lòng hiếu khách.

Lương của tôi là bao nhiêu?

Lương! Không có lương. Cô là nhân viên phục vụ bàn, cô nhận tiền tip.

Tiền tip thường là bao nhiêu?

Vẻ buồn chán hiện ra. Không chắc chắn.

Tôi không hiểu.

José, anh của ông chủ, liếc nhìn Beli từ sau trang báo thể thao bằng cặp mắt đỏ ngầu. Anh tôi nói là tùy ở khách.

La Inca lắc đầu: Bồi bàn. Nhưng hija, con là con của chủ tiệm bánh, con chưa hề biết hầu bàn phải làm cái gì!

Bởi vì lúc sau này Beli chểnh mảng công việc của tiệm bánh, trường học, hay lau chùi dọn dẹp. La Inca cho rằng bản chất của Beli là lười biếng. Nhưng bà quên rằng Beli đã từng làm công việc hầu hạ trước đây; nửa phần đời Beli chẳng biết là ngoài làm việc. La Inca đoán rằng Beli sẽ chán và bỏ công việc. Khi làm việc, Beli biểu lộ đặc tính của nhân viên giỏi: cô không bao giờ đi trễ, không bao giờ giả bộ ốm, làm việc thật chăm chỉ. Ha, Beli yêu công việc này. Tuy không phải được làm Tổng thống của nước Cộng hòa, nhưng đối với một cô bé mười bốn tuổi muốn được ra khỏi nhà, chẳng những được trả lương, nó còn cho phép cô tiếp xúc với cuộc đời trong khi chờ đợi Tương Lai Sán Lạn của cô trở thành hiện thực.

Beli làm việc cho Palacio Peking được mười tám tháng. (Trước đây tên của nhà hàng này là El Tereso de…, được xây lên để vinh danh vị Đô đốc về một mơ ước không được toại nguyện của ông. Nhưng anh em nhà họ Then đã đổi tên khi họ biết tên của vị Đô đốc này là một fukú! Người Trung Hoa chúng tôi không thích lời nguyền, Juan đã nói thế.) Beli luôn nói rằng cô sẽ trưởng thành trong nhà hàng này, và ở vài khía cạnh lời tiên đoán của cô thành hiện thực. Beli học cách đánh cờ domino giỏi đến độ thắng cả đàn ông và chứng tỏ cô rất có tinh thần trách nhiệm, vì thế anh em nhà họ Then cho cô quyền quản lý ông bếp và những người hầu bàn khác mỗi khi anh em chuồn đi câu cá hay đi thăm người yêu. Về sau Beli thường than rằng cô đã đánh mất bản chất “Trung Hoa” của mình. Hai anh em đó tử tế với mẹ lắm, Beli than thở với Oscar và Lola. Không phải giống như bố chúng mày, một ông chồng vô giá trị. Juan, một người ham mê cờ bạc bản tính hay buồn. Ông ta nói về Thượng Hải như thể đó là bài thơ tình được người đàn bà đẹp ngâm, bạn yêu nhưng không thể nào chiếm được. Juan, lãng mạn, không biết nhìn xa nên bị người yêu lợi dụng hết tiền bạc, và chẳng bao giờ học thông thạo tiếng Tây Ban Nha (sau này khi ông ta sống ở Skokie, Illinois, ông ta mắng mấy đứa cháu bị Mỹ hóa của ông bằng tiếng Tây Ban Nha bập bẹ, chúng cười và chế nhạo ông và cứ tưởng ông nói tiếng Trung Hoa.) Juan, người dạy Beli cách đánh cờ domino, và nền tảng triết lí của ông là sự lạc quan không bao giờ bị bắn thủng: Nếu Đô đốc đến viếng nhà hàng của chúng ta trước, thử tưởng tượng chúng ta có thể tránh được xem bao nhiêu vấn đề khó khăn! Thường xuất mồ hôi, Juan hiền lành, có thể bị mất nhà hàng nếu không có người anh của ông ta, José, một người hoạt bát, năng nổ, luôn hò hét ở góc nhà hàng với tất cả sự thịnh nộ của một cơn bão lớn; José, người anh gan dạ, đẹp trai, vợ và các con bị các lãnh tụ của chiến tranh giết chết từ những năm ba mươi; José, người bảo vệ nhà hàng và các phòng ở bên trên mãnh liệt không gì sánh bằng. José, với những đau đớn tang chế trong đời quá khốc liệt đã cạn kiệt những cử chỉ dịu dàng, những chuyện trò không ích lợi và hi vọng. Ông ta không bao giờ tán thành Beli, hay bất cứ nhân viên nào, nhưng bởi vì chỉ có Beli là người không hề sợ hãi ông ta (Tôi cao gần bằng ông!), ông ta đền đáp bằng những lời dạy bảo rất thực tế: Cháu muốn làm một người đàn bà vô dụng suốt cả cuộc đời ư? Cháu nên học đóng đinh, sửa ổ điện, nấu chow fun, và lái xe. Tất cả những điều này sẽ trở nên cần thiết khi Beli trở thành Nữ Hoàng lưu vong. (José tự tha cho mình một cách rất can đảm trong cuộc cách mạng. Tôi rất tiếc phải thổ lộ điều này: Ông chiến đấu chống lại phe nông dân, và chết năm 1976 ở Atlanta, vì ung thư tuyến tụy, kêu tên vợ, làm mấy bà y tá lầm tưởng là tiếng kêu của Chệt - nhấn mạnh thêm chỗ này, trong đầu của các bà ấy, vào chữ Chệt[48].)

Rồi còn Lillian, một chị hầu bàn khác, mập lùn như một lu gạo, có cái nhìn mỉa mai cay đắng về xã hội. Chị chỉ trở nên vui vẻ khi nào lòng nhân từ vượt lên trên sự tham nhũng, tàn bạo và dối trá, hơn tiêu chuẩn của chị đặt ra. Lúc đầu, chị chẳng thích Beli, cho rằng cô bé là người tranh đua với mình, nhưng về sau cũng đối đãi tử tế lịch sự với Beli. Chị là người phụ nữ đầu tiên, mà Beli quen, biết đọc. (Cái tính mê đọc sách như con trai của Beli luôn làm cho Beli nghĩ đến Lillian. Đời sống của chị như thế nào? Beli hỏi chị ta. Như cứt ấy luôn luôn là câu trả lời của chị ta.) Và còn anh chàng Ấn Độ Benny, một người ít nói, một anh hầu bàn cẩn thận, luôn có vẻ buồn bã của một người thường bị vỡ những giấc mộng độc đáo. Nghe mọi người trong nhà hàng đồn rằng Benny kết hôn với một ả rất dâm đãng, azuana, thường hay đẩy anh ra đường để ả có thể ngủ với tình nhân. Chỉ có một lần người ta nhìn thấy anh ta cười là khi anh ta đánh bại José trong một ván cờ domino - cả hai người đều là tay chơi cờ domino cự phách vì thế cũng là đối thủ rất gườm nhau. Anh cũng sẽ tham gia cách mạng, ủng hộ đội nhà, và người ta nói suốt Mùa Hè của Cuộc Giải Phóng Quốc Gia, Benny không bao giờ tắt nụ cười; ngay cả khi một tên lính thủy đánh bộ chuyên môn bắn tỉa, bắn bộ óc của anh ta đến trống rỗng anh vẫn cứ mỉm cười. Còn ông bếp Marco Antonio, một chân, không có lỗ tai, xấu xí như bước ra từ Gormenghast? (Ông ta giải thích về hình dáng của mình như thế này: Tôi bị tai nạn.) Ông luôn nghi ngờ gần như điên cuồng về những người cibaeños, những người mà tính tự mãn địa phương của họ, ông tin chắc, che giấu cái tham vọng đế quốc của người Haiti. Họ muốn chiếm xứ cộng hòa. Tôi bảo cho ông biết, cristiano, tụi theo đạo Thiên Chúa, họ muốn lập quốc gia riêng của họ!

Suốt ngày Beli phải đối phó với tất cả những người đàn ông có tính nết hoàn toàn khác nhau, và ở nơi đây, Beli đã hoàn hảo hóa cái bản tính đặc biệt của một người lao động, tốt bụng, nhưng nếu cần cũng có thể rất chanh chua. Như bạn có thể tưởng tượng được, tất cả mọi người đều yêu mến Beli. (Ngay cả những người làm việc chung. Nhưng José đe dọa họ: Chúng mày mà đụng vào con bé đó tao sẽ kéo ruột chúng mày ra khỏi hậu môn. Ông nói đùa chứ gì, Marco Antonio nói để tự bênh vực. Tôi không thể leo lên hai cái núi đó ngay cả khi tôi có hai chân.) Sự chú ý của khách hàng thì rất tuyệt vời và Beli đền đáp bằng cách cho bọn đàn ông, cái mà phần lớn đàn ông không bao giờ thèm - được trêu ghẹo, được một cô gái xinh xắn lên giọng làm mẹ dạy đời. Vẫn còn khối đàn ông ở Baní, những ông khách già, nhớ đến Beli một cách đầy âu yếm.

La Inca dĩ nhiên rất đau lòng vì sự sa ngã của Beli, từ một công chúa biến thành con hầu bàn - cái gì làm thay đổi cả thế giới như thế? Ở nhà cả hai người không còn nói chuyện với nhau nữa; La Inca cố gắng bắt chuyện, nhưng Beli chẳng muốn nghe, và phần của La Inca, bà trám đầy khoảng trống im lặng bằng những lời cầu nguyện, cố gắng gom về phép lạ để biến Beli trở thành đứa con gái ngoan ngoãn vâng lời. Như định mệnh đã an bài, một khi Beli đã thoát khỏi vòng kiểm soát của bà ngay cả Chúa cũng không có đủ caracaracol để mang cô trở lại. Thỉnh thoảng La Inca đến nhà hàng. Bà ngồi một mình, lưng thẳng tắp, mặc toàn quần áo màu đen, và giữa những ngụm trà bà nhìn cô bé bằng cặp mắt đầy ắp nỗi buồn. Có lẽ bà hy vọng sẽ làm Beli cảm thấy hổ thẹn mà trở về với những Hoạt Động Khôi Phục Dòng Họ Cabral, nhưng Beli cứ tiếp tục công việc của mình với một sự say sưa quen thuộc. Có lẽ La Inca thất vọng ghê gớm khi nhìn thấy “con gái” của mình thay đổi hoàn toàn, bởi vì trước đây Beli chưa bao giờ quen nói trước chỗ công cộng, người có thể im lặng như Noh, bây giờ được trưng bày ở Palacio Peking như là một người trình diễn và là một thiên tài kể chuyện mang đến niềm vui thoải mái cho rất nhiều khách hàng đa số là đàn ông. Tất cả các bạn, người nào đã từng đứng ở góc đường 42 và Broadway có thể đoán được Beli nói những gì: ở cái lối nói thẳng tuột, không che đậy màu mè, không kính nể giấu giếm, cách nói tục của một người bình dân có thể làm cho đàn ông Dominic xuất tinh trên những tấm trải giường mịn màng của họ và đó là điều La Inca tưởng là đã tàn lụi cùng với khoảng đời đầu tiên của Beli ở Outer Azua, nhưng ở nơi đây nó vẫn rất sống động, như là nó vẫn chưa bao giờ bỏ đi: Này anh trai, vợ anh đâu rồi? Gordo, đừng có nói với tôi là anh vẫn còn đói?

Mãi rồi cũng đến lúc Beli tạm dừng ở bàn của La Inca: mẹ có cần gì nữa không?

Chỉ cần con về đi học trở lại, mi’ja.

Tiếc quá. Beli cầm tách trà và lau bàn một cách máy móc. Chúng tôi ngừng phục vụ pendejada từ tuần trước.

La Inca trả tiền, đi về và Beli thoát được một gánh nặng, đó là bằng chứng điều Beli làm là chuyện đúng.

Trong mười tám tháng đó cô bé đã học rất nhiều về chính mình. Cô bé biết rằng mặc dù tất cả những mơ ước của cô bé là được làm người đàn bà đẹp nhất thế giới, có rất nhiều đàn ông nhảy ra cửa sổ vì cô, khi Belicia Cabral yêu, tình yêu này vĩnh viễn. Mặc dù có rất nhiều đàn ông đẹp trai, tầm thường, xấu trai cũng có, sắp hàng vào nhà hàng với ý muốn được cưới cô (hay ít nhất được ngủ với cô), Beli không bao giờ nghĩ đến ai ngoại trừ Jack Pujols. Té ra trong tim cô, Beli đứng cùng hạng với Penelope hơn là Cô Điếm của Babylon. (Dĩ nhiên La Inca, người chứng kiến đám đàn ông làm bẩn bậc thềm nhà của bà, chẳng đồng ý.) Beli thường mơ ước khi Jack trở lại từ trường quân sự, gã sẽ đón Beli ở chỗ làm, trải đầy ra ở một cái bàn một gói hành lý rất đẹp, nụ cười trên cái mặt đẹp rạng ngời của gã, đôi mắt Atlantis của gã, cuối cùng chỉ tập trung vào cô bé. Anh trở về để đón em, mi armor, anh đã về.

Beli học được một điều là ngay cả với một tên đốn mạt như Jack Pujols, cô vẫn thành thật.

Nhưng điều này không có nghĩa là Beli hoàn toàn rút lui và lẩn tránh đàn ông. (Bởi vì với Beli, chung tình không có nghĩa là trở thành nữ tu và không thích được đàn ông chú ý.) Ngay cả trong thời kỳ khó khăn này, vẫn có rất nhiều đàn ông sẵn sàng vượt gian khổ khó khăn để được Beli yêu. Các anh vừa điên vừa nghèo đáng tội nghiệp. Gangster muốn chiếm đoạt Beli cách nào cũng được, nhưng mấy cây si đến với Beli trước khi cô gặp Gangster, nếu may mắn lắm thì được thưởng cho một cái ôm hững hờ. Trở lại từ tận cùng quá khứ chúng ta có hai cây si đặc biệt: Lão bán xe Fiat, đầu hói, da trắng, và hay mỉm cười, một lão Mễ Tây Cơ, khéo léo và lịch sự rất mê bóng chày của dân Bắc Mỹ đến độ dám liều mạng nghe đài bị cấm đã phát thanh những buổi chơi banh. Lão tin và baseball một cách điên cuồng như trẻ con, tin rằng trong tương lai người Dominic sẽ đè bẹp đội banh chuyên nghiệp, và tranh đua với những đội như Mantles và Marises của thế giới. Marichal[49] chỉ là bước khởi đầu, lão tiên đoán, của một sự tái chinh phục. Anh điên rồi, Beli nói, trêu chọc lão và cái tính “trẻ con ham chơi” của lão. Và như để chống lại chương trình, Beli có thêm một người tình; anh là sinh viên USAD - một trong những trường đại học của thành phố, anh đã đi học được mười một năm và luôn luôn thiếu chừng năm tín chỉ để tốt nghiệp. Sinh viên thời bấy giờ chẳng là cái thá gì, nhưng trong một xứ sở châu Mỹ Latinh đã bị xô đẩy vào cơn hỗn loạn bởi sự hạ bệ Arbenz, Ném Đá Nixon, đám Du Kích của Sierra Madre, và bởi sự luyện tập không ngừng rất đáng nghi ngờ của Yankee Pig Dogs - châu Mỹ Latin đã trải qua hơn một năm rưỡi trong Thập niên của Du kích - sinh viên thời ấy rất có thớ, được xem như một yếu tố tạo thay đổi, một sợi dây định lượng đột ngột làm rúng động cả một vũ trụ yên bình của Newton. Người sinh viên ấy là Arquimedes. Anh ta cũng nghe radio làn sóng ngắn, nhưng không phải để biết điểm của đội Dodgers; anh mạo hiểm cuộc đời anh vì tin tức phát ra từ Havana, tin của tương lai. Arquimedes là sinh viên, con của một người thợ làm giày và một bà mụ vườn, bị bóc lột và nghéo khó suốt đời. Làm sinh viên không phải chuyện đùa, đối với Trujillo. Johnny Abbes[50] đã lùa tất cả sinh viên học sinh sau cuộc xâm lấn thất bại của người Cuba năm 1959. Không có một ngày nào mà anh không cảm thấy hiểm họa đang chờ đợi. Anh không có địa chỉ cố định, đến nhà Beli thường không báo trước. Archie (tên thường gọi) có một mái tóc rất dày và đẹp, cặp mắt kính kiểu Héctor Lavoe và sự hăng hái của một chuyên viên dinh dưỡng trường phái South Beach. Chỉ trích nặng nề, thậm chí chửi bới quân đội Bắc Mỹ đã âm thầm xâm lăng Cộng hòa Dominic và những người Dominic đã nối giáo cho giặc chịu tùng phục người phương Bắc. Guacanagarí đã nguyền rủa tất cả chúng ta! Những lý thuyết gia có lý tưởng cực đoan mà anh ngưỡng mộ nhất chỉ là vài ba người Đức chưa bao giờ gặp một người da đen nào mà họ thích thì không phải là điều được đề cập đến ở đây.

Cả hai “khứa” này đều được Beli vờn kỹ lưỡng. Beli đến thăm nhà và chỗ tiệm bán xe hơi. Mỗi ngày họ được hưởng đúng phân lượng cố định, tình yêu thanh sạch, không có tình dục. Một lần đi chơi với nhau Beli không tránh được chuyện lão tiệm xe Fiat nài nỉ xin được sờ một cái. Cho anh sờ tí nào, bằng cái mu bàn tay thôi, lão rên rỉ, nhưng những lần như thế Beli đều bảo vệ chỗ yếu nhất của mình bằng cách nhấc bàn tay của lão ra khỏi hiểm địa. Arquimedes, khi bị từ chối, ít ra cũng tỏ ra mình cao thượng hơn. Anh chẳng giận dỗi cằn nhằn, thế thì tôi hoang phí tiền làm cái quái gì chứ? Anh thích giữ vẻ triết lý: làm cách mạng không thể chỉ một ngày là thành công, anh nói vẻ tiếc nuối nhưng vui vẻ ngay trở lại và kể cho Beli nghe anh đã trốn cảnh sát chìm như thế nào.

Ngay cả với một tên đốn mạt như Jack Pujols, cô bé vẫn thành thật. Vâng, nhưng với thời gian, Beli nguôi ngoai và lãng quên. Beli chỉ lãng mạn chứ không ngu đần. Khi Beli bắt đầu bình thường trở lại, tình hình trong nước trở nên bất ổn. Cả nước đang cơn biến loạn. Sau khi cuộc xâm lấn năm 1959 bị thất bại, một nhóm thanh niên âm mưu lật đổ chính quyền bị khám phá và khắp nơi những người trẻ tuổi bị bắt, bị tra tấn và thủ tiêu. Chính trị, Juan phun nước bọt đánh toẹt, nhìn chằm chặp tất cả những bàn ăn trong nhà hàng vắng khách lầm bầm, chính trị. José không nói lời nào, ông ta lặng lẽ chùi cây súng Smitth & Wesson trong phòng riêng ở tầng trên. Anh không biết là anh có thoát chết lần này không, Arquimedes trơ trẽn tìm cách gợi lòng thương hại của Beli để được cho ngủ cùng một lần. Chẳng có gì xâm phạm đến anh đâu, Beli hừ trong mũi, đẩy anh ra không cho ôm. Rốt cuộc Beli nói đúng, anh ta là một trong số rất ít người trải qua cuộc bể dâu mà không bị “chiên dái”. (Archie còn sống sót đến bây giờ, và khi tôi lái xe qua thủ đô này với Pedro, người làm việc với tôi, thỉnh thoảng tôi nhìn thấy châm ngôn của ông ta trên mấy tấm áp phích kêu gọi ủng hộ một đảng độc lập và quá khích. Chủ trương độc nhất của họ là làm cho người dân xứ Cộng hòa Dominic có điện trở lại. Pedro khịt mũi: Cái thằng ăn trộm đó chẳng đi đến đâu cả.

Tháng hai, Lillian phải nghỉ việc, trở về quê để săn sóc người mẹ già đau ốm mà Lillian từng than phiền là bà chẳng bao giờ quan tâm đến cuộc sống của chị. Nhưng số phận của đàn bà luôn phải khổ, Lillian tuyên bố, và thế là chị biến mất và chỉ để lại tấm lịch rẻ tiền, chị hay dùng để đánh dấu ngày đã qua. Một tuần sau, anh em nhà họ Then thuê một người khác vào. Một cô gái mới. Constantina. Chừng hai mươi tuổi, vui vẻ và đáng yêu, một người có thân hình thẳng đuột và bộ mông lép, một “người đàn bà ham vui” (một cách nói trong thời kỳ ấy). Rất nhiều lần Constantina đến chỗ làm vào giờ ăn trưa sau khi tiệc tùng trắng đêm, sặc sụa mùi whiskey và mùi thuốc hút đã lâu. Cô gái nhỏ, em không thể nào tin được những gì chị làm vào tối qua đâu. Tính cô vui vẻ dễ chịu nhưng cũng có thể “rủa một con quạ đến mất màu đen”, và, có lẽ nhận ra một tâm hồn lẻ loi trên thế giới, cô đâm ra yêu mến Beli ngay lập tức. Cô em sinh đôi nhỏ bé của tôi ơi, cô ta gọi Beli. Em xinh đẹp nhất. Em là bằng chứng Chúa là người Dominic.

Constantina là người có thể buộc Beli thổ lộ bài tình ca buồn và lãng mạn Jack Pujols.

Lời khuyên của cô? Quên cái thằng khốn kiếp ấy đi. Tất cả những thằng con dại bước vào nhà hàng đều yêu quý em. Em có thể có tất cả thế giới này nếu em muốn.

Thế giới! Đó là cái mà Beli ao ước với tất cả tâm hồn, nhưng làm thế nào cô có thể mãn nguyện vọng chứ? Cô bé nhìn dòng xe cộ chạy ngang công viên và không biết câu trả lời.

Một ngày, trong lúc bốc đồng của những cô gái trẻ, họ xong việc sớm và, mang tiền lương của mình đến tiệm Tây Ban Nha cuối đường và cả hai cùng mua một cái áo giống nhau.

Bây giờ nhìn em thấy ngon mắt lắm, Constantina nói một cách tán thành.

Thế bây giờ chị định làm gì? Beli hỏi.

Cô ta mỉm nụ cười có hàm răng khấp khểnh. Chị sẽ đi Hollywood để “nhảy đầm”. Chị có một người bạn làm việc trong ấy. Nghe nói đàn ông giàu đứng xếp hàng không làm gì ngoài việc chiêm ngưỡng và yêu mến chị, vâng đúng thế. Cô run rẩy vuốt bàn tay chạy dài theo hông của mình, rồi ngưng trình diễn. Tại sao, thế công chúa học trường tư có muốn tháp tùng chị không?

Beli suy nghĩ một hồi. Nghĩ đến La Inca đang chờ ở nhà, và nỗi đau của trái tim rạn vỡ đang bắt đầu phai mờ.

Vâng. Cho em đi với.

Đó là một Quyết Định Đã Thay Đổi Tất Cả. Hay như là Beli đã thú nhận với Lola trong những ngày cuối đời: Tất cả ước muốn của mẹ là chỉ được khiêu vũ mà thôi. Cái mà mẹ được là cái này, Beli nói, mở rộng vòng tay như muốn ôm trọn nhà thương, con cái, bệnh ung thư, và cả nước Mỹ.

HỘP ĐÊM HOLLYWOOD

El Hollywood là vũ trường đầu tiên Beli đến chơi. Vào thời ấy El Hollywood là chỗ thời trang sang trọng nhất ở Baní, đó là Alexander, Café Atlántico, và Jet Set[51] được gom lại thành một. Ánh đèn, trang trí sang trọng, những bức tranh thêu tuyệt mỹ, và các cô thiếu nữ với kiểu đứng đẹp nhất trông như những đóa hoa Thiên đàng điểu, ban nhạc trên sân khấu trình diễn âm thanh và nhịp điệu của thế giới, đám vũ công chú trọng cách nện gót giày đến độ bạn có thể tưởng là họ đang từ giã tử thần - tất cả đều ở đó. Beli cảm thấy lạc lõng ở đấy, cô không thể gọi rượu, hay ngồi trên ghế cao mà không thể giữ cho đôi giày rẻ tiền của mình bị rơi ra, nhưng một khi điệu nhạc trỗi lên thì không có chuyện gì quan trọng nữa. Một ông kế toán viên đồ sộ đưa tay ra mời và trong vòng hai tiếng đồng hồ kế tiếp Beli quên hết những ngượng ngùng, thán phục, run sợ và cô chỉ khiêu vũ. Chúa tôi, cô ấy thật sự khiêu vũ. Cô khiêu vũ đến độ cà phê rót cho cô tự do và tất cả những người luân phiên khiêu vũ với cô đều kiệt sức. Ngay cả người trưởng ban nhạc, một người dày dạn tóc đã muối tiêu tham dự rất nhiều cuộc tổ chức khiêu vũ suốt từ châu Mỹ Latin và Miami đã hét to và làm mọi người chú ý Beli: Cô bé da đèn này đang bốc cháy. Thật thế, cô đang bốc cháy! Điều cuối cùng đó chính là nụ cười của cô: hãy khắc sâu vào trong ký ức của bạn đi; bạn sẽ không được nhìn thấy nụ cười này thường xuyên. Mọi người đều tưởng lầm Beli là một cô vũ công ba lê người Cuba ở trong một đoàn vũ và không thể nào tưởng tượng được cô cũng là một con bé người Dominic giống như họ. Không thể nào được, không thể như thế, v.v….

Và trong cơn chếch choáng quay cuồng của điệu nhạc paso, giữa những người đẹp trai, và mùi nước hoa của đàn ông, gã xuất hiện. Beli đang ở quầy rượu, chờ Tina trở lại sau cuộc “nghỉ giải lao hút thuốc”. Áo Beli: đã nhàu nát. Mái tóc: vẫn còn đúng nếp. Bàn chân: đau đớn như lần đầu bị bó chân. Gã, ngược lại, đầy vẻ nhàn nhã khoan thai. Đây là gã, thế hệ tương lai kết hợp hai họ León và Cabral: người đã trộm trái tim của bà mẹ đầu tiên trong dòng họ, người đã đẩy Beli và con cái của cô thành những người ly hương. Ăn mặc kiểu Rat Pack với áo khoác màu khói đen với quần trắng, và không một giọt mồ hôi nào trên người, như thể gã ở trong phòng lạnh. Thật đẹp trai tuy hơi có bụng giống như những nhà sản xuất phim ảnh giữa tuổi bốn mươi, và đôi mắt màu xám mí mắt dưới đã bắt đầu mọng mỡ đôi chút. Đôi mắt ấy đã quan sát chẳng sót chuyện gì. Đôi mắt đã theo dõi Beli gần cả giờ đồng hồ, và không phải Beli không nhận biết. Gã có vẻ là một người có thế lực, tất cả mọi người trong hộp đêm này đều chào hỏi gã, và gã chi tiền nhiều đến độ có thể mua chuộc cả Atahualpa.

Có thể nói lần gặp nhau đầu tiên của hai người không mấy êm đẹp. Tôi mua cho em một ly rượu nhé? Gã nói, và khi cô quay hướng khác, em vô lễ quá, gã nắm cánh tay Beli, khá mạnh tay, và nói, Em đi đâu, cô em da màu? Và chỉ cần có thế: một cô Beli khá hung hăng thô lỗ xuất hiện. Trước nhất, cô không thích bị chạm vào người. Không chút nào. Không bao giờ. Thứ hai, cô không phải “cô em da màu” (ngay cả lão bán xe cũng biết điều hơn, gọi Beli là Ấn Độ). Và thứ ba, cô rất nóng tính. Khi cái gã nhà giàu vặn tay Beli, Beli đi từ chỗ không giận hờn cho đến bạo lực không đầy hai phần mười của một giây. Rít lên. Đừng. Sờ. Tôi. Tạt ly rượu, ném cái ly, và cái ví tay vào người gã - nếu như có một đứa bé nào đó ở gần đó chắc Beli cũng sẽ chụp đứa bé mà ném luôn. Sau đó lại cho vào người gã ta luôn một chồng giấy lau và hàng trăm cái ghim ô liu bằng nhựa, và khi các thứ này thôi không quay cuồng trên nền gạch, Beli đã thực hiện một cuộc đánh nhau trên đường phố với hằng chuỗi tấn công vô tiền khoáng hậu. Trong suốt thời gian cơn thịnh nộ mà từ trước đến giờ gã chưa bao giờ gặp, Gangster cúi đầu tránh, chẳng hề di chuyển ngoại trừ khi gạt một cái mâm bay thẳng như chém vào mặt gã. Khi Beli chấm dứt, gã ngẩng đầu lên như là vừa mới chui ra từ trong hang chồn và đặt một ngón tay lên môi. Em hụt mất một chỗ, gã nói nghiêm trang.

Ha.

Chuyện chẳng có gì, chỉ là một cuộc gặp gỡ đơn giản. Trận chiến Beli phải đương đầu với La Inca lúc về nhà khốc liệt hơn nhiều – La Inca chờ Beli tay cầm thắt lưng – và khi Beli bước vào nhà, mệt nhừ sau buổi khiêu vũ, La Inca, cái đèn dầu hỏa chiếu sáng người của bà, giơ cái thắt lưng lên cao trong không khí và đôi mắt sáng như kim cương của Beli dán chặt vào bà. Cái cảnh tượng đầy bản năng man rợ như thời tiền sử giữa mẹ và con gái kiểu này đã xảy ra ở bất cứ quốc gia nào trên toàn thế giới. Đấy, Mẹ đánh đi. Beli nói, nhưng La Inca không thể xuống tay, sức lực như thoát khỏi người bà. Hija, nếu con về nhà trễ như thế này nữa con phải ra khỏi nhà này. Beli trả lời: Đừng có lo, tôi sẽ đi, không muộn lắm đâu. Đêm ấy La Inca không chịu vào ngủ chung giường với Beli. Bà ngủ trên ghế xích đu, cũng không nói chuyện với Beli ngày hôm sau. Beli tự đi làm một mình, nỗi thất vọng như một đám mây hình nấm phủ trùm lên Beli. Không có gì phải thắc mắc: chỉ có bà mẹ của Beli là đáng cho Beli lo lắng mà thôi, nhưng suốt tuần hôm ấy, Beli lại thấy mình cứ băn khoăn về một chuyện ngu ngốc đó là cái tên béo lắm điều, (chữ của Beli) đã phá hỏng đêm vui. Ngày nào Beli cũng kể lại từng chi tiết của cuộc đụng độ cho lão bán xe và Arquimedes nghe, nhưng cứ mỗi lần kể Beli lại thêm thắt vào những chi tiết giận dữ hơn, tuy không thật sự xảy ra nhưng có vẻ có thật trong trí nhớ. Một tên lỗ mãng. Beli nói về gã. Một con thú. Tại sao gã dám sờ vào tôi chứ! Làm như gã là một người ngon lành lắm vậy, cái tên đó không đáng là đàn ông!

Thế gã có đánh em không? Lão bán xe cố gắng giữ bàn tay của Beli trên đùi của gã nhưng thất bại. Có lẽ anh nên làm giống như thế.

Và anh sẽ nhận lãnh cái mà gã đã nhận lãnh. Beli nói.

Arquimedes, đứng trốn trong tủ chứa quần áo lúc Beli đến thăm (đề phòng cảnh sát chìm tràn vào), tuyên bố Gangster là tượng trưng cho giới tiểu tư sản, giọng nói của gã đến tai Beli xuyên qua bao nhiêu lớp vải mà lão bán xe đã mua cho Beli (và Beli đã cất giữ trong nhà của Arquimedes). (Cái này có phải là lông của con chồn hương không? Anh ta hỏi Beli. Lông thỏ, Beli trả lời không mấy vui.)

Đáng lẽ em nên đâm gã, Beli nói với Constantina.

Em gái ơi, chị nghĩ là gã nên đâm em.

Chị nói cái quái gì thế?

Chị chỉ nói là, em nói về gã nhiều quá.

Không, Beli nói nóng nảy. Không phải như chị nghĩ đâu.

Vậy thì đừng nói về gã nữa. Tina cúi xuống nhìn đồng hồ đeo tay tưởng tượng. Năm giây. Thật là kỷ lục.

Beli cố gắng để không nhắc đến gã nhưng không hiệu quả. Cánh tay Beli chỗ bị hắn nắm lấy, thỉnh thoảng nhức nhối không đúng lúc hay đúng chỗ và Beli có thể cảm thấy đôi mắt rụt rè của gã đang theo dõi Beli khắp nơi.

Thứ sáu sau đó là một ngày trọng đại; một nhánh của Đảng Dominic ở địa phương tổ chức buổi họp và cả nhà hàng làm việc cật lực từ sáng đến tối. Beli, người thích công việc rộn ràng, đã biểu lộ tài nghệ và sự siêng năng. Ngay cả José cũng rời văn phòng xuống bếp để giúp nấu ăn. José thường cho người trưởng chi nhánh một chai rượu. Ông ta bảo đó là rượu Rum của người Trung Hoa; thật ra đó chỉ là chai Johnnie Walker mà ông đã tháo bỏ nhãn hiệu. Những người cao cấp có vẻ rất thích món hủ tiếu xào, còn thuộc hạ của họ chọc vào những sợi hủ tiếu một cách khổ sở và cứ hỏi đi hỏi lại là có món cơm đậu không, nhưng dĩ nhiên là không có. Buổi họp rất thành công và bạn sẽ không bao giờ đoán được có một cuộc chiến tranh bẩn thỉu đang xảy ra. Khi tên say cuối cùng lê lết bước chân đi ra và được đưa vào taxi, Beli, không cảm thấy mệt chút nào, hỏi Tina: Mình trở lại chỗ ấy được không?

Chỗ nào?

El Hollywood.

Nhưng mình phải thay quần áo đã.

Đừng lo, em đã mang quần áo sẵn.

Và nhoáng một cái, Beli đã đứng ở trước bàn của gã.

Một trong những người ngồi chung bàn với gã nói, Ê, Dionisio, có phải đó là con nhỏ ông cho tiền, hồi tuần trước?

Gã gật đầu uể oải.

Bạn của gã nhìn Beli từ trên xuống dưới. Tôi mong, giùm cho cô, là cô không trở lại để phục thù. Tôi không nghĩ là cô sẽ được sống sót.

Em còn chờ gì nữa, gã hỏi. Tiếng chuông bắt đầu?

Khiêu vũ với em đi. Bây giờ đến phiên Beli nắm lấy gã và kéo vào sàn khiêu vũ.

Gã có thể là một khối thịt dày bọc trong lớp áo khoác tuxedo, nhưng gã uyển chuyển như phép lạ. Em đến đây cốt ý tìm anh, phải không?

Vâng, Beli trả lời, và chỉ lúc ấy Beli mới thật sự biết.

Anh rất mừng là em không nói láo. Anh không thích những người nói láo. Gã đặt ngón tay dưới cằm Beli. Em tên gì?

Beli nghiêng đầu tránh. Hypatía Belicia Cabral.

Không, gã nói bằng vẻ nghiêm trọng của một tên ma cô theo đúng truyền thống. Tên em là Mỹ nhân.

GANGSTER MỌI NGƯỜI TRUY LÙNG

Beli biết Gangster nhiều đến mức độ nào chúng ta sẽ không bao giờ biết. Beli bảo rằng gã chỉ bảo gã là người làm ăn, thương gia. Dĩ nhiên là tôi tin anh ấy. Làm sao tôi biết đó không phải là sự thật chứ?

Chắc chắn gã là thương gia, nhưng cũng là tay sai của Trujillo, và không phải hạng tay sai tầm thường. Đừng hiểu lầm: ông ta không phải là ringwraith, nhưng cũng chẳng phải là quái vật.

Một phần vì Beli kín tiếng về chuyện này và những người khác không mạnh dạn khi nói về chế độ, tiểu sử về Gangster chỉ là những mảnh vụn không trọn vẹn; tôi sẽ kể cho bạn nghe những gì tôi khám phá ra và phần còn lại chúng ta sẽ phải chờ cho đến ngày những trang sách bỏ trống lên tiếng nói.

Gangster được sinh ra ở Samaná vào những năm đầu của thập niên hai mươi, con trai thứ tư của người bán sữa, hư đốn khóc nhè, bụng ỏng, không ai nghĩ là gã sẽ trở nên cái gì có giá trị. Bố mẹ gã tán đồng nhận định này bằng cách đuổi gã ra khỏi nhà khi gã mười bảy tuổi. Nhưng người ta thường đánh giá quá thấp cái hứa hẹn của một đời đói khổ. Thèm khát quyền lực, và nhục nhã có thể rèn luyện và hun đúc tính chất của một chàng thanh niên. Đến năm Gangster được mười hai tuổi, thằng bé gầy gò, không có gì đặc biệt kia trở nên tháo vát, hiểu biết, và can đảm vượt qua khỏi lứa tuổi của gã. Gã kể rằng Tên Trộm Gia Súc Thất Bại đã thu phục gã, ra lệnh cho Mật vụ phải quan tâm đến gã, và trước khi bạn có thể nói SIM-salabím chú bé của chúng ta đã xâm nhập sâu vào công đoàn và điểm chỉ vô số người. Năm mười bốn tuổi gã giết tên “cộng sản” đầu tiên, làm ơn cho tên khốn khiếp Felix Bernardino[52], và có lẽ cuộc ám sát này quá đẹp mắt, rất trọn vẹn, phân nửa cánh tả ở Baní ngay lập tức bỏ rơi Cộng hòa Dominic đến ở Nueva York nơi tương đối khá an toàn. Với số tiền nhận được gã mua cho mình một bộ âu phục mới và bốn đôi giày.

Từ khi ấy, bầu trời là giới hạn cho nhân vật trẻ tuổi này. Trong suốt mười năm sau đó gã đi và về Cuba thường xuyên, tham gia làm giấy tờ giả, trộm cắp, tống tiền và tẩu tán tiền bạc không hợp pháp, tất cả chỉ để phục vụ Vinh Quang Vĩnh Viễn của Trujillo. Còn có cả tin đồn, tuy không có chứng cớ cụ thể, Gangster là người đã nện búa giết Mauricio Báez ở Havana năm 1950. Ai có thể biết chuyện này chứ? Chuyện này rất có thể xảy ra; vào lúc ấy gã đã bắt được những mối liên lạc rất quan trọng trong thế giới chìm của Havana và rõ ràng không gớm tay khi giết các tên khốn nạn. Chứng cớ cụ thể, tuy thế, rất hiếm hoi. Không thể chối cãi rằng gã là người được Johnny Abbes và Porfirio Rubirosa yêu mến. Gã có một giấy thông hành đặc biệt do dinh Tổng thống cấp, và mang cấp Thiếu tá trong một chi nhánh nào đó của mật vụ.

Gangster trở nên rất có tài, đối với nhiều người, về mặt phản bội nhưng cái lĩnh vực mà gã thật sự có tài vượt qua mọi người, phá kỷ lục huy chương vàng, là về mặt buôn bán xác thịt. Ngày ấy, cũng như bây giờ, đĩ điếm với Santo Domingo cũng như là sôcôla với Thụy Sĩ. Và có cái gì đó trong việc trói, bán và làm nhục đàn bà đã phát triển tính chất tuyệt diệu nhất của Gangster; gã có một bản năng thiên phú về việc này, một tài năng – gã là một con đỉa chuyên món bám đít đĩ. Năm hai mươi hai tuổi, gã làm chủ các nhà điếm ở thủ đô, có nhà và xe ở ba quốc gia. Không bao giờ keo kiệt với Jefe về bất cứ điều gì, tiền bạc, lời ngợi khen, hay một cô điếm ngon lành mới đến từ Colombia, rất trung thành với chế độ đến nỗi gã giết một người đàn ông ở quán rượu chỉ vì ông ta phát âm sai tên bà mẹ của Jefe. Đây là một người đàn ông, El Jefe nghe nói là đã khen gã, có tài.

Sự trung thành của Gangster được tưởng thưởng xứng đáng. Cỡ tuổi giữa bốn mươi, Gangster không chỉ là một nhân viên được trả giá cao mà còn trở thành một người có thế lực – trong ảnh, gã xuất hiện cùng với ba ông trùm của chế độ: Johnny Abbes, Joaquín Balaguer và Felix Bernardino – mặc dù không có tấm hình nào gã chụp chung với El Jefe, nhưng không ai nghi ngờ gì về chuyện gã cùng chia nhau một ổ bánh mì và nói chuyện đùa chơi với ông ta. Bởi vì chính Con Mắt Thần đã mang lại Gangster quyền hành hơn trong một số lĩnh vực chỉ riêng gia đình Trujillo hoạt động trên địa phận Venezuela và Cuba, và dưới quyền kiểm soát gắt gao của gã, cái gọi là “hành nghề vì tiền” và tỉ lệ chị em ta người Dominic tăng gấp ba lần. Năm bốn mươi tuổi, là lúc Gangster phát thời nhất; gã đi du lịch hết chiều dài của châu Mỹ, từ Rosario đến Nueva York, cái kiểu một ông bố ma cô nuôi đĩ, ở khách sạn sang nhất, ngủ với gái khêu gợi nhất (không bao giờ đánh mất cái khẩu vị người phương nam thích con gái Cuba lai Tây Ban Nha,) ăn ở nhà hàng bốn sao, họp mặt với những tên phạm pháp lừng danh trên toàn thế giới.

Biết lợi dụng thời cơ không bao giờ chán, đến bất cứ chỗ nào gã cũng ký giao kèo làm ăn. Những cái cặp chứa đầy tiền đôla được gã mang theo đi và về thủ đô. Tuy nhiên cuộc đời không phải lúc nào cũng suôn sẻ. Chuyện bạo động, đánh đập và đâm chém thường khi xảy ra. Gã cũng suýt chết mấy lần vì những cuộc cướp xe, và sau những cuộc bắn nhau, sau những lần bị xe chạy ngang bắn tưới bắn vãi, gã luôn luôn chải đầu, sửa cà vạt, phủi quần áo, thái độ vui vẻ. Gã thật sự là một người có máu Gangster, khắc sâu vào đến tận xương tủy, sống một cuộc sống mà những bài hát “ráp” giả tạo chỉ có thể nhái theo vần điệu của nó.

Cũng trong thời gian này, chuyện hắn ngoại tình lâu năm với Cuba cũng được chính thức hóa. Gangster có thể đã nuôi dưỡng tình yêu với Venezuela và các cô gái chân dài da đen lai trắng, mê tít các cô cao và đẹp kiêu kỳ của Argentina, thèm thuồng những cô gái tóc nâu không gì có thể so sánh được của Mexico, nhưng chỉ có Cuba là khắc sâu vào trái tim gã, làm cho gã có cảm tưởng như là gia đình. Nếu tôi nói mỗi năm gã sống sáu tháng ở Havana đó cũng là nói ít đi, và để làm vinh dự cái niềm yêu thích đặc biệt này, mật vụ đã đặt cho gã biệt hiệu là MAX GÓMEZ. Gã đi du lịch đến Havana nhiều đến độ có thể nói chuyện xảy ra sau đây là điều tất nhiên, chứ không thể nói là chuyện tình cờ không may. Vào đêm giao thừa năm 1958, đêm mà Fulgencio Batista bị bỏ vào bao mang ra khỏi Havana và toàn thể châu Mỹ Latinh bị thay đổi, Gangster thật sự đang dự tiệc với Johnny Abbes ở Havana, mút whiskey từ rún của một ả điếm non dưới tuổi vị thành niên, khi du kích đến Santa Clara. May nhờ có một tên điểm chỉ viên đến kịp thời và cứu được cả bọn. Các ông nên rời khỏi chỗ này ngay lập tức hoặc là các ông sẽ bị treo bằng hai hòn dái của các ông! Đây là một trong những lỗi lầm to lớn nhất của lịch sử tình báo Dominic, Johnny Abbes suýt nữa đã không thoát khỏi Havana trong đêm giao thừa ấy. Đám người Dominic này, thật sự chạy tóe khói lên chuyến máy bay cuối cùng, mặt của Gangster bị ép sát vào cửa kính, không bao giờ trở lại.

Khi Beli gặp Gangster, cái chuyến bay nửa đêm đầy nhục nhã ấy vẫn còn ám ảnh gã. Ngoài việc ràng buộc về mặt tài chính, Cuba là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến uy thế của gã – đến bản chất đàn ông của gã – và gã vẫn không thể chấp nhận được một sự thật là quốc gia này đã sụp đổ chỉ vì một đám sinh viên học sinh vô tổ chức nổi giận rồi nổi loạn. Có ngày gã vui hơn bình thường, nhưng bất cứ lúc nào khi gã nghe tin tức mới nhất về hoạt động của cách mạng là gã rứt tóc và tấn công bức tường gần gã nhất. Không có một ngày nào trôi qua mà gã không thốt lời chống đối Batista (Đồ bò mộng! Đồ nông dân!) hay Castro (Tên Cộng sản!) hay trùm CIA Allen Dulles (Thằng lại cái!), người đã thất bại không ngăn cản được lời góp ý sai lầm của Batista nên Fidel được ân xá trong ngày Lễ Tạ Ơn Đức Mẹ và những anh Macao theo chủ nghĩa quốc gia lại được thêm một ngày chiến đấu. Nếu Dulles có mặt ở đây ngay trước mặt anh, anh sẽ bắn nó, gã thề như vậy với Beli, và sau đó anh bắn chết mẹ nó luôn.

Cuộc đời, dường như, đã tặng cho Gangster một cú đấm thật đau đớn tàn bạo và gã không biết phải đối đáp cách nào. Tương lai đầy u ám. Gã cảm nhận được sự sinh tử của chính mình, và của Trujillo, đã gần kề trong sự sụp đổ của Cuba. Điều này có thể giải thích được vì sao, khi gã gặp Beli, gã vồ vập Beli ngay lập tức. Tôi muốn nói là, có tên đàn ông trung niên nào mà không muốn cảm thấy trẻ lại nhờ cái “húm” của gái tơ. Và nếu điều Beli thường khoe với con gái của mình là sự thật, Beli có cái húm ngon lành nhất trong đám phụ nữ chung quanh. Chỉ riêng cái vòng eo hẹp sexy của Beli cũng có thể mang đến cả ngàn yolas[53]. Trong khi đám đàn ông thượng lưu ngần ngại không đến với Beli, Gangster, là một người đàn ông lịch lãm, đã từng làm tình với nhiều cô gái da đen, nhiều đến không thể đếm hết, chẳng quan tâm về màu da. Cái mà gã muốn là được bú cặp vú to tướng của Beli, đéo cái “húm” của cô nàng cho đến khi nó trở thành cái vũng chứa chất nhầy như nước cốt xoài. Gã chiều chuộng Beli bất kể nghĩa lý, như để tìm quên Cuba và sự thất bại của gã. Như các viejos (ông già) đã nói clavo saca clavo, dùng cái này thay thế cho cái kia, và chỉ có một cô gái trẻ như Beli mới có thể tẩy rửa sự sụp đổ của Cuba trong đầu gã ta.

Đầu tiên Beli cũng khá dè dặt với Gangster. Người tình lý tưởng của Beli trước đây là Jack Pujols, một gã thiếu niên trẻ và đẹp trai. Còn đây là một gã Caliban trung niên, tóc nhuộm, long xồm xoàm quăn tít trên lưng và trên vai. Trông gã giống một anh trọng tài canh giữ vùng cấm địa hơn là một người được sinh ra để mang tương lai sáng lạn đến cho Beli. Nhưng chúng ta không nên đánh giá thấp những gì sự kiên trì có thể đạt được bởi vì rất nhiều khi “chì” chẳng bằng “lì” – nhất là khi sự kiên trì được trợ giúp bằng tơ lụa quý giá và chiều chuộng ưu đãi. Gangster quyến rũ Beli bằng phương pháp bất cứ tên da đen trung niên nào cũng biết: đẽo mòn dần sự phòng thủ của Beli với một vẻ bình tĩnh tự tin, và một thái độ tự nhiên lịch lãm. Rải rắc trên đầu Beli hoa nhiều đến độ có thể kết thành vòng Azua, chất chồng hoa hồng ở chỗ làm và ở nhà của Beli. (Lãng mạn quá, Tina thở dài. Tồi quá, tục quá, La Inca than thở.) Gã đưa Beli đi ăn ở những nhà hàng sang trọng nhất thủ đô, đưa Beli đến những hộp đêm chưa bao giờ cho phép người da đen vào trừ khi anh ta là nhạc sĩ (ông ta có thế lực đến ngần ấy – phá vỡ cái thành kiến chống người da đen), ở những chỗ như Hamaca, Tropicalia (tuy thế, Chúa ơi, vẫn không thể vào Câu Lạc Bộ Quốc Gia, nơi mà ngay cả gã cũng không có đủ thế lực). Gã hết lời ca tụng Beli với những cô gái cao cấp nhất (nghe đồn là gã đã trả tiền cho một vài trường Cao học ở Cyrano để dụ họ đến). Đưa Beli đi xem kịch, phim, khiêu vũ, mua quần áo cho Beli và nữ trang (đồ ăn trộm) đầy tủ, giới thiệu Beli với những người danh tiếng, và có lần giới thiệu với cả Ramfís Trujillo – nói cách khác, gã mang Beli ra trình làng với thế giới chó má này ( dẫu sao đây cũng là một thế giới ban đầu và trong giới hạn của Cộng hòa Dominic), và bạn sẽ ngạc nhiên khi thấy một cô gái bướng bỉnh ngoan cố như Beli, người khăng khăng ôm lấy cái lý tưởng về tình yêu cũng phải nhìn sâu vào trái tim của mình mà thay đổi ý kiến, chỉ riêng với Gangster thôi.

Gã là một người phức tạp (có người cho rằng gã rất khôi hài), một người vui vẻ dễ chịu (có người cho rằng đáng bị chế nhạo) đối xử rất dịu dàng và rất quý trọng Beli, ở dưới gã (cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng) Beli học hỏi nhiều điều, sự giáo dục bắt đầu từ lúc làm việc nhà hàng, và hoàn tất với sự chỉ dạy của gã. Gã là một người rất giỏi về cư xử giao tế, thích đi chơi đi ăn ngoài, thích được gặp gỡ mọi người, và như thế rất hợp với nguyện vọng của Beli. Tuy thế nội tâm của gã bị xung đột với những điều hắn làm trong quá khứ. Một mặt gã hãnh diện với những thành công của mình. Anh tự than tự lập, gã bảo Beli, vất vả lắm mới được nên người như hôm nay. Anh có xe, có nhà, có điện, quần áo, prendas, nhưng khi anh còn bé, anh không có được một đôi giày, dù chỉ một đôi thôi! Anh không có gia đình. Anh là trẻ mồ côi. Em có hiểu không?

Beli, cũng là đứa trẻ mồ côi, hiểu điều này thâm thúy hơn ai cả.

Mặt khác, gã bị dằn vặt vì tội ác của mình. Khi gã uống nhiều rượu quá, chuyện này xảy ra rất thường xuyên, gã có thể thổ lộ những chuyện như thế, nếu em biết những chuyện tồi bại của anh đã làm, em sẽ không ở đây với anh. Có nhiều đêm Beli tỉnh giấc thấy gã đang khóc. Tôi không cố ý làm chuyện đó! Tôi không cố ý!

Những lúc ấy Beli ôm đầu gã vào lòng, lau nước mắt cho gã, và chợt nhận ra mình thật sự yêu Gangster.

Beli biết yêu! Lần thứ nhì! Nhưng không giống những chuyện đã xảy ra với Pujols, đây thật sự là một giao ước quan trọng, một tình yêu hoàn toàn tự nhiên không đánh bóng, một mơ ước tối cao tối thượng đã ảnh hưởng đám con của Beli suốt đời. Thử nghĩ, suốt đời Beli đã mơ ước, đói khát, có một người mình yêu và được yêu trở lại. Không được yêu thương thời tuổi thơ lưu lạc, những năm tiếp theo lòng khao khát tình yêu của Beli tăng gấp đôi rồi lại tăng thêm gấp đôi, cứ như là thanh kiếm katana được trui rèn mãi đến độ nó trở nên bén hơn sự thật. Với Gangster, Beli tìm thấy cái mình mơ ước. Có ai ngạc nhiên là trong bốn tháng cuối cùng, tình yêu của hai người, cơn sóng yêu thương của họ lai láng dạt dào đến thế? Cũng như dự đoán, Beli, cô con gái của định mệnh, yêu nhiều nhất, say đắm nhất, điên cuồng nhất.

Còn Gangster, thường gã rất mau chán, nhất là trong cuộc tình mà đối tượng ca tụng tôn thờ hắn quá mức. Nhưng Gangster, bị cơn bão lịch sử kềm tỏa, nhận thấy là gã đã đáp lại tình yêu của Beli. Gã viết chi phiếu những món tiền rất to mà gã không bao giờ có hy vọng được thấy lại số tiền này. Gã hứa với Beli sau khi hết vấn đề với Cộng sản gã sẽ đưa cô đến Miami và Havana. Anh sẽ mua cho em một căn nhà ở hai chỗ để em biết là anh yêu em đến dường nào!

Một căn nhà? Beli thì thào. Tóc Beli như dựng đứng. Anh đừng có nói láo với em!

Anh không nói láo. Em muốn nhà có mấy phòng?

Mười. Beli nói không chắc chắn.

Mười thì chẳng thấm vào đâu. Hai chục phòng nhá!

Với những ý nghĩ gã nhồi vào đầu Beli, đáng lý ra gã nên bị bắt vào tù. Bạn tin lời tôi đi, La Inca đã từng nghĩ đến việc này. Gã là một tên hèn hạ lợi dụng. Một tên ăn trộm sự ngây thơ! La Inca có lý do vững chắc để bảo rằng bà nói rất đúng; Gangster chỉ là một anh ma cô già kiêu ngạo lợi dụng sự ngây thơ của Beli. Nhưng nếu bạn nhìn ở một khía cạnh rộng lượng hơn bạn có thể lý luận rằng Gangster thật sự cưng chiều Beli, và sự chiều chuộng là món quà quý giá nhất mà chưa có người nào cho Beli. Cái cảm giác ấy quá tuyệt vời, nó làm rúng động đến tận xương tủy của cô. (Lần đầu tiên trong đời tôi thật sự có cảm giác vinh hạnh về màu da của tôi.) Gã làm Beli cảm thấy mình xinh đẹp, được thèm muốn, và an toàn. Chưa có ai mang đến cho Beli cảm giác này. Những đêm ngủ với nhau, gã vuốt ve thân hình trần truồng của Beli, như thể Narcissus vuốt ve cái hồ gương của mình, thì thầm, Em đẹp quá, đẹp quá, và cứ lặp đi lặp lại mãi. (Gã chẳng quan tâm đến vết sẹo bị bỏng của Beli ở sau lưng: Nó giống như một bức tranh của cơn bão xoáy và em, cơn bão bạo dạn buổi sáng của tôi.) Con dê già ham hố này có thể làm tình với Beli từ lúc mặt trời mọc cho đến lúc mặt trời lặn, và chính gã đã dạy Beli biết tất cả những điều cần biết về thân thể của mình, cơn thống khoái tuyệt đỉnh, nhịp điệu của riêng mình. Người đã nói: Em phải bạo dạn hơn. Vì những điều nói trên gã phải được trân trọng, không cần biết chuyện gì sẽ đến khi cuộc tình tàn.

Đó là một cuộc tình lần đầu cũng là lần cuối đã thiêu hủy tiếng tăm của Beli ở Santa Domingo. Không ai ở Baní biết chắc Gangster là ai, và gã đã làm những việc gì (gã im thin thít về những chuyện như thế này), nhưng gã là một người đàn ông, thế là đã đủ. Trong đầu óc hàng xóm của Beli, con bé da đen hay khoe khoang ấy đã tìm được bến đỗ của cuộc đời trụy lạc. Những người già cả đã bảo với tôi là trong những tháng cuối cùng ở xứ Cộng hòa Dominic, Beli đã sống ở các khách sạn rẻ tiền nhiều hơn là ở trong trường học – nói quá lời, tôi chắc thế, nhưng đó cũng là một dấu hiệu danh tiếng của Beli đã xuống thấp đến mức độ nào, theo dư luận. Beli cũng chẳng tự giúp ích gì cho mình. Cô ta thật sự là một người thắng cuộc vụng về: bây giờ Beli đã thuộc về giai cấp được ưu thế, Beli đỏng đảnh đi vòng quanh xóm, phô trương vẻ khinh thị tất cả mọi người và mọi vật nếu họ không liên hệ với Gangster.

Chê khu phố mình ở là “hạ cấp” và những người hàng xóm là “thô lỗ”, “bẩn thỉu”, Beli khoe khoang mình sắp sửa đi Miami và sẽ không còn phải chịu đựng cái quốc gia tồi tàn không xứng đáng này nữa. Beli cũng không giữ chút xíu kính trọng nào ở nhà. Đi chơi suốt đêm và uốn tóc bất cứ lúc nào cô muốn. La Inca không còn biết phải làm gì với beli. Hàng xóm khuyên bà nên đánh Beli cho đến khi cô trở thành một đống máu bầm. (Bà có lẽ phải giết nó đi, họ nói một cách tội nghiệp), nhưng La Inca không thể giải thích cho họ biết là hình ảnh một con bé bị cháy bỏng, bị nhốt trong chuồng gà ngày xưa khi bà tìm thấy nó đã ảnh hưởng đến bà và hằn sâu vào tâm khảm bà như thế nào; đã làm thay đổi mọi tình cảm trong bà đến độ bà không còn sức mạnh để đánh đòn con bé này nữa. Tuy thế, bà không bao giờ ngưng tìm cách giải thích và khuyên ngăn Beli.

Thế còn đại học thì sao?

Con không muốn đi học đại học.

Vậy con sẽ làm gì? Làm người yêu của Gangster suốt đời? Cha mẹ con, xin Chúa giúp cho linh hồn họ được yên nghỉ, luôn muốn cuộc đời con tốt đẹp hơn.

Con đã nói với mẹ là đừng có nói với con về những người đó nữa. Mẹ là người mẹ duy nhất của con.

Vậy mà nhìn xem cái cách con đối xử với mẹ như thế nào. Nhìn xem có tốt không? Có thể mọi người nói rất đúng. La Inca tuyệt vọng. Có lẽ con bị fukú.

Ngay cả mấy ông chủ tiệm người Tàu cũng phải lên tiếng với sự thay đổi thái độ của Beli. Chúng tôi phải cho cháu nghỉ việc. Juan nói.

Cháu không hiểu các bác muốn nói gì.

Ông ta liếm môi và cố nói. Chúng tôi phải đuổi cháu.

José nói. Cháu bị đuổi việc. Làm ơn để cái tạp dề lên bàn.

Gangster nghe chuyện này. Ngày hôm sau một vài tên thuộc hạ của gã đến thăm hai anh em nhà họ Then, và bạn có biết, Beli được đi làm trở lại ngay lập tức không? Tuy thế tình cảm của họ không còn như xưa. Họ không nói chuyện với cô, không kể chuyện hồi họ còn trẻ ở Trung Quốc và người Philippine nữa. Sau vài ngày bị bỏ mặc không ai nói tới, Beli biết ý và không đi làm nữa.

Rồi bây giờ con không có việc làm nữa, La Inca lôi việc này ra nói như muốn giúp.

Con không cần phải đi làm. Anh ấy sẽ mau cho con một căn nhà.

Gã còn chưa đưa con đến thăm nhà của gã mà đã dám hứa sẽ mua nhà cho con? Và con tin gã? Ôi, con ơi là con.

Vâng thưa các bác các ngài: Bali tin gã lắm.

Nói cho cùng, Beli đang yêu! Thế giới đang bắt đầu tan rã – Santo Domingo đang ở giữa cuộc biến loạn dữ dội, vây cánh của Trujillo đang lung lay, cảnh sát ngăn chận mọi ngõ ngách – ngay cả đám học trò Beli đi học chung, những đứa thông minh, học giỏi, và đàng hoàng nhất, cũng bị các nhà Khủng Bố bắt hết. Một cô học trò ở El Redentor kể với Beli là thằng em của Jack Pujols bị bắt lúc đang tổ chức lật đổ El Jefe và thế lực của ông Đại Tá không đủ mạnh để cứu thằng con trai của mình; thằng bé bị tra tấn bằng cách cho điện giật đến độ lồi một mắt. Beli không muốn nghe chuyện này. Nói cho cùng, Beli đang yêu! Đang yêu! Beli vật vờ lãng đãng suốt ngày như một người đàn bà bị chấn thương vào đầu. Beli không có số điện thoại nhất định của Gangster, cả địa chỉ cũng không (dấu hiệu không lành thứ nhất, nghe nhé các cô các bà) và gã có thói quen biến mất liên tiếp nhiều ngày không báo trước (dấu hiệu không tốt thứ hai), và bây giờ cuộc chiến tranh của Trujillo chống lại cả thế giới đang đến thời kỳ cay đắng nhất (bây giờ Beli đã hoàn toàn thuộc về gã), số ngày gã biến mất kéo dài thành nhiều tuần, và khi gã xuất hiện trở lại sau “chuyện làm ăn”, sặc sụa mùi thuốc lá cùng với những cơn sợ hãi tột độ của ngày xưa, chỉ muốn làm tình, rồi nhậu whiskey, và tự lầm bầm chuyện gì không rõ ở bên cửa sổ của khách sạn. Tóc gã, Beli để ý, bắt đầu bạc đi nhiều.

Beli chẳng để yên chuyện gã tự nhiên biến mất nhiều lần. Điều này làm Beli mất mặt với La Inca và hàng xóm, những người luôn ngọt ngào hỏi Beli, Moses vị anh hùng cứu tinh của cô đâu rồi? Beli bênh gã trước những lời chỉ trích, dĩ nhiên, không ai có được một người ủng hộ mình cật lực như thế, nhưng Beli trách móc gã hết lời khi gã trở về, cau mặt giận hờn khi gã xuất hiện với bó hoa, bắt gã phải đưa mình đến nhà hàng mắc tiền nhất, cằn nhằn gã suốt ngày về việc không chịu đưa Beli ra khỏi xóm của cô, hỏi gã đã làm cái trò quái đản gì trong những ngày vắng mặt vừa qua; nói về đám cưới mà Beli đọc trong tờ báo Listín, và chỉ để cho bạn thấy là sự nghi ngờ của La Inca thì không hoàn toàn lãng phí: Beli muốn biết là bao giờ thì gã sẽ mang cô về nhà của gã. Cưng ơi, cô gái điếm xinh đẹp của anh, xin đừng quấy rầy anh mãi thế! Chúng ta đang ở trong chiến tranh! Gã đứng chồm lên phía trên người Beli theo kiểu đàn ông đánh vợ, tay vẫy cây súng lục.  

Trong một trong những lần vắng mặt rất lâu của Gangster, Beli, buồn chán và tuyệt vọng muốn trốn tránh vẻ thích thú của những người hàng xóm khi họ thấy Beli khốn khổ, đã tự đáp chuyến xe lửa Blue Ball Express lần cuối cùng – nói khác đi, Beli đang thăm dò tung tích người yêu cũ. Ngoài mặt, Beli có vẻ như muốn đoạn tuyệt một cách danh chính ngôn thuận, nhưng tôi nghĩ Beli chỉ buồn và muốn được đàn ông chiếu cố đến mình. Điều này chẳng hề gì. Nhưng Beli lại mắc một lỗi lầm muôn thuở là đã kể cho những anh đàn ông Dominic này nghe về người yêu mới của mình và mình được hạnh phúc đến mức nào. Các bà các cô nghe nhé: Đừng bao giờ làm như thế. Điều này cũng tương đương với việc chứng tỏ mức độ khôn ngoan của bạn khi bạn khai thật với thẩm phán, người sắp sửa tuyên án cho bạn vào tù, là ngày xưa bạn đã dung ngón tay để “đéo” mẹ của ông ta. Lão chủ tiệm bán xe hơi, luôn luôn hiền lành dịu dàng và rất lịch thiệp, đã nổi cáu, ném chai whiskey vào người Beli, hét toáng lên, Tại sao tôi lại phải vui mừng cho con khỉ thối tha! Cả hai đang ở trong căn nhà của ông ta ở Malecón – ít ra là lão còn mang em về nhà, về sau Constantina chêm vào – và nếu như lão là một người khéo sử dụng tay phải Beli có thể đã bị dập đầu bể óc, hay bị hãm hiếp và giết chết rồi. Nhưng cái ném chai của anh ta chỉ làm Beli bị trầy trụa đôi chút và sau đó là đến phiên Beli đáp lại. Beli hạ gục lão ta bằng bốn mảnh chai ghim vào đầu, cũng bằng cái chai lão đã ném Beli. Năm phút sau, thở hổn hển và đi chân không trong một chiếc taxi, Beli bị Mật Vụ chận lại, nghi ngờ vì họ thấy Beli chạy đi và chỉ khi họ điều tra Beli mới nhận ra là mình vẫn còn cầm cái chai và ở một góc vẫn còn dính tóc và máu, sợi tóc thẳng và màu vàng của lão chủ tiệm bán xe.

(Sau khi họ nghe chuyện đã xảy ra như thế nào, họ thả tôi ra.)

Arquimedes đáng được khen ngợi, anh tha lỗi cho Beli một cách cao thượng hơn. (Có lẽ tại vì Beli đã kể cho anh nghe trước và anh chưa đến độ nổi giận.) Sau khi Beli thú nhận chuyện yêu đương của mình, Beli nghe có “tiếng động khe khẽ” trong tủ chứa quần áo nơi anh ta đang trốn và không có tiếng gì khác. Sau năm phút im lặng Beli nói thì thầm, em về nhé. (Từ đó về sau Beli không bao giờ gặp lại anh ta, chỉ nhìn thấy trên tivi, đang thuyết giảng, và nhiều năm sau Beli vẫn tự hỏi không biết anh ta có còn nghĩ đến mình, như thỉnh thoảng Beli vẫn nghĩ về anh ta.)

Mấy hôm rày em làm gì? Gangster hỏi Beli khi gã lại xuất hiện.

Chẳng làm gì cả, Beli nói, quàng tay lên cổ gã, em hoàn toàn chẳng làm gì cả.

Một tháng trước khi mọi chuyện vỡ lở, Gangster đưa Beli đi nghỉ mát ở Samaná nơi quá khứ vẫn còn ám ảnh gã. Đây là chuyến đi chơi xa đầu tiên của hai người, một món quà để làm lành tội vắng mặt quá lâu, lời hứa hẹn cho những chuyến du lịch ở ngoại quốc. Đối với những người thành phố chưa bao giờ rời 27 de Febrero hay những người cho rằng Gualey là Trung Tâm Vũ Trụ: Samaná là một niềm hãnh diện. Một trong những tác giả của quyển Kinh thánh King James đã du lịch đến Caribe. Tôi thường nghĩ phải có một chỗ nào đó giống như Samaná trong trí tưởng tượng của ông ấy khi ông ấy ngồi xuống viết chương Vườn Điạ đàng. Bởi vì Samaná chính là vườn Địa đàng, một nơi biển, đất và màu xanh đã hòa lẫn vào nhau, hun đúc thành người dân bướng bỉnh mà không có một mảng văn chương nào có thể ca tụng cho hết lời. Gangster có vẻ rất vui vẻ, cuộc chiến tranh với bè lũ chống chính quyền đang xuôi chèo mát mái. (Chúng ta đuổi họ chạy hết, gã khoác lác. Không mấy lâu, mọi việc sẽ êm xuôi.)

Đối với Beli, chuyến đi này là thời gian tốt đẹp nhất Beli sống ở Cộng hòa Dominic. Beli sẽ không bao giờ nghe cái tên Samaná mà không hồi tưởng đến thời kỳ tuyệt vời nhất trong thời xuân xanh của mình, thời kỳ hoàn hảo nhất của Beli, khi Beli vẫn còn trẻ trung và xinh đẹp. Samaná mãi mãi đánh thức ký ức những lần ân ái, cái cằm nhàm chán của Gangster cọ vào cổ Beli, lời biển Địa Trung Hải tán tỉnh lãng mạn, bãi biển thiên nhiên tuyệt đẹp không có khách sạn, sự bình an Beli cảm nhận, và những lời hứa hẹn.

Có ba tấm ảnh từ chuyến đi ấy, và tấm nào Beli cũng cười thật tươi.

Họ làm tất cả những việc mà người Dominic thích làm khi họ nghỉ mát. Họ ăn cá nướng và đi trong nước biển. Họ đi dọc theo bãi biển uống rượu rum cho đến khi sớ thịt đằng sau mắt của họ phập phồng theo nhịp tim. Đó là lần đầu tiên Beli có một chỗ riêng cô được toàn quyền kiểm soát, vì thế khi Gangster yên tĩnh ngủ gật trên võng, Beli bận rộn với trò chơi làm vợ, phác họa dự tính về cái gia đình mà Beli sẽ cư ngụ. Buổi sáng Beli thu dọn căn nhà nhỏ thật sạch sẽ ngăn nắp, và trưng bày thật nhiều hoa màu sắc rực rỡ, treo đầy tất cả các xà ngang của căn nhà và ở tất cả cửa sổ, Beli mang về rau quả và cá từ những vùng lân cận và chế biến chúng thành những món ăn thật tuyệt vời, liên tục hết món này đến món khác – khoe tài của mình học được từ những năm lưu lạc – sự thỏa mãn của Gangster, cách gã vỗ bụng, những lời bốc thơm, và cái ợ hơi của gã khi gã nằm trên võng là âm nhạc trong tai Beli! (Trong lòng, Beli tự xem mình hoàn toàn là vợ của gã trong tuần lễ ấy chỉ trừ mặt pháp lý.)

Beli và Gangster còn có được những phút giây tâm sự tấm lòng với tấm lòng thật thiết tha. Ngày thứ nhì, sau khi gã đưa Beli đến căn nhà của gã ở ngày xưa, hiện nay bỏ hoang vì bị bão phá hỏng, Beli hỏi: Có bao giờ anh thèm có một mái ấm gia đình?

Họ đang ở trong một nhà hàng rất sang trọng trong thành phố, chỗ mà El Jefe thường đến ăn tối những lần ông ta đến viếng (người ta sẽ tiếp tục kể cho bạn nghe chi tiết này). Em có thấy mấy người đó không? Gã chỉ về phía quầy rượu. Tất cả những người này đều có gia đình, em có thể nhận ra điều này trên mặt của họ. Họ có gia đình đang sống nhờ vào họ, đối với một số người đây là một chuyện tốt đẹp, nhưng đối với một số khác, đây là một việc không hay. Tuy nhiên họ có một điểm chung rất xấu, đó là không ai trong đám người này có được tự do. Họ không thể làm chuyện họ muốn làm hay là người họ muốn trở thành. Có lẽ, anh không có thân nhân trên thế giới này, nhưng anh hoàn toàn tự do.

Beli chưa hề nghe ai nói những lời này. Tôi là người tự do không phải là một câu nói thịnh hành mà người ta tự kềm chế không phát biểu trong thời kỳ Trujillo. Nhưng nó như hòa nhịp với tâm hồn Beli, buộc La Inca với hàng xóm của bà, và cuộc đời của Beli vẫn còn lơ lửng trên không trung phải có một hướng nhìn khác.

Tôi tự do.

Em muốn được như anh, Beli nói với Gangster vài ngày sau đó khi họ đang ăn món cua do Beli nấu với sốt achiote. Gã vừa kể cho Beli nghe về một bãi biển người ta tắm trần ở Cuba. Em có lẽ sẽ là ngôi sao sáng nhất của buổi trình diễn, gã nói, bẹo nhẹ núm vú của Beli và cười ha hả.

Em nói vậy là có ý gì, em muốn giống như anh?

Em muốn được tự do.

Gã mỉm cười và nâng cằm Beli. Thì em sẽ được tự do, cô em xinh đẹp ơi.

Ngày hôm sau cái bong bóng bảo vệ cuộc sống lý tưởng, túp lều tranh với hai quả tim vàng của họ bị vỡ toang và những điều khó khăn của thế giới thực tế tràn vào vội vã. Một chiếc xe gắn máy chở tên cảnh sát béo phệ đến căn lều của họ. Đại úy, người ta cần ông có mặt ở Dinh, ông ta nói, miệng của ông ở phía dưới cái quai nón, đáng lẽ nó phải được quàng dưới cằm. Có nhiều chuyện phiền phức với tụi âm mưu đảo chính, hình như thế. Anh sẽ cho xe đến rước em, Gangster hứa hẹn. Chờ em tí, Beli nói, em sẽ đi với anh. Beli không muốn bị bỏ lại phía sau nữa. Nhưng gã không nghe, hay là chẳng quan tâm. Chờ tí, mẹ kiếp, Beli hét to trong tuyệt vọng. Nhưng cái xe gắn máy chẳng chịu chậm lại cho. Chờ! Chẳng có xe nào đến đón. May mắn làm sao, Beli đã học được thói quen là ăn cắp tiền của gã khi gã đang ngủ; để cô có thể giữ được mức sống bình thường khi gã vắng mặt. Nếu không, Beli đã bị bỏ rơi trên bãi biển chó má xa lạ này. Sau khi chờ tám tiếng đồng hồ như là một pariguaya[54], Beli xách túi hành lý của mình (bỏ hành lý của gã lại trong căn nhà nghỉ mát) và đi trong hơi nóng hừng hực như trả thù lên đôi chân. Beli đi như thế chừng nửa ngày, cho đến khi Beli tình cờ gặp cái quán tạp hóa nhỏ, có hai ba người nông dân rám nắng đang chia nhau một chai bia không được ướp lạnh, và ông chủ quán đang ngồi trong một chỗ có bóng mát duy nhất, đuổi ruồi ra khỏi các món bánh ngọt của ông ta. Khi họ nhận ra Beli đang đứng trước họ, họ vội vàng đứng dậy. Nhưng lúc ấy cơn giận của Beli đã nguôi và Beli chỉ muốn được giúp để khỏi phải đi bộ nữa. Các ông có biết người nào có xe không? Trưa hôm ấy, Beli ngồi trong một chiếc Chevy bám đầy bụi hướng về nhà. Cô nên giữ hộ cánh cửa, người lái xe khuyên, nếu không nó có thể rơi ra.

Thì cứ để cho nó rơi. Cô nói, hai tay khoanh tròn trước ngực.

Có một nơi Beli đi qua, một trong những chỗ ung nhọt lở lói bị Chúa bỏ quên; một cộng đồng thường xuyên ảnh hưởng đến những động mạch giữa những thành phố lớn, một dãy nhà ọp ẹp buồn bã dường như được chở đến và bỏ xuống đó một cách vội vã, cho những người bị trôi dạt vì cơn bão hay những tai họa lớn ở. Chỉ có một dấu vết thương hại có thể nhận ra được đó là xác một con dê treo bằng ở đầu sợi dây không được lấy xuống, da của nó đã bị lột để lộ những đường rãnh màu cam của tất cả các bắp thịt trên người nó, ngoại trừ mặt của nó vẫn còn nguyên vẹn, như là một cái mặt nạ dùng trong đám tang. Con dê này chỉ mới được lột da, lớp thịt vẫn còn run rẩy dưới lớp ruồi nhặng. Beli không biết là tại vì hơi nóng, hay tại hai lon bia Beli uống trong khi chờ ông chủ quán cho gọi người em họ, hay tại con dê bị lột da, hay tại những ký ức mù mờ trong những năm lưu lạc, Beli có thể thề là gã đàn ông ngồi trên cái ghế xích đu đằng trước một túp lều không có mặt và gã vẫy tay chào Beli lúc xe Beli chạy ngang qua. Nhưng trước khi Beli kịp nhìn lại cho chắc thì gã ấy đã biến mất vào trong bụi. Ông có thấy cái đó không? Người lái xe thở dài, Xin lỗi cô, tôi chỉ có thể chăm chú nhìn đường trong lúc lái xe.

Hai ngày sau khi Beli trở về, cơn cảm lạnh lắng xuống đáy bao tử, như có cái gì chết đuối dưới ấy. Beli không biết có chuyện gì không lành; mỗi buổi sáng cô nôn ọe thốc tháo.

La Inca nhìn ra phía trước. Thế, con đã vướng rồi. Con đã có thai đấy.

Không. Con chẳng có thai. Beli cự lại, lau chất nhầy bên khóe mồm.

Beli thật sự có thai.

BỘC LỘ

Khi bác sĩ xác định nỗi lo sợ lớn nhất của La Inca, Beli lại reo mừng. (Con nhóc kia, đây không phải trò chơi, vị bác sĩ nạt.) Beli thật sự vừa lo sợ, lại vừa vui mừng đến điên cuồng. Beli không ngủ được bởi sự kỳ diệu này, và sau khi vụ có thai này được bộc lộ, Beli trở nên lễ phép lạ lùng và rất vâng lời. (Thế bây giờ mày có vui không? Trời ơi, sao mà con ngu thế!) Đối với Beli: chỉ cần có thế. Đây là phép nhiệm mầu Beli hằng mong chờ. Beli đặt tay lên cái bụng lép của mình, nghe tiếng chuông mừng cưới vang vọng, và nhìn thấy trong óc mình ngôi nhà mà gã đã hứa và Beli đã mơ mộng biết bao lần.

Con đừng nói cho ai nghe nhé, La Inca nài nỉ, nhưng dĩ nhiên Beli đã thì thào vào tai của cô bạn Dorca của mình và Dorca là người đã loan tin khắp phố. Thành công, trên tất cả mọi thứ, cần sự có mặt của nhân chứng, nhưng thất bại không thể hiện hữu nếu không có nhân chứng. Tin đồn này tràn ra khắp xóm của họ ở Baní như là lửa cháy rừng hoang.

Lần sau khi Gangster xuất hiện, Beli diện thật đẹp, mặc cái áo mới toanh, ủ hoa nhài trong đồ lót, làm tóc và nhổ cặp chân mày bén ngót. Gã cần hớt tóc và cạo râu; lông tai của gã mọc chôm chổm như cỏ vậy. Em thơm đến độ có thể ăn thịt được, gã gầm gừ, hôn dịu dàng dọc theo cổ Beli.

Đố anh biết chuyện gì. Beli nói ỡm ờ.

Gã ngẩng lên. Chuyện gì?

SUY NGHĨ CẶN KẼ

Trong trí nhớ của Beli, gã không bao giờ bảo Beli phải phá thai. Nhưng về sau, khi Beli lạnh đến cóng người trong một tầng hầm của một căn chung cư ở Bronx và làm việc đến mòn xương ngón tay, Beli nhớ lại là gã đã bảo Beli thật chính xác là nên phá thai. Nhưng cũng như tất cả những cô gái đang yêu ở khắp nơi, Beli chỉ nghe điều Beli muốn nghe.

ĐẶT TÊN      

Em hy vọng đây là con trai, Beli nói.

Anh cũng thế, nửa tin nửa ngờ.

Hai người đang nằm trên giường trong một phòng ngủ. Bên trên hai người, cái quạt trần quay tít, cả chục con ruồi bay rượt theo cánh quạt.

Mình đặt tên lót cho con là gì? Beli tự hỏi một cách vui mừng. Phải là một cái tên thật hay và có ý nghĩa, bởi vì nó sẽ là bác sĩ, như bố của em. Trước khi gã trả lời, Beli nói: Mình sẽ gọi con là Abelard.

Gã càu nhàu. Tên của mấy thằng con dại nào thế? Nếu đó là con trai, mình sẽ gọi nó là Manuel. Đó là tên của ông nội anh.

Em tưởng anh không biết người nào trong gia đình anh.

Gã rụt lại không cho Beli chạm đến. Đừng có mà coi thường tôi.

Beli chạm tự ái, Beli đưa tay sờ lên bụng.

SỰ THẬT VÀ HẬU QUẢ

Gangster đã nói cho Beli nghe rất nhiều việc trong thời gian hai người dan díu với nhau, nhưng có một điều quan trọng gã đã không bộc lộ. Gã có vợ.

Tôi đoán là các bạn đều có thể đoán được việc này. Tôi biết, gã là một người Dominic, nói cho cùng. Nhưng tôi chắc là các bạn không thể nào tưởng tượng được vợ gã là ai.

Một người dòng dõi Trujillo.

SỰ THẬT VÀ HẬU QUẢ 2

Thật vậy. Vợ của Gangster là – đánh trống lên, xin làm ơn – Em gái của Trujillo. Thế bạn tưởng là một tên đầu đường xó chợ ở Samaná có thể với lên bậc cao cấp của gia đình Trujillo mà chỉ hoàn toàn dựa vào làm việc giỏi? Các anh đen ơi – đây không phải là mấy quyển truyện bằng tranh đâu!

Vâng, em gái của Trujillo; một người được thân ái biết đến qua danh hiệu La Fea. Họ gặp nhau khi Gangster đang ăn chơi ở Cuba; mụ là một người đàn bà khốn khổ cay đắng già hơn gã những mười bảy tuổi. Họ làm việc chung với nhau rất nhiều lần trong công việc nuôi gái mãi dâm và rồi mụ yêu thích cái bản tính yêu đời của gã. Gã khuyến khích mụ - biết cơ hội tuyệt vời khi gã nhìn thấy – và trước khi cuối năm hai người đã cắt bánh cưới mời El Jefe miếng bánh danh dự đầu tiên. Có những người còn sống sót nói rằng La Fea thật ra cũng là một mụ điếm chuyên nghiệp lúc ấy, trước khi anh của mụ đạt đến đỉnh quyền lực, nhưng điều này có lẽ chỉ là một chuyện đặt điều bêu xấu, cũng giống như nói là Balaguer có cả chục đứa con hoang rồi dùng tiền của dân để ém nhẹm chuyện này – khoan đã, chuyện này là chuyện có thật, còn chuyện kia thì không – thật là thối như cứt, ai có thể theo dõi chuyện nào có thật và chuyện nào bịa đặt trong một quốc gia ngu xuẩn như quốc gia của chúng tôi – điều mà ai cũng biết là vào thời điểm trước khi anh của mụ đạt đến địa vị làm cho mụ trở nên một người đàn bà rất to lớn và độc ác; mụ không phải là một người nhút nhát và có thể nhai nuốt các cô gái như Beli như người ta ăn gỏi – nếu người viết truyện là Dickens mụ phải là bả chủ chứa điếm – khoan khoan, mụ thật sự là bà chủ chứa điếm. Nhưng, có lẽ Dickens sẽ để cho mụ làm bà quản lý trại trẻ mồ côi. Nhưng mụ là một trong những nhân vật mà chỉ có một chính quyền chuyên môn ăn cắp của nhân dân mới có thể sáng tạo được: mụ có cả mấy trăm ngàn đôla trong nhà băng nhưng không có một đồng yuen từ tâm trong linh hồn; mụ ăn gian ăn cắp của tất cả mọi người mụ làm việc chung, ngay cả anh của mụ, và đã làm cho hai vị thương gia phải chết sớm vì đã bị mụ cắt xén đến giọt máu cuối cùng. Mụ ngồi trong một gian nhà bao la bát ngát ở thủ đô như là một con nhện ngự trị trong mạng lưới của nó, cả ngày mụ quản lý những trương mục và ra lệnh cho nhân viên chạy vắt giò, và một vài đêm cuối tuần đặc biệt mụ tổ chức những buổi tiệc tertulias (văn chương) mà “đám bạn” của mụ họp lại để chịu đựng hàng giờ nghe thằng con trai (con của đời chồng trước) đã điếc nhạc mà lại ngâm thơ thật kỳ khôi và vô lý; mụ và Gangster không có con với nhau. Thế là vào một ngày tháng năm đẹp trời một đứa hầu cận xuất hiện ở cửa.

Để đó, mụ nói, mồm ngậm cây bút chì.

Hắn hít mạnh vào. Thưa bà, con có tin này.

Lúc nào mà chẳng có tin này tin kia. Nói đi.

Hắn thở mạnh ra. Có tin về chồng của bà.

TRONG BÓNG CÂY JACARANDA

Hai ngày sau, Beli lang thang trong công viên chính của thành phố như đi trong một màn sương mù vô tận. Tóc Beli rối bù. Beli đi lang thang vì không chịu được phải ở nhà với La Inca. Bây giờ vì không có việc làm, Beli không có một chỗ trú ẩn cho tâm hồn được yên tĩnh. Beli đắm mình suy nghĩ, một tay để lên bụng, tay kia đặt trên đầu nhức như búa bổ. Beli vừa suy nghĩ về chuyện cãi nhau với Gangster hồi đầu tuần. Gã đang lúc quạu cọ và bất thình lình hét lên, rằng gã không muốn mang một đứa bé vào cuộc đời xấu xa tồi tệ như thế này. Beli nạt lại là cuộc đời này không đến nỗi xấu xa tồi tệ nếu chúng ta ở Miami. Rồi thì gã nói, tay chộp cổ Beli, nếu cô muốn được đi đến Miami cho nhanh thì cứ bơi qua biển. Gã không thèm liên lạc với Beli kể từ khi ấy và Beli lang thang khắp nơi với hy vọng bắt gặp gã như thể gã luôn ở lẩn quẩn đâu đó ở Baní. Hai bàn chân của Beli sưng phù, cơn đau nhức trên đầu Beli đẩy cái đau dư thừa xuống cổ, và bây giờ hai gã đàn ông vạm vỡ có cùng kiểu tóc chải phồng phía trước đang kéo xệch cánh tay Beli và đẩy cô đi sâu vào giữa công viên, nơi đó có một mụ già ăn mặc sang trọng ngồi trên một băng ghế phía dưới tàng cây jacaranda cũng tàn tạ già cỗi. Găng tay trắng và xâu chuỗi ngọc trai quấn chung quanh cổ. Xem xét Beli cẩn thận bằng cặp mắt kỳ nhông.

Cô có biết tôi là ai không?

Tôi không biết, mẹ kiếp!

Soy Trujillo. Tôi là vợ của Dionisio. Tin đồn đến tai tôi rằng cô bảo sẽ kết hôn với chồng tôi, và cô đang có mang với anh ấy. Con khỉ con kia, tôi nói cho cô biết, cô sẽ chẳng có được gì trong cả hai việc này. Hai vị cảnh sát to lớn và được việc kia sẽ đưa cô đến bác sĩ. Khi ông ta nạo sạch sẽ cái toto podrido[55] của cô thì sẽ chẳng còn đứa bé nào để mà nói nữa. Tốt nhất là cô đừng bao giờ để tôi gặp lại cái mặt lừa của cô nữa, bởi vì nếu gặp lại cô, tôi sẽ tự tay cho con chó của tôi ăn thịt cô. Nói bao nhiêu đó đã đủ rồi. Đến giờ cô hẹn với bác sĩ. Chào tôi rồi đi đi. Tôi không muốn cô đến trễ.

Beli có cảm giác như con mụ già ấy đã tạt dầu sôi lên người mình, nhưng Beli vẫn còn gan để mà phun nước miếng. Con mụ già ghê tởm.

Đi thôi, Elvis số một nói, rồi bẻ quặt tay Beli ra phía sau. Và với sự giúp đỡ của đồng bọn, hắn lôi Beli xềnh xệch băng ngang công viên đến chỗ chiếc xe đậu chễm chệ đáng sợ trong nắng.

Thả tôi ra, Beli hét to và khi Beli ngước lên, Beli thấy có thêm tên cảnh sát đang ngồi trong xe và khi gã quay mặt về phía Beli, Beli thấy gã không có mặt. Tất cả sức lực của Beli đều thoát đi mất hết.

Thế là đúng, yên tĩnh coi nào, tên cảnh sát mập hơn nói.

Chuyện này sẽ có một kết cục thật là buồn thảm nếu cô không gặp may và chợt nhìn thấy José Then đang lầm lũi ra về sau khi đánh bạc, dưới nách ông ta cặp một tờ báo được cuộn tròn. Beli cố gắng gọi tên ông, nhưng cũng như những cơn ác mộng chúng ta thường gặp, Beli chợt ngộp hơi như không có không khí trong phổi. Mãi cho đến khi họ cố đẩy cô vào trong xe và bàn tay cô chạm vào kim loại nóng bỏng cô mới tìm thấy giọng. José, cô thều thào, xin cứu cháu dùm.

Và khi ấy, lời nguyền bị phá hủy. Câm mồm! Hai tên Elvis đập vào đầu Beli và lưng Beli, nhưng đã quá trễ, José đang chạy đến, và đằng sau ông, một phép lạ nhiệm mầu, là anh của ông ta, Juan, và cả đoàn người làm việc cho Palacio Peking: Constantina, Marco Antonio, và Indian Benny. Hai tên cớm cố rút súng nhưng Beli húc vào cả hai tên, và ngay lúc ấy José quật cái ống sắt của ông ta vào sọ của tên to nhất, và tất cả mọi người trở nên bất động như đông thành đá, ngoại trừ, dĩ nhiên, Beli.

Mấy thằng chó! Tao đang có thai! Tụi bây có biết không! Có thai! Cô xoay người sang chỗ mụ già ngồi phán xét lúc nãy, nhưng mụ đã biến mất.

Con nhỏ này bị bắt, một tên cớm nói quạu cọ.

Không , nó không có tội gì mà bị bắt. José dằng Beli ra khỏi tay gã.

Thằng kia, phải để nó yên! Juan hét to, mỗi tay đều cầm mã tấu.

Nghe đây, mấy ông Tàu, các ông chẳng biết cái quái gì cả.

Ông Tàu này biết chính xác ông làm cái gì. José lên cò súng, tiếng động nghe dễ sợ nhất, giống như tiếng xương sườn bị vỡ. Mặt ông ta giống như mang một khoảng trống cố định và trong đó chiếu sáng ngời tất cả những gì ông ta đã thua mất. Chạy đi, Beli, ông ta nói. 

Và Beli chạy, nước mắt trào ra, nhưng chỉ sau khi Beli đá tên cớm một cái cuối cùng.

Mấy ông Tàu, Beli kể lại cho con gái nghe, đã cứu mạng mẹ đấy.

NGẬP NGỪNG

Đáng lẽ Beli nên tiếp tục chạy trốn nhưng Beli như loài ong mật sau khi hút đầy mật chỉ biết bay về tổ. Bạn có thể tưởng tượng được như thế không? Cũng như mọi người trong câu chuyện này, Beli đánh giá quá thấp chiều sâu vũng lầy thối tha mà cô bị chìm ngập trong ấy.

Có chuyện gì vậy, hija? La Inca hỏi, bỏ cái chảo chiên xuống và ôm con vào lòng. Con phải kể cho mẹ nghe.

Beli lắc đầu, không thở kịp. Khóa cửa và cửa sổ rồi nằm co trên giường, tay cầm dao, run rẩy và khóc nức nở, bao tử Beli lạnh như chứa một con cá chết. Con muốn gặp Dionisio, Beli lập bập. Con cần gặp anh ấy ngay bây giờ.

Chuyện gì xảy ra?

Đáng lẽ Beli phải lo chạy trốn, tôi nói cho bạn biết, nhưng Beli cần gặp Gangster của cô, cần gã giải thích chuyện vừa mới xảy ra. Mặc dù tất cả mọi chuyện đã bốc khói như thế Beli vẫn hy vọng là gã sẽ làm cho mọi chuyện tốt đẹp hơn, hy vọng cái giọng cộc lốc của gã sẽ làm trái tim mình êm dịu trở lại và ngăn không cho con thú sợ hãi gặm nhấm lòng mình. Tội nghiệp Beli. Beli đã tin tưởng Gangster. Và trung thành đến phút cuối. Đó là lý do vì sao vài giờ sau, khi một người hàng xóm kêu to, Oye, Inca, vị hôn phu của cô đang ở ngoài kia, Beli nhảy ra khỏi giường như một hỏa tiễn bị bắn lên không trung chạy vọt qua khỏi La Inca, vượt qua khỏi sự cẩn thận, chạy chân không đến chỗ chiếc xe của gã đang chờ. Trong bóng tối Beli không nhận ra đó không phải là xe của gã.

Em nhớ chúng tôi lắm phải không? Elvis số một hỏi, lấy còng cặp vào cổ tay Beli.

Beli cố hét to nhưng đã quá trễ.

LA INCA, VỊ THÁNH

Sau khi Beli chạy vụt ra khỏi nhà, và sau khi La Inca được hàng xóm báo cho biết mật vụ đã “hốt” Beli, La Inca biết ngay trong trái tim bọc thép của mình rằng Beli bị bắt đi phá thai, và cái số phận không may của dòng họ Cabrals đã xâm nhập vào gia đình dòng họ của bà. Đứng ở cạnh rìa của khu phố, thẳng như một cột gỗ, nhìn vào trong bóng đêm vô vọng, bà cảm thấy mình bị ném vào một dòng thủy triều lạnh lẽo của tuyệt vọng, sâu thăm thẳm không đáy cũng như những nhu cầu của loài người. Cả ngàn lý do để giải thích tại sao chuyện lại có thể xảy ra như thế (bắt đầu từ Gangster, dĩ nhiên) nhưng không có lý do nào quan trọng như là chuyện đã thật sự xảy ra. Lạc lõng trong bóng đêm càng lúc càng trở nên tối tăm, không có một cái tên, địa chỉ, hay một thân nhân trong Dinh, La Inca muốn ngã quỵ, muốn buông xuôi, để bản thân mình được nhấc bổng ra khỏi trụ neo của đời mình cho nước cuốn đi như một đứa trẻ, như một đám nho biển rối bời ở bên ngoài niềm tin sáng rực như màu đảo san hô, rồi rơi vào vòng tay của bóng tối. Trong những giờ phút tăm tối của sự trừng phạt, tuy vậy, dường như có một bàn tay đưa ra đỡ lấy bà và bà chợt nhớ ra mình là ai. Myotís Altagracia Toribio Cabral. Một trong những quyền uy tối thượng của Sur. Bà phải cứu con, linh hồn của chồng bà bảo, bởi vì sẽ không ai cứu nó cả.

Cố gắng chống chọi mệt mỏi, bà làm chuyện mà tất cả những người đàn bà có cùng hoàn cảnh với bà đều làm. Quỳ bên cạnh bức ảnh của Đức Mẹ La Virgen de Altagracia và cầu nguyện. Chúng ta, những người của đồn điền chuối hậu hiện đại, có khuynh hướng xem thường lòng tin vào Chúa của những cụ già, cho đó là mê tín lạc hậu, một sự tưởng nhớ thời xa xưa đáng xấu hổ, nhưng đúng vào lúc này, khi tất cả hy vọng đều biến mất, khi cái chết cận kề, thì lời cầu nguyện có sức mạnh tối cao.

Để tôi nói cho bạn biết, những người thật sự tin Chúa: trong lịch sử tôn thờ thần linh của Dominic, chưa từng có cuộc cầu nguyện như thế này. Xâu chuỗi hạt luồn qua ngón tay của La Inca như sợi dây câu bay qua bàn tay của một ngư phủ kém may mắn. Và trước khi bạn kịp thời nói Thánh Thần! Thánh Thần! Thánh Thần! đã có một đám phụ nữ gia nhập với bà, trẻ có già có, dữ có hiền có, nghiêm trang có và dễ dãi có, ngay cả những người trước đây không thích Beli và gọi cô là con đĩ. Họ đến mà không đợi ai phải mời và đọc kinh cầu nguyện ngay không nói chuyện gì khác dù chỉ một lời thì thầm. Dorca có mặt ở đó, bà vợ của ông nha sĩ, và còn rất nhiều người khác. Chỉ trong một thời gian rất ngắn, căn phòng đầy những người tin đạo và tỏa ra một niềm tin dày đặc đến độ người ta tin rằng quỷ sứ cũng phải tránh Sur rất nhiều tháng sau đó. La Inca không để ý đến điều này. Một cơn bão lớn dù có cuốn trôi cả thành phố cũng không thể làm gián đoạn sự tập trung của bà. Mặt bà đầy vẻ khẩn trương, cổ bà hằn lên những đường gân, và nghe máu chảy mạnh trong tai. Bà cảm thấy mất phương hướng, mệt mỏi, cố gắng hết sức để kéo Beli lại từ đáy vực thẳm. Dồn dập và lien tục, mức độ cầu nguyện của La Inca làm cho một số phụ nữ bị cạn kiệt tinh thần, không bao giờ họ có thể cảm nhận hơi thở của thiên thần Todopoderoso trên cổ họ nữa. Một phụ nữ còn đánh mất cả cái khả năng nhận biết đúng và sai vì thế chỉ vài năm sau mụ trở thành một trong những Trưởng phòng của Balaguer. Tàn đêm, chỉ còn lại ba người của nhóm cầu nguyện ban đầu còn ở lại: La Inca, dĩ nhiên, Momóna, bạn và cũng là hàng xóm (người ta đồn bà có thể trị được mụn cóc và có thể đổi giống của một quả trứng chỉ bằng cái nhìn), và một con bé sung tín. Một con bé hỉ mũi chưa sạch chưa biết Chúa của nó là ai.

Họ cầu nguyện cho đến khi kiệt sức, hướng về nơi ánh sáng lấp lánh, nơi người chết được tái sinh, nơi chỉ có nỗi đau đớn, và cuối cùng, vừa khi La Inca cảm thấy linh hồn của bà bắt đầu thoát khỏi bộ cánh trần thế, cũng vừa lúc nhóm cầu nguyện bắt đầu tản mác.

SỰ CHỌN LỰA VÀ HẬU QUẢ  

Họ lái xe đi về hướng đông. Thuở ấy, các thành phố chưa bị biến thành kaiju, quái vật, thổi khói đe dọa, và tràn ngập những khu nhà lụp xụp, thời mà mơ ước to lớn nhất là thành phố được kiến trúc theo khuynh hướng nhà cao tầng. Vùng lân cận thành phố rơi lại phía sau, nhanh như một tiếng gõ nhịp. Bạn đang ở trong thế kỷ 20 (cái thế kỷ hai mươi của một quốc gia chậm tiến), và thoắt một cái bạn đã thấy mình rơi ngược 180 năm vào trong rừng mía chập chùng. Sự chuyển tiếp giữa hai trạng thái làm cho bạn có cảm tưởng bị rơi vào trong một cái máy biến đổi thời gian đi từ hiện tại đến quá khứ và trở lại hiện tại. Trăng, nghe nói đêm ấy, rất tròn, và ánh sáng mưa xuống, biến những chiếc lá khuynh diệp thành hình đồng xu phản quang.

Thế giới bên ngoài thật đẹp, nhưng trong xe…

Chúng đấm Beli suốt buổi và con mắt bên phải của Beli đã sưng đến độ giống như một kẻ hở nguy hiểm, cái vú bên phải của Beli sưng vêu như sắp vỡ, môi Beli bị toác và xương hàm bị chấn động, nuốt nước miếng cũng đau đến điếng người. Beli kêu lên mỗi khi bị họ đánh, nhưng Beli không khóc. Cái bản tính gan góc của Beli làm tôi kinh ngạc. Beli nhất quyết không để cho chúng khoái chí. Cô thấy sợ hãi. Sợ đến độ choáng váng mặt mày khi nhìn thấy nòng súng được rút ra, nỗi sợ tương đương với thức giấc nhìn thấy một gã đàn ông đứng ở cạnh giường chĩa súng, tay cầm mảnh giấy tuyên bố, bị bắt giam không hạn định. Nỗi sợ này tuy to lớn, nhưng Beli nhất định không để lộ. Beli oán ghét những tên đàn ông này đến suốt cuộc đời và không bao giờ tha thứ. Beli sẽ không bao giờ có thể nghĩ đến những tên đàn ông này mà không giận sôi sục. Nếu là người nào khác chắc là họ sẽ quay mặt đi để tránh những cái tát và cú đấm, nhưng Beli lại chìa mặt ra. Và khi họ ngưng đấm và tát, Beli co đầu gối lên để dỗ dành cái bụng của mình. Con sẽ không sao đâu, Beli thì thầm qua cái mồm vỡ toác. Con sẽ sống.

Lạy Chúa tôi.

Họ đậu xe bên vệ đường và bắt Beli đi sâu vào ruộng mía. Họ đi cho đến khi chung quanh họ tiếng mía kêu rất to như thể là họ đang ở giữa cơn bão. Beli, cố quay đầu hất cho tóc đừng phủ mặt, chỉ có thể nghĩ về thằng bé trong bụng mình, và đó là lý do độc nhất mà Beli bắt đầu khóc.

Thằng cớm bặm trợn đưa cho đồng đội một cây gậy.

Nhanh lên.

Không. Beli nói.

Làm sao Beli có thể sống sót, tôi không bao giờ đoán nổi. Chúng đánh đập Beli như một con nô lệ. Như thể Beli chỉ là loài chó. Xin cho tôi bỏ qua không tả lại những hành động thật sự bạo ác và chỉ báo cáo những thiệt hại họ gây ra trên thân thể Beli: xương đòn gánh gãy vụn như xương gà; xương cánh tay mặt bị nứt ba chỗ (cánh tay này không bao giờ có thể khôi phục sức mạnh hoàn toàn); năm cái xương sườn bị gãy; thận bên trái bị dập; gan bị dập; phổi bên phải bị dập; răng cửa bị rơi ra. Chừng 167 chỗ bị hư hại và tình cờ mấy lũ khốn kiếp đó đã không đập vỡ sọ của Beli, tuy đầu cô cũng sưng vù như đầu người voi. Beli có bị hãm hiếp một đôi lần hay không? Tôi nghĩ là có nhưng đó không phải là điều mà Beli có thể nói ra. Tất cả những điều có thể nói được, đó là sự tận cùng của ngôn ngữ và hy vọng. Đó là thứ đánh đập để phá hủy con người, hoàn toàn tuyệt đối.

Suốt chặng đường xe chạy, và ngay cả khi bắt đầu đến nơi hoang vắng, Beli vẫn thầm mơ ước một cách ngu xuẩn là Gangster sẽ tìm cách cứu mình, sẽ xuất hiện từ trong bóng tối với khẩu súng và ngăn chận họ. Khi đã quá rõ ràng là sẽ chẳng ai cứu Beli, cô tưởng tượng mình sẽ ngất đi ngay lập tức, và gã sẽ viếng thăm Beli ở nhà thương, rồi họ sẽ làm đám cưới ở đó. Gã mặc âu phục, Beli bị bó bột toàn thân, nhưng đây cũng chỉ là chuyện nhảm bởi vì xương cánh tay Beli bị rạn nứt trầm trọng, và tất cả còn lại chỉ là cơn đau đớn tột độ và sự xuẩn ngốc. Khi bắt đầu ngất xỉu Beli lại nhìn thấy Gangster biến đi trên chiếc xe gắn máy, thấy ngực mình thắt chặt lại khi kêu to lên khoan khoan chờ em với. Thoáng nhìn thấy La Inca đang cầu nguyện trong phòng – giữa hai người giờ chỉ còn sự im lặng mạnh hơn tình yêu – và trong lúc sức lực Beli suy tàn, có một nỗi cô đơn xóa nhòa mọi ký ức; nỗi cô đơn của thời thơ ấu khi mà Beli còn không có cả một cái tên để gọi riêng cho mình. Beli đang trôi tuột vào trong nỗi cô đơn đó và nơi đây Beli sẽ ở suốt đời, một mình, màu đen, xấu xí, vẽ ngoằn ngoèo lên cát bằng một nhánh cây, giả vờ những nét gà bới đó là vần, chữ và tên.

Mọi hy vọng đều tan hoang, nhưng rồi, những người thật sự tin Chúa, như được trợ giúp bởi chính bàn tay của tổ tiên họ, đã làm nên phép lạ. Ngay lúc cô gái nhà ta “được” dàn xếp cho biến mất, đôi chân của Beli trở nên lạnh mất dần dần cảm giác, cô chợt tìm thấy trong người mình một nguồn sức lực dự trữ: đó là pháp thuật nhiệm mầu của dòng họ Cabral – và chỉ cần Beli nhận ra rằng một lần nữa Beli bị dối gạt, bởi Gangster, bởi Santo Domingo, và bởi những nhu cầu ngu xuẩn của Beli – nguồn năng lực dự trữ này sẽ được phát huy. Cũng như Siêu Nhân trong phim The Dark Knight Returns, người cần phải uống cạn năng lượng của toàn khu rừng rậm thâm u để có sức chống lại Coldbringer, Beli dựa vào cơn cuồng nộ của mình để sống sót. Nói cách khác lòng can đảm cộng với cơn giận tột độ của Beli đã cứu sống Beli.

Như thể có luồng ánh sáng trắng trong người Beli. Như ánh mặt trời.

Cô tỉnh lại giữa ánh trăng sáng rực. Một cô gái bị đánh dập nát, bên trên những cây mía gãy nát.

Đau đớn khắp nơi nhưng vẫn sống. Vẫn sống.

Và bây giờ chúng ta đến phần kỳ lạ nhất trong câu chuyện. Tôi không thể cả quyết lời kể sau đây chỉ là một mảng tưởng tượng sai lầm hay đây là sự thật. Ngay cả người Quan Sát của bạn cũng im lặng, bằng những trang sách bỏ trống. Bên ngoài Vách Tường Thông Tin ít người dám mạo hiểm. Nhưng cho dù Sự Thật như thế nào, hãy nhớ rằng: người Dominic là người Carribe và vì thế họ có sức chịu đựng phi thường để đương đầu với những hiện tượng phi thường. Nếu không thì làm sao chúng tôi có thể sống sót cho đến ngày hôm nay? Vì thế khi Beli chập chờn giữa cái chết và sự sống, khi tỉnh khi mê, bỗng xuất hiện bên cạnh Beli một con vật lạ, có thể là một con mangoose đáng yêu nếu không có cặp mắt sư tử màu hoàng kim và bộ long đen tuyền. Con vật này khá to so với những con cùng loại và nó đặt bàn chân bé xíu thông minh của nó lên ngực Beli và nhìn cô trân trối.

Con phải gượng dậy.

Đứa con của tôi, Beli khóc. Đứa con trai yêu quý của tôi.

Hypatía, đứa con của con đã chết.

Không, không, không.

Nó kéo cánh tay còn lành của Beli. Con phải gượng dậy ngay nếu không con sẽ không bao giờ có con trai hay con gái nữa.

Con trai nào? Beli rên rỉ. Con gái nào?

Những đứa con chưa ra đời.

Trời tối và đôi chân Beli run rẩy như khói.

Con phải đi theo ta.

Nó chạy luồn trong ruộng mía, và Beli, mắt mờ vì nước mắt, chợt nhận ra là mình hoàn toàn không biết lối đi ra. Như một số bạn cũng biết, ruộng mía không phải tầm thường, ngay cả những người sành sỏi nhất cũng có thể bị hoang mang vì sự mênh mông vô tận của nó, và nếu có thể tái xuất hiện thì chỉ còn là một đống xương. Nhưng trước khi mất hy vọng, Beli nghe giọng của con vật. Bà ta, con vật có giọng một người phụ nữ, đang hát! Bằng giọng của một người ngoại quốc mà Beli không thể nhận ra. Có thể đó là giọng người Venezuela, hay Columbia. Ngủ đi, ngủ đi, ngủ đi khi được gọi. Beli chập choạng vin theo những cành mía, như một ông già lần theo cái võng, thở hổn hển, bước những bước đầu tiên, và sau khi choáng váng một hồi lâu, cố gắng chống lại cơn ngất xỉu, cô bước thêm bước nữa. Một tiến trình nguy hiểm, bởi vì nếu ngã xuống Beli sẽ không bao giờ có thể đứng lên lại. Đôi khi Beli có cảm tưởng đôi mắt như soi thấu long người của con vật lấp lánh sau những cây mía. Vâng, tôi sẽ ngủ vào buổi sáng. Cây mía không muốn Beli bỏ đi, dĩ nhiên; nó cứa lòng bàn tay của Beli, đâm vào cạnh sườn Beli, và cấu vào đùi của Beli, và cái mùi mía lên men khăm khắp bóp nghẹt cổ họng của Beli.

Cứ mỗi lần nghĩ mình sắp ngã, Beli tập trung vào những khuôn mặt của tương lai, - đàn con Beli sẽ có – và từ đó Beli được tiếp sức để tiếp tục. Beli rút sức lực từ hy vọng, từ căm thù, từ trái tim không bao giờ khuất phục. Cuối cùng, khi tất cả những thứ Beli nương dựa vào đều sắp cạn kiệt, khi Beli sắp ngã chúi xuống như võ sĩ đấu quyền sắp thua ở hiệp cuối, Beli duỗi cánh tay không bị thương quờ quạng. Chào đón Beli không phải là một cây mía mà là một thế giới rộng mở của cuộc đời. Beli cảm nhận được hơi nóng của nhựa đường dưới bàn chân không giày bị đánh đập. Và hơi gió. Gió! Nhưng Beli chỉ có một giây ngắn ngủi để hưởng thụ cơn gió, bởi vì ngay lúc ấy một chiếc xe tải không có đèn ùa đến trong bóng đêm cùng tiếng gầm của máy móc. Ôi cuộc đời, Beli thầm nhủ, với tất cả may mắn được ra đến đây chỉ để bị xe cán chết như một con chó. Nhưng Beli đã không bị cán bẹp. Người tài xế, sau này thề là ông ta thấy một con vật giống như sư tử trong bóng tối chập choạng, với đôi mắt như hai ngọn đèn vàng sáng choang, đã thắng thật gấp và ngừng chỉ vài tấc cách thân hình Beli trần truồng, đẫm máu, run rẩy và lao đảo.

Bây giờ hãy kiểm soát chuyện này: chiếc xe chở một ban nhạc, vừa mới chơi cho một đám cưới ở Ocoa. Họ lấy hết can đảm để không lùi xe lại và chạy cho xa chỗ ấy. Họ kêu lên. Đây là một baká, một ciguapa, không phải, một người Haiti! Người ca sĩ chính, nói to, làm cho cả bọn im bặt, đó là một cô gái. Một người trong bạn nhạc đặt Beli nằm chung với nhạc cụ của họ, quấn Beli bằng mấy cái chacabana[56] của họ, và lau mặt Beli bằng nước họ mang theo để làm nguội máy xe và cũng được dung để giảm bớt klerín. Ban nhạc ngó xuống Beli, rà môi của họ và luồn những ngón tay run rẩy qua mái tóc đã bắt đầu thưa của họ.

Các bạn nghĩ chuyện gì xảy ra?

Tôi nghĩ cố ấy bị tấn công.

Bởi một con sư tử, người lái xe gợi ý.

Có lẽ cô ấy bị rơi xuống từ một chiếc xe.

Giống như là cô ấy bị rơi xuống “phía dưới” chiếc xe.

Trujillo, Beli thều thào.

Hết hồn, ban nhạc nhìn nhau.

Mình nên bỏ cô ta.

Ông nhạc sĩ đánh đàn guitar đồng ý. Cô ta là người muốn lật đổ chính quyền. Nếu họ tìm thấy cô ta ở đây, cảnh sát sẽ giết chúng ta luôn.

Bỏ cô ta lại trên đường, người tài xế van nài. Để cho con sư tử ăn thịt cô ta đi.

Im lặng, rồi người ca sĩ chính châm một que diêm giơ lên trong không khí và trong ánh sáng le lói, nhìn cô gái đầy những dấu thâm tím, có đôi mắt hoàng kim của một cô bé da nâu. Chúng ta sẽ không bỏ cô ấy lại. Người ca sĩ chính nói bằng một giọng cibaena ngộ nghĩnh, và chỉ khi ấy Beli mới biết là mình được cứu thoát.

FUKÚ VS. ZAFA 

Có rất nhiều người, ở trên đảo hay trên đất liền, cho rằng việc Beli bị đánh đập suýt chết là chứng cớ không thể nào chối cãi được; gia đình Cabral thật sự là nạn nhân của một fukú cao cấp, yểm lên một gia đình danh tiếng của địa phương tương tự lời nguyền của dòng họ Atreus[57]. Hai gã Trujillo trong một đời người – nếu không phải fukú thì là cái đéo gì chứ? Nhưng cũng có người cho rằng nói như thế không hợp lý. Họ nói cứ nhìn sự sống sót của Beli thì cũng thấy đó là chứng cớ ngược lại. Những người bị mắc lời nguyền thường không thể tự lết ra khỏi rừng mía với những thương tích trầm trọng, và lại còn may mắn được một chiếc xe chứa đầy những nhạc sĩ có lòng nhân từ cứu, giữa khuya họ đưa Beli về với “mẹ”, người quen biết rất sâu rộng trong cộng đồng y tế. Nếu những duyên kỳ ngộ này có nhấn mạnh điều gì, họ nói, thì đó phải là Beli rất may mắn được phù hộ.

Thế còn đứa con trai bị chết?

Thế giới này chứa đầy thảm kịch, không phải chuyện gì cũng có thể dùng lời nguyền để giải thích.

Đó là lời kết luận mà La Inca có thể chấp thuận được. Trong chuỗi ngày tàn, bà không tin Beli mắc fukú, nhưng bà tin Chúa đã có mặt trong rừng mía ngày hôm ấy.

Con đã gặp một chuyện khá kỳ lạ, Beli nói, dè dặt.

TRỞ LẠI THẾ GIỚI CỦA NGƯỜI SỐNG

Beli chập chờn giữa sống và chết. Tôi kể bạn nghe, cho đến ngày thứ năm khi tỉnh lại, Beli la hét dữ dội. Beli có cảm giác khuỷu tay trái bị một tảng đá kẹp cứng, đầu Beli nhức nhối như bị niềm bằng vòng bằng kim loại, phổi Beli như chiếc hộp bị vỡ toang. Giêsu Kitô! Beli bật khóc. Beli không biết là suốt nửa tuần qua, hai vị bác sĩ giỏi nhất ở Baní đã kín đáo săn sóc cô rất tận tình. Họ là bạn của La Inca và là những người triệt để chống chế độ Trujillo. Họ sắp lại những đoạn xương tay bị gãy rồi bó bột, khâu lại những vết cắt trên đầu (sáu chục mũi tất cả), rửa các vết thương bằng chất mercurochrome nhiều đến độ có thể khử trùng cho cả quân đội, chích thuốc phiện để giảm đau và thuốc ngừa phong đòn gánh cho Beli. Nhiều đêm, La Inca thức trắng vì lo lắng, nhưng giai đoạn tối tăm nhất hình như đã qua. Những vị bác sĩ này, cùng với sự trợ giúp tinh thần của nhóm đọc kinh thánh của La Inca, đã thực hiện phép lạ, và bây giờ Beli chỉ chờ hồi phục mà thôi. (Rất may mắn là cô ấy có sức khỏe, các vị bác sĩ nói, thu xếp ống nghe. Bàn tay của Chúa đang ở trên người cô, vị trưởng nhóm cầu nguyện xác nhận và cất quyển Kinh thánh.) Nhưng Beli không thấy là mình được phù hộ. Sau một vài phút khóc nức nở, ráng thích ứng với cái giường, và chấp nhận sự thật của đời mình, Beli gọi La Inca.

Từ bên cạnh giường của bà cụ Hảo Tâm dịu dàng đáp lời: Đừng nói gì cả. Ngoại trừ khi con cám ơn Chúa đã cứu con.

Mẹ, Beli khóc. Mẹ ơi. Tụi nó giết con của con, chúng cũng muốn giết con…

Và chúng đã thất bại, La Inca nói. Không phải là chúng không cố gắng. Bà đặt tay lên trán Beli.

Bây giờ là lúc con phải im lặng. Cố gắng nằm im.

Đêm ấy là đêm thống khổ như cuối thời Trung cổ. Beli hết khóc rấm rứt lại vật vã đến độ các vết thương có nguy cơ bị rách. Như bị ma quỷ ám, Beli chuồi người vào trong nệm, rồi thẳng đơ người như một tấm gỗ, hai tay múa may vung vít, chân đạp lung tung, phun phì phèo và rủa xả. Beli khóc thảm thiết – mặc dù phổi bị thủng và xương sườn bị gãy, không ai an ủi được. Mẹ ơi, họ đã giết thằng bé của con. Con cô đơn quá.

Cô đơn? La Inca ghé mặt đến gần. Con có muốn mẹ gọi Gangster hộ con không?

Không, Beli thều thào.

La Inca cúi xuống nhìn sâu vào trong mắt Beli. Mẹ cũng chẳng gọi hắn, nếu ở trong trường hợp của con.

Đêm ấy Beli trôi nổi trong biển cô đơn mênh mông. Tràn ngập bởi những cơn kêu khóc tuyệt vọng. Trong giấc ngủ chập chờn Beli mơ thấy mình chết đi và nằm chung với đứa con trong cỗ quan tài. Khi Beli hoàn toàn thức giấc, trời đã sáng và trên đường phố âm thanh buồn thảm tang thương Beli chưa hề nghe đang dần dần tăng lên, tiếng khóc than thảm thiết như thoát ra từ tâm hồn rạn nứt của nhân loại. Như một bài hát buồn trong đám táng của toàn thể địa cầu.

Mẹ, Beli thở dốc, mẹ.

Mẹ!

Bình tĩnh nào, con gái.

Mẹ ơi, những tiếng kêu khóc đó dành cho con? Con sắp chết phải không? Nói cho con biết đi, mẹ.

Ôi, con gái, đừng nói nhảm. La Inca đưa hai bàn tay ra, ngượng ngùng, ôm vòng quanh cô bé. Cúi người ghé vào tai của Beli: Đó là Trujillo.

Bị bắn gục, bà thầm thì, trong đêm Beli bị bắt cóc.

Chưa ai biết chuyện gì đã xảy ra cả. Ngoại trừ là hắn ta đã chết[58].

LA INCA, SUY THOÁI

Tất cả đều có thật, dân rừng chuối ạ. Nhờ sức mạnh nhiệm mầu của lời cầu nguyện, La Inca cứu được mạng Beli, thực hiện lời giải nguyền linh nghiệm nhất để đối phó với cái fukú đã yểm lên dòng họ Cabral (nhưng bà phải trả giá như thế nào?) Tất cả láng giềng sẽ nói cho bạn biết, sau khi Beli trốn ra khỏi quốc gia, La Inca dần dần héo hon, như Galadriel sau khi đeo thử chiếc nhẫn – có người cho rằng bà buồn vì cô con gái quá hư hỏng, nhưng cũng có người bảo tại vì cái đêm cầu nguyện đó có hậu quả cũng giống như lời cầu nguyện của Hercules. Cho dù bạn lập luận như thế nào đi nữa cũng không thể nào chối cãi rằng, ngay sau khi Beli ra đi, tóc của La Inca trở nên trắng như tuyết, và khi Lola đến ở với bà thì bà không còn quyền phép mầu nhiệm mà bà đã có một thời. Vâng, bà đã cứu mạng Beli, nhưng để cuối cùng được gì? Beli vẫn dễ sa ngã vô cùng. Ở đoạn cuối của cuốn The Return of the King, linh hồn quỷ quái ác độc của Sauron bị “cơn gió lớn” bắt đi và “bị gió đánh tan,” dễ dàng không thể làm hại nhân vật chính; còn thế lực của Trujillo quá lớn, giống như một loại quang tuyến độc hại không dễ dàng phá hủy. Ngay cả sau khi ông ta chết rồi, sự độc ác của ông ta vẫn còn lưu truyền. Trong vòng vài giờ sau khi thân hình của El Jefe nhảy giật bien pegao[59]  với hai mươi bảy viên đạn, đám thuộc hạ của ông ta như trở nên điên loạn – thực hiện việc trả thù như thế họ đang thi hành di chúc. Bóng tối bao trùm trên Đảo và đây là lần thứ ba kể từ khi những người theo Fidel nổi dậy, người ta bị Ramfis, con của Trujillo, vây bắt và rất nhiều người bị hiến làm vật tế lễ một cách tồi bại nhục nhã khó mà tưởng tượng được, một cơn thác loạn sử dụng sự khủng bố làm quà tang lễ, của đứa con dành cho bố. Ngay cả một người có ý chí mạnh như khi đeo chiếc nhẫn của tiên[60] đã tự tạo cho mình vị thế ở Baní như là một Lothlórien, cũng biết là bà không thể nào bảo vệ Beli để tránh cuộc tấn công trực tiếp từ Con Mắt Quỷ. Điều gì có thể ngăn chặn những tên sát nhân quay trở lại để chấm dứt điều chúng đã bắt đầu? Nói cho cùng, họ đã giết chị em nhà Mirabal. Có danh tiếng nào và điều gì có thể ngăn cản họ giết một đứa con gái da đen mồ côi cha mẹ? La Inca cảm nhận sự nguy hiểm thật cận kề. Và có lẽ vì sự căng thẳng thần kinh trong lần cầu nguyện cuối cùng mà mỗi lần La Inca liếc nhìn Beli và lập tức biến mất khi bà định thần nhìn lại. Một bóng tối kinh khủng bóp nghẹt trái tim bà. Và dường như bóng tối ấy đang lớn mạnh hơn.

La Inca cần phải một làm cái gì đó, vì thế dù sức khỏe chưa hoàn toàn khôi phục sau lần cuối cùng cầu nguyện với Đức Mẹ Mary, bà kêu gọi tổ tiên và Giêsu Kitô cứu giúp. Lại thêm một lần nữa bà cầu nguyện. Mức độ của sự cầu nguyện lần này nghiêm trọng hơn lần trước. Để biểu lộ đức tin, bà kiêng ăn. Theo gót Mẹ Abigail, bà không ăn gì ngoại trừ một quả cam, không uống gì ngoại trừ nước. Sau khi cầu nguyện, tinh thần bà trở nên phấn khởi. Bà vẫn không biết phải làm gì. Tuy bà có tinh thần của một con Mongoose hiểu biết và sáng suốt nhưng bà không phải là một phụ nữ có kinh nghiệm về thế giới. Bà bàn với bạn bè, nhiều người khuyên bà cho Beli đi trốn ở miền quê. Cô ấy sẽ được an toàn. Bà nói với vị tu sĩ. Xin cha hãy cầu nguyện cho con bé.

Ngày thứ ba, linh cảm đến với bà. Bà mơ thấy bà và người chồng quá cố đang ở trên bãi biển, nơi ông bị chết đuối. Da ông ngăm đen như ông vẫn thường bị rám nắng mỗi mùa hè.

Bà phải đưa con bé đi ở chỗ khác.

Nhưng nếu đưa nó về miền quê, người ta sẽ tìm thấy.

Bà phải gửi nó đi Nueva York. Tôi được ơn trên cho biết đó là phương pháp duy nhất.

Thế rồi ông lững thững đi vào trong biển; bà cố gắng gọi ông trở lại, xin ông quay lại đây, nhưng ông không nghe.

Lời khuyên từ bên kia thế giới của ông thật khó mà vâng theo. Bỏ xứ mà đi về phía Bắc! Đến Nueva York, một thành phố thật xa lạ mà chính bà cũng không có đủ can đảm đến ở. Bà sẽ bị mất con, và mục tiêu lớn nhất của La Inca: làm lành thương tích của Sự Sụp Đổ và khôi phục danh dự gia đình Cabral, sẽ bị thất bại. Ai mà biết chuyện gì sẽ xảy đến cho Beli giữa đám người yanquis? Trong tư tưởng của bà nước Mỹ chỉ là một nơi tập hợp của đám người du thủ du thực, xã hội đen, đĩ điếm, và chẳng có giá trị gì cả. Thành phố này bị máy móc kỹ nghệ tràn ngập, và chứa đầy những tên không biết hổ thẹn cũng như Santo Domingo tràn đầy khí hậu nóng bức, một tên điên mang giày sắt, thở ra khói, và những lời hứa hẹn sáng lấp lánh của đồng tiền trong hố mắt lạnh lẽo tối tăm. La Inca trăn trở những đêm dài thăm thẳm. Nhưng phía nào là Jacob, phía nào là Thiên Thần? Nói cho cùng, có ai biết chắc là bè lũ Trujillo sẽ còn quyền lực lâu đến cỡ nào? Phép gọi hồn của El Jefe đã bắt đầu yếu dần và ảnh hưởng của pháp thuật này chỉ như là cơn gió. Tin đồn dày đặc như khói xì gà, tin đồn là người Cuba chuẩn bị xâm lăng, và người ta đã nhìn thấy lính thủy đánh bộ ở phía chân trời. Ai có thể biết ngày mai sẽ ra sao? Tại sao mình lại gửi đứa con mình yêu quý đi xa? Tại sao phải vội vã chứ?

La Inca nhận ra mình ở trong tình trạng khó xử cũng như bố của Beli đã cảm thấy như thế mười sáu năm về trước, khi giòng họ Cabral bắt đầu chống lại quyền lực của dòng họ Trujillo. Cố quyết định là nên hành động hay nên bất động.

Không chọn lựa được, bà cầu nguyện được ơn trên dẫn dắt – thêm ba ngày bà kiêng ăn. Không ai biết chuyện sẽ xảy ra thế nào nếu các tên cớm Elvis không đến nhà gọi cửa? Nhà Hảo Tâm của chúng ta có thể cũng ra đi như Mẹ Bề Trên Abigail. Rất may, hai tên Elvis này đã đến bất ngờ khi bà đang quét sân. Có phải bà tên là Myotís Toribio? Mái tóc chải bồng như lưng ong. Bắt thịt của người Phi Châu cuồn cuộn trong bộ âu phục mùa hè màu nhạt, và dưới những cái áo khoác, bao chứa vũ khí của họ cứng, dù đã có thoa dầu, vẫn kêu cót két.

Tôi muốn nói chuyện với con của bà, Elvis Một gầm gừ.

Ngay bây giờ, Elvis Hai nói thêm vào.

Chờ một chút, bà nói và khi xuất hiện từ trong căn nhà, tay bà cầm mã tấu. Hai tên Elvis rút lui trở lại xe của chúng cười to.

Elvis Một: Chúng tôi sẽ trở lại, bà già ạ.

Elvis Hai: Tin chúng tôi đi.

Ai thế? Beli nằm trong giường hỏi, hai tay ôm bụng, nơi cái bào thai không còn nữa.

Chẳng có ai cả. La Inca nói, đặt thanh mã tấu ở cạnh giường.

Đêm sau, “chẳng có ai cả” bắn một lỗ xuyên thủng qua cửa trước.

Những đêm sau đó bà và Beli ngủ dưới gầm giường, và vài ngày sau bà nói với cô con gái: Dù có chuyện gì xảy ra đi nữa mẹ muốn con ghi nhớ: bố của con là bác sĩ, bác sĩ đấy nhé! Còn mẹ ruột của con là y tá.

Cuối cùng bà nói: Con nên rời khỏi đây.

Con muốn đi. Con ghét nơi này.

Beli hiện nay có thể khập khiễng đi vào phòng tắm một mình. Beli thay đổi rất nhiều. Ban ngày Beli ngồi bên cạnh cửa sổ im lặng, cũng giống như La Inca sau khi chồng bà bị chết đuối. Beli không cười dù chỉ cười mỉm, không trò chuyện với ai kể cả cô bạn Dorca. Một lớp mạng đen che phủ lên Beli, bí mật như những tên trộm cướp trò chuyện trong quán cà phê.

Con không hiểu gì cả, hija. Con phải rời quốc gia này. Chúng sẽ giết con nếu con ở lại.

Beli cười to.

Ồ Beli; đừng có bướng bỉnh như thế: Con đã biết gì về nước Mỹ và những người định cư ở nước ngoài? Con đã biết gì về Nueba Yol hay những căn chung cư không có hệ thống sưởi ấm “theo luật cũ”, hay những đứa trẻ mang chứng bệnh điên tự ghét mình. Con đã biết gì, “thưa phu nhân”, về di dân? Đừng cười, con gái của mẹ, bởi vì thế giới của con sẽ hoàn toàn bị thay đổi. Tuyệt đối. Đúng rồi. Một thành phố đẹp nhưng tồi tệ. Cứ tin lời của mẹ. Con cười là vì con đã bị cướp mất linh hồn, bởi vì người con yêu đã phản bội con cho đến khi con suýt bị giết chết, và bởi vì đứa con trai đầu của con sẽ không bao giờ được sinh ra. Con cười bởi vì con không  còn răng cửa và con sẽ thề là sẽ không bao giờ cười nữa.

Tôi ước gì tôi có thể nói khác đi nhưng tôi có chứng cớ thu âm ngay đây. La Inca với Beli là phải rời quê hương và Beli cười to.

Chấm dứt câu chuyện.

NHỮNG NGÀY CUỐI CÙNG CỦA CHẾ ĐỘ

Beli không nhớ nhiều về ngày tháng cuối cùng ngoại trừ nỗi đau đớn thất vọng (và mong ước được nhìn thấy cái chết của Gangster). Beli nằm trong gọng kềm của Bóng Tối, lờ lững trong ngày nhu một cái bóng trôi trong cuộc đời. Beli không ra khỏi nhà trừ khi thật sự cần thiết. Ít ra hai mẹ con cũng nối lại quan hệ như La Inca thầm mong, chỉ khác một điều là hai người ít khi chuyện trò với nhau. Có chuyện gì để nói đâu? La Inca từ tốn bàn chuyện đi về phía Bắc, nhưng Beli có cảm tưởng một tảng lớn tâm hồn của mình đã ra đi. Santo Domingo đang phai tàn. Ngôi nhà, La Inca, món khoai chiên Beli ăn đã không còn – chỉ còn chờ cho phần còn lại của thế giới cũng ra đi. Chỉ một lần Beli trở lại cảm giác của ngày xưa là khi Beli bắt gặp những tên cớm  đang rình mò hàng xóm. Beli thét lên vì kinh hoàng nhưng chúng chỉ lái xe đi với nụ cười khinh khỉnh trên mặt. Chúng tôi sẽ gặp lại cô. Không lâu. Ban đêm, Beli gặp ác mộng về rừng mía, người Không Mặt, nhưng khi tỉnh giấc La Inca luôn hiện diện. Bình tĩnh, hija, bình tĩnh.

(Còn những tên Elvis: Trong tay chúng còn lại gì? Có lẽ chỉ còn nỗi lo sợ bị trả thù vì ông già Trujillo đã bị hạ bệ. Có lẽ đó là quyền lực của La Inca. Có lẽ đó là quyền lực từ tương lại với tay trở lại để bảo vệ đứa con gái út? Ai biết được điều này?)

Tôi nghĩ La Inca không bao giờ ngủ trong những tháng cuối cùng. La Inca luôn mang mã tấu theo trong người ở bất cứ nơi nào. Beli có vẻ hờ hững việc này. Bạn có biết không, một khi Gondolin thất thủ, bạn không nên nấn ná chờ cho những tên balrogs đến vỗ vào vai. Bạn phải di chuyển đến chỗ khác. Và Beli di chuyển. Giấy tờ được gom lại, tiền hối lộ được chi ra, và giấy phép cho di chuyển được cấp phát. Nếu vào lúc khác chuyện này khó thực hiện, nhưng với cái chết của El Jefe và Tấm Màn Chuối bị phá tan, tất cả mọi phương tiện vượt thoát trở nên dễ dàng hơn. La Inca đưa cho Beli hình ảnh và những lá thư của người đàn bà mà Beli sẽ đến ở chung tại El Bronx. Nhưng tất cả những điều này đều không gợi được sự chú ý của Beli. Beli không nhìn ảnh, không đọc thư; khi đến Idlewild, Beli sẽ cố ý đi lạc và hoàn toàn biến mất. Một cô gái đáng thương. 

   Lúc ấy sự chống đối giữa Người Láng Giềng Gương Mẫu và thành phần còn lại của gia đình Trujillo đến giai đoạn tan rã. Beli bị bắt ra tòa. La Inca bắt Beli cho ojas de mamón[61] vào giày để ông ta đừng tra hỏi quá nhiều. Beli đứng suốt buổi xử, tê cóng, trí óc lang thang. Tuần trước đó, Beli và Gangster dàn xếp mãi cuối cùng được gặp nhau ở trong một khách sạn rẻ tiền trong thành phố. Cái khách sạn này do một người Trung Hoa làm chủ, đã được Luis Díaz nhắc đến trong bài hát nổi tiếng của ông. Đây không phải là một cuộc đoàn viên như Beli đã hy vọng. Ôi, cô bé đáng thương của tôi, hắn rên rỉ và vuốt ve mái tóc của Beli. Đã một thời ngón tay hắn như có điện, như ánh chớp, bây giờ chỉ là những ngón tay tròn lẳn trên làn tóc thẳng. Chúng ta bị phản bội, em và anh. Bị phản bội khủng khiếp! Beli cố gắng nói về cái bào thai không còn nữa nhưng hắn xua đuổi cái bóng ma nhỏ bé ấy bằng một cái xua tay và tiếp tục cố kéo cái áo ngực to tướng để lộ rõ bộ nhũ hoa đầy đặn của Beli. Mình sẽ có đứa con khác, hắn hứa hẹn. Em muốn có hai đứa con, Beli nói khẽ. Hắn cười. Chúng ta sẽ có năm chục đứa.

Gangster vẫn còn nhiều chuyện vướng bận trong tâm trí. Hắn ta lo lắng cho số phận của những người thân cận với Trujillo, lo rằng người Cuba chuẩn bị xâm lấn. Họ bắn những người như anh ngay phiên xử đầu tiên. Anh sẽ là người đầu tiên Che đi lùng bắt.

Em đang suy nghĩ về việc đi Nueva York.

Beli muốn nghe hắn nói, Không, đừng đi, hay ít nhất cũng nói là anh sẽ đi chung với em. Nhưng thay vì thế, hắn kể cho Beli nghe lần hắn đến Nueba Yol, một công việc hắn làm cho Jefe và cái món cua ở nhà hàng làm cho hắn đau bụng. Hắn không nói đến vợ hắn, dĩ nhiên, và Beli cũng không hỏi. Câu trả lời có thể làm lòng Beli tan nát. Một lúc sau khi hắn bắt đầu xuất tinh, Beli cố ôm hắn, nhưng hắn vùng ra khỏi và bắt đầu đả kích cái lưng bị cháy đen của Beli.

Giống như một cái bảng đen. Gangster nói đùa.

Mười tám ngày sau ở phi trường Beli vẫn nghĩ về hắn.

Con không cần phải đi, bất thình lình La Inca nói, ngay lúc trước khi Beli đứng vào trong hàng. Nhưng đã quá trễ.

Con muốn đi.

Beli đã cố gắng sống cuộc đời để được vui vẻ hạnh phúc, nhưng Santo Domingo… cái xứ SANTO DOMINGO CHÓ MÁ đã ngăn cản không cho Beli được hạnh phúc dù ở bất cứ ngõ quanh nào. Con không bao giờ muốn nhìn lại xứ sở này.

Đừng nói như thế.

Con không bao giờ muốn trở về đây nữa.

Beli thề sẽ trở nên con người mới. Người ta nói con lừa có đi du lịch bao xa khi trở về nó vẫn không biến thành con ngựa, nhưng Beli sẽ cho chúng xem.

Đừng có đi mà như thế này. Toma, cầm cái này, cho chuyến đi. Một hộp kẹo dừa.

Beli giữ hộp kẹo này, nhưng trên đường đến chỗ kiểm soát giấy thông hành Beli ném nó đi.

Nhớ đến mẹ nhé. La Inca ôm hôn Beli. Hãy nhớ, gốc gác của con như thế nào. Con là con út của Gia Đình Cabral. Con gái của một bác sĩ và một cô y tá.

Cái hình ảnh cuối cùng của La Inca: vẫy tay từ giã Beli với tất cả sức lực của bà và khóc.

Ở chỗ kiểm soát giấy thông hành họ gạn hỏi thêm, và đóng con dấu cuối cùng trong một loạt dấu phải đóng, Beli được cho đi. Khi leo lên máy bay, trước khi phi cơ cất cánh Beli nói chuyện bâng quơ với một anh chành ăn mặc đỏm dáng, bàn tay đeo bốn chiếc nhẫn – Cô đi đâu thế? Một vùng đất tuyệt vời chỉ có trong mơ hay truyện cổ tích, Beli dấm dẳng – và mãi rồi chiếc phi cơ, động cơ xập xình, cũng tự tách rời mặt đất và Beli, dù không bao giờ tin tưởng vào thánh thần, cùng nhắm mắt lại cầu xin Chúa phù hộ cho mình.

Tội nghiệp Beli. Mãi đến lúc cuối cùng Beli vẫn tin là Gangster sẽ xuất hiện và cứu Beli. Anh xin lỗi, cô bé của anh, anh rất tiếc. Anh không bao giờ để cho em đi. (Beli vẫn rất tin tưởng vào việc được cứu thoát.) Beli tìm kiếm hắn khắp nơi: trên đường đi đến phi trường, trên những gương mặt của những nhân viên kiểm soát giấy thông hành, ngay cả khi được cho vào phi cơ, và cuối cùng, trong một phút giây không suy nghĩ chín chắn, Beli nghĩ hắn sẽ xuất hiện từ buồng lái, trong bộ đồng phục ủi thẳng nếp của phi công – anh đã đánh lừa được em, phải không? Nhưng Gangster không bao giờ xuất hiện bằng xương bằng thịt nữa, chỉ xuất hiện trong giấc mơ của Beli. Trên phi cơ cũng có nhiều người lần đầu tiên ra đi. Nhiều suối sẽ thành sông. Beli ở nơi đây, sắp trở nên một người mẹ có đủ đức tính mà chúng ta cần Beli phải có nếu Beli muốn Oscar và Lola sẽ được sinh ra đời.

Beli chỉ mới vừa mười sáu tuổi và màu da của Beli là màu của bóng tối, vệt sáng cuối cùng của ánh nắng trong ngày, đôi nhũ hoa của Beli như mặt trời lặn bị giam hãm dưới làn da, nhưng dù với tất cả vẻ đẹp và tuổi thanh xuân, Beli có một vẻ chua chát nghi ngờ chỉ có thể tan biến dưới sức nặng của khoái lạc vô biên. Giấc mơ của Beli rất đơn giản, thiếu sự thúc đẩy của nhiệm vụ, tham vọng của Beli không có động lực. Niềm hy vọng mạnh mẽ nhất? Là Beli sẽ tìm được một người đàn ông. Điều Beli chưa biết: là người đàn ông ngồi bên cạnh sẽ trở thành chồng của Beli và là cha của hai đứa con của Beli, và chỉ sau hai năm, hắn sẽ bỏ rơi Beli, đây là lần thứ ba và cũng là lần cuối cùng trái tim Beli tan vỡ, và từ đó Beli sẽ không bao giờ yêu nữa.

Beli thức giấc lúc đang mơ thấy một vài kẻ mù leo lên xe buýt, xin tiền – một giấc mơ Beli thường hay mơ trong những năm lưu lạc. Tên đỏm dáng ngồi cạnh gõ nhẹ vào khuỷu tay Beli.

Thưa cô, đây là điều mà cô không nên bỏ qua.

Tôi đã nhìn thấy nó rồi, Beli gắt gỏng. Và sau đó, lấy lại bình tĩnh, Beli nhìn ra cửa sổ.

Trời đang vào đêm và ánh sáng của Nueva York chan hòa khắp nơi.

4

Bài Học Tình Người

1988 – 1992

Chuyện bắt đầu từ ở tôi. Năm trước khi Oscar bị ngã, tôi cũng điêu đứng vì cái chướng của mình; Tôi bị “đòn hội chợ” lúc tôi đi bộ từ Roxy về nhà. Bị du đãng New Brunswick, mấy thằng khốn kiếp morenos đánh. Hai giờ sáng, tôi đang đi trên đường Joyce Kilmer không có lý do quan trọng gì cả. Đi bộ một mình. Tại sao? Tôi đang “cương” cứng ngắc. Tôi nghĩ có lẽ chẳng đến nỗi nguy hiểm nếu tôi đi bộ ngang qua khu vực của dân du thủ du thực. Lầm to. Nhớ nụ cười trên mặt thằng con dại ấy suốt đời. Chỉ sau cái nhẫn tốt nghiệp trung học của hắn. Cái nhẫn ấy đã cày một đường rãnh thật sâu vào gò má của tôi (vết sẹo vẫn còn). Ước gì tôi có thể nói rằng tôi ngã xuống mà vẫn tiếp tục chiến đấu, nhưng đám côn đồ này hạ gục tôi dễ dàng. Nếu không có một người hảo tâm tình cờ lái xe ngang thì mấy thằng khốn kiếp ấy có thể đã giết tôi. Ông cụ này muốn đưa tôi đến bệnh viện Robert Wood Johnson, nhưng tôi không có bảo hiểm y tế, thêm vào đó, từ khi bố tôi chết vì bệnh ung thư máu tôi không mấy tin tưởng vào bác sĩ, vì thế dĩ nhiên tôi nói: không không không. Ngay lúc mới vừa bị tấn công tôi thấy khỏe không sao cả. Nhưng ngày hôm sau, tôi có cảm giác như đã chết. Tôi choáng váng đến độ tôi không thể đứng dậy mà không buồn nôn. Ruột gan tôi như thể bị kéo ra khỏi người, đập cho dập bằng búa, rồi nối lại với nhau bằng kẹp giấy. Bị thương tích rất nặng, và trong tất cả bạn bè – những người bạn rất tuyệt vời của tôi – chỉ có Lola là lo lắng cho tôi. Nghe Melvin, bạn tôi, báo là tôi bị đánh đập thậm tệ nàng đến ngay lập tức. Suốt đời tôi chưa bao giờ thấy mừng được gặp một người như lúc này. Lola, người luôn có nụ cười trên môi đã thật sự khóc khi thấy tình trạng của tôi.

Nàng là người đã săn sóc tấm thân tàn tạ của tôi. Nấu ăn, lau dọn, đi lấy bài học giùm cho tôi, lấy thuốc cho tôi, và còn bắt tôi phải tắm. Nói một cách khác, nàng vá lành vết thương cho đến khi tôi phục hồi. Không phải cô gái nào cũng sẵn sàng làm như thế cho một tên đàn ông. Tin tôi đi. Tôi đứng không vững, đầu đau nhức, nhưng nàng lau lưng của tôi và tôi nhớ nhất điều này nhất trong cái chuyện bị đánh. Tay của nàng nằm trên miếng nhựa xốp rất mềm, và miếng nhựa xốp ấy nằm trên da tôi. Mặc dù tôi đã có người yêu, Lola lại là người ở lại với tôi qua đêm. Rũ tóc ra chải – một lần, hai lần, ba lần trước khi nép cái thân hình dài ngoằng của nàng lên giường. Không được đi bộ ban đêm nữa đấy nhé, Được, Kung Fu?

Ở đại học, chẳng ai bắt bạn phải quan tâm lo lắng bất cứ vấn đề gì – bạn chỉ cần quan tâm vào việc có tìm được người chịu ngủ với bạn hay không thôi – bạn có tin hay không, tùy ý bạn, nhưng tôi thật sự quý mến Lola. Nàng là một người rất dễ cho mình quý mến. Lola hoàn toàn trái ngược với những cô gái mà tôi thường theo đuổi: Cô cao một mét tám mươi ba, người suôn đuột vì không có ngực, và da rất đen. Như thể có hai cô gái trong cùng một người, một cô có phần rất rất gầy đi kèm với một cái mông tròn trĩnh và cô kia là một con lừa bướng bỉnh. Một cô gái đầy tham vọng và thành công trong nhiều lãnh vực, Lola chỉ huy nhiều tổ chức ở đại học và luôn ăn mặc chững chạc trong âu phục của phụ nữ mỗi lúc đi họp. Là chủ tịch hội sinh viên, trưởng nhóm SALSA[62], và hội phó của hội Giữ trật tự ban đêm. Nói tiếng Tây Ban Nha như dân nhà giàu có học thức.

Chúng tôi biết nhau từ một ngày cuối tuần trước khi vào đại học năm thứ nhất, nhưng phải đến năm thứ hai cuộc tình ngắn ngủi của chúng tôi mới bắt đầu. Chở em về giùm, Yunior, là câu nàng mở đầu, và một tuần sau chúng tôi bắt đầu thân nhau. Tôi còn nhớ nàng đang mặc cái quần dài có nhãn hiệu Douglas và một cái áo thun có hiệu Tribe. Tháo cất chiếc nhẫn người yêu của nàng tặng rồi hôn tôi. Đôi mắt đen nhánh không rời đôi mắt của tôi.

Anh có đôi môi tuyệt vời, nàng nói.

Làm sao bạn có thể quên một cô gái như thế?

Chỉ ba đêm trước đây, nàng bỗng cảm thấy hối hận vì đã lừa dối người yêu nên chấm dứt cuộc tình. Và khi Lola muốn chấm dứt chuyện gì, nàng rất thẳng tay. Ngay cả nhưng đêm sau khi tôi bị “đánh hội chợ” nàng chẳng cho tôi vay mượn chút xíu tình yêu nào cả. Thế thì em có thể ngủ trong giường của anh nhưng không ngủ với anh?

Em là một cô gái da đen, Yuni, nàng nói, không phải là người thô lỗ.

Biết tôi là loại đàn ông không chung tình. Hai ngày sau khi chúng tôi chia tay nhau nhìn thấy tôi đang gạ gẫm một cô bạn gái cùng trong hội nữ sinh viên, nàng quay lưng bỏ đi, lưng thẳng, dáng cao.

Điều quan trọng là: khi em trai của nàng bị bệnh trầm cảm rất nặng cuối năm đại học thứ hai – uống cả hai chai rum Baccardi 151 khi bị một con nhỏ cho rơi – suýt tí nữa tự tử và làm ảnh hưởng cả bà mẹ của hắn đang bị bệnh ung thư, bạn có biết ai là người tình nguyện giúp nàng không?

Tôi.

Lola rất ngạc nhiên khi tôi bảo năm sau tôi sẽ ở chung với em nàng. Trông chừng cái thằng ngố dùm em. Sau tấn bi kịch tự tử của hắn, không một ai ở Demarest muốn ở chung phòng với cậu bé nhà ta, hắn phải ở một mình năm thứ ba đại học. Lola không thể ở chung, bởi vì năm ấy nàng qua Tây Ban Nha. Giấc mơ lớn lao của nàng được thành tựu và nàng rất lo lắng cho tình trạng của em mình. Tôi làm nàng hơi ngạc nhiên khi tôi hứa điều này nhưng suýt nữa nàng chết vì ngạc nhiên khi tôi thật sự thực hiện lời hứa. Dọn vào ở chung với hắn trong khu sinh viên Demarest, nơi cư ngụ của tất cả những thằng dị hợm, bọn cù lần, những người xấu xí bà bọn lại cái, fem-bot. Tôi, một thanh niên có thể cự tạ hơn 150 kí lô, thường gọi Demarest là khu dành riêng cho dân lại cái. Chưa bao giờ tôi gặp một tên họa sĩ hay nghệ sĩ da trắng nhỏ con mà tôi không muốn đấm vài ba cái. Tôi nộp đơn xin vào ngành văn chương và đầu tháng chín, hai chúng tôi, tôi và Oscar, ở chung với nhau.

Tôi nói hơn quá lời, như thể đây là một việc làm thiện nguyện, nhưng sự thật không hẳn thế. Đúng là tôi muốn giúp Lola, trông chừng đứa em khùng điên của nàng (vì biết hắn là người duy nhất trong cuộc đời này nàng thật sự yêu thương), nhưng thật sự là tôi cũng làm việc có lợi cho tôi. Năm ấy tôi phải bắt thăm để được chia phòng, có lẽ đây là năm mà số phòng dành cho học sinh nội trú thuê thấp nhất. Tên tôi nằm cuối cùng trong danh sách dự bị, chờ phòng trống nếu có, có nghĩa là cơ hội mướn được phòng nội trú hầu như là con số không; điều này có nghĩa là cái thằng tôi hư hỏng hoặc là phải về nhà ở, hoặc là ra ở ngoài đường phố. Điều này cũng có nghĩa là Demarest, với tất cả những điều dị hợm về nó và Oscar, với tất cả những nỗi buồn của hắn, là một chọn lực khá tốt cho tôi.

Hắn cũng không hoàn toàn xa lạ với tôi – là em trai của cô gái tôi từng yêu. Gặp hắn trong khuôn viên đại học với Lola, một hai năm đầu, khó mà tưởng tượng hắn và nàng có liên hệ với nhau. (Em là Apokalips, hắn nói, chị ấy là New Genesis.) Trái ngược với tôi, người có thể lẩn tránh một thằng bé Caliban như thế, Lola thật sự yêu thương em. Mời hắn tham dự tiệc tùng và những cuộc biểu tình của nàng. Hắn cầm bảng hiệu, phát giấy giới thiệu chương trình. Một người phụ tá béo phì.

Nếu tôi bảo rằng tôi chưa hề gặp người Dominic nào giống như hắn, đó là tôi đã rất nhẹ lời về hắn.

Xin chào, Chó của Chúa là câu mà hắn chào đón tôi ngày đầu tiên tôi đến Demarest.

Phải mất một tuần sau, tôi mới biết là hắn chơi chữ.

Chúa. Domini. Chó. Canis

Xin chào, người Dominic.

Tôi đoán, đáng lẽ là tôi phải biết điều này. Hắn thường bảo rằng hắn bị fukú, và hay nhắc về lời nguyền này, và nếu như tôi là một người Dominic tin vào chuyện xưa, có lẽ tôi nên (a) tin lời hắn và sau đó (b) chạy ngược chiều với hắn. Gia đình tôi là người surenos, người miền Nam, từ Azua, và nếu surenos ở Azua có biết chắc chắn, rành rẽ về chuyện gì thì chuyện ấy nhất định phải là fukú. Tôi muốn nói là, Chúa tôi, bạn có bao giờ nhìn thấy Azua? Mẹ tôi sẽ chẳng thèm nghe, mà chỉ bỏ chạy. Bà không muốn dính líu với Fukús hay guangguas, bất cứ cách nào hay bất cứ giá nào, cũng không. Nhưng lúc ấy, tôi không phải là người tin vào cách sống xưa như tôi bây giờ. Tôi chỉ là một đứa ngu đần, cứ tưởng rằng trông chừng Oscar không phải là sự khổ nhọc của Hercules. Tôi nghĩ, ăn nhằm gì, tôi là một người cử tạ, hằng ngày tôi nhấc một khối tạ còn nặng hơn hắn ta.

Bạn có thể nở một nụ cười phụ họa nếu bạn muốn.

Hắn có vẻ như không hề thay đổi. Vẫn béo phì đồ sộ. Vẫn viết 10 trang, mười lăm trang, hai chục trang một ngày. Vẫn còn yêu say mê điên cuồng những nhân vật trong truyện giả tưởng. Bạn có biết anh ngố này đặt cái bảng gì lên cửa phòng nội trú của hai chúng tôi không? Nói, bạn, và bước vào. Bằng ngôn ngữ Elvish! (Xin đừng hỏi vì sao tôi biết.) Khi tôi nhìn thấy câu ấy tôi nói: De Léon, em đùa phải không, Elvish?

Thật ra, hắn ho, đó là tiếng Sindarin[63]⁾.

Thật ra, Melvin nói, đó là gay-hay-hay.[64]⁾

Mặc dù đã hứa với Lola là sẽ canh chừng hắn, nhưng mấy tuần lễ đầu tiên tôi chẳng liên hệ gì với hắn. Tôi biết nói chuyện gì với hắn bây giờ? Tôi rất bận. Có tên học sinh nào trong ban thể thao của đại học tiểu bang mà không bận rộn chứ? Tôi bận đi làm, bận tập thể dục, có bạn của tôi, phải liên hệ với nhóm làm việc chung, và dĩ nhiên còn phải lo chuyện yêu đương của mình nữa.

Tháng đầu tiên tôi đi chơi quá nhiều, phần lớn tôi chỉ thấy O. là một đóng to thù lù nằm im lìm ngủ say dưới chăn. Giữ cho tên mọt sách này thức khuya chỉ có trò chơi đóng vai nhân vật và các bộ phim hoạt hình Nhật Bản của hắn, nhất là phim Akira, tôi nghĩ hắn phải xem ít nhất là cả ngàn lần trong năm ấy. Tôi không thể nói cho bạn biết là có bao nhiêu đêm tôi về nhà và bắt gặp hắn ngồi trước cái phim này. Tôi gắt: Em lại xem cái phim quỷ sứ đấy à? Oscar sẽ trả lời, hầu như xin lỗi cho sự hiện diện của hắn: Phim sắp hết rồi. Luôn luôn là sắp hết. Tôi cằn nhằn. Thật ra tôi không phiền gì cả. Tôi cũng thích những phim như Akira ngay cả khi tôi không thể thức để xem. Tôi nằm trên giường trong lức Kaneda hét to Tetsuo và tiếp theo tôi thấy Oscar rụt rè đứng bên cạnh cúi nhìn tôi, nói, Yunior, phim chấm dứt rồi, và tôi ngồi dậy, Mẹ kiếp!

Về sau, quan hệ của chúng tôi tốt đẹp hơn. Bởi vì cho dù rất là mọt sách, hắn là một người bạn cùng phòng rất biết điều. Tôi chẳng bao giờ bị gửi cho những mẩu nhắn tin để trách móc như cái tên điên lúc trước ở chung phòng với tôi. Hắn luôn luôn trả phân nửa chi phí phần của hắn, và nếu tôi về lúc hắn đang chơi trò Dungeons and Dragons, hắn sẽ mang ra phòng khách tôi chẳng cần phải bảo. Tôi có thể chịu được Akira, nhưng không thể chịu được Queen of the Demonweb Pits.

Dĩ nhiên, tôi cũng làm những việc nho nhỏ để đáp lại. Mỗi tuần chúng tôi ăn chung với nhau một lần. Chọn một quyển truyện hắn viết, đến nay hắn đã hoàn tất năm quyển, và đọc một ít. Không phải là loại sách dễ đọc như uống trà – Drop the phaser, Athurus Prime – nhưng ngay cả tôi cũng nhận ra là hắn có tài. Có thể viết đối thoại, dẫn giải thật bén nhọn, lối viết tự thuật lôi cuốn. Tôi cũng cho hắn xem một ít bài viết của tôi, tất cả những quyển có chủ đề cướp bóc và buôn bán ma túy và đụ mẹ mày, Nando, và BLAU! BLAU! BLAU! Hắn đưa cho tôi bốn trang phê bình cho một truyện ngắn dài tám trang.

Còn tôi có giúp tìm cho hắn bạn gái hay không? Dạy cho hắn một ít khôn ngoan ranh mãnh của một kẻ bội tình?

Dĩ nhiên là tôi có giúp. Vấn đề là, khi có việc gì liên quan đến con gái, người bạn trọ chung phòng với tôi thật là chẳng giống ai. Thêm vào đó, hắn còn mắc chứng bệnh no-toto-itis[65] rất nặng mà tôi chưa từng gặp. Có một người gần giống như trường hợp của hắn là thằng bé Salvador đáng thương tôi biết hồi Trung học. Khuôn mặt bị bỏng nặng, không thể có bạn gái, vì hắn giống như nhân vật trong Phantom of the Opera. Trường hợp của Oscar còn tệ hơn thế nữa. Ít ra Jeffrey còn có thể viện cớ đó là do tình trạng y học. Còn Oscar có thể viện cớ gì? Đó là lỗi của Sauron? Hắn nặng 139 kg, nói chuyện như là một người máy trong phim Star Trek! Điều mỉa mai là chưa bao giờ tôi gặp một thằng si gái đến như thế. Tôi là một thằng rất thích bạn gái, nhưng, không có ai, tôi nhấn mạnh, không có ai có thể si tình như Oscar. Với hắn, phụ nữ là sự khởi đầu và chấm dứt, Alpha và Omega, DC và Marvels. Cậu bé nhà ta rất nhút nhát; không thể gặp một cô bé xinh đẹp mà không run rẩy. Có thể bỗng dưng đi yêu một người mà chẳng có duyên cớ gì – Hắn yêu ít nhất cũng phải hai tá các cô sinh viên học lớp cao hơn. Những mối tình này chẳng đi đến đâu cả. Làm thế nào mà tiến triển cho được chứ. Cách tán tỉnh của Oscar là thảo luận về trò chơi đóng vai nhân vật. Sao mà điên thế nhỉ? (Cái ngày mà tôi thích nhất là trên chiếc xe buýt tuyến đường E khi hắn nói với một cô bé rất nóng bỏng khêu gợi, nếu cô là trò chơi của tôi, tôi sẽ cho cô mười tám Charisma!)

Tôi có tìm cách góp ý, thật đấy. Đơn giản thôi. Như là: đừng có gọi các cô gái chưa quen trên đường phố to như thế, và cũng đừng mang chuyện Beyonder ra nói nếu không cần thiết. Thế hắn có nghe lời không? Dĩ nhiên là không. Cố mà giải thích với Oscar về phụ nữ thì cũng như ném đá vào  Unus, không có gì để chạm vào, thì nói mấy cũng không thấm. Hắn lắng nghe tôi nói, rồi nhún vai. Chẳng đến đâu, tốt hơn hết là em cứ cư xử tự nhiên theo cái tính của em.

Nhưng cái cư xử tự nhiên của em dở quá.

Vâng, hắn than thở, nhưng em chỉ cố được đến thế mà thôi.

Cuộc trò chuyện mà tôi thích nhất là:

Yunior?

Cái gì?

Anh còn thức không?

Nếu như mà em muốn nói chuyện Star Trek.

Không phải chuyện Star Trek. Hắn ho. Em nghe từ một nguồn tin đáng tin cậy, là không có người đàn ông Dominic nào chết mà vẫn còn là trai tân. Anh đã có kinh nghiệm về việc này. Anh nghĩ là chuyện này có thật không?

Tôi ngồi bật dậy. Thằng bé đang trố mắt nhìn tôi trong bóng tôi, rất nghiêm trang.

Ô, điều này phản lại luật thiên nhiên, nếu một người đàn ông Dominic chết mà không được làm tình ít nhất một lần.

Điều này, hắn thở dài, là điều làm em lo lắng.

Thế chuyện gì xảy đến với tôi lúc đầu tháng mười? Điều luôn luôn xảy đến cho những người không chung tình.

Tôi bị người yêu bỏ.

Chẳng có gì ngạc nhiên, chỉ tại cách sống buông thả của tôi. Cũng chẳng phải bị một cô tầm thường bỏ. Ngươi yêu của tôi, Suriyan, biết được chuyện tôi tán tỉnh cô em song sinh của nàng. Các bạn có tính lăng nhăng ạ: không, không, không bao giờ ngủ với con nhỏ nào tên Awilda. Bởi vì khi nó đá bạn, bạn sẽ thật sự biết thế nào là đau đớn. Awilda, buộc tôi tội phản bội vì cô có bằng cớ, cô ghi âm một trong những là tôi gọi điện thoại cho cô và trước khi bạn có thể buộc miệng kêu, “ối giời” thì tất cả mọi người đều biết chuyện. Cô ấy phải cho lặp lại mẩu tin ấy đến hàng năm trăm lần. Đây là lần thứ nhì tôi bị bắt quả tang ngoại tình trong hai năm, đó là một kỷ lục ngay cả đối với một người như tôi. Suriyan nổi cơn điên. Cô lăn xả vào tấn công tôi trên xe buýt tuyến đường E. Đám con trai cười và bỏ chạy, còn tôi, tôi giả vờ như tôi chẳng có tội gì cả. Bỗng dưng tôi ở trong phòng rất thường xuyên. Bắt đầu viết một vài truyện ngắn. Xem một vài phim với Oscar. This Island Earth, Appleseed, Project A. Ngồi chờ cá cắn câu.

Điều mà tôi nên làm là xin vào bệnh viện để được chữa bệnh nghiện đàn bà. Nhưng nếu bạn nghĩ là tôi sẽ làm thế, thì đúng là bạn chẳng hiểu tí gì về đàn ông Dominic. Thay vì tập trung vào một chuyện gì khó làm hay hữu dụng thí dụ như, nói, đó là lỗi của anh, tôi chú trọng vào làm cái gì đó dễ làm để chuộc lỗi.

Bất thình lình và cũng không suy nghĩ chín chắn, tôi quyết định tôi sẽ sửa chữa cuộc đời của Oscar. Một đêm khi hắn than thở về cuộc đời buồn chán của hắn tôi nói: Em có thật sự muốn thay đổi lối sống này không?

Dĩ nhiên là em muốn chứ, hắn nói, nhưng những điều em đã cố gắng đều không có kết quả  tốt đẹp hơn.

Anh sẽ thay đổi cuộc đời của em,

Thật không? Cái nhìn của hắn – mãi đến bây giờ, trải qua nhiều năm vẫn còn làm tôi đau lòng.

Thật chứ. Em phải nghe lời tôi.

Oscar vội vã đứng dậy. Đặt tay lên chỗ trái tim. Hạ thần thề sẽ tuân lời, thưa Lãnh Chúa. Chừng nào chúng ta có thể bắt đầu.

Em sẽ thấy.

Sáng hôm sau, lúc sáu giờ, tôi đá vào giường của Oscar.

Có chuyện gì thế? hắn kêu lên.

Chẳng có gì quan trọng, tôi nói, ném đôi giày thể thao lên bụng hắn. Đây là ngày khởi đầu cuộc đời mới của chú mày.

Tôi chắc chắn phải ở trong trạng thái rất chênh vênh khi cố quên Suriyan – đó là lý do tôi lao đầu vào một việc thật là nghiêm trọng như Đồ Án thay đổi Oscar. Những tuần lễ đầu tiên, trong khi tôi chờ Suriyan tha lỗi cho tôi, tôi đối với Oscar như một sư phụ khắc nghiệt trong chùa Thiếu Lâm. Tôi đè đầu cưỡi cổ hắn một tuần bảy ngày, mỗi ngày hai mươi bốn giờ. Bắt hắn thề là hắn sẽ không đến gần những cô bé không quen với cái hành động liều lĩnh Anh Yêu Em của hắn. (Oscar, em chỉ làm cho con bé ấy sợ hãi, tội nghiệp con bé.) Bắt hắn tập thế dục và không được nghĩ xấu về mình – Số của em không may, cho đến khi chết đi em cũng vẫn là trai tân, em thiếu vẻ thẩm mỹ. Ít nhất là khi tôi ở bên cạnh hắn, tôi đã làm thế. (Phải nghĩ những ý nghĩ tốt, tôi nhấn mạnh, nghĩ chuyện tốt, ngốc!) Tôi còn dẫn hắn theo khi tôi đi chơi với đám bạn của tôi. Chẳng có gì nghiêm trọng – chỉ đi uống bia chung đám thanh niên, hắn không để lộ vẻ chướng đời của hắn. Đám bạn tôi không thích – Sắp tới mày sẽ làm gì? Mời cả những người ăn chợ ngủ đình?)

Nhưng cuộc cách mạng lớn nhất? Tôi bắt hắn tập thể dục với tôi. Bắt hắn chạy.

Nói thế để bạn thấy, Oscar rất quý trọng tôi. Không ai có thể bắt hắn làm chuyện đó. Lần cuối cùng hắn chạy là mãi từ năm thứ nhất, khi ấy hắn nhẹ hơn bây giờ cũng cỡ chừng 22 kg. Tôi thề không nói dối: một hai lần đầu tiên tôi suýt bật cười, khi nhìn thấy hắn chạy hổn hển ở đường George, hai cái đầu gối mốc trắng của hắn núng nính. Cúi đầu để khỏi phải nghe hay nhìn thấy phản ứng của mọi người. Thường thường chỉ vài tiếng nhạo bang và thỉnh thoảng một câu nói bâng quơ, Ê Đít Béo. Câu nói hay nhất mà tôi được nghe? Nhìn kìa mẹ,  anh ấy đang mang quả địa cầu mà chạy,

Đừng có quan tâm đến những lời nói đùa. Tôi bảo hắn.

Không quan tâm, hắn thở hổn hển, chỉ có sắp tắt thở.

Hắn cũng chẳng tha thiết gì về việc tập thể dục. Ngay lập tức sau khi chúng tôi tập xong là hắn về ngay bàn học của hắn. Hầu như tự trói mình vào đấy. Hắn viện đủ thứ lý do để tránh những buổi chạy với tôi. Bắt đầu thức dậy lúc năm giờ sáng vì thế khi tôi thức giấc hắn đã ngồi sẵn ở máy tính, có thể nói là hắn đang viết nửa chừng một chương rất quan trọng. Chút nữa hãy viết, quỷ. Sau khi chạy bốn vòng hắn thật sự quỳ xuống. Làm ơn Yunior, hắn nói, em chạy hết nổi rồi. Tôi hừ mũi. Đi vào mà lấy đôi giày chết tiệt của chú mày đi.

Tôi cũng biết những chuyện này chẳng dễ dàng cho hắn. Tôi chai đá, nhưng không đến độ chai đá như thế. Tôi biết điều. Bạn tưởng người ta ghét mấy người béo phì à? Hãy quan sát một người béo đang cố gắng xuống cân. Điều này biến người ta thành quái vật. Các cô gái bình thường ngọt ngào dịu dàng nhất cũng có thể nói những lời độc ác bẩn thỉu với hắn trên đường phố. Các bà cụ già cũng mắng mỏ, nhìn mày thật, đáng tởm. Ngay cả Harold, ít khi nào tôi nhìn thấy hắn kỳ thị Oscar, cũng bắt đầu gọi hắn là Mông Jabba. Chẳng có lý do gì cả, thích thì gọi thế thôi. Toàn một lũ điên cả.

Đúng, loài người rất độc ác, nhưng hắn có gì để mà chọn lựa? Phải làm một cái gì đó. Suốt ngày, ngày nào cũng thế, ngồi ở máy vi tính viết tiểu thuyết khoa học giả tưởng, thỉnh thoảng chạy ra Trung Tâm Sinh Viên để chơi game điện tử, nói chuyện với các cô nhưng thật sự chưa hề sờ vào người của cô nào – cuộc đời như thế thì có gì mà vui chứ? Chúng tôi đang ở Rutgers – và ở Rutgers con gái tràn lan khắp nơi, ấy thế mà có một anh Oscar, bắt tôi thức suốt đêm để nghe hắn nói chuyện Green Lantern[66]. Tự hỏi mình, về phương diện chủng tộc, nếu như mình là Orc thì mình có tưởng tượng được giống Elves hay không?[67]

Em phải làm cái gì đó.

Hắn cũng làm.

Hắn bỏ cuộc tập thể dục.

Đây thực sự là một hành động khá điên rồ. Chúng tôi chạy bốn ngày một tuần. Nếu chỉ mình tôi chạy tám cây số, nhưng có hắn tôi chỉ chạy một ít mỗi ngày. Nghĩ là hắn chạy cũng bình thường, nói chung, tăng dần thời gian chạy mỗi ngày một ít, bạn biết không? Thế rồi ngay ở trên đường George, tôi ngó ngoái lại sau lưng và thấy hắn đã ngừng. Mồ hôi chảy ròng ròng khắp nơi. Bộ em bị bệnh tim hả? Không, hắn trả lời. Thế tại sao em không chạy tiếp? Em quyết định không chạy nữa. Tại sao lại không? Tại vì nó chẳng có hiệu quả gì cả, Yunior. Nó sẽ không có hiệu quả nếu em không cố gắng. Em biết cố gắng nữa cũng chẳng đến đâu. Ồ cố lên, Oscar. Rang lê hai bàn chân của chú mày. Nhưng hắn lắc đầu. Hắn xiết nhẹ tay tôi rồi đến trạm xe buýt ở Livingston Avenue, đón xe buýt hai chữ E về nhà. Sáng hôm sau tôi đẩy hắn bằng bàn chân của tôi, nhưng hắn không buồn cựa mình.

Em sẽ không chạy nữa, hắn nói từ phía dưới cái gối.

Tôi đoán lẽ ra tôi không nên nổi giận. Phải kiên nhẫn với phương pháp trị liệu. Nhưng tôi tức giận. Tôi cố gắng hết sức giúp cái tên ngố này, nhưng hắn làm thế chẳng khác gì phỉ nhổ vào mặt tôi. Tôi rất giận.

Liên tiếp ba ngày tôi cằn nhằn hắn về chuyện chạy và hắn cứ tiếp tục nói, em không muốn, em không muốn. Về phần hắn, hắn cố gắng làm cho tôi nguôi giận. Tìm cách cho tôi xem chung các bộ phim của hắn, các quyển sách tranh của hắn và cố gắng nói đùa trở lại tình trạng thân thiện như lúc trước. Tôi bắt đầu Chương Trình Cứu Rỗi Oscar. Nhưng tôi không có kết quả như ý muốn. Cuối cùng tôi ra tối hậu thư. Em phải chọn chạy hay là chúng ta chấm dứt tình bạn.

Em không muốn chạy nữa. Lên giọng.

Bướng bỉnh, y như chị của hắn.

Cơ hội cuối cùng, tôi nói. Tôi đã mang giày và chuẩn bị chạy và hắn ngồi ở bàn giả vờ không chú ý.

Hắn không nhúc nhích. Tôi đặt tay lên người hắn.

Đứng dậy.

Và đó là lúc mà hắn hét to lên. Để cho tôi yên!

Và hắn thật sự xô tôi. Tôi ngỡ là hắn không cố tình, nhưng ngược lại. Cả hai chúng tôi đều sững sờ. Hắn run rẩy, sợ hãi. Tôi đưa nắm đấm ra, sẵn sàng giết hắn. Khoảng một giây, tôi định bỏ qua. Đây chỉ là một chuyện nhỏ, một lỗi lần, nhưng tôi chợt nhớ đến cái tôi.

Tôi đẩy hắn bằng cả hai tay. Hắn bắn vào trong vách. Rất mạnh.

Bùm. Bùm. Bùm. Hai ngày sau Lola gọi từ Tây Ban Nha, năm giờ sáng.

Anh mắc cái quái gì thế, Yunior?

Chán ngấy tất cả mọi chuyện. Tôi nói không suy nghĩ. Ô, câm mồm Lola.

Câm mồm? Cái im lặng rợn người như cái chết. Anh câm mồm, Yunior. Đừng bao giờ nói chuyện với tôi nữa.

Chào vị hôn phu của em dùm tôi. Tôi cố gắng vui vẻ, nhưng nàng đã gác máy.

Chó chết! Tôi hét lên, ném cái điện thoại vào trong tủ.

Thế là hết. Chấm dứt cuộc thí nghiệm to lớn. Hắn xin lỗi tôi vài lần, bằng cái kiểu rất là Oscar của hắn, nhưng tôi không đáp lại. Trước kia tôi hòa nhã với hắn bây giờ tôi lạnh nhạt. Không rủ hắn đi chơi chung hay đi quán uống rượu. Cư xử như bạn chung phòng khi hai người không thân. Chúng tôi lễ phép đến độ lạnh nhạt. Ngày xưa chúng tôi tán gẫu chuyện viết lách và chuyện trên trời dưới đất, bây giờ chúng tôi chẳng có gì để nói với nhau. Tôi trở lại đời sống cũ, trở về làm anh chàng hư đốn sở khanh. Tôi bỗng thấy trong người cồn cào thèm da thịt con gái quá. Tôi đoán là tôi vẫn còn hằn học. Còn hắn trở lại với thói quen ăn pizza mỗi lần tám miếng và nhào vào các cô như những anh Kamikazee.

Đám bạn tôi, dĩ nhiên, đánh hơi biết có chuyện không ổn, biết là tôi không bảo vệ thằng ngố nữa, thế là chúng tấn công ngay.

Tôi cho là chuyện cũng chẳng đáng gì. Đám bạn tôi chẳng đánh đập, hay ăn trộm đồ của hắn. Nhưng khi phân tích kỹ thì thấy đám bạn tôi cũng khá độc ác. Chú mày có bao giờ ăn toto[68] không? Melvin hỏi và Oscar lắc đầu, trả lời một cách đàng hoàng, không cần biết Melvin hỏi bao nhiêu lần. Có lẽ đó là thứ duy nhất của chú mày chưa ăn đấy nhỉ? Harold nói thế. Chú mày không phải là đàn ông Dominic. Oscar sẽ buồn buồn trả lời, Nhưng tôi là người Dominic, thật mà. Hắn có trả lời thế nào đi nữa cũng chẳng ai quan tâm. Bạn thử trả lời tôi, có ai từng gặp một người Dominic như hắn? Trong ngày lễ Halloween, hắn đã sai lầm khi hóa trang thành Bác sĩ Who, và cũng rất hãnh diện về bộ quần áo hóa trang của hắn. Khi nhìn thấy hắn ở Easton, với hai tên chuyên diễu cợt cũng học ngành viết văn nhưng khác lớp, tôi không thể nào ngờ được là hắn rất giống thi sĩ Oscar Wilde – nhà thơ đồng tính luyến ái và cũng bị béo phì, và tôi nói cho hắn biết. Chú mày rất giống Oscar Wilde. Đây là một chuyện không hay, vì Melvin nói, ai là Oscar Wao? Và từ lúc ấy, tất cả chúng tôi đều gọi hắn bằng tên này: Hey, Wao, mày đang làm gì thế? Wao, chú mày có muốn lấy chân ra khỏi ghế của tao?

Và điều đáng buồn? Chỉ vài tuần sau đó hắn ta bắt đầu đáp ứng khi người ta gọi hắn bằng cái tên ấy.

Tên ngố chẳng bao giờ nổi giận khi bị người ta chơi xỏ. Hắn chỉ ngồi đó với nụ cười ngơ ngác. Làm một tên trong bọn cảm thấy hối hận. Một vài lần sau khi các bạn về rồi, tôi nói, Em biết bọn anh chỉ đùa thôi, phải không, Wao? Em biết, hắn nói mệt mỏi. Chúng ta vẫn là bạn với nhau chứ, tôi nói, đấm khẽ vào vai hắn. Dĩ nhiên.

Vào những ngày chị của Oscar gọi và tôi trả lời điện thoại. Tôi cố gắng nói giọng vui vẻ, nhưng cô không đáp lễ. Có em tôi ở đó không? Cô chỉ nói có thế. Lạnh như băng.

Bây giờ tôi tự hỏi: Điều gì làm tôi nổi giận nhiều hơn? Oscar, béo phì và thất bại, hay là Oscar, người kháng cự và không tuân phục tôi. Và tôi suy ngẫm: Điều gì làm tâm hồn hắn đau đớn nhiều hơn? Tôi không bao giờ thật sự là bạn của hắn, hay tôi chỉ giả vờ làm bạn của hắn?

Đáng lẽ mọi chuyện chỉ nên ở trong giới hạn ấy mà thôi. Chỉ có một tên báo phì ở chung phòng nội trú với tôi khi tôi đang học đại học năm thứ ba. Chỉ có thể, không có gì hơn. Nhưng Oscar, cái thằng ngu ngốc, cứ nhất quyết đi tìm tình yêu. Và dù tôi chỉ nhận trông chừng hắn một năm, tôi đã phải đeo đẳng tên khốn ấy suốt đời.

Bạn có bao giờ nhìn thấy tấm ảnh bán thân của Madame X? Dĩ nhiên là bạn đã thấy. Oscar có một tấm dán trên vách tường trong phòng của hắn – cùng với một tấm tranh treo tường hình Robotech và tấm ảnh đầu tiên của Akira, cái tấm ảnh có Tetsuo và hàng chữ TIỀN TOKYO SẮP BỊ NỔ TUNG.

Cô ta đẹp chết người như thế. Nhưng cô ta cũng thật là điên rồ.

Nếu bạn sống ở Demarest năm ấy, bạn có lẽ biết cô ta: Jenni Munóz. Đó là một cô gái người boricua ở thành phố East Brick trong khu vực người Tây Ban Nha sinh sống. Tôi chưa hề gặp người nào hoàn toàn thấm nhập cách sống Goth từ trang phục đến thái độ như thế - trong những năm 1990 chúng tôi mê Goth kinh khủng – nhưng một người Goth có nguồn gốc Puerto Rico là chuyện rất lạ, như thể một người da đen theo chủ nghĩa phát xít. Tên thật của cô là Jenni nhưng tất cả những đứa nhóc tì đều gọi cô ta là La Jablesse, và tất cả mấy anh chàng tầm tầm như tôi đều mê mẩn con quỷ nhỏ ấy. Cô ta thật là rạng rỡ. Da nâu như người da đỏ Jivaro thật đẹp, nét mặt sắc sảo, tóc cắt theo kiểu Ai Cập đen tuyền, mắt kẻ viền đen thật đậm, môi tô màu đen, có bộ ngực tròn và to nhất chưa từng thấy. Đối với cô ta ngày nào cũng là ngày hóa trang theo kiểu Halloween và đúng vào ngày Halloween cô hóa trang thành – đúng như bạn đoán – nữ chúa trói dắt theo một tên “gay” học ban Âm nhạc. Tôi chưa bao giờ gặp một người có thân hình như thế. Kể cả tôi cũng khoái Jenni vô cùng, nhưng có một lần khi cố làm quen với cô ta ở thư viện Douglass, cô ta cười nhạo tôi, và khi tôi nói, Đừng có cười tôi, cô ta hỏi: Tại sao lại không?

Chó chết.

Bạn đoán thử xem kẻ nào mê mệt cô ta? Kẻ nào yêu đến lộn đầu xuống đất chỉ vì nghe nhạc của Joy Division cô ta mở ở trong phòng? Hắn ta cũng thích nghe Joy Division sao? Oscar, chứ còn ai nữa. Ban đầu hắn chỉ ngắm cô ta ở phía xa xa và kêu rên cô ta đẹp “tuyệt vời đến độ không thể diễn tả được”. Ngoài tầm tay của chú mày, tôi phán cho một câu, nhưng hắn chỉ nhún vai, rồi nói với màn hình máy tính: tất cả mọi người đều ở ngoài tầm tay với của em. Tôi nghĩ đến việc này nữa cho đến khi tôi bắt gặp hắn đang tìm cách tán tỉnh Jenni ở Brower Common! Tôi đang đi cùng với đám bạn, đang nghe chúng bàn tán về đội bóng rổ Knicks, nhìn Oscar và La Jablesse đang đứng trong hàng mua thức ăn, chờ đợi giây phút cô ta sẽ bảo vào mặt hắn, nghĩ rằng nếu tôi mà còn bị cô ta “đem nướng” thì chắc chắn là cô ta sẽ cho hắn bốc thành hơi. Dĩ nhiên là hắn đang trổ tài hết ga, vẫn còn ngữ cũ đem câu chuyện Battles of the Planet ra mà bàn, nói huyên thiên bất tận, mồ hôi chảy nhễ nhại trên mặt hắn, Jenni đang cầm cái mâm thức ăn và liếc xéo hắn – không có mấy người có thể vừa liếc xéo vừa có thể giữ thăng bằng cho đĩa khoai tây chiên có rưới phômai đừng chạy tuột ra khỏi mâm, nhưng đây là lý do tại sao bọn đen như chúng tôi mê mẩn La Jablesse. Jenni bỏ đi và Oscar nói với theo thật to, chúng ta sẽ nói chuyện về anon![69] Và cô đáp lời, tất nhiên, đầy vẻ mỉa mai nhạo báng.

Tôi ngoắc hắn tiến về hướng tôi. Thế nào, Romeo?

Hắn nhìn xuống bàn tay của hắn. Em nghĩ em đã yêu.

Yêu thế nào mà yêu? Chú mày chỉ mới vừa gặp con chằn ấy.

Xin đừng gọi Jenni là chằn, hắn nói vẻ không vui.

Ừ, Melvin nhại lại, xin đừng gọi Jenni là chằn.

Bạn phải chịu đó là công của Oscar. Hắn chẳng bỏ qua dịp nào cả. Hắn cứ tiếp tục tấn công Jenni mà chẳng kể gì đến thể diện. Trong hành lang, trước cửa phòng tắm, trong phòng ăn, trên xe buýt, hắn hiện diện khắp mọi nơi. Treo sách truyện bằng tranh lên cửa phòng của cô ta. Chúa ạ.

Trong thế giới của tôi, khi một anh ngố như Oscar đeo đuổi một người như Jenni, thường thường hắn sẽ bị sa thải rất nhanh không kém gì cái ngân phiếu trả tiền nhà không tiền bảo chứng của bác Daisy, nhưng có lẽ Jenni bị điên hay là rất yêu thích những anh mọt sách béo phì, bởi vì đâu chừng cuối tháng hai, Jenni đối xử thân mật với hắn. Trước khi tôi có thể hiểu và chấp nhận chuyện này, tôi đã thấy hắn và Jenni đi chơi chung với nhau. Ở những nơi công cộng! Tôi không thể nào tin được cặp mắt của chính mình. Đến một ngày sau buổi học viết sáng tác tôi về phòng gặp Jablesse và Oscar đang ngồi nói chuyện. Hai người tuy chỉ nói chuyện suông, về Alice Walker nhưng cũng là điều đáng chú ý. Oscar có vẻ sung sướng như mới vừa được mời tham gia vào nhóm hiệp sĩ Jedi; Jenni mỉm cười thật xinh đẹp. Còn tôi? Tôi nghẹn lời. Jenni vẫn còn nhớ đến tôi. Nhìn tôi với cặp mắt xinh đẹp đầy vẻ chế giễu và nói, Anh có muốn tôi ngồi chỗ khác trả giường của anh lại không? Giọng nói Jersey của Jenni đủ thổi sạch tất cả những giả dối phi lý trong lòng tôi.

Không đâu, tôi nói. Nhặt túi chứa quần áo thể dục tôi chuồn ra khỏi cửa lập tức.

Khi tôi rời phòng cử tạ trở về. Oscar đang ngồi trước máy vi tính – đang ở trang thứ một tỉ của cuốn tiểu thuyết hắn đang viết.

Tôi nói, thế nào, chú mày và con nhỏ Scarypants có gì với nhau thế?

Chẳng có gì cả.

Hai đứa mày nói chuyện gì với nhau?

Chẳng có chuyện gì quan trọng cả. Có cái gì trong giọng nói của hắn làm tôi nhận ra là việc hắn quen Jenni khiến tôi điên tiết. Thằng đéo. Tôi nói. Chúc may mắn. Wao. Tôi hy vọng cô ta không đem chú mày dâng nạp cho Beelzebub hay bất cứ thứ gì.

Suốt thàng ba, Oscar và Jenni đi chơi chung với nhau. Tôi cố không để ý đến hai người, nhưng chúng tôi cùng ở trong một khuôn viên nội trú, vì thế rất khó tránh. Về sau, Lola kể cho tôi biết là cả hai bắt đầu đi xem xi nê với nhau. Họ xem Ghost, và một phim rất tồi – Hardware. Sau đó cả hai đi ăn tối ở Franklin Diner, và Oscar đã cẩn thận không ăn nhiều gấp ba lần theo bản tính. Tôi ít khi chứng kiến những chuyện này. Tôi đang bận bịu theo đuổi cô bạn gái, tôi làm công việc giao bàn đánh bi da cho khách hàng, và cuối tuần thì đi chơi với đám bạn trai. Tôi có ghen tức không khi nhìn thấy hắn đi chơi với một con nhỏ xinh đẹp như thế? Dĩ nhiên là tôi tức chết đi được. Tôi luôn luôn tự phụ tôi là Kaneda giữa hai chúng tôi, nhưng trong trường hợp này tôi lại thủ vai Tetsuo.

Jenni cũng cố gắng giữ thể diện cho Oscar. Như cặp tay nhau mà đi, và ôm nhẹ hắn bất cứ khi nào cô có dịp. Lòng trân quý của Oscar như ánh sáng của mặt trời mới. Được làm trung tâm của vũ trụ cũng rất thích hợp với Jenni. Cô đọc cho hắn nghe tất cả những bài thơ cô sáng tác (Nghệ thuật của em là nàng thơ, tôi nghe hắn nói thế) và cho hắn xem mấy cái hình phác họa nho nhỏ trông rất ngốc nghếch (hắn treo chúng lên cửa phòng) và kể cho hắn nghe những chuyện trong đời mình (hắn viết tỉ mỉ trong nhật ký). Sống với người bác vì mẹ của Jenni dọn về Puerto Rico ở với người chồng mới khi Jenni lên bảy tuổi. Từ năm 11 tuổi Jenni đã bắt đầu chạy vặt cho người trong phố. Sống ở Crystal Palace một chỗ khá tồi tàn chừng một năm, trước khi vào nội trú.

Thật sự tôi có lén đọc nhật ký của bạn trọ chung phòng không? Dĩ nhiên là có.

Ồ, ước gì bạn nhìn thấy O. lúc ấy. Tôi chưa bao giờ thấy hắn như thế và tôi rất thích cách hắn chăm sóc bề ngoài. Bắt đầu ăn mặc cẩn thận, ủi áo mỗi buổi sáng. Lôi thanh kiếm gỗ của võ sĩ Nhật từ trong xó tủ ra và buổi sáng đứng trên sân cỏ Demarest, cởi trần, múa kiếm chém cả tỉ kẻ thù trong tưởng tượng. Hắn cũng bắt đầu chạy trở lại! Ồ, bây giờ thì em có thể chạy đấy nhỉ, tôi mắc mỏ chỉ trích, và hắn giơ tay ngang trán chào tôi lúc hắn chạy vượt qua mặt tôi.

Đáng lẽ tôi nên mừng vui giùm Wao. Tôi là cái quái gì mà lại ganh tị giận hờn những chuyện vặt của Oscar cơ chứ? Tôi, một thằng dối trá, không phải chỉ có một, hay hai cô bạn gái, mà có cả ba cô bạn gái xinh đẹp cùng một lúc và đó là chưa kể mấy đứa con gái dễ dàng ngủ với đàn ông mà tôi quen lẻ tẻ ở những buổi tiệc hay hộp đêm; tôi, một thằng có bạn gái nhiều đến độ họ chui ra từ lỗ tai? Ấy thế mà tôi lại tị hiềm với thằng ngố ấy. Một người có tâm hồn như tôi, không bao giờ được yêu thương âu yếm những ngày lớn lên, là một đứa có tính xấu kinh khủng. Tự ngày xưa đã như thế, và bây giờ vẫn như thế. Thay vì khuyến khích hắn, tôi càu nhàu mỗi khi tôi thấy hắn với La Jablesse; thay vì chia sẻ với hắn những kinh nghiệm về con gái, tôi bảo hắn phải tự trông chừng – nói một cách khác tôi là một anh chàng đã hay lăng nhăng mà còn hay ghét người.

Tôi, một thằng lăng nhăng hư đốn hạng nhất so với mọi người.

Đáng lẽ tôi không nên phí công phí sức của mình. Jenni luôn luôn có con trai theo đuổi. Oscar chỉ là một giai đoạn thiếu hoạt động hứng thú tạm thời, và có một ngày tôi nhìn thấy cô ta trên sân ở Demarest, nói chuyện với một thằng punk khá cao thường hay lảng vảng ở Demarest, không phải dân nội trú, sẵn sàng đến ở chung với bất cứ cô bé nào cho phép. Gầy như Lou Reed, và cũng kiêu ngạo bằng ấy. Hắn đang chỉ cho Jenny một tư thế yoga và Jenny cười nắc nẻ. Không đầy hai ngày sau đó tôi thấy Oscar nằm khóc trong giường. Ê, chú mày, tôi nói, dí ngón vào cái thắt lưng dùng khi cử tạ. Chú mày có vấn đề gì thế?

Để cho em yên, hắn nhỏ giọng.

Con bé ấy bỏ em phải không? Phải không?

Để cho tôi yên, hắn hét to. ĐỂ. CHO. TÔI. YÊN.

Tôi cho là mọi chuyện sẽ tiếp diễn như vẫn tiếp diễn từ trước đến nay. Một tuần hắn sẽ nằm nhàm chán và rồi sẽ viết trở lại. Viết là một phương pháp đã cứu rỗi hắn. Nhưng lần này không giống những lần trước. Tôi biết có chuyện không hay khi hắn ngừng không chịu viết nữa – Oscar không bao giờ ngừng viết – Hắn yêu viết văn cũng giống như tôi thích lừa dối – chỉ nằm trên giường và nhìn đăm đăm bức tranh SDF-1. Mười ngày nhìn thấy hắn đầy vẻ thảm hại chán chường, nghe hắn nói những câu chán nản như, tôi ước được chìm vào trong quên lãng cũng như người ta mơ ước đạt đến đỉnh say đắm của tình dục, làm cho tôi lo ngại. Vì thế tôi chép lại số điện thoại của chị hắn đang ở Madrid và gọi cô ấy, chỉ là một hình thức mượn cớ mà thôi. Tôi phải gọi đâu chừng năm sáu lần và hai triệu phiếu gọi điện thoại mới được nói chuyện với nàng.

Anh nói gì?

Đừng gác máy, Lola. Chuyện liên hệ đến Oscar.

Nàng gọi cho hắn đêm ấy, hỏi hắn có chuyện gì không, và dĩ nhiên hắn kể cho nàng nghe mặc dù lúc ấy có tôi ngồi bên cạnh.

Ông tướng, nàng ra lệnh, em phải quên chuyện ấy đi.

Em có cố nhưng không được, hắn than thở. Trái tim em chịu đựng quá mức rồi.

Em phải cố gắng nhiều hơn, và tiếp tục khuyên bảo, cho đến sau hai giờ đồng hồ hắn hứa hẹn sẽ sửa đổi.

Đi nào, Oscar, tôi nói sau khi để cho hắn hai mươi phút thấm thía nghiền ngẫm. Đi chơi video game với anh nhé.

Hắn lắc đầu, không nhúc nhích. Từ nay về sau em sẽ không chơi Street Fighter (Người chiến đấu trên đường phố) nữa đâu.

Thế nào? Tôi hỏi Lola sau đó.

Em không biết, nàng nói. Hắn thỉnh thoảng cứ như thế.

Em muốn anh phải làm gì bây giờ?

Chỉ trông chừng hắn thôi, Được không?

Không bao giờ có cơ hội. Hai tuần sau, La Jablesse tặng cho Oscar một bài học về tình bạn: hắn bước vào phòng khi cô ta đang “tiếp đãi” tên punk, bắt quả tang cả hai đang trần truồng, khắp người đang tô vẽ bằng cái gì đó giống như máu. Trước khi La Jablesse có thể kịp nói một lời nào kể cả câu, Đi chỗ khác đi, hắn đã nổi cơn điên. Gọi cô ta là con đĩ và đá đạp vách tường của cô ta, xé nát những áp phích to treo trên tường và ném sách của cô ta khắp nơi. Tôi biết chuyện là vì có một cô gái da trắng chạy đến báo rằng. Xin lỗi anh, cái thằng ngu ở chung phòng với anh đang lên cơn điên, và tôi chạy gấp lên cầu thang và kẹp cổ hắn lại không cho nhúc nhích. Oscar, tôi rống lên, bình tĩnh lại, bình tĩnh lại. Để cho tôi yên, hắn rít lên, cố tìm cách giẫm mạnh lên chân tôi

Thật là kinh khủng. Còn cái thằng punk, hiển nhiên hắn nhảy ra ngoài cửa sổ và chạy mãi về đường George. Trần truồng nhồng nhộng.

Đó là Demarest cho bạn đấy. Chẳng phút nào nhàm chán cả.

Nói tóm lại, hắn phải đi gặp cố vấn tinh thần để không bị mất chỗ ở, không được phép đi xuống tầng thứ hai nếu không có lý do chính đáng; nhưng tất cả mọi người trong trường nội trú đều cho rằng hắn bị điên rất nặng. Đám con gái đặc biệt tránh mặt hắn. Còn La Jablesse thì sẽ ra trường năm ấy, vì thế một tháng sau người ta chuyển cô ta qua ở khu vực nội trú cạnh bờ sông và thế là tôi yên. Tôi không gặp lại cô ta ngoài những lần, thỉnh thoảng tôi ngồi trên xe buýt và cô ta đang ở trên đường phố, bước vào giảng đường Scott, chân đi giày ủng như một nữ chúa.

Năm học của chúng tôi chấm dứt như thế đấy. Hắn tuyệt vọng ngồi gõ phím máy tính lộc cộc. Bên ngoài hành lang có người chặn tôi lại và hỏi tôi cảm thấy thế nào khi ở chung phòng với tên Điên. Tôi hỏi ngược lại rằng cái đít của tụi bây có thích ở trọ chung với bàn chân của tao không? Một vài tuần trôi qua trong lặng lẽ nhàm chán. Đã đến lúc phải nộp đơn xin được xếp chỗ ở trọ cho mùa học sau, tôi và O. cũng chẳng buồn động đến việc này. Đám bạn của tôi vẫn còn được ấp ủ trong nôi của mẹ vì thế tôi thử đánh liều chơi trò bắt thăm và lần này gặp may trúng số độc đắc, được ở một mình tại Frelinghuysen. Khi thông báo với Oscar là tôi sẽ dọn ra khỏi Demarest, hắn cố gắng giải thích nhưng trước khi tôi có thể nói thêm một lời nào, hắn đã nói, cũng được không sao, và rồi, ngay lúc tôi chuẩn bị quay đi, hắn chộp lấy bàn tay tôi và bắt tay tôi một cách trang nghiêm: Thưa anh, thật là một vinh hạnh cho em.

Oscar, tôi kêu lên.

Người ta hỏi tôi, Anh có thấy dấu hiệu gì không? Có thể tôi thấy nhưng chẳng muốn nghĩ đến. Cũng có thể tôi không thấy. Chuyện này có quan trọng cái quái gì? Tôi chỉ biết là tôi chưa bao giờ nhìn thấy hắn buồn bã hơn, nhưng có phần nào trong tâm hồn, tôi chẳng muốn quan tâm. Cái phần ở trong tôi này chỉ muốn thoát khỏi chỗ ấy cũng như tôi đã từng muốn thoát khỏi thành phố nơi tôi ở.

Đêm cuối cùng còn là bạn ở trọ chung với nhau, Oscar mang ra hai chai rượu orange Cisco mà tôi mua cho hắn lúc trước. Anh có nhớ rượu Cisco không? Người ta thường gọi đó là nước crack. Thế chắc là bạn đã biết cái tên “Nhẹ Cân” này khá điên.

Chúc mừng cho em vẫn còn trinh! Oscar hét to.

Oscar, bình tĩnh nhé, em. Người ta không muốn nghe chuyện này đâu.

Anh nói đúng, người ta chỉ muốn nhìn em chòng chọc mà thôi.

Thôi đi nào, yên tĩnh đi nào.

Hắn ngồi rũ xuống. Em cảm thấy rất bình thường.

Chả ai khinh thường em.

Em nói em bình thường. Tất cả mọi người, hắn lắc đầu, hiểu lầm em.

Tất cả những tấm tranh treo tường và sách vở đã được sắp xếp vào thùng có lẽ cũng giống như ngày đầu tiên nhập học nếu như hắn vui vẻ như hắn đã từng vui vẻ. Ngày nhập học đầu tiên mấy năm trước hắn rất phấn khởi, cứ gọi tôi cả tên lẫn họ cho đến khi tôi bảo hắn, gọi tôi là Yunior, Oscar. Chỉ có Yunior thôi.

Tôi biết là tôi nên ở chung với hắn. Đáng lẽ tôi nên đặt đít ngồi vào cái ghế ấy và nói với hắn những chuyện cỏn con này cũng sẽ bị quên đi, nhưng đây là đêm cuối cùng của chúng tôi và tôi thật sự chán hắn bỏ mẹ. Tôi chỉ muốn được đéo con nhỏ Ấn Độ khá ngộ nghĩnh mà tôi quen ở Douglass, làm một điếu cần sa, rồi đi ngủ.

Farewell thy well. Chúc những gì tốt đẹp nhất. Hắn nói lúc tôi ra về. Dùng tựa đề một bài thơ của George Gordon Byron.

Hắn đã làm điều này: uống một phần ba chai rượu Cisco và rồi loạng choạng xuống trạm xe lửa New Brunswick. Trạm xe lửa này có dung nhan tàn tạ và đường rày xe lửa uốn thành đường cong dài bắc ngang con song Raritan. Ngay cả lúc nửa đêm, chẳng mấy khó khăn gì nếu muốn lẻn vào bên trong nhà ga hay đi bộ trên đường ray, và đó chính là điều mà hắn đã làm. Loạng choạng đi về phía con sông, phía đường xa lộ 18. New Brunswick như rơi xuống phía dưới hắn, cho đến khi hắn bị ném tung hai mươi ba mét trên không trung. Bảy mươi bảy bước nếu muốn nói cho thật chính xác. Về sau hắn nhớ lại, hắn đứng trên cái cầu ấy rất lâu. Nhìn những vệt ánh sáng dài từ đèn xe chạy thành dòng phía dưới. Ôn lại cuộc đời khốn khổ của mình. Ước gì mình được sinh ra với một hình hài khác. Tiếc là có những quyển sách hắn không bao giờ có cơ hội viết ra. Có lẽ hắn cố gắng thuyết phục mình nên suy nghĩ lại. Rồi thì chuyến xe lửa 4:12 tốc hành từ Washington bay vùn vụt từ xa đến. Vào lúc ấy, hắn đã không còn đứng vững nữa. Nhắm mắt lại (cũng có thể hắn đã chẳng nhắm mắt) và khi mở mắt ra, hắn thấy có cái gì đó giống như con quái vật từ trong sách của Vrsula Le Gwin bước ra rồi đứng cạnh hắn. Về sau hắn tả lại vật ấy, hắn gọi cái đó là con mongoose màu hoàng kim, nhưng hắn cũng biết đó không phải là mongoose. Con vật ấy rất trầm tĩnh và rất xinh đẹp. Đôi mắt có viền màu vàng như thấu vào trong lòng mình, không phải để phán xét hay khiển trách mà để làm một điều gì đó còn đáng sợ hơn. Cả hai nhìn sâu vào mắt nhau – mắt nó thanh thản như mắt một tu sĩ Phật giáo và mắt hắn hoàn toàn không niềm tin – và rồi tiếng còi tàu kêu vang, hắn mở mắt ra (hay nhắm lại) và nó biến mất.

Hắn đã chờ suốt đời điều gì đó giống như điều này xảy đến với hắn; hắn cũng luôn luôn muốn được sống trong một thế giới của phép màu và những chuyện bí ẩn, nhưng thay vì ghi chú những sự điều mình thấy qua sự tưởng tượng và thay đổi cách sống, cái thằng đéo này chỉ lắc cái đầu sưng của hắn. Xe lửa đến rất gần, và vì thế, trước khi đánh mất lòng can đảm, hắn tự gieo người vào trong bóng tối.

Hắn có để lại cho tôi một lá thư ngắn, (dĩ nhiên, có cả thư cho mỗi người, chị hắn, mẹ hắn và Jenni.) Hắn cảm ơn tôi về tất cả mọi chuyện. Hắn bảo tôi có thể lấy tất cả sách báo, trò chơi, phim ảnh và bộ trò chơi dro đặc biệt của hắn. Hắn bảo, hắn rất vui mừng có tôi là bạn. Hắn ký tên: Oscar Wao.

Nếu hắn rơi xuống đường 18, đúng như dự tính, có thể là ánh sáng sẽ tắt đi mãi mãi. Nhưng trong cơn say chếnh choáng hắn đã tính toán sai lầm, hay có thể, như mẹ hắn bảo, hắn được ơn trên phù hộ, bởi vì hắn rơi xuống nhưng không trúng chỗ trên đường 18 và lại rơi vào khoảng giữa chia đường 18 ra làm hai. Điều này đáng lẽ cũng có thể giúp hắn đạt mục đích. Mấy tấm chắn chia đường xa lộ ra hai bên này như máy chém bằng bê tông có thể giết hắn một cách dễ dàng, làm cho hắn tan xác ra từng mảnh. Ngoại trừ một điều. Cái khoảng giữa chắn ngang chỗ này lại là một khoảng đất dự định để trồng hoa và các bụi cây nhỏ. Hắn rơi trúng mảnh đất mới vừa được xới lên chứ không phải bằng bê tông. Thay vì nhìn thấy mình trên thiên đàng của mọt sách – nơi mỗi tên mọt sách có được năm mươi tám cô bé còn trinh để làm bạn – hắn tỉnh dậy thấy mình nằm trong nhà thương Robert Wood Johnson với hai cái chân gãy, vai bị trật khớp, có cảm giác như, hắn vừa mới nhảy xuống cầu New Brunswick dành riêng cho xe lửa.

Tôi ở đấy, dĩ nhiên, với mẹ hắn và ông chú đầu trộm đuôi cướp của hắn, người cứ ra vào cầu tiêu liên tục để hít bạch phiến.

Hắn nhìn thấy chúng tôi, và cái thằng ngốc này phản ứng như thế nào? Hắn quay đầu sang hướng khác và khóc.

Mẹ hắn gõ nhẹ bên chỗ vai không bị thương. Con sẽ phải làm rất nhiều việc chứ không phải chỉ có khóc khi nào mẹ xong với con.

Ngày hôm sau, Lola từ Madrid về đến. Cô chẳng có cơ hội để nói một lời nào, mẹ hắn đã bắt đầu chào đón kiểu Dominic. Bây giờ con mới chịu về, còn em con thì sắp chết. Nếu mẹ mà biết được đó là cái mà “nó” muốn lấy thì mẹ đã tự tử chết từ lâu.

Không màng đến mẹ, giả vờ như tôi không có mặt ở đấy. Ngồi cạnh đứa em trai và cầm bàn tay của hắn.

Ông tướng, nàng nói, em có khỏe không?

Lắc đầu: Không.

Chuyện đã lâu, xa xưa lắm rồi, nhưng mỗi khi nghĩ đến nàng, tôi vẫn nhìn thấy hình ảnh nàng ở bệnh viện ngày đầu tiên, đến thẳng bệnh viện từ phi trường Newark, mắt quầng thâm, tóc rối bù nhưng vẫn nhín chút thì giờ, trước khi xuất hiện trước mặt mọi người, tô son và đánh phấn.

Tôi hy vọng nhìn thấy chút thiện cảm – ngay cả khi ở trong bệnh viện, tôi vẫn nghĩ đến chuyện gỡ gạc chút xác thịt – nhưng nàng lập tức trách móc tôi. Tại sao anh không săn sóc Oscar? Nàng gặng hỏi. Tại sao anh không làm chuyện ấy chứ?

Bốn ngày sau, họ mang hắn về nhà. Và tôi cũng trở về với cuộc đời của tôi. Trở về với bà mẹ cô đơn và khu chung cư London Terrace suy sụp hư hại. Nếu như tôi thật sự là một người bạn tôi phải thăm viếng hắn ở Paterson hằng tuần, nhưng tôi đã không làm thế. Tôi không biết phải nói làm sao đây? Đó là một mùa hè không may và tôi đang theo đuổi vài ba cô bạn gái, thêm vào đó tôi đã tìm được việc làm. Không có đủ thì giờ, nhưng cái mà thật sự không có đủ là ga-lăng. Tôi có gọi điện thoại cho hắn một vài lần để xem hắn có khỏe không. Ngay cả làm như thế cũng đã quá sức bởi vì tôi luôn lo sợ là mẹ hắn hay chị hắn sẽ bảo với tôi là hắn “đi rồi”. Nhưng không, hắn bảo là hắn chẳng những chỉ hồi phục mà còn trở thành một “người mới”. Sẽ không còn tìm cách tự tử nữa. Hắn viết rất nhiều, điều này là một hiện tượng tốt. Em sẽ là một Tolkien của người Dominic, hắn nói.

Chỉ có mỗi một lần tôi đến thăm bất chợt, bởi vì tôi đang ở thành phố Patterson đi thăm một sucia[70]. Tôi không dự tính đến thăm hắn, nhưng tôi quay xe lại, vào trạm đổ xăng, và gọi điện thoại, thế là tôi đến căn nhà nơi hắn lớn lên. Mẹ hắn ốm nặng không thể ra khỏi phòng, và hắn gầy hơn từ khi tôi biết hắn. Tự tử rất thích hợp với em. Hắn nói đùa. Phòng của hắn toát ra một vẻ mọt sách còn hơn bản tính mọt sách của hắn, nếu điều này có thể xảy ra. X-wings và TIE fighters treo lủng lẳng từ trần nhà. Chỉ có chữ ký của tôi và của chị hắn là chữ ký thật sự trên lớp vỏ bột bó chân (chân phải gãy nặng hơn chân trái); phần còn lại là những lời an ủi đầy suy nghĩ của Robert Heilein, Issaac Asimov, Frank Herbert, và Samuel Delany. Chị hắn giả vờ như tôi không có mặt ở đây, vì thế tôi cười to khi nàng đi ngang cửa phòng, và hỏi to: Cô câm có khỏe không?

Chị ấy ghét ở đây, Oscar nói.

Paterson có gì xấu chứ?  Tôi hỏi to, Ê, cô câm, Paterson có gì không tốt chứ?

Tất cả mọi thứ, nàng nói vọng rất to từ cuối hành lang. Nàng đang mặc một chiếc quần soóc – chỉ cần được ngắm nhìn những bắp thịt trên chân nàng rung động đủ thấy chuyến đi thăm này xứng đáng.

Tôi và Oscar ngồi trong phòng hắn một hồi, không nói gì nhiều. Tôi nhìn tất cả những quyển sách của hắn, và game của hắn. Chờ cho hắn nói một điều gì; hắn phải biết là tôi không dễ dàng bỏ qua chuyện ấy.

Chuyện thật là ngu ngốc, hắn nói sau một hồi im lặng rất lâu. Thiếu suy nghĩ.

Em có thể lặp lại câu ấy hai lần. Em nghĩ thế nào mà đi làm cái chuyện như thế?

Hắn nhún vai khổ sở. Em chẳng còn biết phải làm gì nữa.

Chú ngố ạ, em không nên tìm cái chết. Tin anh đi. Không có người yêu là chuyện đáng buồn. Nhưng cái chết thì còn tệ hơn không có người yêu gấp mười lần.

Cuộc thăm viếng đâu như chừng nửa giờ. Chỉ có một điều nổi bật. Ngay trước khi tôi đi về, hắn nói: “fukú” khiến em làm chuyện đó, anh biết không.

Anh chẳng tin vào cái chuyện ấm ớ ấy, Oscar. Đó là chuyện của cha mẹ chúng ta.

Cũng là chuyện của chúng ta nữa, hắn nói.

Hắn sẽ bình thường chứ? Tôi hỏi Lola lúc đi ra khỏi cửa.

Em nghĩ thế, nàng nói. Đang vặn vòi nước cho đầy cái khuôn để cho vào tủ lạnh làm nước đá. Hắn nói hắn sẽ đi trở lại Demarest vào khóa học mùa xuân.

Điều này có tốt không?

Nàng suy nghĩ chừng một giây. Đó là cách của Lola đối với bạn. Em nghĩ là tốt, nàng nói.

Em là người biết rõ nhất. Tôi móc chìa khóa ra. Thế còn vị hôn phu của em có khỏe không?

Anh ấy khỏe. Nàng trả lời nhạt nhẽo. Thế anh và Suriyan vẫn còn yêu nhau chứ?

Chỉ cần nghe tên của cô ta cũng đã giết tôi chết. Chắc không còn lâu đâu.

Rồi cả hai chúng tôi đứng đấy và nhìn nhau trân trối.

Trong một không gian xinh đẹp hơn, tôi sẽ hôn nàng bên trên cái khuôn làm nước đá, và những điều buồn bã giữa chúng tôi sẽ chấm dứt. Nhưng bạn cũng biết rất rõ cái thế giới chúng ta đang sống như thế nào. Nó không phải là Middle-earth[71]. Tôi chỉ gật đầu và nói, Hy vọng gặp lại, Lola, rồi lái xe về nhà.

Chuyện đáng lẽ nên chấm dứt ở đấy, phải không? Chỉ là ký ức về một tên mọt sách mà tôi có lần quen, người đã có lần tìm cách tự tử, chẳng có gì hơn, chẳng có gì hơn. Nhưng dòng họ de Léons, té ra, không phải là một dòng họ mà bạn có thể gạt qua một bên.

Không đầy hai tuần khi tôi vào học năm cuối cùng, hắn xuất hiện ở phòng nội trú của tôi! Hắn mang các bài viết của hắn và muốn được đọc bài viết của tôi! Tôi không thể nào tin được. Lần cuối tôi nghe nói là hắn dự định về trường trung học cũ để làm phụ giáo, lấy vài môn học ở BCC[72], nhưng hắn đứng trước cửa phòng tôi, ngượng ngùng cầm một bìa giấy màu xanh. Xin chào và rất vui mừng gặp lại anh, Yunior, hắn nói. Oscar, tôi nói, không tin vào mình. Hắn xuống cân nhiều hơn và cố gắng hết mức giữ cho tóc ngắn gọn và cạo râu. Hắn có vẻ, nếu bạn có thể tin được, đẹp trai. Vẫn còn thích nói chuyện Space Opera, tuy vậy – vừa mới viết xong phần đầu của bộ tiểu thuyết dự định viết thành bốn quyển, hoàn toàn tập trung hết tinh thần vào bộ tiểu thuyết này. Có lẽ đây là cái chết của tôi, hắn thở dài, và hắn kịp dừng lại. Xin lỗi. Dĩ nhiên không có ai ở Demarest chịu ở chung với hắn – đáng ngạc nhiên nhỉ (chúng ta đều biết những người tính dễ bỏ qua thì dễ bỏ qua như thế nào) – vì thế khi hắn trở lại khóa học mùa xuân hắn ở một mình trong phòng dành cho hai người, dù rằng chuyện này chẳng lợi lộc gì cho hắn.

Demarest sẽ không giống như trước nếu vắng cái vẻ nghiêm nghị và hình dáng rắn chắc của anh, hắn nói rất tự nhiên.

Ha, tôi nói.

Anh nên đến thăm em ở Paterson khi anh có thì giờ. Em có rất nhiều truyện bằng tranh mới của Nhật để anh xem cho thỏa mắt.

Chắc chắn anh sẽ đến, em ạ, tôi nói. Chắc chắn anh sẽ đến.

Tôi chẳng bao giờ đến. Tôi rất bận, xin thề với Chúa: giao bàn banh bida, cố tăng điểm trung bình, chuẩn bị ra trường. Thêm vào đó, mùa thu năm ấy một phép lạ xảy ra: Suriyan xuất hiện ở cửa nhà tôi. Cô đẹp hơn bao giờ. Em muốn chúng ta thử hàn gắn lại. Dĩ nhiên tôi đồng ý, chúng tôi đi chơi và làm tình ngay đêm hôm ấy. Chúa tôi ơi! Có người đến ngày phán xét vẫn không tìm được người để đéo; còn tôi, tôi không thể đéo ngay cả khi tôi cố gắng hết mình.

Sự hững hờ của tôi đã không ngăn được O. thỉnh thoảng đến thăm tôi, mang theo vài chương mới viết và câu chuyện với những cô gái hắn gặp trên xe buýt, trên đường phố, hay trong lớp học.

Vẫn anh chàng Oscar như xưa.

Vâng, hắn nói yếu ớt, vẫn là em như ngày xưa.

Rutgers luôn luôn là một nơi có rất nhiều việc xảy ra, nhưng khóa học mùa thu cuối cùng hình như đặc biệt nhiều phiền toái. Tháng mười, một nhóm nữ sinh viên năm thứ nhất tôi biết ở Livingston bị bắt vì tội bán bạch phiến, bốn cô gái khá tròn trĩnh, ít nói. Như người ta thường nói: Nếu người ta không làm lỗi nhỏ, thì phạm tội lớn. Ở Bush, hội sinh viên Lambdas gây chuyện đánh nhau với hội Alphas chỉ vì những chuyện ngu đần, và liên tiếp mấy tuần người ta kháo nhau là có chiến tranh giữa sinh viên da đen và sinh viên gốc châu Mỹ Latinh. Nhưng thật sự chẳng có gì xảy ra, tất cả mọi người đều bận rộn tổ chức tiệc tùng và đéo nhau cho đến rã rời.

Mùa đông năm ấy, tôi đã ngồi trong phòng của tôi đủ lâu để viết một truyện ngắn không đến nỗi tệ, về một người đàn bà đã ở trong cái hiên nhà phía sau nhà tôi ở Cộng hòa Dominic, một người đàn bà tất cả mọi người đều bảo rằng cô ta là một cô điếm, nhưng cô ta thường trông chừng tôi và em tôi khi mẹ tôi và ông tôi đi làm. Giáo sư tôi không thể nào tin được. Tôi rất có ấn tượng. Không có một cuộc bắn nhau hay đâm nhau trong suốt câu chuyện. Điều này cũng chẳng giúp ích gì. Tôi chẳng được bất cứ giải thưởng nào về môn sáng tác văn chương năm ấy như tôi đã thầm hy vọng.

Rồi đến kỳ thi cuối khóa, trong tất cả bao nhiêu người tôi quen, thế mà tôi tình cờ gặp lại? Lola! Tôi suýt tí nữa là không nhận ra nàng bởi vì tóc của nàng quá dài, và nàng đeo cặp mắt kính rẻ tiền dày cộm, loại mắt kính mà những người muốn giả vờ mình là người da trắng thích đeo. Cổ tay nàng đeo rất nhiều đồ trang sức bằng bạc đủ để chuộc người trong hoàng gia nếu bị bắt cóc và đôi chân của nàng dài vô tận từ chiếc váy denim đến độ bất công. Ngay khi nhìn thấy tôi, nàng lập tức kéo váy xuống, nhưng cũng chẳng che giấu được bao nhiêu. Đó là trên chiếc xe buýt E; tôi trên đường đi về sau buổi hẹn với một cô bé không có gì hứa hẹn và nàng đang trên đường đi dự một buổi tiệc chia tay với bạn. Tôi ngồi xuống cạnh nàng và nàng nói, Có gì lạ không? Đôi mắt của nàng thật to và không chút giận hờn. Hay chờ đợi điều gì.

Lúc này em thế nào? Tôi hỏi.

Khỏe. Còn anh?

Đang chờ được nghỉ lễ.

Giáng sinh vui vẻ. Và rồi, như một người trong họ Léon, nàng tiếp tục cúi đầu đọc sách!

Tôi đẩy nhẹ bìa sách. Nhật ngữ Nhập môn. Em đang học ngành gì thế? Chẳng phải người ta đã ném em ra khỏi trường đó sao?

Em sẽ đi dạy Anh ngữ ở Nhật năm tới, nàng nói tự nhiên. Sẽ rất tuyệt vời.

Không có em đang suy nghĩ hay em đang nộp đơn nhưng em sẽ. Nhật Bản? Tôi cười, một chút ác ý. Một cô bé Dominic đi qua Nhật làm cái quái gì?

Anh nói đúng, nàng nói, lật trang sách có vẻ cáu kỉnh. Tại sao có người lại muốn đi bất cứ nơi nào khi người ta có New Jersey?

Chúng tôi im lặng chừng một giây.

Câu trả lời hơi nặng nề, tôi nói.

Xin lỗi.

Như tôi đã nói: lúc ấy là tháng mười hai. Cô bạn gái người Ấn Độ của tôi, Lily, đang chờ tôi ở đại lộ College, và Suriyan cũng đang chờ. Nhưng tôi chẳng nghĩ gì đến hai người. Tôi nhớ tôi gặp nàng chỉ vỏn vẹn một lần trong năm ấy; nàng đang đọc một quyển sách trước nhà nguyện Henderson chăm chú đến nỗi tôi sợ nàng sẽ tự làm mình đau. Tôi có nghe Oscar nói trước đấy rằng, nàng đang ở Edison với mấy cô bạn gái, làm việc ở một văn phòng nào đó, dành dụm tiền để làm một cuộc phiêu lưu lớn sắp đến. Ngày hôm ấy, gặp nàng tôi muốn chào nhưng không dám, nghĩ rằng nàng sẽ làm ngơ.

Tôi nhìn đại lộ Commercial vừa trôi nhẹ nhàng ra phía sau lưng, và xa xa, là ánh đèn trên đường 18. Đó là những giây phút luôn luôn là của tôi với Rutgers. Bầy con gái phía trước đang cười khúc khích về một anh chàng nào đó. Bàn tay nàng đặt trên những trang sách, móng tay sơn màu quả cranberry. Hai bàn tay tôi giống như mấy con cua quái vật. Chỉ trong vài tháng tôi có thể phải trở về London Terrace nếu tôi không cẩn thận, và nàng sẽ đi Tokyo hay Kyoto hay bất cứ nơi nào nàng sắp đi. Trong tất cả những cô gái mà tôi gặp gỡ ở Rutgers, và tất cả những cô gái mà tôi đã từng gặp gỡ từ trước đến nay, Lola là người tôi chưa bao giờ bắt được. Thế thì tại sao tôi lại có cảm tưởng nàng là người hiểu tôi nhất? Tôi nghĩ đến Suriyan, cô sẽ không bao giờ nói chuyện với tôi nữa. Tôi nghĩ đến nỗi lo sợ của tôi là tôi phải thật sự trở nên người tốt, bởi vì Lola không phải là Suriyan; với nàng, tôi phải là một người mà tôi chưa bao giờ cố gắng trở thành. Chúng tôi đến đại lội College. Đây là cơ hội cuối cùng, vì thế tôi làm điều Oscar thường hay làm và nói, Đi ăn tối với anh, Lola. Anh hứa, anh sẽ không tìm cách cởi quần lót của em.

Chà nói như thật ấy, nàng nói, suýt tí nữa xé rách trang sách nàng đang lật.

Tôi ủ tay nàng trong tay tôi. Nàng nhìn tôi bằng cặp mắt đầy vẻ bực dọc pha lẫn chút đau xót như nàng đã chuẩn bị đi xuống với tôi nhưng lại thôi. Và nàng hiểu tại sao nàng làm như thế. Cho cuộc đời nàng tốt đẹp hơn.

Thế cũng không sao, tôi nói.

Không, nó rất là CÓ SAO. Anh lùn quá. Nhưng nàng không rút tay lại.

***

Chúng tôi đến chỗ nàng ở trên đường Handy và trước khi tôi có thể thật sự đụng đến cái ấy của nàng, nàng bắt tôi ngừng lại và kéo lỗ tai tôi, bắt tôi đứng dậy khỏi cái toto của nàng. Tại sao tôi không thể nào quên được gương mặt ấy, ngay cả bây giờ, sau rất nhiều năm. Mệt mỏi vì làm việc, mắt sưng vì thiếu ngủ. Lola đã và sẽ mãi là sự kết hợp rất điên rồ của tính tình cứng rắn nhưng cũng dễ tổn thương.

Nàng nhìn tôi cho đến khi tôi không còn chịu nổi nữa rồi nàng nói: Đừng lừa dối em, Yunior.

Anh không làm thế. Tôi hứa.

Đừng cười. Ý định của em hoàn toàn trong sạch.

Chẳng có gì đáng để kể thêm. Ngoại trừ điều này:

Mùa xuân năm ấy tôi dọn trở lại ở chung với hắn. Suy nghĩ về điều này suốt mùa đông. Ngay cả đến phút cuối tôi suýt đã đổi ý. Tôi đang chờ ở cửa phòng hắn ở Demarest và mặc dù tôi đã chờ suốt buổi sáng, đến phút cuối suýt tí nữa tôi bỏ chạy, nhưng tôi nghe giọng của họ ở cầu thang, mang đồ của hắn lên.

Tôi không biết người nào ngạc nhiên nhiều hơn: Oscar, Lola, hay tôi.

Theo lời Oscar kể lại, tôi giơ tay lên và nói, Mellon. Hắn mất một giây để nhận ra chữ này.

Mellon, một hồi sau hắn đáp lại.

Mùa thu năm ấy, sau cái lần hắn “bị ngã”, rất tối tăm (tôi đọc trong nhật ký của hắn): tối tăm. Hắn vẫn còn nghĩ đến chuyện tự tử nhưng hắn sợ. Sợ chị của mình là chính, nhưng hắn cũng sợ chính hắn. Sợ rất có thể có một phép lạ, và mùa hè không bị chế ngự. Đọc, viết và xem tivi với mẹ hắn. Nếu mày mà làm chuyện ngu ngốc như vậy, mẹ hắn thề, thì tao sẽ theo ám ảnh mày suốt đời. Tốt hơn hết là tin lời mẹ nói.

Con nghe mà mẹ, nghe nói là hắn đã trả lời như thế. Con tin mẹ.

Có những tháng vì không ngủ được, hắn đã lái xe của mẹ đi “biểu diễn” lúc nửa đêm. Cứ mỗi lần lấy xe ra khỏi nhà, hắn cứ tưởng rằng đây là lần cuối. Lái đi khắp mọi nơi. Đi lạc đến Camden. Tìm thấy phố cũ nơi tôi lớn lên. Lái xe xuyên New Brunswick ngay lúc vũ trường mới vừa tan cuộc, nhìn tất cả mọi người, lòng hắn quặn đau. Hắn còn lái đến Wildwood tìm quán cà phê nơi hắn đã cứu Lola, nhưng chỗ ấy đã đóng cửa. Không có ai mở quán mới thay vào chỗ ấy. Có một đêm, hắn đón một cô gái xin đi nhờ xe. Cô gái đang có mang, bụng rất to. Cô ta nói bập bẹ tiếng Anh. Má lúm đồng tiền và có vẻ là người Guatemala mới được định cư. Cô cần đến Perth Amboy, và Oscar, vị anh hùng, nói: Cô đừng lo, tôi sẽ chở cô đi.

Xin Chúa phù hộ cho anh, cô ta nói. Nhưng vẫn có vẻ sẵn sàng nhảy ra khỏi cửa sổ nếu cần.

Đưa cho cô ta số điện thoại của mình, để phòng hờ, nhưng cô ta chẳng hề gọi. Hắn chẳng ngạc nhiên.

Hắn lái rất lâu và rất xa và có những đêm hắn thật sự ngủ gục sau tay lái. Giây phút này hắn đang nghĩ về nhân vật của hắn và giây phút sắp đến khi hắn bắt đầu ngủ quên, một cơn say đậm đà đẹp tuyệt vời, sắp sửa chìm xuống đáy mãi mãi và có tiếng chuông báo thức cuối cùng.

Lola.

Không có gì tuyệt vời hơn (hắn viết) là tự cứu mình thoát chết chỉ bằng một hành động đơn giản là thức giấc.

II

Con người không phải lúc nào cũng được trọng dụng

đến độ không thể bị thay thế.

Nhưng không có gì có thể thay thế Trujillo.

Bởi vì Trujillo không phải là con người.

Ông ta là… hấp lực cân bằng vũ trụ…

Những người đã cố so sánh ông ta với những người bình thường

đều đang nhầm lẫn.

Ông ta thuộc về… loại người được sinh ra

với số mệnh đặc biệt.

- La Nación

Dĩ nhiên tôi cố gắng thêm một lần nữa. Càng ngu ngốc hơn lần đầu tiên. Mười bốn tháng, và bà tôi tuyên bố là đã đến lúc tôi phải trở về Paterson, với mẹ tôi, và tôi không thể nào ngờ được bà có thể nói thế. Tôi có cảm tường đây là sự phản bội làm tôi đau đớn nhất. Tôi chẳng bao giờ cảm thấy đau đớn như thế mãi cho đến khi tôi dứt tình với anh.

Nhưng cháu không muốn về! Tôi phản đối. Cháu muốn được ở đây!

Nhưng bà chẳng thèm nghe. Bà giơ tay lên không khí như bà không thể nào làm gì khác hơn. Mẹ cháu muốn thế và bà cũng muốn thế và đây là chuyện đáng làm.

Nhưng còn cháu thì sao?

Bà rất tiếc, hija.

Đó là cuộc đời dành cho mình. Tất cả hạnh phúc mình cóp nhặt cho mình rồi nó bị cuốn đi như chẳng có gì quan trọng cả. Nếu bạn hỏi tôi, tôi thật sự không tin có fukú. Tôi nghĩ bản chất cuộc đời là thế. Và thế cũng đủ.

Tôi không chín chắn. Tôi bỏ nhóm thể thao. Tôi không đến lớp và cũng không nói chuyện với các cô bạn, kể cả Rosío. Tôi bảo với Max là chuyện chúng ta đến đây là chấm dứt và anh nhìn tôi như thể tôi mới vừa bắn vào khoảng cách giữa hai mắt của anh. Anh cố ngăn không cho tôi bỏ đi nhưng tôi hét vào mặt anh, giống như cách mẹ tôi thường hét, và anh xuôi tay như đã chết. Tôi nghĩ tôi làm ơn cho anh. Không muốn làm cho anh đau đớn hơn mức độ cần thiết.

Tôi càng ngu xuẩn hơn trong những tuần cuối cùng. Tôi đoán tôi muốn được biến mất hơn bất cứ điều gì và vì thế tôi cố thực hiện điều ấy. Tôi bắt đầu vụng trộm với người khác, điều này chứng tỏ là tôi hư hỏng biết bao nhiêu. Ông ta là bố của một cô bạn học. Luôn luôn tán tỉnh tôi, ngay cả khi con của ông ta đang ở bên cạnh, vì thế tôi gọi ông ta. Có một điều bạn có thể nhờ cậy vào Santo Domingo. Không phải ánh đèn, không phải luật pháp.

Tình dục.

Điều này không bao giờ phai tàn.

Tôi chẳng cần có tình yêu lãng mạn. Tôi cho phép ông ta đưa tôi đến một khách sạn rẻ tiền vào buổi “hẹn” đầu tiên. Ông ta là một trong những tên chính khách giả dối, một pelesdista, có xe hơi riêng được trang bị máy lạnh. Khi tôi tụt quần xuống, tôi chưa hề nhìn thấy kẻ nào có gương mặt sung sướng đến thế.

Cho đến khi tôi bảo ông ta phải cho tôi hai ngàn đô la. Tiền Mỹ, tôi nhấn mạnh.

Giống như Bà thường nói: Mỗi con rắn luôn nghĩ rằng nó cắn một con chuột cho đến ngày nó cắn một con mongoose.

Đó là giây phút làm đĩ quan trọng nhất của tôi. Tôi biết ông ta có tiền, nếu không tôi đã chẳng xin, và tôi cũng chẳng cướp bóc ông. Tôi nghĩ chúng tôi hẹn nhau tất cả chín lần, vì thể theo ý kiến của tôi ông ta được lợi nhiều hơn giá ông ta phải trả. Sau đó, tôi ngồi trong phòng thuê và uống rượu rum trong khi ông ta hít bạch phiến từ những gói nhỏ. Ông ta không nói nhiều, điều này càng tốt. Ông ta luôn cảm thấy khá hổ thẹn vì hành động của ông sau khi chúng tôi làm tình với nhau và điều này làm tôi khoái chí. Than phiền, đây là tiền để dành cho con gái đi học. Vân vân và vân vân. Tôi bảo ông ta với một nụ cười, cứ ăn cắp tài sản của nhà nước. Tôi hôn ông ta khi ông ta chở tôi về nhà, chỉ để cảm thấy ông ta co rụt lại tránh tôi.

Tôi chẳng nói chuyện gì nhiều với La Inca trong những tuần lễ cuối cùng này nhưng bà không bao giờ ngừng nói chuyện với tôi. Bà muốn cháu học giỏi nhé. Bà muốn cháu đến thăm bà khi cháu có thể đến. Bà muốn cháu nhớ nguồn gốc của mình. Bà chuẩn bị cẩn thận cho chuyến đi của tôi. Còn tôi, tôi quá giận dữ để có thể nghĩ đến bà, rằng bà sẽ buồn như thế nào khi tôi đi rồi. Tôi là người cuối cùng chia sẻ cuộc đời của bà kể từ khi mẹ tôi. Bà bắt đầu đóng tất cả các cửa chung quanh nhà như thể chính bà là người sẽ ra đi.

Sao thế? Tôi hỏi. Bà cũng đi với cháu sao?

No, hija. Bà đi về quê một thời gian.

Nhưng bà không thích ở miền quê mà!

Bà phải đi, bà giải thích một cách mệt mỏi. Có thể chỉ một thời gian ngắn thôi.

Và rồi Oscar gọi, bất ngờ. Cố nối lại tình thân vì đã đến lúc tôi về. Thế là chị sắp về rồi.

Đừng có tin một cách chắc chắn như thế, tôi nói.

Đừng có làm cái gì kỳ cục nhé.

Đừng làm gì kỳ cục. Tôi cười. Em có nghe em nói gì không, Oscar?

Hắn thở dài. Lúc nào hắn cũng thế.

Mỗi buổi sáng, tôi thức giấc và kiểm soát để biết tiền vẫn còn dưới nệm giường. Hai ngàn đô la lúc ấy có thể đưa bạn đến bất cứ nơi nào, và dĩ nhiên tôi nghĩ đến Nhật Bản hay Goa, một đứa bạn trong trường đã nói cho tôi biết, chỉ là một hòn đảo thế thôi nhưng đẹp lắm, cô ta bảo đảm thế. Chẳng phải như Santo Domingo.

Và thế rồi, cuối cùng, mẹ tôi đến. Mẹ chẳng bao giờ làm cái gì lặng lẽ, bà mẹ của tôi. Bà cho xe trờ đến, một chiếc xe đen của thành phố thật to, chứ không phải một chiếc xe taxi bình thường, và tất cả các trẻ em trong phố tụ tập đến để xem cuộc trình diễn này ra thế nào. Mẹ tôi giả vờ không chú ý đến đám đông. Gã tài xế dĩ nhiên là tán tỉnh mẹ tôi. Mẹ có vẻ gầy và mệt mỏi và tôi không thể tưởng tượng được gã tài xế lái taxi lại có thể làm như thế.

Để cho mẹ tôi yên, tôi nói. Bộ ông không biết nhục à?

Mẹ tôi lắc đầu buồn bã, nhìn La Inca. Mẹ chẳng dạy nó gì cả.

La Inca chẳng rúng động. Mẹ dạy cháy bằng khả năng của mẹ thôi.

Và đây là khoảng thời gian quan trọng nhất. Khoảng thời gian mà mỗi đứa con gái đều khiếp sợ. Mẹ tôi nhìn tôi từ đầu xuống chân. Tôi chưa bao giờ khỏe mạnh hơn, chưa bao giờ cảm thấy xinh đẹp hơn hay đáng được người ta mơ ước thèm muốn hơn, thế mà mẹ tôi nói.

Trời ơi, sao mà con xấu xí thế.

Mười bốn tháng vừa qua – biến mất. Như là chúng không bao giờ xảy ra.

Bây giờ tôi đã là mẹ, tôi chợt nhận ra rằng mẹ tôi không thể nào khác hơn. Đó là bản chất của bà. Như người ta thường nói: Quả chuối chín không thể có màu xanh. Ngay cả đến cuối cuộc đời, bà vẫn không để lộ vẻ yêu thương tôi. Bà không khóc cho tôi hoặc cho chính bản thân mình, mà chỉ khóc cho Oscar. Tội nghiệp con trai tôi, bà nức nở. Tội nghiệp con trai bé bỏng của mẹ. Bạn luôn luôn nghĩ rằng, cha mẹ của mình ít ra vào lúc cuối đời, có cái gì đó sẽ thay đổi, có cái gì đó sẽ tốt đẹp hơn. Nhưng với chúng tôi thì không.

Có lẽ tôi sẽ bỏ trốn. Tôi chờ cho đến khi quay lại Mỹ, chờ như cọng rơm cháy chậm, chậm, cho đến khi không ai đề phòng và rồi một buổi sáng tôi sẽ biến mất. Cũng giống như bố tôi đã biến mất và không bao giờ gặp lại. Biến mất như tất cả mọi vật đều biến mất. Không để lại một dấu vết. Tôi sẽ sống thật xa. Tôi sẽ có hạnh phúc, tôi chắc chắn như thế, và tôi sẽ chẳng bao giờ có con. Tôi sẽ để cho da tôi được trở lại màu đen trong ánh nắng, và không bao giờ che giấu màu da của mình, tôi sẽ để tóc tự nhiên muốn xoăn kiểu nào cũng được, và mẹ sẽ đi ngang qua tôi trên đường phố mà không nhận ra tôi. Nhưng nếu hỏi tôi những năm ấy đã dạy tôi những gì, thì đây: bạn không bao giờ có thể trốn chạy. Không bao giờ. Con đường độc nhất để thoát ra là đi vào.

Và tất cả câu chuyện này chỉ có thế.

Vâng, chắc chắn: tôi sẽ bỏ trốn. Có La Inca hay không có La Inca, tôi cũng sẽ bỏ trốn.

Nhưng, Max chết.

Tôi hoàn toàn chẳng gặp lại anh kể từ ngày chúng tôi chia tay nhau. Tội nghiệp Max của tôi, người yêu tôi không thể nào nói hết. Anh nói Anh thật là may mắn mỗi khi chúng tôi ngủ với nhau. Chúng tôi không cùng giai cấp xã hội và cũng không là láng giềng với nhau. Đôi khi, khi lão peledista chở tôi đến những phòng ngủ rẻ tiền, tôi dám thề tôi thấy Max phóng xe vụt qua đường phố đông đúc kinh khủng giữa ngày, một cuộn phim cặp dưới cánh tay của anh (tôi cố thuyết phục anh mua một cái ba lô đeo lưng, nhưng anh nói anh thích như thế này hơn). Anh Max can đảm của tôi có thể len lỏi giữa hai mô đất như một con chí lọt qua giữa hai kẽ răng.

Rồi có một ngày anh tính toán sai lần – trái tim tan vỡ, tôi chắc thế - và anh bị nghiền nát giữa hai chiếc xe buýt, một chiếc đi về hướng Cibao và chiếc kia đi về hướng Baní. Sọ anh bị vỡ tan nát nhưng cuộn phim vẫn còn cuộn tròn bị văng qua phía bên kia đường.

Tôi chỉ nghe kể lại sau khi người ta chôn anh. Chị của anh gọi tôi.

Max yêu em nhất, chị nức nở. Yêu nhất.

Fukú, có người sẽ nói thế.

Đời, đó là lời của tôi. Đời!

Bạn sẽ không bao giờ thấy ai ra đi lặng lẽ đến thế. Tôi đưa mẹ anh món tiền tôi lấy của lão peledista. Đứa em trai của Max dùng tiền này mua yola để đi đến Puerto Rico. Tôi nghe nói anh ta làm ăn phát đạt ở đó. Anh ta làm chủ một cái tiệm nhỏ và mẹ anh ta không còn sống ở Los Tres Brazos. Cái “bán trôn” của tôi cũng làm được một việc thiện.

Bà lúc nào cũng yêu thương cháu, bà nói ở phi trường. Rồi quay đi.

Chỉ khi lên máy bay tôi mới bắt đầu khóc. Tôi biết, nghe cũng khá giả dối nhưng tôi không nghĩ là tôi thật sự dừng bước cho đến khi tôi gặp anh. Tôi chỉ biết là tôi không ngừng thay đổi và tự trau dồi. Hành khách trên chuyến bay chắc nghĩ là tôi điên. Tôi chỉ chờ cho mẹ tôi đánh tôi, gọi tôi là đứa ngu, đứa vụng về, xấu xí, bắt tôi đổi chỗ ngồi, nhưng bà không làm gì cả.

Bà đặt tay lên tay tôi rồi để yên. Khi người đàn bà phía trước quay lại và nói: Bảo con bé con của bà im mồm đi. Mẹ tôi nói, bảo cái đít của bà đừng có thối nữa.

Tôi cảm thấy tội nghiệp cho ông cụ già ngồi bên cạnh chúng tôi. Bạn có thể đoán là ông ta đi thăm người thân. Ông đội một cái nón nỉ nhỏ và bộ đồ chacabana ủi cẩn thận. Không sao đâu, muchacha, ông nói và vỗ nhẹ lưng tôi. Santo Domingo vẫn còn đó. Nó đã có ở đó lúc ban đầu và sẽ vẫn còn ở đó lúc kết thúc.

Lạy Chúa, mẹ tôi lẩm bẩm, và nhắm mắt ngủ.

5

Abelard Tội Nghiệp

1944 – 1946

VỊ BÁC SĨ DANH TIẾNG

Nếu có lúc nào gia đình này nói về chuyện gia đình – dường như họ tránh né vấn đề này – họ luôn luôn bắt đầu từ chỗ: Abelard và chuyện ông ta nói xấu Trujillo.

Abelard Luis Cabral là ông ngoại của Oscar và Lola, bác sĩ giải phẫu, du học ở thành phố Mexico vào thời Lazaro Cardenas cai trị khoảng giữa thập niên bốn mươi, trước khi bọn tôi được sinh ra, một người có vị trí xứng đáng ở La Vega. Một người rất nghiêm trang, có học thức và rất đẹp trai.

(Bạn cũng biết là chuyện này sắp dẫn đến đâu.)

Thời ấy – trước khi có chuyện thiếu nợ ngân hàng mà không có tiền trả và ngân hàng bị thất bại, trước khi có người lưu vong – dòng họ Cabrals nằm trong số rất ít những người có địa vị trong nước. Họ không thuộc hạng giàu bẩn hay danh giá trong lịch sử như Ral Cabrals của Santiago, nhưng cũng không phải hạng tầm thường vô danh. Ở La Vega, nơi gia đình này sống từ năm 1791, họ có uy thế như hoàng gia, quan trọng là danh tiếng không thua gì các địa điểm nổi tiếng như La Casa Amarilla và Río Camú; láng giềng trầm trồ căn nhà 14 phòng mà ông bố của Abelard đã xây, Casa Hatüey[73], là một ngôi biệt thự được nới rộng nhiều lần kết hợp bởi nhiều kiểu kiến trúc đẹp nhất. Cái lõi đá ban đầu được biến thành chỗ nghiên cứu của Abelard, căn biệt thự được vườn hạnh nhân và những cây xoài giống thấp bao bọc chung quanh. Ông ta còn có căn chung cư kiểu Art Deco tân thời ở Santiago, đây là nơi Abelard thường cư ngụ cuối tuần để chăm sóc cơ sở thương mại của gia đình; trại nuôi ngựa vừa mới tân trang có thể chứa một tá ngựa vẫn còn rộng rãi; sáu con ngựa Berbers có làn da mượt như nhung; và năm người giúp việc (từ năm vùng lân cận) thường xuyên túc trực. Vào thời kỳ ấy dân Dominic ở trên đá, ăn khoai mì vụn, và bụng đầy sán lãi; dòng họ Cabral ăn mì ống và xúc xích ngọt của Ý, dao nĩa bằng bạc hiệu Jalisco cọ xát lên mặt đĩa bát hiệu Beleek. Nguồn lợi tức của một bác sĩ giải phẫu thì khá lớn nhưng tập hợp chứng khoán của Abelard (nếu thời ấy có chứng khoán) mới thật sự là nguồn chính của sự giàu sang của gia đình này, gây dựng bởi người bố hằn học, khó tính (bây giờ đã mất). Abelard thừa hưởng một cặp siêu thị rất thịnh vượng ở Santiago, một nhà máy ximăng, và quyền sở hữu một lô nông trại ở vùng Septrionales.

Dòng họ Cabrals là, như bạn có thể đoán biết được, hội viên của hội “những người may mắn”. Mùa hè họ “mượn” một căn nhà nghỉ mát của họ hàng ở Puerto Plata, và cắm trại ở đó ít ra cũng chừng ba tuần. Hai đứa con gái của Abelard, Jacquelyn và Astrid, bơi lội và giỡn sóng, da dẻ thường rám nắng, được mẹ canh chừng đăm đăm. Bà mẹ, nhất quyết không để bị rám nắng tí nào nên ngồi lì, như bị trói, dưới bóng dù – bố của chúng, nếu không nghe tin tức về chiến tranh, thì dạo thơ thẩn trên bờ biển, vẻ mặt chăm chú căng thẳng. Ông đi chân trần, chỉ mặc áo sơ mi trắng và áo ghilê, quần được xắn lên, mái tóc chải bồng vẫn còn đầy đặn ở tuổi trung niên. Đôi khi Abelard chú ý một mảnh vỏ sò hay con sam, ông ngồi xuống chống tay và khám xét nó bằng một cái kính dùng để cắt đá quý, đến độ, hai đứa con thích thú, và bà vợ không tán thành việc làm của ông, đều cho rằng ông giống như một con chó đang ngửi phân.

Nhiều người ở Cibao vẫn còn nhớ đến Abelard. Tất cả mọi người đều sẽ kể với bạn là chẳng những ông ta là một bác sĩ rất thông minh, ông ta còn là một nhà tư tưởng rất được chú ý trong nước: ông có tính hiếu kỳ không bao giờ mệt mỏi, sự thông minh phi thường đặc biệt thích hợp cho sự phức tạp của cả hai phương diện, toán và ngôn ngữ. Ông ta đọc thông thạo tiếng Tây Ban Nha, Anh, Pháp, Latinh và Hy Lạp; chuyên sưu tầm sách quí, công khai ủng hộ những ý tưởng trừu tượng kỳ quặc đóng góp cho Đặc San của Y Khoa Nhiệt Đới, và là một người nhà nghiên cứu chủng tộc tài tử có khuynh hướng như Fernando Ortiz. Tóm lại Abelard là, Bộ Óc – điều này không phải là chuyện lạ ở Mexico nơi ông du học, nhưng lại là một chủng loại vô cùng hiếm hoi trên Đảo của Đại Tổng thống Rafael Léonidas Trujillo Molina. Ông khuyến khích hai đứa con gái của mình đọc sách, và chuẩn bị cho chúng theo gót mình vào ngành y khoa. Hai cô bé đã có thể nói tiếng Pháp và đọc Latinh trước khi lên chín. Đối với ông việc học hỏi rất là quan trọng nên bất cứ kiến thức mới lạ nào, không kể là chúng bí ẩn hay tầm thường, đều có thể làm ông thích thú đến ngây ngất. Tường là phòng tiếp khách nhà ông, được người vợ kế của bố ông cho dán một lớp giấy dán tường rất mỹ thuật. Đây là nơi họp mặt số một của những người danh tiếng ở trong vùng. Họ tranh luận sôi nổi suốt đêm, và tuy rằng Abelard thường xuyên bực dọc vì cho rằng những cuộc tranh luận này kém chất lượng – không thể so sánh với UNAM[74] - ông không bao giờ từ bỏ những đêm như thế này vì bất cứ lý do gì. Rất thường xuyên, hai cô con gái của ông đến chào và chúc ông ngủ ngon; nhưng sáng hôm sau thấy ông vẫn còn say mê tranh luận những điều thật là mù mờ thậm chí vô lý, mắt đỏ ngầu, tóc rối bù, chếnh choáng nhưng vẫn còn hơn đua. Chúng đến gần bố và ông sẽ hôn chúng, gọi hai đứa con gái của mình là Brillantes. Những người trẻ tuổi thông minh này, ông thường khoe khoang với bạn bè, sẽ tài giỏi hơn chúng ta.

Chế độ cai trị của Trujillo không phải là thời kỳ lý tưởng để say mê ý tưởng, không phải là lúc tốt đẹp nhất để tham gia vào những cuộc tranh luận ở phòng khách, tổ chức những buổi tọa đàm văn học, hay làm những chuyện gì ngoài những câu chuyện bình thường. Nhưng Abelard là một người rất tỉ mỉ chu đáo, ông không bao giờ cho phép thảo luận về chính trị đương thời (ví dụ như Trujillo), chỉ giới hạn trong phương diện trừu tượng, cho phép bất cứ ai muốn (kể cả nhân viên của mật vụ) tham dự. Biết rằng bạn có thể bị tai họa ngay cả phát âm không đúng tên của “Tên Trộm Gia Súc Thất Bại”, đây là một điều mà ai cũng biết là cần thiết. Để thực tập, Abelard cố gắng hết sức mình để hoàn toàn không nghĩ đến El Jefe, theo lời của Lão Giáo dạy cách tránh các nhà độc tài. Điều này khá mỉa mai vì không ai có thể bằng Abelard trong việc giữ bề ngoài ủng hộ chế độ và bè đảng của Trujillo. Ở cả hai vị trí, cá nhân và chủ tịch hội đồng y khoa, ông cống hiến rộng rãi cho Đảng Dominic; ông và vợ, người y tá giỏi nhất cũng là người phụ tá đắc lực nhất, tham gia mọi chương trình y khoa do Trujillo tổ chức, không nề hà những vùng quê hẻo lánh xa xôi; và không ai có thẻ nén cái cười nhạo báng giỏi bằng Abelard khi El Jefe thắng cử với 103% số phiếu! Khi các buổi tiệc mừng được tổ chức để làm vinh dự Trujillo, Abelard luôn lái xe đến Santiago để tham dự. Ông đến sớm, ra về trễ, luôn luôn mỉm cười, và chẳng hề phát biểu lời nào cả. Ông tắt cái máy trí thức của mình và chỉ sử dụng điện lực nhất thời. Khi đến lúc, Abelard luôn bắt tay El Jefe, bao giờ cũng hoàn toàn có vẻ chiêm ngưỡng yêu mến và cố tránh El Jefe càng xa càng tốt – ông không bao giờ mang ảo tưởng ông là người ngang hàng hay là bạn của Trujillo, ngay cả là người cần thiết cũng không – nói cho cùng, dân đen có dính líu với Ngài đều có thói quen lăn cổ ra mà chết. Cũng may là gia đình Abelard đã không hoàn toàn bị Jefe bỏ túi, bố của ông ta đã không trồng trọt lên đất đai hay dành đất hay cạnh tranh những chuyện liên quan đến tài sản của Jefe. Liên hệ với của họ nhà Abelard với Tên Mặt Đéo này rất là giới hạn.

Abelard và Tên Trộm Gia Súc Thất Bại có thể chỉ đi phớt ngang nhau trong hành lang Lịch Sử nếu không vì một sự kiện bắt đầu năm 1944, Abelard, thay vì mang vợ và con gái đến tham dự những buổi lễ hay tiệc tùng của Jefe theo phong tục lại bắt đầu để vợ con ở nhà. Ông giải thích với bạn bè là vợ ông trở nên “xáo trộn tinh thần” vì thế Jacquelyn ở nhà săn sóc mẹ. Nhưng lý do thật của sự vắng mặt này là vì Trujillo nổi tiếng dâm đãng mà Jacquelyn lại đẹp vô cùng. Đứa con gái đầu lòng nghiêm trang và trí thức, đã không còn là một cô bé lỏng khỏng, vụng về. Tuổi dậy thì đã biến cô thành một cô gái đẹp sang trọng và quý phái. Cô trở nên nảy nở cân đối, một điều kiện mà trong thập niên bốn mươi đồng nghĩa với “nạp mạng” cho Trujillo.

Hỏi người lớn tuổi và họ sẽ bảo bạn: Trujillo không chỉ là độc tài, ông ta là nhà độc tài Dominic. Nói một cách khác, ông ta là tên Dâm Đảng số Một trong xứ sở này. Tin rằng tất cả những toto ở trong Cộng hòa Dominic đều, thật sự, là của ông ta. Đây là một sự thật được chứng nhận là trong xứ Dominic của Trujillo. Nếu bạn thuộc về một giai cấp cố định nào đó và bạn đặt đứa con gái xinh xắn của bạn ở gần Trujillo, trong vòng một tuần thôi cô bé ấy sẽ bú củ thìu biu của ông ta như một người chuyên nghiệp mà bạn không thể làm gì được! Đó là một phần cái giá phải trả để sống ở Santo Domingo, một trong những điều bí mật của đảo này. Cách sống này rất phổ thông vì tính dâm dục của Trujillo không bao giờ thỏa mãn, đến nổi có rất nhiều người đàn ông trên xứ sở này, những người có uy tín và thế lực, tin hay không tin tùy ở bạn, đã dâng con gái của họ cho Tên Trộm Gia Súc Thất Bại. Abelard, đáng khen ở điểm này, không thuộc về bọn người này; ngay lập tức khi ông nhận ra con gái của ông bắt đầu làm tắc nghẽn giao thông ở Calle El Sol – sau khi một bệnh nhân của ông nhìn cô con gái và nói, ông nên cẩn thận trông chừng cô bé ấy – ông bắt đầu cấm con đi ra ngoài. Đó là một sự can đảm, tuy không hợp với bản chất của ông ta. Nhưng ông bố chỉ cần nhìn Jacquelyn chuẩn bị đi học, thân hình nảy nở toàn vẹn nhưng tâm hồn vẫn ngây thơ như trẻ con, là Chúa ơi, rất dễ có can đảm.

Tuy nhiên, đem giấu đứa con ngực ngải môi trầm với Trujillo lại là một chuyện cực kỳ khó khăn, như đem giấu nhẫn chúa với Sauron. Nếu bạn nghĩ một người trung bình Dominic là xấu, Trujillo càng tệ hơn gấp năm ngàn lần. Hắn có cả trăm tên do thám chỉ làm mỗi công việc là lùng xét khắp nơi từ thành đến tỉnh để tìm đàn bà con gái mới. Đối với Trujillo chuyện thu mua gái quan trọng vì chế độ của hắn là chế độ đĩ điếm đầu tiên trên thế giới. Trong trường hợp này, đem giấu vợ, con, chị, hay em của bạn có thể bị buộc tội phản quốc; nhưng người phạm tội đã không dâng hiến con gái có thể hưởng số mệnh đi tắm hồ có nuôi tám con cá mập. Chúng ta cần biết rõ: Abelard đang mạo hiểm. Chẳng quan trọng gì việc ông thuộc về giai cấp thượng lưu, hay là ông ta chuẩn bị lý do thật cẩn thận, đến độ nhờ một người bạn chẩn bệnh vợ mình bị bệnh thần kinh, và để hở cho tin này được đồn đại trong nhóm bạn cao quý nhất. Nếu Trujillo và Đồng Đảng biết ông có hai lòng, họ sẽ xiềng ông (và đè ngửa Jacquelyn) chỉ trong vòng hai giây đồng hồ. Đó là lý do cứ mỗi lần El Jefe đi xuống hàng người xếp hàng chào đón, bắt tay ông ta, Abelard tưởng chừng ông ta sẽ tuyên bố bằng cái giọng the thé, “Bác Sĩ Abelard Cabral, cô con gái ngon lành của ông đâu rồi?” tôi đã nghe danh tiếng con gái của ông từ láng giềng của ông. Bao nhiêu đó cũng đủ làm cho Abelard phát sốt.

Jacquelyn dĩ nhiên tuyệt đối chẳng biết hiểm họa đang đến. Thời ấy là thời kỳ vô tư và cô là một cô bé ngây thơ, bị một Tổng thống cao quý hãm hiếp là điều không bao giờ xảy ra trong bộ óc hảo hạng của nàng. Trong hai cô con gái, Jacquelyn là người được thừa hưởng bộ óc của bố. Đã học sinh ngữ Pháp rất chuyên cần bởi vì nàng quyết định noi gương bố ra nước ngoài học Y Khoa ở trường Faculté de Médecine de Paris. Đến Pháp! Để trở thành Madame Curie thứ hai! Jacquelyn học suốt ngày đêm, thực tập nói tiếng Pháp với bố và với người giúp việc Esteban El Gallo, ông ta được sinh ra ở Haiti và vẫn còn nói tiếng Pháp rất giỏi. Cả hai cô con gái chẳng biết lo lắng, giống như những người Hobbits, không bao giờ đoán rằng Bóng Tối đang tràn ngập ở chân trời. Trong những ngày nghỉ việc, khi Abelard không ở bệnh viện hay ở trong phòng nghiên cứu hay viết lách, ông đứng ở cửa sau và nhìn các cô con gái của mình đang chơi trò trẻ con cho đến khi trái tim ông đau đớn không thể nào chịu đựng được nữa.

Mỗi buổi sáng, trước khi Jackie bắt đầu bài học, cô viết lên một tờ giấy sạch: Tarde venientibus ossa.

Người nào đến trễ chỉ có phần xương còn lại.

Ông nói chuyện này chỉ với ba người. Người đầu tiên, dĩ nhiên, là Socorro, vợ ông. Socorro, cần phải nói thêm, là một tài năng. Một người đẹp nổi tiếng ở miền Đông (Higuey) của Dominic và hai cô con gái đẹp là nhờ giống mẹ. Socorro lúc còn trẻ đã giống như một vị thần Deja Thoris da sậm, một trong những lý do chính khiến Abelard theo đuổi một cô gái thuộc giai cấp thấp hơn giai cấp của ông rất nhiều. Bà cũng là một người y tá thực hành giỏi nhất ông đã từng hân hạnh được làm việc chung ở cả Mexico và Cộng hòa Dominic. Điều này, theo cách ông ước lượng tài năng của những đồng nghiệp người Mexico, không phải là một lời khen bình thường lấy lệ và đây là lý do thứ hai mà ông theo đuổi bà. Cách làm việc chăm chỉ của bà và sự hiểu biết phong phú như một quyển tự điển bách khoa của bà về những cách chữa bệnh của dân gian và các môn thuốc cổ truyền đã làm bà trở nên một người cộng sự đắc lực trong nghề của ông. Phản ứng của bà, tuy vậy, với những lo lắng về Trujillo thì cũng giống như mọi người. Tuy bà là người khôn ngoan, tài giỏi, siêng năng, là người không nhăn mặt hay nheo mắt khi đối diện với dòng máu bắn vọt phì phì từ cánh tay bị chặt cụt bằng mã tấu, nhưng với những mối đe dọa có tính cách trừu tượng, thí dụ như, Trujillo, bà bướng bỉnh và ngoan cố từ chối nhìn nhận là, rất có thể có chuyện không hay. Bà càng trang điểm Jacquelyn bằng quần áo ôm sát người nhất. Tại sao anh lại báo với mọi người là em điên cơ chứ? Bà đòi được biết.

Ông cũng bàn việc này kỹ lưỡng với người tình của ông, bà Lydia Abernader, một trong ba người đàn bà đã từ chối lời cầu hôn của ông sau khi ông du học ở Mexico trở về; bây giờ trở nên góa bụa và là người yêu số một của ông. Bố ông muốn ông cưới bà từ lúc ban đầu, và khi bà không ưng ông, ông bố chế nhạo Abelard cho đến ngày ông cụ mất vì bệnh hư túi mật rằng ông chỉ đáng phân nửa người đàn ông. (Đó là lý do thứ ba mà ông theo đuổi Socorro.)

Cuối cùng ông bàn với người láng giềng lâu năm cũng là bạn của ông, Marcus Applegate Román, người ông thường đưa đi đón về trong những buổi lễ hội mừng Tổng thống bởi vì Marcus không có xe. Với Marcus, đó là những lúc ông bộc lộ tâm hồn, khi sức nặng của vấn đề này thật sự đè lên ông; hai người đang lái xe thong thả về La Vega trên con đường ngày xưa lính thủy đánh bộ chiếm đóng, giữa đêm hè tháng tám, qua những cánh đồng tối mịt mùng của Cibao, nóng đến độ họ phải quay hết cửa kính xuống, điều đó có nghĩa là sẽ bị muỗi bay vào cả đàn, đập vào mũi của họ. Bất thình lình Abelard bắt đầu tâm sự. Phụ nữ không có cơ hội phát triển trong quốc gia này mà không bị chiếm đoạt thân xác, ông than thở. Rồi ông nêu ra, để làm thí dụ, tên của một cô gái trẻ mà mới gần đây Jefe đã chiếm đoạt, một người phụ nữ cả hai đều quen biết, tốt nghiệp Đại học Florida và là con gái của một người quen. Đầu tiên Marcus không nói gì; trong bóng đêm bên trong chiếc Packard, khuôn mặt ông là một vùng tối. Một sự im lặng đầy lo âu. Marcus không phải là người yêu mến Jefe, đã nhiều lần trước sự hiện diện của Abelard, Marcus đã gọi lão là một người “thô lỗ” và “ngu”. Có lẽ vì biết trước thái độ này, Abelard đã không chú ý đến việc bỗng dưng ông ta trở nên kín đáo tuyệt đối như vậy (đời sống bấy giờ dưới sự kiểm soát của mật vụ làm người ta cảnh giác). Cuối cùng Abelard hỏi, chuyện này không làm ông thấy phiền à?

Marcus cúi người đốt một điếu thuốc, và lúc ấy nét mặt ông lại xuất hiện, đăm chiêu nhưng quen thuộc. Mình không thể làm gì được cả, Abelard.

Nhưng thử tưởng tượng ông ở trong trường hợp như thế: ông làm thế nào để tự bảo vệ?

Tôi sẽ cố gắng có con gái xấu xí.

Lydia thực tế hơn nhiều. Bà đang ngồi bên cạnh bàn phấn, chải mái tóc kiểu Ả Rập của bà. Ông nằm trên giường cũng trần truồng như bà, đang lơ đãng nghĩ đến một vần thơ dang dở. Lydia nói, gửi con bé vào trường của các bà nữ tu. Gửi cháu đến Cuba. Gia đình của em sẽ săn sóc nó.

Cuba là giấc mơ của Lydia; đó là Mexico của bà. Luôn luôn nghĩ đến chuyện dọn về ở đấy.

Nhưng tôi sẽ phải xin phép chính quyền!

Thì xin phép.

Nhưng nếu El Jefe để ý đến điều này?

Lydia đặt cây cọ đánh phấn xuống bàn nghe đánh cộp. Có bao nhiêu phần trăm chuyện này sẽ xảy ra?

Mình không thể nào biết được, Abelard nói một cách kháng cự. Trong cái xứ sở này, mình không sao biết được.

Người tình của ông chủ trương trốn đi Cuba, vợ ông bị cầm tù tại gia, bạn thân ông giữ yên lặng. Tính cẩn thận của ông bảo ông chờ thêm một thời gian nữa để tìm ra phương pháp. Và cuối năm ấy ông nhận được.

Trong một buổi tiệc chán ngấy kéo dài không dứt ở dinh Tổng thống, El Jefe đã bắt tay của Abelard, nhưng thay vì tiếp tục bắt tay người khác, ông ta ngừng lại – cơn ác mộng biến thành sự thật – nắm ngón tay của Abelard và hỏi bằng giọng the thé: Ông là Bác Sĩ Abelard Cabral? Abelard cúi đầu chào. Hân hạnh được phục vụ ngài, Kính Thưa Tổng thống. Không đầy một phần mười của cái nháy mắt, Abelard đẫm mồ hôi; ông biết chuyện gì sẽ đến; Tên Trộm Gia Súc Thất Bại chẳng bao giờ nói với ông hơn ba lời trong suốt cuộc đời, chuyện gì có thể khác hơn chuyện ấy chứ? Ông ta chẳng dám liếc mắt nhìn đi chỗ khác, khỏi khuôn mặt đánh phấn thật dày của Trujillo, nhưng ở khóe mắt ông nhìn thấy đám lambesacos, đang hò hét, và nhận ra một cuộc đổi chác đang bắt đầu.

Tôi rất thường gặp ông ở đây, bác sĩ, nhưng lúc sau này không thấy vợ ông đi với ông. Ông đã ly dị vợ?

Tôi vẫn sống cuộc sống hôn nhân, kính thưa ngài. Với Socorro Hernández Batista.

Rất tốt, El Jefe nói, tôi đã lo ngại ông trở thành một người không vợ. Rồi ông quay về hướng đám lembesacos và cười. Ồ! Jefe, bọn họ thét lên, ngài thật là quá quắt.

Vào lúc đó, nếu Abelard là một người thiếu bản lĩnh, trong một phút không suy nghĩ, có thể ông sẽ nói điều gì đó để bảo vệ danh dự của mình, nhưng ông không phải là hạng người này.

El Jefe tiếp tục, quẹt một giọt nước mắt ở khóe mắt, ông không phải là người độc thân, bởi vì tôi nghe là ông có hai cô con gái, bác sĩ Cabral, có một cô rất xinh đẹp và duyên dáng, có phải thế không?

Abelard đã tập dượt nhiều lần cả chục câu trả lời cho câu hỏi này, nhưng câu trả lời của ông hoàn toàn do phản xạ, bất ngờ: Vâng, Jefe, ngài nói đúng. Tôi có hai con gái. Nhưng xin thưa thật với ông, chúng chỉ đẹp nếu ông thích đàn bà có ria mép.

Ngay lúc ấy Jefe chẳng nói gì, và trong cơn im lặng nhức nhối này, Abelard có thể tưởng tượng cô con gái yêu quý bị vùi dập trước mắt ông; trong khi Abelard bị thả xuống dần dần, thật chậm đến đau đớn cả người, vào trong cái hồ đầy cá mập nổi tiếng của hắn ta. Nhưng lúc ấy, có một phép lạ trong muôn vàn phép lạ, El Jefe nhăn cái bộ mặt heo của hắn ta và cười to, Abelard cũng cười theo, và El Jefe tiếp tục bước tới. Khi Abelard về đến nhà ở La Vega đêm ấy, ông đánh thức vợ ông đang ngủ say để hai người có thể cầu nguyện và cảm ơn Thượng Đế đã cứu gia đình ông. Thật ra, Abelard không phải là mẫu người ứng đáp nhanh. Câu ứng khẩu ấy chỉ có thể đến từ một chỗ bí mật trong linh hồn tôi, ông nói với vợ, Từ một đấng tối cao, thiêng liêng.

Anh muốn nói là Chúa? Vợ ông hỏi dồn.

Anh muốn nói là một người nào đó, Abelard nói, một cách buồn bã.

THẾ THÌ SAO?

Ba tháng liên tiếp Abelard chờ câu chuyện kết thúc. Chờ cho tên của mình xuất hiện trong mục Diễn đàn công cộng của tờ báo, trong những lời phê bình được ngụy trang sơ sài tấn công một bác sĩ chết tiệt nào đó ở La Vega – đó là cách mà chế độ này thường bắt đầu để phá hoại danh tiếng những công dân đáng kính như ông – cùng với những chê bai cỏn con như màu vớ và áo của bạn không hòa hợp nhau; chờ lá thư gửi đến ra lệnh cho ông phải đến gặp Jefe, chờ nghe báo tin con gái mình biết mất sau khi tan lớp. Ông mất chừng hai mươi cân trong khoảng thời gian chờ đợi ấy. Bắt đầu uống rượu bí tỉ. Suýt tí nữa giết chết một bệnh nhân vì sẩy tay. Nếu vợ ông đã chẳng nhìn thấy lỗi lầm này trước khi khâu bệnh nhân lại, ai mà biết việc gì có thể xảy ra? Hét mắng vợ con hầu như mỗi ngày. Không thể làm cho “của quý” cương dậy để thỏa mãn người tình. Nhưng mùa mưa tàn rồi trở nên mùa nóng và bệnh viện của ông đầy những người không may, thương tích, nhiễm bệnh, và sau bốn tháng chẳng có gì xảy ra Abelard hầu như thở phào nhẹ nhỏm.

Có lẽ, ông viết lên mu bàn tay đầy lông của mình. Có lẽ.

SANTO DOMINGO BÍ MẬT

Trong vài khía cạnh, sống ở Santo Domingo trong thời của lão già Trujillo, cũng giống như sống ở trong một đoạn phim nổi tiếng The Twilight Zone mà Oscar rất thích, cái đoạn mà thằng bé da trắng với sức mạnh như thần đã cai trị một cái quận nhỏ hoàn toàn bị nó tách rời khỏi thế giới, quận nhỏ này tên là Peaksville. Thằng bé này rất ác độc và có tính khí bất thường vì thế dân sống trong “cộng đồng” sợ hãi hắn đến độ, họ sẵn sàng phản bội và tố cáo lẫn nhau để tránh bị hắn chặt cụt tay chân, hay còn đáng sợ hơn, bị đưa ra ruộng bắp. (Sau mỗi một tội ác hắn thực hiện – hoặc là biến người giúp việc thành ra có ba cái đầu, hay bắt phạt người bạn hắn không thích chơi chung nữa ra ruộng bắp, hay là cho tuyết rơi xuống mùa màng – những người dân của Peaksville trong cơn khiếp đảm cùng cực phải nói, Em đã làm việc tốt, Anthony. Một việc tốt.)

Giữa năm 1930 (khi Tên Trộm Gia Súc Thất Bại chiếm được quyền lực) và năm 1961 (năm hắn bị bắn gục), Santo Domingo là Peaksville của vùng biển Caribê, với Trujillo đóng vai Anthony và tất cả đám người còn lại thủ vai Jack-in-the-Box. Bạn có thể không tin sự so sánh này, nhưng các bạn ạ: rất khó mà nói phóng đại quyền lực của Trujillo áp đặt lên người dân xứ Dominic và bóng tối kinh khiếp ông ta phủ trùm lên cả quốc gia này. Lão ngự trị Santo Domingo như là lãnh thổ Mordor của riêng lão[75], không những lão tách biệt quốc gia này ra khỏi thế giới, cô lập quốc gia này đằng sau Bức Màn Chuối, lão cư xử như thể quốc gia này là cái đồn điền riêng của lão. Lão hành động như mình là sở hữu chủ tất cả mọi người và mọi vật, giết bất cứ người nào lão muốn giết, con trai, đàn ông, anh em, cha, mẹ, cướp tất cả phụ nữ trong tay chồng của họ trong đêm tân hôn và rồi khoe khoang trắng trợn về “đêm trăng mật tuyệt vời” lão mới có đêm trước. Tai mắt của lão ở khắp nơi; lão có một đạo quân Mật vụ - cũng tương tự những người tai mắt thời Đức quốc xã được nhắc đến trong hồ sơ Stasis – đã theo dõi tất cả mọi người, kể cả những người sống ở Mỹ; một bộ máy an ninh quái đản đến độ nếu như bạn nói xấu về El Jefe vào lúc tám giờ bốn mươi buổi sáng, trước khi đồng hồ gõ mười giờ bạn sẽ ở Cuarenta và sẽ bị một cây dùi nhọn dùng để đâm gia súc xuyên qua người của bạn. Ai dám nói là người Thế Giới Thứ Ba không hữu hiệu? Không phải chỉ có thứ sáu ngày mười ba đáng làm cho bạn lo ngại mà thôi, mà bạn phải lo sợ tất cả những người trong Quốc Gia, những người lão đã giúp phát triển. Họ cũng giống như Dark Lord xứng đáng với Bóng Tối của lão, đã hết lòng cống hiến cho dân tộc của lão. Nhiều người tin là bất cứ lúc nào, cũng có chừng bốn mươi hai cho đến tám mươi bảy phần trăm dân số người Dominic được Mật vụ trả lương. Hàng xóm của bạn có thể chấm dứt mạng sống của bạn bởi vì bạn có cái họ thèm muốn, hay tại vì bạn đã chen vào trước mặt họ khi sắp hàng trước cửa tiệm. Có nhiều người trở nên điên rồ vì thế, bị phản bội bởi người họ xem là bạn, hay bởi chính người trong gia đình, hay chỉ bởi lỡ lời. Hôm này bạn là một công dân gương mẫu, ngồi bóc lạc (đậu phọng) trong galleriá, hôm sau bạn đã bị ở Cuarenta, bị người ta nghiền như lạc. Mạng lưới thông tin chặt chẽ đến độ có nhiều người thật sự tin rằng Trujillo có quyền lực siêu nhiên! Người ta xầm xì là ông ta không bao giờ ngủ, không đổ mồ hôi, rằng ông ta có thể thấy, ngửi, cảm giác ngay cả hằng mấy trăm dặm, rằng ông ta được bảo vệ bởi fukú độc ác nhất trên Đảo. Bạn sẽ tự hỏi tại sao hai thế hệ về sau, cha mẹ của chúng tôi vẫn còn bí mật đến thế, và tại sao bạn sẽ thấy em trai của bạn chẳng phải là em trai của bạn một cách rất tình cờ.

Nhưng chúng ta không nên đi quá xa vấn đề: Trujillo chắc chắn là đáng sợ, và chế độ này giống như là Mordor của Caribe trong rất nhiều khía cạnh, nhưng cũng rất nhiều người thù ghét El Jefe, họ chẳng giấu vẻ khinh bỉ của họ bằng cách kháng cự. Abelard đơn giản không phải là một người trong nhóm người này. Ông ta không giống như những đồng nghiệp người Mexico luôn luôn theo sát tình hình đang xảy ra trên thế giới, những người tin rằng sự thay đổi rất có thể xảy ra. Ông ta chẳng mơ mộng cách mạng, chẳng màng nếu Trotsky còn sống hay đã chết ở một nơi chỉ cách căn phòng trọ của ông ta ở Coyoacán độ mười con phố; chỉ muốn săn sóc những bệnh nhân giàu có nhưng già cả yếu ớt và sau đó trở lại phòng học của ông ta mà không phải lo lắng bị bắn vào trong đầu hay bị ném cho cá mập ăn. Thỉnh thoảng một người quen – thường là Marcus – sẽ tả lại cho ông nghe những tội lỗi mới nhất của Trujillo; một dòng họ khá giàu có mới bị tước đoạt tài sản và bắt đi lưu đày. Toàn gia đình, từng người bị đem làm mồi cho cá mập bởi vì có một thằng con đã dám so sánh Trujillo với Adolf Hitler, trước một đám khán giả đầy khiếp đảm, cùng trang lứa với hắn. Hay như Marcus kể, một cuộc nghi ngờ là ám sát một người nổi tiếng trong công đoàn ở Bonao. Abelard nghe những câu chuyện khủng khiếp này một cách căng thẳng, và rồi sau một lúc im lặng kéo dài đến khó chịu, ông thay đổi đề tài. Đơn giản chỉ là ông không muốn có chung số phận với những người kém may mắn, hay những chuyện đang xảy ra ở Peaksville. Ông ta chẳng muốn những câu chuyện ấy ở trong nhà mình. Abelard thấy – cái gọi là triết lý Trujillo của ông, nếu bạn cho phép – ông ta chỉ phải cúi đầu, im mồm, mở hầu bao, giấu hai đứa con gái thêm chừng mười năm hay hai chục năm nữa. Lúc ấy, ông tiên đoán, Trujillo sẽ chết và Cộng hòa Dominic sẽ thực sự dân chủ.

Abelard, té ra, cần có sự giúp đỡ của Hội đồng Tiên Tri. Santo Domingo không bao giờ trở nên dân chủ. Ông ta cũng chẳng có mười năm hay hai chục năm. Vận may của ông ta chấm dứt quá sớm không ai có thể ngờ được.

CHUYỆN XẤU

Năm 1945 đáng lẽ phải là một năm quan trọng đối với Abelard và gia đình của ông. Hai bài viết của Abelard được xuất bản đã gây nhiều chú ý, một bài đăng trong đặc san danh tiếng – và bài thứ hai trong một đặc san bên ngoài Caracas, và ông nhận được rất nhiều lời ngợi khen, phải nói là ca tụng, từ vài bác sĩ trên lục địa. Chuyện thương mại ở hai siêu thị đang thuận lợi tốt đẹp. Đảo vẫn sung túc và tiếp tục phát triển sau chiến tranh và hàng hóa không ở lâu trên kệ. Nông trại của ông sản xuất và thu hoạch lợi tức; sự sụp đổ của giá hàng hóa nông nghiệp trên toàn thế giới vẫn chưa xảy ra. Abelard có rất nhiều thân chủ, thực hiện nhiều cuộc giải phẫu khó khăn với tài chính xác, hai cô con gái đang phát triển tốt đẹp (Jacquelyn đã được nhận vào trường nội trú ở Le Havre, năm sau sẽ bắt đầu – cơ hội để cô bé được trốn thoát); vợ ông và người tình của ông có vẻ yêu chiều ông hết lòng; ngay cả những người đầy tớ giúp việc cũng có vẻ hài lòng (Ông không bao giờ thật sự trò chuyện với họ). Nói chung, vị bác sĩ giỏi này nên vô cùng thỏa mãn với chính ông. Nên chấm dứt mỗi ngày bằng cách gác chân, ngậm một điếu xì gà ở khóe môi, nở một nụ cười thật rộng làm nhăn nét mặt giống như gấu của mình.

Đó là – chúng ta có dám nói không? – một cuộc đời tốt đẹp.

Nhưng nó không mãi như thế.

Trong tháng hai có một buổi đại lễ (mừng Ngày Độc Lập!) và lần này thiệp mời viết rất rõ ràng. Mời bác sĩ Abelard Luis Cabral cùng với vợ và con gái, Jacquelyn. Chữ Jacquelyn được người tổ chức gạch phía dưới. Không phải một lần, không phải hai lần, mà là ba lần. Abelard gần như ngất xỉu khi ông nhìn thấy lá thiệp chết tiệt ấy. Ngồi rũ xuống ở bàn, ông thấy nghẹn thở. Ông nhìn cái thiệp nhung gần một giờ đồng hồ trước khi xếp nó lại và đặt vào bên trong túi áo. Sáng hôm sau ông đến viếng người tổ chức cũng là láng giềng của ông. Ông tổ chức đang ở ngoài chuồng ngựa gườm gườm nhìn người giúp việc đang cố bắt một con ngựa để đem gầy giống. Khi ông ta nhìn thấy Abelard, mặt ông ta tối sầm lại. Ông muốn tôi làm gì chứ? Lệnh ban thẳng từ Dinh Tổng Thống. Khi Abelard đi trở ra xe, ông cố không để người ta nhìn thấy ông đang run rẩy.

Lại thêm một lần nữa ông hỏi ý kiến Marcus và Lydia. Ông không nói gì về việc bị mời với vợ ông, vì không muốn làm bà sợ hãi, và lan qua con gái ông. Không muốn nói điều này ngay cả trong nhà của ông.

Nếu lần cuối ông còn chút ít suy nghĩ và phân tích, thì bây giờ ông đã ra khỏi giới hạn, lảm nhảm không ngừng như một người điên. Than phiền giận dữ với Marcus gần một giờ đồng hồ về bất công, về sự tuyệt vọng của tất cả mọi chuyện (một số lượng ngôn ngữ rất đáng sợ bởi vì ông không hề nói thằng là ông than phiền về người nào). Ông thay đổi giữa hai trạng thái, cơn giận dữ bất lực và sự tự thương hại. Đến lúc cuối cùng, bạn của ông đã phải bịt mồm vị bác sĩ tài ba để có thể hiểu được một vài chữ, nhưng Abelard cứ nói luôn mồm. Đó thật là chuyện điên. Hoàn toàn điên! Tôi là người chủ gia đình! Tôi là người có quyền cho phép ai nên đi.

Anh có thể làm gì chứ? Marcus nói với vẻ tin chắc chắn đây không phải là chuyện có thể thay đổi được. Trujillo là Tổng thống và anh chỉ là bác sĩ. Nếu ông ta muốn con gái của anh có mặt ở buổi tiệc, anh không thể làm gì khác hơn là vâng lời.

Nhưng điều này không phải là có nhân tính!

Có bao giờ quốc gia này có nhân tính đâu, Abelard? Anh là người nghiên cứu sử học. Hơn ai cả, anh nên biết điều ấy.

Lydia còn ít thông cảm hơn. Bà đọc lời mời, lẩm bẩm chửi thề và quay sang ông. Em đã cảnh cáo anh, Abelard. Chẳng phải em đã bảo anh gửi con gái anh ra nước ngoài khi anh có cơ hội? Con bé có thể ở với gia đình em ở Cuba an toàn, nhưng bây giờ anh bị bắt chẹt rồi. Bây giờ ông ta đã để mắt vào anh.

Anh biết, anh biết, Lydia, nhưng anh phải làm gì bây giờ?

Giê-su Ki-tô, Abelard, bà nói run rẩy. Có gì để chọn lựa chứ? Người anh đang nói đến là Trujillo.

Ở nhà, bức ảnh của Trujillo, bất cứ công dân gương mẫu nào cũng phải treo trong nhà, nhìn xuống ông cười rạng rỡ với một vẻ nhân từ vô duyên và giả dối.

Có lẽ nếu vị bác sĩ này ngay lập tức tóm lấy bà vợ và hai con gái của mình và lén cho họ lên một chiếc tàu ở Puerto Plata, hay nếu ông cũng trốn đi với họ vượt qua biên giới Haiti họ có thể có cơ hội trốn thoát. Bức Màn Chuối tuy rất vững chắc nhưng không vững chắc đến mức độ ấy. Nhưng Chúa ạ, thay vì hành động, Abeland đã sợ hãi, lùi bước, và tuyệt vọng.

Ông ta không thể ăn, không thể ngủ, đi lại suốt đêm ở hành lang nhà ông, và ông mất tất cả số cân mà ông đã lên trở lại từ tháng trước. Bạn cũng biết, ông ta nên nghe theo triết lý của con gái ông: Kẻ đến trễ chỉ có phần xương còn lại. Bất cứ cơ hội nào ông có, ông ở gần các con. Jackie, đứa con vàng, đã học thuộc lòng tất cả tên đường ở French Quarter, và trong năm ấy không phải chỉ có bốn hay năm, mà tất cả là mười hai lời cầu hôn. Tất cả những lời cầu hôn này đều được ngỏ với Abelard và vợ ông, dĩ nhiên Jackie chẳng biết gì về việc này. Và Astrid, mới mười tuổi, giống bố hơn về cả hình dáng lẫn tính tình: bình thường, hay nói đùa, tin Chúa, chơi những bản nhạc piano khó nhất ở Cibao và luôn luôn là đồng minh với chị trong tất cả mọi chuyện. Hai chị em cũng tự hỏi không hiểu tại sao lại bất thình lình được ông bố yêu chiều quá. Bố đang nghỉ làm hở bố? Ông lắc đầu một cách buồn bã. Không, bố chỉ muốn ở gần và chơi với các con.

Anh có chuyện gì lo lắng thế? Vợ ông hỏi, nhưng ông từ chối trả lời. Để tôi yên, mujer.

Chuyện trở nên tệ đến độ ông đã đi nhà thờ, lần đầu tiên của Abelard (điều này có lẽ rất xấu cho ông bởi vì mọi người đều biết rằng Giáo hội bấy giờ ở trong quyền kiểm soát của Trujillo). Ông dự lễ xưng tội mỗi ngày và nói chuyện với vị mục sư nhưng ông không được gì ngoài việc cầu nguyện, hy vọng, và đốt nến. Ông uống ba chai whiskey trong một ngày.

Nếu giống như những người bạn ở Mexico, có lẽ ông đã chộp khẩu súng trường của mình và mang vào phủ Tổng thống (ít ra đó cũng là cách mà ông nghĩ họ có thể hành động), nhưng ông là con trai của bố ông và cư xử giống bố ông hơn là ông dám thừa nhận. Bố ông, một người trí thức đã cưỡng lại ý định cho con trai mình du học ở Mexico nhưng luôn chơi banh với  Trujillo. Khi trong năm 1937, quân đội bắt đầu giết tất cả người Haiti, bố của ông đã cho phép quân đội dùng ngựa của ông và khi không có con ngựa nào được trả lại cho ông, ông chẳng phàn nàn gì với Trujillo. Chỉ nhận sự thất thoát như là giá phải trả trong chuyện mua bán. Abelard tiếp tục uống say mềm, và tiếp tục sợ hãi, ông thôi không gặp Lydia, tự cô lập mình trong phòng làm việc, và tự thuyết phục mình là sẽ chẳng có việc gì xảy ra. Đó chỉ là một sự thử thách. Bảo vợ và con ông chuẩn bị đi dự tiệc. Cũng chẳng nói đó là tiệc của Trujillo. Giả vờ như chẳng có gì xáo trộn. Tự ghét bản thân mình thậm tệ vì sự giả dối của mình, nhưng ông có thể làm được gì chứ?

Kẻ đến trễ chỉ có phần xương còn lại.

Điều này rất có thể sẽ trôi qua mà không ai để ý đến, nhưng Jackie lại quá vui mừng. Bởi vì trước đây là buổi tiệc lớn đầu tiên của nàng, có ai ngạc nhiên nếu như nàng xem đây là một chuyện trọng đại? Nàng đi với mẹ mua áo mới, làm tóc ở tiệm, mua giày mới, và còn được một người trong họ tặng cho một đôi hoa tai bằng ngọc trai. Socorro giúp con gái của mình chuẩn bị các thứ, chẳng nghi ngờ, nhưng chừng một tuần trước buổi tiệc bà bắt đầu gặp những cơn ác mộng. Bà thấy mình ở làng cũ, nơi bà lớn lên trước khi bác bà nhận bà làm con nuôi và gửi bà đi học trường y tá, trước khi bà khám phá là bà có Tài Trị Bệnh. Nhìn mông lung xuống con đường đầy bụi có trồng hoa frangipani ven hai lề con đường, mà mọi người nói là, dẫn đến thủ đô, và trong khoảng cách mà hơi nóng làm cảnh vật lung linh bà có thể nhìn thấy một người đàn ông tiến đến gần, một hình dáng từ xa đã làm bà hãi sợ đến độ bà thức giấc kêu hét um sùm. Abelard nhảy ra khỏi giường hốt hoảng, hai đứa con gái cũng kêu khóc trong phòng của chúng. Bà mơ như thế mỗi đêm trong tuần cuối cùng, như một cái đồng hồ đếm lùi thời gian.

Hai giờ trước khi đến giờ định mệnh, Lydia giục Abelard trốn đi với bà bằng đường thủy đến Cuba. Bà biết người thuyền trưởng, và ông ấy sẽ giấu họ, thế là chuyện sẽ thành công. Chúng ta sẽ đón các con của anh sau, em hứa với anh.

Anh không thể làm như thế, ông nói khổ sở. Anh không thể bỏ gia đình anh.

Bà trở lại việc chải tóc của mình. Chẳng nói gì thêm.

Ở hàng tiếp nhận quan khách, Trujillo lại ngừng một ít lâu trước mặt Abelard. Ngửi không khí như một con mèo đánh hơi. Thế còn vợ và con của ông đâu?

Abelard run rẩy nhưng cố tự trấn tĩnh. Đã có cảm giác là tất cả mọi chuyện sẽ thay đổi hoàn toàn. Tôi xin lỗi, Thưa Ngài. Họ không thể đến dự.

Đôi mắt heo của ông ta thu hẹp lại. Thế à, ông ta nói lạnh lung, rồi vẫy tay ra hiệu cho Abelard lùi ra.

Ngay cả Marcus cũng chẳng dám nhìn Abelard.

CHRISTE APOCALYPTUS - CÂU NÓI ĐÙA TAI HẠI

Không đầy bốn tuần sau buổi tiệc hôm ấy, bác sĩ Abelard Luis Cabral bí mật vụ bắt. Tội gì? “Bôi bẩn và cố ý hạ nhục tổng thống.”

Nếu chuyện này có thể tin được, nó đã bắt đầu bằng lời nói đùa.

Có một buổi chiều, theo lời kể, không lâu sau buổi tiệc định mệnh, Abelard, chúng ta nên nói thật, là một người thấp, có râu, khá đẫy đà, có sức mạnh đáng ngạc nhiên, và đôi mắt cũng như tính hiếu kỳ cách nhau một khoảng cách rất ngắn, lái xe vào Santiago bằng chiếc Packard để đi mua một cái bàn giấy cho vợ, và dĩ nhiên cũng để thăm viếng tình nhân. Ông có vẻ lôi thôi xốc xếch, và người nào gặp ông ta ngày hôm đó cũng nhớ hình dáng bừa bãi lôi thôi của ông. Và tính đãng trí của ông. Cái bàn được mua dễ dàng và cột lỏng lẻo nguy hiểm trên mui xe; nhưng trước khi ông ta có thể đi mua cái nôi cho Lydia, Abelard bị “vài người bạn” chặn lại trên đường và được mời đi uống vài ly rượu ở Câu lạc bộ Santiago. Tại sao ông ta nhận lời? Có lẽ để giữ thể diện, hay bởi vì vài lời mời làm ông có cảm giác như đây là chuyện sống chết. Đêm ấy ở Câu lạc bộ Santiago, ông cố gắng lột bỏ cảm giác xui xẻo rất lớn đang bao trùm ông bằng cách nói huyên thuyên về lịch sử, y học, Aristophanes, bằng cách say mèm, và khi đêm lắng sâu, ông nhờ một trong những người “bạn” giúp khiêng cái bàn cho vào trong cốp xe của chiếc Parkard. Ông không tin cậy người giữ xe, ông giải thích, tại vì chúng có bàn tay vụng về. Những muchacho này cũng vui vẻ đồng ý. Nhưng khi Abelard lúi cúi để tìm chìa khóa mở cốp xe, ông ta nói khá to, tôi hy vọng chả có xác của ai ở trong này. Cái chuyện ông phát biểu câu nói ấy chẳng ai chối cãi. Abelard nhìn nhận có nói như là “ông thú tội.” Câu nói đùa về cái cốp xe làm cả đám “bạn” khá nhột nhạt, họ đều cảm thấy bóng tối của chiếc xe Packard bị ném vào trong lịch sử Dominic. Đó là loại xe mà Trujillo đã, lúc ông ta còn trẻ, khủng bố người dân để được thắng hai cuộc bầu cử trong cơn bão năm 1931. Tay sai của Jefe thường lái xe Packard đến những buổi đốt lửa nơi những người tình nguyện đốt xác người chết, và họ lôi ra khỏi cốp xe của họ “nạn nhân của cơn bão”. Tất cả những người chết đều có vẻ khô ráo đến kỳ lạ và thường cầm chặt trong tay họ những tài liệu của đảng đối lập. Gió, những tên tay sai nói đùa, đã thổi viên đạn thẳng vào trong đầu của tên này. Ha ha!

Chuyện gì xảy ra lúc ấy, cho đến hôm nay, ý kiến bất đồng vẫn còn sôi nổi. có nhiều người thề trên đầu của mẹ họ rằng khi Abelard mở được cốp xe, ông ta thò đầu vào bên trong và nói, Không, chẳng có xác nào ở trong này. Đó là cái mà nghe đồn chính Abelard đã nói. Một câu nói đùa vô duyên, chắc chắn, nhưng không phải “bôi bẩn” hay “cố ý hạ nhục.” Theo lời thuật lại của Abelard, bạn ông ta đã cười, cái bàn được cột chắc chắn, và ông ta lái xe về căn hộ ở Santiago, nơi Lydia đang chờ ông (bốn mươi hai và vẫn còn rất xinh đẹp, và vẫn còn lo sợ vô cùng cho số phận cô con gái của ông). Nhân viên tòa án và những “nhân chứng” bí mật, tuy thế đã tranh cãi chuyện hoàn toàn khác hẳn, đó là khi Bác Sĩ Luis Cabral mở cốp xe Packard, ông nói, Không, chẳng có xác chết nào ở đây, Trujillo chắc là đã dọn sạch sẽ cho tôi rồi.

Chấm dứt câu trích dẫn.

Ý KIẾN KHIÊM TỐN CỦA TÔI

Nghe như là một câu nói đùa ít khi thấy ở bên này rặng núi Sierra Madre. Nhưng câu nói đùa của một người lại là sinh mạng của một người khác.

SỰ SỤP ĐỔ

Ông ở qua đêm với Lydia. Đây là khoảng thời gian rất lạ lùng đối với họ. Không đầy mười ngày trước đó, Lydia báo cho ông biết là bà có thai. Em sẽ có con trai cho anh, bà vui vẻ. Nhưng hai ngày sau, nhận ra đó là báo động giả, có lẽ do bà ăn không tiêu, ông thấy như thoát nạn - ông chẳng muốn có thêm con, nếu như đứa con ông sẽ có lại là con gái? - nhưng ông cũng thấy hơi thất vọng, bởi vì ông cũng muốn có con trai, cho dù thằng bé chỉ là đứa con của tình nhân và sinh ra trong giờ phút đen tối nhất trong cuộc đời ông. Ông biết là đã khá lâu, Lydia muốn một điều gì đó thành sự thật, mà bà có thể bảo là, của hai người và chỉ riêng về hai người. Bà cứ hối thúc ông bỏ vợ và về ở với bà, và điều này có vẻ hấp dẫn khi hai người chung sống với nhau ở Santiago, nhưng nó tan biến nhanh chóng khi ông đặt chân vào nhà của ông và hai đứa con gái chạy ra mừng. Ông là người đàn ông đầu tiên dễ đoán tính tình, và ông thích những tiện nghi có thể đoán trước được, nhưng Lydia không bao giờ thôi cố gắng thuyết phục ông, bằng giọng dịu dàng, rằng tình yêu là tình yêu và đó là lý do nên tuân theo. Bà giả vờ vui vẻ bình thường về chuyện tưởng là có con - Tại sao em phải làm hư bộ ngực hấp dẫn của mình chứ, bà nói đùa - nhưng ông có thể thấy là bà buồn phiền. Ông cũng thế. Bởi vì mấy ngày gần đây, ông có những giấc mơ nhập nhằng, bất an, đầy tiếng khóc của trẻ con vào ban đêm, ngôi nhà đầu tiên của bố ông. Giấc mơ để lại một vết hằn im lặng những giờ ông không vui. Ông đi uống rượu, một phần ông sợ nếu không có đứa con trai, chuyện hai người có thể đổ vỡ, nhưng thay vào đó ông cảm thấy yêu bà bằng những khao khát của ngày xưa, lần đầu tiên ông chết mê chết mệt khi gặp bà ở buổi tiệc sinh nhật của Ámicar, em họ của ông, khi cả hai đều rất mảnh mai, trẻ trung và tràn trề hy vọng.

Lần này họ chẳng nói về Trujillo.

Em có biết là đã bao nhiêu năm không? Ông hỏi bà một cách ngạc nhiên trong ngày thứ bảy, lần hẹn hò cuối.

Em biết chứ. Bà nói buồn bã, kéo chút da thịt trên bụng mình. Chúng ta là những cái máy đo thời gian, Abelard. Không hơn.

Abelard lắc đầu. Chúng ta hơn thế. Chúng ta là những hiện tượng đáng được chiêm ngưỡng, người yêu của anh.

Tôi ước gì có thể ngừng ngay giây phút này, ước gì có thể kéo dài những ngày hạnh phúc của Abelard, nhưng không thể được. Tuần sau, hai quả bom nguyên tử như hai con mắt mở ra ở hai trung tâm dân sự của Nhật Bản và, mặc dù chưa ai biết gì về việc này, thế giới đã bắt đầu thay đổi. Không đầy hai ngày sau khi bom nguyên tử mãi mãi để vết sẹo lên Nhật Bản, Socorro mơ thấy một người đàn ông không mặt đang đứng bên giường của chồng bà, và bà không thể la hét, không thể lên tiếng, và rồi thì đêm sau bà mơ thấy gã cũng đứng bên giường của hai đứa con bà. Em đã nằm mơ, bà kể cho chồng nghe, nhưng ông xua tay tỏ vẻ không muốn nghe. Bà bắt đầu canh chừng con đường trước nhà của họ và đốt nến cầu nguyện trong phòng. Ở Santiago, Abelard đang hôn tay của Lydia, bà thở dài đầy thú vị. Chúng ta (người Mỹ) đã trên đường chiến thắng ở Thái Bình Dương và ba người mật vụ trong chiếc xe Chevrolet bóng nhoáng đang trên con đường dài ngoằn ngoèo đi đến nhà của Abelard. Sự sụp đổ đã bắt đầu.

ABELARD TRONG GÔNG XIỀNG

Nếu nói đây là sự chấn động lớn nhất trong cuộc đời của Abelard khi mật vụ (còn quá sớm để gọi là SIM nhưng chúng ta cứ gọi họ là SIM) đến còng tay và dẫn ông lên xe thì không phải quá đáng, nếu như Abelard không nhận liên tiếp những chấn động lớn, cái sau lớn hơn cái trước suốt chín năm sau đó. Xin làm ơn, Abelard van nài, khi ông ta bắt đầu lấy lại giọng, cho tôi viết một mẩu tin nhắn cho vợ tôi. Manuel sẽ lo chuyện ấy, SIM Số Một giải thích ra dấu hiệu cho một tên SIM to lớn nhất, người đã bắt đầu liếc mắt thăm dò khắp nơi trong nhà. Cái hình ảnh cuối cùng Abelard ghi nhận ở nhà của ông là hình ảnh Manuel lật tung xem xét tất cả mọi thứ trên bàn của ông bằng một sự bất cẩn rất điêu luyện.

Abelard đã luôn tưởng tượng SIM toàn là những kẻ hạ cấp và côn đồ không biết đọc, nhưng gã mật vụ đã nhốt ông vào trong xe rất nhã nhặn, ít hành hạ người ta hơn cả mấy tên bán dạo máy hút bụi. SIM Số Một hứa chắc với ông trên đường đi là những “khó khăn” của ông sẽ được giải tỏa. Chúng tôi đã gặp rất nhiều trường hợp như thế này, Số Một giải thích. Có người đã báo cáo về ông rất tồi tệ nhưng họ sẽ bị lật mặt nạ mau chóng, họ chỉ là những người dối trá. Tôi hy vọng như thế, Abelard nói, nửa phẫn nộ, nửa khiếp đảm. Đừng lo, SIM Số Một nói Jefe không bắt giam những người vô tội. SIM Số Hai vẫn im lìm. Quần áo của họ rất cũ kỹ, và cả hai, Abelard để ý, đều sặc sụa mùi rượu whiskey. Ông cố giữ bình tĩnh - Sợ hãi, như Dune đã dạy chúng ta, là cái giết chết tinh thần - nhưng ông không thể tự giúp mình. Ông cứ thấy đi thấy lại cảnh hai con gái của ông và vợ ông bị hãm hiếp. Ông thấy nhà mình bị cháy. Nếu ông đã chẳng cho thoát hết nước chứa trong bàng quang trước khi mấy con heo xuất hiện, có lẽ ông đã tiểu đầy ra xe.

Abelard được nhanh chóng chở đến Santiago (tất cả mọi người trên đường cẩn thận không nhìn chiếc VW kiểu con bọ) rồi Fortaleza San Luis. Nỗi sợ của ông như lưỡi dao xoáy trong người ông khi họ đậu xe vào bên trong chỗ nổi tiếng ấy? Ông có chắc là ông đúng không? Abelard đã sợ đến độ giọng ông run rẩy. Đừng lo, bác sĩ, Số Hai nói, ông ở chỗ xứng đáng là chỗ của ông. Anh ta im lặng quá lâu làm Abelard hầu như quên bẵng là anh ta biết nói. Bây giờ Số Hai là người cười và Số Một chăm chú nhìn ra ngoài cửa sổ.

Khi họ ở bên trong những bức tường đá, nhân viên SIM trao ông cho một cặp cai ngục không mấy lễ độ, những tên này đã bắt ông cởi giày, nộp ví, thắt lưng, nhẫn cưới, bắt ông ngồi trong một văn phòng nhỏ chật chội, và điền vào một số mẫu đơn. Không khí thoang thoảng mùi hôi thối. Chẳng có nhân viên nào xuất hiện để giải thích cho ông về trường hợp của ông, chẳng ai nghe lời đòi hỏi của ông, và khi ông bắt đầu lên tiếng phiền trách về cách mình bị đối xử, tên gác tù nghiêng người về phía trước đấm vào mặt ông. Tự nhiên thoải mái như người ta nghiêng người với lấy điếu thuốc. Gã đeo một chiếc nhẫn và nó cắt vào môi Abelard đến tóe máu. Cái đau đến thật bất ngờ. Ông không thể nào tin được chuyện tày trời như thế này, đến độ ông thật sự hỏi, nắm chặt mấy ngón tay. Tại sao? Tên gác tù lại đánh ông nữa, rất mạnh, khắc một đường rãnh trên trán ông. Đây là cách chúng tôi trả lời trong chỗ này, tên gác tù trả lời một cách thật tự nhiên, cúi xuống để kiểm soát những tờ giấy được lắp vào máy đánh chữ thật ngay ngắn. Abelard bắt đầu bật khóc, máu chảy dọc theo những kẽ ngón tay. Điều này làm tên gác tù khoái chí, hắn gọi các bạn từ các phòng khác đến. Nhìn cái tên này! Nhìn xem hắn thích khóc đến chừng nào.

Trước khi Abelard có thể nhận định chuyện gì đang xảy đến với mình, ông bị tống vào một phòng giam nhỏ hôi thối - mùi của mồ hôi, bệnh sốt rét và tiêu chảy và đầy nghẹt những người không có vẻ đại diện cho “giai cấp tội phạm.” Những tên gác tù, sau đó, bảo với những tội phạm rằng Abelard là một người đồng tính luyến ái và là một tên công sản - Điều này không đúng! Abelard chống đối - nhưng có ai mà nghe lời một tên cộng sản đồng tính luyến ai? Suốt mấy giờ đồng hồ sau đó Abelard bị quấy nhiễu tơi bời, ông bị tước đoạt gần hết quần áo mặc trên người. Một tên cibaeño khá béo đòi cả quần lót của ông, và khi Abelard vâng theo, hắn lấy cái quần lót rồi mặc bên ngoài cái quần của hắn. Nó rất dễ chịu, hắn ba hoa với bạn bè. Abelard bị bắt buộc ngồi co ro trần truồng bên cạnh mấy cái thùng đựng phân và nước tiểu; nếu ông tìm cách bò đến chỗ khô ráo, các tù nhân khác sẽ la hét mắng mỏ ông -Ngồi đấy với cái thùng cứt, đồ đàn bà. - và đây là tư thế ông phải ngủ, giữa nước tiểu, phân và ruồi, và một vài lần ông bị đánh thức khi có người làm môi ông nhột nhạt bằng một viên phân khô. Những người ở Fortaleza không quan tâm chuyện vệ sinh cho lắm. Những tên lệch lạc này cũng chẳng cho phép ông ăn, chúng cướp phần ăn nhỏ bé của ông ba ngày liên tiếp. Ngày thứ tư có một người móc túi một tay đã thương hại ông, và ông có thể ăn một quả chuối mà không bị gián đoạn, ông còn thử ăn cả vỏ chuối bởi vì ông quá đói.

Tội nghiệp Abelard. Cũng vào ngày thứ tư, có người nào đó ở thế giới bên ngoài bắt đầu để ý đến ông. Đêm ấy, khi mọi người đã ngủ, một nhóm gác tù kéo ông vào một phòng giam nhỏ hơn, đèn sáng mù mờ. Ông bị cột nằm xuống, không mấy nương tay, trên một cái bàn. Kể từ khi ông bị họ kéo đi, ông nói không ngừng. Đây chỉ là chuyện hiểu lầm. Tôi xuất thân từ một gia đình rất đàng hoàng, các ông phải thảo luận với vợ tôi, luật sư của tôi, và họ sẽ làm sáng tỏ việc này. Tôi không thể nào tưởng tượng được là tôi có thể bị đối xử một cách quá ghê tởm như thế, tôi yêu cầu vị sĩ quan cầm quyền phải nghe lời than phiền của tôi. Lời nói của ông không ngừng tuôn trào. Mãi cho đến khi nhìn thấy cái bẫy điện mà mấy tên gác tù đang tí toáy ở góc phòng, ông mới im bặt. Abelard nhìn nó chằm chặp với một nỗi kinh hoàng, và rồi, bởi vì ông phải chịu đựng một sự khao khát không thể nào thỏa mãn được, cái thói quen phân loại xếp hạng cây cỏ và thú vật, nên ông hỏi, Các ông gọi cái đó là cái gì?

Chúng tôi gọi nó là pulpo[76], một tên gác trả lời.

Chúng dạy ông cái máy đó hoạt động như thế nào, suốt đêm.

Mất ba ngày Socorro mới tìm được chồng và thêm năm ngày nữa bà mới được giấy phép đi thăm chồng từ thủ đô. Căn phòng nơi Socorro chờ được gặp chồng bà có vẻ giống cái nhà xí. Ở đấy chỉ có cái đèn dầu hỏa chập chờn, nó có vẻ như có rất nhiều người phóng uế thành đống phân khổng lồ ở góc phòng. Một sự cố tình hạ nhục Socorro không có tác dụng bởi vì bà đã quá lo lắng và sợ hãi để có thể chú ý. Sau khi lâu chừng cả giờ đồng hồ (thêm một lần nữa, nếu là một người đàn bà nào khác có lẽ đã phản đối, nhưng Socorro chịu đựng mùi hôi thối, bóng tối, không có ghế ngồi mà để lộ chút cảm xúc hay phản ứng nào), Abelard được dẫn vào, tay bị còng. Ông ta được cho mặc một cái áo quá chật và một cái quần cũng quá nhỏ. Ông đi lê lết như sợ cái gì đó trong tay ông hay trong túi ông sẽ rơi ra. Chỉ ở trong tù mới một tuần mà ông đã có vẻ cực kỳ sợ hãi. Mắt ông bị thâm đen; tay và cổ ông đầy những vệt bầm tím, đôi môi rách của ông sung vêu lên, và tròng trắng của mắt ông có màu đỏ như máu. Đêm trước, ông đã bị những tên gác ngục tra vấn và chúng đánh đập ông không nương tay bằng cây gậy da mà cảnh sát hay dùng; một hòn tin hoàn của ông đã bị teo suốt đời sau cuộc tra tấn này.

Tội nghiệp Socorro. Đây là một người phụ nữ suốt đời gặp tai họa. Mẹ của bà bị câm, người bố say rượu nướng hết gia tài của một gia đình thuộc giới trung lưu, từng chút một cho đến khi tài sản của họ chỉ còn là một căn chòi nhỏ và một vài con gà. Ông già phải làm ruộng thuê cho người ta, phải liên tục di chuyển chỗ ở, sức khỏe kém, tay bị gãy; người ta nói bằng ông bố Socorro đã chẳng bao giờ hồi phục sau khi nhìn thấy tên hàng xóm cũng là một Thượng Sĩ Cảnh Sát đánh bố ông đến chết. Thời thơ ấu của Socorro là những ngày thiếu ăn, mặc quần áo của họ hàng cho, gặp bố chừng ba hay bốn lần một năm, mỗi lần về thăm chẳng nói chuyện với ai cứ nằm say túy lúy trong phòng.

Socorro trở nên một người phụ nữ hay lo lắng; có khi tóc của bà bị thưa đi vì bà cứ nhổ tóc của mình. Khi rơi vào mắt xanh của Abelard, bà được mười bảy tuổi và đang thực tập trong nhà thương nhưng chưa có kinh nguyệt cho mãi đến một năm sau khi họ kết hôn. Ngay cả khi là người thưởng thành, Socorro vẫn thường hay thức giấc nửa đêm khủng hoảng, cứ tin là căn nhà đang bị cháy, chạy hết phòng này qua phòng nọ, cứ tin là sẽ được nghênh đón bằng một cơn hội lửa. Khi Abelard đọc cho bà nghe tin tức trên báo, bà đặc biệt thích nghe tin về động đất, lửa cháy, bão lụt, trâu bò dẫm đạp, và những chiếc tàu bị chìm. Bà là chuyên viên về tai họa đầu tiên của gia đình có thể làm cho Culvier vinh hạnh.

Bà đã dự đoán gì, trong lúc bà mân mê cái cúc áo, đổi cái ví đang đeo trên vai này qua vai bên kia, và cố gắng không sửa cái mũ Macy trên đầu? Một người bẩn thỉu, chắc chắn là người điên, không phải ông chồng nhìn giống như sắp chết, đi lê lết như người già, đôi mắt đầy vẻ sợ hãi khó mà nguôi ngoai. Nó còn khủng khiếp hơn tất cả những tai họa khủng khiếp mà bà đã từng tưởng tượng. Nó là một sự sụp đổ.

Khi bà đặt tay lên tay chồng, Abelard bắt đầu khóc to nức nở, rất nhục nhã. Nước mắt chảy dài trên mặt ông và ông cố kể cho vợ nghe chuyện gì đã xảy đến cho ông. 

Không mấy lâu sau, Socorro nhận ra mình mang thai. Đây là đứa con gái thứ ba và cuối cùng của Abelard.

Zafa hay fukú? Lời giải nguyền hay lời nguyền.

Bạn trả lời cho tôi đi.

Luôn luôn có những suy đoán. Ở mức độ căn bản nhất, ông ta đã nói câu nói đấy hay là ông ta chẳng nói gì cả? (Nói một cách khác ông ta có tự hủy hoại không?). Ngay cả người trong gia đình cũng không nhất trí về việc này. La Inca nhất quyết là anh họ của mình đã chẳng nói thế; tất cả chỉ là một âm mưu, do kẻ thù của Abelard lập ra để cướp đoạt tài sản giàu có và cơ sở buôn bán của họ. Những người khác thì không biết chắc. Rất có thể ông đã nói gì đó trong lúc ở hộp đêm, và không may mắn cho ông, tay sai của Jefe nghe được. Không có âm mưu tinh xảo, chỉ có sự ngu xuẩn của cơn say. Còn về sự tàn phá ghê gớm sau đó: tôi biết đó chỉ vì quá xui xẻo thôi.

Phần lớn những người nói chuyện với bạn sẽ thích tin câu chuyện có khuynh hướng dị đoan hơn. Họ tin Trujillo thích con gái của Abelard, nhưng khi không thể chiếm đoạt con bé, vì tức giận ông ta đã ếm fukú lên cả gia đình. Đó là lý do những chuyện ghê gớm đã xảy ra như thế.

Thế thì nó là cái gì? Bạn hỏi. Một tai nạn, một sự âm mưu, hay một fukú. Tôi chỉ có một câu trả lời cho bạn nhưng nó sẽ không thỏa mãn bạn: bạn phải tự quyết định. Chúng ta cùng quờ quạng trong im lặng. Trujillo và đồng đảng chẳng để lại dấu vết hay hồ sơ - họ không giống tính người Đức cùng thời với họ đã rất mê say lưu trữ hồ sơ. Và lời nguyền không thể tự viết hồi ký. Những người còn lại trong dòng họ Cabral cũng chẳng giúp gì hơn; tất cả những chuyện gì liên hệ với sự tù đày của Abelard và sau đó là sự sụp đổ của dòng họ này, được giữ kín cho đến vài thế hệ sau, ngăn chặn rất cả những nỗ lực ghi chép chuyện quá khứ. Vài tiếng xì xào ở một đôi nơi nhưng đến thế mà thôi.

Điều đó có nghĩa là nếu bạn muốn tìm hiểu một câu chuyện trọn vẹn thì tôi không có. Oscar cũng tìm kiếm, trong những ngày cuối cùng trong đời, và không ai biết chắc là hắn có tìm được gì không.

***

Hãy thành thật với nhau. Cái chuyện đồn đại về Cô Gái mà Trujillo thèm muốn là chuyện rất bình thường trên Đảo này.[77] Cũng rất phổ thông như là krill[78] (Không phải krill phổ thông quá độ ở Đảo nhưng nói vậy để bạn có khái niệm.) Rất phổ thông đến độ Mario Varga Llosa chẳng cần phải làm gì ngoại trừ việc há mồm để cho tin này lọt ra ngoài không khí.

Đó một trong những câu chuyện về những nhân vật xấu và độc ác ở đâu cũng có. Đó cũng là một câu chuyện dễ dàng vì đặc tính của nó giải thích tất cả. Trujillo lấy nhà bạn, tài sản của bạn, bắt bố mẹ của bạn vào tù? Đó là chỉ tại vì hắn muốn đéo đứa con gái đẹp trong gia đình! Và khi gia đình bạn không cho hắn làm chuyện đó!

Chuyện bỉ ổi thật là tuyệt vời. Làm cho việc đọc câu chuyện này càng trở nên thú vị hơn.

Nhưng còn có một câu chuyện khác, ít được biết hơn, không như chuyện kể về Abelard đối với Trujillo. Một lịch sử bí mật đã cho rằng Abelard không vướng vào vòng nguy hiểm vì cái hĩm của cô con gái, hay chỉ vì một câu nói đùa bất cẩn.

Theo lời kể này thì ông ta bị khổ chỉ vì một quyển sách

Vào khoảng năm 1944 (theo lời kể), trong khi còn đang lo lắng không biết mình có bị rắc rồi với Trujillo hay không, Abelard bắt đầu viết một quyển sách về - còn gì khác hơn? - Trujillo. Vào năm 1945, đã có một truyền thống là các cựu chính khách viết hồi ký vạch trần những xấu xa trong chế độ Trujillo. Nhưng đó không phải là loại sách mà Abelard viết. Tội của ông ta, nếu chúng ta có thể tin những lời xầm xì, là vạch trần cội rễ cái nguồn quyền lực siêu nhiên của chế độ Trujillo! Một quyển sách về Ma lực của tổng thống, trong quyển sách ấy Abelard lý luận rằng những câu chuyện thường dân nói về tổng thống - rằng ông có quyền lực siêu phàm, rằng ông không phải là thường nhân - có thể có phần nào là sự thật. Rất có thể Trujillo, nếu không muốn công nhận là sự thật thì ít ra trên nguyên tắc, đã là một thứ quái vật của thế giới bên kia!

Tôi chỉ ước gì tôi có thể đọc được quyển sách ấy. Tôi biết Oscar cũng thế. Đó có thể là một chuyện đáng nhớ đời. Chúa ạ, cái quyển tà thuật (theo lời kể) đó đã bị tiêu hủy ngay sau khi Abelard bị bắt. Không còn lại bản nào cả. Cả vợ lẫn con của ông ta đều không biết sự hiện diện của quyển sách. Chỉ có một người giúp việc, người đã giúp ông thu thập những chuyện dân gian một cách lén lút, vân vân và vân vân. Tôi có thể kể gì với bạn đây chứ? Ở Santo Domingo một câu chuyện không phải là câu chuyện ngoại trừ khi nó có vẻ siêu hình. Đó là một trong những truyện hư cấu được phổ biến rộng rãi nhưng chẳng ai tin. Oscar, như bạn có thể tưởng tượng được, thấy cái lý thuyết về sự Sụp đổ này rất hấp dẫn. Rất hấp dẫn với bộ óc mọt sách thâm trầm của hắn, về những quyển sách bí mật, thần thánh, người không gian, hay nhà độc tài đã tự thiết lập vị trí của mình trên hòn đảo đầu tiên của Tân Thế Giới rồi cắt đứt mọi liên hệ, người có thể gửi một lời nguyền để phá hủy kẻ thù - đó là những điều tương tự như văn của Lovecraft trong Thời Đại Mới.

Quyển sách cuối cùng bị thất lạc của bác sĩ Abelard Luis Cabral tôi chắc chắn chẳng có gì khác hơn chuyện tưởng tượng về hòn Đảo luôn tràn ngập những bùa phép ếm cho sưng gan lớn mật. Và chỉ có thế. Cô Gái Trujillo thèm muốn, có thể chỉ là chuyện tầm thường dựa vào nền tảng của huyền thoại nhưng ít ra đó là một cái gì đó mà bạn có thể tin vào, không phải sao? Một cái gì đó có thật.

Chuyện kỳ lạ, là sau khi tất cả những lời đã nói và việc đã thi hành, Trujillo đã chẳng theo đuổi Jackie bao giờ, ngay cả khi ông ta đã túm được Abelard trong tay. Ông ta nổi tiếng là khó lường được hành động của ông ta, nhưng tuy vậy, vẫn có vẻ gì không ổn, phải không?

Cũng rất lạ là không có quyển sách nào của Abelard còn sót lại. Không có bốn quyển ông là tác giả, hay cả trăm quyển ông sở hữu. Không có trong kho lưu trữ, không có trong bộ sưu tầm cá nhân. Hoàn toàn không. Tất cả nếu không mất thì đã bị tiêu hủy. Tất cả giấy tờ trong nhà đều bị tịch thu và nghe nói là bị đốt hết. Bạn có muốn nghe chuyện rất đáng sợ không? Không có một nét chữ viết tay nào của ông còn sót lại. Tôi nói, Phải, Trujillo rất chu đáo. Nhưng không có cả một mẩu giấy vụn có nét chữ viết tay? Điều này còn hơn là chu đáo. Bạn phải sợ một người như thế hay những điều ông ta viết tạo ra những chuyện như vậy.

Nhưng mà, Ê, đây chỉ là một câu chuyện, không có chứng cớ chắc chắn, loại chuyện tầm phào chỉ có những tên mọt sách mới có thể yêu thích.

***

TUYÊN ÁN TÙ

Tháng 2 năm 1946, Abelard chính thức bị buộc tội tất cả những tội ông bị vu cho và bị tuyên án mười tám năm tù. Mười tám năm! Abelard hốc hác gầy guộc bị kéo ra khỏi toàn án trước khi ông có thể tuyên bố lời nào. Socorro, bụng mang thai rất to, đã bị kìm giữ để không tấn công ông thẩm phán. Có lẽ bạn sẽ hỏi, Tại sao không có bài viết phản đối trên báo, không có một sự phản kháng giữa những nhóm bảo vệ quyền dân sự, không có đảng đối lập nào họp mặt để phản đối? Các bạn ạ, xin làm ơn hiểu dùm: không có báo chí, không có nhóm bảo vệ nhân quyền, không có đảng đối lập; chỉ có mỗi một Trujillo. Và nói về lý thuyết và tiết lý của luật pháp: luật sư của Abelard nhận được cú điện thoại độc nhất từ dinh thự và ngay lập tức hủy bỏ việc kháng án. Tốt nhất là chúng ta im lặng, ông ta khuyên Socorro. Ông nhà sẽ sống lâu hơn. Không nói gì cả, nói tất cả - chẳng ăn thua gì. Đó là Sự Sụp Đổ. Căn nhà mười bốn phòng ở La Vega, căn chung cư loại sang ở Santiago, trại nuôi ngựa có thể chứa cả chục con ngựa, hai cái siêu thị rất thịnh vượng và một dãy nhà ở ngoại ô đều bị biến mất sau khi chuyện bùng nổ, tất cả đều bị Trujillo tịch thu và cuối cùng được chia ra giữa Jefe và đồng bọn tay sai của ông ta, có hai người trong đó đã đi chơi với Abelard trong cái đêm ông nói Chuyện Xấu. Tôi có thể thổ lộ tên của họ nhưng tôi biết bạn đã biết một trong hai người; ông ta chắc chắn là một người láng giềng đáng tin cậy. Nhưng không có sự biến mất nào mà thật sự hoàn toàn, tối hậu, hơn là sự biến mất của Abelard.

Mất nhà của bạn, và mất tất cả tài sản, đó là chuyện bình thường có thể chấp nhận được trong khi làm việc dưới quyền của Trujillo - nhưng chuyện bị bắt (hay là nếu như bạn tin vào chuyện phi thường: quyển sách ấy) đã khởi đầu cho sự mất mát toàn thể tài sản của gia đình chưa hề xảy ra từ trước đến giờ. Bị sơ sẩy vấp ngã, ở mức độ vô cùng rộng lớn, đã làm liên lụy hại đến cả gia đình. Cứ cho đó là một sự kém may mắn kinh khủng, một món nợ chưa trả từ tiền kiếp, hay cái gì khác (Fukú?) Bất cứ nó là gì, khi chuyện không may bắt đầu ở một gia đình, có nhiều người nói rằng, nó sẽ chẳng bao giờ ngừng lại ở đấy.

TAN RÃ

Cả gia đình đều cho là dấu hiệu đầu tiên đã báo rất sớm chuyện Abelard bị bắt ở tù, là sự chào đời của đứa con gái út vì con bé này rất đen. Không phải đen bình thường mà đen ngòm - đen như người Congo, đen shango, đen khali, đen zapote, đen rekha - và không có mức độ ảo thuật về chủng tộc Dominic huy hoàng nào có thể che giấy được sự thật. Đó là cái nền văn hóa của xứ tôi: người ta xem một đứa trẻ da đen là một điềm gở.

Bạn muốn biết dấu hiệu thật sự đầu tiên?

Không đầy hai tháng sau khi sinh đứa út (được đặt tên Hypatia Belicia Cabral), Socorro, có thể bị mù quáng vì đau đớn, vì sự biến mất của chồng, vì rất cả những người bên gia đình chồng bắt đầu tránh xa gia đình bà như một fukú, vì bị bệnh trầm cảm hậu sản, đã lao vào trước đầu chiếc xe tải chở đạn dược đang chạy quá tốc độ, và bị kéo lê gần đến trước cửa tiệm La Casa Amarilla trước khi tài xế nhận biết có chuyện gì không ổn. Nếu bà không chết vì bị xe tông, chắc chắn bà cũng chết lúc người ta cạy xác của bà từ dưới trục chiếc xe tải.

Đó là một vận đen, nhưng có làm được gì bây giờ? Với người mẹ đã chết, và bố bị giam, cả gia đình hãi sợ (tôi có ý nói là sợ Trujillo), các cô con gái được chia ra cho bất cứ những ai có thể nhận nuôi chúng. Jackie bị gửi đến nhà cha mẹ đỡ đầu ở thủ đô, trong khi Astrid đến sống với họ hàng ở San Juan de la Maguana.

Cả hai chẳng bao giờ gặp lại nhau, hay gặp bố của mình.

Ngay cả những người không tin vào fukú bất cứ hình thức nào có thể tự hỏi Chúa ạ, chuyện gì xảy ra. Không mấy lâu sau tai nạn khủng khiếp của Socorro, Estaban the Gallo, người giúp việc số một của gia đinh, bị đâm chết bên ngoại một hộp đêm, không ai tìm ra thủ phạm; cả Lydia cũng chết ngay sau đó, có người nói vì đau buồn, có người nói vì ung thư một bộ phận của phụ nữ. Mãi mất tháng sau người ta mới tùm thấy xác của bà. Bởi vì, bà sống một mình.

Năm 1948, Jackie, đứa con vàng của gia đình, chết đuối trong hồ tắm của bố mẹ đỡ đầu. Cái hồ đã được cho thoát nước chỉ còn lại khoảng sáu tấc nước cuối cùng. Cho đến lúc ấy Jackie vẫn là một cô gái vui vẻ, thích trò chuyện; một người hiền lành ngây thơ đến mức có thể nhìn ra khía cạnh tốt của sự tấn công bằng hơi ngạt. Mặc dù chuyện không may trong gia đình, và trường hợp dẫn đến việc cô phải xa lìa bố mẹ, cô không làm ai thất vọng cả. Cô vượt lên trên tất cả mọi hy vọng của mọi người. Cô học giỏi hạng nhất trong lớp, hơn cả những đứa học sinh trường tư của trường Bảo hộ Mỹ. Cô thông minh quá nên có thói quen là sửa những lỗi lầm của giáo sư trên các bài thi. Cô là trưởng nhóm của nhóm tranh luận, trưỏng toán bơi, không có đối thủ chơi tennis, và thật sự là một cô gái đáng quý như vàng. Tuy thế mọi việc người ta cho rằng cô không bao giờ thật sự trở lại bình thường sau Sự Sụp Đổ, hay quên được vai trò của mình trong việc dẫn đến sự sụp đổ. (Thật là kỳ dị bởi vì cô được nhận vào trường đại học y khoa ở Pháp chỉ ba ngày trước khi cô “tự tử” và những chứng cớ đề cho thấy là cô rất nôn nóng được rời khỏi Santo Domingo.)

Em của cô, Astrid - chúng tôi không biết nhiều về cô bé này - cũng chẳng may mắn hơn. Năm 1951, trong khi đang cầu nguyện trong một nhà thờ ở San Juan, nơi cô sống với người chú, một viên đạn lạc bay từ hành lang và trúng vào phía sau đầu, giết cô ngay lập tức. Chẳng ai biết viên đạn đến từ đâu. Cũng chẳng ai nhớ là đã nghe tiếng súng nổ.

Trong gia đình bốn người của ban đầu, Abelard là người sống lâu nhất. Điều này khá mỉa mai bởi vì hầu như tất cả mọi người trong vòng thân thuộc với ông, kể cả La Inca, tin lời của nhà cầm quyền khi họ báo năm 1953 rằng ông qua đời. (Tại sao họ làm như thế? Tại vì!) Chỉ sau khi ông chết thật sự người ta mới cho biết là ông vẫn ở trong tù Nigüa từ xưa đến nay.

Ở tù suốt mười bốn năm liền trong hệ thống công lý của Trujillo, thật là một cơn ác mộng.[79] Cả ngàn chuyện tôi có thể kể bạn nghe về cuộc sống tù tội của Abelard - cả ngàn câu chuyện tôi có thể vắt muối từ chính cặp mắt của bạn - nhưng tôi sẽ tha cho bạn những đau khổ, tra tấn, cô đơn và sự chán ngán của mười bốn năm lãng phí, tha cho bạn những diễn biến và chỉ kể cho bạn nghe hậu quả của nó (và bạn sẽ tự hỏi là không biết tôi có thật sự tha cho bạn chuyện gì hay không).

Năm 1960, ở cao điểm của phong trào bí mật chống Trujillo, Abelard phải trải qua một tiến trình đặc biệt rất là khủng khiếp. Ông bị trói tay bắt ngồi vào trong ghế, trong ánh nắng mặt trời thiêu đốt, và sợi dây ướt được cột một cách độc ác trên trán của ông. Cách này gọi là La Corona, thật đơn giản nhưng đây là một cách tra tấn rất hiệu quả. Đầu tiên sợi dây chỉ xiết nhẹ vào xương sọ của bạn, nhưng sức nóng mặt trời làm sợi dây bị khô và nó bắt đầu xiết chặt , cái đau đớn trở nên không thể nào chịu nổi, nó có thể làm người ta điên cuồng. Giữa những người tù nhân của Trujillo, ít có cách tra tấn nào làm họ sợ hãi nhiều đến thế. Bởi vì mặc dù nó chẳng giết bạn nó cũng chẳng để bạn thật sự sống. Abelard sống sót với cuộc tra tấn này, nhưng chẳng bao giờ được như xưa. Nó biến ông thành rau cải quặt quẹo. Ngọn lửa tự hào về đầu óc trí thức của ông bị dập tắt. Phần còn lại của cuộc đời ngắn ngủi của ông, ông ở trong trạng thái mê muội ngớ ngẩn, nhưng cũng có một vài tù nhân vẫn còn nhớ những lúc ông hầu như yên tĩnh, khi ông đứng giữa đồng nhìn đăm đăm hai bàn tay của mình và chảy nước mắt, như thể ông hồi tưởng lại đã có một thời ông có một cuộc đời đẹp đẽ hơn thế này rất nhiều. Các tù nhân khác, để tỏ lòng kính trọng, tiếp tục gọi ông là Ông Bác Sĩ. Người ta nói rằng ông mất chỉ vài ngày sau khi Trujillo bị ám sát. Ông được chôn trong một ngôi mộ không bia ở một nơi nào đó bên ngoài Nigüa. Oscar đến viếng mộ ông trong những ngày cuối cùng của hắn. Chẳng có gì để kể. Cũng giống như tất cả những cánh đồng khô héo tơi tả ở Santa Domingo. Hắn đốt nến, đặt hoa, cầu nguyện và trở lại khách sạn. Nhà cầm quyền đúng ra phải đặt một tấm bia để tưởng niệm những người đã chết trong tù Nigüa, nhưng họ đã chẳng hề làm.

NGƯỜI CON GÁI ÚT

Còn cô con gái út, Hypatía Belicia Cabral, mới hai tháng tuổi khi mẹ qua đời, chưa hề gặp bố, chỉ được hai người chị bế một hai lần trước khi cả hai người cùng biến mất, chưa ngày nào được ở trong Casa Hatüey, đứa con mang điềm của tai họa thì thế nào? Khác với hai người chị, Jackie và Astrid, tìm chỗ ở cho con bé này thật khó khăn; nó là đứa bé sơ sinh, và nói cho đúng, theo lời đồn đãi trong gia đình tại vì con bé da đen quá nên dòng họ của Abelard không người nào chịu nhận nuôi. Thêm vào đó, càng làm cho khó khăn hơn, con bé bị bakiní khi mới sinh ra - thiếu cân và bệnh hoạn. Nó hay khóc, không chịu bú, và không ai bên ngoài vòng họ hàng muốn đứa bé đen đúa này được sống sót. Tôi biết, nói với vẻ cáo buộc như thế này là một điều cấm kỵ, nhưng tôi biết cũng chẳng có ai trong họ hàng muốn con bé này sống sót. Sau vài tuần đùn qua qua đẩy lại, nếu không có một người đàn bà da đen nhân hậu tên là Zoila đã cho con bé bú và bế con bé hầu như suốt ngày, tôi nghĩ chắc nó cũng chẳng sống nổi. Vào cuối tháng thứ tư, con bé có vẻ bắt đầu khỏe lên. Nói chung nó vẫn còn bakiní, nhưng bắt đầu lên cân, và cái tiếng khóc của nó, trước đây nghe như tiếng thều thào dưới mộ, bắt đầu nghe to giọng hơn và xoáy vào tai. Zoila (trở nên vị thần đỡ đầu) vuốt cái đầu có cái thóp khác màu của con bé và tuyên bố: Chỉ sáu tháng nữa thôi, mi’jita, cháu sẽ khỏe hơn Lily.

Beli không có được sáu tháng cần thiết. Ngôi sao bảo hộ con bé không phải là sự bền vững mà là sự biến động. Rồi đột nhiên, một nhóm họ hàng xa của Socorro xuất hiện, nhận con bé là họ hàng, và giật nó ra khỏi vòng tay của Zoila. Đây cũng chính là đám họ hàng Socorro đã sung sướng lảng tránh khi bà lấy Abelard. Tôi đoán những người này cũng chẳng thật tâm muốn nuôi con bé dù chỉ nuôi một thời gian ngắn. Họ làm thế bởi vì họ nghĩ là sẽ được tiền thưởng từ dòng họ Cabral, và khi chẳng thấy tiền bạc gì, gia đình này đã hoàn toàn bị khánh tận, những người chẳng tử tế này gửi con bé đến người khác ít liên hệ họ hàng hơn, ở Outer Azua. Từ đó con bé biến mất một cách khó hiểu. Những người sống ở Outer Azua hình như hành nghề không bình thường, mẹ tôi gọi là mọi rợ. Chỉ sau vài tháng phải săn sóc một con bé hay kêu khóc, bà mẹ của gia đình ấy cùng với con bé biến mất vào một buổi chiều, và khi bà ta trở về làng, không mang theo đứa bé. Bà ta nói với láng giềng là con bé chết rồi. Có người tin lời bà ta. Beli, nói cho đúng, cũng ốm yếu èo uột đã lâu. Con bé con, đen đủi nhỏ bé nhất thế giới. Phần thứ ba của cái fukú. Có người cho là bà ta đã bán con bé cho một gia đình nào đó. Thời ấy, cũng như bây giờ, chuyện mua và bán trẻ con, cũng khá phổ biến.

Và điều đó thật sự đã xảy ra. Giống như nhân vật trong truyện giả tưởng của Oscar, đứa bé mồ côi (có thể có mà cũng có thể không, là đối tượng trả thù của ma quỷ thánh thần) đã bị bán cho người hoàn toàn xa lạ ở một khu vực khác của Outer Azua. Đúng thế - con bé bị đem bán. Trở nên một đứa đầy tớ, một đứa restavek[80]. Nó sống âm thầm không tên tuổi giữa những người nghèo khổ nhất trên Đảo, không bao giờ biết gia đình của mình là ai, rồi sao đó no biến mất một thời gian lâu, rất lâu.[81]

CƠN CHÁY

Con bé xuất hiện trở lại năm 1955. Bắt đầu bằng một lời nói nhỏ vào tai của La Inca.

Tôi nghĩ chúng ta phải minh bạch và thành thật về thái độ của La Inca trong thời kỳ gia đình Cabral sụp đổ tan nát. Có người bảo rằng bà sống lưu đày ở Puerto Rico trong thời kỳ đó, nhưng thật ra bà đang ở Baní, tự cô lập với người thân, lòng vẫn còn đau đớn khôn nguôi kể từ khi chồng mất từ ba năm trước. Để giải tỏa nghi ngờ của nhiều người cho là cái chết này cũng là do âm mưu: ông ta chết trước khi sự Sụp Đổ xảy ra, vì thế chắc chắn ông không phải là nạn nhân của nó. Những năm đầu cữ tang của bà rất buồn thảm; chồng bà là người duy nhất trên đời bà yêu, cũng là người thật sự yêu bà, và họ chỉ mới kết hôn có mấy tháng khi ông mất. Bà bị lạc vào vùng hoang vu trong tiếc nhớ, vì thế khi có lời nhắn là Abelard, anh họ của bà, đang ở trong tình thế nguy ngập với Trujillo, La Inca, với sự hổ thẹn không bao giờ nguôi ngoai, đã chẳng phản ứng gì cả. Bà đang chìm đắm trong đau buồn. Bà có thể làm được gì cơ chứ? Khi nghe tin cái chết của Socorro và mất đứa con bị đưa đi ở khắp nơi, bà vẫn, thật là xấu hổ cho bà, chẳng làm gì cả. Để cho những người còn lại trong gia đình tự lo liệu. Mãi đến khi bà nghe cả Jackie và Astrid cũng đã chết bà mới bắt đầu cố vượt qua cơn tâm bệnh đã quá lâu để nhận ra rằng, chồng chết hay không chết, than khóc hay chẳng khóc than, bà đã hoàn toàn không làm tròn bổn phận đối với anh họ của mình, người lúc nào cũng tử tế nhân hậu với bà, và người đã ủng hộ cuộc hôn nhân của bà trong khi tất cả người thân đều chống đối. Sự thức tỉnh này làm bà vừa sợ hãi vừa hổ thẹn. Bà gượng dậy tắm rửa trang điểm và đi tìm đứa con gái út - nhưng khi bà đến gặp gia đình ở Outer Azua, những người đã mua con bé, họ cho bà xem một cái mộ nhỏ xíu và chỉ thế thôi. Bà rất nghi ngờ cái gia đình quỷ quyệt này, nhưng bởi vì và không biết thuật tiên tri cũng không phải là người chuyên tìm chứng cớ tội ác, bà chẳng thể làm gì hơn. Bà chấp nhận chuyện con bé đã chết, và một phần nào, đó cũng là lỗi của bà. Cảm giác hối hận và hổ thẹn này cũng có cái tốt: nó làm bà thức tỉnh và thoát khỏi nỗi buồn tang chế. Bà bắt đầu hồi sinh. Mở một vài tiệm bánh. Phục vụ khách hàng thật chăm chỉ. Thỉnh thoảng bà mơ về đứa bé gái, con út của người anh họ đã qua đời. Xin chào cô, đứa bé gái nói, và La Inca thức dậy nghe lòng mình se thắt.

Thế rồi vào năm 1955. Năm của Nhà Bảo Trợ. Những tiệm bánh của La Inca bắt đầu phát đạt, bà bắt đầu thiết lập địa vị của người có tiếng trong thành phố, rồi có một ngày bà nghe một câu chuyện thật đánh kinh ngạc. Có con bé sống lang thang ở Outer Azua đã cố tìm cách xin nhập học một trường ở làng quê mà Trujillo đã xây cất lúc trước, nhưng bố mẹ nó, bố mẹ nuôi, không muốn cho nó đi học. Đứa bé, rất bướng bỉnh và bố mẹ nuôi nổi giận khi đứa bé trốn việc để đi học. Trong lúc cãi vã giằng co, con nhỏ muchacha tội nghiệp đã bị bỏng nặng, thật kinh khủng; người bố nuôi tạt một chảo dầu đang sôi vào lưng trần của con bé. Vết bỏng nặng suýt tí nữa giết nó (Ở Santo Domingo tin tốt lành đi nhanh như tiếng sấm, nhưng tin dữ đi nhanh như ánh chớp.) Và cái phần khó tin nhất của câu chuyện là con bé bị bỏng nặng này là thân nhân của La Inca!

Làm thế nào có chuyện như thế nhỉ? La Inca gặng hỏi.

Bà có nhớ người anh họ của bà là bác sĩ ở mãi La Vega không? Người đã đi tù bởi vì nói xấu Trujillo? Ấy, có một fulano[82] nói con bé đó là con của ông bác sĩ! Có ai biết fulano là ai không? Fulano là người nào?

Liên tiếp hai ngày bà chẳng muốn tin. Người ta luôn đồn đãi đủ thứ chuyện ở Santo Domingo. Bà không muốn tin là con bé có thể sống ở Outer Azua, vì nơi ấy là chỗ khó sống nhất! Cả hai đêm liên tiếp bà ngủ không yên, phải dùng mamajuana làm thuốc ngủ, và cuối cùng, sau khi làm dịu bớt mặc cảm tội lỗi, La Inca nhờ người hàng xóm, Carlos Moya, ông thợ giỏi nhất đã từng nhồi bột làm bánh cho bà trước khi bỏ việc đi cưới vợ, lái xe chở bà đến nơi con bé đang sống. Nếu con bé đó là con của anh họ tôi, tôi sẽ biết ngay khi tôi nhìn thấy nó, bà tuyên bố. Hai mươi bốn giờ sau bà quay về mang theo cô bé Beli cao, gầy, và giống như người chết dở. La Inca chắc chắn và mãi mãi sẽ thù ghét đám nhà quê đó. Không những lũ mọi rợ này đốt cháy con bé, chúng còn trừng phạt bằng cách nhốt nó trong chuồng gà lúc ban đêm! Đầu tiên họ không muốn mang con bé ra. Nó không thể nào là họ hàng của bà. Nó là một con bé da đen. La Inca kiên quyết, dùng hết lời thuyết phục họ. Rồi con bé xuất hiện từ trong chuồng gà không thể khom lưng bởi vì vết sẹo. La Inca nhìn sâu vào dôi mắt hoang rợ và giận dữ của nó và tưởng như Abelard và Socorro đang đăm đắm nhìn bà. Đừng chú ý đến màu da đen. Đây đúng là con bé. Đứa út. Mặc dù thất lạc, bây giờ đã gặp lại.

Tôi là người thân của cháu. La Inca nói cả quyết. Tôi đến để cứu cháu.

Và chỉ chờ có thể, trong nháy mắt và một lời nói nhỏ, có hai cuộc đời bị thay đổi mãi mãi. La Inca dành cho cô bé cái phòng chồng bà thường dùng để nghỉ ngơi và điêu khắc gỗ. Bà làm giấy tờ khai sinh cho cô bé, gọi bác sĩ đến để chữa trị. Cái chỗ bị bỏng của nó rất là ghê gớm. Ít nhất cũng phải đến một trăm mười chỗ cần phải đắp da. Vết sẹo giống như một bàn tay của quái vật chạy từ phía sau cổ cho đến cuối đường xương sống của nó. Một hố bom, một vết sẹo của thế giới giống như những vết sẹo hibakúha[83]. Ngay lập tức sau khi con bé có thể mặc quần áo trở lại, La Inca cho con bé mặc quần áo đẹp và chụp ảnh lần đầu tiên ở ngay trước nhà.

Đây là cô bé Hypatía Belicia Cabral, cô con gái út. Nghi ngờ, giận dữ, quạu cọ và im lặng. Một cô bé nhà quê bị thươg tích và bị bỏ đói, dáng dấp và tư thế của cô toát ra hừng hực vẻ kháng cự. Da đen nhưng rõ ràng là con của gia đình Cabral. Điều này không thể nghi ngờ. Con bé đã cao hơn Jackie lúc đẹp nhất. Mắt của nó cùng màu với mắt của người bố mà nó không hề biết.

ĐỪNG QUÊN TÔI

Beli không nói gì về thời gian chín năm ấy (và cả chuyện cô bị bỏng). Hình như ngay lập tức khi cô bé thoát khỏi Outer Azua đến Baní, toàn thể cuộc đời của cô được cho vào các thùng chứa đồ phế thải nguyên tử của chính quyền, niêm phong ba lần bằng tia laser và giữ trong những đường hầm tối tăm, không đánh dấu địa điểm trong tâm hồn cô. Điều này nói rất nhiều về Beli, suốt bốn mươi năm Beli không bao giờ thổ lộ một lời nào về khoảng thời gian ấy: không nói với mẹ đỡ đầu, với bạn bè, với người yêu, với Gangster, và kể cả với chồng. Và chắc chắn, không nói với hai đứa con yêu quý Lola và Oscar. Bốn mươi năm. Những điều ít ỏi người ta biết về chuỗi ngày sống ở Azua của Beli là những điều La Inca nghe trọn vẹn từ cái ngày bà cứu Beli ra khỏi tay bọn người mà Beli gọi là cha mẹ kể lại. Ngay cả bây giờ La Inca hiếm khi nói chuyện gì hơn là câu Sắp xong rồi.

Thật sự, tôi tin là, ngoại trừ một vài điều quan trọng, Beli không bao giờ nghĩ về quá khứ nữa. Bệnh mất trí nhớ rất là phổ biến trên Đảo vì đó là sự kết hợp của phân nửa là sự chối bỏ, còn nửa kia là ảo tưởng xấu xa. Chấp nhận cái sức mạnh của giai cấp thấp hèn. Rồi tự đào luyện mình biến thành một con người mới.

CHỖ TRÚ ẨN

Nhưng nói thế đã đủ rồi. Điều quan trọng là ở Baní, trong nhà của La Inca, Belicia Cabral tìm thấy nơi trú ẩn. Ở La Inca, Beli tìm được một người mẹ cô chưa hề có. Bà dạy cô bé đọc, viết, cách ăn, cách mặc và cư xử bình thường. La Inca biến thành một nhà trường dạy cấp tốc; bà thấy mình có nhiệm vụ văn minh hóa Beli có lẽ bị thôi thúc bởi cảm giác tội lỗi phản bội, và thất bại. Còn Beli, với tất cả những điều cô đã phải hứng chịu, là một người học trò thích hợp nhất. Nghe lời chỉ dạy về những cách thức sống cho văn minh như là con vịt nghe lời mẹ gà. Cuối năm đầu tiên ở với La Inca, cách nói chuyện thô lỗ của Beli đã dần dần biến mất; có lẽ cô vẫn còn chửi thề nhiều, dễ nổi giận, cách cư xử vẫn còn có vẻ hung hăng, không tự chủ, và cặp mắt vô tình cảm của một con ó, nhưng dáng đứng và cách ngồi của cô đã rất thẳng và có lối nói chuyện (và tính kiêu ngạo) của một cô con gái đáng được kính trọng. Khi Beli mặc áo dài tay, cái sẹo chỉ nhìn thấy ở trên cổ (đó chỉ là góc ngoài của vết thẹo rất to, nhưng giảm xuống rất nhiều tùy theo kiểu quần áo). Đây là cô gái sẽ đi đến Mỹ năm 1962, người Oscar và Lola không bao giờ được biết, chỉ có La Inca là người duy nhất được nhìn thấy Beli lúc ban đầu, khi cô ngủ mặc quần áo kín mít và hét to giữa đêm khuya, người nhìn thấy Beli trước khi cô thay đổi hình dáng trở nên đẹp hơn, một người biết phong cách trang nghiêm quý phái, và trở nên biết nhờm gớm sự bẩn thỉu và người nghèo.

Quan hệ của hai người, bạn có thể tưởng tượng, là một quan hệ rất lạ. La Inca không bao giờ tìm cách hỏi chuyện về thời Beli ở Azua, chẳng bao giờ nhắc đến chuyện này, hay là chuyện bị bỏng. Bà giả vờ như nó chẳng hề xảy ra (cũng như, bà giả vờ mấy anh nghèo trong phố của bà chẳng hiện diện; khi họ, thật sự là những người cai trị. Ngay cả khi bà xoa đầu vào lưng cô bé, mỗi sáng và mỗi tối, La Inca chỉ nói, Ngồi đây, thưa cô. Sự yên lặng không tò mò dò hỏi này làm Beli thấy dễ chịu. (Giá gì cô bé có thể quên dễ dàng những cơn sóng cảm giác thỉnh thoảng dội vào lưng của mình.) Thay vì hỏi chuyện Beli bị bỏng, hay Outer Azua, La Inca nói với Beli về cái quá khứ bị đánh mất hay lãng quên, về bố của cô, vị bác sĩ nổi tiếng, về mẹ cô, người y tá rất đẹp, và hai người chị của Beli, Jacquelyn và Astrid, và về cái ngôi nhà đẹp tuyệt vời ở Cibao: Casa Hatüey.

Hai người có lẽ chẳng bao giờ có thể thân với nhau như bạn - Beli tính dễ nổi giận, La Inca lại quá nguyên tắc - nhưng La Inca đã cho Beli món quà quý báu nhất mà mãi về sau Beli mới biết quý; một đêm, La Inca đưa ra một tờ báo cũ, chỉ vào một tấm ảnh: Đây, bà nói, là bố của con và mẹ của con. Đây, bà nói, chính là con.

Cái ngày hai người mở phòng mạch riêng của họ, cả hai người còn rất trẻ nhưng có vẻ rất nghiêm trang.

Với Beli những năm tháng đó là thật sự là nơi ẩn náu vỏn vẹn của cô, một thế giới bình an mà không bao giờ Beli dám mơ ước. Beli có quần áo, có thức ăn, và có cả thời gian. La Inca không bao giờ la mắng cô nếu cô không làm gì lầm lỗi, và cũng chẳng cho phép ai la mắng cô. Trước khi La Inca ghi tên Beli vào trường Colegio El Redentor học chung với đám con nhà giàu, Beli đi học trường công lập bụi bặm, đầy ruồi bọ với đám trẻ con nhỏ hơn cô hai tuổi, không làm bạn với ai cả (cô không thể nào tưởng tượng được là mình có thể làm khác đi), và lần đầu tiên trong đời Beli bắt đầu nhớ lại những giấc mơ của mình. Đó là một sự xa xỉ mà Beli không bao giờ dám hưởng thụ. Khi bắt đầu, những giấc mơ này mạnh như những cơn bão dữ. Chúng rất khác nhau. Beli mơ thấy mình đang bay, rồi lạc lối, rồi bị phỏng, gương mặt của người “bố” nuôi trở nên là một khoảng trống lúc ông ta cầm cái chảo. Trong những cơn mơ này, cô không bao giờ thấy sợ hãi. Beli chỉ lắc đầu. Cô nói, chúng mày biến mất đi. Thế thôi.

Có một giấc mơ đã ám ảnh cô. Beli thấy mình đi một mình trong một căn nhà thật rộng và trống trải, nóc của nó thấm nước mưa lỗ chỗ như hình xăm. Nhà của ai thế? Beli hoàn toàn không biết nhưng cô có thể nghe giọng nói trẻ con trong nhà.

Khi năm học đầu tiên chấm dứt, vị giáo viên mời Beli lên bảng và đề ngày, một ưu tiên đặc biệt chỉ dành học sinh giỏi nhất trong lớp. Beli cao to như người khổng lồ ở trước bảng và trong đầu của đám trẻ con, chúng gọi Beli bằng cái tên chúng vẫn thường gọi: thay đổi giữa Nữ hoàng da đen và Nữ hoàng xấu xí. Khi Beli ngồi xuống giáo viên liếc nhìn nét chữ ngoằn nghèo của cô và nói, Giỏi lắm, “cô” Cabral! Beli sẽ không bao giờ quên cái ngày ấy, ngay cả khi cô trở nên một Nữ hoàng Lưu vong.

Giỏi lắm, cô Cabral!

Beli sẽ chẳng bao giờ quên. Cô chỉ mới chín tuổi, mười một tháng. Đó là thời kỳ của Trujillo.

6

Đất người lưu lạc

1992 - 1995

THỜI KỲ TĂM TỐI

Sau khi tốt nghiệp đại học Oscar về nhà. Rời nhà khi là trai tân, trở về vẫn là trai tân. Hắn tháo những tấm áp phích treo trên tường từ thời hắn còn nhỏ - Star Blazers, Captain Harlock - và treo lên những tấm hình hắn có từ khi ở đại học - Akira và Terminator 2. Bây giờ Reagan và Đế Quốc Quỷ đã đi vào lịch sử, Oscar chẳng còn nghĩ đến ngày tận thế nữa. Chỉ nghĩ đến chuyện hắn đã bị ngã. Hắn cất trò chơi Aftermath! và bắt đầu chơi Space Opera.

Đó là những năm đầu của thời Clinton nhưng nền kinh tế vẫn còn bị ảnh hưởng sự trì trệ kéo dài từ cuối thập niên tám mươi, hắn ăn không ngồi rồi suốt bảy tháng rồi trở lại Don Bosco làm phụ tá giáo viên mỗi khi có một giáo viên nào đó bị ốm. Thật là mỉa mai làm sao? Hắn bắt đầu gửi truyện ngắn và truyện dài của mình đi nhưng dường như chẳng có ai thích. Tuy thế hắn vẫn cố gắng và tiếp tục viết. Một năm sau hắn trở nên giáo viên chính thức. Hắn có thể từ chối việc làm ấy để tránh bị “tra tấn”, nhưng hắn cứ thuận theo chiều nước cuốn. Nhìn chân trời của mình sụp đổ, hắn tự nhủ, không sao.

Có phải Don Bosco, từ khi chúng ta viếng thăm lần cuối cùng, đã được thay đổi bằng phép lạ Thiên Chúa? Có phải lòng nhân từ của Chúa đã cải hóa học sinh? Ha! Làm gì có chuyện ấy! Hắn nhận thấy bây giờ số học sinh ít hơn. Những vị tu sĩ lớn tuổi đều trở nên giống như người Innsmouth (méo mó dị dạng) trong vòng năm năm vừa qua, và hình như có nhiều học sinh da màu hơn - nhưng có những chuyện không bao giờ thay đổi (thí dụ như những kẻ tin rằng giống da trắng là giống độc tôn và những người tự ghét màu da của mình): cũng vẫn một vẻ hớn hở của những người thích tra tấn người khác và hắn vẫn còn nhớ tuổi thơ của mình bị “sạc điện” ở ngoài hành lang. Và nếu hắn đã từng nghĩ Don Bosco là hỏa ngục của bọn đần độn khi hắn còn là học sinh - thử tưởng tượng bây giờ hắn lớn tuổi hơn và dạy Anh văn, Lịch sử ở đây. Trời đất quỷ thần ơi. Một cơn ác mộng. Hắn không phải là một giáo sư giỏi. Hắn chẳng chú tâm dạy, và đám học sinh của tất cả các cấp mọi ngành đều phỉ báng hắn thậm tệ. Học sinh cười nhạo khi nhìn thấy hắn đi ngoài hành lang. Chúng giả vờ đem giấu thức ăn. Đang giữa buổi học chúng hỏi hắn đã làm tình bao giờ chưa, hắn có trả lời cách nào đi nữa vẫn bị cười chế nhạo không thương hại. Đám học sinh, hắn biết, cười đùa cả sự hổ thẹn của Oscar lẫn cái hình ảnh chúng tưởng tượng là Oscar đang đè bẹp dí một cô gái kém may mắn nào đó. Chúng vẽ tranh biếm họa về cái hình ảnh này có kèm theo cả lời minh họa, và Oscar tìm thấy những bức vẽ này trên sàn lớp học sau buổi học. Không, thầy Oscar, không! Có gì có thể làm mất tinh thần người ta hơn chuyện này? Mỗi ngày hắn nhìn đám học sinh được xem là “hợp thời đúng điệu”, tra tấn không nương tay các học sinh mập béo, xấu xí, thông mình, nghèo, nâu, đen, không đúng điệu, người châu Phi, Ấn Độ, Ả Rập, di dân, kỳ cục, yểu điệu như con gái, đồng tính luyến ái - và trong tất cả các nhóm học sinh kể trên hắn nhìn thấy một phần của chính hắn. Ngày xưa, đám con trai trắng là những tên cầm đầu những cuộc tra tấn làm người ta khổ sở, nhưng bây giờ những đứa da màu làm các chuyện này. Đôi khi hắn cố gắng an ủi những đứa bị tra tấn, không phải chỉ có mình em, em biết không, trong thế giới này, nhưng một người bị xem là quái đản cố gắng giúp một người cũng bị xem là quái đản thì chỉ có gây thiệt hại thêm mà thôi. Những đứa bé này cũng bỏ hắn để chạy trốn. Trong một lúc cao hứng hắn thành lập một câu lạc bộ truyện khoa học giả tưởng. Hắn dán áp phích giới thiệu trong hành lang, và liên tiếp hai hôm thứ năm hắn ngồi chờ trong lớp học sau khi tan lớp, tất cả những quyển sách hắn yêu thích được sắp xếp thứ tự đẹp mắt, nghe tiếng bước chân ồn ào ngoài hành lang thưa thớt dần, thỉnh thoảng có vài tiếng nói to như “Bắn tia sáng” hay Nanoo-Nanoo![84] ở bên ngoài cửa; rồi sau ba mươi phút chẳng thấu gì hắn thu xếp sách, khóa cửa phòng, và cũng trên hành lang ấy, một mình, tiếng chân của hắn nghe nhẹ nhõm vui vẻ lạ thường.

Người bạn độc nhất của hắn trong nhóm giáo sư cũng là người thế tục. Cô ấy hai mươi chín tuổi, người châu Mỹ Latinh thích giả vờ mình là người Mỹ lấy tên là Nataly (vâng, cô ta làm tôi nhớ đến Jenni, chỉ thiếu vẻ đẹp lạ thường âm ỉ cháy bỏng). Nataly ở trong bện viện thần kinh mất bốn năm (vì lo lắng quá độ, cô nói) và là một người tin vào phép phù thủy. Người yêu của cô, Stan the Can, là nhân viên của toán cấp cứu. Hai người gặp nhau lúc cả hai đang ở trong bệnh viện thần kinh, và Nataly cho rằng thời kỳ ấy là “tuần trăng mật của chúng tôi”. Nataly kể với Oscar, những xác chết be bét trên đường làm cho Stan thấy hứng khởi tình dục mà anh ấy không hiểu lý do. Stan, Oscar nói, có vẻ là một người rất hiếu kỳ. Anh ta có thể lặp lại điều ấy. Nataly thở dài. Mặc dù Nataly có vẻ xuề xòa bình dân và lúc nào cũng có vẻ lơ mơ rũ rượi của những người uống thuốc trị bệnh thần kinh, Oscar cũng mơ tưởng cô ta một cách quái đản giống như Harold Lauder. Theo hắn, cô không đủ hấp dẫn để hắn có quan hệ tình cảm công khai, vì thế hắn tưởng tượng hắn và Nataly chỉ lén lút quan hệ với nhau trong phòng ngủ. Hắn cứ mơ tưởng lúc hắn bước vào căn chung cư của Nataly, ra lệnh cho cô ta cởi hết quần áo và nấu cháo ngô cho hắn trong tư thế trần truồng. Hai giây sau cô sẽ quỳ trên nền nhà bếp chỉ đeo mỗi cái tạp dề, trong khi hắn vẫn còn mặc nguyên quần áo.

Sau đó ý nghĩ của hắn trở nên càng lúc càng quái dị hơn.

Cuối năm đầu tiên hắn dạy học, Nataly, người thường lén uống whiskey trong giờ giải lao, giới hiệu cho hắn biết Sandman và Eightball. Cô mượn rất nhiều tiền của hắn mà không bao giờ trả, rồi chuyển đi dạy ở Ridgewood - Yahoo![85], cô nói bằng giọng vô cảm, tôi sẽ được ở ngoại ô - và thế là chấm dứt tình bạn của hai người. Hắn cố gọi điện thoại cho Nataly một đôi lần, nhưng cái thằng người yêu đa nghi của cô, lúc nào cũng bắt điện thoại, nhưng chẳng bao giờ chuyển lời nhắn của hắn đến Nataly, vì thế hắn đành để cho mọi chuyện rơi vào lãng quên.

Hắn giao tiếp với xã hội ra thế nào? Trong vài năm đầu hắn chẳng giao du với ai. Mỗi tuần một lần hắn lái xe đến Thương xá Woodbridge và ghé vào RPG ở phòng Trò Chơi, xem sách tranh ở Hero’s World, xem tiểu thuyết giả tưởng ở nhà sách Walden. Đó là một vòng đi của Mọt Sách. Hắn đắm đuối ngắm cô bé da đen gầy như que tăm làm việc ở nhà hàng Friendly, người hắn đã thầm yêu nhưng biết chắc là mình sẽ chẳng bao giờ nói chuyện với cô ấy.

Al và Miggs - chẳng còn chơi chúng với hắn đã khá lâu. Cả hai đều bỏ học đại học, Monmouth và Jersey City State, hiện đang cùng làm việc cho Blockbuster ở vùng lân cận. Có lẽ cả hai sẽ chết cùng lúc và được chôn cùng một mồ.

Hắn cũng không gặp lại Maritza. Nghe nói là cô đã lấy một anh chồng người Cuba, sống ở Teaneck, có một đứa con, và tất cả mọi thứ.

Và Olga? Không ai biết chắc chắn tin tức của cô. Có tin đồn là cô ta tìm cách cướp siêu thị Safeway của địa phương, kiểu Dana Plato - cô chẳng buồn mang mặt nạ dù mọi người trong siêu thị đều biết mặt cô - có người nói rằng cô vẫn còn ở Middlesex, và sẽ chẳng được ra khỏi tù cho đến khi cô (và các bạn cùng lớp) đến tuổi năm mươi.

Không có cô gái nào yêu hắn? Không có cô gái nào lẩn khuất đâu đó trong đời hắn?

Hoàn toàn không có một mống nào. Ít ra ở Rutgers, nơi luôn luôn có rất nhiều con gái và một sự chấp nhận trong khuôn viên đại học cho phép một Mutant như hắn được phép đến gần các cô mà không làm họ sợ hãi tột độ. Trong thực tế, chuyện không đơn giản như thế, các cô nhìn hắn với vẻ nhờm tởm khi hắn đi ngang. Họ đổi ghế nếu ở trong rạp chiếu phim, và có một phụ nữ trên chiếc xe buýt chạy qua vùng lân cận còn bảo hắn là, phải chấm dứt, không được nghĩ đến cô ta! Tao biết chú mày đang dự tính gì, cô ta rít lên. Vì thế chú mày phải chấm dứt.

Em là người độc thân suốt đời, hắn viết trong một lá thư gửi chị hắn, người bỏ ý định đi Nhật để ở lại với tôi. Chẳng có gì cố định mãi mãi trong thế gian này, chị hắn viết trả lời. Hắn nắm tay dụi vào mắt mình. Viết trả lời: với em chuyện đó có và đã xảy ra.

Cuộc sống trong gia đình? Không đến nỗi giết hắn, nhưng cũng chẳng giúp hắn. Mẹ hắn, gầy hơn, im lặng hơn, không còn cái ngông cuồng của tuổi trẻ, vẫn còn làm việc như điên, vẫn cho phép những người Peru thuê phòng muốn cho bao nhiêu thân nhân ở chung cũng được trong căn phòng tầng thứ nhất. Và chú Rudolfo, bạn chú gọi là Fofo, bắt đầu nghiện trở lại như trước khi chú ở tù. Chú đang say bạch phiến, giữa lúc ăn cơm tối mồ hôi chú tuôn ra ướt đẫm. Chú đã dọn vào ở phòng của Lola, và Oscar bây giờ phải lắng nghe tiếng chú lục đục với người yêu của chú, một cô vũ nữ thoát y, suốt đêm. Có lần hắn đã phải kêu lên, chú, xin làm ơn bớt tiếng “nhạc đệm” của cái đầu giường. Trên tường trong phòng, Rudolfo treo hình của những năm đầu chú sống ở Bronx, lúc đấy chú chỉ mười sáu, ăn diện đỏm dáng như Willie Colón, cho đến khi chú tham gia chiến tranh ở Việt Nam, là người Dominic độc nhất, chú tuyên bố, trong toàn thể lực lượng quân đội. Và có cả hình bố mẹ của Oscar. Rất trẻ. Chụp trong khoảng thời gian cuộc tình hai năm của họ.

Mẹ yêu bố, Oscar nói với mẹ.

Beli cười. Đừng nói chuyện con không biết.

Oscar có vẻ mệt mỏi, không cao hơn, cũng chẳng béo hơn, chỉ có làn da dưới mắt hắn, hơi sưng múp sau những năm âm thầm tuyệt vọng. Lòng hắn tràn đầy đau khổ. Hắn thấy những vầng màu đen lóa lên rồi biến đi. Thấy mình rơi trong không khí. Hắn biết mình đang biến thành cái gì. Hắn đang biến thành một thứ người tồi tệ nhất thế giới. Hắn không muốn có tương lại như thế này nhưng không biết làm gì để tránh, cũng không biết làm sao để thoát.

Fukú.

Bóng tối. Có những buổi sáng hắn thức giấc nhưng không thể gượng dậy ra khỏi giường. Như có cục cân 10 tấn đè trên ngực. Như bị ghìm dưới lực quay tăng tốc. Có lẽ đây là chuyện buồn cười nếu lòng Oscar không đau đớn đến thế. Có khi hắn mơ thấy mình lang thang vòng quanh hành tinh độc ác Gordo, tìm kiếm những bộ phận của chiếc phi thuyền bị rơi của hắn, nhưng chỉ gặp những mảnh vụn cháy thiêu, mỗi mảnh đều toát ra một xạ quang rất nguy hiểm. Em không biết có cái gì đó không bình thường trong em, hắn nói với chị hắn bằng điện thoại. Em nghĩ có thể dùng chữ khủng hoảng nhưng cứ mỗi lần em mở mắt em chỉ thấy một điều là tan chảy. Đó là thời kỳ mà hắn đuổi học sinh ra khỏi lớp tại vì tụi nó thở, hắn chửi thề với mẹ hắn, hắn không hể viết một chữ nào, vào trong phòng chứa quần áo của chú hắn, chĩa khẩu sung Colt vào màng tang, và đó là khi hắn nghĩ đến cái cầu dành riêng cho xe lửa chạy. Có những ngày hắn nằm trên giường nghĩ đến mẹ hắn lo từng bữa ăn cho hắn cho đến cuối cuộc đời của hắn, về những lời mẹ hắn nói với chú hắn khi bà ngỡ là hắn vắng mặt, chị không cần biết, chị mừng là có cháu ở đây.

Sau đó - khi hắn không còn cảm thấy trong tâm hồn, mình như con chó bị đánh đòn, khi hắn có thể cầm cây bút lên viết mà không cảm thấy muốn khóc - hắn mang mặc cảm tội lỗi tràn trề. Hắn xin lỗi mẹ. Nếu bộ óc hắn còn cái phần nào tốt đẹp thì cũng như là có người nào đó đã lấy trộm và đem giấu mất. Chẳng sao đâu, mẹ chẳng giận, con trai à, bà nói. Con nên lái xe đi thăm Lola. Lola ở Brooklyn được một năm, hiện giờ nàng đang ở Washington Heights, đang để cho tóc dài ra, một lần có thai, rất mừng, nhưng nàng phá thai tại vì tôi phản bội nàng và tằng tịu với một cô gái khác. Con đã về, hắn tuyên bố thế khi bước qua ngưỡng cửa. Beli bảo tốt lắm, và dọn ăn cho hắn, rồi hắn ngồi với mẹ và hút điếu cần sa của bà một cách ngập ngừng và tự hỏi tại sao hắn không thể giữ cái cảm xúc được yêu thương này trong lòng mãi mãi.

Oscar bắt đầu bản thảo phần đầu của bộ tiểu thuyết bốn quyển, loại truyện khoa học giả tưởng, hắn tin đây sẽ là tác phẩm đưa hắn đến đài vinh quang. J. R. R. Tolkien gặp E. E. “Doc” Smith. Hắn lái xe đi rất lâu, rất xa, tận miền thôn dã nơi những người Amish cư ngụ, một mình ngồi ăn ở những quán ăn dọc theo xa lộ, ngắm nhìn những cô gái Amish, tưởng tượng mình trong bọ áo của mấy ông giảng đạo, ngủ trong băng xe phía sau, và sau đó lái xe về.

Đôi khi hắn nằm mơ thấy con thú Mongoose.

(Và nếu như bạn nghĩ rằng cuộc đời của hắn chẳng còn gì có thể tệ hại hơn thì đây: có một ngày hắn bước vào phòng Game và ngạc nhiên khi khám phá là chỉ qua đêm thế hệ mọt sách mới không còn mua những trò chơi đóng vai nhân vật nữa. Họ đang mê man với thẻ Magic! Không ai có thể lường trước chuyện này. Không còn những nhân vật hay những cuộc vận động vì một nguyên nhân nào nữa. Chỉ có những ván bài sát phạt không bao giờ kết thúc. Tất cả những câu chuyện đều bị lột ra khỏi trò chơi, tất cả những biểu diễn cũng thế, chỉ còn trơ lại cách chơi máy móc không được trang trí tô điểm. Thế mà mấy thằng con nít ngu lại si mê cái trò chơi dở như cứt này! Hắn thử chơi Magic, cố gắng xây dựng một cỗ bài trông cho được mắt, nhưng đây không phải là loại trò chơi hợp ý hắn. Thua một thằng con dại 11 tuổi thê thảm và nhận ra rằng hắn cũng chẳng quan tâm chuyện bị thua. Dấu hiệu đầu tiên, thời của hắn đến hồi chấm dứt. Khi những thứ mới ra có liên quan đến sở thích của những tên mọt sách không còn hấp dẫn nữa, đó là lúc bạn thích những cái xưa cái cũ hơn là những thứ mới.)

OSCAR ĐI NGHỈ HÈ

Khi Oscar dạy ở Don Bosco gần ba năm, mẹ hắn hỏi hắn có dự tính gì cho mùa hè hay không. Những năm gần đây, chú của hắn đã bỏ ra phần lớn tháng bảy và tháng tám để về chơi ở Domonic và năm nay mẹ hắn cũng quyết định đã đến lúc bà cũng đi cùng. Mẹ chưa gặp bà đã quá lâu, bà nói nhỏ nhẹ. Mẹ có nhiều lời hứa cần phải được thực hiện, tốt nhất là làm bây giờ trước khi mẹ chết. Oscar khá lâu đã chẳng về quê hương, kể từ khi người giúp việc số một của bà hắn bệnh nằm liệt giường khá lâu, ông ta tin chắc là biên giới sắp bị xâm lấn lần nữa, đã hét to Tụi Haiti! rồi chết. Và mọi người đều đi dự đám tang của ông ta.

Chuyện lạ. Nếu hắn trả lời không đi, có lẽ hắn đã không mệnh hệ gì. Nếu bạn cho rằng điều này là do bị fukú, khổ hơn cái khổ bình thường, Được thôi. Nhưng chuyện này không phải Marvel Comics Nếu như?- tạm gác những lời phỏng đoán qua một bên - thời gian, như người ta thường nói, không chờ ai cả. Tháng năm năm ấy, Oscar cảm thấy tinh thần phấn khởi hơn. Vài tháng trước đó, sau một lần đặc biệt khủng hoảng với Bóng Tối, hắn thử một cách xuống cân khác, kết hợp việc kiểm soát loại thức ăn cùng với số lượng thức ăn và đi bộ thật nhanh chung quanh khu hắn ở, và bạn có biết không? Hắn theo đuổi cách này rất bền bỉ và mất gần mười kí lô! Một phép lạ! Hắn lấy lại tự tin. Đôi khi hắn cũng nản chí nhưng tiếp tục cố gắng.

Hắn không trở nên mảnh mai dù người ta muốn tưởng tượng thế nào đi nữa, nhưng hắn cũng chẳng còn béo phì như bà vợ của Joseph Conrad. Trước đó, cũng trong tháng ấy, hắn có gợi chuyện với một cô bé da đen đeo mắt kính trên xe buýt, hỏi “cô thích đọc về quang hợp”, và cô ta hạ quyển Cell xuống rồi nói, Vâng, tôi thích. Chẳng hề gì nếu hắn chưa đọc đến Khoa học Địa cầu hay nếu hắn không thể biến cuộc nói chuyện bâng quơ thành một số điện thoại hay một cuộc hẹn hò. Chẳng hề gì nếu hắn xuống xe ở trạm kế và hy vọng cô bé sẽ theo xuống nhưng cô đã chẳng xuống như hắn đã ao ước? Anh chàng nhà ta, lần đầu tiên trong mười năm, cảm thấy vui trở lại; dường như chẳng có gì có thể làm hắn phiền lòng, tụi học sinh, PBS đã không còn trình chiếu Doctor Who, sự cô đơn, kể cả những lá thư từ chối nhận hắn vào làm việc; hắn cảm thấy mọi chuyện đều có thể chịu được, và mùa hè ở Santo Domingo… à, mùa hè ở Santo Domingo luôn luôn có sức quyến rũ riêng của nó, ngay cả với một đứa đặt sệt tính mọt sách như Oscar.

Mỗi mùa hè, Santo Domingo lại quay ngược bộ máy cho dân đi ra hải ngoại, kéo trở lại những đứa con đã một thời bị đuổi ra khỏi nước, càng nhiều càng tốt; phi trường đầy nghẹt với những người chưng diện quá đáng; cổ người ta cũng như mấy cái máy quay chở hành lý cùng rên rỉ dưới sức nặng của hành lý. Phi hành đoàn lo sợ cho máy bay của họ - bị quá tải - lo sợ cho chính bản thân họ; nhà hàng, quán rượu, hộp đêm, rạp chiếu bóng, bến tàu, biển, khách sạn, nhà ngủ, hàng xóm, nhà khách, trại quê, v.v… đều đông nghẹt những người đến từ khắp nơi trên thế giới. Giống như có ai đó đã ra lệnh làm một cuộc triệt thoái ngược chiều: quay lại, tất cả mọi người! Quay lại! Từ Washington Heights cho đến Roma, từ Perth Amboy cho đến Tokyo, từ Brijeporr cho đến Amsterdam, từ Lawrence cho đến San Juan; đây là khi mà những nguyên lý căn bản của môn nhiệt động học được thay đổi sao cho hợp với thực tế để có thể phản ánh khía cạnh cuối cùng, đó là rủ được một cô gái có cái mông tròn trĩnh đến nhà ngủ đó là một buổi tiệc lớn. Một buổi tiệc dành cho tất cả mọi người, ngoại trừ người nghèo, da đen, thất nghiệp, đau ốm, người Haiti, con của họ, phu làm rừng mía, những đứa bé mà du khách Canada, Mỹ, Đức, Ý,… rất thích hãm hiếp - vâng thưa ngài, không có gì có thể so sánh với cái mùa hè Santo Domingo năm ấy. Và vì thế, đó là lần đầu tiên, sau rất nhiều năm, Oscar nói, linh hồn tổ tiên đã trò chuyện với con, mẹ ạ. Con nghĩ là con có thể đi cùng với mẹ. Hắn đã tưởng tượng rằng hắn ở giữa đám người rất giỏi chuyện “săn gái”, tưởng tượng rằng hắn sẽ yêu một cô gái hải đảo. (Người ta không thể sai hoài sai mãi, phải không?)

Hắn quyết định đột ngột đến nỗi cả Lola cũng vặn hỏi hắn. Em đã bảo chẳng bao giờ đi Santo Domingo.

Hắn rùng vai. Em đoán, em thử làm một chuyện chưa từng làm bao giờ.

QUYỂN VỞ GHI CHÚ CHUYẾN TRỞ VỀ QUÊ NHÀ

Gia đình León bay về đảo ngày 15 tháng 6. Oscar sự vô cùng nhưng cũng rất phấn khởi. Không ai đáng buồn cười hơn mẹ hắn. Bà sửa soạn như thể bà sẽ gặp vua Juan Carlos của Tây Ban Nha. Nếu như bà có một cái áo lông chắc là bà cũng mặc nó, sẽ mặc tất cả những gì nói lên cái quãng đường xa bà sẽ đi, làm thế nào để cho thấy rằng bà khác với những người Dominic ở trong nước. Oscar, lần đầu tiên, chưa bao giờ trông thấy mẹ của mình chưng diện thật lịch thiệp như thế, hay cư xử một cách khoe khoang như thế. Beli làm khổ tất cả mọi người, từ người thu xếp hành lý cho đến tiếp viên hàng không, và khi họ ngồi vào ghế hạng nhất trên máy bay (bà trả tiền), bà nhìn chung quanh như là có tin đồn quan trọng: Những người này không phải là những người xứng đáng!

Cũng nghe kể lại rằng Oscar ngủ đến chảy cả dãi, chẳng thức giấc để ăn hay xem phim, chỉ thức giấc khi máy bay chạm đất và nghe mọi người vỗ tay.

Chuyện gì thế? Hắn đòi biết, vẻ báo động.

Yên nào, ông tướng. Như thế có nghĩa là chúng ta đến nơi an toàn.

Cũng vẫn cái nóng đến độ làm người ta kiệt sức. Cũng vẫn cái mùi trái cây nhiệt đới hắn không bao giờ quên vì đối với hắn mùi này còn làm rạo rực hơn cả mùi bánh Pháp madeleine. Cũng vẫn cái không khí ô nhiễm, hàng ngàn xe hơi, xe gắn máy, và xe vận tải bị hư trên đường. Từng nhóm người bán hàng rong ở các ngả đường (rất đen, hắn để ý, và mẹ hắn trả lời, vẻ khinh thị rẻ rúng, tụi Haiti chẳng đáng gì) và người ta đi yếu ớt chậm chạp đầu trần trong sức nóng mặt trời. Xe buýt chạy ngang đầy nghẹt những người, nhìn từ bên ngoài giống như là chuyến giao hàng cấp tốc, gồm những cánh tay, cho một cuộc chiến tranh xa xôi đâu đó. Sự hoang phế của những ngôi nhà làm Santo Domingo giống như một chỗ mà lớp vỏ xi măng rơi xuống để đi tìm cái chết - cái đói trên gương mặt của vài đứa trẻ, khó mà quên - nhưng ở nhiều nơi khác dường như, có một quốc gia mới đang xây dựng trên sự hoang phế của quốc gia cũ: đường xá bây giờ tốt đẹp hơn, xe cộ đẹp hơn, và những chiếc xe buýt có trang bị máy lạnh chạy đường dài từ Cibao và các nơi xa hơn. Bây giờ có cả nhà hàng bán thức ăn nhanh của Mỹ như (Dunkin’ Donuts và Burger King) và những tiệm địa phương mà hắn không thể nhận ra tên hiệu (Pollos Víctorina và El Provocón số 4). Đèn giao thông được dựng lên ở khắp nơi tuy rằng chẳng ai tuân theo luật giao thông. Điều thay đổi lớn nhất trong rất cả những thay đổi? Vài năm trước, La Inca dời tất cả hoạt động thương mại của bà về thủ đô (La Capital) - tiệm của chúng trở nên quá lớn ở Baní - và bây giờ gia đình có một căn nhà ở Mirador Norte và sáu tiệm bánh ở bên ngoài thành phố. Chúng ta là những nhà tư sản, người em họ của hắn, Pedro Pablo, (người đã đón Beli và hắn ở phi trường) tuyên bố đầy hãnh diện.

La Inca cũng thay đổi nhiều từ khi hắn về thăm lần cuối. Tuy bà luôn có vẻ như không có tuổi, một Galadriel riêng của gia đình, bây giờ hắn có thể thấy sự thay đổi trong hình dáng của bà. Phần lớn, tóc của bà đã bạc trắng, mặc dù bà luôn giữ cho lưng mình rất thẳng, da của bà đã có nếp răn reo và bà phải đeo kính mỗi khi đọc bất cứ cái gì. Bà vẫn có vẻ khỏe mạnh và tự hào khi gặp hắn, lần đầu sau gần bảy năm xa cách, bà đặt tay lên vai hắn và nói, cháu của bà, rốt cuộc cháu cũng tìm về.

Chào bà ạ. Và rồi, một cách thẹn thùng: Chúc bà khỏe.

(Không có gì cảm động cho bằng nhìn thấy La Inca và mẹ hắn. Đầu tiên hai người chẳng nói gì, rồi mẹ hắn ôm mặt và bật khóc, nói bằng giọng của một đứa bé: Madre, mẹ ơi, con đã về. Cả hai người cùng ôm nhau khóc và Lola cũng ôm họ và Oscar chẳng biết phải làm gì vì thế hắn đi với đứa em họ, Pedro Pablo, người đã khênh tất cả hành lý từ chiếc xe tải nhỏ vào trong sân sau.)

Thật là đáng ngạc nhiên khi thấy là hắn đã quên rất nhiều về Dominic: những con thằn lằn ở khắp nơi, và những con gà trống gáy buổi sáng, theo sau đó là tiếng rao những người bán chuối và cá cod, và tiếng gọi của chú Carlos Moya. Ông đã làm hắn ngã gục đêm đầu tiền với những ly rượu Brugal và là người rưng rưng nước mắt vì những kỷ niệm về Lola và hắn.

Nhưng điều hắn quên nhiều nhất là các cô gái Dominic đẹp thảng thốt, đẹp ghê hồn.

Thế đấy, Lola nói.

Trên những chuyến đi, trong những ngày đầu tiên, hắn suýt tí nữa thì trật cổ.

Tôi đang ở trên thiên đàng, hắn viết trong nhật ký.

Thiên đàng? Em họ Pedro Pablo chặc lưỡi vẻ khinh thị. Ở đây chỉ là một địa ngục đẫm máu.

DẤU VẾT CHỨNG CỨ QUÁ KHỨ CỦA NGƯỜI EM

Trong những bức ảnh Lola mang về Mỹ, có những tấm ảnh Oscar đang ở phía sau nhà dọc Octavia Butler, ảnh của Oscar trên bến tàu với chai rượu Presidente trên tay, ảnh của Oscar ở ngọn hải đăng Columbus, nơi trước kia phân nửa của Villa Duarta hiện diện, Oscar với Pedro Pablo ở Villa Juana đi tìm mua con bu gi lửa, Oscar đang đội thử cái nón ở Conde, Oscar đứng cạnh con lừa ở Baní, Oscar đứng cạnh chị của hắn (nàng đang mặc một cái bikini cột dây có thể làm thủng mắt bạn). Bạn có thể thấy là hắn cũng đang cố gắng lắm. Hắn cười nhiều, mặc dù ánh mắt hắn vẫn có vẻ gì bối rối.

Hắn cũng, có thể bạn đã để ý, không còn mặc cái áo rộng lùng thùng mà những người béo phì hay mặc (để che giấu cái béo phì của họ).

OSCAR TRỞ THÀNH NGƯỜI BẢN XỨ

Sai cái tuần đầu tiên trở lại quê hương, sau khi hắn được họ hàng đưa đi thăm viếng những nơi có phong cảnh đẹp hay nổi tiếng, sau khi hắn đã quen với khí hậu nóng cháy da và sự ngạc nhiên khi bị đánh thức bởi tiếng gà gáy và được tất cả mọi người gọi bằng tên Huáscar (đây cũng là tên Dominic của hắn mà hắn đã lãng quên), sau khi hắn không chịu tin rằng những người di dân cho dù có ở xứ người lâu đời vẫn mang trong lòng họ một lời thầm kín, rằng nơi này không phải là chỗ của bạn và họ không phải là người của chúng tôi, sau khi hắn đi chừng năm chục hộp đêm và bởi vì hắn không thể khiêu vũ salsa, merengue, hay bachata nên hắn chỉ ngồi uống Presidentes trong khi Lola và các anh em họ của hắn làm cháy bỏng sân khiêu vũ, sau khi hắn đã phải giải thích với mọi người cả trăm lần là hắn đã tách rời chị của hắn từ lúc mới sinh ra, sau khi hắn bỏ ra vài buổi sáng một mình ngồi viết, sai khi hắn đem tất cả tiền để thuê taxi trong túi cho những người ăn xin và phải gọi Pedro Pablo đón hắn về, sau khi hắn nhìn thấy trẻ em chừng bảy tuổi không áo không giày đánh nhau để dành thức ăn thừa hắn bỏ lại trên đĩa ở một tiệm cà phê lộ thiên, sau khi mẹ hắn đưa tất cả mọi người đi ăn tối ở Zona Colonial và bọn bồi bàn cứ lấm la lấm liếc họ (Coi chừng đấy, Mẹ, Lola nói, có lẽ tụi nó tưởng mẹ là người Haiti - Ở đây chỉ có một người Haiti và người đó chính là con, con gái cưng, bà đáp lại), sau khi một ông già gầy giơ xương nắm cả hai tay của hắn chỉ để xin một xu, sau khi chị hắn nói, Em tưởng thế này là tệ à, em phải nhìn thấy ở mấy cái xóm của phu rừng mía cơ, sau khi hắn đến thăm Baní một ngày (nơi làng quê mà bà La Inca đã lớn lên) và sau khi hắn đã đi cầu vào trong hố và lau hậu môn bằng lõi ngô - bây giờ mới thật là chuyện hay, hắn viết trong nhật ký - sau khi hắn bắt đầu quen với những quay cuồng đến nỗi khó tin là có thật của cuộc sống ở La Capital - trẻ em, cảnh sát, sự nghèo khó thảm hại, mấy cái tiệm Dunkin’s Donuts, ăn mày, người Haiti bán lạc rang ở các ngã tư đường phố, cái nghèo không thể tưởng tượng được, đám du khách đáng ghét tràn ngập tất cả các bãi biển, những quyển tiểu thuyết của Xica da Silva tả đám con gái địa phương cứ mỗi năm giây lại cởi truồng mà Lola và các cô em họ đem ra nhạo báng, những buổi chiều đi bộ trên Conde, lại thấy cái nghèo tả tơi, đường phố ứ nghẹn và đa số nhà trong phố là những túp lều bằng những tấm thiếc đã rỉ sét, đám đông mà hắn len lỏi chung quanh sẽ dẫm nát đè bẹp hắn nếu hắn dừng lại không di chuyển, những người canh gác gầy gò đứng trước cửa tiệm với những cây súng đã hỏng, âm nhạc và những câu nói đùa tục tĩu hắn nghe trên đường phố, cái nghèo thê thảm, bị đẩy vào góc của mông concho bằng cái sức nặng của bốn người khách, những cái đường hầm mới đào sâu vào trong đất có quặng nhôm, những bảng hiệu cấm xe lừa chạy vào những con đường hầm ấy - sau khi hắn đi viếng Boca Chica, Villa Mella và ăn quá nhiều chicharrones[86] đến độ phải nôn mửa ở ven đường - bây giờ, chú Rudolfo nói, mới thật là vui - sau khi chú Carlos Moya mắng hắn đã đi chơi về quá trễ, sau khi bà của hắn mắng hắn đã đi chơi về quá trễ, sau khi anh em họ của hắn cũng mắng hắn đã đi chơi về quá trễ, sau khi hắn lại nhìn thấy vẻ đẹp không thể nào quên của Cibao, sau khi hắn nghe tất cả những mẩu chuyện về mẹ hắn, sau khi hắn thôi không còn trầm trồ về số lượng quá nhiều những tấm bảng tuyên truyền chính trị treo lên tất cả những vách tường còn chỗ trống - đồ trộm cướp, mẹ hắn tuyên bố, đứa nào như đứa ấy - sau khi người chú hay xoa đầu hắn, người đã bị tra tấn thời Balaguer lên ngôi, đến và cãi nhau dữ dội với chú Carlos Moya về một đề tài chính trị (sau khi cả hai người đều say), sau khi hắn bị phỏng nắng lần đầu tiên ở Boca Chica cái lần hắn bơi ở biển Caribe, sau khi chú Rudolfo cho hắn hút cần sa đến say bí tỉ, sau khi hắn nhìn thấy lần đầu một người Haiti đá một đứa nhỏ bởi vì các đấng nhà ta cho rằng chúng “hôi hám”, sau khi hắn sắp điên người vì tất cả những cái đẹp hắn đã nhìn thấy, sau khi hắn giúp mẹ hắn gắn hai máy điều hòa không khí mới và làm dập ngón tay đến độ móng tay bị bầm đen, sau khi quà hắn mang về được phân phối đâu vào đấy, sau khi Lola giới thiệu hắn với người bạn trai cô yêu lúc mới lớn, bây giờ cũng là người sống ở thủ đô, sau khi hắn đã xem ảnh của Lola mặc đồng phục của trường tư, một cô gái rất cao ới đôi mắt rất buồn, sau khi hắn mua hoa đi viếng mộ người giúp việc hạng nhất của bà hắn, người đã săn sóc hắn khi hắn còn bé, sau khi hắn bị đi tiêu chảy dữ dội đến độ hắn chảy nước dãi sau mỗi lần đi tiêu, sau khi hắn đến thăm tất cả những viện bảo tàng bỏ túi trong thủ đô với chị hắn, sau khi hắn không còn thất vọng khi mọi người gọi hắn là thằng béo, hay còn tệ hơn gringo[87], sau khi hắn bị bắt phải trả giá cắt cổ cho tất cả những thứ hắn mua, sau khi bà La Inca cầu nguyện cho hắn mỗi sáng, sau khi hắn bị cảm bởi vì bà của hắn mở máy lạnh quá lạnh, hắn quyết định thật bất ngờ và không có gì báo trước, hắn sẽ ở lại Đảo cho đến hết mùa hè với mẹ và chú của hắn. Hắn sẽ không trở về Mỹ với Lola. Quyết định này đã đến với hắn trong một đêm hắn đang ở ngoài hải cảng nhìn mông lung ra ngoài đại dương. Có gì chờ tôi ở Paterson chứ? Hắn muốn biết. Hắn không dạy học mùa hè và hắn có mang tất cả những quyển vở để ghi chép. Ý kiến này nghe cũng khá hay, chị hắn nói. Em cần sống ở quê hương một ít lâu. Không biết chừng em sẽ tìm được một cô bạn gái đáng yêu. Hắn có cảm giác đây là một chuyện làm đúng, có thể giúp hắn tìm lại thanh thản trong tâm hồn sau những năm tháng buồn bã. Mẹ hắn có vẻ không tán thành ý kiến này nhưng bà hắn, La Inca xua tay ngăn mẹ hắn không cho nói tiếp. Cháu trai, cháu có thể ở đây suốt đời. (Mặc dù hắn thấy chuyện thật là kỳ lạ bởi vì bà bắt hắn đeo thánh giá ngay lập tức.)

Vì thế, sau khi Lola bay trở về Mỹ (em phải giữ gìn cẩn thận nhé, ông Tướng) và nỗi sợ hãi lẫn sung sướng của lần trở lại đã dần tan biến, sau khi hắn bắt đầu ở yên chỗ trong nhà bà, căn nhà những người sống ở hải ngoại đã gửi tiền về để xây lên, hắn cố suy nghĩ mình nên làm những gì cho hết mùa hè. Bởi vì Lola đã đi rồi và những mơ tưởng hoang đường của hắn về một cô bạn gái người hải đảo có vẻ như một câu chuyện giễu cợt xa vời - Hắn là ai, là cái thớ gì cơ chứ? Hắn không thể khiêu vũ, hắn không có của cải bất hợp pháp, hắn không ăn diện, hắn chẳng đẹp trai, hắn không từ Âu châu đến, hắn không thể nào được ngủ với các cô gái Đảo - sau khi hắn bỏ ra một tuần ngồi viết và (mỉa mai làm sao) từ chối lời rủ rê của mấy thằng anh em họ đòi đưa hắn đi chơi điếm phải chừng năm mươi lần, Oscar đâm ra yêu một puta (cô điếm) hết thời đã bắt đầu về hưu.

Tên ả là Ybón Pimentel. Oscar xem ả như một ngôi sao sáng của cuộc đời thật sự của hắn.

LA BEBA (NGƯỜI ĐẸP)

Ả sống cách đấy hai căn nhà, và cũng như những người họ León, là một người mới đến ở Mirador Norte. (Mẹ của Oscar đã mua căn nhà này bằng cách làm việc cho hai chỗ. Ybón mua căn nhà của ả bằng cách làm hai ca, nhưng ở cùng một cửa sổ trong Amsterdam.) Ả là một trong những cô gái lai trắng đắt giá mà những người Caribe nói tiếng Pháp gọi là chabines, và mấy thằng bạn của tôi gọi là chicas de oro (cô gái quý như vàng) ; cô có một mái tóc rối bù hoang dại, mắt màu đồng, và là người da trắng có dính líu đến Mafia.

Thoạt tiên Oscar nghĩ ả chỉ là một du khách, người nhỏ nhắn, khá xinh đẹp, tuy hơi bắt đầu có bụng, thường hay nghễu nghện trên đôi giày cao gót đi ra chiếc Pathfinder của ả. (Ả chẳng có cái vẻ của những người Nuevo Mundo muốn làm cho giống người Mỹ như phần lớn những người láng giềng với hắn.) Hai lần tình cờ Oscar gặp ả - thỉnh thoảng hắn tạm ngưng viết đi bộ rất lâu dọc theo con ngõ cụt nóng bức hay ra ngồi ở một quán cà phê địa phương - ả mỉm cười với hắn. Và đến lần thứ ba họ gặp nhau - đây, quý vị, là lúc phép lạ bắt đầu - ả ngồi ở bàn của hắn và nói : Anh đọc gì thế ? Đầu tiên hắn chẳng biết chuyện gì xảy ra, và hắn bất chợt nhận ra : Chúa ạ! Một phụ nữ nói chuyện với hắn. (Đây là một may mắn bất ngờ chưa bao giờ xảy ra. Dường như một số mệnh bần cùng đã đổi chỗ với một người may mắn hơn. Thì ra Ybón biết bà của hắn, chở bà đi giùm khi Carlos Moya bận đi giao hàng. Anh là thằng bé trong những tấm ảnh, cô nói với nụ cười tinh ranh. Tôi lúc ấy còn bé, hắn tỏ vẻ chống chế. Và thêm vào đó, đó là trước khi chiến tranh đã làm rôi thay đổi. Cô chẳng cười. Thôi, tôi phải đi. Mấy tấm rèm cửa được kéo lên, cái mông nhỏm lên, người đẹp đi ra ngoài. “Thằng bé” của Oscar đứng nhỏng lên và hướng theo dáng ả như là một cây gậy thần của người đi tìm nguồn nước.

Ybón đã từng đi học ở UASD[88] trước đấy đã lâu mặc dù ả không phải là sinh viên, ả có nếp nhăn chung quanh mắt và dường như, ít ra đối với Oscar, rất cởi mở, rất hiểu biết về thế giới, có một vẻ rất gợi cảm nhục dục thường thấy tỏa ra thật dễ dàng ở những người đàn bà tuổi trung niên. Lần sau, khi hắn tình cờ gặp ả ngay ở trước cửa nhà của ả (hắn đã để ý tìm), ả nói, Chào anh, Mr León, bằng tiếng Anh. Anh có khỏe không ? Tôi khỏe ạ, cám ơn. Thế cô thì sao ? Ả cười, mặt sáng rỡ. Tôi khỏe, cám ơn. Hắn chẳng biết làm gì với hai bàn tay của hắn vì thế hắn đan ngón tay vào nhau và giữ chúng ở sau lưng như là một anh cố đạo nghiêm trang. Và chừng một phút, chẳng ai nói gì và ả mở cổng và hắn nói, tuyệt vọng, Trời nóng quá. Ồ đúng vậy, ả trả lời. Thế mà tôi cứ tưởng đó là triệu chứng mãn kinh của tôi. Và ngoái qua vai nhìn hắn, có lẽ hiếu kỳ rằng cái nhân vật lạ lùng này đang cố gắng hết sức để tránh không nhìn ả, hay nhận ra thằng bé này rất thích mình và muốn tỏ lòng rộng lượng, ả nói. Xin mời vào, tôi sẽ mời anh uống nước.

Căn nhà có vẻ trống trơn - Căn nhà nhỏ bé của bà hắn có vẻ đơn sơ nhưng căn nhà này còn trơ trụi hơn - Chưa có thì giờ để dọn vào, ả nói bâng quơ - và bởi vì chẳng có đồ dùng gì ngoài cái bàn ăn, một cái ghế, cái bàn viết, cái giường và một cái tivi, họ phải ngồi trên giường. (Oscar lén nhìn những quyển sách dưới giường và một bộ sách của Paulo Coelho. Ả nhìn theo ánh mắt của hắn và nói với nụ cười, Paulo Coelho đã cứu vớt cuộc đời tôi.) Ả mang cho hắn một ly bia, mang cho mình một ly scotch co lượng rượu gấp đôi, và liên tiếp sáu tiếng đồng hồ chiêu đãi hắn bằng những câu chuyện về cuộc đời của ả. Bạn có thể nhận ra rằng ả đã chẳng có ai để nói chuyện từ lâu. Oscar chỉ có thể gật đầu và cười mỗi khi ả cười. Suốt buổi hắn rất là nhút nhát sợ sệt. Tự hỏi không biết có phải đây là lúc hắn nên làm gì đó. Mãi cho đến lúc giữa câu chuyện của hai người, Oscar chợt phát hiện cái công việc Ybón đang nói một cách trơn tru thoải mái là nghề làm điếm. Chúa ạ! Mặc dù nghề chị em ta là một trong những ngành xuất cảng tốt nhất của Santo Domingo, suốt cuộc đời Oscar chưa bao giờ được ở trong nhà của một cô điếm.

Nhìn ra ngoài cửa sổ trong phòng ngủ của ả, hắn thấy bà của hắn đang ở trên sân nhà, đi tìm hắn. Hắn muốn mở cửa sổ và gọi bà, nhưng Ybón không cho phép hắn làm gián đoạn buổi nói chuyện.

Ybón là một con chim lạ, rất lạ. Ả có thể nói rất nhiều, có cái dễ chịu của một người đàn bà có thể làm cho một người đàn ông cảm thấy thoải mái bên cạnh cả, nhưng cũng có một vẻ gì xa cách không quyến luyến; như thể (chữ của Oscar dùng) ả là một công chúa ở một hành tinh lạ đi lạc, người thuộc về một cõi khác, loại người đàn bà, hấp dẫn, nhưng bạn sẽ rất dễ dàng quên. Đó là một điều hay ả nhận biết và mừng là mình đã có, như thể ả thích thú được sự chiêm ngưỡng ngắn ngủi của những người đàn ông ả đã đánh thức tâm hồn cho họ, tuy không bền. Ả chẳng phiền phải làm một người đàn bà bạn gọi, vài tháng một lần, vào lúc mười một giờ đêm chỉ để xem ả “đang làm” gì. Quan hệ tình cảm chỉ nhiều hay đậm đà ở mức độ mà ả có thể chấp nhận.

Cái cách ả dẫn dụ người ta nghĩ theo cách ả muốn giống như các hiệp sĩ Jedi không có tác dụng với Oscar. Khi chuyện có liên quan đến phái nữ, Oscar có tư tưởng mềm dẻo như là một người thực tập yoga. Hắn bám vào và tiếp tục bám chặt. Khi hắn rời nhà ả đêm ấy đi bộ về nhà giữa cuộc tấn công của cả triệu con muỗi trên đảo, hắn đã đi lạc.

(Có quan trọng không khi Ybón bắt đầu pha trộn tiếng Ý với tiếng Tây Ban Nha sau ly rượu thứ tư hay là suýt té khi ả đưa hắn ra cửa ? Dĩ nhiên là không!)

Hắn đã yêu.

Mẹ hắn và bà hắn ra cửa đón hắn vào; tha lỗi cho tôi đã có thành kiến, nhưng cả hai người đều đã chuẩn bị đi ngủ, đầu đầy lọn cuốn tóc và không thể nào tin được thái độ không biết nhục nhã là gì của hắn. Mày có biết con mẹ ấy là ĐIẾM không? Mày có biết là nó mua căn nhà ấy bằng TIỀN LÀM ĐĨ không?

Trong khoảng khắc hắn sợ hãi vì cơn giận dữ của hai người, nhưng hắn bình tĩnh lại và trả lời, Thế bà và mẹ có biết bác của cô ấy là THẨM PHÁN không? Có biết là bố của cô ấy làm việc cho HÃNG ĐIỆN THOẠI KHÔNG?

Nếu mày muốn đàn bà, tao sẽ tìm cho mày một người đàn bà tốt, mẹ hắn nói, giận dữ nhìn qua cửa sổ. Nhưng con đĩ ấy chỉ có lấy tiền của mày.

Con không cần mẹ giúp. Và cô ấy không phải là điếm.

La Inca nhìn hắn bằng cái nhìn đầy thẩm quyền. Cháu trai, cháu phải vâng lời mẹ.

Suýt tí nữa thì hắn đã vâng lời. Cả hai người đàn bà đều đặt tất cả sức mạnh của họ vào hắn, và hắn liếm mùi bia còn đọng trên môi, rồi lắc đầu.

Chú Rudolfo, người đang xem thể thao trên tivi, lợi dụng giây phút ấy nói vọng ra, bằng cái giọng của ông nội Simpsons: Tụi điếm phá hoại cuộc đời của tôi.

Vẫn còn nhiều phép lạ. Sáng hôm sau Oscar thức giấc và mặc dù trái tim hắn tràn ngập cảm xúc, mặc dù hắn chỉ muốn chạy đến nhà của Ybón và xiềng chân của mình vào giường của ả, hắn đã chẳng làm thế. Hắn biết hắn phải tự kiềm chế, phải từ tốn, biết là mình phải tự kiểm soát trái tim điên rồ của mình nếu không hắn sẽ làm hư hỏng cái ấy. Cho dù cái ấy được gọi bằng bất cứ tên gì khác. Dĩ nhiên chàng ngố đang nuôi dưỡng biết bao ý tưởng ngông cuồng hoang đường trong đầu. Thế theo bạn, chuyện sẽ ra làm sao? Hắn chỉ là một thằng bé béo phì, dù đã bớt béo phì những vẫn chưa được hôn một cô gái bao giờ, chưa giờ được nằm chung giường với một cô gái bao giờ dù chỉ nằm chung mà thôi, và bây giờ thế giới đang mang một cô điếm xinh đẹp để mà nhử trước mặt hắn. Ybón, hắn biết chắc, là sự cố gắng cuối cùng của đấng tối cao đưa giúp hắn vào con đường thích hợp bản năng đàn ông Dominic. Nếu hắn phá hủy điều này, có nghĩa là hắn sẽ phải quay trở lại thời chơi trò chơi điện tử Villains and Vigilantes. Chỉ có thế thôi, hắn tự bảo mình. Đây là cơ hội cho hắn được thắng. Hắn quyết định chơi lá bài cũ xưa nhất. Chờ. Vì thế suốt ngày hắn chỉ quanh quẩn trong nhà, cố viết nhưng không thể viết được gì, xem một chương trình hài kịch trong đó người Dominic da đen mặc váy cỏ, cho một người Dominic trắng mặc quần áo safari vào trong những cái nồi to để nấu thịt người, và tất cả mọi người đều tự hỏi không biết cái bánh bích quy của họ ở đâu. Đáng sợ. Đến trưa hắn đã làm Dolores, một người đàn bà ba mươi tám tuổi, rỗ nặng, người giúp việc cho gia đình, phát cáu.

Hôm sau, lúc một giờ, hắn mặc một cái chacabana sạch và đi đến nhà ả. (Nói cho đúng, hắn chạy chậm chậm.) Có một chiếc xe Jeep màu đỏ bên ngoài đang cụng đầu với chiếc Pathfinder. Xe có bảng số của cảnh sát. Hắn đứng trước cổng nhà nàng khi mặt trời tỏa hơi nóng trùm lên hắn. Có cảm giác như mình là một thằng hề. Dĩ nhiên ả có chồng. Dĩ nhiên ả có người yêu. Niềm lạc quan của hắn, màu đỏ chói và to khổng lồ, đã xẹp xuống thành một dấu chấm buồn thảm mà hắn không thể nào trốn thoát. Điều này chẳng ngăn được hắn trở lại đấy ngày hôm sau nữa nhưng chẳng có ai ở nhà, và đến khi hắn gặp ả trở lại, ba ngày sau, hắn bắt đầu nghĩ rằng nàng đã biến trở lại bất cứ cái gì mà thế giới của những tiền nhân đã sinh sản ra nàng. Cô đi đâu mấy hôm nay? Hắn hỏi, cố gắng không để lộ vẻ thiểu não như hắn cảm thấy trong lòng. Tôi nghĩ có lẽ cô té vào trong bồn tắm hay có chuyện gì xảy ra. Ả mỉm cười và ngúng nguẩy cái mông. Tôi đang giữ cho quốc gia này được vững chắc, cưng ạ.

Hắn nhìn thấy ả ở trước tivi, tập thể dục mặc quần dài và cái áo ngắn chỉ quấn ngang ngực để lộ cặp vai trần. Không kềm lòng được hắn nhìn trân trối vào thân hình ả. Khi ả mời hắn vào, ả nói rất to, Oscar, cưng ạ! Vào đi! Vào đi!

Chú thích của tác giả

Tôi biết mọi người sẽ nói. Xem kìa, hắn đang viết truyện tình ở ngoại ô vùng nhiệt đới. Một con điếm và ả không phải là một đứa trẻ con nghiện ngập hư hỏng? Khó tin! Tôi có nên đi xuống Feria và chọn cho tôi một nhân vật làm mẫu chính xác hơn? Liệu câu chuyện sẽ đáng tin hơn nếu tôi biến Ybón thành một cô điếm khác mà tôi quen, Jahyra, một người bạn và cũng là láng giềng ở Villa Juana, người vẫn còn sống trong một trong những ngôi nhà gỗ màu hồng có mái tôn? Jahyra - một cô điếm người Caribe thực thụ, xinh đẹp nhưng xấu xa tội lỗi - người rời bỏ nhà từ lúc mười lăm tuổi và sống ở Curazao, Madrid, Amsterdam và Rome, người có hai đứa con, bơm ngực giả to tướng khi cô mười sau tuổi ở Madrid, bộ ngực to hơn cả ngực của Luba trong Love and Rockets (nhưng không to bằng của Beli), người nói rất hãnh diện, là cái đồ nghề của cô ta đã giúp tráng nhựa phân nửa số con đường ở quê mẹ của cô. Liệu nó có tốt hơn nếu Oscar gặp Ybón ở World Famous Lavacarro, nơi Jahyra làm việc sáu ngày một tuần, nơi một gã con trai có thể vừa được đánh bóng thằng nhỏ, vừa được đánh bóng cái chắn xe của hắn trong khi chờ đến phiên, thật là tiện lợi? Như thế có hay hơn không? Có?

Nhưng như thế có nghĩa là tôi nói dối. Tôi biết tôi đã trộn lẫn vào đây rất nhiều mẩu chuyện hoang đường và khoa học giả tưởng; nhưng đây là một câu chuyện thật của cuộc đời ngắn ngủi tuyệt vời của Oscar Wao. Tại sao chúng ta không thể tin được rằng Ybón có thể hiện diện, và một gã thanh niên như Oscar rất có thể được chút may mắn sau hai mươi ba năm?

Đó là sự lựa chọn của bạn. Cũng như sự lựa chọn trong phim Matrix. Hoặc là bạn uống viên thuốc màu xanh, có nghĩa là bạn chấp nhận sự thật tôi kể cho bạn nghe, hay là chọn viên thuốc màu đỏ rồi đi tìm sự thật có thể không phải là sự thật.

CÔ GÁI TỪ SABANA IGLESIA

Trong hình của hai người, Ybón có vẻ rất trẻ. Nhờ có nụ cười và cái cách ả đứng thẳng lưng trong mỗi bức hình như thế ả tự khoe mình với thế giới, như thể ả muốn nói, Ta-da, tôi đây, chấp nhận tôi hay không chấp nhận, chỉ có thế thôi. Tuy cách ả ăn mặc rất trẻ trung, nhưng ả đã ba mươi sáu, tuổi còn rất trẻ cho bất cứ những ai, ngoại trừ các cô vũ nữ thoát y. Ảnh chụp gần người ta có thể thấy đuôi mắt ả có nếp nhăn như chân chim, và ả hay than phiền là bụng mình đã bắt đầu to, và ngực mông cũng không còn săn chắc, đó là lý do, ả nói, ả phải đến phòng tập thể dục một tuần năm ngày. Khi người ta mười sáu tuổi, một thân hình như thế này chẳng tốn kém gì; khi người ta bốn mươi - Phù! - đây là một công việc chuyên môn. Lần thứ ba Oscar đến chơi, Ybón lại làm một ly Scotch lượng rượu nhiều gấp đôi và lấy tập ảnh cất trong tủ ra cho hắn xem tất cả hình ảnh của ả từ hồi mười sáu, mười bảy, mười tám, luôn luôn trên bờ biển, luôn luôn trong bộ áo tắm bikini thời những năm đầu của thập niên tám mươi, luôn luôn cười, luôn luôn quàng tay chung quanh một vài người tuổi trung niên, mấy ông yakoub những năm tám mươi. Nhìn mấy ông già da trắng lông lá, Oscar có thêm phần hy vọng. (Để tôi đoán, hắn nói, các ông này là chú của cô?) Mỗi tấm ảnh đều có đề ngày và nơi chốn vì thế Oscar có thể theo dõi sự nghiệp làm điếm của Ybón đi qua Ý, Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha. Ngày ấy tôi rất đẹp, ả nói một cách tiếc nuối. Đúng thế, nụ cười của cô có thể làm lu mờ mặt trời, nhưng với Oscar hắn chẳng thấy Ybón kém đẹp chút nào, những thay đổi nhỏ nhặt do thời gian dường như chỉ làm tăng thêm phần quyến rũ chín muồi (như ánh sáng vụt lóe lên trước khi tắt lịm) và hắn bảo ả điều này.

Anh thật là đáng yêu, người yêu của em. Ả uống thêm một ly đôi và giọng nói trở nên hơi khan, Anh tuổi gì?

Hắn trở nên phát ốm vì yêu! Hắn ngừng viết và bắt đầu sang nhà ả gần như mỗi ngày, ngay cả khi hắn biết ả đã đi làm, phòng khi ả ngã ốm hoặc quyết định bỏ nghề để ả có thể kết hôn với hắn. Cánh cổng vào trái tim hắn đã hoàn toàn mở toang, và hắn thấy chân nhẹ tênh, người bay bổng, hắn cảm thấy người thon thả hơn. Bà của hắn tiếp tục la rầy, bảo hắn ngay cả Chúa cũng chẳng yêu thương một con điếm. Ừ, chú hắn cười to, nhưng tất cả mọi người đều biết Chúa yêu “một thằng điếm”. Chú hắn có vẻ như rất khoái chí là cháu của chú không còn là một con chim bồ câu ngây thơ. Tao không thể tưởng tượng được, chú nói tự hào. Con chim bồ câu rốt cuộc đã trở thành một người đàn ông. Chú chịt cổ Oscar - đùa thôi. Từ ngày nào? Chú muốn dùng ngày đó để đánh số đề khi chú về New Jersey.

Chúng ta tiếp tục (xem ảnh) nhé: Oscar và Ybón ở nhà ả, Oscar và Ybón ở rạp chiếu phim, Oscar và Ybón ở bãi biển. Ybón nói, rất nhiều, và Oscar cũng chêm vào một đôi câu. Ybón kể hắn nghe về hai đứa con trai của ả, Sterling và Perfecto, chúng sống với ông bà ở Puerto Rico, ả chỉ thăm chúng vào những ngày lễ. (Chúng chỉ biết ảnh của mẹ và tiền của mẹ suốt thời gian ả ở châu Âu, và khi ả trở lại Đảo, chúng đã trưởng thành vì thế ả không nỡ bắt chúng phải rời xa cái gia đình mà chúng chỉ biết từ lúc bé. Điều này có thể làm tôi nghi ngờ, nhưng Oscar cắn câu, cắn hết cả lưỡi câu, dây câu và cả cục chỉ làm cho nặng đến chìm.) Ả kể cho hắn nghe hai lần phá thai, có lần bị đi tù ở Madrid, rằng bán dâm không phải là chuyện dễ làm, hỏi rằng, Có cái gì cùng một lúc khó đến nỗi không thể làm được nhưng vẫn có thể làm được? Kể nếu ả chẳng học Anh ngữ ở đại học Santo Domingo, đời ả có lẽ còn khốn khổ hơn. Kể hắn nghe chuyến đi Berlin cùng với một người Brazil chuyển tính, chỉ là bạn thôi, và xe lửa đôi khi chạy chậm đến độ bạn có thể thò tay ra mà ngắt một đóa hoa và không chạm đến những đóa hoa bên cạnh. Ả kể hắn nghe về người yêu Dominic, một đại úy, và những người yêu ngoại quốc: người Ý, người Đức, người Canada, ba người benditos[89], họ đến thăm nàng vào những tháng khác nhau. Em rất may mắn là họ đều có gia đình, ả nói. Nếu không em đã phải tiếp tục làm việc cả mùa hè. (Hắn muốn xin nàng đừng nói về mấy thằng cha này nhưng có lẽ ả sẽ cười. Vì thế hắn chỉ nói. Tôi có thể đưa họ đi viếng Zurza; tôi nghe nói người ta rất thích du khách, ả cười, và bảo hắn phải đối xử tử tế.) Hắn, thay phiên, kể có một lần hắn và mấy tên bạn ở đại học đã lái xe đến tận Winconsin để tham dự một cuộc thi trò chơi điện tử, đó là chuyến đi xa độc nhất của hắn; cả bọn đã cắm trại ở Winnebago, một khu vực của người da đỏ được bảo tồn, và uống rượu Pabst với một số người da đỏ địa phương. Hắn nói hắn rất yêu mến chị Lola của hắn và kể những chuyện đã xảy đến với chị ấy. Hắn kể đã có lúc hắn tự tử. Đó là lúc Ybón chẳng nói câu nào. Thay vào đó ả rót thêm rượu và nâng ly. Chúc mừng cuộc sống!

Họ chẳng bao giờ nói về số lượng thời gian họ ở gần bên nhau. Có lẽ mình nên kết hôn, có lần hắn nói, không đùa, và ả trả lời, tôi sẽ là người vợ rất hư. Hắn ở gần ả nhiều đến độ hắn có dịp nhìn thấy một vài lần ả không vui, khi cái phần công chúa ở hành tinh lạ của ả xuất hiện, ả trở nên lạnh lùng và không buồn nói lời nào, có khi ả mắng hắn là thằng Mỹ con ngu ngốc vì hắn lỡ làm đổ bia. Những ngày ấy ả mở cửa nằm vật trên giường và chẳng buồn cử động. Khó mà ở gần ả nhưng hắn chỉ nói, Hêy, tôi nghe Giêsu hiện xuống ở Plaza Central phát không bao cao su; hắn thuyết phục nàng đi xem phim, nói chuyện đi chơi và ngồi trong rạp hát làm ả có vẻ dịu đi, ả đưa hắn đến nhà hàng Ý và chẳng cần biết ả vui vẻ đến mức nào, ả cứ nhất định uống rượu đến say mèm. Đến độ hắn phải để ả lên xe và tự lái về qua thành phố mà hắn chẳng biết đường. (Trước đó, hắn nghĩ ra một cách rất hay: hắn gọi Clives, ông tài xế taxi hay giảng đạo mà gia đình hắn hay thuê, ông ta chạy đến và dẫn đường cho hắn về nhà.) Khi hắn lái xe, ả luôn luôn đặt đầu lên đùi hắn, nói chuyện với hắn đôi khi bằng tiếng Ý, hay bằng tiếng Tây Ban Nha, chuyện đàn bà đánh nhau trong tù, những lời ngọt ngào, môi của ả rất gần với chỗ ấy và điều này làm hắn sung sướng nhiều hơn người ta có thể tưởng tượng.

LA INCA NÓI

Cách cháu gặp con điếm dấy không đúng như cháu đã kể. Mấy đứa anh em họ của cháu, thật là một lũ ngu, đã đưa cháu đến vũ trường, và cháu gặp con điếm ấy lần đầu. Đó là nơi tai mắt của nó.

YBÓN, THEO GHI NHẬN CỦA OSCAR

Tôi không bao giờ muốn trở lại Santo Domingo. Nhưng sau khi tôi được thả ra khỏi tù tôi không có tiền để trả nợ và mẹ tôi bị ốm, vì thế tôi trở về.

Ban đầu rất khó khăn. Khi mình đã là người ra đi, Santo Domingo là chỗ nhỏ nhất trên thế giới. Nhưng nếu tôi đã học được những gì trên đường du hành, đó là một người có thể trở nên quen thuộc với bất cứ điều gì. Kể cả Santo Domingo.

NHỮNG ĐIỀU KHÔNG BAO GIỜ THAY ĐỔI

Ồ, họ trở nên rất thân với nhau, nhưng chúng ta phải hỏi một câu hỏi khó: Hai người có hôn nhau trong chiếc Pathfinder của ả không? Hắn có bao giờ đặt tay lên cái váy ngắn cực ngắn của ả không? Có bao giờ ả ưỡn người ép sát vào hắn và gọi tên hắn bằng giọng khản, thầm thì? Hắn có bao giờ ve vuốt cái chỗ tóc rối, khi cô ả hôn cái của hắn? Hai người có bao giờ làm tình với nhau?

Dĩ nhiên là không. Phép lạ chỉ đến chừng ấy thôi. Hắn theo dõi cử chỉ ả để tìm những dấu hiệu nói cho hắn biết là ả cũng yêu hắn. Hắn bắt đầu đoán là chuyện ấy sẽ chẳng xảy ra lúc mùa hè, vì thế hắn dự tính sẽ trở lại vào lễ Tạ ơn, và cả dịp Giáng sinh. Khi hắn bảo với ả, ả nhìn hắn lạ lùng và chỉ gọi tên hắn, giọng buồn bã.

Ả thích hắn, rõ ràng thế, ả thích khi hắn nói những chuyện khá điên, khi hắn nhìn cái gì mới lạ như thể nó đến từ một hành tinh khác (như cái lần ả bắt gặp hắn đứng trong nhà tắm nhìn trân trối cục xà phòng đá của nàng - Cái khoáng chất lạ lùng này là cái của quỷ gì thế? Hắn hỏi.) Dường như Oscar là một trong số ít những người thật sự là bạn của ả. Ngoài những người yêu của ả, trong nước hay ngoài nước, ngoài người em gái là bác sĩ thần kinh ở San Cristóbal và người mẹ đau yếu ở Sabana Iglesia, cuộc đời của ả có vẻ cũng trơ trụi như căn nhà của ả.

Đi du lịch nên mang ít hành lý, ả chỉ nói vỏn vẹn có thế khi hắn đề nghị ả mua một cái đèn, hay bất cứ cái gì, và hắn nghi ngờ ả có lẽ cũng sẽ nói thế về việc có thêm bạn bè. Hắn biết, tuy thế, hắn không phải là người khách độc nhất. Một ngày hắn thấy ba cái “áo mưa” đã dùng trên nền nhà chung quanh giường, gã hỏi, Bộ cô bị làm phiền trong khi ngủ à? Ả mỉm cười không chút hổ thẹn. Thật là một gã không biết bỏ cuộc là gì.

Tội nghiệp Oscar. Ban đêm hắn nghĩ đến hỏa tiễn của hắn, Hijo de Sacrificio, dựng lên và phóng ra nhưng hướng về rào cản Ana Obregón bằng vận tốc của ánh sáng.

OSCAR Ở RUBICON

Đầu tháng tám, Ybón bắt đầu nhắc đến người yêu, Đại úy, nhiều hơn. Hình như gã nghe nói về Oscar và muốn gặp hắn. Ông ta rất hay ghen, Ybón nói với vẻ yếu ớt. Cứ để cho ông ta gặp tôi, Oscar nói. Tôi sẽ làm cho tất cả người yêu của cô cảm thấy họ tốt hơn. Tôi không biết, Ybón nói. Có lẽ chúng ta không nên kề cận nhau nhiều quá. Sao anh không tìm cho mình một cô bạn gái?

Tôi đã có rồi, hắn trả lời. Cô ấy là người yêu trong tư tưởng của tôi.

Một anh người yêu là cảnh sát của Thế Giới Thứ Ba lại hay ghen? Có lẽ chúng ta không nên ở kề cận nhau quá nhiều? Nếu là một kẻ nào khác, họ đã cao bay xa chạy - Vè-è-ooo! - họ sẽ suy nghĩ cặn kẽ và không ở lại Santo Domingo thêm một ngày nào. Nghe về tên Đại úy chỉ làm cho hắn buồn, và bảo là đừng ở gần bên nhau nhiều càng làm cho hắn buồn hơn. Hắn chẳng bao giờ, ngừng lại một chút, để suy nghĩ về việc khi một tên cảnh sát Dominic nói là gã muốn gặp bạn, điều đó không có nghĩa là gã sẽ mang hoa tặng bạn.

Một đêm không mấy lâu sau việc mấy cái “áo mưa” đã dùng, Oscar thức giấc trong căn phòng có máy lạnh của hắn và chợt nhận ra là mình lại đi theo con đường cũ. Con đường mà hắn trở nên điên rồ vì một cô gái đến độ không còn suy nghĩ gì cả. Con đường nơi mọi chuyện không hay xảy ra. Chú mày nên ngừng lại ngay lập tức, hắn tự bảo. Những hắn biết, một cách rõ ràng, là hắn sẽ không bao giờ ngừng lại. Hắn yêu Ybón. (Và tình yêu, đối với chú bé này, là một geas, một cái gì không thể dứt bỏ, hay từ chối.) Đêm trước, ả đã quá say nên hắn phải giúp đưa ả vào giường, và suốt buổi ả chỉ nói, Chúa ơi, chúng ta phải cẩn thận, Oscar, nhưng ngay lập tức khi ả nằm xuống nệm ả bắt đầu uốn éo cởi quần áo, không cần biết là hắn đang có mặt ở đấy; hắn cố gắng không nhìn cho đến khi ả nằm dưới chăn nhưng những điều hắn thấy có thể làm cháy cả khóa mắt của hắn. Khi hắn bắt đầu ra về ả ngồi dậy, bộ ngực đẹp tuyệt vời của ả hoàn toàn phơi trần. Khoan đi đã. Chờ cho đến khi tôi ngủ đã. Hắn nằm cạnh ả, bên trên tấm chăn, không đi bộ về nhà cho đến khi trời gần sáng. Hắn đã được nhìn thấy bộ ngực rất đẹp của ả và biết là đã quá trễ để cuốn gói về nhà như có những giọng nói thủ thỉ bên tai bảo hắn, trễ lắm rồi.

CƠ HỘI CUỐI CÙNG

Hai ngày sau, Oscar thấy chú hắn đang xem xét cửa trước. Có chuyện gì thế chú? Chú hắn chỉ cho hắn cánh cửa và chỉ vách tường bằng ximăng khối bên ngoài hiên nhà. Chú nghĩ có người bắn vào nhà mình đêm qua. Hắn nổi giận cực độ. Đ.m mấy thằng Dominic. Có lẽ chúng bắn xối vào cả xóm. May mắn là mình còn sống.

Mẹ hắn lấy ngón tay dí vào lỗ đạn bắn. Mẹ không nghĩ đây là chuyện may mắn.

Bà cũng thế, La Inca nói, nhìn thẳng vào mặt Oscar.

Trong một giây Oscar có cảm giác như có cái gì đó rất lạ kéo đằng sau đầu của hắn, cái mà một người nào khác có thể gọi đó là Bản Năng, nhưng thay vì hụp đầu xuống tránh và suy nghĩ cho kỹ hắn nói, Chúng ta chẳng nghe thấy gì có thể tại vì tiếng máy lạnh, và hắn đi đến nhà Ybón. Họ có hẹn đi Duarte hôm ấy.

OSCAR BỊ ĐÁNH

Giữa tháng tám, Oscar gặp tên Đại úy. Ngày mà hắn cũng được hôn lần đầu. Vì thế bạn có thể nói ngày hôm ấy thay đổi cuộc đời của hắn.

Ybón lại say ngất (sau khi tặng cho hắn một cuộc diễn thuyết dài dòng rằng chúng ta nên tôn trọng “khoảng cách” của nhau, hắn cúi đầu lắng nghe và tự hỏi tại sao ả cứ nhất quyết nắm tay gã lúc ăn tối). Đã rất trễ và hắn lại chiếc xe Pathfinder theo Clives, như thường lệ, khi có một vài tên cảnh sát để cho Clives đi qua và rồi bảo Oscar bước ra khỏi xe. Đây không phải là xe tôi, hắn giải thích, xe của cô này. Hắn chỉ qua Ybón đang ngủ. Chúng tôi hiểu, nếu anh có thể đậu vào chừng vài giây. Hắn vâng lời, hơi lo lắng, nhưng ngay lúc ấy Ybón ngồi dậy và nhìn hắn với cặp mắt sáng. Anh có biết em muốn gì không, Oscar?

Tôi biết, hắn trả lời, nhưng quá sợ không dám hỏi.

Em muốn, ả nói, đổi vị trí, một cái hôn.

Và trước khi hắn có thể nói điều gì ả đã kéo hắn xuống mà hôn.

Cái cảm giác đầu tiên của thân hình một người đàn bà dựa vào người bạn - ai là người trong chúng ta có thể quên? Và cái hôn đầu tiên - ha, nói thật tôi đã quên cả hai, nhưng Oscar, hắn sẽ chẳng bao giờ có thể quên.

Trong một giây, hắn không thể tin điều này có thật. Đây là chuyện thật, có thật! Môi ả đầy đặn và mềm mại, lưỡi ả đẩy vào miệng hắn. Xung quanh đầy ánh sáng và hắn nghĩ là tôi sẽ thăng hoa! Thăng hoa là của tôi! Nhưng hắn chợt nhận ra hai cảnh sát mặc thường phục bắt hắn ngừng xe – cả hai giống như được sinh ra và lớn lên ở hành tinh G, và hắn gọi bọn họ là Solomon Grundy và Gorilla Grod cho đơn giản đang dọi đèn vào trong xe của họ. Và còn người nào đang đứng phía sau họ, nhìn vào cảnh tượng trong xe với vẻ mặt giết người? Tại sao, đại úy, dĩ nhiên. Người yêu của Ybón!

Grod và Grundy kéo hắn ra khỏi xe. Và Ybón có chống cự để giữ hắn trong vòng tay? Cô ả có kháng cự thái độ vô lễ làm gián đoạn cái hôn của hai người? Dĩ nhiên là không. Cô ả nhà ta đã gục xuống trong cơn say.

Đại úy. Một người khoảng bốn mươi, gầy, đang đứng cạnh chiếc xe Jeep màu đỏ láng bóng, ăn mặc đẹp, quần dài và một cái áo sơmi ủi thật thẳng, giày đánh bóng loáng. Một trong những người cao, kiêu ngạo, xấu tính nhưng rất đẹp trai mà phần lớn người trên thế giới này đều cảm thấy thua kém với gã. Cũng là một trong những người rất độc ác mà cả chủ nghĩa hậu hiện đại cũng không thể nào giải thích nổi. Vào thời Trujillo gã còn trẻ, vì thế gã chưa bao giờ có cơ hội quen biết với quyền lực thật sự, mãi cho đến khi cuộc chiếm đóng của Quân đội Mỹ, gã thật sự được ban thưởng quyền hành. Cũng như bố tôi, gã ủng hộ cuộc chiếm đóng của người Mỹ, và bởi vì gã ta làm việc rất có phương pháp và không để lộ chút nào vẻ thương hại những người cánh tả, gã được phóng vào – không phải nói là được bắn vọt vào – cấp cao nhất trong cảnh sát của quân đội. Rất bận rộn dưới thời Ác quỷ Balaguer. Bắn các người thành lập công đoàn từ băng sau của xe. Đốt nhà những người tổ chức công đoàn. Đập nát mặt người bằng gậy cảnh sát. Mười hai năm là thời gian thuận lợi cho những người như gã. Năm 1974 gã ghìm đầu một người đàn bà dưới nước cho đến khi bà ta chết ( bà ấy có tổ chức một nhóm nông dân biểu tình đòi quyền cho nông dân ở San Juan); năm 1977 gã chơi mazel-tov trên cổ một thằng bé mười lăm tuổi bằng gót giày Florsheim của gã (lại thêm một thằng cộng sản kiếm chuyện, loại trừ gã suốt đời). Tôi biết gã này rất rõ. Gã có gia đình ở Queens và cứ mỗi Giáng sinh gã mang đến cho anh em họ của gã mấy chai Johnny Walker Black. Bạn gã gọi gã là Fito và khi gã còn trẻ gã muốn trở thành một luật sư, nhưng cuộc chiến tranh đã làm gã quên đi chuyện ấy.

Thế anh là người New York. Khi Oscar nhìn thấy đôi mắt của tên đại úy, hắn biết hắn đã gặp nguy. Đại úy, bạn thấy đó, cũng có khoảng cách giữa cặp mắt rất hẹp; đôi mắt rất xanh và lạnh lùng khủng khiếp. (Đôi mắt của Lee Van Cleef!) Nếu không cố gắng, tất cả thức ăn sáng trưa và chiều của Oscar đã trào ra khỏi miệng hắn.

Tôi chẳng làm gì sai trái cả. Oscar kêu lên. Rồi hắn buột miệng, tôi là công dân Mỹ.

Đại úy quơ tay đuổi một con muỗi. Tôi cũng là công dân Mỹ. Tôi vào quốc tịch ở Buffalo, thuộc tiểu bang New York.

Tôi mua cái của tôi ở Miami, Gorilla Grod nói. Tôi thì không. Solomon Grundy thản thở. Tôi chỉ có thẻ thường trú.

Xin làm ơn tha cho tôi. Các ông phải tin tôi, tôi chẳng làm bất cứ chuyện gì.

Đại úy mỉm cười. Gã có cả hàm răng thẳng đều và trắng như của người giàu có sống ở thế giới văn minh. Anh có biết tôi là ai không?

Oscar gật đầu. Tuy hắn không giàu kinh nghiệm, nhưng hắn không ngu. Ông là người yêu cũ của Ybón

Tao không phải là người yêu cũ. Mày chỉ là một thằng Mỹ hèn! Đại úy hét lớn, gân cổ của gã nỗi rõ ràng như trong vẽ của Krikfalusi.

Cô ấy nói ông là người yêu cũ, Oscar cương quyết.

Đại úy nắm cổ hắn.

Cô ấy nói thế, hắn nói yếu ớt.

Oscar rất may mắn; nếu hắn giống như Pedro, một siêu nhân Dominic, hay  như Benny, một người mẫu, có lẽ hắn đã bị bắn chết tại chỗ. Nhưng bởi vì hắn chỉ là một người xốc xếch, một thằng Mỹ tồi, người chẳng bao giờ gặp may trong đời, đại úy có lòng thương hại độc ác và giả dối (như của Gollum) nên chỉ tặng cho hắn vài cú đấm. Oscar, chưa bao giờ “bị đấm vài ba cái” bởi một người đã được huấn luyện trong quân đội, có cảm tưởng như bị cả đội bóng Steelers thời 1977 dẫm đạp lên người. Hắn thật sự có cảm tưởng như sắp bị chết vì ngạt thở. Mặt của đại úy lại hiện ra trước mặt hắn. Nếu chú mày đụng đến con đàn bà của tao lần nữa, tao sẽ giết mày, thằng Mỹ, và Oscar cố thều thào, ông là người yêu cũ trước khi hai ngài Grundy và Grod nhấc hắn lên (khá khó khăn) nhét hắn vào phía sau chiếc Camry của họ và lái đi. Lần cuối cùng Oscar nhìn Ybón, hắn thấy gì? Đại úy nắm tóc ả kéo ra khỏi xe.

Hắn cố nhảy ra khỏi xe nhưng Gorilla thúc cùi chỏ rất mạnh và hắn mất tất cả sức lực.

Ban đêm ở Santo Domingo. Đèn đóm hoàn toàn tắt ngóm, dĩ nhiên. Ngay cả đèn hải đăng cũng tắt.

Họ mang hắn đi đâu? Còn chỗ nào nữa. Rừng mía.

Xa như thế làm thế nào mà về? Oscar quá sợ đến độ đái cả ra quần.

Bộ mày không phải ở vùng này à? Grundy hỏi người đồng sự, da đen hơn.

Mày ngu quá, tao lớn lên ở Puerto Plata.

Mày có chắc không? Mày nói chuyện nghe có giọng Pháp lắm.

Trên đường đi đến chỗ ấy, Oscar cố gắng nói nhưng mất giọng. Hắn run bắn. (Trong những trường hợp hắn quá sợ hãi như thế này hắn thường mong vị anh hùng bí mật của hắn sẽ hiện ra bẻ cổ tụi này như là Kim Kelly, nhưng rõ ràng là vị anh hùng bí mật của hắn mắc bận đi ăn bánh ở đâu rồi.) Mọi chuyện có vẻ xảy ra quá nhanh. Tại sao chuyện như thế lại có thể xảy ra chứ. Hắn đã quẹo sai lối lúc nào? Hắn không thể tưởng tượng được. Hắn sắp chết. Hắn cố tưởng tượng ra Ybón ở đám tang qua bộ áo đen ôm sát người, thật mỏng có thể nhìn xuyên qua, nhưng không thành công. Nhìn thấy mẹ và La Inca ở bên mộ hắn. Bà và mẹ đã chẳng bảo con hay sao? Hắn nhìn Santo Domingo rơi lại phía sau và cảm thấy hoàn toàn cô đơn. Làm thế nào việc này có thể xảy ra chứ? Cho hắn? Hắn rất đáng chán, béo phì, và rất hay sợ hãi. Hắn nghĩ về mẹ hắn, chị hắn và tất cả những cái tượng bé xíu hắn chưa sơn, rồi bật khóc. Mày phải khóc nhỏ mồm, Grundy nói, nhưng Oscar không thể nín khóc, ngay cả khi hắn bụm tay lên miệng.

Họ lái xe đi thật lâu, và cuối cùng, đột ngột, họ ngừng. Ở rừng mía, các ngài Grod và Grundy kéo Oscar ra khỏi xe. Họ mở cốp xe nhưng cái đèn cầm tay đã hết điện vì thế họ phải lái xe đến một tiệm tạp hóa rồi lái xe trở lại. Trong khi họ trả giá với người chủ tiệm, Oscar nghĩ đến việc bỏ trốn, nghĩ đến chuyện nhảy ra khỏi xe và chạy ra đường, kêu gào, nhưng hắn không làm được chuyện này. Sợ hãi là kẻ giết tinh thần, hắn lặp đi lặp lại trong đầu, nhưng hắn không thể bắt hắn hành động. Họ có súng! Hắn nhìn đăm đăm vào trong bóng tối, hy vọng có một vài người lính Mỹ đi dạo, nhưng chỉ có một ông già ngồi trên chiếc ghế lắc lư của ông ta trước căn nhà đã hư nát, và trong một tích tắc, Oscar có thể thề là lão không có khuôn mặt. Cái đèn bấm trên tay của họ đã hoạt động lại và họ dẫn hắn vào trong rừng míaa  - chưa bao giờ hắn nghe thấy mọi tiến động đều quá to và xa lạ, tiếng rì rào, tiếng nứt nẻ, có cái gì vụt chạy dưới chân (rắn, mongoose?), ngay cả những ngôi sao trên đầu như gom lại thành nhóm thật khoe khoang kiêu hãnh. Mặc dù thế giới này hoàn toàn xa lạ với hắn, hắn lại thấy tràn ngập một cảm giác là hắn đã từng đến nơi này, một thời rất xa xưa nào đó. Nó có nguy hiểm hơn là quay trở lại một nơi hẹn cũ, nhưng trước khi hắn có thể tập trung suy nghĩ, cái khoảnh khắc ấy biến mất, bị nhấm chìm trong nỗi sợ hãi, và thế rồi hai gã đàn ông bảo hắn ngừng và quay người lại. Tụi tao có cái này cho mày, họ nói với vẻ thân thiện. Điều này mang cho Oscar về hiện tại. Xin làm ơn, hắn kêu thét lên, đừng! Nhưng thay vì ánh lửa lóe lên từ nòng súng và bóng tối sẽ tràn ngập vĩnh viễn, Grod dùng báng súng đập vào đầu hắn. Cơn đau làm phá tan cái gọng xiềng nỗi sợ của hắn và hắn tìm thấy lại sức mạnh để bắt đầu chạy nhưng họ lại bắt đầu tấn công hắn tới tấp bằng báng súng của họ.

Không ai biết rõ là họ chỉ muốn dọa hắn thôi hay họ muốn giết hắn. Có lẽ Đại úy ra lệnh một đường nhưng họ thực hiện một nẻo. Có lẽ họ làm đúng như lệnh, hay không chừng chỉ vì Oscar may mắn. Tôi chỉ có thể biết được một điều đó là một trận đòn độc địa hơn tất cả mọi trận đòn. Đó là một trận đánh cho đến gục như trận đánh ở Götterdämerung, thật ác độc không ngừng nghỉ đến độ ngay cả Camden, thành phố danh tiếng về những trận đánh gục, cũng phải hãnh diện là mình tốt lành hơn. (Vâng thưa ông, không có gì để so sánh với bị đập vào mặt bằng mấy cái báng súng). Hắn la thét, rên xiết, nhưng điều này không thể ngăn được trận đòn; hắn van xin, cũng chẳng tha; hắn ngất xỉu, nhưng chẳng đỡ tí nào, các tên mọi rợ đã vào hạ bộ của hắn, xốc hắn lên! Hắn cố lết vào trong bụi mía nhưng chúng kéo hắn trở lại! Đó cũng giống như những cơn ác mộng kéo dài vào lúc tám giờ sáng của hội đồng MLA[90] – kéo dài vô tận. Chúa ơi! Grod nói. Thằng quỷ này làm tôi đổ mồ hôi. Họ thay phiên nhau đánh hắn, nhưng đôi khi họ đánh hắn cùng một lúc và có những lúc Oscar tin chắc là có ba người đánh hắn chứ không phải hai người, rằng cái lão không có khuôn mặt ở trước tiệm tạp hóa cũng tham gia với họ. Gần phút cuối, Oscar thấy mình đối diện với bà của mình và bà đang ngồi trên ghế xích đu. Khi bà nhìn thấy hắn bà nạt, Tao đã nói với mày cái gì về con điếm ấy? Bộ tao không bảo là mày sẽ chết sao?

Và khi Grod nhảy xuống dẫm đầu hắn bằng đôi giày ống và ngay trước khi điều này xảy ra Oscar có thể thề là có một người thứ ba với họ và ông ta đứng lùi phía xa ở đằng sau mấy bụi mía nhưng trước khi Oscar có thể nhìn thấy mặt ông ta, đó là Good Night, Sweet Prince, hắn thấy mình lại rơi, rơi thẳng lên trên xa lộ số mười tám, và không có gì hắn có thể làm, hoàn toàn không có gì, ngưng lại.

CLIVES ĐẾN CỨU

Lý do duy nhất hắn không nằm trong đồn điền mía trong tiếng rì rào vô tận cho đến mãn đời là nhờ có Clives, ông tài xế taxi thích giảng đạo ấy đã can đảm, khôn ngoan, và vâng, có lòng nhân đạo lén theo đuôi mấy tên cớm, và khi họ tản hàng ông tắt đèn và lái xe đến nơi họ đã ngừng xe lần cuối. Ông không có đèn bấm cầm tay và sau khi mò mẫm cả nửa tiếng trong bóng tối, ông sắp sửa bỏ cuộc chờ đến sáng. Nhưng ông nghe tiếng hát. Giọng rất khỏe. Clives là người hát trong ca đoàn của nhà thờ, biết thế nào là giọng khỏe. Ông lái xe thật nhanh đến chỗ có phát ra tiếng hát, và khi, lúc ông vừa bắt đầu rời bỏ những cây mía sau cùng, một ngọn gió thật mạnh thổi luồn qua đám mía, như trận gió từ cánh của thiên thần bắt đầu bay, và rồi, cũng biến nhanh như lúc nó đến, để lại sau lưng chỉ có mùi quế cháy, và phía sau vài cây mía là Oscar đang nằm. Bất tỉnh và máu chảy ra ngoài hai lỗ tai, có vẻ như hắn gần kề cái chết. Clives cố gắng hết sức nhưng ông không kéo nổi Oscar vào trong xe, vì thế ông bỏ hắn nằm đấy – Cố gắng gượng nhé! – ông lái xe đến nhà của mấy phu trồng mía gần đấy, mướn một vài người phu Haiti giúp ông, chuyện này mất hồi lâu vì các người phu này sợ nếu rời trại họ sẽ bị sếp của họ đánh đòn như Oscar bị đánh. Cuối cùng Clives thuyết phục được và họ chạy nhanh đến hiện trường. Thằng này mập quá, một người phu nói. Ăn nhiều chuối quá, người khác nói đùa. Nhiều chuối quá là nhiều, người thứ ba nói. Và họ hè nhau khênh hắn lên xe. Ngay lập tức khi cửa đóng, Clives gài số lui và chạy thẳng. Vừa chạy vừa cầu nguyện Chúa. Mấy người Haiti lấy đá ném ông vì ông hứa sẽ chở họ về trại của họ.

GẶP GỠ HUYỀN THOẠI CARIBE

Oscar nhớ có mơ thấy một con mongoose đang nói chuyện với hắn. Điều đặc biệt đó là chính con mongoose hắn đã gặp khi hắn tự tử.

Thế nào, cậu trai? Nó đòi biết. Nhiều hơn hay ít hơn?

Trong một tích tắc hắn suýt trả lời, ít hơn. Buồn ngủ quá, và đau đớn vô cùng – Ít hơn! Ít hơn! Ít hơn! – nhưng trong trí tưởng hắn nghĩ đến gia đình của hắn. Lola và mẹ và bà Inca. Hắn nghĩ đến thời hắn còn thơ ấu và lúc ấy hắn lạc quan hơn. Cái hộp mang thức ăn trưa để bên cạnh giường, cái hắn nhìn thấy đầu tiên mỗi buổi sáng, Hành Tinh Khỉ.

Nhiều hơn, hắn nói giọng khản đi.

..., mongoose nói gì đó hắn không nghe rõ, vì gió đã mang hắn trở lại trong bóng tối vô tận.

CHẾT HAY SỐNG

Mũi bị bể, xương mặt bị bể nát, dây thần kinh ở trên mặt bị hư hại nặng, gãy ba cái răng, xây xát khắp nơi.

Nhưng cháu vẫn còn sống, phải không?

Vâng, vị bác sĩ xác nhận.

Chúng ta nên cầu nguyện, La Inca nói buồn bã. Bà nắm tay Beli và cúi đầu.

Nếu họ nghĩ chuyện bây giờ sao giống chuyện ngày xưa, họ đã chẳng nói ra.

TÓM TẮT TRƯỚC KHI RƠI VÀO ĐỊA NGỤC

Hắn hôn mê suốt ba ngày.

Trong thời gian ấy hắn mường tượng hắn có một chuỗi giấc mơ lạ lùng hấp dẫn nhất, mặc dù đến khi hắn ăn được bữa ăn đầu tiên hắn không còn nhớ giấc mơ nào. Tất cả còn lại chỉ là một vật thể có dáng dấp rất giống với Aslan với cặp mắt vàng. Vật thể này cứ tìm cách nói chuyện với Oscar nhưng hắn không thể nghe lời nào vì tiếng nhạc merengue inh ỏi từ nhà hàng xóm.

Chỉ về sau, trong những ngày cuối đời, hắn mới thực sự nhớ lại một giấc mơ. Có một người rất già đứng trước mặt hắn trong một căn nhà của phu rừng mía đã bỏ hoang, tay cầm quyển sách đưa lên cho hắn đọc. Ông già có đeo mặt nạ. Phải mất một thời gian Oscar mới có thể tập trung, nhưng hắn thấy quyển sách hoàn toàn trống trơn.

Quyển sách không có chữ. Đó là những người giúp việc của La Inca nghe hắn nói khi hắn bắt đầu thoát cơn trở về với hiện thực

CÒN SỐNG

Xong việc. Ngay lập tức sau khi bà mẹ của gia đình Leon được bác sĩ bật đèn xanh, bà gọi mua vé máy bay. Beli không phải là một người ngu; bà đã từng có kinh nghiệm với những chuyện như thế này. Bà nói một cách đơn giản nhất để ngay cả trong tình trạng u mê nhất hắn vẫn có thể hiểu được. Thằng con, ngu ngốc hư hỏng và mê điếm, mày phải đi về Mỹ.

Không, hắn nói qua đôi môi sưng vêu. Hắn cũng chẳng phải là đứa ngu. Khi tỉnh dậy hắn nhận ra là mình vẫn còn sống hắn hỏi Ybón đâu rồi. Con yêu cô ấy, hắn thều thào, và mẹ hắn nói, Im mồm, con! Im mồm!

Tại sao lại mắng cháu như thế? La Inca hỏi.

Tại vì nó là thằng ngu.

Bà bác sĩ của gia đình chuẩn đoán nói là không bị nứt sọ hay sưng óc nhưng không khẳng định là sọ não của hắn không bị chấn động. (Cô ta là người yêu của cớm hả? Chú Rudolfo huýt sáo. Tôi bảo đảm óc sẽ bị hỏng.) Mang hắn về nước ngay lập tức, bà bác sĩ nói, nhưng suốt bốn ngày, Oscar kháng cự bất cứ cố gắng nào để thu xếp hành lý đưa hắn lên phi cơ, điều này cho thấy bản lĩnh phi thường của hắn; hắn nuốt cả vốc tay thuốc giảm đau có chất á phiện, nhưng hàm răng của hắn vẫn đau nhức vô cùng, đầu của hắn đau nhức suốt ngày và hắn không thể nhìn thấy gì bằng con mắt phải; đầu của thằng con dại bị sưng vù làm hắn giống như John Merrick Junnior, và bất cứ khi nào hắn cố gượng để đứng lên, dường như có người nào giật phăng mảnh đất dưới chân hắn. Chúa ạ! Hắn nghĩ. Thế này là cái người ta cảm thấy khi bị đánh  một trận đòn thê thảm. Cơn đau kéo dài không ngừng dù hắn đã cố gắng hết sức để chống cự. Hắn thề hắn sẽ không bao giờ viết văn tả cảnh đánh nhau ngày nào hắn còn sống. Bị đánh đập tàn nhẫn như thế này cũng không hẳn hoàn toàn là xấu; đây là cơ hội cho hắn suy nghĩ thấm thía; hắn chợt nhận ra, tuy điều này không mấy ích lợi, là nếu như hắn và Ybón không thật sự quý mến nhau, gã đại úy có lẽ chẳng bao giờ quan tâm đến thế. Đó là bằng cỡ hắn và Ybón có quan hệ với nhau sâu đậm. Tôi có nên ăn mừng không? Hắn hỏi cái tủ áo, hay là tôi nên khóc? Còn kinh nghiệm nào khác? Một ngày trong khi nhìn mẹ hắn đang kéo mấy tấm vải trải giường, hắn chợt nhận ra rằng cái fukú trù ếm lên gia đình hắn mà hắn nghe suốt đời, có lẽ là sự thật.

Fukú.

Hắn buột miệng chửi thề. Đ.m mày.

Mẹ hắn giơ tay lên trong cơn giận tột độ nhưng La Inca cản lại, nghe như tiếng tát chạm vào da thịt họ. Bộ mày điên à? La Inca nói, và Oscar không biết bà nói với mẹ hắn hay là với hắn.

 Còn Ybón, cô chẳng trả lời điện thoại, và một đôi lần hắn có thể khập khiễng đi đến cửa sổ và hắn thấy chiếc Pathfinder không có ở đấy. Anh yêu em, hắn hét to vào con đường. Anh yêu em! Có một lần hắn lê lết đến cửa nhà ả và bấm chuông nhưng chú hắn nhận ra là hắn đã biến mất nên chạy theo và lôi hắn trở về. Ban đêm, Oscar chỉ có thể nằm trên giường chịu đựng, tưởng tượng tất cả những kết cuộc đầy tội ác kinh khủng với Ybón. Khi hắn có cảm tưởng đầu hắn sắp vỡ toang, hắn cố liên lạc với ả bằng “thần giao cách cảm”.

Và mãi đến ngày thứ ba, ả xuất hiện. Trong lúc ả ngồi ở mép giường của hắn mẹ hắn gõ nồi khua chảo trong bếp um sùm và nói những chữ đĩ điếm rất to đủ để cho cả hai cùng nghe.

 Xin tha lỗi cho tôi vì tôi không thể ngồi dậy. Oscar nói yếu ớt. Xương mặt của tôi cử động hơi khó khăn.

Ả mặc toàn đồ trắng, tóc vẫn còn ướt vì mới tắm, mái tóc dày với những lọn tóc màu nâu. Dĩ nhiên đại úy cũng đánh ả một trận, dĩ nhiên mắt ả bầm đen (hắn còn nhét cả nòng súng 44 vào trong âm hộ của ả và hỏi ả thật sự yêu người nào.) Và dù thế, chỗ nào trên người ả Oscar cũng sung sướng được hôn. Ả đặt tay lên tay hắn, và nói ả không thể nào quen với hắn nữa. Không biết vì lý do gì, Oscar không thể nhìn thấy mặt ả, tất cả trở nên mờ, ả đã hoàn toàn rút sâu vào trong cõi riêng, một hành tinh khác, của ả. Chỉ nghe sự nuối tiếc từ hơi thở của ả. Đâu rồi cô gái đã chú ý hắn khi hắn đang nhìn một cô gái trẻ và gầy tuần trước đó, rồi nửa như nói đùa, Chỉ có chó mới thích xương, Oscar. Đâu rồi cô gái đã thử năm bộ quần áo trước khi ra khỏi nhà. Hắn cố gắng tập trung nhìn ả cho rõ nhưng hắn chỉ thấy tình yêu của mình dành cho cô nàng.

Hắn đưa ra những trang hắn đã viết. Tôi có nhiều chuyện để nói với em về...

Tôi và... sẽ cưới nhau, ả nói ngắn gọn và khô khan.

Ybón, hắn gọi, cố gắng tìm chữ để nói, nhưng ả đã ra về.

Thế là đủ rồi. Mẹ hắn, bà hắn, và chú hắn ra lệnh tối hậu và thế là xong. Oscar chẳng nhìn biển hay phong cảnh lúc họ lái xe đến phi trường. Hắn đang cố suy nghĩ về những điều hắn đã viết đêm trước. Hôm nay trời đẹp lắm, Clives nói. Hắn ngước lên mắt ngấn nước, vâng trời đẹp lắm.

Trên chuyến bay về hắn ngồi giữa chú và mẹ. Chúa ạ, Oscar, Rudolfo nói với vẻ lo lắng. Cháu trông giống như một bãi phân được người ta mặc áo cho.

Chị hắn đón hắn ở phi trường JFK và khi nhìn thấy mặt hắn, cô khóc và không ngừng khóc ngay cả khi đã về đến chung cư của tôi. Anh nên đến thăm “ông tướng”, cô nức nở. Chúng muốn giết em tôi.

Chuyện gì thế Oscar. Tôi nói qua điện thoại. Anh chỉ buông tha em có vài ngày mà em đã suýt bị giết chết?

Giọng hắn có vẻ như bị nghẹn lại. Em đã hôn một cô gái, Yunior. Rốt cuộc em cũng đã hôn được một cô gái.

Nhưng mà, O, em suýt tí nữa là bị giết chết.

Chẳng đến nỗi thế, em vẫn còn vài chỗ chưa bị đánh.

Nhưng hai ngày sua, khi tôi nhìn thấy mặt hắn, tôi như: Chúa ơi! Oscar, Kinh khủng quá!

Hắn lắc đầu. Chuyện đang tiếp diễn thật sự quan trọng hơn cả hình dáng của em.

Hắn viết một chữ đưa cho tôi: fukú.

VÀI LỜI KHUYÊN

Khi du lịch không nên mang theo nhiều hành lý. Nàng dang hai tay như muốn ôm chầm căn nhà, hay có lẽ ôm cả thế giới.

TRỞ LẠI PATERSON

Hắn về nhà. Nằm trên giường, dưỡng thương. Mẹ hắn quá giận dữ, bà chẳng buồn nhìn đến hắn.

Trông hắn hoàn toàn thảm hại. Hắn biết mình yêu nàng như chưa bao giờ yêu ai đến thế. Hắn biết mình nên làm gì – Giả trang cho giống như Lola và quay về nơi ấy. Mẹ kiếp thằng đại úy. Mẹ kiếp Grundy and Grod. Mẹ kiếp tất cả mọi người. Rất dễ nói thế lúc ban ngày nhưng ban đêm hắn sợ đến độ đái dầm. Mơ đi mơ lại cảnh rừng mía, cây mía khủng khiếp, ngoại trừ một điều bây giờ không phải hắn đang bị đánh đập mà là mẹ và chị của hắn. Hắn nghe họ kêu hét, van nài họ thôi dừng hành hạ nữa. Chúa ơi, xin làm ơn, chấm dứt, nhưng thay vì chạy vội đến nơi có tiếng nói, hắn chạy ngược chiều! Thức giấc la hét. Không phải tôi. Không phải tôi.

Hắn xem phim Virus cả ngàn lần, và cả ngàn lần ứa nước mắt khi nhà khoa học người Nhật cuối cùng tìm đến với người yêu của ông ở Tierra del Fuego. Hắn đọc Chúa tể những chiếc nhẫn tôi đoán chắc phải cả triệu lần, một trong những điều hắn yêu nhất và an ủi hắn nhất kể từ khi hắn khám phá ra bộ sách này, khi hắn mới lên chín, cô đơn, lạc lõng, và người quản thủ thư viện mà hắn quý mến nhất đã nói, Đây, thử đọc cái này và chỉ với một đề nghị đã thay đổi cuộc đời hắn. Hắn đọc gần hết bộ quyển sách ba quyển, nhưng đến khi hắn gặp câu “và ở bên ngoài Far Harad, đám người da đen nửa giống như quái vật” và hắn phải ngừng, đầu của hắn và tim của hắn vô cùng đau đớn.

Sáu tuần sau trận đòn khủng khiếp, hắn lại mơ về trận đánh. Nhưng thay vì bỏ chạy khi hắn nghe tiếng kêu khóc, khi xương bắt đầu vỡ vụn, hắn lấy hết can đảm hắn đã có, hay sẽ có, bắt buộc mình làm một chuyện mà hắn đã chẳng muốn làm, và hắn không thể chịu đựng nổi để làm.

Hắn lắng nghe.

III

Chuyện xảy ra vào tháng giêng. Tôi và Lola đang ở The Heights, hai căn hộ khác nhau – khi những người da trắng trẻ tuổi chưa bắt đầu xâm lấn thành phố này, bạn có thể đi hết chiều dài Upper Manhattan, mà không hề thấy có một tấm nệm yoga nào cả. Tôi và Lola không hòa thuận với nhau. Rất nhiều chuyện tôi có thể kể bạn nghe nhưng không thể kể chuyện của tôi hay của nàng. Tôi chỉ biết là nếu chúng tôi nói chuyện với nhau mỗi tuần một lần đã là may mắn lắm, cho dù trên danh nghĩa chúng tôi vẫn là người yêu của nhau. Tất cả là lỗi của tôi, dĩ nhiên. Tôi không thể giữ “thằng nhỏ” của tôi ở trong quần, dù nàng là cô gái xinh đẹp nhất thế giới.

Nói chung, tôi ở nhà tuần ấy, không có ai gọi đi làm công việc gì tạm thời, khi Oscar đứng dưới đường bấm chuông cửa. Đã chẳng gặp hắn mấy tuần nay, kể từ khi hắn trở về. Ôi, Giêsu, Oscar, tôi nói. Lên đây, lên đây. Tôi chờ hắn ở hành lang và khi hắn bước ra khỏi thang máy tôi bắt tay hắn. Em khỏe không? Rất khỏe, hắn trả lời. Chúng tôi ngồi xuống và chia nhau điếu thuốc trong khi hắn kể tôi nghe chuyện của hắn. Em sắp trở lại Don Bosco. Có tin hả? Tôi hỏi. Có tin. Hắn trả lời. Mặt hắn vẫn còn sưng vêu, phía trái hơi xệ xuống.

Em muốn hút thuốc không?

Em có thể hút chung với anh một chút. Chỉ tí xíu thôi. Em không muốn đầu óc em lú lẫn.

Ngày cuối cùng ngồi trên ghế sofa của tôi, hắn có vẻ của một người đàn ông hiểu và chấp nhận con người của mình. Hơi lơ đãng nhưng trầm tĩnh. Tôi muốn nói với Lola đêm ấy đó là hắn đã quyết định sống, nhưng sự thật té ra phức tạp hơn tôi nghĩ. Giá vì bạn có thể nhìn thấy hắn. Hắn rất gầy, xuống cân rất nhiều và trầm lặng.

Thế lúc sau này hắn đã làm những gì? Viết, dĩ nhiên, và đọc. Và chuẩn bị dọn ra khỏi Paterson. Muốn bỏ quá khứ lại sau lưng và bắt đầu cuộc sống mới. Đang suy nghĩ xem nên đem cái gì theo. Chỉ tự cho mình được đem theo mười quyển sách, những gì quan trọng nhất. Chỉ những gì có thể mang theo. Có vẻ đây cũng là một trong những cái chướng khí kỳ đời của Oscar, mãi về sau tôi mới hiểu.

Và sau khi hắn hít một hơi dài hắn nói: Xin tha lỗi cho em, Yunior, nhưng em đến đây với một ý định. Em ước gì anh có thể giúp em một việc.

Gì cũng được, chú em. Cứ nói đi.

Hắn cần tiền để đặt tiền thế chân thuê nhà, một căn phòng ở Brooklyn. Tôi đáng lẽ phải suy nghĩ về việc này – Oscar chưa bao giờ mượn tiền của ai cả - nhưng tôi đã không suy nghĩ, đưa tiền cho hắn ngay. Cái mặc cảm tội lỗi của tôi.

Chúng tôi chia nhau điếu thuốc và nói về những chuyện hục hặc giữa tôi và Lola. Đáng lẽ anh không nên có quan hệ xác thịt với cái cô người Paraguay ấy, hắn nói. Anh biết, tôi nói, anh biết.

Chị của em rất yêu anh.

Anh biết thế.

Thế tại sao anh lại lừa dối chị ấy?

Nếu mà anh biết tại sao, thì chắc là đã chẳng có vấn đề gì.

Có lẽ anh nên tìm hiểu lý do.

Hắn đứng lên.

Em không chờ Lola về sao?

Em phải rời Paterson. Em có hẹn.

Hắn lắc đầu, gạt gẫm.

Tôi hỏi: Cô ấy có xinh không?

Hắn cười. Xinh lắm.

Thứ bảy, hắn biến mất.

7

CHUYẾN VIỄN DU CUỐI CÙNG

Lần trước khi phi cơ đáp xuống Santo Domingo hắn giật mình vì tiếng vỗ tay reo mừng, lần này hắn chuẩn bị và khi phi cơ đáp xuống hắn vỗ cho đến khi rát cả tay.

Ngay lập tức khi vừa đến phi trường hắn gọi Clives và một giờ sau ông tài xế đến. Thấy hắn đang bị đám tài xế taxi cố gắng dụ hắn vào xe của họ, ông nói. Chúa ơi, cháu làm gì ở đây chứ?

Đó là quyền lực thời thiên cổ, Oscar nói vẻ mặt nghiêm nghị. Chúng chẳng để cháu yên.

Họ ngừng xe trước cửa nhà ả chờ gần bảy giờ đồng hồ cho đến khi ả về. Clives cố thuyết phục hắn bỏ cuộc nhưng hắn không chịu nghe. Rồi ả lái chiếc Pathfinder vào. Ả có vẻ gầy hơn. Trái tim hắn ngưng lại như là một cái chân tê liệt và trong một thoáng hắn nghĩ đến chuyện bỏ tất cả, trở về Bosco và tiếp tục sống cuộc đời khốn khổ của mình, nhưng ả chợt dừng lại, như là cả thế giới đang ngắm nhìn, mọi chuyện được an bài. Hắn quay cửa kính xuống. Ybón, hắn gọi. Ả ngưng lại, che mắt nhìn, và nhận ra hắn. Ả cũng gọi tên hắn. Oscar. Hắn mở cửa và bước xuống đến gần quàng tay ôm cô nàng.

Câu nói đầu tiên của ả? Anh yêu, anh phải rời chỗ này ngay lập tức.

Ngay giữa đường phố, hắn nói cho ả biết chuyện đầu đuôi. Hắn nói là hắn yêu ả, và hắn đã chịu rất nhiều đau đớn, nhưng bây giờ hắn không có sao. Nếu như hắn có thể ở với ả một tuần, chỉ một tuần ngắn ngủi thôi, mọi chuyện sẽ trở nên êm đẹp và hắn có thể đương đầu với những gì hắn cần phải đương đầu. Ả nói em không hiểu anh muốn nói gì và hắn lặp lại rằng hắn yêu ả hơn cả vũ trụ. Đây không phải là chuyện mà anh có thể dễ dàng quên vì thế xin làm ơn đi với anh một thời gian ngắn, cho anh dựa vào sức mạnh của em và chuyện sẽ chấm dứt.

Có lẽ ả cũng yêu hắn chút ít. Có lẽ trong tận đáy lòng sâu thẳm nhất ả đã bỏ cái bọc quần áo tập thể dục trên nền xi măng và leo vào xe taxi với hắn. Nhưng ả biết rành bọn đàn ông, những người như gã đại úy, suốt cuộc đời ả, đã từng bị bắt buộc phải làm việc ở châu Âu bởi những gã đàn ông như thế trước khi ả có thể thật sự được giữ tiền của mình làm ra. Cũng biết là tại sao ở xứ Cộng hòa Dominic người ta gọi ly dị cảnh sát là viên đạn. Bọc quần áo thể dục đã không bị bỏ lại trên đường phố.

Em sẽ gọi cho ông ấy, Oscar, ả nói, rướm nước mắt. Xin làm ơn đi, trước khi ông ấy đến đây.

Anh sẽ không đi đâu hết. Hắn trả lời.

Làm ơn đi dùm đi. Ả nói.

Không. Hắn trả lời.

Hắn tự mở cửa nhà của bà (hắn vẫn còn chìa khóa). Đại úy xuất hiện một giờ sau, bấm còi rất lâu, nhưng Oscar không thèm ra. Hắn lấy tất cả những hình ảnh của La Inca ra, xem từng tấm một cho đến hết. Khi La Inca từ hiệu bánh trở về, bà thấy hắn ngồi viết hí hoáy trên bàn trong phòng ăn.

Oscar?

Vâng, bà ạ, hắn nói, không nhìn lên. Cháu đây ạ.

Khó giải thích, hắn viết cho chị hắn về sau.

Tôi tin chắc là chuyện ấy rất khó giải thích.

LỜI NGUYỀN CARIBE

Suốt hai mươi bảy ngày, hắn chỉ làm hai việc: tham khảo – viết và theo đuổi nàng. Ngồi trước cửa nhà nàng, gọi cho nàng bằng điện thoại, đến World Famous Riverside, nơi nàng làm việc, đi bộ đến siêu thị khi thấy nàng lái xe đi, may ra sẽ được gặp nàng nếu nàng cũng đi đến đấy. Cứ mười lần thì đến chín lần chẳng gặp được nàng. Láng giềng, khi thấy hắn ngồi ở vệ đường, lắc đầu và nói nhìn cái gã điên kia kìa.

Đầu tiên, nàng sợ khủng khiếp. Nàng chẳng muốn có gì liên can đến hắn; chẳng nói chuyện, chẳng nhìn hắn, và lần đầu tiên thấy hắn ở hộp đêm, nàng sợ đến nỗi khuỵu chân. Hắn biết hắn làm nàng sợ nhưng hắn không tự cưỡng chế được. Vào ngày thứ mười, nói là sợ khủng khiếp cũng chưa đúng mức. Khi hắn đi theo nàng đến góc vũ trường hay mỉm cười với nàng lúc nàng đang làm việc, nàng rít lên, “Xin làm ơn đi về đi, Oscar”.

Nàng khốn khổ khi nhìn thấy hắn, và càng khốn khổ hơn, về sau nàng thổ lộ, khi nàng không nhìn thấy hắn, tin chắc là hắn đã bị giết. Hắn nhét những lá thư dài dưới cổng nhà nàng, viết bằng Anh ngữ, và chỉ nhận được câu trả lời bằng cách gã đại úy và đồng bọn gọi điện thoại hăm dọa sẽ băm hắn thành mảnh vụn. Sau mỗi lần bị đe dọa hắn ghi lại ngày giờ, gọi tòa Đại sứ, và báo cáo: Sĩ quan... đã hăm dọa giết tôi, các ông có thể giúp tôi không?

Hắn nuôi hy vọng, bởi vì nếu nàng thật sự muốn hắn biến mất, nàng có thể dụ hắn ra chỗ vắng để cho gã đại úy thủ tiêu hắn. Bởi vì nếu muốn, nàng có thể bảo vũ trường Riverside cấm hắn đến. Nhưng nàng đã không làm thế.

Ồ, em khiêu vũ rất đẹp, hắn viết trong một lá thư. Trong một lá thư khác hắn có kể rõ dự tính sẽ cưới nàng và mang nàng về Mỹ.

Nàng bắt đầu viết thư đáp lại với những dòng chữ ngăn ngắn và đưa cho hắn ở vũ trường hay gửi đến nhà hắn. Làm ơn, Oscar, em đã chẳng ngủ được cả tuần nay. Em không muốn anh bị đau đớn hay giết chết.

Nhưng người đẹp nhất trên đời của anh hắn viết trả lời. Nơi đây là nhà của anh.

Nhà thật của anh cơ, tình yêu của em.

Một người không thể có hai nhà sao?

Đêm thứ mười chín, Ybón bấm chuông nhà hắn. Hắn bỏ bút xuống và biết ngay chính là nàng. Nàng nghiêng người, mở cửa xe. Khi vào trong xe hắn cố tìm cách hôn nhưng nàng nói, xin đừng làm thế. Hai người đã đi đến La Romana, nơi không có những ai quen biết với gã đại úy. Họ không nói chuyện gì mới mẻ nhưng hắn khen, anh thích kiểu tóc mới của em, và nàng cười nhưng chảy nước mắt, Thật hả? Anh không nghĩ là nó làm em có vẻ rẻ tiền sao?

Không thể nào so sánh em với những thứ rẻ tiền, Ybón.

Chúng ta phải làm gì đây? Lola đáp phi cơ xuống gặp hắn, năn nỉ hắn về nhà, bảo hắn làm thế chỉ tổ gây cái chết cho Ybón và hắn mà thôi; hắn lắng nghe rồi nhỏ nhẹ trả lời là chị không biết chuyện quan trọng thế nào. Chị hiểu hoàn toàn. Lola hét to. Không, hắn nói buồn bã, chị chẳng hiểu. Bà của hắn cũng cố dùng uy quyền của mình, cố dùng giọng thuyết phục, nhưng hắn không còn là chú bé ngày xưa. Có cái gì đó đã làm hắn thay đổi. Hắn cũng có quyền lực của riêng mình.

Hai tuần sau chuyến viễn du cuối cùng của hắn, mẹ hắn đã đến và bà chuẩn bị vũ khí để đối phó với gấu. Con đi về nhà, ngay bây giờ. Hắn lắc đầu, con không thể về, Mẹ. Bà túm hắn và cố lôi hắn đi, nhưng hắn như Unus, người bất khả xâm phạm. Mẹ à, hắn nói dịu dàng. Mẹ sẽ làm mẹ đau.

Còn con sẽ tự giết mình.

Đó không phải là điều con dự tính.

Còn tôi có bay xuống đấy không? Dĩ nhiên là tôi đã. Với Lola. Tai họa thường mang một cặp tình nhân lại gần với nhau.

Có cả anh nữa sao, Yunior? Hắn nói khi trông thấy tôi.

Không có cách nào hiệu quả cả.

NGÀY CUỐI CÙNG CỦA OSCAR WAO

Hai mươi bảy ngày ngắn làm sao? Một buổi tối gã đại úy và đồng bọn chờ sẵn ở Riverside. Oscar nhìn gã trân trối chừng mười giây rồi thân hình gã run bắn lên. Chẳng buồn gọi Clives; hắn nhảy lên chiếc taxi đầu tiên hắn vớ được. Có lần trong sân đậu xe ở Riverside hắn lại tìm cách hôn nàng, nàng quay đầu sang hướng khác, nhưng không quay người. Xin đừng. Hắn sẽ giết chúng ta.

Hai mươi bảy ngày. Ngày nào hắn cũng viết. Viết gần ba trăm trang theo như lời hắn nói trong thư. Suýt tí nữa là em đã thực hiện được “việc ấy”, hắn nói với tôi qua điện thoại, một lần trong số ít lần hắn gọi. Việc gì? Tôi muốn biết. Việc gì?

Rồi anh sẽ biết, hắn chỉ nói thế.

Thế rồi chuyện gì phải xảy ra, đã xảy ra. Một đêm, hắn và Clives ra về sau khi rời Riverside. Họ phải ngừng xe chờ đèn đỏ và có hai người chui vào trong xe với họ. Đó là, còn ai vào đây, Gorilla Grod và Solomon Grundy. Mừng được gặp lại chú mày, Grod nói. Rồi chúng đánh hắn thật nhiều và thật đau, trong xe chật hẹp rất khó xoay trở.

Lần này Oscar chẳng khóc khi chúng chở hắn đến rừng mía. Zafra sẽ đến ngay. Những cây mía đã mọc rất nhanh, rất dày, và ở nhiều chỗ bạn có thể nghe tiếng cây mía chạm vào nhau như loài cây friffids và bạn có thể nghe giọng nói biến mất vào đêm tối. Mùi mía chín rục thật khó quên. Đêm ấy có trăng, vầng trăng thật đẹp và Clives van nài hai tên này tha thứ cho Oscar, nhưng chúng cười rộ. Grod nói, ông nên lo cho bản thân của ông. Oscar cũng cười nhẹ bằng cái mồm bị vỡ toác. Đừng lo, Clives, hắn nói. Họ đã đến quá trễ. Grod không đồng ý. Thật ra tôi nghĩ là chúng tôi đến vừa kịp lúc. Họ lái qua một trạm xe buýt và trong một thoáng giây Oscar tưởng tượng cả gia đình hắn chất lên trên một chiếc xe buýt, trên xe có cả người ông đã quá cố, người bà đã qua đời, và người lái xe buýt chính là Mongoose, còn người thu tiền chẳng ai khác hơn là lão không có khuôn mặt; nhưng đó chỉ là sự tưởng tượng cuối cùng, nó biến mất ngay khi hắn nháy mắt, và khi chiếc xe ngừng lại, Oscar tưởng tượng mình gửi thông điệp cho mẹ (Con yêu quý mẹ lắm, quý bà), cho chú hắn (bỏ hút đi để còn được sống chú ạ), và cho Lola (em rất tiếc chuyện đã xảy ra; em thương chị mãi mãi), và cho tất cả người hắn từng yêu – Olga, Maritza, Ana, Katie, Karen, và tất cả những người mà hắn chưa bao giờ biết tên – và dĩ nhiên cho Ybón[91].

Chúng dẫn hắn vào đồn điền mía và bắt hắn xoay người lại. Hắn đứng cố giữ vẻ can đảm. (Clives, chúng trói gô ông lại bỏ trong xe taxi và khi họ quay lưng, ông chuồn vào trong rừng mía, và ông là người mang xác của Oscar về cho gia đình hắn.) Chúng nhìn Oscar. Hắn nhìn chúng và bắt đầu nói. Lời nói thoát ra khỏi miệng hắn như thể thuộc về một người nào khác, lần đầu tiên hắn nói tiếng Tây Ban Nha trôi chảy như thế. Hắn bảo họ là điều họ làm rất là sai lầm, là họ sẽ giết đi một mối tình đẹp nhất thế giới. Tình yêu là điều quí báu, khan hiếm, dễ dàng bị lẫn lộn giữa muôn ngàn chuyện khác. Nếu có người nào biết sự thật này, người ấy chính là hắn. Hắn kể cho họ nghe về Ybón, hắn đã yêu nàng đến mức nào, họ đã mạo hiểm ra làm sao, và họ bắt đầu cùng có chung những giấc mơ, họ cùng nói những câu giống nhau. Hắn bảo họ là nhờ có tình yêu của nàng hắn mới có thể làm được những chuyện mà hắn đã làm. Họ không thể nào ngăn được tình yêu này. Hắn bảo, nếu họ giết hắn có lẽ bây giờ họ sẽ chẳng có cảm giác gì cả, cho đến khi họ trở nên già yếu và sắp sửa bị xe đụng, họ sẽ cảm thấy là hắn đang chờ họ ở bên kia thế giới. Ờ đó hắn sẽ không còn là một gã thanh niên béo phì, ngây ngô, trẻ con, và không được người con gái nào yêu; ở đó hắn sẽ là một người hùng, một người đi trả thù. Bởi vì bất cứ những gì bạn có thể mơ ước (hắn giơ bàn tay lên) bạn có thể toại nguyện.

Họ chờ một cách kính trọng cho hắn nói xong và rồi họ nói, nét mặt họ dần dần biến mất vào trong nỗi buồn thảm tuyệt vọng. Nghe này, chúng tôi sẽ thả anh ra nếu nói cho chúng tôi chữ fuego nghĩa là gì trong Anh ngữ.

Bắn, hắn buột miệng, không thể tự kiềm chế.

Oscar...

8

KẾT THÚC CÂU CHUYỆN

Câu chuyện thế là xong.

Chúng tôi bay xuống nhận xác. Thu xếp đám tang. Không có ai đi đám tang ngoại trừ chúng tôi. Không có cả Al và Miggs. Lola khóc và khóc. Một năm sau chứng ung thư của bà mẹ tái phát, lần này nó ăn sâu vào và ở lại. Tôi đến thăm bà trong bệnh viện với Lola. Sáu lần tất cả. Bà sống thêm mười tháng, nhưng lúc ấy bà có vẻ chịu thua.

Tôi đã cố gắng hết mức.

Mẹ đã làm hết sức, Mẹ à, Lola nói, nhưng bà từ chối không nghe. Quay cái lưng đã bị cháy nát lại chúng tôi.

Tôi đã làm tất cả những gì tôi có thể làm nhưng vẫn không đủ.

Bà được chôn bên cạnh con trai của bà, Lola đọc một bài thơ nàng đã viết, và như thế là xong. Tro bụi về với tro bụi.

Bốn lần, gia đình này thuê luật sư nhưng không ai bị buộc tội. Tòa đại sứ chẳng giúp gì cả và chính quyền cũng thế. Ybón, tôi nghe nói cô ta vẫn sống ở Mirado Norte, vẫn còn khiêu vũ ở Riverside nhưng La Inca bán nhà một năm sau, và dọn trở về Baní.

Lola thề không bao giờ trở lại cái xứ ghê tởm ấy. Trong đêm cuối cùng khi chúng tôi vẫn còn là người yêu của nhau, nàng nói, tất cả chúng tôi là mười triệu Trujillos.

CÒN CHÚNG TÔI

Tôi ước gì tôi có thể nói cuộc tình chúng tôi trở nên tốt đẹp hơn, và cái chết của Oscar đã mang chúng tôi lại gần nhau hơn. Tôi quá tác tệ, và sau nửa năm săn sóc mẹ, Lola ở trong thời kỳ mà nhiều người đàn bà gọi là hoàn tất chu kỳ Saturn[92]. Một ngày nào đó nàng gọi, hỏi tôi đêm trước ở đâu. Khi tôi không thể giải thích tội ngủ lang của mình bằng lý do chính đáng, nàng nói, vĩnh biệt, Yunior, anh ráng tự chăm sóc bản thân. Suốt một năm, tôi ngủ với các cô gái không quen, thay đổi giữa hai trạng thái tôi cóc cần Lola và tôi hy vọng giảng hòa vì lợi ích bản thân mà tôi chẳng làm gì xứng đáng để được tha tội. Rồi tháng tám, sau khi trở về từ Santo Domingo, tôi nghe mẹ nói Lola gặp người yêu ở Miami nên nàng dọn về đó. Nàng có thai, và nàng sắp kết hôn.

Tôi gọi nàng. Làm cái trò dởm gì thế, Lola...

Nhưng nàng đã gác máy.

GHI CHÚ CUỐI CÙNG

Nhiều năm sau, tôi vẫn còn nghĩ đến hắn. Một Oscar Wao rất lạ lùng, rất đặc biệt. Tôi mơ thấy hắn ngồi ghé ở cạnh giường tôi. Chúng tôi trở lại Rutgers, ở Demarest, đó có vẻ như là chỗ chúng tôi luôn luôn ở. Trong giấc mơ đặc biệt này, hắn không gầy như lúc hắn chết, luôn luôn to béo khổng lồ. Hắn muốn nói chuyện với tôi, rất muốn tán phét với nhau, nhưng hầu như suốt giấc mơ tôi không thể nói câu nào, và hắn cũng thế. Vì thế chúng tôi ngồi đó im lặng.

Chừng năm năm sau khi hắn chết, tôi bắt đầu có một giấc mơ khác. Về hắn hay một người nào đó giống như hắn. Chúng tôi đang ở trong một căn nhà của phu rừng mía, cũ kỹ bỏ hoang, chất đầy đến nóc những quyển sách cũ đầy bụi. Hắn đứng đó với một trong những đoạn văn, có vẻ đầy huyền bí, đeo một cái mặt nạ ghê gớm che giấu khuôn mặt hắn, nhưng đằng sau lỗ thủng chỗ hai con mắt, tôi nhìn thấy đôi mắt quen thuộc. Hắn đang cầm một quyển sách, vẫy tay cho tôi nhìn gần hơn, và tôi nhận ra cảnh này ở một trong những cuốn phim điên cuồng của hắn. Tôi muốn bỏ hắn để chạy, và trong một thời gian rất lâu tôi đã làm như thế. Phải một thời gian khá lâu hơn để tôi nhận biết bàn tay của Oscar không có đường viền, và những trang của quyển sách hoàn toàn trống trơn.

Đằng sau cái mặt nạ đôi mắt hắn đang cười.

Zafa.

Đôi khi, tuy thế, tôi nhìn lên hắn. Tôi thấy hắn không có khuôn mặt và tôi thức giấc hét to.

NHỮNG GIẤC MƠ

Mất mười năm cho đến hôm nay, trải qua những điều thảm hại hơn bạn có thể tưởng tượng, tôi lạc hướng một thời gian rất lâu – không có Lola, không có tôi, không có bất cứ cái gì – cho đến khi tôi thức giấc bên cạnh một người mà tôi chẳng yêu. Môi trên của tôi vẫn còn dính đầy bụi bạch phiến và máu. Tôi nói, Được, Wao, Được. Chú mày thắng.

PHẦN TÔI

Bây giờ tôi sống ở Perth Amboy, New Jersey, dạy viết luận văn và sáng tác, ở trường Đại học cộng đồng Middlesex. Tôi còn là chủ căn nhà ở đường Elm, không mấy xa hãng thép. Nhà tôi không to bằng nhà của các ông chủ hãng rượu mua bằng tiền họ kiếm được, nhưng cũng chẳng tồi tàn. Phần lớn các đồng nghiệp của tôi cho rằng Perth Amboy là bãi rác, nhưng tôi không đồng ý.

Tuy dạy học và sống ở New Jersey không phải là những điều tôi từng mơ ước khi tôi còn trẻ, nhưng tôi đã cố hết sức mình làm cuộc đời tốt đẹp hơn. Tôi có người vợ rất yêu tôi và tôi cũng rất yêu nàng. Cô ấy là người Salcedo và tôi vẫn thường nghĩ là tôi không xứng đáng với cô ấy. Đôi khi chúng tôi bàn về chuyện có con. Thỉnh thoảng tôi cũng thích có con. Tôi không còn chạy theo đàn bà như xưa. Hay nói cho đúng không nhiều như ngày xưa. Khi tôi không dạy học, hay dạy môn bóng chày, hay đi tập thể dục, hay đi chơi với vợ, tôi ngồi ở nhà, và viết. Bây giờ tôi viết rất nhiều. Từ lúc tôi chẳng nhìn thấy gì buổi sáng cho đến không còn thấy gì buổi tối. Bắt chước Oscar. Tôi là một người mới, bạn thấy không, một người rất mới, rất mới.

VỀ CHÚNG TÔI

Bạn có thể tin không, chúng tôi vẫn thỉnh thoảng gặp nhau. Nàng, Cuba Ruben, và con gái của hai người dọn về Paterson một hai năm trước, bán căn nhà cũ, mua căn nhà mới, đi du lịch khắp nơi với nhau (ít nhất đó cũng là điều mẹ tôi bảo tôi – Lola, vẫn là Lola, vẫn đến thăm bà). Thỉnh thoảng tôi gặp may mắn khi các ngôi sao thẳng hàng, tôi gặp nàng, ở những buổi họp, ở các tiệm sách nơi chúng tôi hay viếng, hoặc trên đường phố NY. Đôi khi Cuban Ruben đi với cô ấy, đôi khi không. Con gái của cô, tuy thế, luôn luôn có mặt. Đôi mắt của Oscar. Tóc của Hypatía. Đôi mắt đăm đắm của nó nhìn tất cả mọi thứ. Cũng là một cô bé thích đọc, theo lời của Lola. Chào Yunior đi con, Lola ra lệnh. Ông ấy là bạn của cậu con.

Xin chào, bác, con bé nói miễn cưỡng.

Bạn của cậu của con. Nàng sửa con bé.

Xin chào bạn của cậu của con.

Tóc của Lola bây giờ đã dài, và không bao giờ thẳng. Cô ấy lên cân một chút và ít ngây thơ hơn một chút, nhưng cô ấy vẫn là người đẹp nhất trong tất cả giấc mơ của tôi. Luôn luôn vui vẻ khi gặp tôi, không thù hằn giận hờn, bạn có hiểu không. Hoàn toàn không có những thói xấu ấy.

Yunior, anh khỏe không?

Khỏe lắm. Em thì thế nào?

Trước khi tất cả hy vọng chết đi, tôi thường có hy vọng rất ngu đần là những chuyện xấu xa có thể được bỏ qua, và chúng tôi có thể làm tình với nhau như ngày xưa, với quạt đang chạy và khỏi cần sa bay lãng đãng phía trên chúng tôi, và tôi cuối cùng nói những lời cứu vãn cuộc tình chúng tôi.

Nhưng trước khi tôi có thể nói được thành lời, tôi tỉnh giấc. Mặt tôi ướt đẫm, và thế là bạn biết là chuyện ấy không bao giờ trở thành sự thật.

Không bao giờ.

Chuyện cũng chẳng tệ lắm. Những lần tình cờ gặp nhau chúng tôi mỉm cười, chúng tôi thay phiên nhau gọi tên con của nàng.

Tôi không bao giờ gỏi nếu con gái của nàng bắt đầu nằm mơ. Tôi không bao giờ nhắc lại chuyện quá khứ.

Chúng tôi chỉ nói về Oscar.

Chuyện sắp xong. Sắp chấm dứt. Chỉ còn một vài việc cuối cùng để cho bạn thấy trước khi người Quan Sát làm tròn trách nhiệm đối với vũ trụ và về nghỉ hưu ở Khu vực Xanh của Mặt Trăng, rồi không còn ai nghe đến tên tuổi cho đến ngày Tận Thế.

Trông chừng cô bé ấy cho cẩn thận: đứa bé xinh đẹp: con của Lola. Da nâu sẫm và nhanh như chớp: lời của cụ La Inca: una jurona. Tôi mất cơ hội có được cô bé làm con, giá gì tôi đừng... Điều ấy không làm cho cô bé kém phần quý giá. Bé leo cây, bé cọ cái mông bé xíu của ngạnh cửa, bé tập hát malapalabras khi bé nghĩ là không ai lắng nghe, nói được cả tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha.

Bé không giống như Shazam hay Billy Batson, mà như ánh chớp.

Một đứa bé hạnh phúc, so với những chuyện đau buồn đã xảy ra. Cô thật là hạnh phúc!

Nhưng sợi dây cô bé đeo trên cổ: có ba miếng azabaches[93] : một miếng là của Oscar đeo lúc bé, một của Lola đeo lúc cô còn bé, và một của Beli mà bà cụ La Inca đã cho Beli khi bà vừa tìm được nơi trú ẩn. Phép nhiệm màu của bậc trưởng thượng. Ba hàng rào cản trở tầm nhìn của quỷ dữ. Được phù hộ bằng những lời cầu nguyện. (Lola không khờ khạo chút nào; cô biến cả mẹ tôi và La Inca trở thành mẹ đỡ đầu cho đứa bé.) Toàn là những người bảo vệ đầy quyền lực.

Tuy thế, có một ngày vòng bảo vệ của bé sẽ bị tan vỡ.

Như bao nhiêu vòng bảo vệ khác đều tan vỡ.

Và lần đầu tiên cô bé sẽ được nghe đến chữ fukú.

Và cô bé sẽ nằm mơ đến một người không có khuôn mặt.

Nếu cô là đứa con gái của dòng dõi của gia đình này – như tôi đoán là cô sẽ - một ngày kia cô sẽ thôi sợ hãi và cô sẽ đi tìm câu trả lời.

Bây giờ thì chưa. Nhưng sẽ chẳng bao lâu.

Một ngày khi tôi không chờ đợi, sẽ có tiếng gõ cửa..

Cháu tên là Isis. Con gái của Dolores de León.

Chó chết! Vào đây, cháu. Xin mời vào!

(Tôi sẽ chú ý là cô bé vẫn còn đeo azabaches, và cô có đôi chân giống mẹ và cặp mắt giống cậu Oscar.)

Tôi sẽ rót nước mời cô, và vợ tôi sẽ chiên món pastelitos đặc biệt của nàng; tôi sẽ hỏi thăm về mẹ cô thật ít nếu tôi có thể tự kiềm lòng, và tôi sẽ mang hình ảnh của ba chúng tôi chụp ngày xưa, và khi trời bắt đầu về chiều tôi sẽ mang cô xuống dưới tầm hầm và mở bốn cái tủ lạnh nơi tôi giữ sách, trò chơi, bản thảo, sách tranh, thư từ của Oscar – tủ lạnh là chỗ bảo quản tốt nhất để chống lửa cháy, động đất, hầu như bất cứ tai họa gì.

Một cái đèn, cái bàn, cái giường nhỏ - Tôi đã chuẩn bị tất cả.

Cô bé sẽ ở lạ với chúng tôi bao nhiêu đêm?

Bao lâu cũng được.

Và có lẽ, chỉ có lẽ thôi, nếu cô thông minh và can đảm như tôi đoán, cô sẽ lấy tất cả những gì chúng tôi đã thực hiện, những điều chúng tôi đã học hỏi và thêm vào những suy xét của cô và cô sẽ hoàn tất.

Đó là, trong những ngày tươi đẹp nhất, tôi hy vọng thế. Đó là điều tôi mơ ước.

Và tuy thế cũng có những ngày, khi tôi buồn bã và chán nản, khi tôi thấy mình ngồi ở bàn viết trong đêm thâu, không ngủ được, lật từng trang (của tất cả mọi thứ) quyển sách Watchmen của Oscar mà hắn bẻ góc ở bìa. Một trong số rất ít những thứ mà hắn đã mang theo trong chuyến đi cuối cùng. Bản gốc. Tôi lật suốt quyển sách, đây là một trong ba quyển sách mà hắn thích nhất, chắc chắn thế, cho đến chương cuối cùng “Một Thế Giới Nhiều Yêu Thương Hơn.” Đến một trang bằng tranh duy nhất mà hắn khoanh tròn. Oscar – người không bao giờ vẽ vào trong sách suốt cuộc đời của hắn – đã khoanh tròn một bức tranh ba lần bằng cây bút hắn đã dùng để viết những lá thư cuối cùng về nhà. Bức tranh chỗ Adrian Veidt và Tiến sĩ Manhattan đang nói chuyện lần cuối cùng. Sau khi bộ óc biến hình dáng đã phá hủy thành phố New York; sau khi Tiến sĩ Manhattan giết Rorschach; sau khi kế hoạch của Veidt đã thành công trong việc “bảo toàn thế giới.”

Veidt nói: “Tôi đã làm đúng, phải không? Tất cả đều đúng như dự tính lúc chấm dứt.”

Và Manhattan, trước khi biến mất dần dần từ thế giới của chúng ta, trả lời: “Lúc chấm dứt? Không có gì là chấm dứt, Adrian. Không có gì chấm dứt cả.”

LÁ THƯ CUỐI CÙNG

Hắn thu xếp gửi thư về nhà trước khi cuối đời. Một vài cái thiệp với những lời nhẹ nhàng đượm chút buồn chán. Viết cho tôi một cái thiệp gọi tôi là Bá tước Fenris. Khuyên tôi nên đến viếng bờ biển Azua nếu tôi chưa từng đến chỗ ấy. Cũng viết cho Lola, gọi nàng là “Nàng phù thủy Bene Gesserit yêu dấu của tôi.”

Gần tám tháng sau khi hắn mất, có một phong bì được gửi về căn nhà Paterson. Đúng là bưu điện con rùa của người Dominic. Trong đó có hai bản thảo. Một bản thảo là vài chương của bộ trường thiên tiểu thuyết dài không dứt của hắn, một bộ bốn quyển E. E. “Đốc” Smith cùng loại với Space Opera gọi là Starcourge, còn bản thảo kia là lá thư dài viết cho Lola, những lời cuối cùng hắn viết trước khi bị giết chết. Trong lá thư hắn nói về cuộc điều tra của hắn và quyển sách mới mà hắn đang viết, quyển sách này hắn gửi dưới một bìa khác. Bảo chị để ý đến phong bì thư nhì vì trong đó là tất cả những gì em viết về chuyến đi này. Tất cả những điều em nghĩ chị sẽ cần dùng đến. Chị sẽ hiểu khi chị đọc hết lời kết luận của em. (Đó là phương thuốc chữa bệnh của chúng ta, hắn viết ngoáy trên lề. DNA của vũ trụ.)

Chỉ có một điều là cái phong bì chết tiệt ấy không bao giờ đến! Hoặc là bị thất lạc qua bưu điện, hay là hắn đã bị giết trước khi gửi thư, hay người nào hắn tin cậy nhờ gửi dùm đã không làm việc ấy.

Còn cái phong bì đã đến, có mang một vài tin thật kỳ diệu. Thì ra vào những ngày cuối cùng trong hai mươi bảy ngày ấy, chú chim bồ câu lơ ngơ khù khờ cùng rủ được Ybón trốn ra khỏi La Capital. Nguyên hai ngày cuối tuần họ trốn trong một bãi biển nào đó ở Barahona trong khi gã đại úy “bận công vụ”. Và thử đoán xem chuyện gì? Ybón thật sự hôn hắn. Đoán thêm chuyện gì nữa? Ybón thật sự ngủ với hắn. Xin có lời ngợi khen. Chúa tôi! Hắn kể lại là hắn rất thích chuyện này, và “cái ấy” của Ybón đã không có vị như hắn tưởng tượng. Nàng có vị như bia Heineken, hắn nhận xét. Hắn viết, đêm nào Ybón cũng gặp ác mộng là gã đại úy tìm thấy họ; có một lần nàng tỉnh giấc và nói giọng thật sự sợ hãi, Oscar, thằng chả đang ở đây, và thực sự tin như thế. Oscar thức giấc lao vào Đại úy, nhưng té ra đó chỉ là cái vỏ rùa mà khách sạn treo trên tường để trang trí. Suýt tí nữa vỡ mũi em! Hắn viết là Ybón có lông tơ mọc lên đến rốn và nàng đã lác mắt khi hắn vào bên trong nàng. Nhưng điều làm hắn cảm động không phải là cái bang-bang-bang sấm sét của tình dục – mà là những cử chỉ thân thiết dịu dàng suốt đời hắn không bao giờ có được, thí dụ như chải tóc cho nàng, hay lấy quần áo lót của nàng đang phơi xuống, hay nhìn nàng trần truồng đi vào phòng tắm, hay là cái cách bất thình lình nàng ngồi lên lòng hắn và áp mặt vào cổ hắn. Những cử chỉ thân mật như lắng nghe nàng kể cho hắn những chuyện khi nàng còn là một cô bé và hắn thú nhận với nàng là hắn vẫn là trai tân cho đến giờ. Hắn viết là không thể tin được là hắn phải chờ chuyện này quá lâu như thế. (Ybón là người đề nghị hắn gọi sự chờ đợi này bằng một cái tên khác. Ừ, thí dụ như? Có lẽ, nàng nói, anh có thể gọi đó là cuộc đời.) Hắn viết: Thế đây là cái mà mọi người đều nói đến! Quỷ ạ! Ước gì tôi biết sớm hơn. Cái đẹp! Cái đẹp!

CHÚ THÍCH ĐẶC BIỆT

1. Trujillo

Phần này dành cho những ai không có cơ hội biết về lịch sử của nước Cộng hòa Donminic: Trujillo, một trong những nhà độc tài nổi tiếng (xấu) nhất trong thế kỷ hai mươi, đã cai trị Cộng hòa Dominic từ năm 1930 đến năm 1961 bằng sự độc các tàn bạo không ai có thể sánh bằng. Ông ta là một người bệ vệ, hung bạo, mắt ti hí, có pha dòng máu da trắng và ông ta đã tẩy da cho trắng hơn. Ông mang giày có đế cao và rất yêu thích quần áo kiểu Napoleon mặc. Trujillo (còn được gọi là El Jele, có nghĩa là ông lớn, ông chủ, Thằng Trộm Gia Súc Thất Bại, hay là thằng Mặt Đéo) đã kiểm soát tất cả mọi hoạt động của nước Cộng hòa Dominic về mặt chính trị, văn hóa, xã hội và kinh tế; kết hợp thành công phương pháp bạo động, đe dọa, tàn sát tập thể, hãm hiếp, đồng hóa và khủng bố, ông ta coi quốc gia này như một đồn điền mà ông ta làm chủ. Thoáng nhìn, ông ta có vẻ như một món hàng mẫu, tiêu biểu cho một nhà độc tài gốc châu Mỹ Latinh. Nhưng quyền lực của ông ta thâm sâu trong rất nhiều mặt mà ít có sử gia hay nhà văn nào có thể thật sự biết được, hay, tôi xin phép lý luận, có thể tưởng tượng được. Ông ta là Sauron[94], Arawn[95], Darkseid[96], Nhà Độc Tài Độc Nhất trong hiện tại lẫn tương lai của chúng ta, một người có cá tính thật quái đản, thật bệnh hoạn, thật đáng kinh hãi đến nỗi không có một nhà viết truyện khoa học giả tưởng nào có thể tưởng tượng ra một nhân vật xấu xa đồi bại đến như thế. Nổi tiếng bằng cách ra lệnh thay tất cả tên những địa danh, danh lam thắng cảnh trong xứ Cộng hòa Dominic thành tên ông ta (đổi Pico Duarte thành Pico Trujillo, và Santo Domingo de Guzmán, thành phố đầu tiên và lớn nhất của Tân Thế Giới, thành Ciudad Trujillo); bằng cách sử dụng kinh tế độc quyền trái phép áp dụng vào bất cứ tài sản nào của quốc gia (biến ông ta thành một trong những người giàu nhất hành tinh này); bằng cách thiết lập một trong những đội quân to lớn hùng mạnh nhất trên nửa bán cầu này (ông ta có máy bay thả bom chỉ để chơi vậy thôi); bằng cách đéo tất cả đứa con gái hấp dẫn nào mà ông ta thấy mặt, ngay cả vợ của thuộc hạ, hàng ngàn của hàng ngàn của hàng ngàn phụ nữ; bằng cách chờ đợi, không, phải nói là bắt buộc, thuộc hạ phải tuyệt đối thờ phượng ông ta (nói trắng ra, khẩu hiệu của quốc gia là “Dios y Trujillo” (Chúa và Trujillo), bằng cách điều hành một quốc gia như một trại lính thủy quân lục chiến, bằng cách tước đoạt chức tước, tài sản của bạn bè và những người hỗ trợ ông ta mà không cần phải nêu ra bất cứ lý do gì; và bằng những khả năng siêu phàm của ông ta.

Thành quả tuyệt vời của ông ta gồm có: cuộc thảm sát người Haiti và cộng đồng kết hợp người Haiti và Dominic năm 1937, là một trong những chế độ độc tài lâu dài nhất và thiệt hại nhiều nhất được sự hỗ trợ của chính quyền Mỹ trên Bắc Bán Cầu (và nếu người Latinh chúng tôi có tài cán về phương diện nào, thì đó phải là chịu đựng những tên độc tài đã được người Mỹ hỗ trợ, vì thế các bạn nên biết đó là một chiến thắng rất cam go, mà người Chile và Argentina vẫn còn tranh nhau); cái sáng tạo của chính quyền tham nhũng hiện đại (Trujillo là chính quyền Mobutu trước khi Mobutu trở nên Mobutu); hối lộ một cách có hệ thống cho các nghị sĩ Mỹ; và cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, cách ông ta đã đẩy xứ Dominic trở thành một quốc gia hiện đại (thực hiện công việc mà huấn luyện viên đội Thủy quân Lục chiến của ông ta, trong lúc chiếm đóng đã không thành công).

2. Porfirio Rubirosa

Trong những năm bốn mươi và năm mươi, Porfirio Rubirosa – hay Rubi trong giấy tờ - là người Dominic nổi tiếng hàng thứ ba trên thế giới (trước nhất là Tên Trộm Gia Súc Thất Bại, rồi đến bà Rắn Hổ Mang, biệt danh của Maria Montez). Một người cao ráo, duyên dáng, quyến rũ, có “dương vật to khổng lồ đã gây chấn động khắp Âu châu và Bắc Mỹ,” Rubirosa ăn chơi lừng lẫy, chuyên du hành bằng máy bay riêng, đua xe, mê trò đi săn đánh cù trên lưng ngựa, được mệnh danh là “bộ mặt vui vẻ” của Trujillo (ông ta là tay sai nổi tiếng của Trujillo). Ông từng là người mẫu rất phong lưu lịch thiệp. Năm 1932, Rubirosa cưới Flor de Oro, con gái của Trujillo, đám cưới linh đình. Năm năm sau họ ly dị. Năm ấy cũng là năm người Haiti bị tàn sát tập thể. Chàng rể yêu quý này đã giữ được liên hệ mật thiết vơi El Jefe[97] suốt thời gian chế độ này cai trị. Không giống như người anh của vợ cũ Ramfís (mà ông ta thường xuyên móc nối), Rubirosa có vẻ như không có khả năng thực hiện vụ mưu sát tập thể; năm 1935, ông ta đi du lịch New York để thừa lệnh El Jefe, giao bản án tử hình xử tội nhà lãnh đạo lưu đày Angel Morales, nhưng Angel trốn thoát được trước khi cuộc ám sát diễn tiến. Rubi là một trong những người Dominic theo đúng truyền thống bạc tình, ông ta ngủ với đủ loại phụ nữ - Barbara Hulton, Doris Duke (rất tình cờ, bà là người đàn bà giàu nhất thế giới), nữ diễn viên điện ảnh Pháp Danielle Darrieux và Zsa Zsa Garbor – chỉ kể ra một vài tên làm thí dụ mà thôi. Cũng giống như người anh vợ Ramfís, Porfirio chết trong một tai nạn xe hơi, năm 1965, chiếc xe 12 máy Ferrari trượt ra khỏi con đường Bois de Boulogne. (Chúng tôi không nói quá đáng hay phóng đại, vai trò của xe hơi rất quan trọng trong câu chuyên này.)

3. Parigüayo – Người Ngoài Cuộc

Parigüayo là một biến dạng từ “party watcher”, tiếng Anh có nghĩa là người quan sát tiệc. Chữ này trở nên thông dụng trong thời kỳ người Mỹ chiếm đóng Cộng hòa Dominic lần đầu từ năm 1916 đến năm 1924. (Bạn không biết chúng tôi bị chiếm đóng hai lần trong thế kỷ hai mươi? Đừng lo, khi bạn có con, con của bạn cũng sẽ không biết rằng Mỹ đã chiếm đóng Iraq đâu.) Trong lần chiếm đóng đầu tiên, có nhiều báo cáo là thành viên của Lực lượng (Xâm lăng) Mỹ thường xuyên dự tiệc của người Dominic, nhưng thay vì tham gia cuộc vui, những (Outlanders) người Ngoại Quốc này chỉ đứng ngoài sân khiêu vũ và quan sát. Dĩ nhiên điều này nghe có vẻ như là chuyện điên nhất thế giới. Ai mà đi dự tiệc chỉ để quan sát? Từ đó về sau lính Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ bị gọi là parigüayo – một chữ mà nghĩa hiện đại được dùng để tả bất cứ người nào đứng ngoài cuộc chơi và nhìn người khác “xớt” các cô gái. Đứa trẻ không khiêu vũ, không tham dự cuộc chơi, và để người khác chế giễu mình – hắn là parigüayo, người trông chừng hay người ngoài cuộc.

Nếu bạn xem trong Từ điển Vật dụng của người Dominic, có một bài giải thích từ “parigüayo”, trong đó có cả một tượng gỗ khắc hình Oscar. Cái danh hiệu parigüayo này ám ảnh hắn suốt cuộc đời và sẽ dẫn hắn đến một Người Quan Sát khác, người này là người đã thắp sáng cái phần Màu Xanh của Mặt Trăng.

4. Oscar Wao

Không ai biết được niềm yêu thích bộ môn khoa học giả tưởng quá độ này xuất phát từ đâu. Có thể bởi vì (Oscar) có tổ tiên nguồn gốc ở xứ Antilles (có ai mà có nguồn gốc đầy khoa học giả tưởng hơn chúng tôi chứ?), hay là bởi vì hắn sống ở Cộng hòa Dominic một vài năm đầu tiên trong đời rồi bất chợt bị bắt định cư ở New Jersey – một cái thẻ xanh duy nhất thay đổi không những chỉ hai thế giới (từ thứ ba nghèo và lạc hậu, sang thứ nhất tân tiến và hiện đại) mà còn thay đổi cả mấy thế kỷ (từ một nơi hầu như không có tivi hay điện, qua một nơi có thừa mứa cả hai thứ). Sau một cuộc chuyển tiếp như thế tôi đoán rằng chỉ có những trường hợp quá độ mới có thể thỏa mãn. Có lẽ tại vì khi còn ở Cộng hòa Dominic, hắn đã xem Người Nhện nhiều lần quá, đã được dẫn đi xem phim võ thuật Run Run Shaw rất nhiều lần, hay là đã nghe ông của hắn kể đi kể lại bao nhiêu lần những câu chuyện kinh dị về el Cuco (quái vật) và La Ciguapa? Có lẽ bởi vì người quản thủ thư viện đầu tiên trên đất Mỹ đã làm cho hắn mê đọc sách, cái cảm giác như bị chạm điện trong lần đầu tiên hắn sờ vào quyển sách Danny Dunn đầu tiên? Có lẽ bởi vì zeitgeist[98], (thế những năm đầu của thập niên bảy mươi không phải là bình minh của thời đại mọt sách hay sao chứ?) hay sự thật là trong suốt thời niên thiếu của hắn hoàn toàn không có bạn? Hay đó là nguyên nhân sâu xa hơn, bắt nguồn từ thời tiên cổ?

Ai có thể xác định điều này chứ?

Chỉ có một điều rất rõ ràng rằng bởi vì hắn là một đứa nhỏ mê đọc sách (không một chữ nào có thể diễn tả đúng hơn) điều này đã giúp hắn vượt qua những ngày khó khăn thời niên thiếu, nhưng điều này cũng làm cho hắn có vẻ khác biệt lộ liễu trên hè phố khốc liệt của Paterson hơn là lúc trước đây. Đám con trai biến hắn thành nạn nhân bằng những cú đấm, xô, tuột quần, đập kính đeo mắt, những quyển sách mới keng mua từ trong trường do Scholastic xuất bản, giá năm chục xu mỗi cuốn bị xé làm hai trước cặp mắt của hắn. Mày thích sách? Bây giờ mày có hai! Ha ha! Không ai, trời ạ, có thể chà đạp người khác hơn là những người từng bị chà đạp. Ngay cả mẹ của hắn cũng thấy cái tật đãng trí vì mê truyện của hắn khá điên rồ. Ra ngoài sân chơi! Bà ra lệnh ít nhất mỗi ngày một lần. Thử một lần cư xử như một thằng bé bình thường xem nào.

(Chỉ có chị của hắn, một người cũng thích đọc sách, ủng hộ hắn. Cô mang cho hắn những quyển sách ở thư viện trường của cô bởi vì ở đó có nhiều sách hay).

Bạn thật sự muốn biết cảm nghĩ thật của X-man? Chỉ cần bạn là một thằng bé da màu thông minh ham đọc sách sống trong một khu ổ chuột hiện đại trên nước Mỹ. Mamma mia![99] Cũng giống như có cánh dơi, hay một cặp râu tua như vòi voi, hay râu bạch tuộc đâm ra từ trên ngực.

Ra ngoài chơi! Mẹ hắn gầm lên. Thế là hắn ra ngoài sân, như một thằng bé bị trừng phạt, mất vài tiếng đồng hồ cho bọn nhóc trai tra tấn – Xin mẹ để con chơi trong nhà, hắn van nài mẹ hắn, nhưng bà đẩy hắn ra ngoài – Mày không phải là đàn bà ru rú trong nhà – một giờ, hai giờ, cho đến khi hắn có thể lẻn vào bên trong mà không ai để ý, trốn trong cái tủ nhỏ chứa quần áo trên lầu, ở trong đó hắn có thể đọc sách bằng một vạt ánh sáng mỏng như dao cạo hắt ra từ kẽ hở của cánh cửa. Chẳng bao lâu, mẹ hắn lại lôi cổ hắn ra: Mày mắc dịch hay sao thế?

(Và, hắn đã bắt đầu viết ngoáy trên giấy nháp, trong vở luận văn, trên mu bàn tay, không có gì đáng để chú ý, chỉ một vài phác thảo lại ý tưởng của những cuốn truyện mà hắn yêu thích nhất, chẳng có dấu hiệu gì chứng tỏ những trang sao chép ấm ớ đó là Định Mệnh của hắn).

5. Chị em của gia đình Mirabal

Chị em nhà Mirabal là những người hy sinh cho chính nghĩa rất nổi tiếng trong thời kỳ ấy. Patría Mercedes, Minerva Argentina, và Antonia Maria – ba chị em xinh đẹp ở Salcedo đã chống đối Trujillo và vì thế bị mưu sát. (Ba người này là một trong những lý do chính tại sao người ta bảo rằng phụ nữ ở Salcedo nổi tiếng là rất cứng cỏi, không sợ bất cứ ai, kể cả Trujillo.) Người ta tin rằng việc mưu sát ba chị em họ Mirabal đã tạo nên lòng căm phẫn của dân chúng và chính thức đánh dấu sự khởi đầu của thời kỳ chấm dứt nền thống trị độc tài của Trujillo, là “điểm lật ngược” khi người dân quyết định rằng họ không thể chịu đựng được chế độ này được nữa.

6. Maria Montez

Nữ diễn viên danh tiếng người Dominic, sinh sống tại Mỹ và thực hiện hơn hai mươi lăm cuộn phim từ năm 1940 đến 1951, bao gồm những bộ phim như Nghìn lẻ một đêm, Alibaba và 40 Tên Cướp, Bà Hổ Mang và cuốn phim mà tôi (Diaz) thích nhất, Hồi Còi Atlantis. Được khán giả hâm mộ cũng như sử gia phong tặng chức “Nữ Hoàng Muôn Màu”. Tên thật của bà là Maria África Gracial Vidal, sinh ngày 6 tháng 6 năm 1912, tại Barahona; bà chọn nghệ danh theo tên một người phụ nữ nổi danh vì đã phục vụ cho những người có thế lực ở thế kỷ 19, Lola Montez (chính cô nàng này cũng nổi tiếng về chuyện ngủ với đàn ông, trong số đó có Alexandre Dumas, người có một phần dòng máu của người Haiti). Maria Montez là J.Lo[100] nguyên thủy (hay bất cứ một người đàn bà nào thật bốc lửa của vùng biển Caribe, là số một trong mắt của bạn và trong thời kỳ của bạn), là ngôi sao quốc tế đầu tiên của Dominic. Bà kết hôn với một người Pháp (rất tiếc, Anacaona) và chuyển đến Paris sau Chiến tranh Thế giới Thứ hai. Chết đuối trong bồn tắm, lúc ba mươi chín tuổi. Không có dấu vết của kháng cự, không có tang chứng của những gì mờ ám. Đã từng thỉnh thoảng chụp ảnh để quảng cáo cho Trujillo nhưng không làm gì thật nghiêm trọng. Có lẽ nên nói rõ là khi ở Pháp, Maria đã chứng tỏ mình là một người khá tri thức. Viết ba quyển sách. Hai quyển được xuất bản. Quyển thứ ba thất lạc sau khi bà chết.

7. Balaguer

Mặc dù không quan trọng trong câu chuyện này, nhưng Balaguer rất quan trọng đối với người Dominic, vì thế tôi phải nhắc đến tên ông ta, mặc dù tôi chỉ muốn nhổ vào mặt ông ta. Những người già cả nói, tất cả mọi chuyện thốt nên lời lần đầu tiên kêu gọi một con quỷ, và vào thế kỷ hai mươi, lần đầu tiên người Dominic thốt lên hai chữ tự do một cách tập thể, con quỷ mà họ gọi là Balaguer. (Còn được mệnh danh là Ăn Trộm Tuyển Cử - xem cuộc bầu cử năm 1966 ở Cộng hòa Dominic – và Homunculus, những người nhỏ bé.) Trong thời kỳ của Trujillo, Balaguer chỉ là một trong những tay sai đắc lực của El Jefe. Gây nhiều tội ác bằng cách dùng trí thông minh (chắc chắn được sự chú ý của Tên Trộm Gia Súc Thất Bại) và dùng sự im lặng của mình (khi lão Trujillo hiếp dâm các cô gái trẻ, Balaguer tuyệt đối giữ bí mật). Sau cái chết của Trujillo, Balaguer phụ trách cai trị Dominic từ năm 1960 đến năm 1962, từ năm 1966 đến năm 1978, và từ năm 1986 đến năm 1996 (lúc ấy ông ta đã mù như dơi, như một xác chết còn thở). Trong thời gian cai trị lần thứ nhì, người địa phương gọi là “thời kỳ mười hai năm”, ông ta đã khởi xướng một làn sóng bạo động tấn công những người Dominic khuynh tả, xử tử hàng trăm người và làm cho hàng ngàn người phải chạy ra ngoại quốc. Chính ông ta là người đã khởi xướng và quản lý cái gọi là Lưu vong. Được xem như là “thiên tài” của quốc gia, Joaquin Balaguer là một người rất sợ dân da đen, một người bảo vệ và bào chữa cho những vụ tàn sát tập thể, một tên ăn trộm phiếu, và là một tên sát nhân chuyên giết những nhà văn tài giỏi hơn mình; nổi tiếng là người ra lệnh giết ký giả Orlando Martinez. Về sau, khi viết hồi ký, ông ta tuyên bố mình biết kẻ nào đã thực hiện hành động đồi bại này (dĩ nhiên ông ta chối không phải mình) và bỏ trống một trang, dành chỗ cho sự thật được người khác viết vào sau khi ông ta chết. (Bạn có thể nói không hề bị trừng phạt?). Balaguer chết năm 2002. Trang này vẫn còn bỏ trống. Ông ta xuất hiện như một nhân vật đáng thương trong truyện The Feast of the Goal của Varga Llosa. Cũng như phần lớn những người Homunculus, ông ta không lập gia đình và không có người nối dõi.

8. Galíndez

Phần lớn tin tức thời bấy giờ cho biết, Jesu de Galíndez là một nhà trí thức dòng dõi Basque và là một học sinh cao học của Đại học Columbia, người đã viết luận án tiến sĩ khá xôn xao dư luận. Chủ đề? Đáng than thở, không may, và đáng buồn: thời đại của Rafael Léonidas Trujillo Molina. Galíndez, một người trung thành với chính phủ trong thời kỳ nội chiến Tây Ban Nha, hiểu biết rất thâm sâu về chế độ; ông đã trú ẩn ở Santo Domingo vào năm1939 và giữ địa vị rất quan trọng từ lúc ấy. Năm 1946, khi ra đi ông đã trở nên xung khắc đến độ chết người với Tên Trộm Gia Súc Thất Bại, đã không thể mang chức vụ nào cao hơn là phải bộc lộ chứng bệnh của chế độ mình. Crasweller miêu tả Galíndez là “một người chỉ biết sách vở, một loại người mà chúng ta thường bắt gặp trong đám người hoạt động chính trị ở châu Mỹ Latinh... người đoạt giải thơ”, mẫu người mà chúng ta, ở mức độ cao hơn, sẽ gọi là Giới Mọt Sách 2. Nhưng ông ta là một người khuynh tả kịch liệt, mặc dù nguy hiểm, ông ta vẫn can đảm lao động cật lực để bảo vệ luận ác về Trujillo.

Có vấn đề gì giữa các nhà cai trị độc tài và các nhà văn nhỉ? Kể từ trước cuộc chiến tranh nổi tiếng của Caesar-Ovid, hai phái luôn có xích mích với nhau. Cũng như nhóm Tứ Anh Hùng và Galactus, như X-men và Đồng Đảng của Evil Mutants (Biến Thể Độc Ác), như Teen Titans và Deathstroke, Foreman và Ali, Morrison và Crouch, Sammy và Sergio, dường như hai phái này được định mệnh dàn xếp đi kèm với nhau trong Đấu Trường. Rushdie cho rằng các nhà độc tài và các nhà văn, bẩm sinh là những nhân vật đối kháng nhau, nhưng tôi nghĩ nói như thế có vẻ giản dị quá. Làm như thế là để cho các nhà văn thoát nạn dễ dàng. Các nhà độc tài, theo ý kiến riêng của tôi, biết ai là kỳ phùng địch thủ của họ khi có dịp diện kiến. Điều này cũng đúng với nhà văn. Những cái gì giống nhau, ở mức độ căn bản nhất, nhận ra nhau.

Nói tóm tắt, sau khi biết được bài luận án, El Jefe đầu tiên muốn mua nó, và khi việc này thất bại ông gửi Nazgul trưởng, (một Felix Bernadino chủ nhà táng) đến thành phố New York và chỉ trong vòng đôi ba ngày, Galíndez bị bịt miệng, bỏ vào bao, kéo đến La Capital; và theo lời kể, sau khi thuốc mê tan, ông ta tỉnh lại, thấy mình bị lột trần truồng, treo toòng teng bên trên một chảo dầu sôi.El Jefe đứng gần đó với bản luận án trên tay. (Và bạn nghĩ là hội đồng – chấm điểm luận án – của bạn khắc nghiệt?) Có ai với đầu óc bình thường có thể tưởng tượng ra một việc đáng ghê tởm như thế? Tôi đoán El Jefe muốn tổ chức một buổi họp chính thức với anh chàng mọt sách xui xẻo này. Và thật là một cuộc họp mặt ly kỳ, Chúa ạ. Sự biến mất bất thình lình của Galíndez làm xôn xao dư luận ở Mỹ. Mọi ngón tay đều chỉ về hướng Trujillo, nhưng dĩ nhiên ông ta thề là mình vô tội, và đó là thứ mà Mauricio đã viện dẫn đến. Nhưng nhớ điều này: Trong đoàn mọt sách bị chết ở đó, cũng có một vài người thành công. Không lâu sau vụ ám sát thê thảm đó, cả một phái đoàn mọt sách làm cách mạng bị mắc cạn ở một dải cát bên bờ biển đông nam của Cuba. Vâng, đó là Fidel và Đoàn Cách Mạng quay trở về để tấn công Batista. Trong số tám mươi hai người làm cách mạng vượt biển, chỉ có hai mươi hai người còn sống để mừng năm mới, trong đó có một người gốc Argentina rất yêu văn chương. Một cuộc tắm máu, lực lượng Batista xử tử tất cả những người đã đầu hàng. Nhưng hai mươi hai người này, đã chứng minh, rất đầy đủ.

9. Rafael Yépez

Nhắc tôi nhớ trường hợp buồn thảm của Rafael Yepéz: Yepéz khoảng độ ba mươi tuổi, quản lý một trường luyện thi vào đại học ở thủ đô, không mấy xa nơi tôi lớn lên, phục vụ nhu cầu của đám thuộc hạ chức vụ thấp của Trujillo. Rồi có một ngày xui xẻo, Yepéz bảo học trò của mình viết một bài luận văn muốn chọn đề tài nào cũng được – Yepéz là một người có tư tưởng phóng khoáng kiểu người Betances – và không mấy ngạc nhiên, có một nam học sinh sáng tác một bài ngợi ca Trujillo và Dona Maria. Yepéz đã phạm một lỗi lầm khi nói rằng trong lớp có nhiều phụ nữ Dominic xứng đáng được ca ngợi hơn là Dona Maria và trong tương lai, những thanh thiếu niên như học trò của ông cũng sẽ trở thành nhà lãnh đạo tài ba như Trujillo. Tôi cho là Yepéz đã lầm tưởng Santo Domingo với một Santo Domingo nào khác. Đêm ấy, người thầy giáo đáng thương cùng vợ của ông ta, đứa con gái và toàn thể học sinh bị cảnh sát quân sự đánh thức lôi ra khỏi giường, chở đi bằng xe tải có cửa che bít bùng đến Trại Ozama để tra khảo. Đám học sinh sau đó được thả về, nhưng không ai nghe nói đến Yepéz, hay vợ con ông ta từ hôm ấy.

10. Ramfís Trujillo

Khi nhắc tên Ramfís Trujillo dĩ nhiên tôi muốn nói đến Rafael Leonidas Trujillo Martinez, con trai cả của El Jefe. Hắn ra đời khi bà mẹ vẫn còn chung sống với một người đàn ông khác, một người Cuba. Sau khi người đàn ông Cuba này từ chối nhận đứa bé là máu huyết của mình, Trujillo đối với Ramfís như con của mình (Cám ơn, Bố!). Hắn là đứa con nổi tiếng. El Jefe phong chức đại tá cho hắn khi hắn mới bốn tuổi và chức thiếu tướng khi hắn lên chín. (“Thằng bé mặt đéo”, là tên thân mật mọi người gọi hắn.) Khi trưởng thành, Ramfís nổi tiếng chơi polo, ngủ với nữ minh tinh Bắc Mỹ (Kim Novak, tại sao bà có thể làm được chuyện như vậy nhỉ?), và thường xuyên cãi nhau với bố. Hắn là một con quỷ có trái tim băng đá, lòng nhân từ của hắn là con số không to tướng. Hắn đã ra lệnh phát động một cuộc tra tấn, khủng bố và giết người, không bỏ sót một ai vào năm 1959 (năm bị Cuba xâm lấn) và năm 1961 (sau khi cha hắn bị ám sát, hắn đích thân chỉ huy cuộc tra tấn những kẻ âm mưu có liên quan với vụ này). (Trong một bản báo cáo bí mật do Tòa Đại sứ Mỹ thực hiện, đang có sẵn ở thư viện của Tổng Thống JFK cho những ai muốn tham khảo, Ramfís được miêu tả như một người không được “thăng bằng”, một thanh niên suốt thời thơ ấu đã chơi đùa bằng cách dùng súng lục 44 bắn nát đầu gà.) Ramfís bỏ xứ chạy trốn sau cái chết của Trujillo, sống thác loạn bằng tài sản phi pháp của cha hắn, và cuối cùng bỏ mạng trong một tai nạn xe hơi do chính tay hắn chế tạo năm 1969; cái xe bị hắn đụng đang chở quận chúa của Albuquerque; Teresa Beltrán de Lis và bà chết ngay lập tức; Cái “thằng bé mặt đéo” đó đã giết người cho đến cuối cuộc đời.

11. Johnny Abbes

Johnny Abbes Gacía là một trong những lãnh chúa Morgul được Trujillo yêu quý. Chỉ huy của lực lượng mật vụ rất hùng hậu và rất được mọi người khiếp sợ (SIM), Abbes được xem là người tra tấn dã man nhất của dân tộc Dominic từ xưa đến nay. Là một người cổ vũ cách tra tấn của người Trung Hoa; người ta đồn là Abbes đã thuê một người rất lùn và tên này chuyên môn đi cắt nát hòn dái của tù nhân. Ông ta không bao giờ xao lãng việc phá vỡ những mưu toan chống lại Trujillo, kẻ thù của biết bao nhiêu nhà cách mạng trẻ tuổi và sinh viên học sinh (trong đó có cả ba chị em Mirabal). Theo lệnh của Trujillo, Abbes tổ chức âm mưu ám sát Rómulo Betancourt, vị tổng thống của Venezuela được bầu cử một cách dân chủ. (Betancourt và T-zillo có thù với nhau từ trước; mối thù này trở nên trầm trọng từ những năm bốn mươi, khi mật vụ của Trujillo cố tiêm thuốc độc vào người Betancourt ngay trên đường phố Havana.) Lần ám sát thứ nhì cũng chẳng khá hơn. Quả bom, được chất vào mọt chiếc xe Oldsmobile cũ màu xanh lá cây, nổ mạnh đến nỗi bắn tung chiếc Cadillac chở vị tổng thống ra khỏi Caracas, giết chết người tài xế và một người bộ hành, nhưng không giết được Betancourt! Đó thật đúng là hành động của mafia! (Các bạn người Venezuela: Đừng có bao giờ phát biểu là chúng ta không có lịch sử chung với nhau nhé. Không chỉ những tiểu thuyết mà chúng ta cùng đọc chung, hay sự thật là có rất nhiều người của chúng tôi tràn ngập bờ biển của các bạn để đi tìm việc làm trong những năm năm mươi, sáu mươi, bảy mươi và tám mươi mà thôi, nhà cai trị độc tài của chúng tôi đã cố gắng ám sát tổng thống của các bạn!) Sau cái chết của Trujillo, Abbes được cử sang làm việc cho tòa lãnh sự Nhật Bản (với mục đích đưa ông ta ra khỏi quốc gia) và sau đó làm việc cho cơn ác mộng Caribbean khác, nhà độc tài người Haiti Francois “Papa Doc” Duvalier. Không mấy trung thành với Papa Doc như ông ta đã trung thành với Trujillo – sau một cuộc phản bội hụt, Papa Doc bắn Abbes và gia đình của ông ta rồi cho nổ tung ngôi nhà của gia đình này. (Tôi nghĩ ông bố Bác Sĩ này biết rất rõ là ông ta đang làm ăn với hạng quái vật nào). Không có người Dominic nào tin rằng Abbes chết trong vụ nổ ấy. Người ta đồn rằng ông ta vẫn còn lẩn tránh ở một nơi nào đó, chờ một El Jefe mới sẽ đến trong tương lai, và khi hắn sẽ xuất hiện từ Bóng Tối.

12. Felix Wenceslao Bernardino

Ông ta lớn lên ở La Romana và là một trong những nhân viên độc ác nhất, vua phù thủy Angmar của Trujillo. Ông ta là cố vấn ở Cuba, khi Mauricio Báez, chuyên gia phân phối lao động người Dominic lưu vong bị mưu sát một cách bí mật ngay trên đường phố Havana. Người ta đồn rằng Felix cũng có nhúng tay vào việc mưu sát bất thành Angel Morales, vị lãnh tụ Dominic lưu vong. Toán sát thủ tràn vào phòng khi người thư ký của Morales đang cạo râu, tưởng nhầm người đàn ông mặt dính đầy bọt cạo râu là Morales, nên bắn ông ta tả tơi. Thêm vào đó, Felix và em gái của ông ta, Minerva Bernardino (người đàn bà đầu tiên trên thế giới được làm đại sứ trước khi Liên Hiệp Quốc thành hình), đang ở New York khi Jesus de Galíndez mất tích không để lại trên đường từ trạm xe điện ngầm Columbus Circle về nhà. Thảo nào người ta chẳng nói Có súng, Sẽ du hành. Nghe nói rằng hắn nắm giữ quyền lực của Trujillo suốt cuộc đời. Cái thằng đéo này chết già ở Santo Domingo, là bộ hạ của Trujillo cho đến cuối cuộc đời, nhận chìm công nhân người Haiti thay vì trả lương cho họ.

13. Cái chết của Trujillo

Người ta nói rằng khi ấy hắn đang trên đường đi tìm nơi thỏa mãn dục tính. Có ai mà ngạc nhiên về việc này? Hắn là tên độc tài thích gái đẹp cho đến cuối cuộc đời. Có lẽ trong đêm cuối cùng ấy, El Jefe, nằm sóng soài trong chiếc Bel Air, nghĩ rằng chỉ có con mèo yêu quý thường khi phục vụ hắn, đang chờ ở Estancia Fundacíon. Cũng có lẽ hắn chẳng nghĩ gì cả, ai mà có thể biết được việc này chứ? Có chiếc Chevrolet màu đen, chứa đầy chuyên viên ám sát thượng hạng do Mỹ hỗ trợ, lao nhanh đến như là Tử Thần. Cả hai xe đang gần đến gần ranh giới thành phố, nơi đó không còn đèn đường nữa (bởi vì sự hiện đại thật sự chỉ có giới hạn ở Santo Domingo), và trong quãng đường tối, một cánh đồng rộng xuất hiện. Đây là nơi mười bảy tháng trước, một số thanh thiếu niên đã âm mưu ám sát hắn. El Jefe bảo người tài xế, Zacarías, mở radio cho hắn nghe, nhưng – thật đúng lúc làm sao – trên radio đang có một chương trình đọc thơ, thỉnh thoảng lại bị gián đoạn. Có lẽ thi ca làm cho hắn nghĩ đến Galíndez.

Cũng có thế không.

Chiếc Chevy màu đen chớp đèn một cách vô tư, xin phép được qua mặt. Zacarías nghĩ đó là mật vụ, vâng lời bằng cách chạy chậm lại. Khi hai chiếc xe chạy song song với nhau, khẩu shotgun được Antonio de la Maza chìa ra. (Anh của Antonio – ngạc nhiên không? – bị giết trong việc bao che vụ án Galíndez – điều này chứng tỏ là bạn nên cẩn thận khi giết mấy tên mọt sách, vì không bao giờ biết là ai sẽ tìm bạn mà trả thù) và hắn “nổ đùng” một cái! Bấy giờ (thể theo lời kể lại) El Jefe kêu lên, Tao bị thương rồi! Phát súng thứ hai bắn trúng vào vai của Zacarías và hắn hầu như ngừng xe lại, vì đau đớn, chấn động và ngạc nhiên. Lúc ấy có một cuộc đối thoại nổi tiếng: Lấy súng ra, El Jefe nói. Mình sẽ chiến đấu. Zacarías nói: Không, Jefe, tụi nó đông lắm, và El Jefe lặp lại: Lấy súng ra. Hắn có thể ra lệnh cho Zacarías quay xe trở lại thủ đô, nơi trú ẩn an toàn của hắn, nhưng thay vì thế hắn hành động như cao bồi Tony Montana, đi loạng choạng ra khỏi chiếc xe bị bắn thủng lỗ chỗ, tay cầm khẩu 38. Phần còn lại, dĩ nhiên, là lịch sử. Nếu đây là một cuộn phim bạn phải quay theo cái kiểu chuyển động của John Woo. Bị bắn hai mươi bảy lần – thật là một con số Dominic – và hứng chịu 400 chỗ bị bắn trúng. Rafael Léonidas Trujillo Molina khi bị tử thương, nghe nói rằng, tiến hai bước hướng về San Cristóbal, nơi chôn rau cắt rốn, bởi vì, chúng ta đều biết, tất cả trẻ con, dù tốt hay xấu, cuối cùng đều tìm hướng về nhà; nhưng suy nghĩ kỹ hơn, hắn quay về hướng La Capital, thành phố yêu dấu của hắn, và ngã xuống lần cuối cùng. Zacarías, bị loạt đạn của khẩu súng 357 bắn vào đoạn giữa của thân hình, bắn tung lên bãi cỏ bên vệ đường; nhờ phép lạ trên những phép lạ, hắn còn sống sót để kể lại câu chuyện này. De la Maza, có lẽ nghĩ đến thằng em tội nghiệp, bị mưu sát, đã lấy khẩu súng 38 của Trujillo ra khỏi bàn tay đã chết của hắn, bắn vào mặt Trujillo và nói một câu nổi tiếng đến bây giờ: Thằng con dại này từ rày về sau hết ăn thịt gà. Rồi thì các tên ám sát chất thân hình của El Jefe - ở đâu à? Vào trong cốp xe chứ còn ở đâu nữa.

Thế là từ nay chấm dứt cuộc đời thằng già mặt đéo. Và chấm dứt thời đại của Trujillo (hầu như thế).

Tôi đi ngang chỗ ông ta bị bắn gục nhiều lần, rất nhiều lần. Không có gì đáng kể ngoại trừ là mấy thằng ngốc ở Haina suýt tí nữa cán chết tôi mỗi khi tôi băng qua xa lộ. Từ lâu, tôi nghe nói đoạn đường ấy là sự ám ảnh của El Jefe:  những người đồng tính luyến ái.

14. Hatüey

Hatüey, trong trường hợp bạn đã quên, là Hồ Chí Minh của dân tộc Taino. Khi người Tây Ban Nha tàn sát tập thể chủng tộc lần đầu tiên trên xứ Cộng hòa Dominic, Hatüey rời đảo và dùng canô đến Cuba, tìm người giúp sức. Chuyến đi này là chuyến mở đường cho chuyến đi của Maximo Gómez gần ba trăm năm sau. Casa Hatüey được đặt tên là Hatüey vì đây là tên của vị tu sĩ trước kia làm phép thánh cho Hatüey ngay trước khi người Tây Ban Nha thiêu sống ông ta trên giàn hỏa. (Điều mà Hatüey nói trên giàn hỏa ấy tự nó cũng là một huyền thoại: Có ba người da trắng trên thiên đàng? Thế thì tôi thà xuống địa ngục.) Lịch sử, tuy vậy, đã không mấy tử tế với Hatüey. Ngoại trừ khi có cái gì đó thay đổi ngay lập tức, ông ta sẽ tàn lụi như một Đồng chí Crazy Horse (Ngựa Đen). Bị đóng cứng vào một hiệu bia, trong một quốc gia không phải là quốc gia của ông ta.

15. Sự cai trị độc tài của Trujillo

Có thể Anthony đã tách rời Peaksiville ra khỏi thế giới loài người bằng pháp thuật, còn Trujillo dùng chức vị để cô lập Dominic! Ngay sau khi trở thành Tổng thống, Tên Trộm Gia Súc Thất Bại đã niêm phong và tách Dominic ra khỏi thế giới – một sự cưỡng bách, cô lập mà chúng tôi gọi là Bức Màn Chuối. Còn việc không xác định rõ ràng biên giới với quốc gia Haiti – Tên Trộm Gia Súc Thất Bại trở nên giống như bác sĩ Gull trong From Hell áp dụng giáo điều của hội Kiến trúc sư Dionyesian, ông ta mơ ước trở thành nhà xây dựng lịch sử. Trải qua một nghi lễ rất kinh hoàng giữa im lặng và máu, mã tấu và perejil[101] , bóng tối và chối bỏ sự thật, Trujillo đã tạo nên một biên giới thật sự giữa hai quốc gia, một biên giới không hiện diện trên bản đồ là cái biên giới được trực tiếp ghi khắc vào trong lịch sử và trí tưởng tượng của một dân tộc. Vào khoảng giữa thập niên thứ hai thời kỳ Trujillo tại chức, Bức Màn Chuối đã rất thành công, đến mức độ khi Đồng minh thắng Thế chiến Thứ hai, đa số dân chúng không có chút khái niệm gì về chuyện đã xảy ra. Còn số ít những người biết về cuộc chiến này đều tin theo lời tuyên truyền là Trujillo đã giữ một vai trò rất quan trọng trong việc lật đổ người Nhật Bản và vua Hun. Ông ta không thể có một vương quốc nào riêng biệt hơn, kể cả nếu như ông ta xây bức tường bằng từ trường xung quanh đảo. Thật ra, có ai cần đến máy phát điện trong tương lai khi người ta có sức mạnh của mã tấu? Phần lớn người ta tranh luận El Jefe cố gắng giữ không cho thế giới ở bên ngoài xâm nhập vào trong đảo. Một số người khác, cho rằng ông ta cũng cố gắng không kém để giữ cái gì đó ở bên trong không thoát ra ngoài.

16. Đóa Hoa Bằng Vàng

Anacaona, còn được gọi là Đóa Hoa Vàng. Là một trong những phụ nữ Lập Quốc của Tân Thế Giới và là một người Ấn Độ đẹp nhất thế giới. (Người Mễ Tây Cơ có thể có Malinche, nhưng người Donminic chúng tôi có Anacaona.) Anacaona là vợ của Caonabo, một trong năm tỉnh trưởng đã cai trị đảo Dominic vào thời đảo này mới được “phát hiện”. Theo lời của Bartolome de lá Casas, ông ta đã miêu tả bà là “một người phụ nữ rất thận trọng và có rất nhiều quyền hành, rất quí phái; cử chỉ, thái độ và cách nói chuyện rất duyên dáng”. Những nhân chứng khác có cách miêu tả khác, ngắn gọn hơn. Bà rất hấp dẫn, và can đảm như một chiến sĩ. Khi những người châu Âu bắt đầu giết người Tainos, họ giết chồng của Anacaona (đây lại là một chuyện khác nữa). Và như các nữ chiến sĩ dũng cảm, bà kêu gọi nhân dân chống lại, nhưng người Âu châu là những người bắt đầu lời nguyền, fukú, không dễ dàng ngăn chặn họ. Họ thực hiện hết cuộc tàn sát tập thể này đến cuộc tàn sát tập thể khác. Lúc bị bắt, Anacaona cố gắng thử thuyết phục họ, bằng cách nói rằng: “Giết chóc không phải là một việc đáng ca ngợi, bạo động cũng chẳng khôi phục được danh dự của chúng ta. Xin hãy cùng nhau xây dựng chiếc cầu nối liền yêu thương mà kẻ thù của chúng ta có thể vượt qua, để lại dấu chân bọn họ cho chúng ta cùng nhận thấy.” Nhưng người Tây Ban Nha chẳng muốn xây dựng cầu yêu thương. Sau một cuộc xử án giả tạo, họ treo cổ Anacaona ở Santo Domingo dưới bóng một trong những giáo đường xây dựng đầu tiên. Chấm hết.

Còn một câu chuyện cũng khá phổ thông về Anacaona ở Dominic là trong đêm rạng ngày bị xử tử, bà được cho một ân huệ có thể tự cứu mạng: chỉ cần ưng một tên Tây Ban Nha đang si mê bà. (Thấy cái khuynh hướng này không? Trujillo muốn chiếm đoạt chị em nhà Mirabal, còn tụi Tây Ban Nha thì muốn Anacaona.) Thử đề nghị với một cô gái thời nay điều kiện này và sẽ cô ta điền đơn xin giấy thông hành nhanh đến mức nào, Anacaona, tuy thế, là một người sống theo lối cổ, đáng buồn thay, nghe nói bà đã trả lời, Mấy Anh Da Trắng ơi, các anh chẳng đáng rửa chân cho tôi! Và thế là chấm dứt cuộc đời của Anacaona, Đóa Hoa Vàng. Một trong những người Bà Mẹ Lập Quốc của Tân Thế Giới và là người Ấn Độ đẹp nhất thế giới.

17. Trại tù Nigüa

Nigüa và El Pozo de Nagüa là tử địa – Ultamos – cả hai nằm trong số những trại tù nguy hiểm nhất Tân Thế Giới. Phần lớn những người bị vào tù thời Trujillo không bao giờ còn sống sót để được ra khỏi tù, và những người còn sống thì ao ước giá gì họ đừng sống lâu như thế. Bố của bạn tôi bị tù tám năm ở Nigüa vì đã không tỏ lòng kính trọng bố của Jefe đúng mức. Có một lần ông kể về một người bạn tù; ông này lỡ than phiền với một tên cai tù là ông bị đau răng. Tên cai tù chĩa súng vào mặt ông ta và bắn ông ta văng óc. Tao đoán là nó không còn đau nữa. Mấy tên cai tù nói đùa với nhau. (Tên cai tù tự tay giết người về sau được đặt tên là El Dentista, ông nha sĩ). Nigüa có rất nhiều “cựu học sinh”, trong đó có nhà văn Juan Bosch, người sau này trở thành người Lưu Đày chống Trujillo số Một và là Tổng thống của nước Cộng hòa Dominic. Juan Isidro Jimenes Grullon đã nói trong quyển sách Una Gestapo en America, “es mejor tener cien niguas en un pie que un pie en Nigüa.” Nghĩa là, “làm người da đen một trăm lần tốt hơn đặt chân vào nhà tù Nigüa”

18. Criadas

Tôi ở Santo Domingo chỉ đến khi được chín tuổi, tuy thế tôi cũng biết về criadas, những người bị bán làm đầy tớ. Có hai người sống ở trong callejon (hẻm nhỏ) ở phía sau nhà tôi. Họ là những người bị đày đọa làm việc cực khổ nhất mà tôi biết. Sobeida, chuyên nấu ăn, lau dọn, xách nước và chăm sóc hai đứa bé sơ sinh trong một gia đình tám người – cô bé này chỉ mới bảy tuổi! Sobeida không bao giờ được đến trường, và nếu cô bạn gái đầu tiên của anh tôi, Yohana, đã không nhín thì giờ (mà cái thì giờ này cũng là ăn trộm của người chú) dạy vần ABC cho cô bé, thì cô bé này hoàn toàn bị mù chữ. Mỗi năm tôi trở về từ Mỹ, mọi chuyện vẫn không có gì thay đổi; im lặng và chăm chỉ. Sobeida chỉ ngừng một hay hai giây để chào ông tôi và mẹ tôi (và cũng nhìn một quyển truyện mới chừng một hai phút) trước khi chạy đi để làm cho xong công việc. Mẹ tôi thường cho quà bằng tiền; chỉ duy nhất một lần bà cho cô bé một cái áo mới, và ngay ngày hôm sau người chủ cô bé là người mặc cái áo mới ấy. Tôi cố tìm cách nói chuyện với cô bé ấy – dĩ nhiên, tôi là nhà hoạt động cộng đồng cơ mà – nhưng cô chỉ lảng tránh tôi cùng những câu hỏi ngớ ngẩn của tôi. Hai đứa chúng bây có thể nói được chuyện gì chứ? Mẹ tôi hỏi. Con bé probrecita nghèo khổ ấy không biết viết cả cái tên của nó. Và khi cô bé được mười lăm tuổi, một tên chủ trong nhà đè cô bé ra mà hãm hiếp. Bây giờ, mẹ tôi kể tôi nghe, gia đình ấy bắt thằng bé con của cô làm việc cho họ luôn, bằng cách xách nước dùm cho mẹ của hắn.

[1] Lâu đài, dinh tổng thống

[2] Xem phần Chú thích Đặc biệt (1)

[3] Chữ của Cuba dùng để chỉ những người da đen lai trắng, nhưng vẫn còn đậm chất da đen như tóc quăn, mũi hếch.

[4] Tiếng lòng dùng để chỉ một người.

[5] Tổng thống John F. Kenedy (1961 - 1963)

[6] Tổng thống Lyndon B. Johnson (1963 - 1969)

[7] Một nhân vật trong truyện của Tolkien, tượng trưng cho nhà độc tài, đàn áp mọi người, được dùng như bài học khuyên loài người nên tránh hành động tham quyền lực quá mức. (Chú thích của tác giả: “Tôi là Vua của các Trưởng lão: Melkor, người đầu tiên và mạnh nhất trong tất cả Valar, người đã có mặt trước thế giới và tạo ra thế giới. Bóng tối của mục đích của tôi nằm trên Arda, và tất cả những thứ trong ấy sẽ vâng theo ý chí của tôi. Nhưng trên tất cả những người mà các ngươi yêu mến, ý nghĩ của tôi sẽ nặng như đám mây u ám và nó sẽ mang họ vào bóng tối, tuyệt vọng. Bất cứ nơi nào họ đi đến, ác quỷ sẽ hiện ra. Bất cứ lúc nào họ nói, lời nói của họ sẽ mang đến chuyện không may. Bất cứ những gì họ làm sẽ chống lại họ. Họ sẽ chết không hy vọng, bị nguyền rủa trong cả sự sống và cái chết.)

[8] Dominic Republic

[9] Chỉ người Dominic

[10] Chỉ người Puertorica

[11] Một loại trái cây có thể làm tăng sinh dục.

[12] Các câu thoại in nghiêng trong cuốn sách này là để biểu thị nhân vật nói chuyện với nhau bằng tiếng Tây Ban Nha.

[13] Công chúa của Hoả tinh, nhân vật chính trong loạt truyện khoa học giả tưởng về Hoả tinh của Edgar Rice Burroughs.

[14] Siêu nhân trong truyện tranh Captain Marvel (Đại uý Marvel)

[15] Nhân vật trong phim Planet of the Apes.

[16] Tiếng lóng chỉ âm hộ.

[17] Nhân vật xinh đẹp, bạn của siêu nhân, trong truyện tranh Marvel Comics.

[18] Tên đám mây của một cơn bão lớn trong truyện Marvel Comics.

[19] Một nhạc cụ đơn giản, giống như cái kèn, người ta phải hát vào nhạc cụ ấy để nó phát ra tiếng rung như nhạc đệm.

[20] Xem phần Chú thích Đặc biệt (3)

[21] Tiếng Nhật, ám chỉ những người mê truyện tranh đến độ nhập tâm.

[22] Xem phần Chú thích Đặc biệt (4)

[23] Tên của một trò chơi điện tử.

[24] Chữ của người theo đạo Hindu có nghĩa là nghịch ngợm, tinh quái.

[25] Có nghĩa là chộp lấy đàn bà như là râu của con bạch tuộc.

[26] Một hình thức truyện giả tưởng hoang đường về những định mệnh khó giải thích bằng khoa học.

[27] RU là tên viết tắt của Rutgers University. Gamers là những người chơi trò chơi điện tử.

[28] Tiếng lóng ám chỉ những người trẻ tuổi ngỗ nghịch, bướng bỉnh.

[29] Mấy thằng đen.

[30] Một loại bánh nhân thịt, tương tự bánh quai vạt hay pateschaud.

[31] Bánh mì rắc phômai nướng chảy.

[32] New York theo cách nói của người Dominic.

[33] Người Cuba lai Tây Ban Nha

[34] Dùng để chỉ những người hoặc ngu đần hoặc kiêu ngạo.

[35] Pháo đài kiên cố trong truyện The Lord of The Rings.

[36] Miền Nam.

[37]  Tên của một ảo thuật gia nổi tiếng.

[38] Xem phần Chú thích Đặc Biệt (5)

[39] Xem chú thích phần Đặc Biệt (6)

[40] Xem phần chú thích Đặc Biệt (7)

[41] To lớn, gợi tình.

[42] Nghĩa đen: Một con lừa có thể kéo một con bò mộng. Nghĩa bóng: Cái mông to.

[43] Cách chơi chữ và những lời nói tục về thân thể một cô bé mới lớn.

[44]  Xem phần chú thích Đặc Biệt (8)

[45] Xem phần chú thích Đặc Biệt (9)

[46] Xem phần chú thích Đặc Biệt (10)

[47] Tên một kẻ sát nhân chuyên giết gái điếm ở Anh.

[48] Tác giả dùng từ “gook”, một tiếng lóng để chỉ người châu Á với ý khinh miệt.

[49] Juan Marichal: cầu thủ bóng chày nổi tiếng người Dominic.

[50] Xem phần chú thích Đặc Biệt (11).

[51] Biệt danh mà báo chí dành cho người già có, du lịch khắp nơi bằng máy bay.

[52]  Xem phần chú thích Đặc biệt (12)

[53]  Một loại thuyền nhỏ của người xứ Dominic dùng để vượt biên, giống xuồng tam bản của Việt Nam.

[54]  Người ngoài cuộc.

[55]  Chữ tục, dùng để chủi mắng.

[56]  Áo sơmi thêu hoa văn

[57]   Huyền thoại Hy Lạp, kể về một dòng họ vì ngôi báu mà anh em chém giết lẫn nhau.

[58]  Xem phần Chú thích Đặc biệt (13)

[59]   Pegao là cơm cháy của người Puerto Rico. Câu này có ý nói Trujillo bị giết dễ dàng, ngon lành như ăn cơm cháy.

[60]  Nhẫn của người tiên, trong truyện The Lord of The Rings, được dùng để chữa bệnh cứu người.

[61] Một đồ vật dung để làm bùa (dị đoan)

[62]  Social Action and Leadership School for Activist.

[63]  Một loại ngôn ngữ do nhà văn Tolkien, tác giả cuốn The Lord of The Ring sáng tạo ra.

[64]  Một câu nói hầu như vô nghĩa, thường được những người trẻ tuổi dùng như tiếng đệm.

[65]  Chứng bệnh sợ phụ nữ và chưa hề có quan hệ tình dục.

[66] Một nhóm nhân vật siêu nhân trong truyện tranh. Mỗi siêu nhân có một chiếc nhẫn cho họ nhiều quyền lực. Họ họp thành nhóm để có thể bảo vệ an ninh cho thế giới.

[67] Orc và Elf là hai bộ tộc trong bộ truyện The Lord of The Rings. Orc là quạ đen xấu xí độc ác. Elf là vị tiên xinh đẹp, hiền hòa, mặc quần áo trắng tỏa ánh sáng trắng.

[68] . Tiếng lóng, chỉ bộ phận sinh dục của phụ nữ

[69] Dùng để chỉ những tác giả chưa được biết đến nhiều nhưng đã có những tác phẩm, công trình được chú ý đến.

[70] Gái làng chơi

[71] Thế giới trong truyện The Lord of The Rings.

[72] Bronx Community College

[73] Xem phần Chú thích Đặc biệt (14)

[74] Universidad Nacional Autónoma de Mexico.

[75] Xem phần Chú thích Đặc biệt (15)

[76]Con bạch tuộc

[77]Xem phần Chú thích Đặc biệt (16)

[78]Một loại tôm nhỏ, là thức ăn của các loài động vật ở biển như cá voi, hải cẩu,...

[79]Xem phần Chú thích Đặc biệt (17)

[80]Bé gái nô lệ người Haiti.

[81]Xem phần Chú thích Đặc biệt (18)

[82]Một người nào đó tên thế này hay thế kia.

[83]Vết sẹo hình thành bởi phóng xạ của bom nguyên tử

[84]Lời chào của người ở hành tinh Ork

[85]Chữ được dùng để diễn tả sự reo mừng.

[86]Da heo ướp gia vị phơi khô rồi chiên

[87]Ám chỉ người Mễ Tây Cơ

[88]Universidad Autonoma de Santo Domingo – Trường Đại học Santo Domingo

[89]Những người trong tôn giáo.

[90] Modern Language Association – Hội ngôn ngữ Hiện đại

[91] Ghi chú của tác giả: “Không cần biết em sẽ đi đến nơi nào, xa cho mấy xa…đến bất cứ nơi nào trong thế giới vô tận này em sẽ không bao giờ CÔ ĐƠn!” ( The Watcher, Bộ Tứ Siêu Đẳng, số 13, tháng năm, 1963.)

[92]  Mỗi chu kỳ của Saturn bao gồm 29 năm, tượng trưng cho sự trưởng thành sau một thời gian khó khăn đau khổ.

[93] Một loại than đen bóng, thường được cắt ra thành những mảnh nhỏ làm bùa hộ mệnh

[94] Một nhân vật ác trong truyện The Lord of The Rings.

[95] Trong huyền thoại Welsh, Arawn là vị chúa của thế giới bên kia. Trong truyện của Lloyd, Arawn là nhân vật xấu chuyên đi trộm trí tuệ và tài nghệ của loài người rồi giấu kín không cho ai dùng

[96] Một nhân vật độc tài, mê đắm quyền lực trong truyện của Jack Kerby.

[97] Tiếng lóng chỉ Fidel Castro.

[98] Tinh thần trí thức và văn hóa của một thời đại

[99] Tác giả dùng chữ “Mamma mia” là tên một vở nhạc kịch nói về một người phụ nữ có cuộc đời sóng gió nhưng bà đủ sức lướt qua mọi nghịch cảnh. Ở đây chỉ được dùng như một lời than

[100]  Jennifer Lopez: Ca sĩ kiêm diễn viên điện ảnh.

[101]  Tên một loại gia vị.