Tên Cô Ấy Là

———★———

Tác giả

Cho Nam Joo

Người dịch

Văn Ngọc Minh Quyên

Đơn vị phát hành

Nhã Nam

Nhà xuất bản

Hà Nội

Lời tác giả

“Tôi thực lòng rất biết ơn hơn sáu mươi người phụ nữ đã tham gia phỏng vấn, từ cô bé 9 tuổi đến cụ bà 69 tuổi, vì đã để tôi được lắng nghe câu chuyện đời họ. Những tiếng nói ấy chính là khỏi đầu cho cuốn sách này. Chắc chắn, tôi sẽ không bao giờ quên gương mặt đỏ bừng, giọng nói liên tục đứt quãng, và cả những giọt nước mắt dẫu đã đong đầy trên khóe mi nhưng cuối cùng vẫn chẳng rơi xuống.

Thực ra so với lúc đặt bút viết, tôi yêu thích khoảng thời gian lắng nghe hơn, dẫu cho quá trình ấy cũng đã đem lại cho tôi không ít đau khổ và khó khăn. Phải nói rằng điều tôi thấy ấn tượng nhất chính là cách mà những người phụ nữ này bắt đầu câu chuyện của mình. Đại đa số đều có thái độ khá lãnh đạm: "Tôi chẳng có gì đặc biệt để kể". Trải nghiệm của tôi cũng không có gì đáng nói”. Phải, đó có thể là những việc thường xảy ra, đôi khi cũng là những câu chuyện đặc biệt mà để kể thành lời, họ cần tới lòng dũng cảm, sự quyết tâm và thậm chí là cả không ít tranh đấu. Đương nhiên, ngay cả khi không có những điều ấy, thì tự bản thân câu chuyện của họ cũng sở hữu ý nghĩa riêng. Hy vọng rằng từ giờ về sau, cuộc đời của những người phụ nữ bình thường, không quá đặc biệt, cũng chẳng quá nổi bật ấy sẽ được hé lộ và ghi chép lại nhiều hơn.

Tôi tin rằng khi mở cuốn sách này ra, câu chuyện của các bạn cũng sẽ được bắt đầu.

Mùa xuân năm 2018
Cho Nam Joo

DẪU VẬY, TRÁI TIM TÔI VẪN ĐANG RUNG ĐỘNG

Người thứ hai

Năm nay So Jin hơn 25 tuổi, hiện đang làm việc tại chi nhánh địa phương của một doanh nghiệp nhà nước.

Đối phương là cấp trên của So Jin.

Dù vốn đã dày dạn kinh nghiệm, nhưng vì truyền thống mentor-mentee (người cố vấn-người được cố vấn) của công ty mới, nên cô đành chấp nhận làm cấp dưới trực tiếp của một người quản lý lớn hơn mình 10 tuổi. Thỉnh thoảng chán ăn cơm căng tin, ông ta lại rủ So Jin ra ngoài ăn trưa. Tuy chỉ có hai người đi riêng nhưng vì là ban ngày và cũng chẳng uống rượu nên cô cũng không cảm thấy quá áp lực. Đối phương thường hay bàn công việc, hay than thở những chuyện bất mãn trong cuộc sống hôn nhân. Chỉ thế thôi thì cũng không có gì đáng nói.

Thế nhưng, một đêm nọ, sau khi kết thúc buổi liên hoan, ông ta đề nghị đưa cô về và lên taxi cùng cô. Trên băng ghế sau, ông ta bắt đầu có những động chạm không đúng mực với So Jin. Sau khi yêu cầu ông ta dừng lại, cô xuống xe và tự về nhà. Kể từ hôm đó, ông ta không ngừng chỉ trích lối trang điểm cũng như cách ăn mặc của cô. Những lúc cùng cô xem tài liệu, hội ý hay ghi chú thông tin, ông ta đều tự tiện đặt tay lên tay, lên vai hay lên hông cô. Những câu bông đùa ngày càng quá giới hạn, ông ta liên tục nhắn tin, gọi điện đòi gặp mặt sau giờ làm, nói là nhớ cô, muốn có một mối quan hệ đặc biệt với cô. Sau sáu tháng chuyển đến, cô không thể nào chịu đựng thêm nữa.

Trước hết, So Jin viết email trình bày lại tình hình với trưởng phòng. Cô làm vậy vì cho rằng mình cần giữ lại chứng cứ. Trưởng phòng trả lời rằng mình không hề có ý định bao che cho cái xấu nhưng trên thực tế, việc khiển trách hay tách riêng quản lý ra không hề dễ dàng, vì thế chỉ có thể ký quyết định cho cô chuyển sang phòng khác. Dẫu cũng muốn chuyển sang bộ phận khác cho xong chuyện, nhưng nghĩ đi nghĩ lại, nạn nhân mà phải chạy trốn thì thật chẳng hợp lý chút nào. Cô không mong nhờ tới pháp luật can thiệp, cô chỉ muốn ông ta bị kỷ luật ở cấp độ công ty thôi. Dù vậy, nếu công khai chuyện này thì sau này cuộc sống của cô ở đây sẽ khó có thể bình thường như trước. Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, So Jin gửi email đề nghị chuyển quản lý sang phòng khác, đồng thời yêu cầu được trao đổi chính thức với ông ta.

Tuy nhiên, sự việc lại diễn ra theo một hướng So Jin không hề ngờ tới.

Trưởng phòng không trả lời email của So Jin. Dù cô viết thêm hai email nữa nhưng vẫn chẳng nhận được câu trả lời nào, thử gọi điện thì cũng không ai nhấc máy. Khi cô trực tiếp đến tìm thì trưởng phòng bỏ đi với lý do là đã có hẹn. Mãi đến sau này cô mới biết trưởng phòng đã gọi quản lý đến trước, cho ông ta đọc email của cô và hỏi xem đó có phải sự thật hay không. Dù không biết chính xác hai người bọn họ đã nói gi với nhau, nhưng cô đoán chắc hẳn tên quản lý đã phủ nhận hành vi quấy rối tình dục của mình và bêu xấu So Jin.

Sau đó, quản lý bắt đầu công khai mắng mỏ So Jin giữa văn phòng. Ông ta giao cho cô khối lượng công việc quá sức, đã vậy còn không ngừng thay đổi chỉ thị. Hễ So Jin có ý kiến hay thắc mắc, ông ta lại gầm lên: “Cô muốn thoái thác công việc à?” Bình thường ông ta chẳng thèm chào hỏi, gọi điện thì mãi mới chịu bắt máy, đôi lúc còn nổi điên lên vì cho rằng cô đang nhìn đểu mình. Quá tuyệt vọng, So Jin chỉ biết lặng lẽ thổn thức trong nhà vệ sinh. Tình cờ cô gặp một chị tiền bối vào công ty cùng thời điểm với tên quản lý kia. Thấy So Jin hai mắt đỏ hoe, chị lựa lời an ủi vỗ về cô. Sau khi chắc chắn trong nhà vệ sinh không có ai khác, chị khuyên cô nên làm hai chuyện. Một là ghi âm và thu thập chứng cứ, hai là phải kiên trì ở lại công ty đến cùng nếu như muốn đưa chuyện này ra ánh sáng. Cuối cùng, chị dặn nếu có gì cần giúp đỡ thì nhất định phải liên lạc với chị. So Jin tỉ mẩn viết nhật ký công việc và ghi âm các cuộc nói chuyện điện thoại mỗi khi báo cáo với quản lý. Sau khi chuẩn bị đầy đủ chứng cứ, cô chính thức đặt vấn đề với phòng nhân sự.

Phòng nhân sự lập tức lên kế hoạch tiến hành điều tra nội bộ. Đúng giờ được thông báo, cô đến phòng họp, lúc này cả ba người đàn ông - quản lý, trưởng phòng và trưởng phòng nhân sự - đã ngồi đó tự bao giờ. Trưởng phòng nói rằng vì quản lý thường hay chỉ dạy đàn em hơi nghiêm khắc nên có thể đã khiến So Jin cảm thấy áp lực quá mức. Đột nhiên, tên quản lý lại đề cập tới chuyện ở công ty cũ So Jin từng hẹn hò với người cùng công ty, và nhận được tiền lương trả chậm nhờ nộp đơn khiếu nại lên Bộ Lao động. Sau khi lắng nghe, trưởng phòng nhận định rằng hai bên đã hiểu lầm nhau và thuyết phục So Jin hòa giải. Cô bàng hoàng, phản kháng không được mà đập bàn đứng dậy cũng không xong. Chỉ cần ở cùng một chỗ với tên quản lý thôi cũng đủ khiến So Jin mất hết tự tin rồi. Rõ ràng là cả hai người kia đều đang đứng về phía ông ta. So Jin nói rằng mình sẽ suy nghĩ thêm và kết thúc buổi họp tại đó. May mắn là cô đã ghi âm lại toàn bộ sự việc theo lời dặn dò của chị tiền bối.

So Jin biết được những tin đồn kỳ lạ về mình thông qua một đồng nghiệp vào công ty cùng thời điểm với cô. Bình thường hai người chỉ chào hỏi qua loa, chưa từng liên lạc hay gặp mặt riêng. Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, người ấy mới gọi điện báo cho cô biết trong công ty đang có người phao tin đồn thất thiệt về cô. Họ đồn rằng bạn trai cũ của So Jin là một người đàn ông đã có vợ, cô là người dụ dỗ trước và đã phá vỡ hạnh phúc gia đình nhà người ta. Khi bị công ty phát hiện thì cô bèn nghỉ làm không phép suốt hai tháng liền, sau đó lại khiếu nại lên Bộ Lao động để được nhận tiền lương. Vừa nghe, tay So Jin vừa run rẩy. Người đồng nghiệp thoáng do dự rồi nói tiếp: “Lần này, bọn họ đồn đại rằng sau khi cố ý tiếp cận quản lý, cô đã ra điều kiện hòa giải là được thăng chức và thuyên chuyển lên Seoul.”

So Jin mất ăn mất ngủ, nhiều lúc không kìm được mà òa khóc ngay giữa đường. Cô cảm thấy dường như mọi người đều đang né tránh mình, nhưng rồi lại khổ sở dằn vặt vì nghĩ đó chỉ là do cô ảo tưởng mà thôi. So Jin tìm đến phòng nhân sự và nói rằng mình không có ý định hòa giải. Cô yêu cầu thuyên chuyển và kỷ luật tay quản lý, vì hành động của ông ta rõ mười mươi là quấy rối tình dục. Ông ta không những không tự kiểm điểm bản thân mà còn lợi dụng chức vụ để chèn ép, ngấm ngầm làm hại người khác. Một buổi họp nhân sự lại được tổ chức. So Jin đưa ra tất cả bằng chứng, từ ghi chú, tin nhắn và cả những đoạn ghi âm, vậy mà kết cục, cả cô và ông ta đều bị phạt cắt lương ba tháng vì gây tổn hại đến thuần phong mỹ tục của công ty. So Jin quyết định nộp đơn tố cáo hành vi quấy rối tình dục nơi công sở của ông ta lên Bộ Lao động.

Biết tin, trưởng phòng giận dữ gọi So Jin tới, hỏi tại sao đã nói rõ ràng như thế rồi mà cô cứ phải chuyện bé xé ra to, rồi còn gay gắt chửi cô là đồ điên, đồ tâm thần, kẻ không thể thích ứng với xã hội. Cuối cùng, trưởng phòng còn mỉa mai: “Chị So Jin làm tôi sợ đến nỗi chả dám nói chuyện với chị đây này, ai mà biết chị có đang ghi âm hay không cơ chứ?” Ngay trước mặt cô, ông ta lộ liễu an ủi tên quản lý kia, nào là làm sao mà vướng vào chuyện tồi tệ thế này, đúng là xui xẻo hết sức, thôi thì cứ xem như vừa giẫm phải bãi phân vậy... Ở công ty, không người nào chịu nói chuyện với cô và cũng chẳng có ai giao việc cho cô cả. Mỗi ngày đi làm đều chẳng khác nào địa ngục trần gian. Vừa ngồi vào chỗ, cô đã thấy tim mình đập thình thịch như chực nổ tung bất cứ lúc nào. Đôi khi cô còn thấy ngạt thở như thể có một bàn tay to lớn bịt chặt lấy miệng mình. Cuối cùng So Jin được chẩn đoán mắc chứng rối loạn hoảng sợ và phải nghỉ dưỡng bệnh, trong khi đó tên quản lý vẫn tiếp tục đi làm bình thường như thể không có chuyện gì xảy ra.

Ngày ngày, So Jin đều khóc và uống rượu từ sáng đến đêm. Bác sĩ nói đang dùng thuốc thì cô không nên uống rượu, nhưng quả thực cô không đủ sức chịu đựng nếu thiếu cả thuốc lẫn rượu. Bố mẹ an ủi đó không phải lỗi của cô và còn khen ngợi cô đã làm đúng vì dám lên tiếng đặt vấn đề. Tuy nhiên họ cũng xin cô đừng kéo dài tình trạng này quá lâu. Thấy bố mẹ mình như vậy, So Jin quyết tâm cai rượu, không để mình suy sụp hơn nữa. Trong khi cô còn đang phân vân giữa vài lựa chọn: nghỉ làm đi du lịch, chuyển đến nơi khác tìm công việc mới hay là nhân cơ hội này học thêm những điều vốn dĩ vẫn muốn học, thì Bộ Lao động đưa ra thông báo yêu cầu phải xử phạt người có hành vi gây hại. Thế nhưng, công ty không hề tuân thủ theo. Cuối cùng So Jin nghĩ, dù thắng hay thua thì cô cũng phải kết thúc cuộc chiến này.

So Jin nhớ rằng cô đã từng đọc trên các diễn đàn mà mình tham gia về những hành vi quấy rối tình dục nơi công sở, trong trường học và các buổi gặp mặt. Trong lúc đọc, cô nghĩ về những hành vi quấy rối mình từng gặp phải nhưng đã không nhận ra hoặc là đã bàng quan bỏ qua. Hồi ấy cô cũng ký tên trực tuyến và quyên góp một khoản tiền nhỏ nhưng lại không tiếp tục theo dõi các vụ tố cáo đến cùng. Đã có chuyện gì xảy ra sau đó? Thử tìm lại, cô phát hiện ra có quá ít những kẻ quấy rối phải trả giá thích đáng. Ngược lại, những nạn nhân đã lựa chọn phương án cuối cùng là vạch trần sự việc vẫn phải lao tâm khổ tứ tiếp tục cuộc chiến cam go khi bị cáo buộc ngược về tội phỉ báng, vu khống và xúc phạm danh dự.

Biết là vậy nhưng So Jin vẫn đăng lại toàn bộ quá trình sự việc và cách xử lý của công ty lên mục bảng tin của một cổng thông tin điện tử và tài khoản mạng xã hội của mình. Trong thời gian qua, nếu chế độ, quy tắc hay lẽ thường hoạt động đúng cách, thì cô đã chẳng phải đưa ra lựa chọn này. Sau đó, cô liên lạc với chị tiền bối trước đây từng khuyên cô ghi âm lại mọi chuyện làm bằng chứng. Chị đã giúp cô thuyết phục một nhân viên cũ từng nghỉ việc vì lý do tương tự để hai bên gặp nhau. Chị tiền bối và một thành viên khác trong nhóm cũng viết đơn tường trình về việc đã chứng kiến hành vi quấy rối tình dục của tên quản lý ra sao. Bài đăng của So Jin nhanh chóng lan truyền trên mạng và xuất hiện cả trên mặt báo. Sau đó, một tổ chức vì quyền phụ nữ đã liên lạc và giới thiệu cho cô một luật sư đáng tin cậy để tham gia tố tụng dân sự - hình sự chống lại công ty và kẻ quấy rối. Cô cũng tham gia phỏng vấn với các cơ quan ngôn luận (khuôn mặt và giọng nói của cô đều đã được xử lý).

Đời tư của So Jin bị đào bới và dưới mỗi bài báo là một lượng bình luận ác ý khổng lồ. Một nhà báo từng học đại học cùng So Jin bằng cách nào đó đã có được số điện thoại và liên lạc với cô. Vì cảm thấy phiền nên cô hơi xẵng giọng một chút, sau đó toàn bộ đoạn ghi âm được công khai trên chương trình thời sự không thiếu một lời. Trong lúc đó, công ty yêu cầu cô hãy thỏa thuận, còn tên quản lý thì nói rằng ông ta đang chuẩn bị kiện cô. Chuyện đến nước này, cô cũng khó tránh khỏi cảm thấy hối hận. Mỗi giờ, mỗi phút, mỗi giây So Jin đều hối hận. Lần nào chải đầu, tóc cô cũng rụng cả nắm, cứ ăn vào là lại nôn ra nên cô phải truyền nước và uống thuốc bổ. So Jin hỏi luật sư, hỏi chị tiền bối, hỏi gia đình rằng, liệu cô có nên dừng lại lúc này hay không. Mọi người đều nói ý kiến của nạn nhân là quan trọng nhất, nếu cô thấy quá mệt mỏi thì có thể dừng lại, nhưng trên thực tế chính cô mới là người không thể từ bỏ.

Vừa mới gặp nhau, chị nhân viên nghỉ việc vì từng bị chính tên quản lý đó quấy rối đã xin lỗi So Jin. Chị tự trách mình nếu lúc đó không im lặng thì có lẽ So Jin đã chẳng phải chịu cảnh tương tự. Dĩ nhiên là So Jin không hề oán trách chị. Tuy thế, cô cũng không muốn mình là người thứ hai giữ im lặng để mọi chuyện lại chìm vào quên lãng. Cô phải dũng cảm đứng lên thì mới không xuất hiện nạn nhân thứ ba, thứ tư, thứ năm...

Na Ri và tôi

Na Ri là hậu bối mà tôi yêu quý nhất. Năm nay cô ấy 27 tuổi, đã có hai năm kinh nghiệm làm biên kịch tại đài truyền hình.

“Ka-talk!”

Âm thanh báo tin nhắn KakaoTalk* từ điện thoại Na Ri vang lên. Lúc đầu tôi không hiểu vì sao cô ấy lại để chuông báo thay vì chế độ rung dù đang ở nơi làm việc. Phải đến một ngày nọ thấy Na Ri chưa ăn được gì đã phải vội vàng gọi điện lại cho đối phương: “Xin lỗi, em không nghe thấy tiếng chuông điện thoại”, tôi mới nhận ra lý do. Cô ấy thường để chuông vào những lúc có cuộc gọi không thể bỏ lỡ. Trước đây tôi cũng đã từng như vậy. Mỗi lần nhìn thấy cuộc gọi nhỡ từ khách mời, nhà sản xuất hay chị phụ trách chính là lòng tôi lại chùng xuống. Nhưng cuộc gọi của Na Ri lại không phải về vấn đề công việc.

Tôi cố tỏ ra vui vẻ hỏi Na Ri:

“Đối tượng xem mắt của em hả?”

“Vì em chưa gặp mặt được buổi nào, nên chính xác hơn là đối tượng dự kiến sẽ xem mắt chị ạ.”

Trong suốt một tháng, Na Ri mới chỉ trao đổi tin nhắn với anh chàng kia mà chưa gặp gỡ trực tiếp lần nào. Na Ri đã phải hủy hẹn tới hai lần rồi. Vào thứ Bảy đáng ra phải đi gặp người ta thì Na Ri lại phải cùng tôi làm việc không ngơi nghỉ, chỉ vì nghệ sĩ khó khăn lắm mới mời được đã hủy hẹn ngay trước ngày quay. Khoảng thời gian ấy, chúng tôi đã vất vả vô cùng, không được tan làm đúng giờ và cũng chẳng có ngày nghỉ cuối tuần.

Na Ri chăm chú nhìn tôi một lát rồi đột nhiên hỏi: “Chị này, liệu em có kết hôn được không nhỉ?”

“Sao thế? Em muốn kết hôn à?”

“Cũng không hẳn. Chỉ là dạo này em hay nghĩ đến chuyện đó thôi. Đến thời gian xem mắt còn chẳng có thì lấy đâu ra thời gian để hẹn hò yêu đương. Như vậy thì liệu có kết hôn nổi không chị? Chả biết cuộc sống bình thường là như thế nào nữa nhỉ?”

Tôi thì khá hài lòng với cuộc sống hiện tại: kiếm tiền bằng công việc mình yêu thích, học lên thạc sĩ (dù có hơi mệt một chút), và sống cùng hai chú mèo lười. Thế nhưng, tôi chưa bao giờ trải qua “cuộc sống bình thường” như Na Ri nói nên cũng chẳng biết trả lời cô ấy ra sao.

Na Ri là biên kịch nhỏ tuổi nhất phụ trách hỗ trợ thực hiện một chương trình thử giọng phát sóng trực tiếp. Tôi rất có thiện cảm với tác phong lanh lợi của Na Ri nên đã kéo cô sang làm chương trình nấu ăn với mình. Tôi thuyết phục cô rằng dù chương trình đã gần kết thúc rồi nhưng đó vẫn là trải nghiệm hiếm có, nên thử một lần cho biết. Trong chương trình này, những người nổi tiếng sẽ giới thiệu công thức nấu ăn của riêng mình, nhưng hầu như chẳng ai có công thức gì thực sự đặc biệt cả. Khách mời chỉ đến như vậy thôi, còn Na Ri sẽ phải lo tìm hiểu từ phương pháp nấu, thành phần dinh dưỡng của món ăn cho đến cả món ăn kèm thích hợp nữa. Đôi khi sẽ có một vài vị khách mời “khó chiều” đòi chuẩn bị món họ muốn ăn hay những món cần tới nguyên liệu đắt đỏ. Vị bác sĩ khách mời lần này là một người như vậy.

Dạo này ông ta đang say mê ẩm thực Thái nên nói mình nhất định phải nấu món Thái. Sau khi tham khảo ý kiến chuyên gia nấu ăn của chương trình, Na Ri đã chuẩn bị hai món tương tự là bún hải sản với nghêu Manila và nem rán Việt Nam. Trước hôm ghi hình 3 ngày, rõ ràng là Na Ri đã gửi kịch bản và công thức qua email, nhưng đến đúng ngày ghi hình, ông ta mới phàn nàn về thực đơn trong lúc họp.

“Sao lại chỉ là một món bún tầm thường như vậy? Làm thế thì mặt mũi nào mà tôi dám giới thiệu đây là công thức đặc biệt của riêng mình chứ?”

Giữa bao nhiêu người tham gia cuộc họp, ông ta lại chọn đúng Na Ri để chất vấn trong khi cô ấy là người có ít quyền phát ngôn nhất ở đây. Trong lúc tôi còn đang phân vân không biết nên đứng ra nói đỡ hay để Na Ri có cơ hội tự mình giải quyết, thì cô ấy đã trả lời với khóe môi run run:

“Món đó sẽ được cho thêm cả nghêu Manila để phù hợp hơn với khẩu vị của người Hàn Quốc ạ. Như vậy, khán giả sẽ có cảm giác vừa mới mẻ lại vừa gần gũi.”

“Thế tôi mới nói đấy! Không phải mì Hàn Quốc mà lại có nghêu Manila! Cô không thấy nực cười à?”

Na Ri á khẩu, cuối cùng tôi đành phải đứng ra hòa giải.

“Với dáng vẻ đĩnh đạc của anh, chỉ cần đeo tạp dề đứng yên đó thôi cũng đủ ngầu lắm rồi. Hình ảnh là thứ thu hút khán giả đầu tiên mà. Thực đơn đâu có quan trọng tới vậy.”

Với những khách mời lớn tuổi và thích hoạnh họe kiểu này, cách đối phó tốt nhất chính là tâng bốc, nịnh nọt họ. Dù thấy xấu hổ, nhưng tôi cũng đành phải làm thế vì không thể nào phá hỏng một buổi quay đã được chuẩn bị xong xuôi. Khó khăn lắm mới xoa dịu được ông ta và bắt đầu quay thì lại nảy sinh vấn đề với chuyện nước nôi. Do phải ngày càng nấu ăn nhiều hơn nên đài truyền hình đã chuẩn bị riêng cho chúng tôi một trường quay riêng với các trang thiết bị liên quan. Nhưng nhìn chung trang thiết bị vẫn còn đơn sơ nên nhiều khi cũng bị trục trặc. Thấy tình hình không ổn, FD* vội vàng lao đến chỗ người phụ trách trường quay, còn tôi quyết định thay đổi thứ tự quay, làm món nem rán trước. Na Ri nhanh chóng đổ dầu vào chảo, trong lúc chờ dầu nóng, cô viết những nội dung thay đổi vào phiếu nhớ dành cho khách mời.

Tình huống bất ngờ đã trở thành chuyện thường nhật đối với chúng tôi. Mấy sự ố kiểu như đường ống dẫn gas, dẫn nước có vấn đề, nguyên liệu không được giao vào đúng ngày, hay thời gian nấu ăn lâu hơn dự kiến, xảy ra như cơm bữa. Mỗi lần như vậy, tôi lại phải thay đổi cấu trúc chương trình hoặc thứ tự quay, còn Na Ri thì phải nhanh chóng tìm thêm khách mời và chuẩn bị đạo cụ.

Trong quá trình ghi hình, tôi luôn quan sát phản ứng của các nhân viên khác vì họ chính là những vị khán giả đầu tiên. Như thường lệ, đạo diễn, quay phim và khách mời thi thoảng lại bật cười, rướn cổ ra đầy vẻ hào hứng hoặc chép chép miệng trước món ăn ngon lành, thế nhưng Na Ri thì chỉ ngồi ngây người ra. Có vẻ như sau khi chạy ngược chạy xuôi lo ổn thỏa mọi chuyện, cô ấy đã không còn cảm nhận được bất cứ điều gì nữa. Trong khi đó, cái người ban nãy vừa kịch liệt phản đối món bún thì lại đang gắp lấy gắp để bát bún đầy ắp nghêu Manila.

Về tới văn phòng, chúng tôi cùng nhau uống cà phê hòa tan. Cơ thể mệt mỏi lại thêm hơi ấm từ ly cà phê nóng khiến cơn buồn ngủ bất ngờ ập đến. Đúng lúc ấy, anh PD* phải ở lại dọn dẹp trường quay nên mãi mới về văn phòng, bảo với Na Ri:

“Na Ri này, làm cho tôi một ly cà phê với. Pha hai gói cho đậm nhé, cô biết chưa?”

Bình thường, không ai được phép yêu cầu biên kịch làm những chuyện bên ngoài công việc, kể cả mấy chuyện vụn vặt như pha cà phê. Ngay cả tài liệu họp của tổ, chúng tôi cũng trao đổi qua email rồi tự mình đi in. Tuy nhiên, sau những buổi ghi hình vất vả, đôi khi lại có người nhờ Na Ri đi pha cà phê. Thực lòng, tôi chỉ muốn bảo ai thích uống thì tự đi mà pha, nhưng cũng khó có thể nói ra mấy lời khó nghe với những người đang mệt mỏi và nhạy cảm.

Hồi tôi mới đi làm, chuyện biên kịch nhỏ tuổi nhất chạy việc vặt cho PD và biên kịch chính là quá hiển nhiên. Khi thì phải mua hộ bánh sandwich trên đường ăn trưa về (có những lúc còn phải vòng lại cả một đoạn khá xa để mua đúng loại họ thích nữa chứ), khi thì lấy giúp đôi giày người ta mang đi sửa, khi thì lại đến thư viện mượn hộ cuốn sách cần thiết cho kịch bản... Phải mất rất nhiều thời gian thì “văn hóa” cấp bậc kiểu đó mới thay đổi, song hiện nay nó vẫn chưa hoàn toàn biến mất. Tuy chỉ là chuyện của một cốc cà phê, nhưng tôi băn khoăn không biết những vấn đề ẩn đằng sau nó sẽ còn tồn tại đến bao giờ?

Có rất nhiều biên kịch bắt đầu công việc mà không có hợp đồng, không biết gì về nội dung công việc, thời gian làm việc cũng như chế độ lương thưởng và những chuyện liên quan. Nếu chẳng may chương trình đột ngột bị cắt hay công ty cải tổ lại cơ cấu, họ sẽ chẳng nhận được bất kỳ khoản trợ cấp nào khi bị sa thải. Giả sử nếu ai đó muốn xác nhận trước và thỏa thuận điều kiện làm việc cụ thể, thì sẽ lập tức bị mang tiếng là người thiếu nhiệt huyết. Lúc Na Ri được mời tham gia thực hiện một chương trình mới, cô ấy vừa hỏi về vấn đề lương thưởng thì đã bị chỉ trích là: “Cô làm việc chỉ vì tiền à?” Làm việc bảy ngày một tuần, thức trắng đêm như cơm bữa, vậy mà tiền lương của Na Ri chỉ là 1,2 triệu won một tháng, không hề có phụ cấp đi lại lẫn ăn uống.

“Na Ri này, chúng ta cùng đến một nhà hàng món Thái nổi tiếng và đắt tiền nào đó đi. Chỉ hai chúng ta đi ăn liên hoan với nhau thôi.”

Cả tôi và Na Ri đều mệt mỏi như nhau, nhưng Na Ri chắc còn thấy buồn nữa nên tôi muốn giúp cô ấy giải tỏa tâm trạng. Thế nhưng, cuối cùng hôm đó chúng tôi lại không thể cùng nhau đi ăn, vì Na Ri vẫn chưa xong việc. Cô ấy bảo phải chỉnh sửa thô buổi ghi hình hôm nay với trợ lý đạo diễn trước, sau đó thì về nhà nghỉ ngơi một chút rồi quay lại cùng tôi chuẩn bị cho buổi ghi hình ngày mai. Vốn dĩ chúng tôi chỉ ghi hình một lần một tuần, nhưng vì khách mời có việc nên đành phải quay hai ngày liên tiếp. Na Ri định chợp mắt một lát trong phòng trực rồi đi xe buýt về để tiết kiệm tiền taxi. Nghe vậy, tôi bèn dúi vào tay cô ấy vài tờ 10.000 won và bảo:

“Em bắt taxi mà về.”

Tôi không biết mình làm vậy có đúng hay không nữa. Đây chẳng phải vấn đề mà chỉ cần tiền bối thông cảm, mời đi ăn hay cho tiền taxi là có thể giải quyết được.

Công việc của chúng tôi thực sự rất thú vị. Chương trình được phát sóng không thể nào lột tả toàn bộ bầu không khí ở trường quay. Hầu hết những người chúng tôi gặp trong lúc ghi hình đều tràn đầy năng lượng. Một khi đã được trải nghiệm sức sống cùng niềm phấn khích mà họ mang lại, thật khó để dứt ra. Lịch trình lúc nào cũng kín mít, môi trường làm việc thì khắc nghiệt, nhưng cảm giác thành tựu sau mỗi buổi phát sóng thì chẳng thể diễn tả bằng lời được. Có lẽ cả tôi và Na Ri đều sẽ khó mà từ bỏ được công việc hiên tại. Thật tốt biết bao nếu công việc có ý nghĩa và thú vị này nhận được sự đền đáp xứng đáng...

Tôi tự hứa sẽ không bao giờ trở thành một biên kịch chính nói ra những câu kiểu: “Tôi cũng từng như vậy”, “Thời của tôi còn tệ hơn nhiều”... Thế nhưng, như vậy là chưa đủ. Tôi không thể chỉ là một người tránh nói ra những lời không nên nói, mà còn phải trở thành một người dám lên tiếng về những điều cần phải nói. Ngày hôm nay, tôi nghĩ về những lời mình đã nuốt vào trong, về những lời mà không một ai có thể thốt ra thay mình.

Đôi lời gửi em

Má ửng hồng. Váy tennis ngắn. Tất dài quá đầu gối. Cô bé khẽ lắc vai rồi xoay người, đẩy hông về phía camera.

Suốt toàn bộ quá trình, trên môi cô bé không hề hé lộ một nụ cười. Đằng sau khuôn mặt thờ ơ ấy, Joo Kyung nhìn thấy tất cả: ý chí, tham vọng, tinh thần phản kháng, lòng hối hận và sự mệt mỏi. Thật tự nhiên, cô bé đưa tay phải lên vén những lọn tóc rủ xuống gương mặt. Joo Kyung vô thức hít vào một hơi thật sâu. Trong thoáng chốc, cô ngừng thở và trái tim hình như cũng ngừng đập.

Trong khoảnh khắc, tựa như linh hồn lạc lối tìm thấy cơ thể thực sự của mình, cô bé ấy chiếm lấy trái tim Joo Kyung. Cô phải lòng gương mặt vô cảm, phải lòng những lọn tóc tung bay và phải lòng cả những khớp ngón tay dày dặn của cô bé.

* * *

Mỗi khi thấy người ta sử dụng hình ảnh pháo hoa để thể hiện những cảnh bùng nổ cảm xúc trong chương trình hài kịch, Joo Kyung đều nghĩ đó chỉ là trò hài hước rẻ tiền. Tuy nhiên, hôm nay pháo hoa thực sự đã nổ trong trái tim Joo Kyung, khiến cho toàn bộ xương cốt lồng ngực cô như muốn vỡ vụn. Joo Kyung không thể không thừa nhận, phải, đôi khi trong lòng cũng có thể nảy sinh những chùm pháo hoa như vậy. Cố hết sức để bình tĩnh lại, cô quay sang hỏi em gái đang nằm bên cạnh.

“Nhóm tân binh hả?”

“Mấy nhỏ đó ấy à? Không phải đâu, cũng lâu phết rồi đó. Tên gì ấy nhỉ, cũng chả nhớ nữa. Dạo này nhiều nhóm giống vậy lắm.”

Cuối bài hát, trên màn hình xuất hiện tên nhóm nhạc và tên ca khúc. Joo Kyung lôi điện thoại thông minh ra, ngồi xoay lại để em gái không nhìn được màn hình. Chẳng hiểu sao, nhưng cô không muốn bị nó phát hiện ra. Sau khi nhập tên nhóm nhạc vào thanh tìm kiếm, hình ảnh của sáu thành viên nữ lần lượt xuất hiện, Joo Kyung run run chạm tay vào bức hình của cô bé ấy.

Tên em là Won. Thông tin về năm sinh, chiều cao, cân nặng, công ty quản lý, lý lịch học tập, các giải thưởng từng được nhận đều có ở đó, ngoài ra còn có cả đường dẫn đến tài khoản mạng xã hội nữa. Mạng xã hội của cô bé chỉ có vỏn vẹn hai tấm hình tự chụp trước khi lên sân khấu kèm theo ngày tháng và địa điểm, ngoài ra chẳng còn gì khác. Dường như cô bé là một người khá ít nói. Nhóm đã ra mắt được bốn năm rồi, Joo Kyung cũng không hề xa lạ với các thành viên này. Ấy vậy mà tại sao bao lâu nay cô lại chẳng biết gì về sự tồn tại của Won? Cô tự hỏi rồi lại nghĩ, bất kỳ mối quan hệ nào cũng cần tới thời điểm thích hợp. Giây phút này, chính là thời khắc định mệnh ấy.

Sau khi em gái ra ngoài vì có hẹn, Joo Kyung ở nhà cầm điện thoại tìm video biểu diễn của Won. Thật không ngờ, có rất nhiều bài quen thuộc đến mức cô có thể ngâm nga theo những đoạn điệp khúc. Một cảm giác xao xuyến lạ lẫm xâm chiếm lấy trái tim Joo Kyung. Thì ra bài hát này là do Won hát, thì ra giọng hát này chính là giọng của Won.

Có nhiều chương trình Joo Kyung đã xem rồi nhưng đến bây giờ, cô mới để ý tới hành động của Won. Cô thích dáng vẻ Won nghiêng đầu lắng nghe các thành viên khác nói. Cô thích cách Won lấy quýt trên bàn rồi bóc vỏ ăn một mình. Cô thích lúc Won cười ha hả đầy sảng khoái mà không hề che miệng. Cô thích hai tiếng “Không có” đầy dứt khoát khi người dẫn chương trình yêu cầu Won hãy lựa chọn một trong số các khách mời nam làm hình mẫu lý tưởng. Cô cũng thích cả câu trả lời gãy gọn “không hề” khi người ta hỏi liệu giữa con gái với nhau có hay ganh tị không.

Trời đã sáng. Suốt cả đêm Joo Kyung nằm nghiêng bên trái xem điện thoại nên má trái của cô hơi sưng lên.

Tới lúc đó cô mới nhận ra em gái đã đi qua đêm mà không gọi về. Chiều nay cô có hai ca làm thêm. Sau khi đặt chuông báo thức, Joo Kyung nhắn tin bảo em đừng đánh thức mình dậy rồi lại nằm xuống. Cô tìm một video tổng hợp những đoạn hát của Won, để chế độ lặp lại liên tục. Và thế là, giọng ca của Won theo chân cô vào tận giấc mơ. Trong mộng, Joo Kyung cùng Won dạo bước bên nhau trên một con đường dốc. Cả hai vui vẻ nói rất nhiều chuyện. Won cười ha hả đầy sảng khoái, còn Joo Kyung cười khúc khích rồi lấy tay che miệng.

Joo Kyung tham gia fancafe* trực tuyến để tìm hiểu về lịch trình của nhóm. Sau đó, cô tìm đọc những bức thư mà Won đã gửi cho người hâm mộ. Chúng cũng chẳng có gì đặc biệt, chỉ là cảm ơn mọi người đã bỏ nhiều phiếu giúp nhóm giành được hạng nhất, kể chuyện được tham gia diễn xuất trong bộ phim truyền hình mới, khuyên mọi người nên giữ gìn sức khỏe trong những ngày trời lạnh...

Cô tham gia vừa đúng vào kỳ chiêu mộ thành viên thứ tư của fanclub*. Thành viên chính thức sẽ được đăng ký tham gia vào buổi ký tặng hoặc buổi ghi hình trước và còn được ưu tiên đặt trước vé buổi công diễn nữa. Joo Kyung trả phí tham gia không chút chần chừ. Vài ngày sau, album ảnh, gậy cổ vũ phát sáng (light stick), bình giữ nhiệt có in logo và tên nhóm được gửi đến nhà. Đó là sản phẩm chính thức của fanclub. Trớ trêu thay, hàng lại được giao vào đúng lúc cô đang đi làm thêm nên em gái ở nhà là người nhận.

“Gì đây? Chị thích nhóm nhạc nữ hả?”

Chìa thùng hàng ra, em gái nhếch mép cười khẩy một cái. Suốt thời trung học phổ thông, nó là người đại diện cho fanclub tại địa phương của một nhóm nhạc thần tượng. Mỗi lần các oppa* đến biểu diễn, mấy đứa sẽ góp tiền thuê các biển quảng cáo ngoài trời chạy dọc tuyến đường từ sân bay vào nội thành để chào mừng. Khi nhóm tổ chức công diễn ở nơi khác, em gái Joo Kyung chịu trách nhiệm thuê xe buýt du lịch để những người hâm mộ ở khu vực lân cận có thể cùng nhau đến nơi biểu diễn. Ngoài ra, mấy đứa chúng nó còn gửi xe đồ ăn, lẵng hoa đến trường quay phim và gửi quà sinh nhật vào đúng ngày sinh nhật của thần tượng nữa. Lúc ấy, Joo Kyung thấy thật bó tay với đứa em thích làm mấy chuyện rắc rối và cả những đứa đã tin tưởng gửi tiền cho nó.

Ở địa phương không đủ điều kiện cơ sở vật chất để tổ chức nhiều buổi biểu diễn và trưng bày nên nguồn tài nguyên văn hóa thường đổ dồn về Seoul, kéo theo nền văn hóa hâm mộ cũng được hình thành tập trung ở thủ đô. Vì thế, em gái Joo Kyung cố sống cố chết học hành để có thể thi đỗ vào một trường đại học ở Seoul. Với gia đình Joo Kyung thì đó cũng là chuyện tốt, vì dù sao thành tích của nó cũng đã tăng lên đáng kể. Nhưng đến khi thực sự lên được Seoul, nó lại chẳng còn tình cảm gì với các oppa nữa.

Bây giờ thì tới lượt Joo Kyung lặng lẽ bước trên con đường em gái mình từng đi. Cô đã góp tiền để gửi đồ ăn tới buổi biểu diễn ngoài trời cho nhóm. Nếu chỉ là mấy món bình thường thì cô sẽ không tham gia, nhưng họ nói là sẽ gửi món gà hầm sâm với bào ngư được giữ ấm kìa. Buổi tối trời khá lạnh mà trang phục biểu diễn lại mỏng manh, ít nhất Won của cô cũng phải được ăn một bữa đàng hoàng chứ. Joo Kyung thầm nghĩ có lẽ đây chính là nỗi lòng của em gái cô ngày trước.

Nụ cười mỉa mai của em gái xuất hiện ngày một thường xuyên hơn. Con bé bắt đầu chất vấn cô đủ kiểu: “Giờ chị cũng thích người nổi tiếng sao? Đến tuổi này rồi mà chị còn thích thần tượng à? Mà lại còn là nhóm nữ nữa chứ?” Trong lúc cô còn đang chưa biết phải trả lời ra sao để cắt ngang những lời thao thao bất tuyệt của em gái, thì con bé đã buông một câu nằm ngoài dự đoán:

“Bạn trai chị có biết không đấy?”

Quả thật, lúc này toàn bộ trái tim, tâm trí và tình cảm của Joo Kyung đều chỉ hướng về một mình Won. Dù vậy, điều ấy cũng không có nghĩa cô thấy ghét bỏ hay muốn ngó lơ bạn trai mình. Hai cảm giác này là hai chuyện hoàn toàn khác nhau cơ mà. Đâu phải cứ thích bánh gạo thì sẽ không thích xem phim, đâu phải cứ học yoga rồi thì người ta sẽ không đến viện bảo tàng mỹ thuật nữa. Joo Kyung chẳng thể hiểu nổi rốt cuộc em gái nghĩ gì mà lại đem tình cảm cô dành cho Won so sánh với cảm xúc cô dành cho bạn trai. Vậy mà phản ứng của bạn trai cô cũng y chang.

“Em thích con gái à?”

“Em thích Won. Em không thích con gái mà em chỉ thích Won thôi.”

“Thì đó. Won không phải là con gái chắc?”

“Tình cảm em dành cho Won không phải là tình yêu.”

“Vậy chứ là tình gì? Tình bạn hả? Nhưng giữa nghệ sĩ với người hâm mộ thì lấy đâu ra tình bạn.”

“Dù gì đi nữa, em cũng không hẹn hò với em ấy. Mà cầu thủ bóng đá anh thích thì sao? Chẳng phải cũng là con trai à? Ứng cử viên mà chúng ta nhiệt tình ủng hộ trong cuộc bầu cử lần trước cũng là đàn ông còn gì. Thích một người có thể là vì ngưỡng mộ, muốn được giống như người đó, hoặc là cảm thấy đồng cảm, mà thực ra cũng có thể chỉ là thích như vậy thôi, không cần lý do gì hết. Là nam hay nữ cũng đâu quan trọng đến thế.”

Bạn trai cô im lặng, chẳng biết là vì bị thuyết phục hay đã bó tay bỏ cuộc.

Trên fancafe đăng thông báo chuẩn bị mở đợt đăng ký tham dự buổi ghi hình công khai sắp tới. Vì không biết phải cạnh tranh khốc liệt đến mức nào nên Joo Kyung cứ thong thả, để rồi cuối cùng chưa gì cô đã thấy thông báo ngừng nhận đơn.

Đợt đăng ký tham gia buổi ghi hình tiếp theo, cô mở sẵn trang web, nhanh tay gửi bình luận nên đã đăng ký thành công. Cô đến đài truyền hình từ lúc trời còn tờ mờ sáng. Sau khi đứng chờ điểm danh hết một tiếng đồng hồ, người hâm mộ phải tiếp tục chờ đợi thêm hai tiếng nữa. Đứng giữa đường hứng chịu gió rét khiến cô cảm thấy như thể mình đang trong quá trình khổ tu. Trải qua biết bao khó khăn, thế mà cuối cùng cô chỉ được xem một bài hát. Nhưng dẫu sao Won của cô vẫn đẹp như tiên nữ giáng trần vậy. Trong giờ nghỉ giải lao giữa các cảnh quay, các thành viên không nghỉ ngơi mà vẫn liên tục giao lưu với người hâm mộ. Khi Joo Kyung hét gọi: “Won ơi!”, cô bé đã quay lại và vẫy tay chào. Trong lúc nhảy, rõ ràng Won còn dùng ngón tay làm thành trái tim hướng về phía Joo Kyung nữa chứ. Sau khi về tới nhà, toàn thân cô đau nhức. Kết quả là cô đã nằm bẹp hết hai ngày vì sốt.

Sau đó, cô đã mua 10 đĩa CD của nhóm. Trong số những người mua CD, sẽ có người may mắn trúng vé tham dự buổi ký tặng nên cô dồn hết tiền vào đó để tăng tỷ lệ trúng. Nhưng Joo Kyung đã chẳng trúng vé nào. Giữ cả đống đĩa cũng chẳng để làm gì nên cô đem tặng cho bạn bè, học sinh cô dạy kèm và cả bạn trai mình. Bạn trai cô châm chọc thời nay chẳng còn ai nghe đĩa CD nữa, nhưng hôm sau lại khen nhạc của nhóm hay hơn anh tưởng.

* * *

Buổi sáng thứ Hai, như thường lệ, lịch trình trong tuần sẽ được đăng lên fancafe. Vào sáng thứ Tư, nhóm sẽ ghi hình cho chương trình mà Joo Kyung ghét nhất: Ngôi sao trở lại. Đã thành thông lệ, các ca sĩ sắp phát hành album mới và diễn viên có phim chuẩn bị công chiếu đều sẽ tham gia chương trình này. Tới đây nghệ sĩ phải làm đủ trò lố bịch không làm không được như giả giọng, khoe tài năng, hóa trang, diễn xuất, làm hành động dễ thương, thể hiện sức mạnh, trò chơi đổi tuổi (em út thành chị cả, chị cả thành em út)... Đặc biệt nếu là khách mời nữ, họ sẽ bị ghép đôi với nghệ sĩ nam bất kể anh ta có lớn hơn bao nhiêu tuổi. Ôi trời ơi, tại sao Won phải tham gia cái chương trình này chứ? Nhất định cứ phải tham gia hay sao?

Trên bảng tin, Joo Kyung viết: “Hy vọng công ty lựa chọn chương trình cẩn thận trước khi cho nghệ sĩ tham gia”. Bài viết của cô nhận được rất nhiều lời bình luận thể hiện sự đồng tình nhưng công ty lại không có phản hồi gì. Có vẻ họ không hề kiểm tra chi tiết các bài đăng trên bảng tin. Cô gọi điện thẳng đến công ty. Đường dây bận liên tục, cô phải cầm điện thoại gần hai tiếng đồng hồ mới có thể nói chuyện với nhân viên phụ trách, nhưng lại chỉ nhận được một câu trả lời vô trách nhiệm: “Tôi biết rồi, tôi sẽ chuyển lời giúp cô.”

Chiều hôm đó, Joo Kyung tìm đến đài truyền hình nơi Won có lịch tham gia chương trình radio phát sóng trực tiếp. Tuy nhiên, các thành viên lại đi thẳng từ bãi đỗ xe dưới hầm lên phòng thu nên người hâm mộ đã tốn công vô ích khi đứng chờ ở sảnh. Joo Kyung đứng ở cầu thang ngoài trời của đài truyền hình nghe radio qua ứng dụng điện thoại. Sau đó, cô di chuyển đến gần lối vào bãi đậu xe và đợi xe của nhóm đi ra. Chiếc xe chạy chầm chậm, một cửa sổ từ từ hạ xuống, Won bất ngờ ló mặt ra và giơ tay vẫy chào. Joo Kyung ngay lập tức hét lên:

“Đừng tham gia Ngôi sao trở lại! Đứng tham gia Ngôi sao trở lại, Won ơi!”

Chẳng biết Won có nghe được hay không, còn chiếc xe đã nhanh chóng rời khỏi đài truyền hình.

Nghĩ đến việc Won sẽ tham gia Ngôi sao trở lại, Joo Kyung bực bội đến mức học không vào mà làm việc cũng chẳng xong. Hai ngày đầu tuần cô trằn trọc không ngủ nổi. Đến thứ Tư, lịch trình vẫn chẳng có gì thay đổi. Joo Kyung quyết định đổi ca làm thêm và đến đài truyền hình để chờ. Vì bãi đỗ xe của đài này ở trên mặt đất nên muốn lên trường quay nhất định phải đi qua sảnh, như vậy có khả năng cô sẽ gặp được Won một lát.

Joo Kyung vắt óc suy nghĩ. Cô có nên nằm chắn ngang ở cửa ra vào? Hay là nắm lấy cổ chân của Won? Hay là phóng hỏa đốt trường quay nhỉ? Vừa đúng lúc đó, một chiếc xe quen thuộc xuất hiện. Ngay khi Won và các thành viên khác bước xuống xe, dàn vệ sĩ đã vây xung quanh họ. Một loạt máy ảnh giống như đại bác chen lấn nhau. Joo Kyung bị xô đẩy giữa đám đông nhốn nháo và tụt lại phía sau. Cô cố gắng đuổi theo và không ngừng gọi tên Won. Đến nước này thì làm sao có thể ngăn Won không tham gia được chứ! Nhưng dù thế nào cô cũng không thể từ bỏ như thế được.

“Won ơi! Nhìn qua đây đi! Won, nghe tôi nói nè!”

Cả nhóm đi qua sảnh dưới sự bảo hộ của vệ sĩ, đến trước cửa vào nơi có nhân viên bảo vệ đài truyền hình đứng canh. Chỉ cần bước qua cánh cửa kia, Joo Kyung sẽ không thể đi theo, không thể nói gì, không thể gọi tên Won được nữa. Cô cảm thấy trái tim mình như sắp bị bóp nghẹt. Đúng lúc ấy... Vào đúng lúc ấy, Won đột ngột dừng lại và hướng mắt về phía Joo Kyung. Dồn hết tất cả sức lực còn lại trong người, Joo Kyung hét lên to hết mức có thể:

“Đừng làm hành động dễ thương! Won ơi, xin em đừng làm thế!”

Won vẫn tiếp tục mỉm cười tươi tắn.

Joo Kyung ngồi ngay ngắn trước màn hình ti vi đang phát chương trình Ngôi sao trở lại. Won và các thành viên đang chia sẻ về tình hình gần đây, giới thiệu bài hát và vũ đạo mới, tiếp theo là thử giả giọng. Joo Kyung xem với tâm trạng vừa chán nản vừa lo lắng, cuối cùng một người dẫn chương trình nói:

“Nào, giờ hãy thử làm hành động dễ thương nhé?”

Trái tim Joo Kyung như muốn vỡ tung. Cô vừa nắm chặt tay vừa lầm bẩm: “Đừng làm, đừng làm, đừng có làm cái trò đó!”

“Trước tiên là em út Won nhé?”

Joo Kyung nhắm mắt, bịt tai lại và hét thật lớn. Cô không thể nghe thấy điều gì khác. Hai mắt cô nhắm nghiền đến đau nhức, trước mắt cô chỉ còn một màu tối đen. Dường như cô đang trôi nổi trong vũ trụ - một vũ trụ tối tăm, không điểm dừng, không tồn tại bất cứ thứ gì, kể cả cái trò tỏ vẻ dễ thương dở hơi kia. Lạ lùng thay, cảm giác giống như một đứa trẻ lạc lõng giữa không gian vô định lại khiến Joo Kyung thấy nhẹ nhõm hơn hẳn. Đúng vậy, chẳng sao hết. Đù có làm trò dễ thương hay không thì cũng chẳng sao. Đó vẫn mãi là Won của cô. Mặc kệ ba cái trò vớ vẩn đấy!

Cô gái trẻ đơn độc Một Mình

Mẹ ơi, bây giờ ở Seoul tuyết đang rơi dày đặc. Lúc con mới lên đây hồi ba năm trước, tuyết cũng rơi nhiều như vậy. Đến tận cuối tháng Ba mà tuyết vẫn rơi dày nên người ta còn đưa cả tin trên thời sự đấy mẹ ạ. Quê mình chẳng mấy khi có tuyết nên con thấy chuyện này thật mới mẻ. Lúc ấy, con không biết tuyết rơi nhiều vậy là do khí hậu thất thường hay do Seoul vốn dĩ là một nơi như vậy nữa. Dẫu sao, phải sống một mình ở nơi xa lạ không người quen thân nên con thấy lạnh lẽo và mệt mỏi hơn nhiều.

Vậy là đã được một tháng kể từ khi con chuyển sang nhà mới. Nhà cửa đại khái cũng tạm ổn rồi. Nhưng mẹ này, giờ mẹ vẫn còn buồn chuyện con dọn ra ngoài đấy à? Con tưởng thấy con phải tự mình làm mọi chuyện, ít nhất mẹ cũng sẽ nói “Con vất vả rồi” chứ? Mẹ đúng là vẫn lạnh lùng như thế nhỉ?

Mẹ nói không sai, cuộc sống này đúng là không dễ dàng. Nhưng dù khó khăn đến đâu, con vẫn thấy thoải mái hơn khi sống cùng mẹ. Chắc mẹ nghĩ con lên Seoul là vì ảo tưởng về một cuộc sống thành thị hoa lệ phải không? Đúng vậy, đó cũng là một phần lý do. Ban ngày con bận bịu làm việc, đi làm về đi xem triển lãm, xem ca nhạc, ghé qua rạp phim hay hiệu sách. Đôi khi có thời gian, con còn đi nghe các bài giảng liên quan đến ngành nhân văn học nữa. Ở khu nhà mình không có chỗ nào để làm những việc ấy cả, đến cả cửa hàng của mấy chuỗi cà phê nổi tiếng cũng không có nữa. Dĩ nhiên đây chưa phải là cuộc sống con mơ ước, con vẫn chưa có đủ tiền và thời gian để làm điều mình yêu thích.

Lúc mới nhận được thông báo trúng tuyển vào công ty, con cứ ngỡ mức lương đó đủ để con sống dư dả một mình. Con đâu có thích tiêu xài phung phí, cũng không có bất kỳ khoản chi đặc biệt nào cả. Nhưng con không hề biết tiền thuê nhà ở Seoul lại đắt đỏ đến thế. Thành thực mà nói, không phải cứ có nhiều tiền thì con có thể làm mọi việc mình muốn đâu, bởi vì con tan làm rất muộn. Người dân Seoul kỳ lạ lắm mẹ ạ, hình như họ không hề ngủ. Ở công ty, con hay gọi bữa tối ở một nhà hàng, nhưng nếu đặt hàng sau 6 giờ 30 thì người ta sẽ giao hàng chậm và phải chờ gần một tiếng đồng hồ. Đa số các tòa nhà quanh đầy đều sáng đèn tới tận 9, 10 giờ tối. Đã tan làm giờ đó rồi mà họ vẫn không muốn về nhà ngay, họ còn phải đi uống bia với nhau, say rồi thì lại đổi quán khác nhậu tiếp tăng hai, tăng ba. Chỉ có điều, Seoul không phải là một thành phố an toàn đến vậy.

Con chuyển nhà lần này thật ra là vì có người định đột nhập vào phòng con theo đường ống dẫn gas. Vì là mùa hè nên con đã đặc biệt cẩn thận hơn. Khi mặt trời vừa lặn, con nhất định sẽ đóng kín toàn bộ cửa sổ lớn có thể nhìn ra bên ngoài. Con chỉ để mở cửa sổ nhỏ cạnh bồn rửa bát cho thoáng mà thôi. Nhưng sao hôm đó con lại sơ suất như thế chứ? Con mở cửa trong lúc dọn dẹp, nhưng dọn dẹp xong con chỉ đóng cửa mà quên không cài chốt.

Đang ngủ thì con bỗng nghe thấy tiếng kẽo kẹt chát chúa. Lúc đầu con còn tưởng mình nằm mơ hay là người ở tầng trên đang làm gì đó, nhưng rồi con nghe một giọng đàn ông rủa thầm: “Chết tiệt.” Khi ấy, cảm giác nóng như lửa đốt chạy từ bàn chân lên đến đỉnh đầu con. Con không thể bật dậy, cũng chẳng dám mở mắt. Tiếng động ấy phát ra từ đâu? Từ cửa chính, từ bên ngoài cửa sổ hay ở chính giữa nhà? Con đã quên cài cửa rồi sao? Có phải kẻ trộm đang trốn ở đâu đó trong nhà? Vì ngủ say nên con không nghe được tiếng mở cửa? Hàng loạt suy nghĩ quay mòng mòng trong đầu con. Vừa đúng lúc ấy, âm thanh cót két chợt vang lên. Con biết ngay đó là tiếng cửa sổ lớn. Cái cửa đó lúc nào cũng bị kẹt cả.

Con vẫn nằm im giả vờ ngủ. Vừa hay con cũng đang xoay mặt về hướng cửa sổ nên chỉ cần mở mắt ra là có thể thấy hết. Đáng lẽ phải mở mắt nhìn nhưng vì sợ quá nên con không dám hé mắt. Con nắm chặt tay và tự nhủ sẽ mở mắt sau khi thầm đếm đến 3. Cửa sổ mờ đục đang mở ra chừng 10cm, con thấy cái bóng hình tròn của đầu người nhô lên. Lúc đầu con không rõ kẻ đó ở bên ngoài hay bên trong vì trời tối đen như mực. May mà mắt con nhanh chóng quen được với bóng tối nên con nhận ra bóng đen đó ở phía ngoài cửa sổ.

Kẻ đó bám vào ống dẫn gas, luồn tay qua khe cửa sắt chống trộm cố gắng để mở cửa sổ. Dù biết cửa sổ mới chỉ bị hé một chút, bên ngoài còn có cửa chống trộm và đây là tầng 3, nhưng con vẫn không dám làm gì. Trong lúc con còn đang run sợ, hắn vẫn gắng sức tìm cách mở cửa. Và rồi, cửa sổ nhẹ nhàng mở tung. Phải tới lúc ấy con mới tỉnh táo lại. Thu hết can đảm, con hét lên thật lớn để báo động cho cả khu nhà biết. Kẻ khả nghi ngoài kia cũng giật mình hét lên và trượt tay rơi xuống đất. Sau đó, con mới báo cho cảnh sát.

Hắn ta không chết, cũng chẳng bị thương nặng mà chỉ bị trật mắt cá chân nên không bỏ chạy được và đã bị bắt tại trận. Thế nhưng hắn cứ rên rỉ: “Tôi chết mất, tôi chết mất thôi” nên người ta đành phải đưa hắn đến bệnh viện. Sau đó con còn bị cảnh sát mắng cho một trận. Họ bảo con suýt chút nữa hại chết người ta, lỡ hắn chết hoặc tàn tật thì sao, uy hiếp một người đang ở độ cao như thế mà được à, cuối cùng họ còn bảo con sau này hãy im lặng mà báo cảnh sát. Họ nổi giận với con trong khi con còn đang run rẩy vì sợ hãi. Đương nhiên con đâu có để yên như vậy. Con bù lu bù loa, đòi nộp đơn khiếu nại lên Viện Kiểm sát và Nhà Xanh*, đòi đưa vụ việc này lên các kênh tin tức. Sau đó, cảnh sát trưởng đến xin lỗi, họ giao vụ việc cho một nữ cảnh sát xử lý và mọi việc được giải quyết êm đẹp.

Lúc hắn bị bắt, con chợt nhận ra đó là người sống ở tầng 1, cùng dãy phòng với con. Hắn nhỏ hơn con 2 tuổi, nghe nói chưa từng có tiền án. Hắn khai với cảnh sát rằng lúc đó đang say nên mới phạm sai lầm, hắn không hề cố ý nhắm vào con và cũng không hề biết có phụ nữ sống trong phòng, hắn cũng hoàn toàn không thể nhớ nổi tại sao mình lại làm như vậy. Liệu có tên say bí tỉ nào leo theo ống dẫn gas vừa hẹp vừa nguy hiểm, rồi thò tay mở cửa sổ thoăn thoắt như thế không hả mẹ? Con tuyệt đối không tin những lời ấy, vậy mà cảnh sát dường như lại tin hắn.

Hắn muốn xin lỗi nhưng con từ chối. Con không thích nhớ lại chuyện này, cũng ghét phải nhìn mặt hắn. Bà chủ tòa nhà này sống một mình cùng một chú chó. Bà ấy lập tức đuổi cổ hắn đi, nhưng con không thể sống tiếp trong căn phòng đầy nỗi ám ảnh ấy nữa. Con mới gia hạn hợp đồng nhưng may là vẫn có thể chuyển đi ngay. Thực ra tòa nhà con mới chuyển vào cũng là nhà của bà chủ nhà cũ. Vì còn một phòng trống nên con được chuyển vào với điều kiện thuê giống nhà trước mà không cần trả thêm phí. Bà ấy đúng là giỏi thật đấy, ở Seoul đắt đỏ này mà có đến tận hai tòa nhà cho thuê. Không biết hồi trẻ bà ấy làm nghề gì nhỉ? Nói chung, tòa nhà này tuy cũ hơn nhưng phòng lại rộng rãi, dù xa ga tàu điện ngầm nhưng lại gần bến xe buýt, và hơn hết là phòng ở trên tầng 7 nên con thấy yên tâm hơn nhiều. Mọi chuyện là vậy đó mẹ.

Kể tóm tắt thế này, chắc mẹ cũng nghĩ đó không phải là chuyện gì quá to tát. Nhưng mẹ biết không, bây giờ con phải đến bệnh viện điều trị tầm lý và uống thuốc đấy, buổi tối nếu tắt đèn thì con không tài nào ngủ được. Con toàn bật đèn sáng trưng, trùm kín chăn rồi nằm trằn trọc, thử tắt đèn thì sợ quá nên con lại bật đèn bàn lên. Phải đến tận khi mặt trời mọc và trời sáng rõ thì con mới chợp mắt được. Cuộc sống của con như một mớ bòng bong. Hồi tìm nhà cũ, con đã hơi chần chừ vì nó ở tầng 3. Nếu trả thêm 5 triệu won nữa sẽ thuê được tầng cao hơn, thêm 10 triệu won sẽ thuê được nhà có khóa bằng mật khẩu và lắp camera ở hành lang chung, thêm 20 triệu won thì có thể thuê một căn nhà có phòng bảo vệ ngay cổng lớn. Thật không may, con chẳng có nhiều tiền tới vậy. Tuy nhiên sau biến cố này, con nhận ra một điều, ít tiền không chỉ đáng thương mà còn dễ gặp nguy hiểm nữa.

Nếu biết con gái mình đã phải tới đồn cảnh sát, điều trị tâm lý và tự mình chuyển nhà, liệu mẹ sẽ nói gì nhỉ? Mẹ sẽ bảo con hãy lập tức bỏ ngay cái công ty vớ vẩn ấy đi và về nhà với mẹ? Hay mẹ sẽ kêu con đừng ca thán nữa, hãy tự chịu trách nhiệm cho lựa chọn của bản thân?

Thật lòng mà nói, con hơi buồn một chút mẹ ạ. Con không cần ai đó túm cổ áo và mắng kẻ đột nhập là đồ điên. Con không cần ai đó sừng sộ với cảnh sát vì họ đã nói năng thô lỗ với người bị hại. Con cũng không cần ai đó hét lớn với bà chủ nhà để đòi lại tiền đặt cọc cho con chuyển nhà ngay lập tức. Con chỉ muốn có một người ở bên lo lắng hỏi thăm, kiên nhẫn chờ đến khi con bình tâm trở lại. Thế nhưng lại chẳng có ai cả, buồn thật đấy mẹ ạ. Nhưng mẹ biết điều làm con buồn hơn là gì không? Ấy là vì con biết, dù có nói với mẹ thì mẹ cũng sẽ chỉ bảo đó là lỗi của con mà thôi. Lúc nào mà mẹ chẳng như vậy. Hồi con bị ốm, bị đau, cảm thấy mệt mỏi hay gặp phải thất bại, hay thậm chí kể cả khi con bị người ta lừa dối, làm tổn thương, mẹ cũng bảo đó là lỗi của con, là con ngốc nên mới để bị lừa.

Con biết mẹ là một người tuyệt vời. Bố con kém cỏi nên mẹ phải thay bố kiếm tiền nuôi gia đình và lo cho mấy anh em con ăn học đầy đủ. Con biết ơn mẹ rất nhiều. Hồi mẹ làm nhân viên bán hàng, cả ngày đi khắp nơi bán tài liệu học tập, tháng nào mẹ cũng bị hỏng một đôi giày, giờ nghĩ lại con vẫn không khỏi xót xa. Mẹ nói đúng, chẳng có gì phải xấu hổ khi mẹ không giải được những bài tập trong sách mẹ bán vì mẹ mới chỉ học hết lớp 1. Mẹ còn nhớ hồi mẹ phải làm ở trung tâm thương mại từ sáng đến tối, sau đó về nhà thì lại nhờ vào cà phê mà thức đêm để học ôn thi không? Mẹ giỏi thật đấy, kỳ thi lấy chứng chỉ môi giới bất động sản bố lúc nào cũng trượt mà mẹ thi một lần đã đỗ luôn. Thực sự là quá giỏi!

Không thể tự tin và mạnh mẽ như mẹ, con thật thảm hại, mẹ nhỉ? Nhưng mỗi khi gặp khó khăn, mẹ đều có con để giãi bày còn gì. Mẹ đâu có kêu ca phàn nàn đơn thuần đâu, mẹ trút ào ào nỗi tức giận của mẹ lên con, còn con trở thành thùng rác cho mẹ giải tỏa. Mỗi khi nhà mình có ai gặp chuyện, mỗi khi gia đình nảy sinh mâu thuẫn, mẹ lại muốn con giúp mẹ xoa dịu cảm xúc. Hà cớ gì lại phải là con hả mẹ? Đến tận bây giờ, con vẫn không thể quên nổi vẻ mặt tức giận như thể vừa bị phản bội của mẹ khi con nói mình sẽ lên Seoul tìm việc. Mẹ vừa muốn con độc lập, trưởng thành phù hợp với lứa tuổi, vừa muốn con làm một đứa con gái ngoan ngoãn, đáng yêu luôn khích lệ người thân trong gia đình sao? Nhưng mẹ ơi, con xin lỗi, con không làm được đâu.

Mẹ vẫn thường hay nói: “Về sau mày cứ thử đẻ ra và nuôi dưỡng một đứa con gái như mày xem!” Lời ấy giống như là đang nguyền rủa con vậy. Nhưng mẹ biết không, con đâu có như vậy ngay từ lúc vừa mới sinh ra, chính mẹ là người đã nuôi con thành ra thế này mà.

Sao câu chuyện lại chuyển sang hướng này nhỉ? Con bắt đầu viết là vì sợ quá nên không ngủ được thôi. Bình thường con vẫn luôn tỏ ra là mình ổn, nói rằng con không sao hết, mẹ có cuộc sống của mẹ, con có cuộc sống của con, bố mẹ và con cái có thể hòa hợp hoặc không, cũng như bao mối quan hệ khác trên đời. Nhưng xem ra con không thực lòng nghĩ như vậy thì phải?

Có lẽ bức thư này sẽ chẳng thể nào gửi được đến tay mẹ rồi.

Tên Tôi là Kim Eun Soon

Năm nay Eun Soon 29 tuổi, đang làm nhân viên tại một chuỗi nhà hàng nhượng quyền thương hiệu.

Cách đây mười ba năm, bộ phim Tên tôi là Kim Sam Soon vô cùng nổi tiếng được công chiếu. Eun Soon hồi ấy đang học lớp 9, thường xuyên trốn học thêm để ở nhà dán mắt vào màn hình xem không sót tập nào. Cô nghĩ cô có thể hiểu được nỗi lòng của Sam Soon, hiểu toàn bộ từ đầu đến cuối. Vì Eun Soon cũng giống như Sam Soon, đều có chữ “Soon” trong tên của mình. Nghĩ đến những lúc phải sống với cái tên Kim Eun Soon, cô luôn siết chặt bàn tay và nuốt nước mắt vào trong.

Bộ phim ấy có thể được tóm tắt là “cuộc sống và hành trình tìm kiếm tình yêu của Kim Sam Soon - một bà cô có cái tên quê mùa với thân hình đẫy đà”. Bị thất tình, Sam Soon đau khổ như thể đã đánh mất cả thế giới. Sau đó, cô liên tục đi xem mắt và tự nhủ rằng đây có thể là người đàn ông cuối cùng của đời mình. Lúc ấy Eun Soon nghĩ, có lẽ đến khi bằng tuổi Sam Soon mình cũng sẽ như thế. Sam Soon trong phim 30 tuổi - cái tuổi quá xa xôi với một đứa trẻ mới có 16, cái tuổi thường xuyên bị đám trẻ con gọi là bà cô. Ấy thế mà sang năm, Eun Soon cũng sẽ bước sang cái tuổi ấy.

Từ khi đi làm, Eun Soon đã thôi không kẻ lông mày nữa. Cô không có thời gian nhưng không thể không trang điểm, nên hồi mùa xuân năm ngoái cô đã đi xăm mí mắt và xăm lông mày bán vĩnh viễn, đồng thời còn nối mi mỗi tháng một lần. Cô vốn rất thích trang điểm, hồi đi học ngày nào cũng trang điểm đầy đủ các bước, nhưng dạo này cô chỉ thoa kem nền CC sau khi rửa mặt, vào thang máy mới tranh thủ bôi son. Trong lúc bôi son của một thương hiệu cao cấp với chất lượng màu tuyệt vời, Eun Soon chợt nghĩ, trở thành người lớn đồng nghĩa với việc nhận được sự hỗ trợ của công nghệ và sản phẩm, thay thế cho thời gian và nhiệt huyết.

Dạo này cô đang tham gia vào khóa đào tạo nghiệp vụ của công ty, vì thế mỗi sáng cô mất khoảng một tiếng rưỡi để đi đến trụ sở chính. Độ tuổi trung bình của những thực tập sinh được ký hợp đồng tham gia khóa học cùng cô lần này cao đến mức đáng ngạc nhiên.

Trong toàn bộ bốn mươi người, có hơn mười người trên 30 tuổi và có hai người trên 40 tuổi. Hôm nay, họ thay phiên nhau đóng vai khách hàng để xử lý nhiều tình huống có thể phát sinh tại cửa hàng. Eun Soon vào vai một vị khách khó chiều cứ than phiền không ngớt, nào là thức ăn mặn quá, cứng quá, nguội quá, phục vụ thì chậm chạp, thái độ nhân viên lại không thân thiện. Mọi người nửa đùa nửa thật khen Eun Soon phàn nàn giỏi quá. Nghe vậy, cô cảm thấy hơi kỳ lạ. Thực ra cô chưa từng than phiền kiểu này bao giờ cả. Là con gái, là sinh viên, là nhân viên, là khách hàng, cô chỉ cố gắng làm tốt vai trò của mình, chưa bao giờ cô nghĩ đến hay đòi hỏi mình phải nhận được sự đối xử hợp lý.

Từ trước khi tốt nghiệp cấp ba, Eun Soon đã đi làm rồi. Cũng vì thế mà cô học đại học muộn. Cô học ngành quản trị kinh doanh, bây giờ thì đang làm công việc mà mẹ cô gọi là “chạy việc trong nhà hàng”. Cô bắt đầu đi làm thêm là để trang trải học phí. Thời sinh viên thì cô làm những công việc vặt như chạy bàn, rửa chén, dọn dẹp, sau khi tốt nghiệp thì trở thành nhân viên thực tập theo hợp đồng tại cửa hàng. Nếu cô làm tốt và đạt điểm cao trong khóa đào tạo nghiệp vụ, cô có thể trở thành quản lý chính thức và được phụ trách một chi nhánh. Eun Soon luôn rất hứng thú với những công việc mà người khác cảm thấy khó khăn. Cô thích gặp gỡ nhiều người. Khi trang trí lại cửa hàng cho phù hợp với mùa mới, Eun Soon thấy vô cùng hào hứng như thể đang được tự mình sáng tạo nên một thế giới nho nhỏ vậy. Từ phong cách cửa hàng, nội thất bên trong cho đến việc lên thực đơn và cách trình bày món ăn, cô nghĩ ra đủ những ý tưởng đa dạng khác nhau. Mục tiêu hiện tại của cô là trở thành quản lý chính thức ở cửa hàng hiện tại, sau này thì mở hẳn một thương hiệu riêng.

Đi làm về muộn, không có ngày nghỉ, mấy chuyện kiểu này Eun Soon đều có thể chấp nhận. Thế nhưng, không nhận được sự ủng hộ từ gia đình thực sự làm cô thấy rất khó khăn. Trước đây mẹ luôn ủng hộ mọi quyết định của cô. Khi cô muốn thi vào trường trung cấp nghề, khi cô muốn học lại đại học, mẹ cô đều đứng ra thay cô thuyết phục bố. Tuy nhiên lần này, đến cả bà cũng không hài lòng với lựa chọn cô đưa ra. Bà tức giận hỏi Eun Soon định đi làm thêm đến chừng nào. Eun Soon giải thích rằng chỉ cần từ từ trải qua từng bước một, cô sẽ trở thành quản lý chính thức. Nhưng dù cô có nói gì, mẹ cô vẫn tiếp tục hỏi: “Tại sao cứ nhất định phải làm ở nhà hàng? Con không thể làm luôn quản lý ngay từ đầu sao? Con đi học đại học xong chỉ để làm công việc này à?”

Chẳng những thế, dạo này cứ động một chút là bố cô lại ca bài “Tại mày 29 rồi”. Eun Soon bị ngã, bụng dạ khó tiêu hay điện thoại bị hỏng, tất cả đều tại cô đã 29 rồi. Có một lần cô bị ốm nặng, cả người mệt lả không dậy đi làm nổi phải nghỉ mất mấy ngày, lúc ấy cô thực sự đã nghĩ, lời bố cô nói là đúng.

Một buổi tối nọ, các bạn học cấp ba đến nhà hàng của Eun Soon chơi. Vì cô quá bận, không thể sắp xếp lịch được nên họ quyết định gặp nhau ở nhà hàng nơi Eun Soon làm việc. Người bạn kết hôn và sinh con đầu tiên còn đẩy theo em bé vừa đẩy 100 ngày tuổi nữa. Eun Soon cẩn thận chuẩn bị riêng cho bé món khoai tây và khoai lang hầm nhừ nhưng bạn cô cười bảo, em bé mới chỉ uống được sữa thôi. Bạn cô cũng đã mang theo sữa bột và nước ấm để pha rồi.

Cô ấy trông khác hẳn lúc còn nằm ở trung tâm chăm sóc bà bầu sau sinh. Cơ thể đã không còn phù nề nữa, chiếc váy yêu thích hồi trước khi cưới bây giờ cũng đã lại vừa vặn với người. Hôm nay cô ấy trang điểm nhẹ nhàng, không quá đậm. Từ một cái túi rất lớn, cô ấy thuần thục lấy ra bình sữa, phích giữ nhiệt, khăn tay, yếm, giấy ướt, lục lạc, và cuốn sách làm bằng vải để chuẩn bị cho em bé ăn. Hiện cô đang nghỉ thai sản nhưng danh sách những người đang chờ gửi con vào nhà trẻ để đi làm trở lại đã dài hơn cả trăm rồi. Bằng một vẻ mặt điềm nhiên, cô ấy nói không biết mình có thể quay lại làm việc hay không nữa. Vốn dĩ, đó là một người tận tâm, mẫn cán và yêu thích công việc của mình hơn bất kỳ ai. Cô ấy đã trải qua bao nhiêu khổ não mới có thể bình thản như bây giờ? Thấy bạn mình kiên cường và em bé xinh xắn như vậy, tâm trạng của Eun Soon rất phức tạp. Vừa dỗ dành con đang khóc, bạn cô vừa nói:

“Các cậu cũng phải nhanh lên đi. Hồi đẻ xong tớ nhận ra chỉ cần cách nhau 1 tuổi thôi, mức độ hồi phục cũng khác hẳn nhau đấy.”

Đây không phải lần đầu tiên Eun Soon nghe thấy những lời này. Bố cô, chú quản lý, mấy vị tiền bối giỏi giang và cả những người bạn bằng tuổi cô ngày hôm nay, tất cả đều cho rằng 29 tuổi là cơ hội cuối cùng để kết hôn. Nếu để lỡ thì sẽ không thể kết hôn hoặc bị đưa đẩy đến tình trạng phải kết hôn đại với một người nào đó.

Tâm trạng đã chẳng ra sao mà Eun Soon còn phải đối diện với một ông khách khó tính. Người đàn ông trung niên ngồi ngay bên cạnh bàn của bạn cô, than phiền rằng thịt có mùi lạ và nhất định bắt cô phải ăn thử. Cô xin lỗi và nói sẽ bảo nhà bếp làm lại, nhưng ông ta vẫn khăng khăng bắt cô ăn trước mặt mình, liên tục đập vào vai cô và không ngừng nói những lời bất lịch sự. Nếu là bình thường, cô chỉ quay đi và tự làu bàu một mình, nhưng hôm nay cô sẽ không thể chịu đựng được khi bị lăng mạ trước mặt bạn bè.

“Có chuyện gì vậy, thưa quý khách?”

Khi chú quản lý bước ra hỏi, ông khách liền lịch sự nhờ nấu lại đĩa khác. Với Eun Soon thi hạch sách đủ điều, nhưng khi vừa gặp chú quản lý lớn tuổi, ông ta lập tức thay đổi thái độ. Điều này khiến lòng tự tôn của cô bị tổn thương nghiêm trọng.

Trên đường về nhà, Eun Soon gọi điện cho bạn trai, xả hết mọi ấm ức mình phải chịu đựng cả ngày.

“Chắc là em phải bực mình lắm nhỉ? Nhưng mà em phản ứng vậy thì có hơi quá không? Chuyện đó có gì to tát mà em phải nhạy cảm như thế?”

“Cái gi? Thái quá? Nhạy cảm? Ừ cũng đúng thôi. Người chưa từng kiếm tiền như anh thì biết cái quái gì!”

Bạn trai của Eun Soon nhỏ hơn cô 3 tuổi, vẫn đang là sinh viên. Trên đời này Eun Soon ghét nhất từ “nhạy cảm”, còn cậu ấy thì ghét nhất câu “Anh thì biết cái gì?” Hai bên đều đã nói ra những lời lẽ làm tổn thương nhau. Eun Soon bảo sẽ liên lạc lại sau rồi cúp máy.

Thấy vẻ mặt Eun Soon mệt mỏi và xuống sắc hơn bình thường, bố cô hỏi có phải lại cãi nhau với bạn trai rồi không và tiếp tục đổ tội cho số tuổi của cô. Ngay từ đầu bố cô đã không hề hài lòng với cậu bạn trai nhỏ tuổi hơn.

“Thay vì đợi thằng bé đấy tốt nghiệp, kiếm việc làm, kết hôn với một người đã chuẩn bị sẵn sàng đầy đủ không phải sẽ nhanh hơn sao? Công ty bố có nhiều đứa mải làm việc mà bỏ lỡ mất cơ hội kết hôn lắm. Hay để bố giới thiệu cho con nhé?”

“Con gái bố là hàng tồn kho hả? Sao bố cứ lo không thanh lý được thế? Với lại làm sao bố biết được mấy người ấy ế vì bận bịu công việc, hay vì xấu nên không ai thèm lấy?”

“Toàn là người tốt cả đấy. Đàn ông thì mới có mắt nhìn đàn ông.”

Lần này thì mẹ đứng về phe cô.

“Đàn ông đàn bà gì thì cũng là người sẽ ở cùng với nó cả đời, ông chen vào làm cái gì?”

Phải đến lúc này, Eun Soon mới bắt đầu tự vấn lòng mình. Liệu cô có thật sự muốn kết hôn hay không? Cũng không hẳn. Vậy thì cô gấp gáp làm gì? Vì cô đã 29 tuổi rồi ư? Tất cả những thứ cô phải chịu đựng chỉ là một phần của cuộc sống thường nhật, chẳng liên quan gì đến số tuổi cả. Dù có 39, 49 hay 59 tuổi đi chăng nữa thì cũng như vậy mà thôi.

Cách đây mười ba năm, Kim Sam Soon từng nói: “Tôi muốn trái tim mình trở nên chai cứng.”

Với Eun Soon - giờ cũng đang sắp bước sang ngưỡng cửa 30 - cuộc đời vẫn còn rất nhiều khoảnh khắc khiến trái tim cô rung động. Đó là khi cô đến nhà hàng, khi cô tham gia khóa đào tạo nghiệp vụ, khi cô gặp gỡ bạn trai, khi cô xem được một bộ phim thú vị, mặc một bộ váy đẹp hay xịt nước hoa thơm mát lên người. Cô không muốn trái tim mình trở nên chai cứng. Dù tên của cô có quê mùa, dù cuộc sống của cô có vất vả, dù tương lai vẫn còn nhiều bất định, nhưng cô vẫn muốn sống là một Kim Eun Soon với trái tim biết rung động.

Vòng đu quay

Tôi đi chuyến tàu điện ngầm số 1 đến Incheon. Từ ga Incheon, tôi lên xe buýt số 23. Tôi định đến công viên giải trí Wolmido. Vòng đu quay gần như đã biến mất ở tất cả những khu vui chơi giải trí khác, nhưng riêng ở đây thì vẫn còn.

Tôi nhận được cuộc gọi từ anh trai vào một chiều Chủ nhật trong lúc đang ngủ trưa. Vì hơi đau đầu nên dù rất muốn, tôi vẫn không thể nào tỉnh dậy được. Đúng lúc đó, chiếc điện thoại ở đầu giường liền rung lên. Vừa nhìn thấy tên anh trai, tôi đã biết ngay là có chuyện.

Bắt đầu từ mùa xuân, tôi đã linh cảm giây phút này sẽ sớm đến thôi. Linh cảm ấy thường xuất hiện khiến tôi nôn nao khó chịu.

“Anh cùng mẹ, chị dâu em với Sang Eun và Sang Jun đi ăn trưa cùng nhau. Bình thường mẹ không bao giờ nói muốn ăn món gì nhưng tự dưng hôm nay lại bảo thích ăn cua tuyết. Anh định gọi cho em, nhưng mẹ bảo ngày nào em cũng bận tối mắt tối mũi nên thôi cứ để em nghỉ ngơi. Ăn xong, bọn anh để mẹ xuống trước tòa chung cư, vì Sang Jun buồn ngủ nên bọn anh đi thẳng về nhà, nhưng không hiểu sao anh cứ thấy tâm trạng kỳ lạ thế nào ấy. Anh gọi điện nhưng mẹ không bắt máy. Anh nghĩ chắc mẹ đang nghỉ ngơi một chút... Nếu lúc đó anh chạy thẳng tới thì...”

Bỏ lửng câu nói ở đó, anh tôi run rẩy, khóc nấc lên như một đứa trẻ. Đó không phải lỗi của anh. Là mẹ đã lựa chọn như vậy. Tôi vừa vỗ lưng anh vừa an ủi: “Không sao đâu, anh làm tốt lắm.” Nhưng rồi ngay lập tức, tôi hối hận.

Khi ấy là đầu mùa hè, buổi sáng trời vẫn còn hơi se lạnh. Bố đã đi làm, anh thì đi học nên ở nhà chỉ còn tôi và mẹ. Vì muốn ngủ nướng thêm, tôi cuộn tròn người trong chiếc chăn mỏng lăn qua lăn lại trên giường. Trong lúc đó, mẹ đang chuẩn bị cơm hộp. Mẹ làm cơm cuộn với cải bó xôi, cà rốt, củ cải muối, thịt hun khói, thanh cua và trứng. Mẹ còn chuẩn bị thêm một hộp hoa quả với đủ sắc màu nữa. Mẹ tự hào khoe với tôi rồi đóng nắp hộp lại.

“Con nói muốn đi chơi đu quay phải không? Hôm nay mẹ sẽ dẫn con đi nhé.”

Tôi vui đến nỗi cứ nhảy tưng tưng lên. Hai mẹ con tôi đi song song mà không nắm tay nhau. Tôi không ngừng hỏi mẹ là mình đi đâu, sao lại đi hôm nay, nghỉ học thì có sao không. Tuy tôi không nhớ rõ, nhưng có vẻ mẹ đã cho tôi một câu trả lời rất thuyết phục, vì sau đó tôi không còn thấy nghi ngờ gì nữa.

Vừa bước đến cổng công viên, vòng đu quay to lớn đã hiện ra trước mắt tôi. Vì là sáng ngày thường nên công viên khá vắng vẻ, tiết trời cũng bắt đầu ấm dần lên. Tất cả cô chú nhân viên đi ngang qua đều vui vẻ giơ tay vẫy chào tôi. Bước chân tôi càng lúc càng trở nên gấp gáp. Lúc đầu tôi chỉ đi trước mẹ một bước thôi, rồi sau đó là hai bước, ba bước, bốn bước, càng lúc càng xa hơn.

Tôi đến trước khu đu quay, còn mẹ thì đi tới quầy bán vé. Nhìn bóng lưng của mẹ, đột nhiên tôi thấy thật lạ lẫm. Chiếc đu quay đầy màu sắc chuyển động chầm chậm nhưng không hề dừng lại, nó cứ quay mãi với cùng một vận tốc, theo một quỹ đạo cố định, dần dần lên cao và trở nên xa vời vợi.

“Mẹ ơi, mình chơi cái kia trước đi!”

Đang định rút vài tờ tiền ra khỏi ví thì mẹ khựng lại, quay sang nhìn tôi với vẻ ngạc nhiên.

“Giờ con chưa muốn đi đu quay mẹ ơi. Con thấy cái kia hay hơn.”

Tôi cũng không nhớ “cái kia” là cái gì nữa. Nói chung, hôm đó tôi chỉ chơi mấy trò bình thường như vòng quay ngựa gỗ, xe điện đụng hay tàu cướp biển, rồi sau đó ngồi ở băng ghế công viên và ăn cơm cuộn. Đến cuối cùng thì tôi vẫn không đi đu quay.

Mẹ hỏi đi hỏi lại tôi mấy lần: “Không phải con nói muốn đi đu quay sao? Không đi thì có sao không?” Ngồi trên chuyến xe buýt trở về nhà, mẹ hạ thấp giọng nói với vẻ gì đó không chỉ đơn giản là tiếc nuối, mà còn rất hối hận và có lỗi.

“Hôm nay mẹ đã định cho con đi đu quay, vậy mà...”

“Lần tới nhất định chúng ta sẽ đi, mẹ nhé!”

Mẹ tôi không nói gì nữa.

Không lâu sau đó, mẹ bỏ nhà ra đi. Đến tận năm tôi thi đại học, bố tôi qua đời vì tai nạn giao thông, mẹ mới trở về. Tôi không biết giữa mẹ và bố đã xảy ra chuyện gì. Nhưng dù gì thì đó vẫn là chuyện giữa hai vợ chồng họ, bố còn sống hay đã mất thì tôi cũng không có ý định xen vào. Điều quan trọng nhất chính là mối quan hệ giữa mẹ và tôi đã kết thúc rồi. Tôi dọn ra một căn phòng trọ gần trường, anh trai mắng tôi là đứa không ra gì, nhưng tôi cũng mặc kệ.

“Anh thích thì cứ tự mình làm đứa con có hiếu đi.”

Thế nhưng, lời mẹ nói vào ngày tôi dọn đi giống như một con bướm đêm khổng lồ cứ không ngừng bám riết lấy tôi, vung vãi thứ bụi mịn khó chịu của nó lên người tôi.

“Dù vậy, con vẫn là con gái mẹ.”

Tôi muốn hỏi điều đó thì có liên quan gì, nhưng cuối cùng tôi lại chẳng nói gì cả. Tôi không muốn cho mẹ cơ hội để trải lòng và cầu xin tha thứ. Đúng, tôi là con gái mẹ. Nhưng vậy thì sao chứ?

* * *

Ngồi trên chuyến tàu số 1, tôi nghĩ tới mẹ. Vào năm 35 tuổi, bà dẫn con gái đến công viên giải trí chơi đu quay rồi bỏ nhà ra đi, để con gái lại đằng sau. Giờ thì tôi đã bằng tuổi mẹ tôi khi ấy. Tôi không có chồng con giống như mẹ, chỉ có công việc, tiền và một căn nhà của riêng mình. Đến lúc này tôi mới nhận ra mẹ còn trẻ đến thế nào. Dù vậy, tôi không thấu hiểu, không tha thứ và cũng không thù hận mẹ. Chỉ có điều, tôi vẫn thắc mắc một chuyện. Tại sao mẹ lại không gọi tôi tới vào bữa ăn cuối cùng?

Nhưng dù gì đi chăng nữa, chắc tôi cũng không thể đến công viên giải trí được nữa rồi.

Trong công viên nghĩa Trang

Mẹ tôi qua đời.

Anh trai tôi đã tìm được một công viên nghĩa trang ở ngoại thành cho phép mai táng theo hình thức “mộ cây*”. Vừa bước ra khỏi xe tang, mấy đứa cháu tôi đã chạy nhảy tung tăng. Bầu trời trong vắt, xanh mướt một màu. Tôi hít một hơi thật sâu, mùi hương trong lành và tươi mát của rừng cây lấp kín lồng ngực, tôi cảm giác như mình được hồi sinh. Bọn trẻ con nháo nhào chạy đuổi nhau, ngã xuống lại tự đứng dậy nhưng chẳng người lớn nào buồn đuổi theo ngăn cản chúng. Dù sao mọi người cũng không còn năng lượng để làm việc đó. Đến người lớn như tôi còn thấy khó khăn thì bọn trẻ phải ngột ngạt thế nào chứ? Nhìn mấy đứa cháu chạy xa, tôi có cảm giác như thể gia đình chúng tôi đang đi dã ngoại. Nghĩ lại thì hình như cả nhà tôi chưa từng đi dã ngoại hay du lịch cùng nhau bao giờ.

Đang đi trước mấy bước thì anh quay người lại nói với tôi và chị:

“Mình đưa bố về đây luôn đi. Chỗ này tốt, lại gần nhà. Để hai ông bà nằm cạnh nhau rồi chúng ta thường xuyên thăm viếng.”

Chị tôi gật đầu đồng ý. Tôi tiến đến gần anh đề nghị để mình bê hũ tro cốt từ chỗ này. Vì anh tôi là chủ tang nên đương nhiên người ta đã trao chiếc hũ cho anh. Hũ tro có họa tiết hoa cúc màu xanh lục nhạt được làm từ giấy truyền thống Hàn Quốc nên có thể dễ dàng phân hủy. Anh tôi ngập ngừng một chút rồi đưa hũ tro cho tôi. Tôi suýt chút nữa đã làm rơi vì cái hũ quá nóng. Nhưng nóng cũng phải thôi, vì da thịt, nội tạng đều bị đốt cháy không còn dấu vết, đến xương cốt cũng đã hóa thành tro bụi mất rồi.

Ôm hũ tro nóng trong tay, vừa đi, tôi vừa nghiền ngẫm những lời lúc nãy của anh trai. Anh nói chỗ này gần nhà, nói để bố mẹ ở gần nhau và thường xuyên đến thăm viếng sao? Tôi vô thức phì cười. Anh à, bệnh viện còn gần hơn chỗ này mà. Sao lúc ấy anh không đến thăm mẹ thường xuyên hơn? Mẹ nhớ anh nhiều lắm đấy.

* * *

Mẹ tôi dùng kéo để cắt bí ngô và khoai tây trong lúc nấu canh tương đậu. Khi tôi vừa cười vừa hỏi mẹ đang làm gì vậy, mẹ nghiêm túc trả lời:

“Mẹ sợ lại làm rơi dao.”

Mẹ sai tôi dọn cơm với thức ăn rồi bê nồi canh ra bàn. Trong bữa ăn, mẹ lại làm rơi thìa đũa. Tôi nhặt giúp mẹ một chiếc đũa rơi xuống dưới gầm bàn.

“Mẹ thử đến bệnh viện chưa?”

“Càng ngày tay mẹ càng run hơn, cả chân cũng vậy. Đi vòng vòng trong nhà thôi cũng thấy mệt lắm.”

“Lúc ở một mình thì mẹ ăn cơm thế nào?”

“Thì cứ trộn hết vào bát mà ăn thôi.”

“Mẹ suốt ngày bảo con phải ăn uống đàng hoàng cơ mà. Mẹ cũng phải ăn uống đàng hoàng chứ.”

Ngày hôm đó tôi chỉ toàn cằn nhằn rồi bỏ về. Thế nhưng, tôi không thể nào quên được đống rau củ vụn trong nồi canh và đôi đũa đột ngột trượt khỏi tay mẹ. Bản thân tôi đã từng phải khổ sở vì hội chứng ống cổ tay*. Biết rằng có gọi điện hối thúc thế nào mẹ cũng sẽ không chịu đến bệnh viện một mình, tôi bèn tạm dừng công việc để đưa mẹ đến khám ở một bệnh viện địa phương, chúng tôi đến khoa chấn thương chỉnh hình, rồi sang cả khoa giải phẫu thần kinh nhưng vẫn chẳng tìm ra bệnh. Mãi đến khi lên tới bệnh viện đại học, bác sĩ mới phát hiện ra trong não mẹ có một khối u đang lớn dần lên mỗi ngày.

Vì nó ở vị trí khó nên không thể tiến hành phẫu thuật, mà chỉ có thể xạ trị và dùng thuốc chống ung thư. Nhưng dù vậy, nửa người bên phải cũng sẽ bị tê liệt hoàn toàn. Khi tôi hỏi liệu nó có ảnh hưởng gì đến cuộc sống thường ngày không, bác sĩ trả lời với vẻ mặt không tin nổi tôi có thể hỏi một câu như vậy.

“Trong não có khối u khiến nửa người bị liệt thì làm sao mà không ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày được chứ?”

Những lời vô tình của bác sĩ hôm đó khiến tôi buồn bã rất lâu. Mỗi khi mẹ nổi giận vì không ngủ được, mỗi khi mẹ bị nôn sau xạ trị và tôi phải xoa lưng cho mẹ, mỗi khi tôi thay chiếc tã ướt đẫm của mẹ, câu nói đó lại văng vẳng bên tai tôi. Đôi khi, tôi đột ngột thốt ra những câu đáp trả: “Nếu tôi biết thì tôi đã là bác sĩ rồi, cần gì hỏi ông? Ông biết cảm giác của một đứa con gái có mẹ đang gần đất xa trời là như thế nào không?”

Anh trai nói nếu muốn trả tiền viện phí thì anh không thể nghỉ việc được. Lúc ấy chị dâu vừa xin đi làm lại sau khi cho đứa thứ hai đi nhà trẻ. Nhưng dù sao chị cũng có ba đứa con, tôi không muốn để chị phải chăm mẹ. Chị gái tôi thì theo anh rể chuyển đến một nơi khác vì công việc. Ở một thành phố xa lạ, gần như một mình chị phải nuôi hai đứa con, một đứa lên 7, một đứa lên 5. Vì đứa thứ nhất chuẩn bị vào tiểu học nên chị bận tối tăm mặt mũi. Tôi là người duy nhất chưa lập gia đình, không có con và làm nghề tự do. Dĩ nhiên không một ai trực tiếp bảo tôi phải chăm sóc mẹ. Họ chỉ lặp đi lặp lại mấy câu kiểu như: “Không thể bỏ mẹ một mình được”, “Không tin tưởng hộ lý được đâu”, “Mẹ cũng chưa đến mức phải nằm viện mà.”

Tôi nói với khách hàng rằng mình tạm thời không thể nhận việc trong một thời gian, nhưng tôi không hề nói chuyện này với người trong gia đình. Từ trước đến giờ lúc nào họ cũng cằn nhằn chuyện tôi chưa có người yêu, chưa kết hôn, chưa sinh con, coi tôi là vấn đề đáng lo duy nhất ở cái nhà này. Tôi chán đến tận cổ mấy lời đó rồi, giờ tôi không muốn để họ nhẹ nhõm khi biết em út có thể trông mẹ vì chưa lập gia đình, chưa sinh con mà lại có công việc khá linh hoạt nữa. Suy nghĩ ấy đúng là xấu xa thật, nhưng tôi vốn dĩ là một đứa xấu xa như thế mà.

“Tắt ti vi hộ mẹ đi.”

“Người khác đang xem thì sao mà tắt được chứ?”

“Vậy vặn nhỏ tiếng lại. Mẹ không ngủ nổi.”

“Thôi, mẹ cứ bịt tai vào mà ngủ.”

Lúc đó đang là ban ngày, tất cả các bệnh nhân khác và người chăm nom đang xem lại bộ phim truyền hình nổi tiếng được chiếu tối hôm trước. Mẹ tôi trằn trọc suốt đêm, đến khi ăn trưa xong thì mới bắt đầu buồn ngủ. Đôi mắt nhắm nghiền của mẹ từ từ mở ra.

“Rốt cuộc con vào đây làm gì? Chẳng giúp được gì cho mẹ cả.”

Hễ có chuyện gì không vừa ý một chút là mẹ lại đổ lỗi cho tôi: “Là tại con nên chuyện mới như vậy. Con ở đây để làm gì, con không làm được gì khác à?” Mẹ tôi vốn là một người rất tử tế và chân thành. Nhưng có lẽ vì đau đớn do xạ trị, hoặc tức giận vì bị bệnh, hoặc cũng có thể là do khối u đang đè lên một phần quan trọng nào đó trong não bộ, nên mẹ tôi cứ như thể biến thành một con người khác. Khi tôi xin lỗi thì mẹ lại xin lỗi tôi và nói tất cả đều là lỗi của bà.

“Được rồi. Mẹ thử tự làm mọi chuyện một mình xem.”

Thật kỳ lạ, hôm ấy tôi không thể nào chịu đựng nổi nữa, nói xong tôi bèn bỏ ra khỏi phòng bệnh.

Tôi vào quán cà phê đối diện bệnh viện, gọi một tách Americano. Nhấp một ngụm cà phê nóng hổi đậm đà, cuối cùng mới có thể thở ra một hơi, rồi nước mắt tôi bắt đầu tuôn rơi. Đó là lần đầu tiên tôi khóc kể từ khi chăm sóc mẹ. Những giọt nước mắt vốn bị chôn chặt ở nơi nào đó trong cơ thể, một khi đã trào ra thì không thể ngừng lại. Tôi mở điện thoại, lướt qua email và tin nhắn yêu cầu công việc cuối cùng, đọc các bài viết trên mạng xã hội của bạn bè trong câu lạc bộ đọc sách, tìm xem ảnh chụp của lớp học nấu ăn mà tôi mới chỉ tham gia một lần, mở lên những video nhạc kịch mà tôi từng muốn xem. Bụng tôi quặn thắt, lồng ngực nhói đau. Tất cả những điều tôi từ bỏ để chăm sóc mẹ dường như đã hoen gỉ úa màu, không ngừng đâm nát trái tim tôi. Chẳng mấy chốc điện thoại hết pin và tắt nguồn, tôi tự nhủ mình nên quay lại bệnh viện, nhưng rồi nghĩ làm vậy để làm gì? Sau khi thỏa thích khóc một trận, tôi bắt đầu thấy đói, cũng chẳng có việc gì làm nên tôi gọi một chiếc bánh mì vòng để ăn, đọc mấy cuốn tạp chí trong quán rồi đi xem phim ở một rạp gần đó. Phải đến tận khi trời tối, tôi mới trở về bệnh viện.

Mẹ đã ngủ, anh trai đang ngồi bên mép giường. Mọi ánh mắt trong phòng bệnh đều đổ dồn về phía tôi nhưng không một ai nói gì cả. Anh lặng lẽ đứng dậy ra khỏi phòng, tôi cũng đi theo sau. Anh nói mẹ định tự tử bằng con dao gọt trái cây trong ngăn kéo đầu giường. Mẹ nói mẹ muốn chết, rồi chụp lấy con dao bằng tay trái đâm thẳng vào cổ tay phải, nhưng cũng may tay mẹ yếu quá nên chỉ bị xước nhẹ. Tuy nhiên, người chăm sóc ở giường bên cạnh thì bị thương trên mặt trong lúc cố gắng ngăn cản.

“Không quá nghiêm trọng đâu, mẹ chỉ bị xây xước nhẹ thôi, vết thương cũng được dán băng y tế rồi.”

Anh chỉ nói tới đó. Tôi chắc chắn những người ở bệnh viện đã liên tục gọi cho tôi. Nhưng vì điện thoại tôi tắt nguồn mà mẹ vẫn không dịu xuống nên họ phải kiểm tra lại hồ sơ bệnh nhân và liên lạc với anh. Anh trai tôi phải xin nghỉ và tốn mất một tiếng đồng hồ để lái xe đến bệnh viện. Nhưng trong khoảng thời gian đó, mọi việc đã lắng xuống rồi. Anh vỗ nhẹ vai tôi.

“Cực cho em quá. Anh biết nói gì đây? Chỉ là... chỉ là anh sợ sau này em sẽ hối hận thôi.”

Qua cửa sổ, tôi trông thấy quán cà phê mình vừa ngồi ăn bánh và uống cà phê lúc nãy. Tôi không hối hận. Vì đây không phải lần đầu tôi và mẹ cãi cọ, khóc lóc, oán hận, hờn dỗi và làm hòa với nhau. Vì tôi đã chứng kiến người mẹ tốt bụng của mình bị hủy hoại và biến chất hoàn toàn. Vì tôi chính là người hằng ngày vẫn lau máu, dọn dẹp bãi nôn, phân và nước tiểu cho mẹ.

“Đây không phải phim truyền hình, anh à. Mẹ cũng không phải cô thiếu nữ mắc bệnh nan y.”

Sau hôm đó, tôi vẫn tiếp tục cãi nhau với người mẹ đang đau đớn và không còn tỉnh táo của mình.

Nhìn đám cháu đang hào hứng nô đùa, tôi tưởng tượng tới giây phút cuối cùng của đời mình vào ba mươi năm sau, hoặc có lẽ là sớm hơn thế nữa. Có thể tôi sẽ chẳng còn ai thân thích bên cạnh, nhưng dù vậy tôi cũng không hối hận. Tôi chỉ mong người cầm trong tay hũ tro nóng hổi đi trên đoạn đường cuối cùng ấy sẽ là một người đàng hoàng, lịch sự và đã quen thuộc với công việc này.

TÔI VẪN CÒN TRẺ, CUỘC CHIẾN VẪN CHƯA KẾT THÚC

Nhật ký ly hôn

“Nào, với lòng biết ơn và quyết tâm sẽ sống hạnh phúc, xin mời cô dâu chú rể cúi lạy hai đấng sinh thành nhà gái vì nhờ có ông bà dưỡng dục mà chúng ta mới có được một cô dâu xinh đẹp, nết na thế này.”

Em rể nâng hai tay lên rồi cúi rạp người xuống làm lễ, em gái cúi đầu thật thấp rồi đứng thẳng người dậy. Em gái cắn chặt môi dưới để ngăn những giọt nước mắt chỉ chực trào ra, mẹ tôi len lén lau đi lệ nóng đang lăn dài trên má. Tôi biết chắc một nửa số nước mắt ấy, à không, có lẽ là phần lớn những giọt nước mắt mẹ rơi là vì tôi. Ngày em gái làm lễ dạm ngõ cũng là ngày tôi kết thúc một tháng hòa giải: đơn ly hôn của tôi đã được chấp thuận.

Cuộc cãi nhau đầu tiên giữa chúng tôi bắt đầu khi hai vợ chồng về thăm nhà chồng sau tuần trăng mật. Nói đúng hơn thì là thăm nhà bác cả chứ không phải nhà bố mẹ chồng tôi. Từ hôm nghe mẹ chồng bảo phải đến nhà bác cả, trong lòng tôi thấy bất an lạ thường. Chạy xe hơn hai tiếng đồng hồ trên đường cao tốc, chúng tôi về đến nhà chồng, sau đó thì chuyển qua xe bố mẹ chồng đi thêm một tiếng nữa để đến nhà bác. Mẹ chồng lấy trong cốp xe hộp quà đựng bánh gạo, sườn, trái cây, rượu... và nói với mọi người đây là quà con dâu mang đến. Nhưng quà đâu phải là do tôi chuẩn bị. Hôm trước, mẹ chồng bảo tôi chỉ cần đến góp mặt là được vì người lớn dưới quê sẽ chuẩn bị đầy đủ đồ ăn. Lúc tôi ngỏ ý muốn mua rượu và trái cây, bà bất ngờ mắng: “Con làm mấy chuyện vô bổ ấy làm gì?” Tôi quả thật không hiểu được tại sao.

Nhưng vừa đến nơi, tôi liền bận tối mắt tối mũi để chuẩn bị bàn ăn nên không lấy đâu ra thì giờ hỏi lý do. Trong lúc tôi đang bưng khay đồ ăn thì đột nhiên một bác trong nhà nắm lấy tay tôi.

“Đừng làm nữa, cháu ngồi xuống đây đi.”

“Ừ ừ, cô dâu mới phải làm một ly đã!”

Nói rồi bác lấy ngón cái lau ly rượu, rót một ly đầy đưa cho tôi.

“Cháu không uống được rượu ạ.”

Thấy tôi còn ngập ngừng, bố chồng ra hiệu bằng ánh mắt bảo tôi mau uống đi. Vừa uống xong ly này thì ly khác, rồi một ly khác nữa lại tiếp tục được chuyển đến. Tôi rơi vào hoảng loạn, chồng tôi giành uống đỡ cho tôi vài ly và chầu rượu tạm thời kết thúc. Sau đó, họ đưa cho tôi một chiếc thìa và yêu cầu tôi hát một bài. Người lớn vỗ tay hoan hô cổ vũ, ngay cả bố mẹ chồng tôi cũng vậy. Tôi không có cách nào khước từ. Trong bầu không khí ấy, tôi cảm thấy như bị dồn vào góc tường. Bụng tôi nhộn nhạo, đầu tôi choáng váng. Tôi nói mình không thể hát được và lao ra ngoài như thể chạy trốn. Tôi chạy đến tận nhà văn hóa làng, ngồi xuống chiếc phản phía trước sân, còn chồng tôi thì chạy theo sau tôi hỏi sao tôi lại hành động như vậy.

“Từ đầu đến cuối, em cảm thấy như thể mình đang bị đem ra làm trò cười vậy! Mẹ nói không cần chuẩn bị quà, vậy tại sao mẹ còn tự chuẩn bị những món đó? Sao mọi người có thể ép buộc con dâu mới về nhà chồng uống rượu và hát hò như vậy? Rốt cuộc mọi người coi em là gì? Tại sao cả anh, cả bố mẹ, không một ai đứng ra ngăn cản?”

“Sao em lại nặng lời quá vậy? Dù sao họ cũng đều là người dân quê mà. Vì thích em, thấy em đáng yêu nên người ta mới làm thế.”

“Chúng ta đi tuần trăng mật về, bố mẹ em đã chuẩn bị thức ăn ngon lành đón tiếp anh. Anh chỉ cần ngồi yên một chỗ, ăn cơm xong thì nghỉ ngơi. Anh không thấy cách đối xử bên này khác xa so với nhà em sao?”

“Chị dâu cũng uống rượu, cũng ca hát góp vui cho mọi người đấy thôi. Tại sao em phải làm quá lên thế? Ừ thôi, xin lỗi, xin lỗi em! Anh chỉ là một thằng nhà quê vô giáo dục!”

Tôi gọi taxi đến ga tàu gần đó rồi bỏ về Seoul. Tôi đã nghĩ cuộc hôn nhân này sẽ không thể cứu vãn, nhưng chồng tôi lại quỳ gối van xin tôi hãy cho anh thêm một cơ hội.

Từ sau chuyện đó, chồng tôi luôn không làm tròn vai trò của mình. Bố mẹ chồng tôi cũng có thái độ cứng rắn hơn. Như để dằn mặt tôi: “Đáng ra loại con dâu như cô phải bị đuổi đi lâu rồi, nhưng lần này chúng tôi sẽ tha thứ cho cô”, họ thường xuyên gọi tôi về nhà dù không còn bắt tôi đến nhà bác cả nữa. Vào ngày lễ tết, khi cần muối kim chi, khi trong nhà có người sinh nhật, khi bố chồng nghỉ hưu, khi mẹ chồng bị đau lưng, tôi đều phải về quê, hết làm đồ ăn, đứng ra làm lễ rồi chăm người bị ốm, dọn dẹp nhà cửa. Tôi phải quần quật làm cỗ, sau đó cũng chỉ có thể ngồi ăn qua loa ở một chỗ lạnh lẽo và bất tiện nhất. Ấy vậy mà tôi vẫn bị mắng vì không chịu cười, không niềm nở, không trả lời ngay khi được hỏi, ánh mắt nhìn người khác không thân thiện. Trong khi tôi chịu đựng cảnh ấy thì chồng tôi chỉ biết ngồi ăn đồ được dâng lên tận miệng, nằm trên giường xem ti vi, đêm đến thì ra ngoài gặp bạn bè. Lần nào anh ấy về, chúng tôi cũng cãi nhau to.

“Anh xin tôi cho anh một cơ hội? Đây là những gì tôi nhận được sau khi đồng ý à?”

“Thì tôi cũng đã làm bao nhiêu việc nhà còn gì? Giặt giũ, lau nhà, rửa bát, chuyện gì tôi cũng làm đấy thôi. Trên đời này có thằng chồng nào làm nhiều việc nhà như tôi không? Lúc cô tăng ca, liên hoan ở công ty, đi công tác, hay đi gặp gỡ bạn bè về trễ, tôi có bao giờ nói câu nào không?”

“Còn tôi thì sao? Tôi không làm việc nhà à? Tôi đã nói những gì với anh? Tôi làm thì là chuyện đương nhiên, còn anh làm thì là anh quan tâm tôi? Anh cứ tiếp tục bàng quan đi, rồi sẽ đến ngày tôi kiệt sức, giữa chúng ta cũng chẳng còn gì nữa đâu!”

“Anh chỉ xin em hãy cố gắng chịu đựng mỗi khi về nhà bố mẹ thôi mà. Chúng ta cũng đâu có sống chung với họ đâu. Em nghĩ xem, hai người còn sống được bao lâu nữa?”

“Ở thời đại này thì chắc phải sống thêm ba, bốn chục năm nữa ấy chứ. Đến lúc ấy tôi cũng đã trở thành bà lão 60 rồi.”

Tôi tâm sự với những người bạn đã kết hôn và họ kể cho tôi nghe khá nhiều câu chuyện tương tự. Chẳng lẽ phụ nữ kết hôn xong đều phải sống như vậy? Sống như thế mà vẫn chưa phát điên à? Đây là sự thật sao? Lẽ nào tôi mới là người không bình thường? Lẽ nào là do tôi quá nhạy cảm? Tôi không ngừng tự dằn vặt bản thân và rồi dần kiệt sức.

Một chiều Chủ nhật nọ, bố mẹ chồng đột nhiên đến nhà chúng tôi mà không hề báo trước, tay xách một mớ nguyên liệu để làm món bạch tuộc hầm, bảo là muốn bồi bổ cho con dâu. Mẹ chồng tôi mở toàn bộ ngăn kéo trong bếp, mở cả chiếc túi ni lông đen nằm trong góc tủ đá, xem xét từng hộp gia vị một, vừa kiểm tra vừa tặc lưỡi và thở dài không ngớt. Cuối cùng, bà đem vứt hết những đồ ăn kèm tôi gọi về vào thùng rác.

“Cái khác mẹ còn có thể chịu được, nhưng mẹ không thể chấp nhận nổi việc mua đồ ăn kèm ở ngoài. Làm sao con biết người ta làm ở đâu, chế biến ra sao, nguyên liệu thế nào mà dám ăn?”

“Tất cả đều được ghi rõ trên vỏ rồi ạ.”

“Mấy cái đấy mà con cũng tin à?”

“Con mua ở chỗ đáng tin cậy mà mẹ. Cả hai đứa con đều tan ca trễ nên không thể thường xuyên nấu ăn được.”

“Nhưng dù sao mẹ cũng không tin tưởng mấy chỗ đó. Hồi chồng con còn sống một mình, tuần nào mẹ cũng nấu rồi mang đồ ăn kèm với mấy loại nước canh đến nhà cho nó. Thằng bé tuyệt đối không bao giờ ăn những thứ này. Thôi, bây giờ cũng làm như hồi trước đi. Nếu con không muốn gặp mẹ, vậy thì lúc hai đứa đi làm mẹ sẽ mang đồ ăn tới rồi đi luôn. Cho mẹ biết mật khẩu cửa ra vào là được.”

Tôi cảm thấy trước tiên phải để mẹ bình tĩnh lại đã.

“Không cần đâu, mẹ ơi. Con sẽ tự chuẩn bị mấy món ăn kèm ạ.”

“Mẹ biết hai đứa đều bận rộn. Không phải mẹ muốn phê bình gì con cả, chỉ là làm vậy thì mẹ mới an tâm được.”

“Con sẽ làm, thưa mẹ. Con sẽ không mua đồ ăn kèm bên ngoài nữa. Con xin lỗi mẹ.”

Nói ra lời xin lỗi mà tôi thấy nước mắt mình như sắp tuôn rơi. Tôi phải xin lỗi mẹ chồng vì cái gì? Vì đã để con trai yêu quý của bà ăn thức ăn bên ngoài? Cái người đang đứng yên theo dõi mọi chuyện mà không nói một câu nào kia là ai? Là chồng tôi hay là con trai của bà? Hàng loạt suy nghĩ ập tới khiến tôi lảo đảo muốn ngã khuỵu. Chồng vỗ vỗ vai tôi.

“Thôi, mình cứ nhờ mẹ làm đi em.”

“Sao cơ?”

“Em làm gì có thời gian mà làm. Với mẹ thì chỉ là tiếp tục làm những việc bà đã quen làm trước khi anh kết hôn thôi. Thực ra, đồ ăn kèm bên ngoài đúng là không hợp khẩu vị của anh lắm. Mình cứ để mẹ làm sẵn rồi mang đến đi mà. Đâu có ai thấy phiền, cũng chẳng ai bị thiệt thòi gì cả. Em không nghĩ vậy sao?”

Nhìn vẻ mặt vô tư không chút ác ý nào của anh, lòng tôi chợt chùng xuống. Đây có phải người đàn ông tôi nhất quyết muốn lấy? Đây có phải người đàn ông tốt bụng, thông minh, biết điều và lịch sự không? Tôi đề nghị bố mẹ chồng hôm nay hãy quay về trước đã, nhưng mẹ chồng lại khăng khăng đòi nấu xong món bạch tuộc hầm rồi mới về vì đã chế biến sẵn nguyên liệu cả rồi. Mặc kệ tôi không nuốt nổi miếng nào, chồng tôi vẫn ăn ngon lành. Nếu hôm đó mẹ chồng không làm bạch tuộc hầm, nếu hôm đó chồng tôi không ăn, thì có lẽ tôi sẽ không nghĩ tới chuyện kết thúc cuộc hôn nhân này.

Sau khi nghe tôi kể, bố mẹ chỉ im lặng rồi vỗ nhẹ vào vai tôi. Em gái thì bảo về nhà là tốt rồi. Đã lâu rồi hai chị em tôi mới nằm cùng giường với nhau, em gái quay sang nói với tôi.

“Chị, em đồng ý lời cầu hôn của anh ấy rồi. Bọn em định sẽ làm lễ dạm hỏi vào tháng Năm tới.”

“A, vậy sao? Thế thì tốt quá.”

Rồi hai chị em tôi bỗng chốc im lặng.

“Chị, em có nên kết hôn hay không? Kết hôn là gì? Có đáng để thử không? Nếu chị bảo em đừng kết hôn thì em sẽ dừng lại ở đây, em cũng sẽ không hỏi lý do là gì đâu.”

Kết hôn là gì? Có đáng để thử không? Tôi thử nhớ lại quãng thời gian hạnh phúc khi ở bên chồng mình. Hàng loạt cảnh tượng lướt qua trước mắt tôi: khung ảnh treo phía trên bàn ăn chúng tôi phải bàn bạc rất lâu mới lựa chọn được, những ý kiến trái ngược sau khi cùng xem một bộ phim, món cơm cuộn tam giác và mì hộp ăn lúc đi dạo vào ban đêm, bữa tiệc chúc mừng tôi thăng chức... Cuối cùng, tôi vẫn khuyên em gái nên kết hôn.

“Em cứ kết hôn đi. Niềm vui vẫn nhiều hơn nỗi buồn. Nhưng cho dù hai đứa có cưới nhau, em cũng đừng cố gắng làm vợ, làm con dâu hay làm mẹ của ai đó, hãy sống cuộc đời của chính em.”

Tôi không nói với em rằng sống như thế chẳng hề dễ dàng. Rồi sau đó, tôi giải quyết chuyện ly hôn của mình, em gái chuẩn bị cho đám cưới của em, cả hai việc đều diễn ra suôn sẻ. Tôi biết đây chưa phải là kết thúc. Bây giờ, câu chuyện chỉ sắp bắt đầu lại một lần nữa.

Nhật ký kết hôn

Nào, với lòng biết ơn và quyết tâm sẽ sống hạnh phúc, xin mời cô dâu chú rể cúi lạy hai đấng sinh thành nhà gái vì nhờ có ông bà dưỡng dục mà chúng ta mới có được một cô dâu xinh đẹp, nết na thế này.”

Chồng tôi nâng hai tay lên, quỳ xuống và cúi rạp người lạy bố mẹ tôi. Tôi cúi đầu thật thấp rồi đứng thẳng người trở lại, cố cắn thật chặt môi dưới vì sợ mình sẽ khóc òa lên. Mẹ tôi hơi cúi đầu len lén đưa tay lau nước mắt. Trong lúc con gái út chuẩn bị kết hôn thì con gái cả lại làm thủ tục ly hôn, thế nhưng mẹ tôi vẫn bình tĩnh đứng ra xử lý hai chuyện hoàn toàn trái ngược ấy. Ngày chồng tôi ngỏ lời cầu hôn cũng chính là ngày chị gái tôi trở về nhà.

Hôm ấy, chị tôi không xuất hiện với một chiếc vali lớn mà chỉ cầm theo một chiếc ví nhỏ, trông cứ như thể chị chỉ vừa mới ra cửa hàng tiện lợi để mua mì gói về. Khi chị nói sẽ ly hôn, không thể tiếp tục sống chung với anh rể thêm một ngày nào nữa, tôi hoàn toàn không dám tin đó là sự thật.

Anh rể là đồng nghiệp vào công ty cùng thời điểm với chị. Anh ấy là một người có năng lực và khá lịch sự, luôn công nhận và thành tâm chúc mừng cho những thành quả chị đạt được. Nhờ chiến thắng trong một cuộc thi do công ty tổ chức mà chị tôi là người đầu tiên được tiến hành dự án độc lập trong số những người vào công ty cùng đợt với chị. Sau khi biết kết quả, anh rể vô cùng vui mừng nhưng lại không dám bộc lộ sự phấn khích ở nơi làm việc. Đợi đến lúc tan ca, hai người đến quán karaoke, anh mới bật nhạc thật lớn và hò hét chúc mừng chị đến mức khàn cả giọng. Bình thường, anh còn giúp chị đọc trước báo cáo, cùng nghiên cứu và thảo luận các vấn đề công việc. Bí mật yêu nhau gần 3 năm thì chị chuyển sang công ty khác. Mùa thu năm ấy, hai người đã tổ chức hôn lễ.

Nghe chị kể mấy chuyện sau này của anh rể, tôi không khỏi sửng sốt. Sao anh rể lại dẫn chị về nhà bác cả? Sao lại ép chị uống rượu và bắt chị hát chứ? Việc này làm tôi nhớ lại buổi liên hoan khi tôi vừa vào công ty chưa được bao lâu. Vì tôi là nhân viên mới và cũng lại là người trẻ nhất nên mấy vị tiền bối liên tục mời rượu và bắt tôi phải hát. Mặc dù không muốn nhưng tôi vẫn làm, để rồi trong lòng thấy hổ thẹn vô cùng. Về tới nhà, tôi khóc suốt cả một đêm hôm ấy. Tôi nghĩ mình có thể hiểu cảm giác của chị khi đó. Nhưng dù vậy, nhà đang có bao nhiêu người lớn, chị có cần phải bỏ đi mà không nói tiếng nào như vậy không? Anh rể và các bác nhà thông gia hẳn sẽ phải thấy khó xử lắm. Giữa hai nhận định này, tôi không biết đâu là đúng đâu là sai nữa.

Xong lễ dạm hỏi, chúng tôi chính thức bắt tay chuẩn bị cho đám cưới. Tôi và bạn trai phải bàn bạc và quyết định về rất nhiều vấn đề khác nhau như: địa điểm, quy mô, thời gian, trình tự nghi thức trong hôn lễ; rồi đến cấu trúc, diện tích của nhà tân hôn, đổ đạc trong nhà cần mua những gì, sắp xếp ra sao; rồi cả chuyện thời gian, địa điểm, chi phí cho chuyến trăng mật nữa... Đôi khi nảy sinh bất đồng ý kiến, chúng tôi đều phải cố hết sức để có thể hài hòa mong muốn của hai bên. May mắn là đến cuối cùng, chúng tôi không cãi nhau to lần nào nhưng cả hai đều khá mệt mỏi.

Hôm chụp hình cưới, chúng tôi phải cố gắng duy trì tâm trạng vui vẻ suốt buổi chụp hình. Tối hôm ấy, bạn trai gọi điện cho tôi, trước khi cúp máy anh ngập ngừng nói:

“Anh vừa cho bố mẹ xem ảnh mình chụp hôm nay. Bố mẹ khen con dâu nhà mình rất xinh đẹp.”

“Ồ vậy sao, anh nhớ gửi lời cảm ơn bố mẹ giúp em nhé.”

“Ừ, ừm, với lại... Bố mẹ hỏi xem vào hôm tổ chức hôn lễ, em có thể thử mặc bộ váy khác cho đa dạng phong cách hơn được không, vì em mặc cái gì cũng đẹp hết mà? Em thấy cái đầu tiên em thử thế nào? Chiếc có viền ren ở cổ ấy?”

Váy cưới tôi mặc lúc chụp hình là dạng váy trễ vai. Hóa ra bố mẹ chồng không thích kiểu váy hở quá nhiều như vậy. Nhưng chiếc váy đuôi cá mặc trong đám cưới không chỉ hở vai mà còn ôm sát từ ngực xuống đùi, tôn lên đường cong của cơ thể. Chẳng biết “mặc gì cũng đẹp”, “thử váy khác cho đa dạng phong cách” là lời của bố mẹ bạn trai tôi hay là lời của bạn trai tôi nữa.

Ngày hôm sau, tôi tham khảo ý kiến từ một đồng nghiệp đã kết hôn trong lúc ăn trưa, cô ấy nói đây mới chỉ là bắt đầu thôi.

“Bắt đầu từ việc váy cưới phải kín đáo vì có nhiều người lớn tham dự, đến chuyện rèm cửa nên là màu vàng, chăn đệm phải có màu sáng, bát đũa phải thế này thế kia, rồi kế đến là hỏi mật khẩu vào nhà. Vào nhà thì mở hết tủ quần áo, tủ lạnh, tủ dưới bồn rửa bát, thậm chí còn có mẹ chồng can thiệp cả vào việc gấp quần lót ra sao nữa.”

Tôi nhớ đến những chuyện chị gái kể. Mẹ chồng chị còn mở túi ni lông nằm trong góc tủ đá ra xem, đem vứt hết sạch sành sanh các món ăn kèm chị gọi về. Nhưng điều chị tôi không thể chịu nổi chính là việc anh rể hoàn toàn không hề nhận biết được mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Lúc ấy, tôi rất mong hai anh chị sẽ hòa giải và âm thầm đứng về phía anh rể.

“Anh rể đúng là không tinh ý thật.”

“Không tinh ý cũng là một loại quyền lực, em ạ.”

Chị nói đúng. Không tinh ý cũng có thể hiểu là tấm khiên để không cần phải quan tâm đến ánh nhìn của người khác. Nhưng có nhất thiết phải diễn giải như vậy không? Người sai là hai bác thông gia, đâu phải anh rể. Chỉ là anh rể suy nghĩ có chút đơn giản thôi, nhưng một người đã đến tuổi lập gia đình rồi mà vẫn suy nghĩ đơn giản như vậy thì liệu có bình thường không? Tôi từng nghe nhiều người nói, đàn ông dù có lớn thì vẫn chỉ là đứa trẻ to xác, cả đời cũng không thể chững chạc lên nổi. Có phải tôi đang coi những ý kiến đó là sự thật hiển nhiên? Có phải rồi tôi cũng sẽ sống cuộc đời chỉ có thể trơ mắt đứng nhìn những người lớn xa lạ dần can thiệp vào cuộc đời mình mà chẳng thể làm gì, chỉ có thể oán trách ông chồng trẻ con? Không đâu! Chắc chắn bố mẹ bạn trai tôi không nói như vậy về váy cưới mà là anh ấy đã lựa lời nói lại cho dễ nghe, vì anh ấy là người tinh ý, biết quan sát mà.

Ngay sáng hôm sau, tôi gọi điện cho bạn trai nói sẽ đổi sang kiểu váy cổ trụ trong lễ cưới. Nhân viên trong cửa hàng, bạn trai và người lớn hai nhà đều khen ngợi ý kiến này, chỉ duy nhất một người cảm thấy tiếc nuối, ấy chính là chị tôi.

“Đó là đám cưới của em cơ mà. Váy là do em mặc. Quan trọng nhất là em phải thấy hài lòng.”

Tôi đáp lại là tôi cũng thấy hài lòng. Một lễ cưới tuyệt vời là khi chồng, gia đình hai bên và các khách mời đều cảm thấy thoải mái, tất cả đều khen ngợi tôi - vậy là đủ rồi. Thậm chí tôi còn thầm nghĩ, có lẽ vì chị tuyệt đối không chịu thỏa hiệp nên cuộc hôn nhân của chị mới tan vỡ như thế.

Khoảng một tháng trước hôn lễ, các đồ dùng cỡ lớn trong nhà như đồ nội thất, đồ điện gia dụng, đồ dùng trong phòng ngủ đều đã được chuyển vào nhà mới. Lúc rảnh rỗi, chúng tôi tranh thủ mua sắm những món đồ lặt vặt, trước ngày cưới chừng một tuần, chúng tôi chuyển quần áo, sách vở, đồ dùng cá nhân sang nhà mới.

Khi tôi thông báo việc sắp xếp nhà cửa đã gần xong, mẹ chồng liền nói muốn tới xem thử. Vì bà hầu như không xen vào quá trình mua nhà hay sắm sửa đồ đạc nên tôi mời bà đến nhà mà không cảm thấy chút áp lực nào. Nhưng khoảnh khắc mẹ chồng bước vào, tôi liền căng thẳng, miệng khô khốc, môi cười méo xệch. Bà bước từng bước chậm rãi, ngắm nghía mọi ngóc ngách trong nhà như thể đang quay một cảnh phim chậm. Ánh mắt của bà quan sát không sót chỗ nào nhưng bà tuyệt đối không chạm tay vào bất cứ thứ gì. Bà không mở những cánh cửa đang đóng và cũng không lật ra những món đồ đang được che phủ, đến cả ghế xô pha bà cũng không ngồi. Sau khi xem xét một lượt, bà nói:

“Nhà cửa đẹp đấy. Con đã phải vất vả nhiều rồi.”

Tôi vừa mới thả lỏng và định thở phào một hơi thì bà liền tiếp tục:

“Nhưng con nên xem lại tấm rèm màu xám trong phòng khách đi. Cái đấy chắc nên đổi thành màu khác, phòng khách không nên chọn rèm màu tối đâu. Năng lượng bên ngoài vào nhà qua đường cửa sổ, mình mà che chắn như thế thì vận may cũng bị chặn hết. Mẹ sẽ mua một cái màu vàng và gửi đến cho các con.”

Đột nhiên tôi nhớ tới lời của đồng nghiệp. Bắt đầu từ việc váy cưới phải kín đáo vì có nhiều người lớn tham dự, đến chuyện rèm cửa nên là màu vàng... Mắt tôi lóa đi, tôi không thể nhìn thấy gì ngoài một màu trắng xóa. Đây thực sự mới là khởi đầu thôi sao? Sợ hãi và ngờ vực, nhưng tôi không cách nào nói ra lời từ chối. Đây không đơn thuần chỉ là vấn đề màu sắc của rèm cửa.

Cuối cùng tôi quyết định sẽ mặc chiếc váy đuôi cá trễ vai đã chọn ban đầu. Thấy tôi đổi ý, quản lý cửa hàng liền khen tôi đã làm đúng.

“Thật ra do nhà chồng không thích nên lúc đó em mới đổi.”

“Phần lớn khách hàng đổi thiết kế váy cưới sau khi đã lựa chọn, đều là vì váy không kín đáo, người lớn không thích. Nhưng tôi nghĩ cô vẫn nên mặc chiếc váy mình thích. Như vậy thì mới không hối hận. Đời người chỉ làm đám cưới một lần thôi mà.”

“Vậy sao lần trước chị lại khen đó là quyết định đúng đắn khi em gọi điện đến muốn đổi kiểu váy?”

“Vì tôi muốn cô dâu luôn cảm thấy thoải mái trong lòng.”

“Người lớn có thường can thiệp vào chuyện chọn váy cưới không chị?”

“Có rất nhiều người đến lựa váy cưới chung với cô dâu. Hễ là váy cưới người lớn chọn, cô dâu sắp cưới nào cũng lộ rõ vẻ không thích dù vẫn phải đồng ý. Cũng có người sau đó một mình quay lại thử váy khác, có người còn nhờ chúng tôi nói với người lớn rằng chiếc váy họ chọn chẳng may bị hỏng mất, ngược lại cũng có những bà mẹ chồng trả thêm tiền cho chúng tôi để yêu cầu lén may thêm tay áo. Chuyện gì cũng có thể xảy ra cả.”

Sau khi đặt may xong váy cưới, tôi và bạn trai cùng đi uống cà phê. Hai chúng tôi không nói câu nào một hồi lâu, rồi tôi cất lời trước:

“Mong anh hiểu rằng em lựa chọn chiếc váy ấy không phải vì nhất định phải mặc, em phản đối rèm cửa màu vàng cũng không phải vì em đặc biệt ghét bỏ nó hay gì cả. Sau này cũng vậy, sẽ có những lúc em nói ghét cái này, không làm cái kia. Khi em nói em không thích gọi điện thoại, không thích nấu ăn, thì lý do không đơn thuần chỉ là vì em không thích. Hy vọng anh có thể hiểu được điều ấy.”

“Anh hiểu rồi. Em làm gì cũng đúng.”

Trong suốt khoảng thời gian chuẩn bị cho hôn lễ, tôi đều nghĩ đến lời chị gái nói: Đừng cố gắng làm vợ, làm con dâu hay làm mẹ của ai đó. Tôi sẽ sống thật với chính bản thân mình.

Phỏng vấn - Câu chuyện của thai phụ

Xin chào, tôi là Song Ji Seon. Tôi hiện mang thai tháng thứ chín và dự kiến sẽ sinh vào ngày 17 này. Tuổi tác ấy à, ha ha, năm nay tôi 38 rồi.

Ấy, xin đợi đã! Xin lỗi nhưng tôi có thể đi vệ sinh một lát không? Tháng cuối cùng nên cứ liên tục phải đi vệ sinh như thế này đấy. Thật ngại quá.

Vâng, bây giờ thì ổn rồi. Chúng ta bắt đầu lại thôi. Tôi chỉ cần nhìn vào đây và nói là được đúng không? Vâng, tôi hiểu rồi. Nhưng mà tôi run quá. Thật sao? Ha ha ha. Không đâu. Tôi đang run lắm đấy.

Đây là đứa con đầu lòng của tôi. Người ta vẫn hay gọi tôi là thai phụ lớn tuổi. Chị biết không, dạo này tôi hay vào các diễn đàn dành riêng cho các mẹ bỉm sữa để học hỏi cái này cái kia. Có vẻ có khá nhiều các bà mẹ trẻ, nhưng những người cùng lứa tuổi với tôi cũng không ít. Thú thật tôi không nghĩ mình nhiều tuổi, nhưng những người xung quanh không ngừng khuyên tôi phải cẩn thận, nên tôi cũng thấy lo lắng theo. Bên trung tâm y tế có phát cho tôi phiếu ưu đãi khi xét nghiệm tiểu đường thai kỳ và xét nghiệm máu cho thai phụ. À, hình như mỗi trung tâm y tế sẽ hỗ trợ khám những bệnh khác nhau, nhưng có vẻ chỗ nào cũng phát thuốc bổ sung axit folic và sắt thì phải. Tôi còn được nhận miếng dán “Trên xe có em bé” và huy hiệu phụ nữ mang thai ở đó nữa. Tôi phải kiểm tra khá nhiều thứ, nào là siêu âm, nào là khám sàng lọc trước sinh nữa. Có trung tâm kiểm tra các hạng mục ấy kèm theo điều kiện, có trung tâm tặng phiếu ưu đãi để kiểm tra ở bệnh viện gần đó. Trung tâm y tế chỗ tôi, hễ người nào trên 35 tuổi thì sẽ được tặng phiếu kiểm tra dành cho sản phụ lớn tuổi. Nhưng 35 tuổi là mốc xác định sản phụ lớn tuổi sao? Hay là chỉ trung tâm y tế gần nhà tôi mới vậy thôi?

Tôi gần như đã chuẩn bị đầy đủ mọi thứ cho việc sinh nở rồi. Trên diễn đàn dành cho mẹ bỉm sữa, người ta đăng lên một loạt danh sách những vật dụng cần thiết, có người còn tổng hợp rồi đăng lên cả một tệp tin excel luôn. Tôi tải về rồi gửi vào nhóm chat, nhờ mấy người bạn đã có con đi nhà trẻ hay con vào lớp 1 xem giúp, hỏi xem nếu có gì không dùng thì cho tôi xin. Họ tặng tôi khá nhiều món có giá trị như cũi và xe đẩy cho bé. Ngoài ra tôi cũng nhận được thêm những món đồ mà bất cứ em bé nào cũng yêu thích như ghế nhún, cánh cửa âm nhạc, đồ chơi treo nôi và cả một con sâu nữa. À, con sâu không phải là sâu thật đâu, chỉ là thú nhồi bông hình con sâu thôi. Bạn bè, người thân còn tặng cho tôi tất, áo cho trẻ sơ sinh, quần áo mặc lót bên trong và bộ áo liền quần để giữ ấm nữa. Nhưng ngoài những thứ này ra, tôi vẫn còn phải mua thêm khá nhiều đồ lặt vặt khác, ví dụ như cặp nhiệt độ, nhiệt ẩm kế, bồn tắm, bấm móng tay. Vì chưa biết có cho con bú được hay không nên tôi chuẩn bị thêm cả bình sữa, máy hút sữa và túi trữ sữa. Tôi còn mua sẵn áo ngực và áo chuyên dùng để cho con bú nữa. Bỉm và sữa bột cũng mua trước một ít rồi, mấy thứ như dầu gội, xà phòng và kem dưỡng ẩm dành cho em bé cũng đã mua. À còn cả ghế ngồi ô tô cho bé, địu em bé, chăn ủ và khăn quấn nữa.

Tất nhiên, đây là một khoản chi rất lớn. Dù cố gắng sử dụng đồ người khác cho và cùng chồng đến các hội chợ bán đồ trẻ em để mua sản phẩm giảm giá, nhưng chúng tôi vẫn tốn rất nhiều tiền. Bạn bè khuyên tôi nên mua thêm ấm chuyên dụng để đun nước pha sữa, máy tiệt trùng bình sữa, sau này cũng cần mua bộ đồ dùng ăn giặm dành cho bé nữa. Người ta nói, bây giờ nuôi con phải dựa vào sức mạnh của thiết bị. Bạn bè tôi bảo, ngày nay các nhà đều sống riêng, không có người thân cũng chẳng có hàng xóm để đỡ đần, một mình người mẹ chăm con thì buộc phải dựa vào sự hỗ trợ của thiết bị thôi chứ biết làm thế nào.

Hiện tại tôi vẫn chưa thấy cái gì tốt cả. Thú thật, trước đứa trẻ tôi chưa từng một lần gặp mặt hay chạm tay vào, tôi không thể thấy nó đáng yêu, dễ thương hay dâng trào tình mẫu tử với nó được. Nhưng đây chắc chắn là một trải nghiệm quý báu không gì có thể thay thế. Đó có lẽ cũng là chuyện dĩ nhiên thôi, suốt gần 10 tháng trời tôi bảo vệ và chịu trách nhiệm với một sinh linh bé nhỏ đang dần lớn lên trong mình, rồi sau đó thì đưa nó đến với thế giới bên ngoài. Chưa bao giờ tôi có một mối liên hệ chặt chẽ và sâu sắc như vậy với bất kỳ ai. Mỗi khi cảm nhận được sự ngọ nguậy của đứa bé, lòng tôi lại ngập tràn những cảm xúc khó có thể diễn tả thành lời.

Nói tới vất vả thì, ừm, trước tiên phải kể đến cơ thể tôi khá là bất tiện. Tôi bị nghén trong một khoảng thời gian dài, hồi mới đầu tôi còn bị đau lưng kinh khủng, hệ tiêu hóa đã không tốt rồi lại còn bị táo bón nghiêm trọng. Không hiểu sao tôi bị ngứa khiếp lắm, nhất là ở bụng và mặt. Lúc nào tôi cũng phải mang theo kem dưỡng rồi vào nhà vệ sinh công cộng bôi lấy bôi để. Như chị cũng thấy đấy, giày này là giày thể thao của chồng tôi. Chân phù to quá nên tôi không đi vừa đôi giày nào của mình nữa. Vì nhiều nguyên nhân khác nhau mà cơ thể tôi luôn trong tình trạng tồi tệ.

Nhưng chuyện ấy cũng không là gì hết. Hừm, tôi nên giải thích chuyện này thế nào đây? Có vẻ thế gian này đặc biệt ghét bỏ phụ nữ mang thai. Chẳng biết phải nói là lạnh lùng hay lạnh nhạt nữa? Dạo này do tỷ lệ sinh giảm nên Hàn Quốc có chính sách khuyến khích người dân hãy sinh thêm con, nhưng không phải làm vậy là sẽ có người thốt lên “Ồ, sinh con được hưởng nhiều ưu đãi quá nhỉ?” đâu. Với bụng bầu, tôi đã từng sử dụng phương tiện công cộng, đi dạo phố, đi ăn tại nhà hàng, đi đến công ty, nên tôi hiểu rõ thế gian này ghét phụ nữ mang thai đến nhường nào. Suốt từ lúc mang thai tới giờ, tôi chỉ được nhường chỗ vỏn vẹn đúng hai lần. Thực ra tôi cũng không mong họ sẽ nhường chỗ cho tôi, nhưng chỉ cần tôi đứng trước mặt là họ đã tỏ vẻ khó chịu rồi. Chưa bao giờ tôi thấy ghế dành riêng cho phụ nữ mang thai còn trống. Hồi mới mang thai, có lần vì đau lưng quá nên tôi đành ngồi tạm vào ghế dành cho người già. Nhưng một ông lão dùng tay gí gí vào đầu tôi thế này này. Tôi đưa ra huy hiệu và nói mình đang mang thai. Vậy mà ông ấy la toáng lên: “Thì sao? Mang thai thì sao?” Tôi còn biết làm gì nữa, vì sợ quá nên tôi đành tránh ra chỗ khác. Chắc chị cũng thấy những biểu tượng chỗ ngồi dành cho nhóm đối tượng đặc biệt như người già, người khuyết tật, phụ nữ mang thai và trẻ em trên tàu điện ngầm đúng không? Nhưng thỉnh thoảng tôi lại thấy biểu tượng chỗ ngồi dành cho phụ nữ có bầu và trẻ em bị gạch dấu X. Tôi sợ lắm, cảm thấy cứ như thể đang bị đe dọa vậy.

À, cả chuyện này nữa. Tôi thực sự không hiểu tại sao mọi người lại thích cằn nhằn tới vậy. Nào là sao béo thế, phải vận động đi chứ, rồi thì quần áo của cô chật ních rồi kìa. Lúc tôi ăn uống tốt thì người ta bảo tôi đừng ăn uống tùy tiện, lúc tôi không muốn ăn thì lại bảo tôi là kén cá chọn canh. Ai biết em bé trong bụng tôi là bé trai, đều bảo giờ phải sinh một đứa con gái. Nhưng người em tôi quen đang mang bầu con gái thì người ta lại bảo phải có một đứa con trai. Chắc là họ chỉ muốn nói một câu gì đó thôi. Mà chị tin được không, trên đời này lại có những người tùy tiện chạm vào bụng người khác đấy. Vâng, thật sự có người như vậy, chị ạ. Từ mẹ chồng, chị chồng đến tiền bối ở công ty rồi mấy bà lão trong xóm mà tôi không hề quen biết, ai cũng thử chạm vào bụng tôi. Họ làm như tôi là tài sản công cộng vây. Trời ạ, giờ nghĩ lại vẫn thấy bực mình. Chị xem, từ giây phút tôi làm mẹ, người ta liền nghĩ họ có thể đối xử tùy tiện với tôi.

À, nghỉ thai sản ấy hả? Công ty tôi rất nhỏ, nói tên ra chắc cũng không ai biết. Tôi nghe nói đến tận bây giờ chưa từng có người nào nghỉ việc tạm thời để chăm con cả. Sau khi sinh, họ ngay lập tức quay lại làm việc hoặc là sẽ nghỉ hẳn. Tôi đã nộp đơn xin phép từ tuần này sẽ bắt đầu nghỉ chuẩn bị sinh, sau đó nghỉ tạm thời một năm để chăm con. Thực ra, từ một tháng trước tôi đã muốn nghỉ để có thời gian chuẩn bị cho chu đáo hơn. Thế nhưng, quản lý hỏi sao tôi lại nghỉ sớm thế, rồi còn nói sinh con đầu lòng vốn thường trễ hơn thời gian dự kiến, nên bảo tôi hãy cố đi làm nốt tuần sau, nốt sự kiện sau, nốt buổi hội thảo sau... Bụng tôi đã tròn như quả bóng thế này mà vẫn phải đứng trông coi gian hàng triển lãm, đi ra hội chợ và tham gia buổi hội thảo hai ngày một đêm. Tôi cố làm hết tất cả những việc được giao và ngày ngày đi tim cấp trên để xin được nghỉ. Lần này, anh ta nói: “Nếu cô nghỉ tạm thời một năm, tôi không chắc cô có thể quay lại vị trí này hay không. Cô cũng thử đặt mình vào vị trí giám đốc mà xem, liệu cô có muốn trả tiền cho một người không làm việc không? Cô có muốn tiếp tục giữ một người như thế trong công ty không?” Anh ta nói mấy lời này mà bảo là vì lợi ích của tôi đấy. Cuối cùng, dồn hết các ngày nghỉ lại tôi cũng xin nghỉ được một tháng.

Tôi tìm hiểu mới biết nghỉ thai sản và nghỉ việc tạm thời chăm con là quy định bắt buộc, các công ty doanh nghiệp không thể từ chối hoặc đặt thêm điều kiện đi kèm. Người lao động có đủ điều kiện như tôi nộp đơn xin nghỉ thì công ty bắt buộc phải chấp nhận. Nếu không thực hiện sẽ bị phạt tù hoặc nộp phạt. Tôi in quy định đó ra rồi tới gặp cấp trên để nói chuyện. Anh ta bảo nộp phạt thì nộp phạt rồi còn nói thêm một câu: “Như thế này thì còn ai dám tuyển phụ nữ vào làm nữa?” Nghe xong, tôi không kìm được mà bật khóc. Tôi về viết email cho tất cả các nhân viên khác trong công ty, cho cả phó giám đốc và giám đốc nữa. Vâng, chính là bức thư được đăng lên báo đấy. Hình như có nhân viên nào đó đã đăng thư của tôi lên trang mạng xã hội của mình. Mọi người lan truyền nhau rồi được báo chí đưa tin, và dẫn đến mọi chuyện như bây giờ.

Phản ứng của công ty ấy ạ? Ôi thôi, khỏi phải nói. Họ chì chiết tôi đủ kiểu, nào là nỗi xấu hổ của công ty, trên đời chỉ có mình cô sinh con thôi hả, trong thời gian cô nghỉ đẻ ai bù chỗ trống cho cô, cô đúng là đồ ích kỷ... Toàn mấy câu kiểu như thế. Vì quá căng thẳng nên tôi bị băng huyết phải vào viện cấp cứu. Dù vậy nhưng tôi cũng nhận được khá nhiều sự ủng hộ và đồng cảm. Đặc biệt, các nhân viên nữ chưa kết hôn hoặc mới kết hôn là những người nhiệt tình nhất. Chị trưởng phòng hành chính đứng ra giúp tôi xử lý việc này cứ như thể đấy là việc của chính chị vậy. Ngày xưa, chị cũng quay trở lại làm việc sau một tháng nghỉ đẻ nên giờ người chị không có chỗ nào là không đau. Chị nói không muốn để nhân viên khác phải hứng chịu cảnh tương tự. Vâng, đó là người được đài phát thanh phỏng vấn đấy. Chị đồng ý tham gia phỏng vấn và xác định sẵn sẽ từ chức. Cuối cùng, trong vòng một tháng sau khi được chuyển tới trưởng nhóm, phó giám đốc, rồi giám đốc, đơn nghỉ phép của tôi cũng được phê chuẩn.

Tôi không làm việc này vì muốn được khen ngợi, thú thật tôi thấy hơi áp lực khi mọi chuyện thành ra thế này. Dù sao sau này quay về làm việc thì tôi vẫn phải nhìn mặt giám đốc, phó giám đốc và quản lý mà. Nhưng mặt khác tôi lại nghĩ, mọi chuyện đã được phanh phui thế này rồi thì chắc họ sẽ không dám sa thải tôi nữa. Chị nói xem, đây là thời đại nào rồi mà phụ nữ lấy chồng sinh con xong thì không thể đi làm, không thể xin nghỉ phép để chăm con? Vâng, xã hội hiện nay là vậy đấy, vẫn còn rất nhiều công ty như thế. Sau một năm, nếu tôi có thể quay trở lại làm việc, tôi sẽ trở thành nhân viên đầu tiên được nghỉ phép tạm thời để chăm con của công ty này. Nếu đã có người thứ nhất thì tôi nghĩ chắc chắn sẽ có người thứ hai, thứ ba, thứ tư và nhiều người khác nữa.

Vâng, tôi đã chia sẻ hết tất cả những điều muốn nói rồi, có lẽ là không còn gì nữa đâu ạ.

Gửi tin nhắn video cho chồng tôi sao? Không không. Tôi không thích mấy thứ kiểu này lắm.

Vâng, tôi hiểu rồi. Cảm ơn chị nhiều, chị đã vất vả rồi.

Người mẹ có con vào lớp 1

Năm nay Ji Hye 38 tuổi, là phó phòng nhân sự một công ty tài chính nước ngoài. Con gái cô vừa mới bắt đầu học lớp 1. Sau mười hai năm đi làm, lần đầu tiên cô phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng.

Vào lúc 6 giờ 30 phút sáng, Ji Hye là người đầu tiên trong gia đình thức giấc. Cô hâm nóng cơm, trộn thêm cá cơm rang và rong biển vào để làm món cơm nắm. Ngay cả những món ăn đơn giản như vậy cũng rất hiếm khi cô có thời gian làm. Bình thường cô chỉ mua mấy đồ ăn sẵn như cháo, bánh mì hay bánh gạo cho bữa sáng. Trong lúc Ji Hye thay quần áo và trang điểm thì chồng cô cũng thức dậy và chuẩn bị đi làm.

Âm thanh ồn ào của bố mẹ đánh thức bé Seo Yeon năm nay lên 7 tuổi. Cô bé dụi dụi hai mắt rồi ngồi vào bàn ăn. Đây là thời gian duy nhất trong ngày cả nhà ba người có thể cùng ngồi với nhau. Ji Hye và chồng cô vốn dĩ không ăn sáng nhưng vì chồng thường xuyên tăng ca và đi công tác, ít khi được thấy mặt con gái, nên từ hai năm trước gia đình cô bắt đầu ăn sáng với nhau.

Đến lúc bữa sáng sắp kết thúc, mẹ đẻ của cô đến.

“Mẹ ơi, hôm nay Seo Yeon phải mang kẹp tài liệu đi nhưng hôm qua con tan ca muộn quá nên chưa mua kịp. Mẹ đến cửa hàng văn phòng phẩm trước cổng trường mua rồi viết tên Seo Yeon lên hộ con với. Trong hộp bút có sẵn bút lông viết tên rồi, mẹ nhất định phải ghi tên con bé vào nhé. Seo Yeon à, hôm nay con có tiết thể dục, con phải mặc quần dài, không được vòi vĩnh bắt bà mặc váy cho đâu đấy! Tẹo nữa rửa mặt thì nhớ lau sạch dử mắt, nhớ chưa con?”

Ji Hye sửa lại trang phục, đeo túi xách, vừa đi giày vừa liên tục dặn dò mẹ. Mẹ cô đẩy cô ra cửa.

“Con ấy à, mau đi làm đi, nhanh lên. Nhớ mang theo chìa khóa với thẻ nhân viên đấy, đừng có để quên xong lại phải chạy lên lần nữa.”

Ngoại trừ ba tháng nghỉ sau khi sinh Seo Yeon, Ji Hye chưa bao giờ nghỉ phép lấy một lần. Với người làm mẹ lần đầu như cô, hồi trước mỗi lần thấy Seo Yeon ốm đau hay phải ở lại nhà trẻ một mình là cô lại ứa nước mắt, nhưng giờ cô đã được “rèn luyện” để không thấy buồn bã hay có lỗi vì những chuyện nhỏ nhặt nữa. Thế nhưng một tháng sau khi Seo Yeon lên tiểu học, Ji Hye cảm thấy như thể mỗi ngày cô đều phải trải qua một quá trình huấn luyện khắc nghiệt. Con gái thích ứng rất nhanh với trường học, nhưng người mẹ thì lại cần nhiều thời gian hơn để điều chỉnh.

Ngày 2 tháng Ba, trường Seo Yeon tổ chức lễ khai giảng, cả Ji Hye và chồng đều xin phép nghỉ một ngày. Buổi lễ chỉ diễn ra trong vòng một tiếng đồng hồ, đến chiều cả nhà cùng đi ăn và mua những vật dụng cần thiết. Giáo viên dặn ngay ngày hôm sau phải mang theo bình nước, dép đi trong nhà, ba chiếc bút chì, tẩy, bộ chì 12 màu, bộ sáp 24 màu, vở vẽ, khăn ướt, khăn giấy, khay đựng giấy; đến thứ Hai tuần sau phải chuẩn bị thêm thước kẻ 15cm, bộ bút dạ 12 màu, bút lông viết tên, kéo, hồ dán, giấy màu, bộ chổi kèm hốt rác loại nhỏ. Ngoài ra, tất cả các đồ dùng học tập đều phải dán tên ở trên, đồ nào có nắp thì phải dán lên cả nắp. Trong siêu thị, khay đựng giấy và bộ chổi kèm hốt rác loại nhỏ đều hết hàng nên cả nhà Ji Hye phải ghé qua cửa hàng văn phòng phẩm trước cổng trường để mua. Sau đó, ba người cùng nhau ngồi dán bảng tên lên đồ dùng học tập của cô bé. May là một bà mẹ khác trong khu đã khuyên Ji Hye nên đặt mua trước bảng tên vì tháng Ba việc giao hàng thường bị chậm trễ. Nếu không được nhắc chắc cô còn chẳng biết cần phải có bảng tên ấy chứ. Ngày hôm đó, không hiểu sao cô rất xúc động và hạnh phúc.

Hôm sau cô xin phép nghỉ nửa buổi sáng, vì nhà trường sẽ nhận đơn đăng ký các lớp học phụ đạo sau giờ học bắt đầu từ 8 giờ 30, ai đến trước sẽ được đăng ký trước. Vốn đã định cho Seo Yeon đến lớp trông trẻ* sau giờ học, nhưng cô nghĩ thay vì ở suốt trong lớp trông trẻ, để con gái tham gia khóa học về mỹ thuật hay thí nghiệm khoa học, chắc buổi chiều của con gái sẽ thú vị và bớt nhàm chán hơn. Vì muốn tới sớm để xếp hàng nên cô rời khỏi nhà từ 7 giờ sáng. Lúc còn đang nghĩ mình cứ làm quá lên thì cô phát hiện nhiều bà mẹ khác đang vội vàng chạy đến. Ji Hye cũng mau chóng chạy theo, tới nơi thì cô thấy hàng người đã xếp dài từ phòng đăng ký ở tầng 3, qua cầu thang, xuống tận hành lang tầng 2. Lớp tiếng Anh đã kín chỗ, nên cô chỉ có thể đăng ký cho con gái lớp mỹ thuật, thí nghiệm khoa học và lớp chữ Hán. Không hiểu cho tấm lòng của mẹ, Seo Yeon vừa khóc vừa bảo mình ghét học chữ Hán.

Tuần kế tiếp có buổi định hướng dành riêng cho phụ huynh của các học sinh mới, nhưng Ji Hye không tham gia được. Mẹ của một bạn học cùng lớp mẫu giáo với Seo Yeon đã chụp lại bản hướng dẫn có ghi lịch học, các sự kiện do trường tổ chức, cũng như những điều cần lưu ý khi sinh hoạt học tập tại trường rồi gửi qua KakaoTalk cho cô.

Tuần sau đó thì nhà trường tổ chức lớp học dự giờ và buổi họp phụ huynh. Một chị trong công ty khuyên cô nên đi, lên lớp 3 thường sẽ chẳng có tới một nửa số phụ huynh tham gia đâu, nhưng bây giờ đang là lớp 1 hầu như không có phụ huynh nào vắng mặt, nếu cô không đi thì con gái sẽ thấy buồn. Một lần nữa cô xin nghỉ phép và quyết tâm sẽ chú ý đến con gái nhiều hơn. Bọn trẻ giống như bầy ếch con, chẳng cần biết có đang trong giờ học hay không, cũng chẳng cần biết trong lớp đang có phụ huynh, chúng vô tư nhảy nhót, tán gẫu và cười đùa. Ji Hye cảm thấy thật kỳ diệu và đáng tự hào khi bọn trẻ không chạy ra sân cũng chẳng nằm dài trên sàn. Trong tiết học này, từng em học sinh một sẽ đứng lên trước lớp, tự giới thiệu về bản thân và mơ ước trong tương lai. Tới lượt Seo Yeon, có lẽ vì quá lo lắng nên con bé hơi run rẩy và nói với giọng điệu đặc trưng của trẻ con.

“Mình- vẽ rất giỏi luôn- Lớn lên thì— mình muốn trở thành- một nhà thiết kế-”

À, hóa ra Seo Yeon muốn trở thành nhà thiết kế sao? Cô chỉ biết con bé thích vẽ thôi, chứ không nghĩ nó đã biết cả tên nghề nghiệp cụ thể. Không hiểu sao Ji Hye lại thấy nghẹn ngào muốn khóc, cô nghĩ mình đến dự giờ tiết học hôm nay là một quyết định đúng đắn.

Trong buổi họp phụ huynh, sau khi giáo viên chủ nhiệm phổ biến ngắn gọn về kế hoạch hoạt động của lớp trong một năm tới, cả lớp tiến hành lựa chọn hai vị trưởng ban phụ huynh và bảy bà mẹ tình nguyện chịu trách nhiệm phân luồng giao thông trên đường đến trường. Chỉ có bốn người tự nguyện tham gia, vẫn phải chọn thêm năm người nữa. Vì sợ bắt gặp ánh mắt của cô giáo nên các bà mẹ đều cúi đầu xuống. Giáo viên nói với giọng hơi đe dọa: “Nếu cứ tiếp tục thế này thì sẽ không ai về được đâu”, sau đó cô gọi tên từng người và trực tiếp nhờ vả. Ji Hye cũng bị cô giáo điểm danh nhưng cô nói mình phải đi làm nên chỉ có thể xin lỗi cô giáo thôi. Cuối cùng, một số bà mẹ đã mềm lòng đồng ý, khó khăn lắm mới đủ số lượng. Giáo viên chủ nhiệm liên tục cúi đầu xin lỗi và cảm ơn phụ huynh. Ji Hye thấy thật bức bối, tại sao giáo viên và phụ huynh lại phải làm khó rồi xin lỗi nhau như vậy?

Ngày hôm sau, khi uống cà phê với các đồng nghiệp, Ji Hye kể chuyện họp phụ huynh hôm trước. Một đàn chị cũng có con đang học tiểu học thở dài:

“Nói gì thì nói, trường đó vẫn còn tốt chán. Trường con chị ấy mà, các bà mẹ phải đi làm tình nguyện ở thư viện, ở phòng tư liệu rồi còn phải giám sát những cơ sở độc hại ở gần trường nữa. Cứ như mình là tội đồ vì đã gửi con đến trường vậy.”

Ngồi im lắng nghe nãy giờ, bỗng nhiên trưởng phòng tặc lưỡi xen vào:

“Nói cho cùng, các cô lúc nào cũng chỉ lo lắng thái quá thôi. Bà xã nhà tôi chưa bao giờ làm mấy chuyện như vây cả, con trai tôi vẫn đi học bình thường. Mới thế mà nó đã lên cấp ba rồi đấy.”

Lo lắng thái quá sao? Nói vậy thì tất cả những bà mẹ đang chịu vất vả mà chẳng nhận được bất kỳ đền đáp gì cũng là đang lo lắng thái quá à? Dù không nói được lời cảm ơn thì cũng đừng chê trách như thế chứ? Ji Hye tức giận hỏi lại:

“Trưởng phòng, vậy anh có biết con trai mình đang học lớp nào không?”

Dĩ nhiên trưởng phòng không thể trả lời. Tuần tiếp theo có buổi tư vấn dành cho phụ huynh. Nếu muốn đi thì Ji Hye phải được trưởng phòng phê duyệt nhưng cô không muốn xin xỏ trưởng phòng nên định sẽ xin tư vấn qua điện thoại, rốt cuộc cô lại nghỉ nửa ngày để trực tiếp đến trường. Thực ra, khi xin nghỉ cô đều phải vất vả điều chỉnh những công việc trước và sau đó, chịu khó tăng ca hoặc làm thêm cuối tuần. Nhưng chỉ là đầu năm đi tham dự mấy buổi học của con và gặp giáo viên để được tư vấn thôi mà, đây đầu phải là chuyện gì sai trái. Nếu ở công ty này cô không được phép dành thời gian quan tâm tới con cái, thì cô sẽ cân nhắc chuyển sang một công ty khác. Cả vị trưởng phòng không biết con đang học lớp nào, cả người chồng cho rằng chuyện học hành của con cái là trách nhiệm riêng của người mẹ, đều cần phải thay đổi. Ji Hye quyết định để chồng đi tham gia buổi tư vấn ở học kỳ tiếp theo.

Huấn luyện viên đổ giỏ bóng ra sàn.

“Các bạn nữ thả bóng vào giỏ bên phải, còn các bạn nam bỏ vào giỏ bên trái nhé. Nào, bắt đầu!”

Cùng với tiếng hò hét náo nhiệt, bọn trẻ bắt đầu điên cuồng nhặt bóng bỏ vào giỏ. Hôm nay là buổi sinh nhật tập thể cho những học sinh vào tháng Ba, tháng Tư và tháng Năm. Thông qua bỏ phiếu trên nhóm chat, phụ huynh quyết định cứ ba tháng một lần sẽ tổ chức tiệc sinh nhật kết hợp với chơi trò chơi cho các con. Ban đầu khi đọc thông báo cho buổi sinh nhật đầu tiên là “Sân tập Taekwondo Baek Ho”, Ji Hye tưởng trưởng ban phụ huynh ghi nhầm, nhưng hình như dạo này người ta hay tổ chức tiệc sinh nhật ở sân tập võ. Seo Yeon vô cùng hào hứng khen trò chơi do huấn luyện viên chuẩn bị rất thú vị, rồi lại còn được ăn món gà rán và pizza yêu thích nữa. Cô bé cứ hỏi đi hỏi lại đến khi nào mới tới lượt sinh nhật mình.

Nhiệm vụ của bố mẹ vất vả và mệt mỏi hơn Ji Hye tưởng tượng rất nhiều, nhưng cô không thấy cô độc hay bế tắc như mình đã lo lắng. Nhờ trưởng ban phụ huynh mỗi ngày đều chụp hình thông báo và đưa lên nhóm chat nên trước khi tan ca cô có thể kiểm tra được bài tập và đổ dùng cần chuẩn bị. Khi có bất kỳ thắc mắc gì về lịch học hay đồ dùng, cô chỉ cần hỏi trong nhóm chat là sẽ được những bà mẹ vốn đã quen với việc có con đi học trả lời giúp. Hôm đến tư vấn, một lời vô tình của giáo viên chủ nhiệm đã an ủi cô rất nhiêu. Trong lúc đang kể xấu khuyết điểm của con gái, nào là Seo Yeon vẫn chưa viết chữ thành thạo, chưa được học trước môn toán, dùng đũa cũng chưa thuần thục nữa, tự nhiên Ji Hye lại nói một câu: “Cũng tại tôi đi làm.” Nghe vậy, cô giáo bật cười đáp:

“Tôi cũng vừa đi dạy ở trường vừa chăm sóc một cậu con trai và một cô con gái, chị ạ.”

Công tác quản lý ở trường học còn nhiều điểm chưa hợp lý, vẫn cần các phụ huynh tình nguyện giúp đỡ. Khối lượng công việc quá lớn mà công ty lại không quan tâm, cân nhắc tới trường hợp của những nhân viên có con. Các ông chồng coi việc nuôi dạy con cái hiển nhiên là trách nhiệm của các bà vợ. Xã hội thì đang nhạo báng những bà mẹ phải đơn độc chiến đấu một mình là “lo lắng thái quá”. Ji Hye thấy những người cần phải thay đổi không phải bản thân các bà mẹ, mà chính là các ông chồng, nhà trường, công ty và xã hội.

Seo Yeon kể rằng con bé đã làm quen được bạn mới trong lớp trông trẻ sau giờ học.

Dẫu sao, mùa xuân cũng đã đến đúng như dự kiến.

Một ngày May Mắn

Min Jeong đang là nhân viên văn phòng, hiện đã kết hôn được năm năm. Mùa thu năm ngoái cô gia hạn hợp đồng thuê căn chung cư đang ở và từ bỏ kế hoạch mua nhà riêng dù đã thực hiện được nửa chặng đường.

Sau khi đi làm về, Min Jeong gặp người hàng xóm bằng tuổi mình trong thang máy. Chị ấy nói mình vừa đi ký hợp đồng căn chung cư tái quy hoạch, và bảo nếu quan tâm cô có thể đến thử tham quan nhà mẫu một lần. Min Jeong lắc đầu đáp:

“Mùa thu năm ngoái, tiền đặt cọc tăng nên nhà tôi đã đổ hết tiền vào đó rồi. Với lại, vợ chồng chúng tôi lấy đâu ra tiền để mua nhà?”

“Chỉ cần đăng ký thành viên của dự án tái phát triển là được, không cần tới sổ tiết kiệm mua nhà đâu.

Đến khi thực sự nhận nhà thì cũng phải mất đến năm, sáu năm nữa, trong khoảng thời gian đó chúng ta chăm chỉ kiếm tiền là được mà. Hãy tiếp tục làm hàng xóm của nhau nhé?”

Chị hàng xóm nói rằng trưởng phòng phụ trách là một người rất tuyệt vời, rồi bày tỏ thiện ý sẽ đặt giúp lịch hẹn tư vấn với vị trưởng phòng đó nếu cô muốn. Trong lúc bối rối, Min Jeong đã hẹn đi xem nhà mẫu vào 10 giờ sáng thứ Bảy tuần này.

Nghe chuyện, Seok Jun chồng cô giẫy nảy lên. Anh đưa ra hàng loạt lý do để từ chối: Min Jun không đời nào dậy sớm được, dạo gần đây cô bị ốm nghén nên không thể đến những chỗ đông người, rồi có thể cuối tuần anh sẽ phải tăng ca tùy theo tình hình của dây chuyền sản xuất. Thế nhưng, vào sáng thứ Bảy, Min Jun dậy sớm với tinh thần sảng khoái, cơn nghén của cô dịu lại và cô đã ăn được một bát cơm, còn công ty của chồng cô cũng không thấy liên lạc tới.

Lúc cả nhà Min Jeong đến, đã có hơn 20 người xếp hàng. Cô nói đã đặt hẹn trước nên nhân viên dẫn gia đình cô tới lối vào, ông lão đứng xếp hàng gần đó gõ rầm rầm vào cửa kính và hét lớn:

“Sao lại chen ngang thế hả? Cả cái này cũng cần phải có quan hệ thì mới được xem trước à?”

“Khách hàng này đã đặt hẹn trước ạ. Lúc nãy cháu cũng nói với ông rồi, nếu chờ mệt quá thì ông có thể đặt hẹn trước và quay lại sau.”

“Tôi đâu có điên! Sao tôi phải đi đi lại lại hai lần? Mấy người nghĩ tôi không sống nổi đến lúc nhận nhà hả? Ông đây sẽ sống đến 100 tuổi cho mà xem!”

“Vâng, vâng, thưa ông. Mong ông sẽ sống lâu trăm tuổi, phiền ông đợi một lát ạ.”

Hai vợ chồng có chút tự hào khi đi ngang qua hàng người ồn ào và bước vào tầng 1. Trưởng phòng xuất hiện với mùi nước hoa đặc trưng của nam giới, hỏi xem hai vợ chồng cô muốn căn nhà có diện tích khoảng bao nhiêu. Min Jeong đáp khoảng 30 pyeong*. Trưởng phòng gật đầu và chỉ lên tầng 2 nơi có nhà mẫu được trang trí sẵn. Trưởng phòng, Min Jeong cùng Seok Jun bế Min Jun bằng địu em bé lần lượt bước lên cầu thang. Bậc thang khá dốc nên Min Jeong thấy hơi tức bụng dưới. Nhưng cầu thang hẹp, đi lên phải theo một hàng, đi xuống phải theo một hàng, tất cả đều di chuyển với tốc độ cố định giống như trên băng chuyền, nên cô không thể dừng lại hay rời khỏi hàng của mình được.

Đã có bốn nhóm đang tham quan nhà mẫu rồi, gia đình Min Jeong cũng gia nhập với bọn họ. Trưởng phòng giới thiệu về căn nhà bằng một giọng trịnh trọng.

“Căn này chỉ có diện tích 27 pyeong, nhưng bố cục tương tự với căn 34 pyeong. Ở giữa hai phòng nhỏ sẽ được lắp giá sách mở thay thế cho tường, ngoại trừ ban công phòng ngủ thì mọi thứ đều sẽ được mở rộng hơn. Bố cục căn nhà này vô cùng hợp lý, nhà ba người có thể ở thoải mái dù chỉ với 27 pyeong.”

Gia đình Min Jeong chỉ rụt rè đi theo sau trưởng phòng, nhưng những vị khách còn lại thì không như vầy. Họ mạnh dạn sải bước trong căn nhà mẫu, mở ngăn kéo tủ, ngồi thử lên ghế và giường, lấy tay chấm nước bọt chà xát giấy dán tường, đặt câu hỏi cho bất kỳ ai trông có vẻ như là nhân viên, rồi trao đổi cảm tưởng và thông tin với nhau.

Đây là ngôi nhà thường chỉ nhìn thấy trên tạp chí kiến trúc, mỹ thuật. Tủ quần áo được sơn bóng cao cấp, tủ bếp và bàn đảo bếp* được lát mặt đá cẩm thạch, kệ tủ ti vi phòng khách và kệ treo tường được làm từ gỗ tự nhiên. Min Jeong nghĩ nhất định phải lắp giá sách mở, còn Seok Jun thì nghĩ phải trải khăn trải bàn với cùng một họa tiết. Thực ra nếu tính cả đứa trẻ trong bụng thì sẽ có tổng cộng bốn người, nhưng 27 pyeong chắc cũng vừa đủ. Nhìn bức tranh hoàng hôn dán bên kia cửa ban công, không hiểu sao cả Min Jeong lẫn Seok Jun đều cảm thấy lồng ngực xốn xang.

Hai vợ chồng đi lên văn phòng ở tầng trên, ngồi vào bàn tư vấn. Cặp vợ chồng lớn tuổi bàn bên cạnh đang hỏi khi nào mới được phép chuyển nhượng lại, người đàn ông trung niên ở bàn kế bên nữa thì đang thắc mắc nếu mua chung mỗi người sở hữu một nửa nhà thì có tính là hai nhà riêng không. Toàn những chuyện hai vợ chồng nghe không hiểu chút nào. Trưởng phòng đặt lên bàn tờ giấy ghi “Đơn đăng ký gia nhập thành viên” rồi nói:

“Tính ra thì vào khoảng 20 triệu won/pyeong. So với giá cả thị trường chắc chắn rẻ hơn rất nhiều. Quan trọng hơn, đây là nơi tập trung nhiều trường tiểu học và trung học tốt. Chỉ có một nhược điểm là mất kha khá thời gian hai anh chị mới nhận được nhà, nhưng đến khi bé nhà ta vào tiểu học thì cũng là vừa đúng thời điểm. Những người ở chung cư Woosung bên kia đường cũng sẽ được gửi con vào trường tiểu học Eun Il. Anh chị có biết không, cái trường mà con cái của mấy người có nhà riêng đều theo học đấy?”

Trong lúc Min Jeong còn đang mải nghĩ ngợi xem năm năm nữa mình sẽ kiếm được bao nhiêu, phải vay mượn thêm bao nhiêu, thì Seok Jun đã rướn hẳn người về phía trưởng phòng và hỏi:

“Có thật là không cần sổ tiết kiệm hợp đồng mà vẫn mua được nhà không ạ?”

“Dĩ nhiên rồi, vì anh chỉ cần đăng ký thành viên là được. Khác với phân lô thông thường, anh có thể lựa chọn tòa nhà và số nhà. Tuy nhiên để đăng ký thành viên, chúng tôi có một số điều kiện đi kèm. Anh sẽ phải là chủ hộ, đã cư trú ở Seoul từ sáu tháng trở lên, sở hữu duy nhất một căn nhà dưới 34 pyeong. Xin hỏi anh có đáp ứng được những điều kiện trên không ạ?”

Dĩ nhiên là đáp ứng được rồi. Seok Jun là chủ hộ, sinh ra và lớn lên suốt từng ấy năm ở Seoul nhưng chưa từng có lấy một căn nhà riêng. May thay khách hàng ký hợp đồng căn hộ 27 pyeong vừa đổi sang căn 34 pyeong, nên dư ra đúng một căn nằm ở tầng nhà và tòa nhà đắc địa nhất. Trưởng bộ phận nói thêm với vẻ tự hào rằng vi đó là khách của mình nên chỉ một mình anh ta mới biết thông tin này.

“Anh chị rất may mắn đó.”

Trưởng phòng viết vào tờ đăng ký số căn hộ 1503, tòa 203 rồi tiếp tục giải thích:

“Tiền đặt cọc là 10% giá nhà, tức là 55 triệu won. Bây giờ anh chị sẽ đóng 20 triệu won, tháng sau đóng tiếp 20 triệu won nữa, tháng sau nữa thì đóng nốt số tiền còn lại là được. Hôm nay anh chị chỉ cần đóng đúng 20 triệu won thôi.”

Hôm nay chỉ cần đóng đúng 20 triệu won thôi?... Nhưng cô không có. Vốn dĩ, nhà cô có 50 triệu won tiền vay để đặt cọc, nhưng mùa thu năm ngoái tiền đặt cọc đã tăng lên 80 triệu won, thế là hai vợ chồng cô phải hủy các loại sổ tiết kiệm để được vay thêm 40 triệu nữa. Min Jeong không đủ tự tin mình có thể lập tức chuẩn bị được 20 triệu won, cũng không nghĩ hai tháng sau cô có tiếp 20 triệu won, ba tháng sau lo nốt 15 triệu won còn lại. Cô quay đầu đưa mắt nhìn xung quanh. Chẳng lẽ tất cả những người ở đây đều có sẵn 20 triệu trong tay? Không phải là 2 triệu mà là 20 triệu đấy!

Mọi thứ đều vừa vặn một cách hoàn hảo, giống như miếng ghép xếp hình đã được đặt vào đúng vị trí của nó. Diện tích, cấu trúc, vị trí nhà rồi cả thời gian nhận nhà, tất cả đều tốt cả. Vợ chồng cô cũng có đủ tư cách để làm thành viên. Thế nhưng, họ lại không thể ký hợp đồng. Vì sao họ không nghĩ tới chuyện phải trả tiền đặt cọc nhỉ? Trong đầu Min Jeong và Seok Jun đều có chung một suy nghĩ: “Đúng vậy, bảo sao từ sáng đến giờ mọi chuyện đều quá may mắn.”

Kế hoạch tuổi giò của những người phụ nữ ấy

Tôi là luật sư và hiện đang mở một văn phòng luật riêng ở Seocho-dong. Dạo gần đây, tôi đang nhận tư vấn pháp luật miễn phí cho một trường hợp.

Tuy biết số của nhau nhưng chúng tôi chưa từng một lần gọi điện trực tiếp. Nhìn thấy màn hình hiện lên ba chữ “Kang Min Ah”, tôi phải ngẫm nghĩ một chút. Kang Min Ah sao? Có phải chính là Kang Min Ah đó? Là chị Min Ah ư?

“Em đang bận hả? Có thể nói chuyện được không?”

“Không, hôm nay em nghỉ làm. Có chuyện gì, chị cứ nói tự nhiên.”

“À, vậy sao? Xin lỗi em nhé, em đang nghỉ mà chị lại gọi điện làm phiền... Ừ thì, chuyện là, chị đang có một chuyện cần tư vấn mà em lại là luật sư duy nhất chị biết. Ha ha.”

Thật ra là tôi đang lái xe trên đường. Từ 7 rưỡi sáng nay tôi có một buổi gặp mặt ăn sáng, sau đó thì phải đến trại tạm giam để gặp luật sư bào chữa. Tôi đang đi thì nhận được điện thoại của chị. Vì muốn chị thoải mái nên tôi mới bảo là mình nghỉ hôm nay, nhưng không ngờ lại khiến chị áy náy vì sợ làm phiền tôi. Hóa ra dù biết nhau gần hai mươi năm rồi mà giữa chị và tôi vẫn khách sáo như thế. Nhưng cũng có lẽ vì chúng tôi suy nghĩ quá nhiều cho đối phương, nên mới không thể nào thân thiết hơn được nữa.

Chị kể rằng không lâu trước đó, người yêu của chị bị ốm, giờ chị đang gặp phải rất nhiều khó khăn.

“Dù gì thì giờ chị đã ngoài 45, có lẽ đến lúc phải chuẩn bị sẵn mọi thứ rồi. Nếu được thì em tư vấn giúp chị, còn không thì giới thiệu cho chị luật sư chuyên về khoản này cũng được.”

Đã mười năm trôi qua kể từ lúc chị giới thiệu người yêu với toàn thể bạn bè trong nhóm tại bữa tiệc tân gia. Thời gian ấy, tôi bận chuẩn bị cho kỳ thi tư pháp nên không thường xuyên tham gia các buổi tụ tập được, nhưng dù thế nào tôi vẫn dành thời gian đến mừng chị có nhà mới. Đó là một căn nhà chung cư cũ kỹ, tường ngoài chằng chịt những vết nứt dài và sâu, tường phòng khách được lấp kín bởi những cuốn sách với đủ loại kích cỡ khác nhau, chiếc bàn phòng khách vừa dài vừa hẹp, trên bàn có đặt một bó hoa và một khung ảnh nhỏ, trong ảnh là cảnh chị và người yêu nhìn nhau cười rạng rỡ... Trong đầu tôi, những hình ảnh ngày hôm đó vẫn hiện lên thật rõ ràng, sống động. Hôm ấy tôi say khướt và cuối cùng còn bật khóc. Người yêu chị hỏi vì sao đột nhiên tôi lại khóc. Tôi nói chị phải làm cho chị Min Ah hạnh phúc, không được chia tay chị và hàng loạt những điều vô nghĩa khác nữa, rồi sau đó ngủ thiếp đi trong vòng tay của chị. Trong lúc còn đang mơ màng thì tôi loáng thoáng nghe thấy ai đó nói: “Chắc tại con bé học hành vất vả quá ấy mà.”

Ngày hôm ấy, như thường lệ, người yêu chị Min Ah vừa đến công ty liền đi ra ngoài hút thuốc cùng đồng nghiệp, nhưng không hiểu sao lại thấy trong bụng khó chịu nên quay về văn phòng trước. Thấy vậy, đồng nghiệp bên cạnh mới hỏi vì sao lại về sớm thế.

“Hình như tôi bị đầy bụng.”

“Sáng ra được ăn uống thịnh soạn đến mức nào mà đẩy bụng được vậy?”

“Sáng nay tôi có ăn gì đâu. Nhưng sao lại thấy khó tiêu thế này? Hôm qua tôi cũng chỉ ăn qua loa mấy đồ linh tinh thôi.”

Đang nói thì tự dưng người yêu chị Min Ah ôm chặt lấy vùng bụng trên vì quá đau đớn rồi ngã khuỵu. Thấy vậy, người đồng nghiệp đang cười đùa bên cạnh liền cứng đờ ra. Bố người đồng nghiệp đó qua đời vì nhồi máu cơ tim cũng có triệu chứng tương tự. Người yêu chị Min Ah được đồng nghiệp tóm lấy cổ tay, kéo lên taxi để đến một bệnh viện đại học gần đấy, vừa tới sảnh thì chị ngất xỉu. Đúng như dự đoán, chị ấy bị nhồi máu cơ tim cấp tính. Các bác sĩ ngay lập tức tiến hành phẫu thuật đặt stent tim*. Tới khi bệnh nhân không còn nguy hiểm đến tính mạng thì bệnh viện mới liên hệ với người nhà thông qua bộ phận nhân sự của công ty. Bố mẹ của người yêu chị Min Ah liên tục túc trực trước phòng dành cho bệnh nhân cần điều trị đặc biệt. Mỗi lần đến giờ vào thăm, mẹ chị ấy đều khóc và cầu nguyện cho con.

Hôm đó, chị Min Ah bận tối mày tối mặt cả ngày. Chị gọi điện hai lần nhưng người yêu không nghe máy nên chỉ để lại tin nhắn hỏi “Em bận à?” nhưng rồi cũng quên khuấy đi mất. Đến lúc về chị mới phát hiện người yêu vẫn chưa xem tin nhắn, thế là chị bèn gọi điện nhưng máy lại tắt nguồn. Tuy cảm thấy lạ nhưng chị nghĩ có thể điện thoại người yêu hết pin nên cứ về nhà trước xem sao. Trong nhà không có ai, điện thoại của người yêu vẫn ở trạng thái tắt nguồn, đến lúc này nỗi lo bị đè nén mới bùng lên dữ dội. Chị không biết số điện thoại của công ty người yêu. Lúc nào cũng có thể gọi điện cho nhau nên họ không nhất thiết phải liên hệ qua số ở văn phòng.

Chị vội bắt taxi đến công ty người yêu. Không có ai ở quầy lễ tân, chỉ lác đác vài nhân viên tan ca muộn. Chị phân vân không biết nên lên thẳng văn phòng hay kéo đại một người bất kỳ để hỏi thăm, nhưng làm vậy chị lại sợ bị coi là kẻ kỳ quặc. Đang lúc còn lưỡng lự thì chị thấy một cô gái đeo thẻ nhân viên giống với người yêu mình đi xuống từ thang máy.

“Chào cô, tôi đến gặp bạn làm ở công ty này. Trưởng nhóm Kim Hee Kyung của phòng marketing ấy mà. Tôi không liên lạc được với bạn ấy cả ngày hôm nay. Cô biết cách nào để liên lạc với phòng marketing không?”

Cô gái hơi nghiêng đầu rồi quay qua hỏi người đồng nghiệp vừa mới bước ra sau:

“Trưởng nhóm hôm nay bị ngất ấy, thuộc phòng nào nhỉ?”

“Hình như là phòng marketing?”

Chị lảo đảo lùi sau vài bước. Cô gái vội nắm lấy tay chị và nói thêm:

“Ôi, tôi không chắc chắn đâu. Có thể đó không phải bạn của chị cũng nên. Chị đừng vội lo lắng quá.”

“Bị ngất sao? Tại sao chứ? Giờ bạn ấy đang ở đâu vậy?”

“Tôi không rõ nữa. Tôi nghe nói đột nhiên trưởng nhóm ngất xỉu ở công ty và đã được đưa đến bệnh viện đại học ở bên kia đường, nhưng cũng có người nói cô ấy ngất xỉu trên tàu điện ngầm lúc đi làm nên được đưa đến bệnh viện gần đó.”

Người đồng nghiệp vỗ một cái lên lưng cô gái và nói với chị Min Ah:

“Chị là bạn cô ấy ạ? Vậy chị thử liên hệ với gia đình của bạn chị xem. Tôi nghe nói bệnh viện đã liên hệ về nhà rồi.”

Xem ra họ đã nhận thấy điều gì đó kỳ lạ rồi. Cũng đúng thôi, làm gì có người bạn nào chỉ vì không gọi điện được mà chạy tới tận công ty để tìm chứ. Chị không thể hỏi thêm gì nữa. Chị Min Ah đã sống cùng người yêu suốt 10 năm nay. Với cả hai, đối phương chính là gia đình duy nhất. Vậy “gia đình” và “nhà” mà người kia vừa nói tới là ai, ở đâu chứ? Không thể hỏi gì hơn, chị đành quay về. Nhưng bây giờ chị không thấy buồn, việc cấp bách hiện tại là phải tìm ra xem người yêu đang ở đâu.

Trước tiên, chị Min Ah đến bệnh viện gần công ty. Chị đoán người yêu mình nếu bị ngất đưa vào đây hẳn sẽ ở trong phòng điều trị đặc biệt nên đã lên thẳng phòng điều trị đặc biệt của khoa nội ở tầng 2, sau đó lên tầng 3 thì gặp mẹ của người yêu đang ở trước phòng điều trị đặc biệt khoa tim mạch. Đó là người mẹ từng quỳ gối trước mặt chị và khóc lóc van xin chị hãy buông tha cho con gái bà. Hồi đầu mới biết chuyện, bà không thèm nhìn mặt con gái nhưng từ vài năm trước đã bắt đầu liên lạc trở lại. Tuy tình cảm không như xưa nhưng hiện tại quan hệ mẹ con đã đỡ hơn nhiều, có điều bà vẫn không thể chấp nhận người yêu của con gái mình lại là phụ nữ.

“Hôm đó hình như mẹ cô ấy đã đánh chị 30 phát thì phải. Vừa đánh vừa bảo tất cả là lỗi của chị.”

Chị vừa nói vừa nở nụ cười mệt mỏi như muốn bỏ cuộc. Người yêu kéo tay chị lại nắm thật chặt. Hai bàn tay nhỏ nhắn trắng trẻo đan lấy nhau. Trên móng tay cái của cả hai có gắn một viên đá hình trái tim màu xanh da trời giống hệt nhau. Mười ngón tay đan cài, khiến tôi chẳng thể phân biệt được tay ai với ai nữa.

Tôi hỏi người yêu chị đã đỡ hơn chưa.

“Tiểu phẫu thành công rồi. Có điều cô ấy sẽ phải uống aspirin cả đời.”

“Từ giờ chắc chị ấy cũng phải cai thuốc lá đi thôi.”

Tôi không biết nói gì nên chỉ thốt lên câu đó trong vô thức, chị Min Ah ngồi bên cạnh gật gù đồng ý. Cả chị và người yêu đều có công việc và thu nhập ổn định. Họ không ngừng học tập, chăm chỉ tích lũy kinh nghiệm và trau dồi năng lực. Vốn dĩ họ cũng đã mua một số loại bảo hiểm hưu trí và bảo hiểm y tế để đề phòng khi bệnh tật. Dù chi phí bảo hiểm là một gánh nặng không nhỏ nhưng vì nghĩ bản thân đã không còn nằm trong hệ thống an sinh xã hội nữa, nên dẫu phải vất vả, bận rộn, họ vẫn cố gắng chuẩn bị cho cuộc sống về già. Nhưng sau sự việc lần này, chị Min Ah bỗng nhận ra việc chuẩn bị cuộc sống về già không phải là như thế.

Tôi giải thích cho chị về hợp đồng chỉ định người giám hộ. Khi đăng ký hợp đồng này, chị sẽ được lựa chọn trước người giám hộ, trong trường hợp không thể tự bảo vệ tài sản và cơ thể do bị thương, bị ốm hoặc vì các lý do khác, người giám hộ sẽ thay chị quyết định. Việc này khá đơn giản, chỉ cần công chứng giấy tờ và đăng ký ở cơ quan có thẩm quyền là được. Tuy chẳng phải việc gì phức tạp, nhưng với những người không quen thì có thể sẽ cảm thấy bỡ ngỡ, vì vậy tôi quyết định giúp đỡ họ. Về vấn đề điều trị duy trì sự sống (life sustaining treatment), tôi dự định giúp họ điền và nộp “Bản chỉ dẫn trước về chăm sóc sức khỏe (advance healthcare directive)”. Họ muốn lập một di chúc riêng về tài sản, nên tôi quyết định sẽ giúp họ công chứng di chúc để nó lập tức có hiệu lực nếu chẳng may một bên qua đời. Hai chị trong nhóm bạn của chúng tôi cũng đồng ý đứng ra làm chứng cho họ.

“Đây là những việc có thể làm trong khuôn khổ pháp luật. Sau này em sẽ tìm hiểu thêm giúp các chị.”

Cảm ơn em.

Người yêu của chị Min Ah lịch sự cúi đầu cảm ơn tôi rồi chìa tay ra ngỏ ý muốn bắt. Bàn tay chị mềm mại và ấm áp, không hề ẩm ướt, bết dính, mà cũng chẳng thô ráp. Tuy chỉ mới gặp nhau ba lần nhưng lần nào chị cũng để lại ấn tượng tốt đẹp trong tôi. Tôi mong chị có thể luôn khỏe mạnh.

Chị Min Ah ra ngoài hỏi nhân viên của tôi về chi phí tư vấn. Tôi một mực từ chối còn chị một mực đòi trả cho bằng được, hai bên cứ đùn đẩy qua lại giống hệt như mấy cụ bà vẫn hay đòi nhét tiền xe vào ví của nhau. Đến cuối cùng, tôi giành chiến thắng. Chị Min Ah bối rối nói:

“Chị tìm đến em đâu phải để được tư vấn miễn phí thế này. Xin lỗi vì đã làm mất thời gian của em. Thực sự rất xin lỗi và cũng cảm ơn em nữa.”

“Dù gì đây cũng là chuyện em cần phải tìm hiểu mà. Chị đừng thấy áy náy làm gì.”

Với tôi mà nói, đó là một lời tỏ tình cần tới rất nhiều dũng khí. Nhưng có vẻ những người xung quanh không để ý quá nhiều, lời tôi nói nhanh chóng tan vào không khí. Thật may là chẳng có ai tinh ý nhận ra.

Tôi yêu chị Min Ah.

Suốt một thời gian dài, tôi đơn độc khổ sở vì điều ấy. Có quá nhiều thứ tôi cần phải hiểu rõ trước khi thổ lộ tình cảm của mình. Nhưng có lẽ đó chỉ là viện cớ mà thôi, thực ra tôi rất sợ mọi người sẽ biết chuyện. Đến lúc được chị giới thiệu người yêu, tôi đã kinh ngạc và bàng hoàng vô cùng. Nhưng không phải là vì lý do như người khác vẫn nghĩ. Ngược lại, tôi thấy hối hận và oán giận chính mình. Thực ra, đến bây giờ cảm giác ấy vẫn chưa hoàn toàn biến mất trong tôi.

Nếu có thể gặp gỡ một người cùng tôi đi đến trọn đời, nhất định tôi sẽ nhờ chị và người yêu chị làm chứng, để giống như các chị, chúng tôi cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ về mặt pháp luật.

Tìm lại giọng nói

Min Joo là phát thanh viên của một đài truyền hình.

Khoảng một tháng sau cuộc đình công, Min Joo thay mẹ chồng đưa đón Jeong Woo đến trường. 8 giờ 50 phút sáng, Min Joo đưa Jeong Woo đến trường tiểu học ở bên kia đường rồi cùng chồng tới công ty. Hai vợ chồng không chỉ làm việc trong cùng một công ty mà còn chung cả bộ phận, nên thời gian ở bên nhau khá nhiều. Đặc biệt từ sau khi đình công, cả hai gần như chẳng có một phút nào rời nhau. Tuy nhiên không vì thế mà quan hệ giữa vợ chồng họ trở nên thắm thiết hơn. Cả hai vợ chồng không có việc làm, không có thu nhập và cũng không biết tình trạng này sẽ tiếp diễn đến bao giờ, lẽ dĩ nhiên mối quan hệ chẳng thể nào tốt đẹp được.

Chồng cô nãy giờ vẫn im lặng lái xe, đột nhiên lên tiếng hỏi với vẻ mặt khá thản nhiên:

“Hay là từ ngày mai em nghỉ làm đi?”

Mỗi sáng, các nhân viên lại tổ chức đại hội công đoàn ở đại sảnh công ty. Tuy là buổi họp tự nguyện nhưng nếu không có lý do đặc biệt, phần lớn mọi người đều tham dự. Kết thúc buổi họp, các phát thanh viên sẽ cùng nhau đi ăn trưa và tiếp tục họp. Họ tiến hành các sự kiện lớn như đưa ra thông cáo báo chí, xử lý tạm thời những trường hợp thuyên chuyển công tác bất hợp lý... Tuy nhiên, đối với cô, chỉ riêng việc tụ họp lại như vậy đã là một điều vô cùng ý nghĩa rồi. Ở đây, cô có thể gặp gỡ rất nhiều người khác nhau, ví dụ như những người bị chuyển (thực ra là giống bị đuổi hơn) đến bộ phận khác, những người ở trong đài nhưng không được lên sóng, những người đôi khi phải liên tục lên sóng... Do quan điểm và tình cảm mỗi người đều khác nhau, nên suốt thời gian qua những hiểu lầm cũng ngày một chất chồng. Nhờ cuộc đình công, mọi người có nhiều cơ hội gặp gỡ nói chuyện hơn, dần dần những khúc mắc trong lòng cũng bắt đầu được giải tỏa. Vậy mà chồng cô lại bảo cô đừng đến đó nữa? Min Joo ngay lập tức đoán ra hàm ý đằng sau câu nói ấy của chồng.

“Dù thế nào chúng ta vẫn phải gửi mẹ tiền tiêu vặt như từ trước đến giờ. Đó là nguồn thu nhập duy nhất của mẹ mà.”

“Em có biết hiện tại nhà mình đang thâm hụt bao nhiêu tiền không?”

“Nhưng đâu phải là chúng ta sẽ đình công suốt đời. Kết thúc đình công thì chúng ta sẽ lại phải nhờ mẹ trông hộ Jeong Woo. Bây giờ không nhờ thì không đưa tiền, đến lúc nhờ thì đưa tiền. Anh thấy như thế mà được à?”

“Để anh nói chuyện với mẹ.”

“Với anh thì mẹ sẽ nói là ‘Ừ, được rồi, cứ làm thế đi’ nhưng rồi thể nào mẹ lại chẳng than ngắn thở dài với em.”

Xe vừa tắt máy, Min Joo liền xuống xe, một mình ra khỏi bãi đỗ. Cô rất muốn uống rượu nhưng giờ vẫn đang là buổi sáng.

Cách đầy năm năm, vợ chồng Min Joo cũng từng tham gia một cuộc đình công kéo dài sáu tháng. Lúc ấy họ vừa vay một khoản tiền lớn để mua nhà được một năm, chuyện không có thu nhập khiến họ gặp khó khăn trong việc trả khoản tiền lãi 2 triệu won hằng tháng. Hai vợ chồng cũng nghĩ đến chuyện chuyển ra ngoại ô sống nhưng Jeong Woo chỉ vừa mới thích ứng với nhà trẻ gần nhà. Hơn nữa mẹ chồng cô - người vốn trông giúp Jeong Woo - cũng sống ở gần đây, nên họ không thể chuyển đi nơi khác. Dù muốn bán nhà rồi đi thuê nhà sống, nhưng đi dạo một vòng các trung tâm bất động sản, họ cũng chẳng tìm thấy căn nào được rao cho thuê cả. Khu vực Min Joo sống khan hiếm nhà cho thuê đến mức còn được lên ti vi làm ví dụ cho vấn đề này. Tương lai mờ mịt, họ phải đi vay tín chấp, vay theo điều kiện, vay theo hạn mức tín dụng, cứ thế các hạng mục và số tiền đi vay liên tục tăng lên. Nhưng ngay cả những mối lo ấy, cô cũng chẳng dám để lộ ra bên ngoài. Min Joo hiểu rõ, cũng giống như mình, trên thế gian này có rất nhiều những người lao động đang phải đấu tranh, cô cũng biết họ đang bị đẩy vào những tình cảnh tồi tệ và khắc nghiệt đến mức nào. Thậm chí đến suy nghĩ rằng cuộc sống của mình thật vất vả và nặng nề cũng khiến cô thấy tội lỗi. Cô chỉ có thể cố hết sức để đè nén nỗi cô đơn và đau đớn trong lòng mình.

Cuộc đình công kết thúc mà chẳng đạt được kết quả gì. Min Joo không biết lý do tại sao nhưng lần lượt những người tham gia đình công đều bị loại khỏi chương trình mình đang phụ trách. Một số đồng nghiệp bị chuyển sang bộ phận khác làm công tác quảng bá, duyệt kịch bản hay lên kế hoạch cho các chủ đề xã hội. Bỗng một hôm, một đàn chị từng làm ở bộ phận kiểm duyệt gọi điện cho cô và hỏi:

“Em thấy giọng chị thế nào?”

“Sao cơ ạ?”

“Chị không nhớ nổi giọng mình nghe như thế nào nữa. Giọng chị nghe thấy khác với giọng người khác nghe thấy mà.”

Trong khoảnh khắc, Min Joo cũng chẳng nhớ ra giọng mình nghe như thế nào nữa. Bất chợt thấy hơi buồn, nhưng Min Joo vẫn cố cười nhẹ mà trả lời:

“Giọng chị vẫn giống như trước mà.”

Thực ra thì không còn giống nữa. Giọng chị ấy dạo này trầm thấp và chậm rãi hơn so với trước kia. Về nhà, cô thử lắng nghe giọng nói của chồng, dường như nó có đôi chút nặng nề và vỡ vụn hơn trước. Liệu cách nói, ngữ điệu và âm thanh của cô có biến đổi như thế không? Cô sợ hãi đến nỗi chẳng dám tự mình kiểm chứng.

Chưa đầy một tháng sau, người chị ấy xin nghỉ việc. Một ngày trước khi nộp đơn, chị gọi cô ra và nói lời xin lỗi. Cô cố gắng níu kéo chị ở lại, thuyết phục chị suy nghĩ thêm lần nữa, nói hãy cùng nhau cố gắng, thế nhưng cô vẫn chẳng thể thay đổi quyết định của chị. Nếu nói không buồn và không oán trách chị thì chỉ là nói dối. Nhưng cô cũng hiểu chị đã phải khó khăn vất vả, phải suy nghĩ kỹ lưỡng thế nào rồi mới đưa ra quyết định này. Vì thế, cô không thể đau lòng hay trách móc gì cả. Min Joo mang chậu cây xương rồng nhỏ chị để lại trên bàn làm việc về chăm sóc. Sau đó, những đồng nghiệp khác cũng lần lượt rời khỏi công ty.

Cuộc chiến này không biết bao giờ mới kết thúc và cũng chẳng ai đảm bảo trước được kết quả. Giờ nó đã bước sang năm thứ năm, tinh thần và thể chất của Min Joo ngày một kiệt quệ. Đặc biệt, từ lúc bắt đầu đình công lần hai, hai vợ chồng còn phải gửi Jeong Woo nhờ mẹ chồng chăm sóc, đã thế còn vay quá hạn mức tín dụng, khiến tình cảm vợ chồng càng rạn nứt sâu sắc hơn. Mọi chuyện trở nên đặc biệt nghiêm trọng khi cô được một công ty giải trí mời về làm việc. Cô nhận được lời mời thông qua một chị ca sĩ thân thiết, hai người quen nhau từ hồi cô làm dẫn chương trình radio. Số tiền trên hợp đồng đủ giúp cô giải quyết mọi khó khăn trong cuộc sống và thậm chí còn dư dả một ít, ngoài ra những điều kiện khác cũng rất tốt. Nghe nói bên đó cũng đang thương lượng với một số phát thanh viên khác trong đài. Sau khi biết tin, chồng cô không hề tỏ ra băn khoăn một chút nào.

“Dù sao chúng ta làm chung một công ty thì cũng khá bất tiện. Nếu có cơ hội em cứ chuyển đi.”

So ra thì Min Joo có danh tiếng hơn chồng. Thực ra, hai vợ chồng đã ngầm đồng ý với nhau, nếu một trong hai phải rời công ty thì người đó nên là Min Joo. Mỗi khi Min Joo tham gia một chương trình nổi tiếng, mỗi khi cô được giao phụ trách dẫn chương trình chính, hay khi làm việc cùng chồng nhưng người khác chỉ nhận ra mỗi mình cô, Min Joo tự dưng lại thấy căng thẳng. Dù Min Joo thấy không thoải mái, nhưng chồng cô vẫn là một người vô cùng tự tin và có lòng tự tôn cực kỳ lớn:

“Chúng ta là những người làm công ăn lương và sinh hoạt trong tập thể. Anh chỉ muốn ở lại đây, tiếp tục chăm chỉ làm việc như mọi khi thôi.”

Thái độ của anh thật thờ ơ và lạnh nhạt. Cô đau xót nhận ra tầng nghĩa khác trong những lời lẽ vô cùng thản nhiên và không thể phản bác của chồng. Điều này khiến cô cảm thấy mình đang nghĩ sai cho chồng. Đôi khi, cô cũng mong chồng sẽ thật tâm và chân thành vui mừng cho thành tích của mình, nhưng tiếc là chuyện ấy chẳng bao giờ xảy ra cả. Vậy mà lần này chồng cô lại thực lòng vui mừng cho cô. Nhưng Min Joo không mấy mừng rỡ về đề nghị của công ty giải trí, và cũng chẳng vui vẻ trước phản ứng của chồng.

Quan trọng hơn hết, cô vẫn không thể tưởng tượng cảnh bản thân sẽ đi làm công việc tự do. Công ty hiện tại của cô là một nơi mà mọi người đều có quyền phát ngôn bất kể tuổi tác và thâm niên làm việc, đó là nơi mà ý kiến của mọi thành viên đều được phản ánh đúng đắn thông qua quá trình vận hành và các chương trình phát sóng. Min Joo không muốn rời khỏi một nơi như vậy. Hơn nữa, cô không mong mình sẽ đứng ngoài cuộc và vỗ tay chúc mừng khi công ty được vực dậy sau cơn khủng hoảng, cô muốn mình là người trong cuộc, muốn được hoan hô và vui sướng cùng với mọi người. Khi Min Joo nói mình sẽ ở lại công ty, chồng cô chỉ bảo là mình biết rồi, vẫn với thái độ thờ ơ và lạnh nhạt lúc trước.

Thế rồi, Min Joo hối hận không kể xiết. Ký ức về cuộc đình công thất bại lần trước không ngừng ám ảnh cô như một cơn ác mộng kéo dài mãi mãi. Nếu thất bại lần nữa, dù ở lại hay rời khỏi công ty, liệu cô còn có thể cầm micro thêm lần nữa? Một đêm nọ, vì không tài nào ngủ được, Min Joo lặng lẽ rời khỏi giường và ra xô pha ngồi thẫn thờ. Một lát sau, chồng cô cũng ra theo.

“Anh không ngủ sao?”

“Em ra ngoài làm anh tỉnh.”

“Em xin lỗi, em làm phiền anh rồi.”

“Không đâu. Dạo gần đây anh dễ tỉnh lắm.”

Min Joo không ngờ chồng cô cũng khó ngủ. Giờ cô mới nhận ra trong khi đang cố gắng không ngừng để hóa giải hiểu lầm với đồng nghiệp, cô liên tục tránh né nói chuyện với chồng mình. Hai người tâm sự với nhau suốt cả đêm. Dường như chồng cô đang nhìn tình hình bi quan hơn cô tưởng tượng nhiều. Cô nghĩ mình có thể phần nào hiểu được những suy nghĩ của chồng dạo gần đây.

“Cách đây năm năm cũng thế mà bây giờ thì cũng vậy, em mệt mỏi lắm rồi. Vấn đề không nằm ở niềm tin mà ở chính cuộc sống sinh hoạt thường ngày. Có biết bao nhiêu là chuyện phải lo: kế sinh nhai, các khoản nợ, tiền lãi rồi còn chuyện nuôi dạy con cái nữa.”

Lần đầu tiên, Min Joo thổ lộ tất cả những suy nghĩ vẫn cất giấu trong lòng bấy lâu nay. Bởi anh là chồng cô nên cô mới có thể nói ra.

Cuộc đình công phải kéo dài hơn bốn tháng thì giám đốc mới chịu từ chức. Min Joo trở lại làm ở vị trí cũ, một số đồng nghiệp đã rời khỏi đài truyền hình nay cũng quay trở về. Cảm giác của cô không đơn thuần chỉ là vui vẻ, hồi hộp, hay bối rối, sợ hãi, mà là tổng hòa của tất cả những cảm xúc ấy.

Lúc họ rời khỏi văn phòng đang là cuối mùa hè, hàng cây bên kia đường vẫn xanh tươi sum sê vậy mà giờ cành lá đã nhuốm vàng cả rồi. Tất cả mọi thứ trong phòng vẫn y nguyên như cũ. Cuốn tiểu thuyết kẹp thanh đánh dấu trang. Chiếc bình cô vẫn dùng để uống món trà xanh thanh mát. Cây xương rồng mà chị tiền bối để lại khi nghỉ việc. Đất trong chậu giờ đã khô cằn nhưng may sao cây xương rồng vẫn còn sống. Cô tưới chút nước cho cây và lau sạch bụi phủ bên ngoài - lúc này cô mới thực sự cảm nhận được sự ra đi của chị ấy. Cô ngẩng đầu lên nhìn khắp văn phòng, cảnh tượng các đồng nghiệp đã từng thôi việc nay tụ tập tại cùng một chỗ chẳng khác gì một cảnh phim. Giám đốc mới sẽ sớm được bổ nhiệm, chương trình phát sóng cũng sẽ được tiến hành bình thường, dần dần công ty sẽ lại đi vào ổn định, nhưng một vài người đã rời khỏi đây sẽ không bao giờ quay trở lại nữa. Điều đó làm tim cô đau đớn.

Nước mắt ngân ngấn trên khóe mi chỉ chực trào ra, Min Joo nhìn qua vách ngăn và bắt gặp ánh mắt của chồng. Chồng cô lặng lẽ mấp máy môi để gửi đến cô một thông điệp: “Em vất vả rồi.” Min Joo cũng đáp lại: “Cả anh cũng vậy.”

Chúng ta sẽ lại tỏa sáng một lần nữa

Tôi là nữ tiếp viên tàu siêu tốc KTX* đã bị sa thải.

Đính đoong đính đoong.

Tiếng chuông cửa reo lên. Tôi vội vã ôm lấy con gái và lặng lẽ trốn vào nhà vệ sinh.

“Mẹ ơi, sao lại phải trốn ạ?”

“Suỵt!”

“Tại sao? Tại sao vậy?”

Tôi hạ thấp giọng dỗ dành con gái:

“Suỵt! Suỵt! Mẹ xin con, xin con đấy, Ye Seo à.”

Con gái tròn xoe mắt vùi đầu vào ngực tôi. Người con gái ấm áp, mềm mại, nhỏ bé, thoảng hương thơm nhẹ nhàng nhưng cũng ngai ngái mùi đặc trưng của trẻ con. Có lẽ bị khó chịu khi phải giữ nguyên một tư thế nên con bé liên tục ngọ nguậy, tôi liền kéo con bé vào lòng, ôm lấy nó chặt hơn. Tôi không rõ mình đã ngồi như thế trên bồn cẩu bao lâu. Một lúc sau con gái mới khẽ hỏi:

“Mẹ ơi, vẫn chưa được phép nói chuyện ạ?”

Tôi chầm chậm xoay tay nắm cửa nhà vệ sinh để không phát ra tiếng, mở cửa và tập trung lắng nghe tiếng động bên ngoài. Tất cả đều yên ắng. Tôi đặt con gái ngồi trên nắp bồn cầu, đi ra cửa trước quan sát thông qua lỗ mắt mèo. Kiểm tra hết các bên, sau khi chắc chắn không có ai ngoài hành lang, tôi mới vào nhà vệ sinh dắt con gái ra. Tôi nhận được một tin nhắn: “Vắng nhà. Đã giao bưu kiện ở phòng bảo vệ.” Hóa ra là bên giao hàng. Nhưng tôi không hề đặt mua đồ, liệu đó có thể là gì nhỉ? Tôi vừa mệt mỏi vừa áy náy với con gái.

Tôi là một con nợ. Món nợ lên tới hơn 100 triệu won. Năm 2008, tôi và các đồng nghiệp đã khởi kiện để bảo vệ cho quyền lợi của người lao động. Chúng tôi giành chiến thắng ở phiên sơ thẩm và phiên phúc thẩm, sau đó được nhận lại số tiền lương bị nợ. Nhưng Tòa án Tối cao đã thay đổi phán quyết trước đó, buộc chúng tôi trong vòng bốn năm phải hoàn trả số tiền 86,4 triệu won đã nhận. Nhưng tiền tôi đã chi tiêu hết cho gia đình và không còn lại bao nhiêu. Bây giờ số tiền nợ cộng thêm 1 triệu tiền lãi mỗi tháng, tổng cộng tôi phải trả hơn 100 triệu won. Tôi không có khả năng trả và cũng không thể trả món nợ đó, bởi một khi đồng ý trả thì cũng có nghĩa chúng tôi đã chấp nhận phán quyết của tòa án, khẳng định mình không phải là người lao động thuộc Korail*.

Thông qua nhóm chat chung, tôi mới biết tòa án đang gửi lệnh yêu cầu chi trả tiền. Một vài đồng nghiệp tưởng là thư hay bưu kiện nên vô tư nhận thông báo, cũng có những đồng nghiệp bị người bên tòa án đến gõ cửa nhà ầm ĩ bất kể đêm ngày, ngày thường hay cuối tuần, vì sợ làm phiền đến hàng xóm nên họ bất đắc dĩ phải nhận lệnh. Kể từ đó chỉ cần nghe thấy tiếng chuông cửa reo là tôi lại nơm nớp lo sợ. Đã một thời gian dài tôi không dám mua đồ trên mạng hay gọi đồ ăn về nhà. Có lần tôi còn bị âm thanh phát ra từ mấy món đồ chơi của con dọa cho thất kinh, đến nỗi chồng tôi đã phải tháo pin đồ chơi ra. Nhưng điều tôi lo lắng nhất chính là sợ bên nhà chồng biết được. Bố mẹ chồng tôi đều là người tốt bụng, đối xử với tôi rất tốt, có điều họ hoàn toàn không hề hay biết tôi đang ôm khoản nợ lớn thế này.

Tôi tự hỏi nếu mười ba năm trước, tôi không nhìn thấy tin tuyển dụng dán trước văn phòng giới thiệu việc làm thì giờ mọi chuyện sẽ ra sao? Vẫn biết đó chỉ là một giả định vô nghĩa nhưng thỉnh thoảng tôi vẫn băn khoăn về điều đó. Đến giờ tôi vẫn còn nhớ như in những dòng chữ được in trên tờ rơi: sẽ được chuyển lên làm nhân viên chính thức, được bảo đảm hưu trí, nhận đãi ngộ dành cho công chức... Công ty đó được coi là “đóa hoa tuyệt vời nhất trên thế gian”. Trong gần hai năm, tôi làm ở công ty con trực thuộc Korail với tư cách nhân viên thử việc. Vì không được trở thành nhân viên chính thức đúng như đã hứa, nên tôi tham gia đình công và bị sa thải. Một số người quay trở lại công ty con làm việc, một số người từ bỏ đấu tranh vì nhiều lý do khác nhau, cũng có một số người vẫn tiếp tục đấu tranh yêu cầu được phục chức và tuyển dụng làm nhân viên chính thức. Ban đầu có khoảng ba trăm năm mươi nữ tiếp viên tham gia đình công, đến hiện tại thì chỉ còn ba mươi ba người và tôi là một trong số đó.

Trong khoảng thời gian đấu tranh, chúng tôi liên tục tổ chức các buổi cầu nguyện, lễ hội văn hóa và tọa đàm trên sân khấu ngoài trời ở ga Seoul. Ở buổi cầu nguyện, tôi dẫn theo Ye Seo nhưng có lẽ vì khó chịu khi phải ngồi mãi trong xe đẩy nên con bé cứ khóc quấy suốt, cuối cùng tôi đành rời khỏi đó giữa chừng. Ngày diễn ra buổi tọa đàm tôi không có ý định dẫn Ye Seo theo nữa, ngặt nỗi không có nơi để gửi con bé nên tôi chỉ biết đi đi lại lại trong nhà lo lắng. Đúng lúc đó, chồng tôi gọi điện về. Anh ấy bảo đã xin nghỉ phép nửa ngày nên tôi cứ chuẩn bị đi đi. Tôi vội vội vàng vàng chuẩn bị bữa tối và đồ ăn vặt cho con gái, tôi vừa thay quần áo xong thì chồng cũng mở cửa bước vào. Khuôn mặt anh ướt đẫm mồ hôi, rõ ràng anh đã phải chạy hết tốc lực từ ga tàu điện ngầm về tới đây.

“Em sẽ đi nhanh rồi về ngay.”

“Em cứ thong thả rồi hẵng về.”

Lời anh nói giúp tôi vững lòng hơn cả câu cổ vũ “Hãy cố lên”. Suốt quãng đường bắt tàu điện ngầm đến ga Seoul, trong đầu tôi vẫn vang lên câu anh nói.

Trên sân khấu bố trí hai ghế ngồi và màn hình dành cho người dẫn chương trình và khách mời, còn phía sau sân khấu các đồng nghiệp đang treo bức ảnh chụp kỷ niệm khi tổ chức “Sân đối thoại về 4.000 ngày đấu tranh chống sa thải”. Tôi vội vàng chạy lại giúp đỡ mọi người cố định tấm hình.

“Em ra xem hai bên đã cân bằng chưa?”

Trưởng chi nhánh hỏi một cách tự nhiên như thể tôi vốn đã cùng chị treo ảnh ngay từ đầu. Sau khi treo ảnh xong, chị quan sát xung quanh rồi hỏi tôi:

“Con em đâu?”

“A, bố con bé chiều nay xin nghỉ phép để trông rồi ạ.” Tốt rồi.

Trong số những đồng nghiệp còn lại, một nửa trở thành bà nội trợ toàn thời gian như tôi, nửa còn lại thì chuyển sang làm việc khác, sống rải rác ở khắp nơi như Gyeonggi, Gangwon, Busan, thậm chí còn có cả những người đã ra nước ngoài. Vì thế, rất khó để tất cả tích cực tham gia các hoạt động như lúc trước. Tôi chỉ thấy áy náy với trưởng chi nhánh và quản lý vì họ đã phải vất vả rất nhiều.

Phải đến sát giờ bắt đầu, các đồng nghiệp khác mới lục tục kéo đến. Lần này có cả những người thực sự rất lâu rồi tôi chưa gặp. Dù chúng tôi luôn chia sẻ tin tức trên nhóm chat chung, nhưng vì nhiều lý do mà không thể gặp nhau thường xuyên. Khá đông người dẫn con đến vì không có nơi gửi trẻ. Bọn nhóc tôi gặp khi chúng còn nhỏ xíu hay những đứa bé tôi chỉ mới nhìn thấy qua hình, hóa ra đã lớn từng này. Tôi ngỡ ngàng nhận ra chúng tôi đã đấu tranh lâu đến thế nào, hóa ra trong khoảng thời gian ấy chúng tôi đều bận bịu với cuộc sống của riêng mình. Giống như bạn học cũ lâu ngày không gặp, chúng tôi hỏi thăm lẫn nhau và hỏi thăm cả những người không đến được.

Sự kiện bắt đầu với một video ngắn ghi lại quá trình đấu tranh của chúng tôi. Những người phụ nữ từng hô vang khẩu hiệu, từng cạo trọc đầu, từng trèo lên cột điện cao 30m, từng ngồi thẫn thờ than khóc, thậm chí còn từng bị dẫn về đồn cảnh sát trên màn hình khi ấy, giờ vẫn đang ngồi bên nhau. Gương mặt tôi thỉnh thoảng cũng xuất hiện. Tôi thấy mình khi đó thật trẻ, thật quê mùa và luôn ngập tràn lo lắng. Cũng giống như tất cả mọi chuyện khác, trong số chúng tôi cũng có những người nhiệt huyết với việc đấu tranh, và cũng có những người thì không. Vì chuyện ấy mà đôi khi chúng tôi buồn bã, thất vọng và tức giận lẫn nhau. Đôi khi chúng tôi cãi cọ theo kiểu: “Ai mà không bận chứ? Chẳng lẽ chỉ một mình cô có con hay sao? Nếu sau này đi làm lại thì chuyện nhà cửa con cái sẽ tính thế nào?” Nhưng chẳng bao lâu sau mọi người lại làm hòa. Chỉ cần nhìn thấy ai đó mặc váy cưới, tất cả sẽ thấy lo lắng như thể tiễn chị ruột về nhà chồng; khi hay tin ai đó mới sinh em bé, chúng tôi đều xúc động như chính em gái mình vừa sinh con vậy. Hơn mười năm qua, chúng tôi đã cùng nhau trải qua vô số việc lớn nhỏ như thế đấy.

Thị trưởng Seoul được mời đến làm khách mời của chương trình. Thị trưởng khẳng định rằng tiếp viên trên tàu siêu tốc KTX có nhiệm vụ đảm bảo an toàn cho hành khách, vì vậy chuyện họ được chuyển lên làm nhân viên chính thức là hết sức hợp lý. Tràng pháo tay giòn giã liền vang lên từ dãy ghế ngồi bên dưới.

“Tòa án Tối cao đã xử chúng tôi thua khi kiện công ty. Hơn nữa, đến cả số tiền chúng tôi nhận được khi chiến thắng ở phiên sơ thẩm và phiên phúc thẩm cũng bị xem là trục lợi bất hợp pháp nên bị yêu cầu hoàn trả. Ông nghĩ như thế nào về phán quyết trên?”

“Với tư cách một người hành pháp, tôi cho rằng đây là một quyết định cực kỳ vô lý.”

Tuy đó là câu trả lời quá hiển nhiên, nhưng không hiểu sao nghe xong tôi liền muốn rơi nước mắt. Nhìn sang bên cạnh, tôi thấy các đồng nghiệp khác cũng đang nghẹn ngào. Trong đầu tôi lần lượt xuất hiện vô số gương mặt đã làm chúng tôi phẫn nộ và tuyệt vọng: giám đốc Korail, thẩm phán của Tòa án Tối cao, những viên cảnh sát trấn áp đoàn biểu tình, những đồng nghiệp đã buông tay trước... Rồi sau đó, cả những lời phê phán cho rằng chúng tôi không nỗ lực nhưng lại muốn làm nhân viên chính thức, cũng nảy ra trong đầu tôi. Tuy luôn tỏ vẻ vững vàng nhưng thực ra lúc nào chúng tôi cũng cảm thấy như thể đang bị đẩy đến trước bờ vực sâu thẳm. Khi được tận tai nghe thấy người đứng đầu cơ quan nhà nước khẳng định rằng chúng tôi đã đúng ở một nơi công cộng thế này, chúng tôi thấy được an ủi rất nhiều.

Sau đó, không tham dự bữa tiệc mừng, tôi liền hớt hải chạy về nhà. Con gái đã ngủ say, chồng hỏi vì sao tôi về sớm thế, hồi chiều anh đã bảo cứ thong thả rồi hẵng về mà. Vào phòng để thay đồ, tôi với tay lấy bộ đồng phục treo ở góc phải tủ quần áo. Hiện nay mẫu đồng phục đã thay đổi, tôi cũng đã tăng cân sau khi sinh con nên không còn vừa nữa. Thế nhưng dù chuyển nhà sau khi kết hôn, tôi vẫn không thể vứt bỏ bộ đồng phục khoác trên người chưa đầy hai năm. Khi nghe phán quyết của Tòa án Tối cao, tôi đã hối hận trong giây lát. Dường như tôi đã vô tình lãng phí những năm tháng tuổi trẻ chỉ vì không ngừng đấu tranh trong một cuộc chiến nắm chắc phần thua.

Nhưng bây giờ thì không. Nếu chỉ nghĩ đến chuyện quay trở lại làm việc, tôi không nghĩ mình có thể chịu đựng được lâu tới vậy. Tôi phải đấu tranh. Đấu tranh để môi trường làm việc bất ổn định không còn là điều hiển nhiên. Đấu tranh để an toàn của hành khách không còn bị tính toán dựa trên hiệu suất và chi phí. Đấu tranh để công việc của nữ giới không còn bị xem là công việc mang tính tạm thời và phụ trợ nữa.

Tôi vẫn còn trẻ, cuộc chiến vẫn còn chưa kết thúc.

NGOẠI ƠI, "CHÚT” NGOẠI DỔI DÀO SỨC "PHẺ”

Cơm hộp của đầu bếp

Mẹ của Soo Bin làm đầu bếp căng tin đã tám năm rồi.

Trường vừa phát thông báo mới. Soo Bin nghĩ đó là tờ rơi về định hướng thi lên đại học hay bạo lực học đường nên đã gập lại và kẹp vào quyển vở. Thế rồi cô nghe thấy ai đó bên cạnh đang lẩm bẩm:

“Lại đình công nữa sao? Chắc phải đi mua cơm nắm tam giác rồi.”

Tờ thông báo viết, do đầu bếp đình công nên vào hai ngày thứ Năm và thứ Sáu tuần sau, trường sẽ tạm ngưng phục vụ bữa ăn, khuyến khích mọi người tự chuẩn bị cơm hộp cho bữa trưa. Thật ra một bữa ăn cũng chẳng có gì quá khó khăn cả, nhưng mà phiền thì vẫn là phiền. Trong cuộc đình công lần trước, rất nhiều học sinh đã chen chúc nhau tại quán ăn Trung Quốc đối diện cổng trường. Mặc dù cáng tin cũng đã chuẩn bị một lượng lớn cơm cuộn và bánh sandwich nhưng chúng vẫn hết sạch chỉ trong nháy mắt. Mấy bạn trong lớp Soo Bin đều tỏ ra bực bội và bảo rằng chuyện này sẽ làm phiền tới mẹ của mình. Soo Bin cũng nghĩ đến mẹ. Trường của mẹ thì thế nào nhỉ? Bây giờ mẹ đang cảm thấy ra sao?

Trên thông báo không ghi rõ lý do của cuộc đình công. Soo Bin lấy điện thoại ra và thử tìm hiểu thêm thông tin.

Gần đây, Liên đoàn Lao động thời vụ trường học Hàn Quốc đã tuyên bố về việc tổ chức một cuộc tổng đình công nhằm giành lấy cho các lao động thời vụ những đãi ngộ tương đương vời lao động chính thức. Để cải thiện tình trạng đối xử tồi tệ vơi những lao động không chính thức tại các trường học, họ chuẩn bị một số biện pháp đối phó toàn diện như yêu cầu phải chi trả phụ cấp thâm niên với mức tối thiểu là 10.000 won và không có giới hạn tối đa...

Soo Bin tìm kiếm một lần nữa với những từ khóa “lao động không chính thức”, “lương tối thiểu”, “phụ cấp thâm niên”. Mặc dù những từ ngữ ấy không quá xa lạ, nhưng thật lòng cô không hiểu chính xác ý nghĩa và cũng chẳng nắm rõ các quy định liên quan. Soo Bin có hai tiết kinh tế mỗi tuần, trên lớp có nói về những nguyên tắc cần cân nhắc khi xác định tiền lương như trả lương công bằng, tính bình đẳng với các cơ quan tổ chức khác, tính bình đẳng nội bộ, chi phí sinh hoạt tối thiểu... Cô đã chăm chỉ học gạo để có thể hoàn thành tốt bài thi. Dù bây giờ vẫn có thể đọc trôi chảy lại, nhưng những nội dung đã thuộc lòng ấy lại chẳng liên quan gì tới thực tế cả.

Tối hôm đó, Soo Bin im lặng đặt tờ thông báo lên bàn và cố tình nói với giọng thản nhiên:

“Con quyết định ra ngoài ăn bánh gạo cay cùng bạn rồi. Mẹ đừng lo.”

“Đi với Jeong In thôi hả?”

“Đâu có, ngoài Jeong In có cả Hyo Kyung nữa, ba đứa bọn con sẽ đi ăn với nhau.”

Mẹ chậm rãi gật đầu.

Hồi Soo Bin học lớp 3 và em gái học lớp 1, mẹ cô đã bắt đầu làm việc tại trường tiểu học của hai chị em. Trong lúc lên trang chủ của nhà trường để xem ảnh buổi ngoại khóa của lớp Soo Bin, bà vô tình nhìn thấy thông báo tuyển dụng đầu bếp đăng trên đó. Một cuộc phỏng vấn đơn giản diễn ra tại phòng hiệu trưởng và mẹ Soo Bin cũng tự thấy rằng mình đã trả lời rất tốt.

“Hai đứa con gái của tôi đang theo học ở đây. Các học sinh khác cũng giống như con gái tôi vậy, vả lại chính các con tôi cũng sẽ ăn những món tôi nấu mà. Nếu vậy thử hỏi làm sao tôi có thể không cẩn thận và tận tâm trong lúc nấu nướng cơ chứ?”

Ban đầu, mẹ Soo Bin chỉ nghĩ đây là một công việc làm thêm ngắn hạn thôi. Nhưng vì vào những ngày lễ và kỳ nghỉ hè bà đều có thể nghỉ cùng con, nên quả thực công việc này lý tưởng không gì bằng. Tốt thì tốt vậy nhưng công việc cũng vất vả vô cùng. Thay đồng phục, đi ủng, đi găng tay và đội mũ xong thì mồ hôi đã đổ ròng ròng trên lưng bà. Đứng mấy tiếng đồng hồ trước bếp, vùng da bụng tiếp xúc với bếp gas bị ửng đỏ, có vài lần bà còn chóng mặt đến nỗi tưởng như ngất đi. May thay, mẹ Soo Bin chỉ bị bỏng nhẹ và bầm tím, nhưng nghe nói nhiều đầu bếp khác có trường hợp còn bị tật nguyền vĩnh viễn vì chấn thương nghiêm trọng.

Chuyên gia dinh dưỡng thường cố gắng mua những loại nguyên liệu giá rẻ và chưa được sơ chế. Với ngân sách hạn hẹp, các đầu bếp buộc phải làm việc vất vả hơn để học sinh có thêm các món ăn kèm. Các loại rau củ thường còn nguyên cả vỏ lẫn rễ và bám đầy bùn đất. Vào ngày thực đơn có món cà ri, mẹ Soo Bin phải dùng dao nạo để gọt vỏ cả một núi cà rốt, khoai tây xếp trong một chiếc chậu khổng lồ. Khi nấu món canh cá chạch, những con cá còn sống cứ nhảy khỏi thùng, trườn đi tứ phía rồi chui xuống cả cống thoát nước. Mỗi tuần như vậy là nhà bếp nhốn nháo cả lên để bắt cá. Món cá tẩm bột chiên cũng không sử dụng đồ đông lạnh chế biến sẵn. Nhà bếp phải tự làm tất cả mọi việc, từ làm sạch cá, lọc xương, lăn qua bột mì, trứng và bột chiên giòn rồi đem chiên lên; món nước xốt cũng phải tự mua vừng đen chưa rang về, sau đó rang lên và xay ra để làm.

Công việc càng lúc càng vất vả hơn. Khi phòng bếp và nhà ăn được nới rộng ra, khu vực phải quản lý cũng mở rộng theo, thế nhưng lượng đầu bếp lại giảm đi so với lượng học sinh khiến công việc càng ngày càng nặng nhọc. Không chỉ vậy, vì học sinh có kỳ vọng cao về bữa ăn ở trường, nên số lượng món ăn kèm phải tăng lên và các phương pháp nấu ăn cũng phải cầu kỳ hơn nữa. Mấy năm trước, vì số lượng nhân viên phát thức ăn giảm đi gần một nửa nên đầu bếp còn phải đảm nhiệm thêm cả nhiệm vụ này. Mặc dù vậy, mẹ Soo Bin lúc nào cũng nói công việc của mình rất vui vẻ.

“Nhìn bọn trẻ ngấu nghiến ăn, mẹ vừa thấy đáng yêu vừa tự hào vô cùng. Mấy bé lớp 1 cầm khay thức ăn trên tay xếp thành hàng, miệng thì nhanh nhảu nào là ‘Cô cho con một miếng kim chi thôi ạ’, ‘Nhưng cô cho con mười miếng thịt heo chiên được không cô?’, trông cực kỳ đáng yêu luôn. Dạo này còn có bé nói ‘Con hơi bự rồi, phải ăn kiêng thôi, cô cho con ít ít thức ăn thôi nha?’, cũng rất dễ thương nữa.”

“Vậy mẹ cho em ấy ít thức ăn hơn thật sao?”

“Mẹ bảo phải lớn thêm chút nữa rồi cho thức ăn như bình thường. Dù nó thốt lên ‘Ôi’ một tiếng tỏ vẻ thất vọng nhưng về sau vẫn ăn hết sạch phần thức ăn mẹ cho.”

Soo Bin học hành, ca hát, thể dục thể thao rồi từ từ trở thành một học sinh cấp ba như bây giờ, cũng là nhờ những bữa ăn của mẹ.

Sáng thứ Năm tuần kế tiếp, Soo Bin mở mắt trước cả khi đồng hồ báo thức kịp reo. Đánh thức cô là tiếng bật bếp gas, tiếng nước chảy trong bồn rửa và tiếng lách cách của những vật dụng va vào nhau. Khi cô ra khỏi phòng thì thấy mẹ đang xếp thức ăn vào hộp cơm vẫn hay dùng trong dịp gia đình đi dã ngoại với nhau.

“Mẹ nấu nhiều đồ lắm, con cứ chia với Jeong In và Hyo Kyung mà ăn cùng nhau nhé?”

“Bọn con mua bánh gạo cay ăn cũng được mà mẹ.”

“Ăn nhiều bột mì dễ buồn ngủ lắm. Ăn cơm no rồi lo mà học hành chăm chỉ.”

“Mẹ không cần phải vất vả thế đâu...”

“Ừ, chắc là các bà mẹ sẽ phải rất vất vả. Nhưng thể nào cũng vẫn có những đứa chỉ đành ăn uống qua loa đại khái.”

Mẹ thở dài. Trường học nơi mẹ làm việc cũng đình công hai ngày. Trong suốt tám năm qua, mẹ đã từng tham gia hai cuộc đình công và lần nào cũng rất mệt mỏi. Tất cả thành viên trong gia đình đều ăn sáng trong im lặng, nhưng rồi để thay đổi bầu không khí, mẹ lên tiếng:

“Dạo này học sinh tiểu học cái gì cũng biết hết đấy. Hôm qua lúc mẹ phát thức ăn, mấy đứa đã hỏi xem mẹ có tham gia đình công không, tại sao lại phải đình công để làm gì.”

“Rồi mẹ trả lời thế nào?”

“Mẹ nói, cô đình công là để sau này các con không phải sống cuộc đời giống như cô.”

“Sống cuộc đời như mẹ thì sao chứ?”

Soo Bin ăn sáng xong, trước khi ra khỏi nhà còn không quên cảm ơn mẹ đã chuẩn bị cơm hộp cho mình. Thế nhưng khi đứng trong thang máy, nước mắt cô lại trào ra. Rốt cuộc mẹ cô đang cảm thấy thế nào về cuộc sống của bản thân? Sau buổi lễ tốt nghiệp tiểu học của em gái Soo Bin, theo yêu cầu của bố, cả nhà đã đến một nhà hàng Trung Quốc ăn mừng bằng món mì tương đen. Khi mọi người đang thưởng thức món mì tương đen và thịt chua ngọt, Soo Bin đã hỏi mẹ:

“Từ giờ mẹ sẽ không nấu ăn ở trường với tấm lòng nấu ăn cho con gái nữa đúng không?”

“Trước giờ mẹ chưa từng có suy nghĩ đó.”

“Mẹ đã nói thế trong buổi phỏng vấn mà, rằng con gái mẹ cũng ăn những thức ăn mẹ nấu.”

“Mẹ nói thế là để qua vòng phỏng vấn thôi. Khi ở nhà mẹ nấu ăn bằng tấm lòng của người mẹ, còn lúc ở trường mẹ nấu bằng trái tim của một đầu bếp.”

Bình thường lúc nào mẹ cũng nói:

“Chỉ mong tiền lương sẽ được tăng thêm. Cho dù có kinh nghiệm nhiều đến đâu thì lương vẫn vô cùng ít ỏi. Giá họ tuyển thêm người mới nữa thì thật tốt. Công việc nhiều quá, lúc nào mẹ cũng vội vội vàng vàng nên mới hay bị bỏng, bị đứt tay hay bị va đập vào đâu đó. Lo lắng đến chết mất thôi.”

Hai bạn reo lên sung sướng khi Soo Bin mở nắp hộp cơm ra. Có đủ các món nào là viên mực xào chua ngọt, thịt bò xào, củ sen kho, khoai tây xào thịt heo muối, salad bông cải xanh rắc vừng, dưa chuột muối và kim chi.

“Mấy thứ này là mẹ cậu làm hết sao? Không phải đồ mua à? Mẹ cậu là đầu bếp chuyên nghiệp hả?”

“Ừ, cũng đại loại vậy. Mẹ tớ là đầu bếp ở trường học.”

Cứ mỗi lần ăn một món là bạn Soo Bin lại kêu lên: “Ngon quá! Ngon quá!” Ngon đến vậy cơ mà! Món ăn mẹ nấu được học sinh yêu thích đến thế cơ mà! Mẹ quả là một đầu bếp tài ba. Nếu những điều bà mong ước trở thành sự thật thì tốt biết bao. Dẫu không được thì ít nhất cũng mong bà không phải làm việc với tâm trạng “lo lắng đến chết” nữa. Cổ họng Soo Bin cứ nghẹn ứ lại, cô không thể nào nuốt trôi bữa trưa hôm đó.

Tài xế bậc thầy

Tôi là nữ tài xế lái xe buýt ở Seoul, tuổi tác thì đã gần 50 rồi.

Những chiếc xe buýt lớn vẫn đang đậu kín trong bãi đỗ xe tối om. Một số đồng nghiệp chỉnh lại gương chiếu hậu, kiểm tra thùng tiền, khởi động xe và chuẩn bị xuất phát. Ở một góc bãi đỗ, mấy tài xế nam đang tụ tập hút thuốc với nhau. Lúc đầu vì cảm thấy cần phải tham gia vào đó nên tôi còn nghĩ đến chuyện tập hút thuốc.

Tôi vặn chìa khóa để nổ máy. Dù hơi vất vả nhưng tôi rất thích chuyến xe đầu tiên. Buổi bình minh dù yên tĩnh nhưng cũng hối hả và sống động với những người khách quen thuộc. Ngày hôm đó tôi gặp nhiều người quen đến mức khó tin. Một số hành khách chào tôi “Đã lâu rồi không gặp” và cũng có những người gọi thẳng tên tôi: “Chào tài xế Kang Young Hee.” Tôi luôn tò mò không biết họ làm nghề gì nhưng cũng chưa bao giờ hỏi họ đi đến đâu. Tôi chỉ nghĩ họ cũng như mình, là những người bắt đầu công việc từ sáng sớm và còn cả một ngày dài chờ đợi phía trước. Tuy nhiên khi có một thanh niên mặc quân phục bước lên xe, tôi không thể giữ im lặng được nữa:

“Cậu lính trẻ đang nghỉ phép à?”

“Cháu ấy ạ? Vâng, hôm nay là ngày cháu quay lại đơn vị.”

“Đơn vị ở đâu mà cậu phải đi chuyến xe đầu tiên vậy?”

“Cháu phải ghé qua trường học một chút ạ, vì có việc gấp cần xử lý.”

“Vậy à? Con trai thứ hai của tôi cũng đang nhập ngũ, chỉ còn hai tháng nữa là xuất ngũ.”

“Ôi, ghen tị quá. Cháu cũng mong sớm được xuất ngũ.”

Tôi nhìn thấy trên áo cậu gắn phù hiệu binh nhì. Có phải cậu ấy vừa hoàn thành kỳ nghỉ phép dành cho tân binh không nhỉ? Đột nhiên tôi nhớ đến khoảng thời gian tôi bỏ các con ở nhà để đi làm. Vừa mới tới nhà xe, ngay trước khi bắt đầu chạy xe, tôi dừng lại một chút và gọi về nhà thúc giục các con dậy ăn sáng rồi đến trường. Mới đó mà mấy đứa đã trưởng thành hết rồi, thằng lớn vừa quay lại trường sau hai năm nhập ngũ, còn thằng nhỏ thì sắp được xuất ngũ.

Tôi bắt đầu học lái xe khi con trai thứ mới lên lớp 3. Khi tụi nhỏ có thể tự đến trường và lớp học thêm, các bà mẹ tôi quen biết đều lần lượt đi tìm việc làm. Thế nhưng, đối với những bà nội trợ không có nhiêu kinh nghiệm mà cũng chẳng có kỹ năng gì đặc biệt, các công việc có thể làm khá hạn chế. Đa số đều làm nhân viên bán hàng trong trung tâm thương mại hoặc siêu thị, có người nấu ăn hoặc giao đồ ăn tại nhà hàng. Lúc đó, chẳng biết tôi nghĩ gì mà lại đăng ký học lái xe.

Sau một năm lái xe buýt nội bộ cho học viện địa phương, ba năm lái xe buýt tuyến ngắn và bốn năm lái xe buýt Gyeonggi, tôi đã được chuyển lên Seoul. Tính đến nay tôi đã có mười bốn năm kinh nghiệm làm tài xế và sáu năm lái xe buýt ở Seoul mà chưa một lần gây tai nạn. Hiện tại, tôi cũng không thấy có gì vất vả cả. Tuyến đường tôi lái dạo gần đây có đi qua bệnh viện đại học và khu chợ truyền thống nên tôi phải đặc biệt quan tâm hơn đến các hành khách cao tuổi. Hơi một chút là tôi phải cằn nhằn nhắc nhở các cụ vịn vào tay cầm, phải ngồi xuống hay đợi xe dừng hẳn rỗi mới từ từ đứng lên và bước xuống.

Hôm nay là một ngày yên bình và buồn tẻ. Đang nghĩ ngợi vẩn vơ thì một người đàn ông trung niên lảo đảo bước lên xe như thể nhắc nhở tôi đừng đánh mất cảnh giác. Lúc đầu tôi nghĩ ông ta bị mất thăng bằng vì leo lên xe buýt quá gấp gáp. Ông ta mặc một bộ âu phục tươm tất, đeo cà vạt chỉnh tề, mặt cũng không hề đỏ chút nào. Nhưng ngay khi người đàn ông này nắm lấy cây cột cạnh ghế tài xế, mùi rượu nồng nặc xộc thẳng vào mũi tôi. Hai vai tôi cứng đờ và mồ hôi trán bắt đầu đổ lấm tấm. Bây giờ mới 12 giờ 20 phút thôi mà, sao giờ này mà đã...

“Tôi để quên ví đựng thẻ rồi, cô ơi, cô có nhận tiền mặt không, tiền mặt ấy?”

“Vâng, anh để tiền vào thùng là được.”

Người đàn ông nhét xu vào thùng tiền nhưng không hiểu sao âm thanh nghe lại rất khẽ. Bây giờ chỉ cần nghe tiếng đồng xu rơi là tôi biết người ta có trả đủ tiền hay không.

“Tiếng đồng xu hơi khẽ quá nhỉ?”

Ông ta không thèm trả lời, ngồi xuống ghế sau tài xế và đá chân vào vách ngăn.

“Này cô, nghĩ tôi say rồi hét giá sao? Hả? Ô hô, bây giờ xe buýt cũng muốn hét giá cơ đấy?”

Nhờ có vách ngăn khoang tài xế và màn hình theo dõi CCTV, số hành khách chửi bới và gây rối đã giảm đi đáng kể. Lâu lắm rồi tôi mới gặp kiểu hành khách khó chịu như vậy. Nếu là hồi xưa, tôi sẽ mặc kệ và giả vờ như không nghe thấy. Nhưng bây giờ thì tôi không muốn thế. Tôi không cần ông ta trả thêm tiền cũng không định đuổi khách xuống xe, tôi chỉ muốn ông ta biết mình chưa trả đủ tiền vé.

Bình thường, có tuổi rồi nên tôi cũng muốn chuyện lớn hóa nhỏ, chuyện nhỏ hóa không. Cứ nhất định so đo tính toán thì chỉ rước thêm phiền phức, bị thiệt một chút cũng chẳng sao cả. Tuy nhiên, một khi đã ngồi sau tay lái thì tôi lại trở thành một tài xế vô cùng kỹ tính. Đã làm tài xế bao nhiêu năm nay, dù là vì bản thân hay vì những tài xế nữ trẻ sau này, tôi đều nghĩ mình phải làm điều gì đó. Vì vậy, tôi lớn tiếng nói với toàn bộ các hành khách trên xe:

“Thưa quý khách, tôi xin phép đưa vị này đến sở cảnh sát. Tôi sẽ vòng xe lại một đoạn. Mong các vị thông cảm.”

Lúc đó, một nam thanh niên đang ngồi ở dãy ghế cuối mới bước lên và ngồi phía sau người đàn ông say xỉn.

“Chú ơi, chú giữ trật tự chút đi. Không lẽ tất cả mọi người ở đầy đều phải quay lại chỉ vì chú hay sao?”

Ông khách say vươn tay ra ấn vào nút dừng.

“Khỏi tới đồn cảnh sát! Tôi xuống trạm kế tiếp, tôi xu-xuống đây! Cả mụ tài xế lẫn hành khách đều cứ làm quá-á lên!”

Mỗi khi nhận chạy tuyến mới, tôi sẽ tìm hiểu xem sở cảnh sát và đồn cảnh sát gần nhất nằm ở đâu. Điều đầu tiên tôi hướng dẫn cho nữ tài xế mới vào cũng là xác định vị trí của sở cảnh sát và đồn cảnh sát. Khi khách say xỉn hay gây rối, tài xế không thể nào tự mình xử lý trong lúc đang lái xe. Với những trường hợp này, không cần phải đáp lại mà chỉ cần lái đến trước đồn cảnh sát rồi bóp còi, cảnh sát sẽ hiểu và giúp xử lý ngay lập tức.

Vị khách say lảo đảo xuống xe ở trạm kế tiếp.

Dù trong lòng vẫn chưa hoàn toàn dịu xuống, nhưng tôi vẫn cho xe chạy tiếp. Cậu thanh niên trẻ nói chuyện với ông khách say vừa nãy chuyển lên ngồi ở ghế phía trên. Thoáng lưỡng lự, cậu nhổm dậy, rướn cổ nhìn vào bên trong thùng tiền.

“Đúng là chỉ có 800 won thôi, cô ạ.”

“Sao vậy cậu?”

“Mấy đồng xu ông khách vừa nãy bỏ vào ấy. Chỉ có 800 won thôi ạ.”

Tôi hơi lười trả lời nên chỉ kéo cần gạt để những đồng xu rơi vào hộp.

“Cô thực sự chỉ cần nghe tiếng đồng xu là biết bao nhiêu tiền thật ạ?”

“À, vâng.”

“Chao ôi! Vậy cô đã lái xe buýt bao nhiêu năm rồi ạ?” Hành khách hôm nay bị sao thế nhỉ? Tôi không trả lời. Trước đây tôi từng gặp một ông khách muốn làm tài xế xe buýt. Ông ta hỏi hàng tá chuyện trên trời dưới biển đến tận trạm cuối mới chịu xuống xe. Nhưng hai tiếng sau tôi đi thêm một chuyến và quay lại, vẫn thấy ông ta đứng đó đợi. Thậm chí ông ta cứ liên tục mời tôi đi uống rượu để trò chuyện kỹ hơn. Vì sợ bị vướng vào rắc rối không đâu, nên kể từ sau đó tôi hạn chế tối đa việc nói chuyện với hành khách, trừ những câu giao tiếp cần thiết. Thấy tôi mãi không trả lời, cậu thanh niên cuối cùng còn nói thêm một câu: “Cháu không phải người xấu đâu mà.” Đó là câu khó tin nhất mà con người ta hay tự nói về mình: Tôi không phải người xấu.

“Thật ra cháu là người làm bên chương trình Tìm kiếm bậc thầy, chỉ cần nghe là cô có thể biết được mệnh giá của đồng xu ạ? Cô có đoán được đó là đồng 100 hay 500 won không ạ? Cô có đoán được tổng số tiền không ạ? Hay cô chỉ biết số tiền có đủ hay không thôi? Cô có muốn tham gia chương trình của chúng cháu không ạ?”

Chương trình Tìm kiếm bậc thầy sao? Tôi vẫn thường hay xem chương trình này. Bậc thầy thêu thùa có thể nhắm mắt xỏ chỉ qua lỗ kim, bậc thầy làm sushi lần nào cũng có thể xúc một lượng cơm bằng nhau, bậc thầy làm con dấu có thể khắc lên cả hạt gạo... Tôi không khỏi chạnh lòng khi nghĩ đến chuyện họ đã phải vất vả thế nào mới được nghe hai tiếng “bậc thầy” ấy. Vậy mà người ta lại nghĩ tôi cũng là bậc thầy, lại còn là bậc thầy đoán đồng xu nữa. Tôi cười khan:

“Xin đừng gọi tôi là bậc thầy đoán xu, sau này khi trở thành bậc thầy lái xe thì tôi sẽ tham gia chương trình của cậu.”

Lái xe vào tới bãi, tôi tự dưng cho xe đi lùi ra cổng.

“Tài xế Kang làm gì thế? Sao lại lùi xe?”

“À, không có gì đâu. Tôi chỉ muốn thử một chút ấy mà.

Thấy tôi cười, tài xế Kim cũng cười rồi đi trước. Tôi là một tài xế lái xe an toàn suốt chín tiếng mỗi ngày. Như vậy đã đủ để được gọi là bậc thầy hay chưa? Dù vậy, hôm nay tôi lại có thêm một mục tiêu nữa cho đời mình. Đó là xuất hiện trên chương trình Tìm kiếm bậc thầy với tư cách tài xế bậc thầy.

Tôi đã làm việc hơn mười năm

Jin Soon là nhân viên dọn dẹp vệ sinh trong Quốc hội.

Sau khoảng hơn mười năm nhận việc thông qua công ty dịch vụ, vào ngày 1 tháng Một năm 2017, chị được tuyển dụng trực tiếp vào làm việc tại Quốc hội.

Mỗi khi công việc xong xuôi, chân tay đều nặng như đeo chì, chị lê thân thể mệt nhọc lên tàu điện ngầm, rồi chuyển sang xe buýt và phải cuốc bộ thêm một đoạn dốc nữa thì mới về được đến nhà. Cả đoạn đường về nhà tốn gần bốn mươi phút ấy chẳng có gì ngoài sự mệt nhọc. Thế mà ngày hôm ấy, cho dù phải mang thêm một túi đồ vừa nặng vừa cồng kềnh, nhưng chị lại chẳng thấy mệt mỏi chút nào. Jin Soon chuyển chiếc túi giấy đựng dầu hạt cải từ tay phải sang tay trái, rồi lại lần nữa chuyển về tay phải, cứ luân phiên như thế, suốt cả quãng đường nụ cười vẫn không hề biến mất trên khuôn mặt chị. Bên trong túi quà còn kèm theo lá thư của Tổng thư ký Quốc hội với nội dung: “Dù có hơi muộn nhưng giờ chúng ta đã là người một nhà rồi. Một lần nữa xin chúc mừng cô, tôi sẽ cố gắng hết sức để giúp đỡ cô.” Đây là lần đầu tiên chị nhận được quà và tiền thưởng Tết, cả lương tháng cũng được tăng lên một chút.

Trong cuộc khủng hoảng tài chính, chồng của Jin Soon bị công ty cho về hưu sớm. Chồng chị đã mở một cửa hàng gà rán với số tiền trợ cấp thôi việc, nhưng việc kinh doanh lại không được suôn sẻ. E cứ đà này sẽ chẳng thể đủ tiền nuôi hai con ăn học, Jin Soon đành phải đứng ra lo toan. Chị làm đủ mọi việc từ phụ việc ở quán ăn, đến bán mỹ phẩm và thực phẩm chức năng, thậm chí cả chăm sóc con cái nhà người khác, nhưng tất cả đều không kéo dài bao lâu. Một bà nội trợ không có kinh nghiệm lẫn trình độ thì khó mà có được một công việc dễ dàng, ổn định và lâu dài. Sau đó chị được một đồng nghiệp trước đây cùng bán mỹ phẩm giới thiệu vào làm ở Quốc hội.

Từ 6 giờ sáng đến 4 giờ chiều, chị không ngừng quét tước, lau chùi, giặt giũ, dọn dẹp và đổ rác. Thế nhưng khối lượng công việc vẫn vượt quá sự quyết tâm của chị. Trụ sở chính nơi có văn phòng Ủy ban thường trực, cứ vào dịp cuối năm hay vào thời điểm thực hiện thanh tra chính phủ đều có rất nhiều người bên ngoài ra ra vào vào. Hội trường chính ở tầng 3 thì lúc nào cũng đông đúc học sinh, sinh viên đến tham quan. Chị vừa dọn xong thùng rác này rồi chuyển sang dọn thùng khác, đến lúc quay lại thì đã thấy thùng đầu tiên đầy ắp như cũ. Không chỉ vậy, chị còn phải liên tục đổ rác trong các buồng vệ sinh và dọn dẹp sạch sẽ khu vực xung quanh. Dù thế, người ta vẫn liên tục góp ý phàn nàn về chuyện thiếu giấy vệ sinh, bồn cầu bị tắc hay nước tràn ra sàn...

Trong hơn mười năm làm việc thông qua công ty dịch vụ, Jin Soon đã ba lần chuyển việc. Một công ty bị vỡ nợ, suýt chút nữa nhân viên đã không nhận được trợ cấp thôi việc. Hai công ty còn lại thì không chịu cung cấp đồ bảo hộ mới cho nhân viên hoặc không bổ sung kịp thời các dụng cụ dọn vệ sinh bị thiếu. Thành ra nhân viên vệ sinh phải tự bỏ tiền túi ra để mua dụng cụ và mặc quần áo cũ mèm để làm việc suốt mấy năm trời.

Vì là một người dày dạn kinh nghiệm, Jin Soon thay mặt đứng ra kháng nghị nhưng lại bị phân công quét dọn tường ngoài của các tòa nhà trong suốt mùa hè. Đứng dưới cái nắng hè gay gắt làm việc cả ngày, mắt mũi chị cứ hoa hết cả lên. Những người bị ghét thường bị phân cho những công việc vất vả như vậy, còn những người được tuyển dụng thông qua quen biết thì được làm phần việc nhẹ nhàng hơn. Thành ra, các nhân viên bắt đầu chia bè kết phái và gây khó dễ cho chị. Họ không đáp lại lời chào của chị, không cho chị biết về những thông báo mới và cũng chẳng muốn ngồi ăn cùng chị. Dù biết đây là chuyện do phía công ty dịch vụ dọn dẹp cố tình gây ra, nhưng chị không dám nói gì vì sợ bị gạch tên khỏi danh sách trong lần ký hợp đồng kế tiếp. Thay vào đó, chị tìm cách giữ khoảng cách với những đồng nghiệp vẫn hay lo lắng cho mình.

“Nếu thân thiết với tôi thì chị cũng sẽ bị liên lụy đấy. Đừng tỏ vẻ quen biết tôi làm gì.”

Tối khuya sau giờ làm, lúc lén gặp mặt và trò chuyện với một đồng nghiệp tại ga tàu điện ngầm, Jin Soon đột nhiên trào nước mắt.

Chị không yêu cầu các cán bộ nhà nước phải làm gì, cũng không phải là chị muốn được tăng lương. Ghị chỉ muốn nhận được sự đối xử nhân đạo. Jin Soon và đồng nghiệp đã gửi đơn kêu gọi xúc tiến việc trực tiếp tuyển dụng lao động đến toàn thể đại biểu Quốc hội, nhưng họ đã vấp phải sự phản đối của đảng cầm quyền vào thời điểm bấy giờ. Trong cuộc họp ủy ban điều hành, một đại biểu Quốc hội đã phát biểu rằng: “Nếu ký hợp đồng không thời hạn cho những nhân viên vệ sinh và đảm bảo cho họ ba quyền lợi lao động cơ bản*, thể nào sau này họ cũng sẽ hơi một chút là đòi đình công, như vậy thì quản lý kiểu gì được?” Jin Soon được xem cảnh này thông qua đoạn băng ghi lại.

Bất cứ khi nào có thể, Jin Soon và đồng nghiệp đều tìm đến các buổi tọa đàm, buổi họp mặt đầu năm hay cả những bữa tiệc tất niên, họ muốn chỉ cho mọi người thấy nhân viên vệ sinh đang phải làm việc trong điều kiện và hoàn cảnh như thế nào. Họ đã gõ cửa tìm tới các tổ chức dân sự, công đoàn lao động và những buổi họp của các đại biểu Quốc hội. Ban đầu họ không chắc liệu có ai chịu gặp mặt, lắng nghe mình không. Cuối cùng, họ lựa chọn sẽ dũng cảm đương đầu, yêu cầu được giúp đỡ và hỗ trợ.

Trong khi đó, lại phát sinh thêm chuyện các chị em nhân viên không được gia hạn hợp đồng. Các chị em tuổi đều đã khá cao, bình thường vẫn ký hợp đồng sáu tháng một lần với công ty dịch vụ vệ sinh, nhưng giờ đối phương bất ngờ từ chối gia hạn hợp đồng. Dù họ đã phản đối công ty nhiều lần, nói rằng việc gia hạn hợp đồng là chuyện đã được thỏa thuận từ trước và công ty không nên tước đi cơ hội việc làm của những người lao động khỏe mạnh và chăm chỉ. Vào ngày nhận được thông báo ngày mai không cần đi làm nữa, những tiếng thở dài và nức nở của các chị em lấp đầy căn phòng nghỉ chật hẹp. Jin Soon nghĩ sớm muộn gì mình cũng sẽ lâm vào tình cảnh giống như họ.

“Tất cả phải đứng lên vì chính mình chứ! Các chị em, mọi người định cứ ngồi đó mà chờ chết hay sao?”

Họ đi mượn giấy bút từ một văn phòng gần đó. Họ gấp gáp viết mấy dòng, tuy còn nhiều lỗi chính tả nhưng vẫn tạo thành những tấm biểu ngữ: “Hãy giữ lời hứa gia hạn hợp đồng!”, “Chúng tôi vẫn có thể làm việc!”, “Chúng tôi đã làm việc 20 năm rồi!” Chị cầm tấm biểu ngữ ấy đứng trước văn phòng của Tổng thư ký Quốc hội. Vừa cầm, tay chị vừa run vì sợ sẽ bị đuổi việc. Sau khi kết thúc lịch trình bên ngoài trở về, Tổng thư ký bị bất ngờ trước cảnh tượng này. Nhưng ông vẫn mời Jin Soon và các đồng nghiệp của chị vào văn phòng. Đây là lần đầu tiên chị đến văn phòng Tổng thư ký mà không phải để quét dọn, đây là lần đầu tiên chị được uống cà phê ở đây và cũng là lần đầu được nói chuyện với Tổng thư ký lâu tới vậy. Cuối cùng, Tổng thư ký đứng giữa hòa giải, thuyết phục công ty dịch vụ gia hạn hợp đồng cho các chị em.

Vào ngày biểu quyết về dự thảo ngân sách cho năm mới, tuy đã tan làm và trở về nhà nhưng đầu óc Jin Soon vẫn còn ở lại Quốc hội. Chị nghe được tin rằng tiền lương của nhân viên vệ sinh không còn là “chi phí dịch vụ quản lý” nữa mà đã được chuyện thành “kinh phí tuyển dụng chính thức”. Cuộc họp diễn ra rất lâu và tiền lương của nhân viên vệ sinh gần như là mục bỏ phiếu cuối cùng. Trong lúc hồi hộp chờ đợi Quốc hội thông qua dự thảo, Jin Soon ngủ gà ngủ gật, cứ ngủ quên rồi lại tỉnh, tỉnh rồi lại ngủ. Bất ngờ điện thoại của chị rung lên. Đó đã là 4 giờ sáng ngày hôm sau, chị nhận được một loạt tin nhắn thông báo rằng dự thảo ngân sách đã được thông qua. Điều này đồng nghĩa với việc những nhân viên vệ sinh sẽ không còn phải làm việc thông qua công ty dịch vụ nữa mà sẽ được Quốc hội trực tiếp tuyển dụng.

Jin Soon đứng bật dậy reo hò, chồng chị nghe tiếng động liền tỉnh giấc. Chị ôm chầm lấy chồng và bật khóc một lúc lâu. Chồng chị vừa vỗ về vừa nói với chị rằng: “Em vất vả nhiều rồi, em làm tốt lắm, anh rất tự hào về em.”

Đồng phục mới được in biểu tượng của Quốc hội, thẻ ra vào giờ đây đã được thay bằng thẻ căn cước. Mục đơn vị trực thuộc trước đây là tên của công ty dịch vụ cũ, nhưng giờ đã được đổi thành Quốc hội. Khi có vấn đề, bộ phận văn phòng và bộ phận dịch vụ chung sẽ hỏi ý kiến của các nhân viên, cùng nhau bàn bạc rồi mới đưa ra thông báo chính thức. Vì không còn làm việc thông qua công ty dịch vụ nữa cho nên việc giao tiếp và trao đổi cũng dễ dàng, thuận lợi hơn nhiều. Chị có niềm tin rằng môi trường làm việc sẽ ngày càng được cải thiện, bởi vì giờ đây mọi người đều có thể xem xét, trò chuyện và đưa ra quyết định cùng nhau. Ngay lập tức, số nhân viên trực đêm cuối tuần tại trụ sở chính đã tăng từ một lên hai người, nhờ thế mà giờ chị không còn kiệt sức sau khi kết thúc công việc nữa.

Tiền hoa hồng bị công ty dịch vụ khấu trừ giờ đã được trả lại cho nhân viên, thêm vào đó họ còn được hưởng thêm các ưu đãi phúc lợi đa dạng như thẻ phúc lợi, tiền thưởng dịp lễ Tết, hỗ trợ chi phí cưới hỏi, tang ma.

Hồi đầu năm, khi mẹ của một trong những đồng nghiệp qua đời, Jin Soon cũng có mặt tại lễ tang. Chị nhìn thấy bát, đĩa, cốc dùng một lần đều có in biểu tượng của Quốc hội. Hẳn là bên Quốc hội đã hỗ trợ những thứ đó. Tình cờ nghe thấy vài người đến viếng bàn tán về chuyện hình như trong gia đình này có người làm việc cho Quốc hội, Jin Soon cảm thấy rất đỗi tự hào. Người đồng nghiệp của Jin Soon vừa khóc vừa nói rằng:

“Mẹ tôi ngày nào cũng xin lỗi vì đã không nuôi dạy tôi đàng hoàng để bây giờ tôi phải làm việc vất vả, nhưng đâu phải vậy! Không có gì làm tôi tự hào và hãnh diện hơn công việc này. Tôi cảm thấy cứ như thể cuối cùng tôi đã có thể báo hiếu cho mẹ vậy.”

Đến giờ giải lao, Jin Soon thường cùng đồng nghiệp đến quán cà phê ở tầng hầm. Trước đây chị luôn cảm thấy quán cà phê không phải là nơi dành cho những người mặc đồng phục nhân viên vệ sinh, vì vậy trong suốt hơn mười năm ròng rã, số lần chị đến quán cà phê chỉ đếm trên đầu ngón tay. Khi đến văn phòng để lau dọn hay khi nhận suất ăn ở căng tin, chị đều chào hỏi mọi người trước. Hồi xưa, chị hay tự mình lo lắng, sợ rằng chủ động chào hỏi sẽ làm đối phương khó chịu. Phải đến bây giờ, chị mới có thể tự hào coi đó là “công việc của mình”.

“Mạnh giỏi nhé!”

“Chúng ta phải cùng nhau giữ gìn sức khỏe đấy!”

Dạo gần đây, chị và đồng nghiệp thường chào nhau bằng câu: “Mạnh giỏi nhé!” Họ vẫn hay bảo nhau rằng, có công việc tốt thế này thì phải cố mà khỏe mạnh để có thể cùng nhau làm việc thật lâu dài.

Thực sự thì so với trước đây mọi thứ đã tốt hơn nhiều, nhưng chị sẽ không để bản thân mình ngủ quên trên chiến thắng. Chị hy vọng tất cả sẽ được làm việc công bằng như nhau, không có ai phải vất vả nhiều hơn hay được nhàn nhã hơn. Chị cũng mong khi phải trông cháu, khi chồng bị ốm hay nhà có việc gấp, mọi người sẽ được đi muộn và về sớm hơn một chút. Nhưng trên hết, chị vẫn mong muốn được làm việc lâu dài. Jin Soon sẽ không từ bỏ. Giống như từ trước đến nay, chị sẽ tiếp tục lên tiếng vì quyền lợi của bản thân và của những người khác.

Nhật ký của mẹ

“Nào, với lòng biết ơn và quyết tâm sẽ sống hạnh phúc, xin mời cô dâu chú rể cúi lạy hai đấng sinh thành nhà gái vì nhờ có ông bà dưỡng dục mà chúng ta mới có được một cô dâu xinh đẹp, nết na thế này.”

Trong khi con rể đưa hai tay lên rồi cúi rạp xuống vái lạy, Jeong Ah cũng cúi đầu thật thấp rồi đứng thẳng người dậy. Vào giây phút thấy Jeong Ah cắn chặt môi dưới, những giọt nước mắt tôi cố kìm nén liền tuôn rơi. Tôi vội lau giọt nước mắt đang lăn dài trên má. Không thể để Jeong Eun trông thấy được, tôi khóc đâu phải là vì con bé. Trong suốt thời gian diễn ra hôn lễ, tôi cứ nghĩ mãi về Jeong Eun. Tôi cảm thấy vô cùng có lỗi với cả Jeong Eun lẫn Jeong Ah.

Hôm ấy, Jeong Eun trở về nhà, thông báo rằng mình sẽ ly hôn, rằng mình không thể sống chung với con rể Yoon thêm một ngày nào nữa. Hôm ấy cũng chính là kỷ niệm 35 năm ngày cưới của vợ chồng tôi, nhưng hình như chồng tôi hoàn toàn không nhớ ra. Ông ấy có hẹn với nhóm bạn cùng leo núi nên đã ra khỏi nhà từ sớm, còn Jeong Ah thì chiều muộn cũng đã đi ra ngoài, chắc là có hẹn với bạn trai. Khi dọn cơm ăn một mình, tôi không thấy quá cô đơn hay trống trải. Tôi đặt nồi canh kim chi cá ngừ còn thừa lại từ hôm trước lên bếp gas, sau đó lấy cơm nguội và các món ăn kèm ra khỏi tủ lạnh. Đột nhiên tôi thấy phiền phức quá thể, bèn cất lại mấy món ăn kèm vào chỗ cũ. Tôi trút hết cơm nguội vào nồi canh. Cứ thử từng thìa xem cơm đã nóng chưa, nên thành ra tôi đã cứ thế đứng trước bếp gas ăn xong bữa tối của mình.

Sau khi rửa bát xong xuôi, tôi ngồi trước ti vi, vừa xem vừa uống cà phê hòa tan. Trên ti vi đang chiếu bản tin đặc biệt về nguyên nhân dẫn đến tỷ lệ sinh thấp và các giải pháp cho vấn đề này. Thì ra là do thanh niên bây giờ không chịu kết hôn, nếu có thì cũng kết hôn rất muộn, kết hôn xong lại không chịu sinh con. Nhưng tất cả cũng chỉ là vì tiền thôi. Giá nhà thì đắt, mà chi phí để nuôi dưỡng một đứa trẻ cũng đâu có rẻ rúng gì. Nhưng dù vậy, có gia đình thì cuộc sống mới thú vị chứ? Kể cả không dư dả gì, nhưng cả nhà sống hòa thuận, thắm thiết với nhau thì cũng rất hạnh phúc mà. Tại sao giới trẻ ngày nay lại không hiểu điều đó nhỉ? Tôi chỉ biết tặc lưỡi lắc đầu.

Khi tôi tắt ti vi, tiếng tích tắc từ chiếc đồng hồ treo tường vang lên to một cách kỳ lạ. Từ nhỏ Jeong Ah đã hay nói rằng con bé sẽ không kết hôn và sống độc thân đến hết đời. Mỗi lần nghe em gái nói vậy, Jeong Eun lại trêu mấy đứa nói như vậy thường sẽ sớm lên xe hoa, còn tôi thì bảo sau này già mà chỉ có một mình thì cô đơn. Bản thân tôi đã kết hôn và cũng đã duy trì cuộc sống gia đình yên ấm nhiều lắm. Ấy vậy mà giờ đây ngôi nhà thật trống trải, hầu như tôi chỉ ăn uống qua loa một mình, việc nhà thì lúc nào cũng chồng chất lên, làm mãi không hết...

Trước khi kết hôn, tôi làm việc tại một ngân hàng nhỏ ở địa phương. Tôi định sẽ trau dồi kinh nghiệm rồi chuyển sang một công ty tài chính có quy mô lớn và ổn định hơn. Thế nhưng không thắng được sự thúc ép của mẹ, tôi gặp chồng mình thông qua một buổi xem mắt, đột ngột kết hôn rồi nghỉ làm. Tôi không hề hối hận vì đã lựa chọn cuộc sống này. Chồng và con tôi đều là người chăm chỉ, tài giỏi và luôn hết lòng vì gia đình. Bình thường mỗi ngày tôi đều sẽ lên kế hoạch xem hôm nay tôi cần làm gì để buổi tối có thời gian rảnh rỗi, yên tĩnh nghỉ ngơi một mình. Tôi không thiếu thốn, không khó chịu, không mệt mỏi cũng không buồn phiền vì điều gì cả. Thế nhưng, tôi có hạnh phúc không? Đây có phải cuộc sống hòa thuận, thắm thiết không?

Khi tôi đặt tách cà phê vừa rửa lên kệ thì chồng và Jeong Ah cùng bước vào. Hai bố con tình cờ gặp nhau trên đường. Hình như cả hai đã uống rượu, mặt đỏ bừng trông có vẻ phấn khích. Jeong Ah bước đến khoác tay tôi, con bé kể rằng hôm nay đã đi ăn sushi rất ngon cùng bạn trai và trong bữa ăn, nó cứ nghĩ đến tôi suốt. Nó còn bảo lần sau tôi nhất định phải đi cùng nó.

“Ừ. Thế lần sau chúng ta hãy bảo bố mua cho nhé.”

“Ừ, không chịu đâu. Con muốn ăn với mẹ mà! Con sẽ chiêu đãi mẹ!”

Con gái út 30 tuổi rồi, đi uống rượu về mà còn làm nũng. Tôi không khỏi bật cười thành tiếng. Đúng vậy, đây chính là cuộc sống hòa thuận, thắm thiết rồi còn gì. Vậy mà ngay khoảnh khắc trái tim bị bóp nghẹt của tôi vừa được thả lỏng, Jeong Eun lại xuất hiện và khiến nó nghẹt thở thêm lần nữa.

Suốt thời gian qua, thi thoảng Jeong Eun cũng có bày tỏ sự bất mãn với con rể Yoon và nhà thông gia. Tôi tưởng lần này cũng chỉ là mấy lời ca cẩm đơn thuần của con gái có chồng nên không quá để tâm lắng nghe. Ấy vậy mà sau khi yên lặng nghe xong, chồng tôi lên tiếng hỏi:

“Vậy giờ con định làm gì?”

“Con đang nghĩ cách để chấm dứt cuộc hôn nhân này.”

Chuyện xảy ra quá đột ngột nên tôi cũng chẳng biết phải nói gì. Trước tiên tôi bảo Jeong Eun cứ vào phòng Jeong Ah ngủ đã, sau đó vợ chồng chúng tôi về phòng mình. Tôi không thể ngủ nổi, chỉ liên tục cắn môi. Bỗng dưng chồng tôi nói:

“Hôm nay cũng trễ rồi. Mai bà thử gọi điện cho con rể Yoon xem sao.”

“Tôi gọi á? Sao lại là tôi?”

“Bà phải bảo nó đến dỗ dành rồi đón vợ nó về chứ.”

“Mấy đứa nó có phải trẻ con đâu? Chúng ta xen vào làm gì?”

“Vây không lẽ bà cứ để hai đứa ly hôn như thế à?”

“Tôi sẽ không bảo Jeong Eun hãy ly hôn đi, nhưng cũng sẽ không ngăn cản nếu nó muốn vậy. Dù sao, Jeong Eun nhà chúng ta cũng là một đứa thông minh và chín chắn. Nó sẽ tự đánh giá rồi đưa ra lựa chọn tốt nhất cho cuộc đời minh.”

Đột nhiên, chồng tôi gắt lên:

“Sao bà lại dạy dỗ con gái mình kiểu đó? Nó sẽ chẳng bao giờ nhún nhường đâu, lúc nào cũng nghĩ là mình giỏi nhất. Bà không lo lắng cho Jeong Eun à? Một đứa con gái sống một thân một mình thì sẽ thế nào?”

“Vậy ông có biết hôm nay là kỷ niệm ngày cưới của chúng ta không?”

Tôi cũng không biết vì sao mình lại đột ngột nói như vậy. Tuy nhiên, thấy chồng không nói gì nữa, tôi nghĩ có vẻ lời ấy cũng khá thích hợp trong tình huống này. Người chồng tự nhận mình lo lắng cho Jeong Eun và biết rõ việc phụ nữ sống một mình thì sẽ thế nào không lâu sau đó đã ngủ thiếp đi và ngáy pho pho. Còn tôi, cả đêm hôm đó đã cắn chặt môi đến bật máu, trằn trọc chẳng thể ngủ nổi cho tới khi trời sáng. Chẳng lẽ chồng tôi thực sự cho rằng tôi không lo lắng gì cho Jeong Eun sao? Ông ấy nghĩ tôi không biết phụ nữ sống một mình thì sẽ thế nào à? Có phải ông ấy tin rằng phụ nữ sống có gia đình vẫn tốt hơn?

Dường như đã biết chuyện nên trong suốt lễ dạm hỏi, hai ông bà thông gia không thắc mắc bất cứ điều gì về con gái lớn nhà tôi. Vào ngày sinh nhật cuối cùng trước khi Jeong Ah kết hôn, chồng sắp cưới của nó đã dùng cơm với gia đình tôi, thằng bé nói chuyện rất tự nhiên và thoải mái cùng Jeong Eun, chủ yếu là bàn về công việc.

Giống như Jeong Eun lúc trước, Jeong Ah cùng bạn trai dần dần chuẩn bị cho hôn lễ. Con bé thường thông báo cho tôi về tiến trình theo kiểu: “Tiệc cưới bọn con đặt vào lúc 1 giờ trưa. Nhà cũng đã đi xem rồi. Chọn váy cưới xong thì chắc muộn mất. Giờ con phải đến chỗ chụp ảnh cưới đây. Đồ nội thất sắp được chuyển đến rồi nên con sẽ đi xem...” Tôi cứ nghĩ con bé sợ làm chị buồn nên ở nhà mới ít nói hơn, nhưng mà có lẽ không phải vậy. Một đêm nọ, hai chị em cùng nhau uống bia và xem tập giới thiệu sản phẩm đồ điện gia dụng và đồ nội thất. Jeong Eun đưa ra lời khuyên cho em gái một cách rất tự nhiên:

“Không được đâu. Cho dù nhà chỉ có hai người đi chăng nữa, cuối tuần quần áo bẩn dồn lại cũng cực kỳ nhiều đấy. Chị toàn phải giặt đến hai lần. Em nên mua cái máy giặt lớn nhất có thể. Chị sẽ mua cho em. Nếu nhà em có chỗ để máy sấy thì chị cũng mua tặng em luôn. Ôm đồ đi phơi tốn thời gian lắm, lại còn dễ mỏi vai với cổ tay nữa. À, khăn tay với đồ lót nhớ phải mua nhiều vào.”

Tôi cố tình ngồi trên xô pha ngoài phòng khách, vờ đọc sách để lắng nghe cuộc trò chuyện vọng lại từ phòng bếp. Ra là vậy. Tôi thử tưởng tượng ra dáng vẻ Jeong Eun giặt giũ rồi phơi quần áo hết mẻ này đến mẻ khác rồi rên rỉ vì mỏi vai. Tuy đó là mấy công việc bình thường mà ai cũng phải làm, nhưng thật đau lòng khi thấy con mình vất vả.

Dường như Jeong Eun cũng đang từ từ hoàn tất các thủ tục ly hôn. Đôi khi con bé thông báo tiến độ cho tôi qua điện thoại: “Con đã nói chuyện xong xuôi cùng chồng rồi. Hồ sơ cũng đã gửi lên tòa án. Con sẽ ở nhà mẹ cho đến khi tìm được nhà khác. Con cũng đã nhận được kết quả phân chia tài sản. Giờ con ra ủy ban quận rồi sẽ đi làm...” Vào một hôm, con bé lại gọi điện để hỏi số chứng minh thư của tôi và chồng tôi.

“Sao tự nhiên lại hỏi số chứng minh thư của bố mẹ vậy?”

“Ôi, ai biết đâu được. Chẳng hiểu sao người trên 30 tuổi rồi, muốn ly hôn lại cần số chứng minh thư của bố mẹ làm gì nữa, thật không hiểu nổi.”

Vì nghĩ chắc là trong thủ tục cần có nên tôi đọc số chứng minh thư cho nó rồi cúp máy. Khoảng một tiếng sau, Jeong Eun gọi lại. Nó xin lỗi vì vừa nãy đã xẵng giọng. Khi tôi hỏi mọi thứ đã ổn thỏa cả chưa, nó chỉ trả lời là tất cả đã xong hết rồi. Tất cả? Tất cả là từ đâu tới đâu? Sợ hãi và vô vọng, tôi cúp máy rồi bật khóc một lúc lâu.

Tôi đã chẳng thể làm được gì. Những đứa con gái trưởng thành không còn than thở và xin tôi giúp đỡ.

Chúng cũng chẳng cần tới sự dỗ dành và an ủi của tôi nữa. Cứ như thế, Jeong Eun ly hôn, còn Jeong Ah thì kết hôn.

Cuộc sống hằng ngày của tôi vẫn không hề thay đổi. Buổi sáng tôi đến lớp học yoga ở trung tâm cộng đồng, ban ngày tôi đi làm thêm ở quán cơm cuộn và hầu như tối nào cũng ăn cơm một mình. Hôm nay chồng tồi có hẹn nên tôi định đến quán sushi mới mở bên kia đường ăn thử. Tôi chưa bao giờ đi ăn một mình ở ngoài quán cả, nhưng hôm nay tôi sẽ thử xem sao. Ngày mai tôi định sẽ thử đi xem phim một mình, cuối tuần thì sẽ thử đi dạo dọc bờ sông Hàn một mình.

Gửi bố Jin Myung

Ồ giờ mới chỉ 7 giờ thôi à? Con bé nhà thằng cả đang ngủ, còn mấy đứa nhà con gái vẫn chưa sang. À, vì đang nghỉ hè nên Ji Yoo sẽ ở đây ít lâu. Từ hồi đầu năm, con dâu nhà mình đã đi làm trở lại. Lúc đẻ Ji Yoo nó nghỉ việc luôn, giờ cũng được tám năm rồi. Đợt trước, ban ngày thì nó chăm con, đến tối thì đi học để lấy cái bằng gì đó. Nghe nói dạo này đến cả thanh niên cũng khó tìm việc lắm thì phải. Vậy mà mẹ bọn trẻ vẫn có thể kiếm việc dù đã ngoài 40, dĩ nhiên là nó cũng phải vất vả rất nhiều trong quãng thời gian vừa rồi. Lúc biết tin, tôi tự hào quá, cứ nói với nó mãi: “Ôi trời, con dâu tôi giỏi quá, giỏi quá đi mất.” Nhưng mà lúc đó, tôi đâu có biết nó sẽ gửi Ji Yoo ở đây suốt kỳ nghỉ hè.

Mà thôi, con gái mình cũng vậy mà. Nó chẳng nói chẳng rằng tự ý chuyện đến kế bên nhà luôn. Lúc đầu, nó nhờ tôi chăm Soo Bin trong khoảng thời gian con bé đi nhà trẻ thôi, vậy mà năm sau nó lại đẻ luôn thêm cả thằng Kang Bin nữa. Giờ cũng đã được sáu năm rồi đấy. Bố Jin Myung ạ, tôi đâu có biết nhà trẻ cho tan học sớm như vậy. Tôi tưởng chỉ cần trông một, hai hôm khi con gái mình làm đêm thôi chứ... À mà không, dù có biết trước, tôi cũng đâu thể bảo mấy đứa đừng gửi cháu cho mình trông. Thấy con cái vất vả mưu sinh như vậy, ai mà nỡ từ chối cho được.

Giờ thì tôi đã quen với cuộc sống này rồi, cũng chẳng khổ cực mấy, chỉ là gần đây tôi phải chuẩn bị ba bữa một ngày rồi còn cả bữa phụ nữa, quả thực có chút vất vả. Thực ra, đáng lẽ giờ này tôi phải đi nấu bữa sáng cho mấy đứa cháu nhưng chẳng hiểu sao hôm nay tôi không muốn nấu lắm. Được ngày dậy sớm nên tôi ngồi đây viết thư cho bố Jin Myung này.

Đang nghỉ hè mà phải trông ba đứa trẻ con đúng là mệt càng thêm mệt. Bình thường, tan học ở nhà trẻ, các bà hay dẫn cháu ra sân chơi. Trong lúc bọn trẻ chơi đùa, chúng tôi sẽ ngồi nói chuyện phiếm với nhau. Hôm nào trễ thì rủ nhau đi ăn ở quán ăn gần đó rồi về nhà. Thế nhưng, dẫn ba đứa cháu ra sân chơi và đi ăn ngoài thì tốn kém lắm. Chẳng còn cách nào khác, tôi suốt ngày chỉ ở nhà nấu cơm dọn dẹp, dọn dẹp xong thì lại nấu cơm. Vừa dọn xong, nhà cửa đã lại bề bộn. Khắp nơi vương vãi nào là đồ chơi, bút sáp, giấy màu rồi cả sách truyện cổ tích nữa. Mấy đứa nhỏ cứ chạy nhảy lung tung, giẫm lên đồ đạc, trượt chân té ngã, đụng nhau u đầu, đánh nhau rồi khóc lóc, khiến tôi đầu tắt mặt tối cả ngày.

Tôi cảm thấy khá lo lắng vì không thể kèm cặp chuyện học hành cho các cháu. Mẹ Ji Yoo đã gửi kèm vở ghi chép cảm nhận, sổ nhật ký, và còn đánh dấu sẵn những phần bài tập cần làm trong cuốn để ôn luyện. Vậy mà con bé Ji Yoo chẳng chịu mở ra xem. Có lần tôi nói cứ thế này nó sẽ bị mẹ mắng, thì nó lại bảo là cháu làm xong hết rồi. Thứ Sáu tuần trước, lúc đến đón Ji Yoo, con dâu đã mắng cho nó một trận nên thân vì không chịu làm một chút bài tập nào cả. Đứng bên cạnh, tôi thấy khó xử vô cùng.

Chẳng biết con dâu tìm hiểu từ bao giờ, nhưng nó đã đăng ký cho Ji Yoo đi học thêm toán ở một trung tâm gần nhà, học võ ở câu lạc bộ Taekwondo, và học thổi sáo ở trung tâm dạy nhạc. Mỗi tuần gia sư còn đến nhà dạy một buổi nữa. Con trai phân trần không phải hai đứa nó định bắt Ji Yoo học hành nhiều như vậy, nhưng vợ nó thấy có lỗi vì gửi con ở đây cả tháng trời, sợ tôi trông cháu vất vả nên mới thế. Nó bảo tôi cứ đưa con bé đi học rồi tranh thủ nghỉ ngơi. Hai đứa nó đều phải đi làm, chạy đôn chạy đáo khắp nơi vì con gái đang nghỉ hè, vậy nhưng người thấy có lỗi và quan tâm tôi không phải con trai, mà lại là con dâu. Thấy con dâu vất vả như vậy, tôi vừa cảm kích vừa áy náy không thôi.

Có lẽ cuộc sống của con người ta thời nay là thế đấy, ông ạ. Con cái vừa thấy có lỗi vừa không an tâm khi giao cháu cho ông bà lớn tuổi trông cả ngày, các cụ thì lo lắng mình không thể chơi đùa, kèm cặp các cháu, còn bọn trẻ con thì phải chạy tới chạy lui học đủ thứ đến mệt lử. Vừa tốn tiền vừa mệt thân, mọi thành viên trong gia đình còn chẳng thể thường xuyên gặp mặt nhau. Tôi không hiểu nổi tại sao cả nhà cứ phải vất vả như thế để làm gì.

Nghĩ lại, tôi thấy ngày xưa chúng ta nuôi con thật dễ dàng. Hồi còn mở cửa hàng bán gạo, suốt cả ngày chúng ta chỉ quanh quẩn ở nhà, nhưng sau này đóng cửa hàng rồi cả tôi và ông đều bận rộn với công việc của riêng mình. Bố Jin Myung thì chạy xe suốt ba ca, về tới nhà là lăn ra ngủ luôn. Còn tôi thì phải bỏ bọn trẻ ở nhà để đi làm ca đêm, kiếm thêm đồng ra đồng vào. Mỗi sáng khi đặt hộp cơm và bình nước vào ba lô cho các cháu, tôi đều thấy hối hận vô cùng. Giá như trước đây tôi từng một lần chuẩn bị cặp sách và đồ dùng cho mấy đứa con mình thì tốt biết mấy.

Giờ tôi vẫn thấy tội nghiệp cho con gái mình, ông ạ. Hồi đó nó lớp 5 hay lớp 6 ấy nhỉ? Tôi quên ký vào bài kiểm tra cho nó nên nó bị phạt đứng cuối lớp cả tiếng đồng hồ. Vậy mà tôi cũng chẳng hề hay biết, phải đến khi bạn học cùng lớp nó kể thì tôi mới hay. Tôi hỏi vì sao nó không nói gì, thì nó bảo chẳng phải chuyện gì to tát. Nó không giận dỗi, không khóc lóc, cũng chẳng oán trách bố mẹ mà ngược lại còn xem đó như chuyện nhỏ, khiến tôi càng áy náy hơn nữa. Có lẽ vì vậy nên giờ tôi mới trông con cho nó để bù đắp.

Cách đây không lâu, tôi có dẫn mấy đứa cháu ra sân chơi. Một bà cụ tôi hay gặp đã hỏi kia là cháu ngoại hay cháu nội. Tôi trả lời là cháu ngoại, thì bà ấy hỏi tiếp con gái mình làm nghề gì. Dù biết không nên nhưng vì muốn khoe mà tôi đã nói một tràng. Tôi kể là con gái mình chưa bao giờ để mất vị trí thứ nhất toàn trường, thi đỗ vào một trường đại học danh tiếng dù chưa một lần đi học thêm, và hiện giờ thì nó đang làm trong một công ty tốt nhất cả nước. Nghe xong bà ấy liền bảo: “Ôi, thế thì con gái bà được 0 điểm đảm đang.”

Dạo này người ta hay nói thế lắm, ông ạ. Con gái chỉ ở nhà nội trợ được 100 điểm, con gái làm công chức hoặc giáo viên về nhà đúng giờ được 80 điểm, con gái đi làm về trước bữa ăn tối được 50 điểm, còn con gái làm ở công ty lớn mà đến 2, 3 giờ đêm mới tan làm thì chỉ được 0 điểm thôi. Bởi vì, con gái làm việc càng lâu thì thời gian các bà phải trông cháu càng dài mà. Bố Jin Myung ơi, con gái chúng ta, đứa con gái đáng tự hào của vợ chồng ta chẳng được điểm đảm đang nào cả. Tôi vừa đau lòng vừa bực bội, nhưng cũng không thể phản đối được câu nào. Quả thực trông cháu mệt lắm, ông ạ.

Cứ 7 rưỡi sáng là con gái sẽ dẫn mấy đứa cháu còn đang ngái ngủ sang đây. Tôi cho mấy đứa ăn sáng, rửa mặt, thay đồ rồi dẫn ra xe để đi nhà trẻ. Đi chợ, dọn dẹp một chút là đã đến 2 giờ chiều rồi. Sau đó, tôi sẽ trông bọn trẻ cả buổi chiều. Từ năm ngoái, con gái bận rộn hơn nên hay phải làm thêm giờ tới khuya. Tôi cho bọn trẻ ăn cơm chiều ở nhà mình, tối thì dắt về nhà con gái để bọn nó tắm rửa rồi đi ngủ. Trước khi đi ngủ, tôi nhất định phải nằm bên cạnh đọc truyện cho mấy đứa nghe. Nhiều khi thấy bọn trẻ say ngủ, tôi lại không cầm được nước mắt.

Dạo này cổ tay, cổ chân, vai và lưng tôi, chẳng có chỗ nào là không đau cả. Đợt trước lúc bế Soo Bin đứng dậy tôi bị trật khớp, đến giờ vẫn chưa khỏi hẳn. Tháng trước, tôi còn bị zona thần kinh nữa. Nhưng con gái mình kỹ tính lắm. Làm sao bà mẹ già này có thể nuôi cháu cho vừa lòng cô con gái giỏi giang được cơ chứ? Miệng thì nói mẹ làm sao cũng được, tùy ý mẹ, nhưng thực ra lúc nào nó cũng lo lắng, không yên tâm.

Có lần tôi luộc đồ lót và khăn tay của mấy đứa trẻ con thì con gái bực bội bảo tôi rằng, vải này đã được xử lý kháng khuẩn rồi nên không được luộc. Tôi băm nhỏ rau để nấu thức ăn giặm thì nó bảo không phải thực phẩm hữu cơ thì con nó không ăn được. Nhưng không phải trước đây nó cũng từng có lần bị bỏng chỉ vì vội vàng ăn cơm rang tôi nấu à? Lúc con gái không đăng ký được cho bọn trẻ học lớp bán trú mà chỉ có thể học lớp bình thường, đến 2 giờ chiều là về, nó bảo cũng chẳng thể nào làm gì được. Không hiểu sao nghe nó nói như vậy, tôi thấy rất đáng ghét. Nhưng thực ra, đáng ghét nhất vẫn phải là con rể không chịu để tâm đến chuyện của con cái. Mà thôi, thằng Jin Myung nhà mình cũng y như vậy, trách ai được bây giờ.

Bố Jin Myung nhớ không, hồi đó vợ chồng mình đã bàn với nhau, khi bọn trẻ lập gia đình hết rồi, hằng ngày chúng ta sẽ thư thả tản bộ, vận động nhẹ nhàng, rồi lâu lâu thì đi du lịch đây đó. Làm lụng cả đời rồi, cứ tưởng về già sẽ được nghỉ ngơi nhưng ai mà ngờ lại còn phải trông cháu nữa chứ.

Nói thật, từ sau tang lễ của bố Jin Myung, tôi u uất lắm. Ông còn nhớ không, ngày xưa vợ chồng mình vẫn thích xem chương trình mua sắm các tour du lịch trên ti vi ấy? Chúng ta còn ghi lại cả những nơi muốn đến nữa, Chuncheon này, Yeosu này, rồi đảo Jeju, Nhật Bản, Hawaii nữa chứ. Chúng ta đã tự bảo nhau rằng đợi cháu lớn thêm một chút rồi sẽ đi. Vậy mà sao bố Jin Myung lại rời bỏ tôi sớm như vậy? Mọi người ai cũng bảo ông ra đi ở tuổi đấy là có phúc rồi, nhưng tôi nào có vui cho được, còn rất nhiêu thứ tôi muốn thực hiện cùng ông cơ mà.

Tuy vì mấy đứa cháu mà tôi mệt mỏi, nhưng cũng nhờ chúng mà tôi có thể mỉm cười mỗi ngày. Bình thường, không biết bằng cách nào mà bọn trẻ luôn biết đâu là món tôi nấu và chỉ chọn món đó để ăn. Lúc vẽ tranh gia đình, nhất định chúng sẽ vẽ bà đứng ngay sát cạnh mình.

Vào ngày Cha Mẹ*, chúng không tặng hoa cẩm chướng cho bố mẹ mà lại đem tặng tôi. Vào mùa đông năm ngoái, Soo Bin mang về cho tôi cây điều ước nó làm trong bữa tiệc Giáng sinh ở nhà trẻ, trên tấm thiệp có viết nguệch ngoạc dòng chữ: “Chút Ngoại dồi dào sức phẻ”.

Một tuần nữa bọn trẻ sẽ đi học trở lại. Bây giờ thì tôi chỉ mong kỳ nghỉ hè nhanh nhanh kết thúc, nhưng tới lúc con bé lớn về nhà, còn mấy đứa nhỏ cũng đi nhà trẻ, chắc nhà cửa sẽ hiu quạnh lắm.

Bố Jin Myung chắc không biết đâu nhỉ? Từ hồi con gái mình còn bé, lúc nào tôi cũng bảo nó: “Đừng có sống cuộc đời giống như mẹ.” Tôi dặn nó muốn học gì thì học, sau đó kiếm một công việc bản thân yêu thích rồi chăm chỉ làm việc, kiếm thật nhiều tiền, mua nhà, mua xe đứng tên của mình. Giờ con gái có vẻ vất vả, nhưng dường như nó đang sống đúng như những gì tôi đã căn dặn. Nhưng mà, để nó có thể tiếp tục cuộc sống ấy, chắc tôi sẽ phải chăm cháu thêm ít lâu nữa.

Có lần, con gái mình tham dự buổi liên hoan ở công ty, uống rượu đến say mèm, về tới nhà khóc lóc xin lỗi tôi. Thấy nó như vậy, tôi chẳng dễ chịu chút nào cả. Sao nó lại phải thấy có lỗi chứ? Nó chỉ đang nỗ lực hết sức để sống đúng như những gì tôi dạy thôi mà. Nhưng bố Jin Myung này, thực ra tôi thấy có chút oan ức. Tôi là con của bố tôi, là vợ của ông, là mẹ của bọn trẻ và giờ thì là bà ngoại của Soo Bin. Vậy cuộc đời của riêng tôi thì nằm ở đâu?

Ôi trời, đã 7 giờ rưỡi rồi ông ạ. Tôi phải đi nấu cơm đây.

LỜi hứa của bà

Bà Sung Rye hiện đang sống tại làng Soseongri, huyện Seongju, tỉnh Gyeongsang Bắc. Năm bà 72 tuổi (năm 2017), bà đã xuất hiện trên sóng truyền hình vào ngày lễ Cha Mẹ.

Đang trên đường đến nhà trồng dưa lê, bỗng dưng bà nghe thấy âm thanh ồn ào phía sau. Ban đầu bà tưởng đó là tiếng xe đẩy của ai đó, đến khi quay lại thì thấy một chiếc xe jeep quân dụng. À mà không, có lẽ đó phải là một chiếc xe tăng. Không không, cũng không phải xe tăng. Con quái vật khổng lồ không rõ hình thù ấy đang chạy về phía bà Sung Rye. Bà cuống cuồng chạy trốn. Thế nhưng, không hiểu sao chân bà lại nặng nề như bị buộc vào một tảng đá, dù cố gắng thế nào, bà vẫn chỉ đứng yên một chỗ. Chết mất. Bà sẽ chết mất thôi. Sống hơn bảy mươi năm trên đời, dù là con người, con vật, hay cả thiên nhiên đi chăng nữa, cũng chẳng có thứ gì làm bà sợ hãi, tuy nhiên con quái vật này lại khác. Bà run rẩy, răng va lập cập vào nhau, xương khớp thì tê cứng lại. “Cứu tôi với! Cứu tôi với!” Rõ ràng bà đang cố hét lên, nhưng lại chẳng có âm thanh nào thoát ra khỏi cổ họng, dường như tất cả tiếng nói đều đã bị khóa chặt lại trong lồng ngực rồi. Một lần nữa, bà dồn hết sức lực và hét lớn: “Làm ơn cứu tôi với!”

“AAAAA!”

Thay vì mấy chữ “Làm ơn cứu tôi với”, một tiếng la hét thảm thiết vang lên. Hình như trong lúc ngủ bà đã đổ rất nhiều mồ hôi, nên gió luồn qua khe cửa thổi vào làm bà lạnh sống lưng. Từ sau ngày hôm ấy, bà rất hay gặp những cơn ác mộng kiểu này. Bà hay mơ thấy mình đang đi trên con đường làng quen thuộc thì bỗng nhiên có một thứ gì đó khổng lồ từ phía sau lao đến. Bên ngoài cửa sổ trời vẫn còn tối, bà ngước nhìn đồng hồ thì thấy vẫn chưa đến 4 giờ sáng, nhưng cũng sắp tới giờ bà phải thức dậy rồi. Bà Sung Rye lấy canh dưa chuột từ trong tủ lạnh ra, múc một muỗng cơm nguội còn thừa từ tối qua cho vào. Tuy bà không thấy đói, nhưng nghĩ nếu cứ nhịn đói thì sẽ chẳng có tí sức lực nào, bà cố húp sạch bát canh rồi rời khỏi nhà.

Hằng ngày, bà Sung Rye đều đi đến nhà kính vào lúc 5 giờ sáng. Bà phải nhanh chóng hoàn thành công việc vào buổi sáng, vì đến trưa nhà kính sẽ trở nên cực kỳ nóng bức. Làm việc trong không gian nóng hừng hực như vậy sẽ khiến bà phải thở dốc và đổ mồ hôi ròng ròng. Kể từ ba năm trước, sau khi chồng mất, bà Sung Rye đã thu hẹp quy mô trồng trọt. Giờ bà chỉ trồng dưa lê để nuôi sống bản thân và trồng thêm một số loại nông sản khác để gửi cho con cháu. Tuy nhiên năm nay dưa lê không đạt được sản lượng như những năm trước. Hiện tại, bà không thể thụ phấn cho hoa cái và loại bỏ bớt những mầm hỏng cẩn thận được như hồi xưa. Tất cả đều tại cái hệ thống THAAD* đó cả.

Khi người ta bắt đầu thảo luận để lựa chọn pháo đài Seongsan ở Seongju làm địa điểm xây dựng THAAD, thanh niên trẻ tuổi đi khắp mọi nơi trong làng để tuyên truyền về hệ thống THAAD. Sau khi tham dự buổi thuyết trình về vấn đế này tại nhà văn hóa làng, bà Sung Rye mới được biết về thứ vũ khí gọi là THAAD. Bà cho rằng dù xây dựng ở Seongju, Chilgok hay Seoul thì cũng chẳng có gì khác biệt. THAAD sẽ đe dọa sự sống còn của tất cả mọi người và gây ra thiệt hại cho nền kinh tế. Nó sẽ gây nguy hại đến môi trường và hủy hoại lòng tốt của loài người. Bà đã kiến nghị lên chủ tịch quận, tham gia vào những cuộc biểu tình thắp nến và những cuộc tuần hành hòa bình.

Sau một thời gian ồn ào về việc lựa chọn địa điểm xây dựng THAAD, cuối cùng nơi được chọn là sân golf gần nhà bà. Bà cùng với những bà lão khác trong làng thay phiên nhau đứng chặn ở lối vào sân golf. Suốt mấy ngày liền, hễ họ đang ngủ thì một chiếc xe bồn xuất hiện làm họ phải bỏ chạy ra ngoài, đang chuẩn bị ăn cơm thì họ bị cảnh sát đuổi ra khi còn chưa kịp động đũa. Nhưng đến đêm họ vẫn tìm cách quay trở lại. Người dân bị xô đẩy, bị té ngã, bị giẫm lên và bị tống ra ngoài. Ông lão hàng xóm bị nứt xương sườn, còn bà Sung Rye thì bị gãy một chiếc răng cửa. Cho dù vậy, họ vẫn không hề bỏ cuộc.

Sau khi bà rửa sạch và hoàn tất việc đóng gói dưa lê thì cũng đã tầm 11 giờ. Hồi trước vào buổi trưa bà thường có thời gian để ăn uống, ngủ trưa và nghỉ ngơi một chút, nhưng dạo gần đây bà thường đi đến nhà văn hóa làng. Trên đường đến nhà văn hóa, bà vẫn không quen được với những bức bích họa và các tấm băng rôn giăng đầy trên tường. Bà Sung Rye cẩn thận đặt một viên đá dẹt lên tháp đá ước nguyên trước cửa nhà văn hóa. Đã hơn năm mươi năm trôi qua kể từ ngày bà kết hôn và theo chồng đến sống tại Soseongri, ở ngôi làng này chưa từng xảy ra bất cứ chuyện nhỏ nào chứ đừng nói là sự kiện lớn đến thế này. Đây là lần đầu tiên bà thấy nhiều người lạ mặt tới vậy xuất hiện trong làng.

Trong sân nhà văn hóa, họ đã bắc sẵn một chiếc nồi lớn. Bà Sung Rye và các bà lão trong làng dùng nó để nấu cơm cho ít nhất hai mươi người ăn, những lúc nhiều thì hơn cả trăm người. Tối đến, mọi người ninh nước canh, cắt tỉa sẵn các nguyên liệu và trộn các loại rau để chuẩn bị cho khách ngày hôm sau. Không chỉ người dân trong làng mà rất nhiều người khác cũng phải vất vả vì chuyện này. Những người dân thuộc khu vực lân cận đã đến giúp trấn giữ lối vào sân golf, thậm chí mỗi khi có những cuộc mít tinh lớn, nhiều người ở xa cũng lặn lội tìm về để góp thêm một phần sức lực. Thế nên dù thế nào, bà cũng muốn ít nhất có thể đảm bảo cho họ đủ ba bữa một ngày. Dù chủ động làm việc này vì lòng biết ơn nhưng không phải vì thế mà bà Sung Rye không thấy mệt. Từ việc đồng áng đến việc bảo vệ lối vào sân golf, dọn bữa đúng giờ sau đó lại dọn dẹp, cứ loanh quanh chạy hết chỗ này đến chỗ kia, khiến cả cơ thể lẫn tâm trí bà đều kiệt quệ.

Vào đúng ngày lễ Cha Mẹ, phiên tòa xét xử đầu tiên về vấn đề yêu cầu vô hiệu hóa quyết định phê duyệt cho quân đội Mỹ xây dựng hệ thống THAAD đã diễn ra tại Seoul. Những người dân Soseongri không thể nào không có mặt, nên họ đã thuê một chiếc xe buýt nhỏ để lên Seoul. Vào 6 giờ sáng, bà Sung Rye đến trước nhà văn hóa làng để chuẩn bị lên xe. Vừa tới nơi, bà đã nhìn thấy bà lão hàng xóm đang còng lưng đứng phía trước xe buýt.

“Ôi trời, bà ra đây làm gì thế? Bà cũng định đi với chúng tôi luôn sao?”

Những người cao tuổi hay ốm bệnh thường không thể ngồi lâu trên xe buýt, vả lại họ cũng cần tới dụng cụ hỗ trợ khi di chuyển nên việc đi lại sẽ gặp khó khăn. Vì vậy, những cụ già khỏe mạnh và trẻ tuổi hơn một chút như bà Sung Rye đã xung phong tham gia phiên tòa. Ấy thế mà cụ bà hàng xóm đã gần 90 vẫn chống gậy ra đến tận đây.

“Không phải như vậy...”

Bà lão trao cho bà Sung Rye chiếc túi ni lông đang lủng lẳng trên cổ tay mình. Bên trong có sáu gói bánh Castella và sáu lon nước ngọt để mọi người ăn uống dọc đường.

“Chúng ta đều đã lớn tuổi cả rồi... Cực cho mấy bà quá đi. Cảm ơn các bà. Có chết tôi cũng sẽ không bao giờ quên ân huệ này.”

Sau đó, bà lão vỗ vai chào từng người một, đến khi tất cả lên xe hết rồi bà vẫn nán lại đó một lúc lâu. Bà Sung Rye mở cửa sổ, vẫy tay cho tới khi bóng bà lão hoàn toàn khuất dạng.

Đến Seoul, họ được các tổ chức dân sự và tổ chức tôn giáo ra chào đón. Khi tất cả còn đang bối rối vì sự tiếp đón nồng nhiệt bất ngờ, người ta còn cài hoa cẩm chướng lên ngực áo của các bà nữa. Suốt thời gian qua, bà Sung Rye thường cùng đón lễ Cha Mẹ với gia đình hai người con trai ở Daegu. Con cái thường mua thức ăn ngon chiêu đãi bà và còn biếu cả tiền tiêu vặt. Mấy đứa cháu thì sẽ làm hoa cẩm chướng dành tặng bà. Thế nhưng năm nay vì chuyện THAAD mà bà bận bịu đến nỗi không thể gặp mặt con cháu. Đang cố kìm nén tâm trạng rối bời, vừa nhìn thấy những bông hoa cẩm chướng, bà như chực trào nước mắt.

“Xin cảm ơn. Thật lòng cảm ơn mọi người.”

Một bà lão quê mùa chỉ biết làm nông và nội trợ như bà không ngờ lại nhận được sự tiếp đãi nồng hậu thế này. Thì ra bà và họ - những người vốn dĩ không có lý do gì để gặp nhau - lại có thể thân thiết như mẹ con đến mức này. Nếu không có họ cùng kêu gọi, cùng hành động, cùng đấu tranh, thì e là bà đã chẳng thể đi tới được đây.

Bước vào tòa án, bà cố gắng để giữ một tinh thần thép. Bà quyết tâm dù có bị đuổi ra ngoài, bà cũng sẽ lớn tiếng phản đối và nói hết suy nghĩ của mình. Tuy nhiên, bà không có gì để phản đối vì người phát ngôn của Bộ Quốc phòng nói nhỏ đến nỗi bà chẳng thể nghe rõ điều gì. Luật sư bên phía người dân đã lần lượt chỉ ra những sai sót về thủ tục và nội dung, sau đó bốn cụ bà cũng nói lên ý kiến của mình. Thẩm phán không giới hạn thời gian và cơ hội phát biểu, mà lắng nghe đến cùng câu chuyện của các bà. Chỉ điều đó thôi cũng đủ làm cho tâm trạng của họ được giải tỏa phần nào.

Sau đó bọn họ đến Đại sứ quán Mỹ để tặng dưa lê nhưng bị chặn lại từ lối vào. Bà Sung Rye thấp đến mức không đứng đến vai của cảnh sát, vì thế bà chẳng thể nhìn thấy bất cứ thứ gì ngoài hàng rào do cảnh sát tạo thành. Rốt cuộc, họ đành nhờ cảnh sát gửi hộ dưa lê và lá thư vào bên trong rồi quay vể. Họ tin rằng đối phương sẽ thay đổi suy nghĩ sau khi ăn dưa lê Seongju. Tất cả những gì họ muốn nói chỉ là: “Dưa lê của làng Soseongri chúng tôi rất ngon.”

Hôm sau thì, bà Sung Rye đổ bệnh. Sau khi ăn bát mì mà bà hàng xóm mang sang, bà cứ nằm trằn trọc cả ngày trên giường. Thế rồi, cháu gái đang học lớp 8 của bà gọi điện tới:

“Bà đang ở đâu vậy?”

“Ở đâu là sao, bà đang ở nhà chứ ở đâu.”

“Bà ở nhà thật không vậy? Dạo này bà có hay ở nhà đâu?”

“Con đang nói gì thế?”

“Bà đã lên Seoul phải không? Bà ơi, bà xuất hiện trên thời sự rồi đó!”

Khi vừa đặt chân đến Seoul, khi bước vào tòa án, rồi cả khi ghé qua Đại sứ quán Mỹ, bà đã nhìn thấy rất nhiều máy quay. Một vài thanh niên đã đi theo và hỏi bà những câu kiểu như: “Soseongri bây giờ thế nào? Việc làm nông ở đó ra sao? Tòa án đã nói những gì?...” Bà đã trả lời thành thật hết mức có thể, vì bà muốn vấn đề này được phủ sóng nhiều hơn trên báo chí và ti vi. Có vẻ như người ta đã đưa tin này lên thời sự rồi. Dù một mặt bà cảm thấy thật may mắn khi chuyện này được nhiều người biết đến, nhưng mặt khác bà cũng lo con cháu mình sẽ không thích điều này.

“Bà thật tuyệt quá! Con đã khoe khắp lớp học thêm rồi! Ai cũng khen bà ngầu quá trời luôn!”

Chỉ khi nghe cháu gái nói vậy, bà Sung Rye mới có thể thở phào nhẹ nhõm. Nhưng vì ngại nên bà Sung Rye bắt đầu nói lảng sang chuyện khác.

“Bà lên hình có đẹp không con?”

“Ờm... Cũng giống như ở ngoài thôi bà ạ.”

Chắc vì thấy thú vị nên cháu gái bà tiếp tục cười khanh khách. Nó kể thêm về tin tức trên thời sự và còn dặn bà phải giữ gìn sức khỏe rồi cúp máy.

Sau khi nhận được cuộc điện thoại từ cô cháu gái, bà càng thấy vững tâm hơn nữa. Thật lòng mà nói THAAD có được xây dựng hay không cũng chẳng liên quan gì đến bà. Có nó ở đó hay không thì bà cũng chẳng còn sống được bao lâu nữa. Thế nhưng, khi đã không còn gì trao lại cho con cháu, bà nhất định phải giữ lại mảnh đất này, không thể để nó trở thành nơi xây dựng THAAD được. Vì lợi ích cho thế hệ sau, bà Sung Rye tuyệt đối sẽ không bỏ cuộc!

GIỮA VÔ SỐ NGÃ RẼ BẤT ĐỊNH, TÔI ĐUỔI THEO MỘT TIA SÁNG MƠ HỒ

Đáng ra đã thuận buồm xuôi gió

Mùa thu năm 2016, Yoo Kyung đang học lớp 12. Chỉ còn chưa đầy một năm nữa là sẽ tới kỳ thi đại học, vậy mà suốt hai tháng nay cô bé không hề đến lớp học thêm toán vào mỗi thứ Bảy.

“Trong siêu thị có bán nến không? Có cần mang theo cốc giấy để phòng nến chảy không nhỉ?”

“Muốn bị bỏng à? Ai lại đi cầm nến thật chứ! Ôi trời!”

Bạn bè cô đều đang nhìn chằm chằm vào màn hình điện thoại. Cách đây ít lâu, Yoo Kyung mới theo dõi một vài tài khoản mạng xã hội của các kênh truyền thông. Trong lúc cô đang mải mê đọc tin tức mới được đăng lên, thì Ha Na tìm kiếm danh sách đồ dùng cần chuẩn bị cho buổi biểu tình.

“Nghe nói tại điểm tổ chức người ta bán nhiều nến điện tử lắm. Chúng ta có thể đến đó mua. Có người khuyên nên chuẩn bị cả đệm lót và chăn nữa, như vậy có quá nhiều đồ không nhỉ?”

Buổi biểu tình chính thức bắt đầu từ 6 giờ tối nhưng vì có vài hoạt động bên lề và phải giữ chỗ nữa, nên cả nhóm quyết định sẽ hẹn gặp nhau lúc 3 giờ chiều. Ha Na nhìn thẳng vào mắt từng người một như muốn xác nhận lại thật chắc chắn.

“Cấm đi trễ! Đúng 3 giờ, ai không có mặt trước cửa soát vé thì mọi người sẽ đi trước đấy!”

“Này, cậu mới đừng đi trễ ấy! Ngày nào cũng đi muộn mà còn bày đặt.”

Ha Na nháy mắt tỏ ý bảo đừng lo, rồi giơ nắm tay ra. Nhưng không một ai hưởng ứng nên Yoo Kyung vốn đang ngồi ở vị trí xa nhất, vươn tay ra chạm nắm tay cùng Ha Na.

Mẹ đổ đầy nước ấm vào bình giữ nhiệt rồi chuẩn bị thêm cả chiếc chăn nhỏ, miếng giữ nhiệt và áo mưa cho Yoo Kyung. Vừa chuẩn bị, mẹ vừa cằn nhằn không ngớt về chuyện năm cuối rồi mà cô chẳng chịu lo học hành gì cả.

“Ủa thế hôm nay bố mẹ không ra ngoài à?”

“Hôm nay mẹ phải làm thêm buổi tối. Bố sẽ ở nhà nấu cơm cho em con. Mà này, trời lạnh đấy nên con nhớ đi tất vào.”

Yoo Kyung mở hộc tủ của mẹ lấy đôi tất lông thường dùng để đi leo núi rồi đi vào, mãi mới nhét được đôi chân mang tất dày cộm vào đôi giày thể thao. Vác theo chiếc ba lô căng phồng hơn tưởng tượng, cô vừa ra đến cửa thì mẹ gọi với theo:

“Yoo Kyung, khoan đã! Đi ra thì vứt luôn hộ mẹ túi rác!”

“Con biết rồi. Mẹ mau đưa cho con.”

Ngoài ban công, mẹ lẩm bẩm không ngớt: “Được rồi, được rồi, sao không được thế này?” Rồi ngay sau đó là một tiếng hét ngắn ngủi. Xem ra túi lại rách nữa rồi. Mẹ có thói quen giẫm chân đè lên túi rác để có thể nhét thêm đồ. Lần nào cũng sẽ có vật gì đó đâm thủng túi, sau đó lại phải dùng băng dính dán lại. Yoo Kyung không thích chuyện này chút nào. Mấy túi rác đó đáng giá mấy đồng chứ? Yoo Kyung vừa bực vừa khó chịu nên quay phắt ra ngoài.

“Thôi con không biết đầu! Con trễ rồi! Lát nữa mẹ tự đi mà vứt!”

Tuy cô không dư dả thời gian nhưng cũng chẳng đến nỗi muộn giờ. Chỉ là cố ghét phải nhìn cảnh phiền phức này.

Không ngờ lại có nhiều người đến vậy. Đây là lần đầu tiên trong đời Yoo Kyung chứng kiến một đám đông vĩ đại đến thế. Tất cả đều đang cầm một ngọn nến trong tay. Ở đó có không ít học sinh mặc đồng phục trạc tuổi cô. Yoo Kyung thấy rùng mình ớn lạnh. Nhìn sân khấu được bố trí sẵn và lắng nghe bài phát biểu, Yoo Kyung tưởng như mình đang tham gia một lễ hội nào đó.

Làn sóng bằng nến bắt đầu nhấp nhô. Chỉ chưa đầy một phút, làn sóng ánh sáng lan ra cùng với những tiếng hô vang, càng lúc càng lớn dần và lấp đầy mọi khoảng trống. Yoo Kyung hít thở dồn dập như thể đã quên mất cách hô hấp. Vào lúc cô cảm thấy mình như sắp ngất đi vì ngột ngạt và choáng váng, thì làn sóng tiến gần đến nơi Yoo Kyung đang đứng. Cô không bị chìm xuống hay bị làn sóng đẩy ra. Cô hét lên thật lớn và thật dài để hòa thành một với làn sóng vĩ đại đó.

Không rõ tại sao vào thời khắc đó, Yoo Kyung chợt nghĩ đến túi rác cô bỏ lại trước khi ra khỏi nhà. Bình thường mẹ cô phải tiết kiệm từng chiếc một, mấy ngày hè nóng nực nhà cô cũng không dám bật điều hòa vì sợ tốn tiền điện, bố mẹ cô thì phải làm việc đến đêm muộn mới có thể trở về nhà... Cô không thể chịu đựng nổi sự thật rằng, từ trước đến nay cô vẫn luôn coi đó là cuộc sống bình thường. Trong bầu không khí náo loạn và ồn ào ấy, Yoo Kyung gọi điện cho mẹ và hỏi bằng giọng thật lớn:

“Mẹ! Mẹ đã vứt túi rác khi nãy chưa?”

“Con gọi điện chỉ để hỏi chuyện đó hả?”

“Dạ! Mẹ chưa vứt thì đừng vứt! Đợi con về rồi con vứt!”

“Dĩ nhiên là đã vứt luôn rồi! Sao tự nhiên con lại thế?”

“Có gì đâu! Mẹ này, con xin lỗi!”

“Mẹ đang làm việc mà, mẹ cúp máy đây. Nhớ về nhà sớm!”

Ha Na thì nhớ tới chị gái học đại học muộn của mình. Chị ấy vừa tốt nghiệp trường trung cấp nghề là quyết định đi làm luôn, nhưng sau một năm thì lại nghỉ việc và nói mình sẽ học lên đại học. Vì những người xung quanh lúc nào cũng nói về chuyện chuyên ngành, niên khóa làm chị cũng muốn thử một lần cho biết. Nhưng học ôn thi có vẻ không hề dễ dàng. Vốn thông minh và thận trọng, chị từng lựa chọn đi làm thay vì học tiếp, thế nhưng bây giờ chị lại thường xuyên hối hận vì đã không học sớm hơn và than thở chuyện học hành khó quá. Trong khi chị mình phải trầy da tróc vảy để giành được một chỗ ngồi trong giảng đường đại học thì lại có những người chẳng cần đổ một giọt mồ hôi vẫn được khoác lên mình cái mác sinh viên. Cũng vì thế mà Ha Na phải bước ra đường, hòa mình vào dòng người đông đúc xung quanh.*

Một người bạn khác thì lại nghĩ đến vụ tai nạn xảy ra vào hai năm trước*. Cô vẫn thường đến thăm nơi tưởng niệm, vẫn để dải ruy băng màu vàng gắn trên cặp sách và hộp bút. Cô không thể nào coi đó là chuyện xảy ra với những người xa lạ ở một nơi xa xôi nào đó. Bất thình lình cô chợt thấy thật buồn bã và sợ hãi. Cô muốn người ta nhất định phải truy cứu trách nhiệm của kẻ gây ra vụ việc ấy. Tất cả những người giơ cao ngọn nến ở đây đều đang mang trong mình những suy nghĩ, cảm xúc và nỗi niềm riêng.

Đêm hôm đó, Yoo Kyung nằm trên giường xem điện thoại, cô phát hiện một video trên YouTube giải thích cặn kẽ phương pháp, trình tự và thời hạn luận tội tổng thống nên đã chia sẻ lên nhóm chat chung. Ngay lập tức có một bạn khác hỏi: “Có khi nào cái này sẽ được ra trong đề thi đại học năm nay không?” Nếu thực sự đề tài này được đưa vào bài thi đại học và nếu cô trả lời đúng, thì cô nên vui hay nên buồn đây?

Trước kỳ thi một ngày, Yoo Kyung đang ngồi trong phòng tự học để đọc lại vở ôn tập một lần cuối. Đúng lúc ấy, Ha Na báo cho cô tin dữ. Yoo Kyung nói bạn đừng có đùa. Ha Na mở điện thoại ra tìm kiếm bài báo rồi đưa cho cô xem. Nhưng Yoo Kyung vẫn không thể tin nổi vào mắt mình.

“Đời nào Hàn Quốc lại hoãn kỳ thi đại học chứ...”

Cô không còn tâm trạng để làm gì, đang thu dọn sách vở chuẩn bị về nhà thì mẹ cô gọi điện tới.

“C... Con ổn chứ? Không sao, không sao đâu. Tất cả đều bị hoãn lại mà.”

“Ôi, con cũng chẳng biết nữa. Hỏng bét hết rồi.”

Đây đâu phải là mỗi vấn đề học hành thôi đâu. Từ một tháng trước, cô đã điều chỉnh lịch ngủ nghỉ, sinh hoạt, đi vệ sinh cho phù hợp với thời gian diễn ra kỳ thi. Ngoài ra, cô cũng rất để ý chuyện ăn uống để mình không bị tiêu chảy hay táo bón, không bị cảm lạnh, dị ứng vào đúng đợt thi. Thậm chí, để tránh có kinh vào thời điểm quan trọng, từ ba tháng trước cô đã uống thuốc ngừa thai để điều chỉnh chu kỳ kinh nguyệt. Nhưng tất cả mọi nỗ lực giờ đều đã đổ sông đổ bể.

Về nhà xem tin tức, cô thấy cảnh tượng một học sinh đang quấn chăn đọc sách trong nhà thể dục được tạm thời dùng làm nơi lánh nạn. Những người bạn cùng lứa với cô cũng đang thấp thỏm, bất an và bế tắc trước tương lai. Yoo Kyung tự thấy xấu hổ về nỗi bực dọc ban nãy của mình.

Sáng ngày hôm sau bước vào lớp, cô bắt gặp nụ cười mệt mỏi của bạn bè. Có phải những ai sinh năm 1999 đều là những kẻ không may mắn không? Là thế hệ được sinh ra vào năm cuối cùng của thế kỷ 20 - giai đoạn khó khăn nhất vì cuộc khủng hoảng kinh tế, là thế hệ đã cùng Hàn Quốc trải qua một tai nạn nghiêm trọng, và cũng là thế hệ đầu tiên trong lịch sử bị hoãn kỳ thi đại học ngay trước ngày thi.

Một tuần sau, kỳ thi đại học được tổ chức, nhưng đề thi không hề liên quan tới vấn đề luận tội tổng thống, Yoo Kyung đã làm bài thi hỏng bét. Cô còn thiếu một chút nữa mới đạt đủ điểm sàn. Điểm toán và tiếng Anh kém một bậc so với dự kiến. Cô trượt cả nguyện vọng một lẫn nguyện vọng hai. Sau khi bàn bạc cùng bố mẹ, cô quyết định sẽ học lại một năm. Bố cô tiếc nuối nói:

“Nếu không bị hoãn thi thì...”

Mẹ cô vừa liếc xéo cô vừa nói:

“Từ lúc con đi tham gia cái buổi biểu tình đốt nến gì đó kia là mẹ đã biết ngay rồi.”

Yoo Kyung lắc đầu:

“Tất cả đều bị hoãn như nhau mà. Với lại mấy đứa bạn đi cùng con ra quảng trường Gwanghwamun đều đỗ hết mà, chỉ có mình con là trượt thôi.”

“Cái gì mà một mình con trượt? Có biết bao nhiêu người thi đại học, kiếm việc làm đến hai, ba lần mới trúng tuyển cơ mà!”

Hồi trước, cả nhà quyết định rằng sau khi Yoo Kyung đỗ đại học thì cô sẽ đảm nhiệm một phần việc nhà, nhưng vì cô phải thi lại nên quyết định đó cũng sẽ được hoãn một năm. Tuy nhiên, Yoo Kyung hứa sẽ phụ trách việc phân loại và vứt rác. Chỉ đơn giản là vì cô muốn làm thế mà thôi.

Bước vào thế giới mới

Mùa hè năm 2016, tôi tham gia cuộc biểu tình chiếm giữ tòa nhà chính của trường đại học nhằm yêu cầu hiệu trưởng từ chức.

“Phải Kim Jeong Yeon đó không?”

Tôi bắt gặp một gương mặt khá quen thuộc. Là bạn cùng khoa hay đã từng làm chung bài tập nhóm với tôi nhỉ?

“Chúng ta từng học chung lớp Văn học Cổ điển. Tớ là Kim So Mi học bên khoa Thời trang, bạn học của Hye In.”

Giờ thì tôi nhớ ra rồi, đó là bạn của bạn tôi, tôi và cô ấy từng học chung với nhau một môn đại cương. Thế là chúng tôi ngồi cạnh nhau trò chuyện ở cuối hành lang. Bắt đầu từ chuyện ganh tị với Hye In đang dạo chơi bên đất Mỹ, rồi tới chuyện môn học đại cương yêu thích, bộ phim, cuốn sách và buổi trình diễn thú vị mới xem gần đây. Đang nói mấy chuyện vô thưởng vô phạt thì bỗng nhiên So Mi tâm sự mình đang có ý định thôi học.

“Thật ra tớ đang trên đường gặp giáo sư hướng dẫn nhờ tư vấn. Không hiểu sao lại rẽ vào đây nữa.”

Tôi tò mò muốn biết lý do nhưng lại ngại không hỏi. Đúng lúc cuộc nói chuyện bị gián đoạn một cách gượng gạo trong chốc lát, thì đèn báo hiệu điện thoại của tôi phát sáng. Đó là người bạn chuyên viết bài cho một tiệm sách trực tuyến mà gần đây tôi đang thân thiết trở lại.

“Bạn trai cậu à?”

“Không đến mức bạn trai. Chỉ là người bạn từng trò chuyện trong một khoảng thời gian thì tạm dừng, giờ đang liên lạc trở lại.”

“Sao hai cậu lại tạm dừng liên lạc?”

“Lúc ấy có nhiều bài tập quá, lại nhiều môn phải học, rồi còn phải nộp thêm một bài tiểu luận nên tớ khá bận rộn.”

“Nghe giống hệt lý do chia tay của mấy người nổi tiếng vậy.”

“Ý cậu là mấy thông báo của công ty đại diện theo kiểu vì lịch trình bận rộn nên tình cảm tự nhiên cũng trở nên xa cách, do vậy hai người quyết định duy trì mối quan hệ tiền bối - hậu bối tốt đẹp, phải không?”

Cả hai chúng tôi cùng cười vang. Cậu bạn kia lại nhắn tin mời tôi đi uống một ly nếu có thời gian. Đắn đo một hồi, tôi bèn nhắn lại: “Đang biểu tình, không đi được”, thế là cậu ấy trả lời: “Bó tay, ha ha ha”. Tôi cho So Mi xem tin nhắn thì cô ấy bảo: “Quả là bó tay thật.” Đúng lúc đó tôi bỗng thấy một bóng đen vụt qua bên ngoài cửa sổ. Tôi cúi thấp người xuống, còn So Mi giật bắn dậy.

“Cảnh sát à?”

“Lúc cậu vào đây, bọn họ có ở đó không?”

Khi bước vào tòa nhà chính, tôi thấy một vài người đàn ông mặc thường phục nhưng rất có dáng cảnh sát cứ lượn lờ xung quanh. Vừa sợ vừa khó chịu nên tôi nhanh chóng chìa thẻ sinh viên ra rồi vội vàng chạy vào bên trong tòa nhà. Xem ra cả So Mi cũng chạm trán mấy tay cảnh sát đứng trước tòa nhà rồi. Tôi hỏi bọn họ là ai thì chẳng ai trả lời và còn dọa rằng hành động của sinh viên sẽ bị trừng phạt nghiêm khắc.

“Trường chúng ta là trường nữ nên cảnh sát lại càng được nước ngang ngược hơn nữa. Bình thường chỉ có con gái với nhau thật tuyệt vời, nhưng những lúc thế này thì thật đáng sợ.”

Nghe tôi nói, So Mi ngẫm ngợi chốc lát rồi mới chậm rãi trả lời:

“Trái lại, tớ cảm thấy thế này an toàn hơn ấy chứ. Cậu thử tưởng tượng nếu có cả mấy tên con trai ở đây, liệu chúng ta có thể nằm thoải mái thế này không?”

Suốt đêm, các sinh viên tình nguyện thay nhau canh giữ cửa, chia nhóm đi tuần tra cả bên trong lẫn bên ngoài tòa nhà chính. Tôi cùng So Mi tán gẫu thêm với nhau về vụ việc lần này, về việc chiếm giữ tòa nhà chính lẫn cách tổ chức những buổi thương lượng, rồi dần dần chìm vào giấc ngủ.

Chúng tôi không có lãnh đạo và cũng chẳng có người đại diện. Khi cần thiết, chúng tôi thành lập tổ truyền thông, tổ quản lý hàng hóa, tổ quản lý an ninh... Những người có thời gian sẽ thay phiên nhau làm trong khả năng cho phép. Tài khoản quyên góp được mở định kỳ, và chỉ trong một thời gian ngắn chúng tôi đã quyên đủ số tiền mục tiêu. Các sinh viên đã tốt nghiệp tạo nhóm chat riêng để quyên tiền, tìm hiểu các quán ăn có nhận giao hàng và cứ đúng đến bữa thì gửi đồ ăn tới tòa nhà chính để tiếp tế. Thực đơn hằng ngày cực kỳ phong phú, từ cơm cuộn, bánh gạo cay đến gà, salad, bít tết. Thú thật, có những lúc tôi đến tòa nhà chính chỉ để được ăn miễn phí.

Tôi có nhiệm vụ tìm hiểu và quản lý các vật dụng ở mọi ngóc ngách trong tòa nhà, nếu thiếu thì mua bổ sung. Một công việc không quá khó khăn, ở đây, chỉ cần thấy có món đồ nào đó hết (dụng cụ rửa mặt, mỹ phẩm, băng vệ sinh, bông tẩy trang, bông ngoáy tai...), sẽ có ai đó bổ sung kèm theo một mảnh giấy nhỏ ghi “Xin cứ dùng thoải mái”. Mọi thứ luôn gọn gàng đến mức tôi không thể tin nổi đang có rất nhiều người cùng sử dụng chung đồ đạc.

Mỗi ngày, chúng tôi đều tổ chức thảo luận ở giảng đường dưới tầng hầm tòa nhà chính. Bất kỳ ai có nguyện vọng đều có thể phát biểu, không cần công khai mã sinh viên, chuyên ngành hay họ tên. Đôi khi để bàn bạc và quyết định thông qua bỏ phiếu nhiều vấn đề lớn nhỏ như phương thức biểu tình, cách sử dụng tiền quyên góp, cách điều hành bảng tin trực tuyến, cách quản lý không gian chung..., cuộc họp có thể kéo dài đến ba bốn tiếng, khiến ai cũng thấy ngột ngạt, khó chịu. Tài liệu tóm tắt dành cho giới ngôn luận được hoàn thành bằng cách đăng tải dự thảo lên bản tin trực tuyến để tất cả có thể cùng nhau chỉnh sửa thông qua bình luân. Bên ngoài trường học, phương pháp của chúng tôi được gọi là “chủ nghĩa dân chủ ‘ốc sên’”.

Hôm đó là ngày hè nóng nhất trong năm. Dự báo sẽ có mưa, không khí vô cùng nóng bức và nhớp nháp. Bữa sáng là bánh mì kẹp và cà phê đá nhưng tôi ăn chưa hết một nửa. Tuy không buồn ngủ nhưng tôi thấy không có sức sống, cũng chẳng muốn ăn gì. Thân thể nặng nề, tôi quyết định nằm đại xuống sàn nhà. Dù chỉ nằm yên nhưng tôi vẫn thấy khó thở nên cứ lăn qua lăn lại không thôi. Thấy vậy, So Mi bảo tôi thử cởi móc áo ngực ra xem sao. Vội vàng cởi bỏ chiếc áo, tôi cảm thấy như được sống lại.

Có thông báo mới được đăng trên bảng tin: “Khẩn. Tổ chức nói chuyện với hiệu trưởng lúc 11 giờ sáng, tại hội trường lớn tầng 1 của tòa nhà chính”. Cuối cùng cũng đã có động tĩnh từ vị hiệu trưởng vẫn luôn phớt lờ yêu cầu trao đổi của sinh viên. Ai nấy đều xôn xao, cả những sinh viên không có mặt tại trường cũng gửi tin nhắn báo sẽ đến. Tôi và So Mi cùng nhau đến hội trường sớm hơn giờ hẹn và chờ đợi. Đến 11 giờ, thay vì hiệu trưởng, cảnh sát ập tới. Trong chớp mắt, cảnh sát từ dưới tầng hầm đi qua hành lang và tiến vào hội trường lớn.

Các sinh viên lập tức khoác chặt tay nhau và cố gắng chịu đựng. Tôi khoác tay hai sinh viên bên cạnh, rõ ràng bạn sinh viên bên phải tôi cũng đang run lập cập. Tôi cố nắm thật chặt tay bạn ấy, nước mắt không ngừng tuôn trào. So Mi gấp gáp đưa cho tôi chiếc khẩu trang và bảo:

“Có thể sẽ bị chụp hình đấy. Cậu đeo vào đi.”

Chiếc khẩu trang ướt đẫm nước mắt dính chặt vào da mặt khiến tôi khó thở hơn. “Một, hai, ba, hây! Một, hai, ba, hây!” Cứ mỗi tiếng “hây”, cảnh sát lại đẩy mạnh. Sinh viên ngã rạp xuống như dãy domino, người này đè lên người kia. Khuỷu tay của ai đó quật trúng gò má khiến tôi ngã theo, cánh tay đang khoác vào tay So Mi bị bẻ ngược ra sau. Tiếng la hét vang lên khắp nơi. Giữa mớ âm thanh hỗn độn ấy là những tiếng gào thét khẩn thiết cầu xin hãy thả tay ra và tiếng thổn thức xin hãy tạm dừng lại trong giây lát.

Lần đầu tôi trải qua tình huống này, hoàn toàn nằm ngoài sức tưởng tượng và thực sự vô cùng đáng sợ. Đúng lúc đó, một tiếng hát chợt vang lên. Tôi không biết chính xác là ai, vì lý do gì mà lại hát bài hát đó vào đúng thời điểm ấy. Tôi không nhớ ra tựa đề hay ca sĩ hát bài này, nhưng đó là một giai điệu rất quen thuộc, cả tôi cũng có thể dễ dàng hát theo.

“Giữa vô số ngã rẽ bất định, tôi đuổi theo một tia sáng mơ hồ. Chúng ta sẽ cùng nhau đi tới tận cùng. Bước vào thế giới mới...*”

Ca khúc ấy trở thành nguồn an ủi giúp chúng tôi bình tâm hơn đôi chút. Nhưng nó chỉ kéo dài trong giây lát. Cảnh sát nữ tiến vào, cật lực tách từng người ra, sau đó tôi cũng bị nhấc lên và kéo ra ngoài. Ngày hôm ấy, để trấn áp 150 sinh viên, người ta huy động tới hơn 1.600 cảnh sát.

Dẫu sao, tôi cũng chỉ bị thương nhẹ. Nhiều bạn khác bị kiệt sức, có người bị té ngã, bầm tím khắp người, thậm chí còn bị gãy xương. Trong lúc xảy ra va chạm, một vài người còn bị mảnh thủy tinh đâm vào. Thế nhưng, những vết thương thể chất ấy vẫn chẳng là gì, điều làm tôi đau đớn hơn cả là những vẻ mặt: vẻ mặt thờ ơ của những giáo viên khoanh tay đứng nhìn sinh viên của mình bị kéo đi, vẻ mặt cười đùa với nhau của mấy viên cảnh sát như thể chẳng có chuyện gì, nhưng hơn cả là vẻ mặt của ai đó tôi không biết - người đã gửi cả một lực lượng cảnh sát hùng hậu như vậy tới.

Suốt một thời gian dài, tôi không thể đi đến những chốn xô bồ đông đúc. Khoảnh khắc ngắn ngủi khi ấy cứ vụt qua trước mắt tựa như ảo ảnh khiến toàn thân tôi run bắn. Ngay cả khi nằm yên trên giường, tôi cũng có cảm giác như thể người mình bị nhấc bổng lên rồi ném thẳng xuống, nên không tài nào ngủ yên giấc. So Mi thi phải bó bột cổ tay. Lượng người tham gia chiếm đóng tòa nhà chính vẫn tiếp tục tăng lên, sinh viên gửi hơn 2.000 đơn khiếu nại lên Quốc hội và Bộ Giáo dục yêu cầu làm sáng tỏ các nghi ngờ liên quan đến vấn đề điều hành trường học của hiệu trưởng. Thanh tra Chính phủ vào cuộc, cuối cùng hiệu trưởng phải từ chức.

So Mi quyết định sẽ tiếp tục đi học.

“Tớ ghét cái trường này. Tớ cảm thấy bị phản bội, tớ thấy sợ hãi và chán ngấy. Thế nhưng, tớ không nghỉ học được, không thể nào rời đi như thế này được.”

Dường như tôi có thể thấu hiểu được suy nghĩ của So Mi. Ở đây, chúng tôi đã có quá nhiều ký ức chẳng thể nào quên: ca khúc đã cùng nhau hát vang, những đêm rối rắm nhưng vẫn có thể ngủ ngon, và cả cuộc diễu hành bằng đèn pin của hơn 10.000 sinh viên đang học và đã tốt nghiệp trong khuôn viên trường. Những đàn chị dẫn đầu, các đàn em theo sau, tất cả đi một vòng lớn từ cổng chính qua thư viện, tòa nhà chính, giảng đường lớn rồi lại trở về cổng chính. Khi ấy tôi gần như đứng cuối đoàn diễu hành, trước mắt tôi ánh đèn điện thoại sáng lấp lánh giống như một dải Ngân Hà.

Tôi hy vọng những thành quả từ mùa hè năm ấy được nhắc đến nhiều hơn, hy vọng sự việc ấy được công nhận. Bởi vì, điều đó sẽ chứng minh rằng giảng đường đại học - con đường giúp người ta trau dồi tri thức và tìm kiếm việc làm - mãi mãi là nơi hội tụ của trí tuệ và chính nghĩa, và đồng thời chuyện này cũng rất cần thiết để người ta tránh lặp lại thói quen đánh giá thấp thành tựu của nữ giới. Qua lần ấy, tôi đã học được rằng một chiến thắng nhỏ cho phép chúng ta đặt ra những câu hỏi và thử thách lớn hơn. Tôi đã viết một câu để làm hình nền điện thoại di động:

“Tôi mạnh mẽ. Càng đoàn kết thì chúng ta càng mạnh mẽ hơn.”

Bài ca cây sồi già

Tôi cứ nghĩ vẫn đủ thời gian để vượt qua vạch kẻ ngang dành cho người đi bộ. Nhưng khi đèn giao thông mới chỉ màu vàng, chưa chuyển sang đỏ, bác tài xế taxi đã giảm tốc độ và dừng lại trước vạch kẻ.

“Cô muốn nghe một bài hát không?”

Bác tài xế tuổi tầm 60 đột nhiên với tay cầm lấy cây ghi ta đặt bên ghế phụ và bắt đầu đàn một bài.

“Tôi đang trở về nhà, sau khi đã mãn hạn tù... (I’m coming home. I’ve done my time...)”

Đó là một bài hát khá nổi tiếng, Hãy buộc dải ruy băng màu vàng lên cây sồi già ( Tie A Yellow Ribbon Round The Old Oak Tree). Ca khúc là nỗi lòng của một người đàn ông mãn hạn tù gửi tới vợ mình. Ông nói nếu vợ vẫn còn đợi chờ mình thì xin hãy buộc dải ruy băng vàng lên cây sồi già trước cổng làng. Tôi nhớ mình đã từng đọc qua về nội dung câu chuyện này trên một tờ tạp chí từ cách đây khá lâu. Tín hiệu đèn vừa đổi, bác tài vội đặt cây đàn trở về chỗ cũ và lại một lần nữa nắm chắc tay lái.

“Tôi từng có ước mơ trở thành ca sĩ. Trước đây tôi cũng sáng tác nhạc, nhưng giờ thì đã hoàn toàn từ bỏ rồi.”

“Ồ, thì ra là vậy ạ.”

Vì đang ngà ngà say nên tôi chỉ trả lời cho có lệ. Bác tài không quá quan tâm, vẫn tiếp tục nói:

“Tôi rất muốn hát và cũng có một vài người nhất định mà mình muốn gặp. À, nếu cô không thích nghe thì cứ nói với tôi nhé.”

Đôi khi, tôi vẫn viết bài cho các trang tin mạng với tư cách là phóng viên của tờ báo trường đại học. Bất chợt, tôi nghĩ hay là lần này hãy thử viết một bài về tài xế taxi chơi đàn ghi ta. Ở mỗi ngã tư và lối sang đường dành cho người đi bộ, tôi được nghe thêm một vài câu hát nữa. Sau khi xe dừng trước cửa nhà, tôi chính thức giới thiệu bản thân và ngỏ ý muốn nói chuyện thêm với bác tài. Thấy bác có vẻ khó xử, tôi quyết định không tắt đồng hồ đo quãng đường và hỏi xem người bác muốn gặp là ai.

“Khi đó tôi đúng là không biết suy nghĩ. Lúc nào cũng chỉ muốn chơi nhạc, không đem về nhà được lấy một đồng, lại còn hay động tay động chân...”

Trong suốt một khoảng thời gian dài, bác không thể nào từ bỏ giấc mơ. Bác cùng bạn bè thành lập nhóm nhạc, đi hát ở các tiệm cà phê nhạc sống và các sự kiện nhưng vẫn không kiếm đủ tiền tiêu vặt. Bác cầm bản thu âm thử tìm tới các công ty thu âm. Nhưng rốt cuộc vẫn không tìm thấy cơ hội. Bác không có tình cảm với người vợ gặp gỡ thông qua mai mối. Thậm chí vào lúc hai cô con gái sinh đôi ra đời, bác cũng đang chè chén thâu đêm với mấy người trong nhóm nhạc, than thân trách phận, đổ lỗi cho ông trời không nhận ra tài năng của mình. Thế nhưng, vợ bác chẳng hề phàn nàn lấy một câu mà chỉ một mình nuôi con khôn lớn. Đến tận bây giờ bác vẫn không biết vợ mình đã kiếm kế sinh nhai bằng cách nào trong suốt quãng thời gian ấy.

Đã vậy bác còn từng ngoại tình. Từ trước đến giờ vợ bác chưa bao giờ cằn nhằn lấy một câu, nhưng riêng chuyện này thì bà không thể để yên. Cứ về đến nhà là bà ngửi mùi, lộn trái tất cả các túi, có điện thoại gọi tới bà cũng không cho bác nghe. Mỗi khi bác ra ngoài, bà đều đi theo, thậm chí còn mang theo cả con gái, cả ngày giám sát bác hát ở quán cà phê. Bỗng nhiên một ngày nọ, vợ bác và hai con gái biến mất không chút dấu vết. Đến cả một mẩu giấy nhắn cũng chẳng để lại. Họ không hề liên lạc với bà con hay bạn bè gì cả. Mới đó mà đã hai mươi năm trôi qua rồi.

“Giờ thì tôi đã tìm được nơi ở của họ rồi. Hai con gái vừa học vừa đi làm nên chắc vẫn còn là sinh viên. Tôi chẳng giúp ích gì được cho họ nên không có mặt mũi nào liên lạc trước. Vì luôn mong ước một lúc nào đó họ tình cờ đi xe taxi của mình, nên tôi vẫn hay chạy vòng quanh khu nhà và trường học của mấy đứa. Nhưng tôi chưa được gặp mẹ con họ lấy một lần. Xem ra cả nhà đều không đi taxi rồi. Đáng ra tôi nên làm tài xế xe buýt mới phải...”

Bác tài gãi gãi sau đầu và cười ngượng nghịu. Tiền taxi mỗi lúc một tăng, tôi nói mình muốn nghe và đề nghị bác hát hết cả bài. Một lần nữa, bác cầm lấy cây ghi ta. Vì bác muốn tránh lộ mặt nên tôi chủ yếu chỉ chụp tay và bóng dáng đánh đàn của bác.

“... Và giờ đây cả chiếc xe buýt đều đang cổ vũ. Tôi chẳng thể tin nổi vào mắt mình. Cả trăm dải ruy băng phấp phới trên cây sồi già. Tôi đang trở về nhà. (... Now the whole damn bus is cheering. And I can't believe I see. A hundred yellow ribbons ’round the old oak tree. I’m coming home.)”

Khi hát đến câu “Cả trăm dải ruy băng phấp phới trên cây sồi già”, tôi thấy mắt bác ngấn lệ. Lồng ngực tôi cũng nghẹn ngào.

Ngày hôm ấy, tiền taxi của tôi nhiều hơn bình thường 30.000 won.

Phản ứng của độc giả với bài báo khá tích cực, thậm chí còn được ghim trên trang chủ của cổng thông tin điện tử. Phần lớn mọi người đều nói bài báo giúp họ một lần nữa nghĩ lại về ý nghĩa của gia đình, hoặc hy vọng bác tài có thể nhận được sự tha thứ từ vợ và sống cuộc đời hạnh phúc. Một số đài truyền hình liên hệ với tôi để hỏi xin thông tin về bác tài xế taxi, nhưng tôi lại không có địa chỉ liên lạc của bác. Tôi những tưởng câu chuyện sẽ kết thúc tại đó với dư âm tiếc nuối...

Đến buổi chiều tối, bài viết của tôi nhận được hàng loạt các bình luận nói rằng họ cũng đã từng gặp bác tài xế taxi đánh đàn ghi ta kia. Người tài xế tóc mái lốm đốm bạc, luôn đặt chiếc ghi ta bên ghế phụ và hay cất lên những khúc nhạc cũ mỗi khi chờ đèn giao thông. Thế nhưng mỗi bình luận lại kể một câu chuyện khác về lý do bác bắt đầu đi lái taxi: vì để tìm lại mối tình đầu đã phải chia tay do sự phản đối của cha mẹ, vì để tìm lại cậu con trai đã bỏ nhà ra đi, vì để tìm lại đứa em út đã được nhận nuôi do gia cảnh khó khăn... Một vài người trả thêm tiền taxi để được lắng nghe toàn bộ bài hát, một số khác thì cho bác tiền theo khả năng của mình, nhưng đại đa phần đều không nhận lại tiền thừa. Dần dần, xuất hiện nhiều hơn những bình luận ác ý và điện thoại khiếu nại gọi tới cũng ngày một nhiều hơn. Sau khi đăng bài xin lỗi, tôi phải gỡ bài báo ban đầu của mình xuống.

Tôi viết email đến những độc giả đã để lại bình luận, gửi thắc mắc đến hiệp hội taxi tư nhân, dạo quanh các bãi đậu xe taxi để hỏi thăm nhưng vẫn không tìm ra bác tài xế taxi kia. Sao lúc ấy tôi không nghĩ đến chuyện ghi lại biển số xe nhỉ? Dù giờ chẳng thể làm gì, nhưng tôi vẫn muốn biết vì sao khi ấy bác lại làm thế. Tôi thấy tiếc số tiền và khoảng thời gian đã tiêu tốn với bác ta, tôi tức giận bản thân vì đã viết ra một bài báo không trung thực. Nhưng trên hết thảy, tôi cảm thấy xấu hổ. Dù đó là thật hay giả, thì tôi cũng đang mang nỗi bất hạnh của người khác để viết thành một câu chuyện buồn nhằm khiến cho độc giả phải cảm động.

Bố tôi là một người đàn ông tài giỏi, thân thiện và rất lịch sự. Có lẽ vì thế mà trong tang lễ của bố mới có nhiều người đàn ông trung niên mặc âu phục thổn thức khóc than tới vậy. Họ kể rất nhiều chuyện về bố tôi. Đó là một người không bao giờ bắt đàn em đi mua cà phê thay mình, dù có thân thiết thế nào cũng vẫn gọi đối phương bằng chức danh, sử dụng kính ngữ, nhìn thấy cấp dưới thì luôn niềm nở chào hỏi trước. Lắng nghe những chuyện họ kể tôi không khỏi thắc mắc, người bố trong ký ức của họ và người bố trong ký ức của tôi sao lại khác nhau tới vậy?

Người bố đã thành đạt từ hai bàn tay trắng chẳng thể thấu hiểu những cô con gái bình thường của mình. Ông đặc biệt đặt rất nhiều kỳ vọng vào đứa con gái lớn là tôi. Nếu tôi không đáp ứng được sự trông đợi ấy, ông sẽ không ngần ngại mà trừng phạt thẳng tay. Mỗi kỳ thi, điểm thi của tôi tụt bao nhiêu thì tôi sẽ phải chịu từng ấy roi. Bắp chân tím bầm vì ăn đòn, nên thường trời chưa lạnh hẳn tôi đã phải mặc quần tất sẫm màu. Hằng ngày, tôi lớn lên trong những tiếng mắng chửi mình là đồ vô tích sự, đồ rác rưởi, đồ tốn cơm hại gạo. Trong suốt thời gian tổ chức tang lễ cho bố, tôi không rơi lấy một giọt nước mắt.

Dẫu biết rất rõ bạo lực đang diễn ra âm thầm thế nào và để lại những vết thương lòng sâu sắc ra sao, tôi vẫn viết ra bài báo ấy. Khắp nơi trên thế gian này tồn tại những câu chuyện cảm động, thần kỳ, day dứt và đầy nước mắt, nhưng đằng sau những giai thoại phi thường ấy liệu có phải là nỗi đau đớn của một ai đó khác? Sự bất cần và vô tâm của tôi thật đáng ghê tởm. Từ đó về sau, tôi thôi không viết báo nữa, thế nhưng tôi vẫn không ngừng tìm kiếm người tài xế taxi đêm hôm ấy.

Con gái lớn Eun Mi

Con gái lớn Eun Mi của tôi đang theo học trường trung cấp nghề.

Lúc nghe tin, câu đầu tiên tôi thốt ra là: “Tại sao vậy con?” Có lẽ cả đời này tôi sẽ chẳng bao giờ quên nổi vẻ mặt của Eun Mi khi ấy, dường như quá bất ngờ trước phản ứng của tôi nên con bé trân trân nhìn tôi một lát rồi mới hỏi lại:

“Chính xác thì mẹ muốn hỏi gì? Mẹ thấy lạ vì con học trường trung cấp nghề, hay mẹ tò mò muốn biết lý do tại sao con lại chọn học trường đó?”

“Cả hai! Là cả hai! Mẹ không hiểu nổi. Không được. Tại sao? Sao con lại không chịu học lên đại học? Đâu phải mẹ không lo nổi học phí cho con? Chẳng lẽ thành tích của con lại không đủ để vào đại học à? Rốt cuộc là tại sao?”

Tôi bất giác xẵng giọng. Đã bao giờ tôi lớn tiếng tức giận với con bé chưa nhỉ? Con gái lớn chưa một lần khiến tôi thất vọng, dù nó không phải là một học sinh quá mức gương mẫu hay ưu tú gì cả. Khách quan và công bằng mà nói thì Eun Mi là đứa trẻ vô cùng bình thường. Hồi lớp 1, lớp 2, tôi đã cho con bé học đàn, học mỹ thuật, học bơi lội hay múa ba lê giống như các bạn cùng tuổi, nhưng nó không thể hiện tài năng nổi trội ở bất kỳ lĩnh vực nào. Tuy con bé không phải kiểu người giàu tham vọng hay quá hứng thú với việc học hành nhưng nó vẫn luôn làm bài tập và ôn thi rất chăm chỉ. Thành tích cũng chẳng hề tệ chút nào.

Nhiều khi tôi cũng khó chịu với tính cách quá cố chấp của nó, nhưng quả thực con bé là một người tỉ mỉ và quyết đoán. Tính cách Eun Mi khá phù hợp với những công việc liên quan đến tài chính, hoặc làm giáo viên cũng không tệ chút nào. Tôi luôn nghĩ Eun Mi sẽ lên cấp ba, học chuyên ngành nhân văn, sau đó thì thi đại học và kiếm việc làm. Thực ra, tôi chưa từng nghĩ quá nhiều về chuyện ấy bởi tôi coi đó là điều hết sức hiển nhiên. Thế nhưng, Eun Mi lại nói muốn học trường trung cấp nghề.

Hồi Eun Mi mới lên lớp 9, hình như có một vài học sinh tốt nghiệp từ trường của con bé và đang theo học trường nghề đã quay về để quảng bá cho trường nghề. Tôi nhớ Eun Mi từng khen các chị gái hôm đó rất xinh đẹp và thông minh. Họ mặc những bộ đồng phục mềm mại, vừa vặn với cơ thể và được là ủi đặc biệt cẩn thận. Những lời khen ngợi về ưu điểm của trường được họ tuôn ra trơn tru như thể sợi len tuột khỏi chiếc áo len cũ. Ngay cả những câu hỏi bột phát tinh nghịch của các em cũng không làm khó được họ.

“Đồ ăn ở trường ngon không ạ?”

“Chỉ trong một năm mà chị đã tăng 3 kg rồi đấy.”

“Nếu học liên thông lện đại học thì có được lợi thế nào không ạ?”

“Học trường trung cấp nghề thì bảng điểm thường sẽ tốt hơn, với cả nếu liên thông lện chuyên ngành liên quan thì các em sẽ rất có lợi thế khi phỏng vấn. Nhưng chị không muốn đề cao việc dễ dàng liên thông lện đại học. Tại sao các em lại muốn học lên đại học? Đại học có phải là mục tiêu cuối cùng của các em không? Chị chỉ muốn khuyên các em hãy thử nghiêm túc suy nghĩ về ước mơ, mục tiêu và kế hoạch thực sự của mình.”

Tôi biết thị trường việc làm gần đây khó khăn đến mức nào. Bố Eun Mi hiện đang làm trưởng phòng nhân sự của một công ty thương mại có tên tuổi. Cách đây không lâu, công ty đăng tin tuyển dụng hai nhân viên chính thức, nào ngờ nhận được hơn trăm hồ sơ xin việc. Ông ấy thở dài, không rõ đó là việc đáng vui hay đáng buồn nữa. Ngay cả mấy người làm công chức cũng thế.

Mỗi lần có nhân viên mới được bổ nhiệm vào ủy ban quận, tôi đều thấy ngạc nhiên vì trình độ học vấn tuyệt vời của họ. Ban đầu, xã hội hay nhắc đến thế hệ 3 không, rồi dần dần có thêm thế hệ 5 không, thế hệ 7 không rồi đến n không*. Vì chẳng có nhiều tiền của để lại và cũng không có gia thế vững chắc, nên tôi chỉ có thể cố gắng cho con cái được học hành bằng bạn bằng bè.

Eun Mi nói rằng hiện tại nhiều doanh nghiệp đang có xu hướng mở rộng việc tuyển dụng ở các trường trung cấp nghề. Ngoài ra, chế độ tuyển dụng công chức dành riêng cho trường nghề sau này cũng sẽ có lợi hơn thi công chức bình thường. Con bé chìa ra tờ quảng cáo nhận từ mấy người của trường trung cấp nghề và giải thích kỹ càng về các hoạt động trong trường, những khóa học sau giờ học chính, chế độ học bổng cũng như tình hình việc làm sau tốt nghiệp. Nó nói gần đây, bầu không khí trong trường nghề và cái nhìn của xã hội đối với trường nghề đã thay đổi rất nhiều. Eun Mi mắt sáng rực, cố gắng thuyết phục tôi. Nhìn con bé, tôi nhớ lại chính mình lúc bằng tuổi nó. Tôi cũng đã từng như thế. Cầm trong tay bảng điểm của ba năm học cấp hai và giấy đề cử nhận học bổng của giáo viên chủ nhiệm, tôi cật lực tìm mọi cách để thuyết phục mẹ mình. Bà trách tôi ích kỷ, không chịu nghĩ cho các em. Thế nhưng, so với mẹ, tôi thấy ghét người bố đang quay lưng lại xem ti vi hơn.

Năm 16 tuổi, tôi bỏ trường cấp ba và theo học một trường trung cấp nghề nổi tiếng. Tôi đã kiên cường vượt qua và làm rất tốt. Tôi luôn nỗ lực hết mình để giữ lại những kỷ niệm đẹp. Tôi luôn nói với bạn bè, với chồng con tôi như thể đó là lựa chọn của chính tôi. Cho đến tận bây giờ, tôi đã nghĩ suốt cuộc đời này điều đó cũng sẽ không đổi khác.

“Chẳng phải mẹ vẫn luôn tự hào về điều ấy hay sao? Lúc đó, mẹ đã tốt nghiệp trường danh tiếng nhất còn gì. Mẹ còn nói trước khi tốt nghiệp, mẹ đã được nhận vào làm ở ngân hàng, thăng tiến nhanh hơn cả sinh viên tốt nghiệp đại học.”

“Đúng, đúng là như thế. Nhưng sau đó mẹ đã thi công chức và theo học tại trường Đại học Mở Quốc gia*. Con nghĩ tại sao mẹ vừa nuôi hai đứa con, vừa vất vả làm việc, lại còn muốn đi học đại học để làm gì hả?”

Đến lúc này tôi mới bắt đầu thổ lộ sự tiếc nuối vì không thể đi học đại học giống như các bạn đồng trang lứa và cả những hạn chế tôi đã phải nếm trải khi đi làm mà mới chỉ tốt nghiệp hết cấp hai. Bỏ qua những điều này, với tư cách một người đã bước ra ngoài xã hội, đi làm kiếm tiền và va chạm với người đời sớm hơn, tôi muốn nhấn mạnh với con gái rằng trong xã hội Hàn Quốc, trường đại học không chỉ đơn thuần là vấn đề trình độ học vấn. Eun Mi yên lặng nghe tôi nói hết rồi mới lên tiếng:

“Con rất tự hào về mẹ. Lúc trước cũng thế và bây giờ cũng vậy.”

Ôi! Tôi nghẹn lời. Lý do tôi hối hận và căm ghét chuyện này chính xác là gì? Vì tôi đã học trường trung cấp nghề? Vì tôi không thể học đại học? Vì đó không phải là lựa chọn của chính tôi? Cuối cùng tôi đã bị thuyết phục.

Sau đó, Eun Mi đỗ vào khoa Tài chính của một trường trung cấp nghề.

Eun Mi học tập rất chăm chỉ. Con bé đi học lớp ôn thi lấy chứng chỉ, tích cực tham gia câu lạc bộ báo kinh tế, ngày hội việc làm, cũng như những cuộc thi trong trường như thi đề xuất ý tưởng, thi Rung chuông vàng về mảng kinh tế.

“Cứ nói với mẹ nếu con cảm thấy mệt mỏi nhé. Mẹ sẽ lắng nghe mà không cằn nhằn gì hết.”

“Con mệt quá. Bình thường ba môn văn, toán, tiếng Anh đã đủ khó rồi, giờ con còn phải học thêm cả một đống môn khác, nào là kinh doanh, kinh tế, rồi cả kế toán, tín dụng... Con đã nghe giảng rất kỹ trên lớp phụ đạo rồi nhưng vẫn khó mà theo kịp bài.”

Ở trường, Eun Mi có biết một người bạn từng học chung cấp một và cấp hai với con bé. Dường như vì người bạn ấy mà nó hơi bị tổn thương lòng tự trọng một chút.

Lên cấp hai, dù không học chung lớp nhưng hai đứa vẫn chào hỏi nhau. Hồi cấp một, cô bé ấy từng là phó chủ tịch hội học sinh, thành tích học tập cũng rất khá, vậy mà chẳng hiểu sao lên cấp hai thì lại bê trễ chuyện học hành. Thực ra, đến lớp 7, thành tích của cô bé vẫn ổn, nhưng sau đó thì liên tục sa sút dần, lên lớp 9 thi gần như đội sổ. Eun Mi nói con bé cảm thấy có chút oan ức, khó hiểu. Nếu đã là bạn học cùng nhau từ cấp một như vậy thì đáng ra nên thân thiết và giúp đỡ lẫn nhau, nhưng mỗi lần gặp nhau trên hành lang, cô bé kia đều giả vờ như không quen biết và né tránh ánh mắt của Eun Mi.

“A, con khó chịu lắm. Khó chịu chết mất.”

Không ngờ gần đến kỳ nghỉ đông, một ngày nọ Eun Mi lại dẫn người bạn đã khiến nó thấy khó chịu về nhà. Cô bé ấy trông khá trẻ, chỉ như em gái Eun Mi mà thôi. Tôi mời cô bé ở lại ăn tối nhưng nó nhất mực từ chối và chỉ uống một chén trà ý dĩ rồi ra về.

“Cậu ấy nói cậu ấy bị ốm. Con không rõ cụ thể thế nào, nhưng hình như hồi cấp hai cậu ấy cũng nhập học muộn một tháng.”

“Chắc do sức khỏe yếu nên con bé mới không theo kịp chương trình trên lớp.”

“Không phải đâu. Lúc đó cậu ấy hoàn toàn khỏe mạnh trở lại rồi, nhưng mà chơi bời một chút thấy vui quá nên cứ thế bỏ bê việc học luôn.”

Con bé kể là hôm ấy hai đứa vô tình ngồi cùng bàn lúc ăn trưa ở căng tin, nhờ thế mà đã nói chuyện với nhau nhiều hơn. Cô bé kia giờ đã xốc lại tinh thần và quyết tâm học hành trở lại nên mới theo Eun Mi về nhà để mượn vở.

“Tốt quá, vậy là con lại có thêm một người bạn thân nữa rồi.

“Vẫn chưa thân lắm đâu.”

Eun Mi có vẻ ngượng ngùng, quay người chạy biến về phòng.

Mọi người xung quanh từ ông chủ tiệm bánh trước nhà, họ hàng thân thích lâu ngày mới gặp cho tới cả mấy bà mẹ trong cùng khu phố, mỗi khi vô tình gặp đều hỏi tôi xem Eun Mi lên cấp ba theo khối nhân văn hay khối tự nhiên. Họ còn nói dạo gần đây, các bà mẹ cũng vất vả đến tận ngày thi đại học chẳng khác gì các thí sinh dự thi. Ban đầu tôi thấy tức giận và xấu hổ chẳng vì lý do gì cả. Nhưng bây giờ tôi thẳng thắn đáp rằng Eun Mi nhà tôi không học đại học. Có người kinh ngạc, cũng có người nghĩ tôi nói đùa, nhưng tôi cũng chẳng giải thích dông dài với họ làm gì.

Mục tiêu của Eun Mi là được vào làm ở Viện Giám sát Tài chính. Mỗi năm, viện này sẽ tuyển dụng khoảng năm người sắp tốt nghiệp từ trường trung cấp nghề. Vì thế, con bé đang cố gắng học hành chăm chỉ, tích lũy thật nhiều kinh nghiệm và chuẩn bị kỹ lưỡng cho kỳ thi để đạt được mục tiêu của mình. Thực ra với tôi, nếu Eun Mi được vào làm ở Viện Giám sát Tài chính thì đúng là không còn mong gì hơn, nhưng lỡ như nó không vào được thì cũng chẳng sao cả. Thực sự chẳng sao hết.

Không rõ là vì đã tự đặt mục tiêu cho mình, hay do suy nghĩ mình sắp phải bước ra ngoài xã hội mà gần đây Eun Mi trở nên già dặn hơn rất nhiều. Điều này cứ khiến tôi băn khoăn mãi. Tôi chỉ mong con bé sẽ có một quãng đời học sinh thú vị, vui vẻ, đôi khi cũng phạm một chút sai lầm hay cảm thấy băn khoăn về hướng đi, lưu lại được càng nhiều kỷ niệm càng tốt. Quãng thời gian này một đi sẽ không bao giờ trở lại nữa. Quả thực, Eun Mi cũng nên có một thời đi học tươi sáng, rực rỡ và đẹp đẽ chứ!

Kỳ kinh nguyệt

Jin Sook đã tốt nghiệp vào tháng Hai năm ngoái, trước đây cô bé từng là một thành viên câu lạc bộ đọc sách.

Cô bé rất ghét tên của mình: Park Jin Sook.

Thưa cô, sau này em sẽ đổi tên thành Ji Soo.

Là vì em thích như vậy thôi. Chỉ cần bỏ phụ âm cuối “n” và “k” thì tên em sẽ trở thành Ji Soo rồi. Nhưng em vẫn không hiểu vì sao ông lại đặt cho em cái tên như vậy.

Nhìn lướt qua danh sách địa chỉ nhà của học sinh, tôi phát hiện có khá nhiều em sống ở tầng 13. Quanh đây không có nhiều nhà chung cư, nhưng cớ sao lại là tầng 13 nhỉ? Tôi vừa thấy buồn cười vừa thấy ngờ ngợ. Đến tối, khi xem lại tài liệu lần nữa tôi mới phát hiện ra đó không phải 13 mà là B. Tầng B. Tầng hầm. Có học sinh sống ở tầng hầm 1, có học sinh sống ở tầng hầm 2 và cũng có cả em sống ở tầng hầm 3 nữa... Thật không thể tưởng tượng nổi. Nếu sống ở tầng hầm 2 và tầng hầm 3 thì chắc sẽ không có cửa sổ đâu nhỉ? Như vậy tức là nhà các em hoàn toàn chẳng có chút ánh sáng mặt trời nào sao? Nhà của Jin Sook nằm ở tầng hầm 2.

Nếu là tầng hầm 1 thì ít ra vẫn có phần nằm trên mặt đất. Người ta vẫn gọi là nhà bán hầm đấy cô ạ. Chỉ một nửa nhà nằm dưới mặt đất thôi, vẫn có cửa sổ, vẫn có ánh nắng và vẫn có thể nhìn được một chút khung cảnh bên ngoài. Nhưng nhà em thì nằm hoàn toàn bên dưới lòng đất. Chìm hoàn toàn bên dưới, cả trần nhà cũng ở dưới lòng đất luôn. Nếu không bật đèn thì căn nhà sẽ tối đen như mực và chẳng thể nhìn thấy gì cả.

Nhưng đó không phải là chuyện gì quá bất tiện, chỉ cần bật đèn là giải quyết được rồi. Thứ khiến em thấy khó chịu là không khí không thể lưu thông. Dù bật quạt thông gió suốt ngày cũng không cách nào khử sạch mùi thức ăn và hơi ẩm. Nhà em và nhà tầng trên phải phơi quần áo ở không gian giữa tòa nhà của mình và hàng rào tòa nhà bên cạnh cô ạ. Nhà tầng trên chỉ có một bà lão và con gái bà nên em vẫn phơi thoải mái mà không thấy ngại ngùng gì. Nhưng từ năm ngoái, em không thể phơi đồ lót trên đấy nữa. Quần lót và áo ngực của em liên tục biến mất chẳng rõ lý do. Chắc là có tên khốn nào đó đã trèo qua cái hàng rào cao chót vót kia để lấy trộm. Có một lần em thử treo quần lót và tất chân mới, nhưng kỳ lạ thay, chúng lại không hề biến mất. Chỉ những cái em đã mặc rồi thì mới bị lấy đi. Ôi... Đúng là vô cùng biến thái, cô nhỉ? Kể từ đó em chỉ có thể phơi đồ lót trong phòng hoặc dùng máy sấy để sấy cho khô, nhưng chúng vẫn không khô hoàn toàn và bắt đầu bị nấm mốc không sao giặt sạch được. Ôi, bực quá đi mất. Cô ơi, ngộ nhỡ sau này em không thể sinh em bé thì phải làm sao đây?

Trong trường có một phòng đọc sách được gắn biển “Thư viện nhỏ”. Nói là thư viện cũng không đúng lắm vì ở đây hầu như không có sách. Vì là giáo viên ngữ văn trẻ tuổi nhất nên tôi được giao cho nhiệm vụ quản lý hoạt động của “Thư viện nhỏ”. Tôi thường hay tổ chức những buổi giao lưu đọc sách, các cuộc thi phát biểu cảm nghĩ hoặc cuộc thi hỏi đáp về sách. Cảm thấy một mình làm không xuể nên tôi đã thành lập câu lạc bộ đọc sách để có thêm học sinh hỗ trợ. Nhưng dường như mấy em không đến để đọc sách mà là để nghỉ ngơi. Thay vì tập trung vào việc tổ chức sự kiện, các em lại chỉ đọc tạp chí và truyện tranh. Jin Sook cũng là một thành viên của câu lạc bộ này.

Thường thì sau khi kết thúc giờ dạy, tôi liền đến thư viện để xử lý công việc. hầu như ngày nào cũng thế, Jin Sook đều đến đó ngồi dù chẳng hề đọc sách. Tôi hỏi Jin Sook vì sao em lại tham gia câu lạc bộ thì em hỏi lại: “Cô nghĩ là vì sao ạ?” Quả thực, tôi không tài nào đoán nổi lý do.

Chỉ là em thích ngồi trong thư viện thôi ạ. Em không muốn về nhà, còn ra ngoài chơi thì phải tốn tiền. Em là thành viên câu lạc bộ mà, như vậy em có thể đến đây mỗi ngày, phải không cô?

Dạ? Cô nói nói gì cơ? Học ấy ạ? Cô đang bảo em hãy học đi ấy ạ?

Ồ, không không phải vậy đâu cô... Chỉ là lần đầu tiên em được nghe người khác nhắc nhở mình chuyện học hành thôi.

Bố em thì ngày nào cũng bảo em đừng có gây chuyện. Bố nói sẽ chặt chân nếu em dám chơi bời cùng bạn bè xấu và làm mấy trò vô bổ. Dĩ nhiên bố sẽ không chặt thật đâu nhưng ông có thể đánh gãy chân em đấy. Mẹ em từng bị đánh gãy tay gãy chân rồi phải bỏ trốn. Em vẫn còn nhớ rõ. Bố em suốt ngày nói em hãy mau tốt nghiệp để kiếm tiền mang về cho ông. Mấy đứa học không giỏi và cũng không gây chuyện như em, ở trường chỉ giống như người vô hình thôi. Ôi, hóa ra khi nghe người khác nhắc nhở mình chuyện học hành sẽ có cảm giác như thế này.

Ước mơ của em ấy ạ? Ha ha ha ha ha ha ha. Hôm nay có nhiều thứ lần đầu tiên em được nghe quá. Ước mơ của em sao, ừm, em ước mình sẽ được sống trong căn hộ rộng 24 pyeong. Hồi tiểu học em có đến nhà bạn chơi, à thực ra không phải chơi mà là đến để học nhóm. Nhà bạn ấy là một căn hộ chung cư. Thực sự đẹp tuyệt vời, giống như mấy căn nhà hay xuất hiện trên ti vi ấy. Một bên tường toàn bộ đều là cửa sổ bằng kính, có thể nhìn thấy xe cộ chạy qua lại, thấy cả người đi tới đi lui và cả những tòa nhà khác nữa. Tối đến mặt trời bắt đầu lặn, ánh chiều tà chiếu rọi xuyên qua cửa kính chói lóa cả mắt. Vào lúc đó, em đã quyết tâm mình sẽ phải sống trong căn hộ như thế này. Phòng ngủ chính sẽ dành cho mẹ, lưng mẹ em bị đau nên em sẽ mua cho bà một chiếc giường thật thoải mái để bà không bị đau lưng. Căn phòng lớn thì sẽ dành cho hai đứa em sinh đôi của em, còn em thì sẽ ở phòng nhỏ nhất. Em muốn được phơi đồ ngoài ban công, muốn được sử dụng nhà vệ sinh riêng mà không cần phải gõ cửa nhà hàng xóm để đi nhờ.

Bố ấy ạ? Em đâu có điên? Ai mà sống cùng ông ấy được? Chỉ cần bắt đầu kiếm được tiền, em sẽ dắt theo hai đứa em sinh đôi và rời khỏi nhà. Sau đó, em sẽ mời mẹ về và bốn mẹ con em sẽ sống với nhau.

Hai đứa em của em bây giờ 7 tuổi nên rất hay gây rắc rối. Mỗi lần em đến đón hai đứa nó, cô giáo lại bảo mời bố đến nói chuyện. Đáng lẽ bố em phải đến mới đúng chứ.

Có một lần Jin Sook nghỉ không phép suốt một tuần liền. Mấy ngày đầu không thấy em ấy, tôi chỉ nghĩ đơn giản là em bị ốm thôi, nhưng mấy ngày liền vẫn không thấy em đi học lại thì tôi bắt đầu lo lắng. Tôi nghe nói em ấy chỉ không chịu học hành thôi chứ chưa từng bỏ nhà đi hay chơi bời lêu lổng với đám bạn xấu, và cũng chẳng phải học sinh cá biệt thích gây chuyện. Tôi nghĩ lại những lời Jin Sook nói lúc trước, em bảo muốn ra ngoài chơi thì phải có tiền. Giáo viên chủ nhiệm lớp Jin Sook nói nhà em ấy không có điện thoại để bàn, em ấy cũng chẳng có điện thoại di động, còn bố của em thì không bao giờ chịu bắt máy cả. Tôi thở dài thườn thượt, nhủ thầm ngày mai nhất định phải đến thăm em ấy một chuyến.

May thay ngày hôm sau Jin Sook đi học trở lại. Tôi vừa mừng vừa giận nhưng vẫn đối xử với em như bình thường.

Ừm, thực ra... Thực ra là... Dạ, là do... em đến ngày cô à. Nhưng nhà hết băng vệ sinh rồi. Tự nhiên lần này kinh nguyệt lại ra nhiều mà em thì không có tiền. Em không thể xin tiền bố để đi mua băng vệ sinh được, nên em chỉ bảo là em cần mua sách bài tập, nhưng bố em lại bảo hiện ông không có tiền. Bố nói tuần sau sẽ cho em cứ đợi mãi, đợi mãi thì cuối cùng kỳ kinh nguyệt cũng hết. Em thảm hại quá phải không cô? Bình thường em vẫn luôn để ý mua dự trữ sẵn băng vệ sinh, nhưng thỉnh thoảng em vẫn tính nhầm ngày. Vì thế mà em không thể đến trường được đấy.

Lúc ở nhà em phải làm gì ấy ạ? Em lấy áo cũ làm băng vệ sinh. Nhưng mà loại băng này không thấm hút tốt lại rất hay tràn nên em chỉ có thể dùng ở nhà thôi, đến trường thì tuyệt đối không thể. Giặt xong thì em treo lên tay nắm cửa và lén hong khô không để cho người nhà biết, chuyện đó cũng phải mất tới vài ngày cô ạ. Ban ngày thì em chủ yếu hay ngồi xổm ở gần lỗ thoát nước, nếu tê chân và đau bụng quá thì em dùng tạm băng vệ sinh tự chế, lên giường nằm một chút. Bên dưới giường thì em lót quần áo cũ của các em, nếu bị dính ra nhiều quá thì đành phải vứt đi thôi...

Cô bảo em đến phòng y tế sao? Thôi cô ạ. Lúc khẩn cấp mượn một cái thì được, chứ ai mà cho mình dùng miễn phí cả tháng. Mỗi lần mượn lại còn phải ghi rõ họ tên và lớp học, sau đó còn phải trả lại nữa. Lần nào họ cũng cằn nhằn nhiều kinh khủng, toàn bảo em là con gái con đứa có mỗi cái băng vệ sinh cũng không tự chuẩn bị được. Như thế thì thà mượn bạn bè còn dễ chịu hơn. Cô ơi, sao con gái lại có kinh nguyệt hả cô? Em thực sự rất ghét có kinh. Vừa phiền phức, vừa khó chịu, vừa đau đớn, chưa kể băng vệ sinh lại đắt đỏ. Tiền tiêu vặt thì đã chẳng được bao nhiêu, chắt bóp chắt bóp mãi mới có tiền đi mua băng vệ sinh. Lần nào đi mua em cũng chỉ muốn xé nát tử cung của mình.

Cả tuần trước tôi cũng bị hành kinh. Trong túi xách của tôi luôn có một túi đựng băng vệ sinh, bên trong có loại cỡ vừa, loại cỡ lớn và loại siêu mỏng dùng vào mấy ngày cuối kỳ kinh, mỗi thứ một chiếc. Tôi muốn đưa cái túi ấy cho cô bé để phòng khi cần thiết nhưng lại không thể mở lời. Với Jin Sook lúc này, vấn đề hiện tại không phải chỉ là thiếu băng vệ sinh dự phòng. Tôi cũng luôn nghĩ bị hành kinh thật đau đớn và bất tiện, nhưng quả thực chưa bao giờ tôi cảm thấy giá băng vệ sinh là một gánh nặng cả. Trong tủ quần áo nhà tôi có một giỏ băng vệ sinh được sắp xếp theo từng loại cho tôi, mẹ tôi và em gái tôi.

Một tuần trước, trong lúc tôi vừa lên lớp vừa ôm bụng dưới và uống thuốc giảm đau mỗi ngày, thì Jin Sook phải ngồi bên lối thoát nước chờ máu chảy ra hoặc dùng đồ cũ để lót và lau máu đi. Tuần trước, chắc hẳn cũng có một em nào đó trong lớp bị hành kinh, nhưng em ấy vẫn lên lớp, vẫn ăn uống, vẫn thi cử bình thường, vào hôm có tiết thể dục thì vẫn có thể chạy loanh quanh. Trong một môi trường thoải mái, quen thuộc và ổn định thì kỳ kinh nguyệt cũng không phải chuyện gì to tát, nhưng cũng có những lúc nó trở thành cả một vấn đề.

Vào ngày diễn ra lễ tốt nghiệp, Jin Sook vẫn tìm đến “Thư viện nhỏ”.

Em cảm ơn cô.

À, em muốn cảm ơn vì cô đã giúp em được lên cấp ba, nhưng em còn muốn cảm ơn vì cô đã lắng nghe những câu chuyện linh tinh của em trong suốt khoảng thời gian vừa rồi. Em không có ý kể mấy chuyện vô nghĩa ấy để làm phiền cô đâu ạ, nhưng vì cô luôn im lặng lắng nghe nên thành ra em cứ nói mãi không thôi. Em xin lỗi vì đã gây ảnh hưởng đến thời gian làm việc của cô, nhưng xin cô hãy quên đi tất cả những điều vụn vặt mà em đã nói. Nhưng cô ơi, em nghĩ mình sẽ không bao giờ quên được cô đâu.

Ban đầu, Jin Sook định bỏ học và đi làm, nhưng tôi đã cố gắng thuyết phục hết lần này đến lần khác, rồi giúp em ấy nộp phí nhập học và học phí của kỳ đầu tiên để em có thể đi học cấp ba. Thời gian đầu, thỉnh thoảng em ấy vẫn gọi điện cho tôi. Em bảo rằng tuy học không giỏi lắm nhưng em hứa sẽ chăm chỉ, vậy mà chưa đầy sáu tháng sau, em đã biệt vô âm tín.

Đến bây giờ, tôi vẫn không thể nào quên được Jin Sook. Mỗi khi bụng dưới căng cứng và lưng đau dữ dội, tôi đều nhớ tới em. Chắc hẳn ở một nơi nào đó, em cũng đang trải qua khoảng thời gian đau đớn, mệt mỏi và khốn khổ giống như tôi.

Diễn văn tranh cử tuổi 13

Kính thưa tất cả các bạn học sinh trường tiểu học Hanmaeum, tôi là Choi Eun Seo đến từ lớp 6-3, ứng cử viên thứ hai tranh cử vào vị trí hội trưởng hội học sinh trường tiểu học Hanmaeum năm nay.

Bạn ứng viên trước đó đã đưa ra rất nhiều lời hứa hẹn lớn lao. Bạn hứa sẽ tạo nên một trường học sạch sẽ, không bạo lực, sẽ khiến trường chúng ta trở thành một ngôi trường ưu tú hàng đầu. Nhưng riêng tôi, tôi e là mình không thể làm được những điều tuyệt vời đến thế. So với những điều ấy, tôi cho rằng còn nhiều chuyện quan trọng và cần kíp hơn. Hiện tại, tôi vừa tròn 13 tuổi, như vậy có thể coi như tôi đã trải qua một nửa đời là học sinh tiểu học. Các bạn có thích khi làm học sinh tiểu học không? Là học sinh tiểu học, các bạn có nhận được sự thấu hiểu và tôn trọng không?

Chúng ta sẽ trải qua ba năm cấp hai và ba năm cấp ba, nhưng riêng tiểu học lại kéo dài tới tận sáu năm. Tôi rất mong muốn trong suốt sáu năm không quá ngắn ngủi này, toàn bộ một nghìn học sinh của trường tiểu học Hanmaeum sẽ có cuộc sống hạnh phúc hơn.

Nếu tôi được lựa chọn làm hội trưởng, trước tiên tôi sẽ tạo nên một trường tiểu học Hanmaeum không tồn tại bốn chữ “trẻ con cấp một”.

Các bạn học sinh thân mến, các bạn nghĩ cụm từ “trẻ con cấp một” mang ý nghĩa gì? Có phải chỉ đơn thuần là để chỉ tất cả những ai đang học ở trường tiểu học? Vậy tại sao chúng ta lại khó chịu khi bị gọi là “trẻ con cấp một”? Những người ấu trĩ, thiếu suy nghĩ, những người gây tổn thương cho người khác, dù có là người lớn thì vẫn đều bị gọi là đồ trẻ con cấp một. Bây giờ, “trẻ con cấp một” không còn có nghĩa là “học sinh tiểu học” nữa rồi. Nó được dùng để chỉ những người có vấn đề. Vậy tất cả học sinh tiểu học chúng ta đều là những người đáng xấu hổ như thế sao?

Người ta vẫn thường nói rằng cứ đến kỳ nghỉ là đám trẻ con cấp một lại ùa tới phần bình luận của các bài viết trên mạng Internet. Nhưng khi xem phỏng vấn các nghệ sĩ khởi kiện bình luận ác ý, tôi nhận thấy những người bị kiện đại đa số đều là người lớn chứ chẳng có học sinh tiểu học nào cả. Thâm chí, tôi còn biết có một số nhà hàng cấm cửa học sinh tiểu học với lý do là trẻ con thường gây ồn ào và mất trật tự. Bố mẹ tôi cũng mở cửa hàng bán bạch tuộc ở ngay đối diện cổng trường, họ nói những khách hàng ồn ào, khiếm nhã và bất lịch sự nhất là mấy ông chú uống rượu say xỉn. Nhưng trên thực tế lại chẳng có nhà hàng nào cấm cửa những vị khách như vậy cả. Trên ti vi, người ta vẫn thường hay nói trẻ em là hy vọng, là tương lai của đất nước, nhưng trên thực tế mọi người lại xem thường, ghét bỏ, coi trẻ em là mối phiền phức. Ai cũng nói “trẻ con cấp một” chính là một vấn đề hóc búa đau đầu.

Tuy nhiên, chính chúng ta vẫn đang đùa giỡn trêu chọc nhau là “trẻ con cấp một”. Từ bây giờ, chúng ta đừng dùng những lời lẽ khinh thường bản thân như thế nữa. Nếu ai đó làm sai, hãy tập trung vào người đó và hành vi sai trái của họ. Khi mắng mỏ hay chỉ ra lỗi sai của con em mình, cả giáo viên lẫn cha mẹ đều nên chấm dứt việc sử dụng cụm từ “trẻ con cấp một”. Tôi xin hứa sẽ thuyết phục các bạn học sinh, các thầy cô giáo và các vị phụ huynh để tất cả học sinh của trường tiểu học Hanmaeum đều nhận được sự tôn trọng và thấu hiểu.

Thứ hai, tôi xin hứa sẽ tạo nên một ngôi trường tiểu học Hanmaeum không có bạo lực tình dục.

Các bạn đã từng nghe thấy câu “A" kimochi!” bao giờ chưa? Lần đầu tiên tôi nghe thấy nó là vào năm lớp 4. Một vài bạn trong lớp thường hay vừa cười vừa nói: “Kimochi, kimochi”, nên tôi cứ nghĩ đây chỉ là từ cảm thán giống như “Ôi trời ơi, mẹ ơi” thôi. Bản thân câu “A-kimochi” nghe cũng khá đáng yêu nên nó nhanh chóng lan rộng và trở thành mốt. Thế nhưng, khi tình cờ nghe được, giáo viên chủ nhiệm lớp chúng tôi đã nổi giận và hỏi xem chúng tôi có biết ý nghĩa của câu đó là gì không. Cô giải thích rằng đó là câu mà những nữ diễn viên trong phim người lớn Nhật Bản thường hay sử dụng. Ngoài ra, cô còn nói việc giả vờ đánh đập hay rên la, hoặc có hành động và lời nói khiêu dâm mang tính uy hiếp đều được xem là bạo lực.

Hiện nay, mạng Internet trở nên rất phổ biến, đại đa số các học sinh tiểu học đều có thể lên mạng dễ dàng. Vậy mà ở trên mạng lại có rất nhiều người gọi phụ nữ là kẻ đào mỏ, là sâu bọ, là những người đem lại tổn hại cho đàn ông. Họ mắng mỏ, cười nhạo và dọa giết phụ nữ. Có khi nào ngày hôm nay đây bạn cũng đang thốt ra những từ ngữ xuất hiện trên mạng không? Các bạn có đang chửi thề bằng những từ liên quan tới mẹ như “mẹ mày”, “má nó” không? Các bạn có đang bình phẩm về vẻ ngoài của các bạn nữ trong lớp, hay đang bắt chước các bộ phim người lớn thốt ra câu “A-kimochi” như một thói quen không? Tất cả những điều ấy rõ ràng đều là quấy rối và bạo lực tình dục.

Trên thực tế, ngay cả trong lớp học của chính chúng ta, bạo lực tình dục đã và đang không ngừng diễn ra. Việc bỏ qua hành động sai trái chỉ vì “còn nhỏ”, vì “đùa giỡn”, vì “đó không phải việc gì to tát”, sẽ chẳng giúp ích gì được cho cả người gây hại lẫn người bị hại. Tôi xin hứa sẽ nỗ lực hết sức để giúp đỡ các bạn học sinh được giáo dục giới tính đúng cách và xây dựng nên một trường tiểu học Hanmaeum không có nạn nhân và kẻ gây hại.

Cuối cùng, tôi xin hứa sẽ để dành một giờ đồng hồ trống trong thời khóa biểu của chúng ta.

Tôi được biết, học sinh tiểu học Hàn Quốc dành trung bình một tuần 8 tiếng 40 phút học thêm. Thực ra, cả tôi và các bạn của mình đều đang dành nhiều thời gian hơn thế cho các lớp học thêm. Càng học lên lớp cao hơn thì giờ học càng kéo dài, vào những ngày có bài kiểm tra từ vựng, hơn 8 giờ tối tôi mới về đến nhà vì phải hoàn thành xong bài thi. Bình thường, tan học xong, tôi sẽ vừa ăn nhẹ vừa làm bài tập ở trường, sau đó lại đến lớp học thêm rồi về nhà, ăn tối và làm bài tập ở lớp học thêm. Tôi nghĩ các bạn học sinh khác cũng đang trải qua một cuộc sống không khác gì tôi.

Gần đây, bố mẹ thường hay cằn nhằn tôi về chuyện sử dụng điện thoại di động. Họ bảo tôi suốt ngày xem video vớ vẩn trên mạng rồi còn nhắn tin với bạn bè cho tới tối muộn dù ngày nào cũng gặp nhau ở trường. Tôi hiểu bố mẹ bận bịu làm việc nên không còn cách nào khác nhưng thời gian biểu họ vạch ra cho tôi quả thực quá mức dày đặc. Giữa lịch trình này và lịch trình khác chẳng có lấy một khoảng trống để tôi vui chơi giải trí.

Bạn bè tôi thì mỗi người một lịch học thêm riêng nên cũng rất khó để hẹn gặp. Chính vì thế, sử dụng điện thoại là cách duy nhất để tận dụng những khoảng thời gian vụn vặt ấy.

Suốt khoảng thời gian vừa qua, dù là tập thể thao, chơi trò chơi hay đi dã ngoại, chúng ta đều trải qua với sự có mặt của giáo viên. Tiệc sinh nhật được tổ chức ở sân tập Taekwondo dưới sự hướng dẫn của thầy huấn luyện viên, ở lớp học thêm toán chúng ta học chơi board game*, sau giờ học chính chúng ta học chơi những trò chơi truyền thống. Chúng ta có quá ít thời gian của riêng mình - một khoảng thời gian để chúng ta trò chuyện, chơi đùa, cãi vã với bạn bè, hay yên lặng đọc sách hoặc gục xuống bàn ngủ một giấc hay làm bất cứ việc gì khác.

Tôi nghĩ thầy cô giáo và các bậc phụ huynh sẽ phản đối ý tưởng này, và có lẽ đây cũng không phải chuyện một hội trưởng hội học sinh đủ sức làm. Dù vậy, tôi vẫn sẽ cố gắng hết sức thuyết phục người lớn để chúng ta có được một tiếng trống trong tuần, ngay cả ít hơn một tiếng thì chúng ta vẫn cần phải có khoảng thời gian ấy.

Chỉ với sức lực của mình tôi, để thực hiện được cả ba điều trên là một việc không hề dễ dàng. Thế nhưng, tôi vẫn cho rằng đó là những điều vô cùng quan trọng với chúng ta. Tôi sẽ đi đầu và nỗ lực hết mình. Còn các bạn thì sao? Các bạn sẽ góp sức cùng tôi chứ?

Tôi là Choi Eun Seo, ứng cử viên thứ hai. Xin cảm ơn mọi người.

LỜI KẾT

J sinh năm 1978

Vào tháng Năm năm nay, J vừa tròn 40 tuổi. Cô đang sống cùng cô con gái học lớp 4 và cậu con trai 7 tuổi trong một căn hộ thuộc khu đô thị mới nằm ở ngoại ô Seoul. À vâng, còn cả chồng cô nữa. Chồng cô làm việc cho một công ty xây dựng, hiện đang công tác tại công trình ở tỉnh nên chỉ có cuối tuần mới về nhà. Tính đến nay cô đã kết hôn được mười hai năm. Không có chồng bên cạnh, liệu cô thấy trống trải không? Ừm, thành thật mà nói, so với lúc trước, cô cũng chẳng cảm thấy khác biệt gì lắm.

J đang là giáo viên mầm non, mỗi sáng sau khi gửi con gái lớn đến trường, cô cùng con trai đến nhà trẻ. Trước khi có con, J làm việc tại một công ty thuộc lĩnh vực giáo dục trẻ em. Công ty của J chuyên bán sách giáo trình, dụng cụ hỗ trợ giảng dạy trẻ và tổ chức các khóa học thực tế. J phụ trách công việc quản lý giáo viên trong khóa học. Tuy công ty hướng đến đối tượng khách hàng là trẻ em, nhưng bản thân công ty lại không hề bảo đảm chế độ nghỉ thai sản cho nhân viên. Khi ấy vì không có nơi nào để gửi con nên J đành nghỉ việc sau khi sinh. Kể từ đấy, cô tự hứa sẽ tuyệt đối không bao giờ mua sách của công ty đó nữa. Vừa nuôi con cô vừa tranh thủ thi lấy chứng chỉ giáo viên mầm non. Bắt đầu từ năm ngoái, cô đi làm ở nhà trẻ nơi con trai đang theo học.

Con gái J mới đó mà đã đến tuổi dậy thì rồi. Khi lên lớp 4, mối quan hệ giữa hai mẹ con bắt đầu có những rạn nứt, việc J không cho con gái tham dự buổi công diễn của nhóm nhạc BTS hồi đầu năm chính là sự kiện mang tính quyết định. Cô nghĩ 11 tuổi chưa phải là độ tuổi thích hợp để đi xem công diễn nên mới không đồng ý, nhưng con gái lại vùng vằng bảo rằng bạn nó còn được mẹ mua vé cho và đi xem cùng nữa. Vì chuyện đó mà con gái J buồn mãi không thôi. Dĩ nhiên không phải là J không hiểu được tâm trạng của con gái. Cô hiểu yêu thích thần tượng là một cảm giác như thế nào, vì trước đây chính cô cũng đã từng điên cuồng hâm mộ một nhóm nhạc.

Nhóm “Seo Taiji and Boys” được thành lập vào nám 1992 khi J mới học lớp 8. Đến năm 1996 khi cô đang học lớp 12 thì họ tuyên bố tan rã. Nói cách khác, J đã dành toàn bộ thời niên thiếu của mình cho Seo Taiji, cô chính là một phần của “thế hệ Seo Taiji”. Mỗi khi Seo Taiji tham gia các chương trình radio ghi hình công khai hay các chương trình ti vi xếp hạng bài hát, J đều lặn lội lên tận Seoul để gặp gỡ thần tượng. Thế nhưng, những người hâm mộ ngày ấy không chỉ thích giọng ca và vũ đạo của nhóm mà còn phát cuồng vì thông điệp nhóm gửi gắm thông qua âm nhạc của mình. Khi họ hát Hãy về nhà, những thanh thiếu niên bỏ nhà đi bụi sẽ quay trở về; khi họ hát Mơ về Balhae, giới trẻ bắt đầu quan tâm hơn tới chuyện thống nhất hai miền Hàn Quốc. Seo Taiji đã khiến người ta có cái nhìn khác về vấn đề bằng cấp vì chính anh cũng đã bỏ học khi mới lên cấp ba. Seo Taiji không chỉ đơn giản là một ca sĩ thông thường mà còn chính là văn hóa, là hiện tượng.

Sau Seo Taiji, hình thức bồi dưỡng theo phong cách Nhật Bản (các công ty giải trí có quy mô lớn tuyển chọn thực tập sinh và cho ra mắt sau quá trình đào tạo) đã trở nên thành công và có được chỗ đứng vững chãi tại Hàn Quốc. Có rất nhiều nhóm nhạc thần tượng được ra mắt theo cách ấy, đối tượng họ nhắm tới cũng chính là các thanh thiếu niên. Dù họ cũng hát về chế độ giáo dục, về vấn đề bạo lực học đường, nhưng không hiểu sao chẳng một nhóm nhạc nào có thể lay động J. Nhìn cách họ gửi lời cảm ơn đến giám đốc công ty mỗi khi giành được vị trí quán quân trên bảng xếp hạng, cô thực sự cảm thấy rất lạ lẫm.

Nghệ sĩ trẻ là những người sẽ đi ngược lại với quy tắc và trật tự vốn có. Vào thời thanh xuân giàu cảm xúc nhất, Seo Taiji chính là người có ảnh hưởng lớn nhất tới J.

J tốt nghiệp trung học phổ thông vào năm 1997. Kỳ thi đại học năm đó được xem là kỳ thi khó nhất trong lịch sử Hàn Quốc. Thí sinh dự thi cầm phiếu báo điểm trên tay đều hoảng loạn không biết mình có thể đỗ vào trường đại học nào. Trong bốn trường A, B, C, D, có một trường cô mong muốn theo học, ba trường còn lại đều là lựa chọn an toàn. Cuối cùng, cô đã chọn trường có điểm chuẩn cao nhất trong số các trường mình đỗ vào.

Thật lòng mà nói, đời sống sinh viên của J vô cùng nhàm chán. Dẫu đại học là nơi hội tụ những người trẻ tuổi giàu nhiệt huyết, nhưng cảm tưởng của cô về môi trường này giống như vừa bị ai đó tạt một gáo nước lạnh thì đúng hơn. Có lẽ là do chế độ chuyên khoa chăng? Sau chương trình cải cách giáo dục ngày 31 tháng Năm năm 1995, số lượng các trường đại học tuyển sinh viên theo hình thức chuyên khoa bắt đầu tăng đột biến kể từ năm 1996. J đỗ vào khoa Khoa học Xã hội, sinh viên năm đầu có tới gần 300 người, vì thế ngoài mấy người có tên đứng trước và sau cô trong danh sách thì cô không biết ai nữa. Năm thứ nhất cô vẫn thuộc khoa Khoa học Xã hội, đến năm hai thì cô lựa chọn chuyên ngành khác, từ năm thứ ba trở đi, cô gặp khó khăn và cảm thấy gượng gạo trong mối quan hệ với các tiền bối và hậu bối vì có nhiều người đã từng học cùng khoa với cô hồi năm nhất. Ngoài ra, vụ việc của Hiệp hội Sinh viên Đại học Hàn Quốc (Hanchongnyon) diễn ra vào năm 1996 cũng gây ảnh hưởng lớn tới cô và các sinh viên cùng thời. Những vụ bạo động xảy ra trong quá trình biểu tình và trấn áp đã làm cho người dân có cái nhìn lạnh nhạt hơn với phong trào sinh viên, thêm vào đó khả năng tổ chức của phong trào sinh viên cũng yếu kém đi rất nhiều. Không chỉ thế, cuộc khủng hoảng tài chính gây suy thoái kinh tế, khiến tìm kiếm việc làm trở nên khó khăn hơn, vì thế sinh viên chỉ mải mê tích lũy càng nhiều bằng cấp càng tốt. Mỗi khi nghĩ về thời sinh viên của mình, điều đầu tiên J nghĩ tới không phải là lòng đoàn kết, ý thức xã hội hay tinh thần trách nhiệm, mà là “chủ nghĩa cá nhân”.

Ngay từ đầu năm thứ tư, J đã đi rải hồ sơ xin việc ở nhiều nơi nhưng đến tận lúc tốt nghiệp cô vẫn chưa tìm được việc. Vì không thể tiếp tục ngửa tay xin tiền bố mẹ, cô định đi làm thêm nhưng lại nghĩ mình cần có thời gian để chuẩn bị ứng tuyển một công việc chính thức. Không có tiền, tinh thần ngày một sa sút, dần dần cô bắt đầu tránh gặp gỡ người khác. Vì cả ngày chỉ lo lắng về chuyện kiếm việc nên cô thậm chí còn bị trầm cảm. Phải gần một năm sau khi tốt nghiệp, J mới kiếm được việc. Dù khó khăn lắm mới xin được vào công ty này nhưng thật lòng, cô không hoàn toàn cảm thấy hài lòng. Lúc này, cô mới nhận ra làm công việc mình muốn là một ước mơ hoang đường.

Công ty trả lương ba cọc ba đồng, đã vậy lại còn chẳng quan tâm gì đến chế độ phúc lợi cho nhân viên. Tuy vậy, được cái ở công ty này không phải tăng ca và có thể dễ dàng xin nghỉ phép. Những điều kiện hiển nhiên như vậy lại trở thành ưu thế nổi trội, cho thấy người làm công ăn lương ở Hàn Quốc phải làm việc nhiều đến mức nào.

Với J, công ty là nơi để kiếm tiền. Dĩ nhiên cô sẽ cố hết sức để làm tốt nhất có thể, nhưng cô sẽ không làm quá bổn phận của mình. Hết giờ làm, J đọc sách, học ngoại ngữ và tập luyện thể thao. Đó là khoảng thời gian khiến cô cảm thấy vui vẻ. Dĩ nhiên sẽ rất tuyệt vời nếu như người ta được làm công việc mình yêu thích và đạt được thành tựu trong công việc ấy, nhưng trên đời này số người làm được như vậy không nhiều. Đại đa số vẫn là những người làm công ăn lương bình thường, lặng lẽ chăm chỉ hoàn thành tốt công việc được giao, và J là một trong số đó.

Công ty càng nhỏ thì chuyện nói xấu sau lưng càng phổ biến. Chỉ cần nhìn thấy có nhóm nào đó đang tụ tập với nhau là J đã thấy chán ghét lắm rồi. Tuy vậy, cô vẫn khá thân thiết với hai chị trong phòng. Kết thúc giờ làm, ba người thường tụ tập đi xem phim, ăn cơm và uống rượu cùng nhau. Họ còn cố gắng sắp xếp lịch trình để có thể đi du lịch với nhau nữa. Cô và các chị đã có nhiều kỷ niệm chung, nhưng có hai chuyện cô không bao giờ quên nổi. Cả hai đều xảy ra ở quảng trường Gwanghwamun.

Năm 2002 - một năm sau khi cô vào công ty và vẫn còn là nhân viên mới, World Cup Hàn-Nhật đã diễn ra. Thời đó, tất cả đều điên cuồng World Cup, nhờ vậy mà nét văn hóa độc đáo “cổ vũ trên đường phố” cũng ra đời. J vốn không biết tí gì về luật bóng đá và cũng chưa từng nghiêm túc xem một trận bóng nào cả, nhưng cô vẫn muốn một lần được trải nghiệm bầu không khí náo nhiệt ấy. Dù có hơi lo lắng khi nghĩ đến cảnh phải chen chúc chốn đông người và về nhà muộn sau khi kết thúc trận đấu, nhưng cô vẫn rủ hai chị đồng nghiệp cùng ra quảng trường Gwanghwamun.

Vào ngày 18 tháng Sáu năm 2002, Hàn Quốc đá với Ý. Trận đấu bắt đầu từ 8 rưỡi tối nhưng ba người xin nghỉ phép nửa ngày và ra quảng trường từ sớm. Dẫu thế họ vẫn không thể tìm được một chỗ ngồi tốt. Cả quảng trường đông đúc đến khó tin, tất cả cùng nín thở, cùng hoan hô, cùng than vãn và hát vang với nhau. Khi Ahn Jung Hwan ghi bàn thắng lội ngược dòng ngoạn mục, những người chẳng hề quen biết ôm nhau và bật khóc nức nở. Dường như lúc đó, cả J, cả hai chị đồng nghiệp và cả những người xa lạ đang đứng trên quảng trường kia đều không được bình thường lắm thì phải. Bây giờ nghĩ lại cô vẫn thấy ngày hôm ấy thật thú vị và lạ lùng.

Hiện tại cả ba người đều sinh sống và làm việc ở những nơi khác nhau. Hoàn cảnh và cuộc sống đều đã không còn như trước, mỗi người cũng bận rộn với công việc riêng của minh. Tuy vậy, mỗi năm họ vẫn gặp nhau khoảng một, hai lần để chia sẻ và dốc bầu tâm sự. Đầu năm ngoái, ba người hẹn gặp ở quảng trường Gwanghwamun, lần đầu tiên sau mười lăm năm. Lần này, các cô gặp nhau không phải với sự vui mừng mà bằng sự phẫn nộ, thứ cầm trong tay không phải dụng cụ cổ vũ mà là nến. Giống như năm 2002 khi ấy, dòng người đông đúc đến khó tin. Từng ấy người cùng nín thở, cùng hoan hô, cùng than vãn và hát vang cùng nhau.

Quảng trường mở rộng cửa cho tất cả mọi người, đám đông tụ tập tự phát, tất cả đều có chung một quan điểm, mục đích và tiếng nói. Đứng ở quảng trường, cô vỡ òa đi vì sung sướng nhưng thật lạ làm sao, tâm trạng cô vẫn có chút không thoải mái. Nên gọi cảm giác đó là gì đây? Nếu nhất thiết phải tìm một từ để mô tả thì có lẽ đó là cảm giác tội lỗi. Suốt từng ấy năm, đã bao giờ cô sống nhiệt huyết hết mình chưa? đã bao giờ cô băn khoăn, trăn trở, tự vấn bản thân chưa? Tuy cô tự viện cớ thời nay, người ta bận bịu kiếm sống vì nền kinh tế khó khăn, nhưng tận sâu trong lòng, J vẫn không ngừng cảm thấy nặng nề.

Thực ra, J có thể là tôi, là người bạn thân nhất của tôi, là người bạn học cũ đã cắt đứt liên lạc từ lâu, và cũng có thể là những người hàng xóm bằng tuổi mà tôi vẫn hay xưng hô bằng tên con của họ.

Những kỷ niệm trong quá khứ thường tạo nên trong ta một cảm giác lãng mạn kỳ lạ. Khi lớn lên tôi mới biết tuy nhà mình nghèo nhưng thế giới ngoài kia đâu có nghèo. Người ta tự do, tràn đầy tự tin và có một cuộc sống tương đối nhàn nhã. Ngày ấy, trào lưu chung là theo đuổi lối sống “well-being” - tìm kiếm sự thoải mái và hạnh phúc về cả mặt thể chất lẫn tinh thần. Tôi học đại học và bắt đầu đi làm dưới thời tổng thống Kim Dae Jung và tổng thống Roh Moo Hyun nắm chính quyền, nhưng nhìn chung bầu không khí xã hội lúc bấy giờ cũng không quá cứng nhắc hay có sự đàn áp nặng nề. Gần đây thì người ta lại tập trung vào những món đồ giá rẻ hoặc có tính năng tốt hơn so với giá cả. Tiếng nói của công chúng bị quyền lực chặn đứng, mọi người có xu hướng căm ghét và coi thường lẫn nhau. Quan trọng là bản thân sống tốt, còn tiêu chuẩn đạo đức hạ thấp đến mức nào cũng được. Mới chỉ một vài năm nhưng đã có quá nhiều người bỏ mạng.

Tôi đã bước sang tuổi 40. Khi đến độ tuổi này, người ta sẽ phải tự chịu trách nhiệm với chính mình, vì đánh giá của người khác với chúng ta sẽ phụ thuộc vào cách sống, thái độ và giá trị quan của ta từ trước đến giờ. Nhưng không chỉ riêng với bản thân, người ta còn cần có trách nhiệm với thế giới xung quanh mình nữa. Bây giờ, may mắn thay tôi không còn bị ảnh hưởng bởi môi trường, và đôi khi cách sống, thái độ, giá trị quan của tôi thậm chí còn có thể thay đổi những người bên cạnh, các tổ chức và cả xã hội nữa.

Vậy nên, hơn tất cả, tôi muốn trở thành một người lớn có tinh thần trách nhiệm.

• Một ứng dụng nhắn tin trên điện thoại thông minh rất phổ biến tại Hàn Quốc, do tập đoàn Kakao điều hành. (Các chú thích trong sách đều của dịch giả và Ban biên tập tiếng Việt, trừ phi có ghi chú khác.)

• Floor director: là người chịu trách nhiệm truyền đạt thông tin từ đạo diễn tới những người đang ở trên sân khấu (người dẫn chương trình, khách mời...) và ngược lại.

• Producer: là người chịu trách nhiệm lên kế hoạch cho chương trình, quản lý nhân lực và kiểm soát ngân sách.

• Tương tự như một diễn đàn, dành cho người hâm mộ và thần tượng tương tác với nhau, phải đăng ký mới có thể tham gia. Ở đây thành viên sẽ được phân chia thành các cấp bậc (trả phí hoặc trả lời câu hỏi), cấp bậc càng cao càng được hưởng nhiều phúc lợi.

• Câu lạc bộ người hâm mộ yêu thích chung một nhóm nhạc.

• Cách xưng hô của con gái với người con trai lớn tuổi hơn ở Hàn Quốc.

• Dinh tổng thống của Hàn Quốc.

• Một hình thức mai táng bằng cách trồng cây ở một nơi có vị trí tốt sau đó chôn tro cốt của người quá cố ở phần gốc cây, trên thân cây có treo tấm bảng gỗ khắc tên người quá cố.

• Carpal tunnel syndrome: là một bệnh thần kinh ngoại biên thường gặp, đặc biệt là ở phụ nữ, chủ yếu xảy ra khi tay phải liên tục duy trì ở một vị trí cố định nào đó trong một thời gian dài. Triệu chứng điển hình: đau tay, tê tay, tê ở gan bàn tay, tê buốt như kim châm ở bàn tay... (Nguồn: VVikipedia)

• 돌봄교실: lớp học do nhà trường hoặc tổ chức tư nhân có thầm quyền tiến hành sau giờ học chính quy với chi phí thấp, dành cho con em của những gia đình thuộc tầng lớp bình dân, bố mẹ đều phải đi làm không trông được con, các hoạt động chủ yếu thường là: tư vấn, lầm bài tập về nhà hoặc giáo dục một loại năng khiếu đặc biệt nào đó.

• Đơn vị đo diện tích nhà cửa, phòng ốc ở Hàn Quốc. 1 pyeong tương đương khoảng 3,3m².

• Là một phần bàn bếp tách biệt với phần tủ sát tường, thường được đặt ở vị trí trung tâm, cân đối với phòng bếp.

• Đặt stent là một thủ thuật can thiệp qua da để đưa stent (khung lưới kim loại nhỏ) vào bên trong động mạch vành, giúp mở rộng lòng mạch đang bị hẹp và giữ cho nó không bị hẹp trở lại. Biện pháp này giúp giải quyết tắc nghẽn mạch vành tim, làm giảm đau thắt ngực và điều trị nhồi máu cơ tim. (Nguồn: Web.taisachnhanh.cloud.vn)

• Korea Train eXpress: Là hệ thống đường sắt cao tốc của Hàn Quốc, được vận hành bởi Công ty đường sắt Hàn Quốc (Korail).

• Công ty đường sắt Hàn Quốc.

• Bao gồm quyền được thiết lập (quyền cho phép người lao động thành lập ra công đoàn), quyền thương lượng tập thể (quyền cho phép người lao động đàm phán với người sử dụng lao động thông qua công đoàn) và quyền hành động tập thể (quyền cho phép người lao động đưa ra hành động, ví dụ như đình công, khi cuộc đàm phán không diễn ra suôn sẻ).

• Được tổ chức vào ngày 8 tháng Năm hằng năm, nhằm tưởng nhớ và tôn vinh công ơn dưỡng dục của cha mẹ. Vào ngày này, con cái thường tặng bố mẹ mình hoa cẩm chướng để bày tỏ lòng biết ơn.

• Terminal High Altitude Area Defense: hệ thống phòng thủ khu vực tầm cao giai đoạn cuối, là một hệ thống tên lửa đạn đạo của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ, được thiết kế để bắn hạ các tên lửa đạn đạo tầm ngắn, trung bình và trung gian. (Nguồn: Wikipedia)

• Vụ bê bối chính trị liên quan tới cựu tổng thống Hàn Quốc Park Geun Hye và bạn thân Choi Soon Sil. Bà Choi Soon Sil đã lợi dụng quan hệ để con gái mình được vào học tại trường Đại học nữ Eehwa danh tiếng và hưởng nhiều ưu đãi.

• Vụ lật phà Sewol xảy ra vào ngày 16 tháng Tư nầm 2014, khiến cho 304 người thiệt mạng. Trên phà khi ấy chủ yếu là học sinh của trường trung học Danwon.

• Ca khúc Into The New World do nhóm nhạc nữ Girl's Generation (SNSD) thể hiện. (Chú thích của tác giả)

• Thế hệ n không (N-po): là thế hệ phải từ bỏ rất nhiều điều trong cuộc sống. Thế hệ 3 không là thế hệ từ bỏ việc hẹn hò, kết hôn và sinh con. Thế hệ 5 không từ bỏ thêm công việc và việc sở hữu nhà cửa. Thế hệ 7 không từ bỏ thêm hy vọng và các mối quan hệ.

• Korea National Open University.

• Board game là những trò chơi như cá ngựa, cờ vua, cờ tỷ phú, vân vân. Khi chơi, chúng ta sẽ cho quân của mình di chuyển trên bảng hay một bề mặt phẳng, và phải tuân thủ theo một hệ thống quy định nhất định.