Tác phẩm: [Chúa tể của những Chiếc Nhẫn] I: Hiệp Hội bảo vệ Nhẫn

Nguyên tác: [The Lord of the Rings] I: The Fellowship of the Ring

Thể loại: Đại kỳ ảo

Tác giả: J. R. R. Tolkien

Dịch giả: Nguyễn Nam

Nhà xuất bản: Hội Nhà Văn

Năm xuất bản: 2002

Dự án Ebolic #37

Shooting: Sơn Hà, Hoàng Tâm

Typing: Chua Trần, Tùng Phạm, CyanEvans, Kpage, Tornad, Heslona, H.Bourne

Checking: Tornad

Leading & Publishing: Tornad

Ngày hoàn thành: 16/9/2017

Ebolic là dự án chế bản ebook do Bookaholic thực hiện. Chúng tôi hoạt động hoàn toàn phi lợi nhuận và dựa trên tinh thần tự nguyện, với mục đích mang đến cho độc giả những đầu sách hay và lan tỏa văn hóa đọc cho cộng đồng. Chúng tôi khuyến khích độc giả mua sách in, và chỉ nên tìm đến ebook này khi không thể tiếp cận ấn phẩm sách.

Liên hệ với Ebolic qua:

Email: ebook@bookaholic.vn

Group: facebook.com/groups/ebolic

Fanpage: facebook.com/EbolicEbook

Cuốn sách này được NXB Hội Nhà Văn chia làm bảy tập, từ 6 đến 12. Ebolic gộp lại thành một khi chế bản ebook, năm tập sách trước thuộc dự án Ebolic #32 Người Hobbit. Mục lục được chia lại theo từng tập. Bìa mỗi tập được chèn ở đầu chương lớn, bìa ở đầu tác phẩm do chúng tôi thiết kế.

Tất cả lỗi dịch sai, lỗi chính tả, viết sai tên, cách trình bày dấu câu, trình bày đoạn văn, hình minh họa bị thiếu đều được chúng tôi sửa lại và bổ sung, đối chiếu nguyên tác The Fellowship of the Ring.

Chú thích đề Tornad là của người làm ebook; chú thích không đề gì là của dịch giả Nguyễn Nam. Phần Phụ lục I trình bày lại từ mục Câu lạc bộ ở cuối mỗi tập. Phụ lục II là sản phẩm của Ebolic sáng tác và thêm vào.

Để giữ mức độ trung thành nhất có thể với bản in, Ebolic chỉ sửa những lỗi dịch sai từ vựng sao cho vẫn mang văn phong cũ, còn những lỗi sai cả câu văn và đoạn văn thì chúng tôi không sửa. Tinh thần của bản gốc là dịch nhân danh và địa danh, bản dịch này không làm thế, nhưng chúng tôi cũng không dịch lại. Do đó cuốn sách này không mang đến sự chính xác tuyệt đối về thế giới Trung Địa và tinh thần tác phẩm đến cho bạn đọc. Chúng tôi khuyến cáo chỉ nên coi cuốn sách này như một bản dịch tham khảo.

MỤC LỤC

TẬP 6: BÓNG MA TỪ QUÁ KHỨ

Lời đầu sách

CHƯƠNG 1: Một buổi tiệc trông đợi đã lâu

CHƯƠNG 2: Bóng ma từ quá khứ

TẬP 7: BA NGƯỜI LÀ MỘT HỘI

Tóm tắt nội dung Tập 6

CHƯƠNG 3: Ba người là một hội

CHƯƠNG 4: Lối đi tắt qua vườn nấm

CHƯƠNG 5: Một âm mưu được tiết lộ

TẬP 8: SƯƠNG MÙ NƠI CỔ MỘ

Tóm tắt nội dung Tập 7

CHƯƠNG 6: Khu Rừng Cổ

CHƯƠNG 7: Trong ngôi nhà của Tom Bombadil

CHƯƠNG 8: Sương mù nơi Cổ Mộ

CHƯƠNG 9: Dưới bảng hiệu Pôni Vênh Váo

TẬP 9: THÁO CHẠY ĐẾN SÔNG CẠN

Tóm tắt nội dung Tập 8

CHƯƠNG 9: Dưới bảng hiệu Pôni Vênh Váo (tiếp theo)

CHƯƠNG 10: Strider

CHƯƠNG 11: Lưỡi dao trong bóng tối

CHƯƠNG 12: Cuộc chạy trốn đến Sông Cạn

TẬP 10: HỘI ĐỒNG CỦA ELROND

Tóm tắt nội dung Tập 9

CHƯƠNG 13: Những cuộc gặp gỡ

CHƯƠNG 14: Hội Đồng của Elrond

CHƯƠNG 15: Chiếc Nhẫn đi về phía Nam

TẬP 11: CÂY CẦU KHAZAD-DÛM

Tóm tắt nội dung Tập 10

CHƯƠNG 15: Chiếc Nhẫn đi về phía Nam (tiếp theo)

CHƯƠNG 16: Hành trình trong bóng tối

CHƯƠNG 17: Cây cầu Khazad-dûm

CHƯƠNG 18: Lothlórien

TẬP 12: SỰ TAN RÃ CỦA HIỆP HỘI

Tóm tắt nội dung Tập 11

CHƯƠNG 18: Lothlórien (tiếp theo)

CHƯƠNG 19: Tấm Gương của Galadriel

CHƯƠNG 20: Tạm biệt Lórien

CHƯƠNG 21: Đại Giang

CHƯƠNG 22: Hội bảo vệ Nhẫn tan rã

PHỤ LỤC I

TẬP 7: Bản nhạc của Ilúvatar

PHỤ LỤC II

BÀI CA 1: Khúc ca về Beren và Lúthien

TẬP 6:
BÓNG MA TỪ QUÁ KHỨ

Lời đầu sách

Bạn đọc thân mến,

Cuốn thứ 5: Kẻ trộm trong đêm đã kết thúc phần đầu của bộ sử thi Chúa Tể những Chiếc Nhẫn – Người Hobbit. Chúng ta sẽ chia tay với Bilbo Baggins nơi đây (trong tập 6 này), chia tay với nhà thám hiểm đầu tiên của những người Hobbit, một con người tuy nhỏ bé nhưng can đảm, mưu trí và có một ý chí quả cảm không gì lay chuyển được.

Cuốn Người Hobbit của giáo sư J. R. R Tolkien vẫn được coi như phần dẫn truyện của bộ sử thi Chúa Tể những Chiếc Nhẫn. Những tình tiết trong câu chuyện đã giúp bạn đọc làm quen với vùng Trung Địa trong Niên Đại Thứ Ba, làm quen với những cư dân chính của vùng đất diệu kỳ này: những người Elf vui tính và cuồng nhiệt, những người Dwarf tham vàng nhưng không thiếu lòng can đảm, bọn Goblin tàn độc… và cả với những người Hobbit tuy nhỏ bé nhưng có một ý chí quả cảm đáng khâm phục.

Tuy nhiên câu chuyện vẫn để mở, bạn chắc vẫn còn nhớ lời của Gandalf khi gặp lại Bilbo trong tập 5: “Không lẽ anh bạn lại cho rằng ngần đó lần tai qua nạn khỏi, lại chỉ trông cậy vào vận may kỳ lạ thôi ư? Anh là một người tuyệt diệu, anh bạn Baggins, và ta rất tự hào về anh đấy, nhưng dẫu sao anh cũng chỉ là một anh chàng bé nhỏ trong cả cái thế giới lớn lao này!”

Bilbo có thể không hay, nhưng những con người thông thái và hùng mạnh như Elrond vẫn ý thức được sức mạnh của Cái Ác. Khi nghe về ước vọng xua đuổi Necromancer ra khỏi Trung Địa, Elrond đáp:

“Như thế thì tuyệt diệu,” Elrond nói. “Nhưng tôi sợ là chuyện đó sẽ không xảy ra trong Niên Kỷ này, và cả nhiều Niên Kỷ tiếp sau nữa.”

Hơn ai hết, chính Elrond cũng là một nạn nhân của Sauron – Chúa Tể Hắc Ám. Sau một trận chiến trong Niên Kỷ Thứ Hai, Elrond đã phải náu mình về thung lũng thần tiên Rivendell. Và dù cho Sauron đã bị đánh bại vào cuối Niên Kỷ Thứ Hai, Chiếc Nhẫn Quyền Uy của hắn bị chặt đứt cùng cánh tay trong Trận Chiến Cuối Cùng, hắn vẫn náu mình dưới cái tên Necromancer, và âm thầm chiêu binh mãi mã dưới bóng toà lâu đài đen của xứ sở Mordor. Và nay, hoàn toàn tình cờ, một người Hobbit (Chúa Tể Hắc Ám đâu thèm biết tới tộc người nhỏ bé này) đã tìm ra Chiếc Nhẫn. Hắn đã được biết tin này, và nếu có được Chiếc Nhẫn trong tay, hắn lại trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hắn sẽ đủ sức mạnh để biến cả thế giới thành nô lệ.

Những kẻ thù của Chúa Tể Hắc Ám đã chia rẽ và không còn mạnh như trước nữa, còn chính hắn, nung nấu căm thù, đã trở nên quyết liệt hơn bao giờ hết. Lối thoát duy nhất của những người Hobbit và những tộc người khác là tìm cách ngăn chặn hắn đoạt lại được Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Đó là khởi đầu bộ Hiệp Hội bảo vệ Nhẫn.

Bạn đọc thân mến,

Bộ sách gây nên danh tiếng vang dội cho tác giả J. R. R. Tolkien là Chúa Tể những Chiếc Nhẫn. Cần nói rõ rằng bộ sách này không được viết dành riêng cho thiếu nhi, và khác khá nhiều với Người Hobbit.

Nếu Người Hobbit được viết với một giọng văn nhẹ nhàng, các tuyến nhân vật khá đơn giản với một bên là Thorin Khiên Sồi cùng các đồng sự, còn một bên là con Rồng Smaug quỉ quyệt, thì Chúa Tể những Chiếc Nhẫn phức tạp hơn rất nhiều. Các nhân vật của Chúa Tể những Chiếc Nhẫn đều đầy tính cách và rất đa dạng. Thiện ác bất phân. Một người như Saruman, mang danh là người đứng đầu Hội Đồng Pháp Sư Bạch Đạo, cũng có thể là một kẻ đối đầu thâm hiểm nhất của những người Hobbit cùng Gandalf và các bạn hữu.

Những chiếc nhẫn được đúc nên bởi tham vọng đen tối của Sauron, luôn có một sức hút kỳ lạ đối với những phần đen tối của mọi con người. Biết bao kẻ, dù là những người Elf hùng mạnh, hay những con người can đảm và cả những pháp sư thông thái đều đã có lần bị cám dỗ bởi ước vọng được chiếm hữu Chiếc Nhẫn. Ngay chính Bilbo Baggins ông bạn thiết của chúng ta, cũng đã từng bị ám ảnh bởi Chiếc Nhẫn.

Và cả Gandalf, Phù Thủy Xám cũng hãi sợ khi nghĩ tới cảnh chiếm hữu Chiếc Nhẫn. “Với quyền lực đó thì tôi sẽ có quyền lực quá lớn và quá kinh khủng. Và qua tôi, Chiếc Nhẫn sẽ có được quyền lực còn lớn hơn và tai hại hơn nhiều.”

Lẽ dĩ nhiên, những thay đổi trong tính cách các nhân vật làm cho diễn biến của các sự kiện trong bộ sách luôn bất ngờ, hấp dẫn người xem. Nhưng quả là những thay đổi này cũng khiến các bạn đọc nhỏ tuổi khó theo dõi diễn biến của câu chuyện.

Thêm nữa, theo dụng ý của tác giả, các hành động của nhân vật trong hiện tại luôn bị chi phối bởi những sự kiện lịch sử đã xảy ra trong quá khứ, từ trước ngày Reckoning cho tới Niên Đại Thứ Nhất, rồi Niên Đại Thứ Hai (Bilbo, Frodo cùng các chiến hữu của mình sống vào khoảng năm 2200 Niên Đại Thứ Ba)… Tác giả J. R. R. Tolkien từng nói: “Tôi viết tới rồi viết quay lui.” Những sự kiện diễn ra ở những trang đầu cuốn sách lại tìm được những diễn giải, ý nghĩa mới khi các bạn đọc tiếp những chương tiếp theo. Lại một lần nữa đó là một yếu tố gây hấp dẫn, nhưng cũng khiến một số bạn đọc khó theo dõi.

Về phía những người tham gia biên dịch bộ sách Chúa Tể những Chiếc Nhẫn, chúng tôi sẽ bổ sung một số truyện kể khác của tác giả J. R. R. Tolkien, chủ yếu trích từ The Silmarillion và The Unfinished Tales… nhằm giúp cho bạn đọc có thể hiểu rõ hơn lịch sử của miền Trung Địa, qua đó nắm vững được câu chuyện hùng tráng và rất dài hơi này.

Tuy rằng đã có những bổ sung trên, chúng tôi vẫn nghĩ cuốn Chúa Tể những Chiếc Nhẫn chỉ phù hợp với những bạn đọc từ 12 tuổi trở lên. Và chúng ta cũng đành chia tay với những bạn đọc nhỏ tuổi hơn tại đây. Hy vọng các bạn vẫn còn có dịp làm quen với Chúa Tể những Chiếc Nhẫn trên cả màn ánh lớn và trên trang sách trong những năm sau này.

Một sửa đổi khác, cũng mang tính bắt buộc, là việc chuyển lại các tên nhân vật, địa danh… sang lại tiếng Anh. Khác với phần 1 – Người Hobbit, phần 2 này có một số lượng rất lớn nhân vật với những tên và hiệt danh có nghĩa. Việc Việt hóa những tên này sẽ làm tối nghĩa những biệt danh này, và cũng làm sai lệch chủ ý của tác giả.

Về phần tranh minh họa, với những độc giả trưởng thành có lẽ đây là điều không nhất thiết. Có tranh minh họa nào đẹp bằng chính trí tưởng tượng của độc giả (nếu có). Tuy nhiên, chúng tôi sẽ cho in lại một số tranh của các họa sỹ nổi tiếng như John Howe, Anh em nhà Hildebrand,… những người đã có những bức tranh lấy cảm hứng từ Chúa Tể những Chiếc Nhẫn.

Trên đây là những thay đổi chính trong bộ sách. Mong được các bạn thông cảm và ủng hộ.

Và bây giờ, sáu mươi năm sau ngày Bilbo Baggins trở về từ Núi Lớn Cô Độc, ông ta định tổ chức một buổi sinh nhật “kỳ lạ” cùng với cháu trai của mình là Frodo Baggins…

CHƯƠNG 1:
Một buổi tiệc trông đợi đã lâu

Khi ông Bilbo Baggins ở Bag End thông báo rằng nay mai ông sẽ ăn mừng sinh nhật thứ một trăm mười một của mình bằng một buổi liên hoan đặc biệt hoành tráng, thì có rất nhiều xôn xao bàn tán và phấn khích ở Hobbiton.

Bilbo rất giàu và rất lập dị, và đã là kỳ quan của xứ Shire¹ suốt sáu mươi năm, kể từ vụ biến mất kỳ lạ và lần trở về bất ngờ của ông ta. Những của cải ông mang về sau những chuyến du hành giờ đã trở thành một truyền thuyết trong vùng, dư luận chung tin rằng, bất kể những bố già có nói gì, là Vùng Đồi ở Bag End chằng chịt những đường hầm chứa đầy kho báu. Và nếu thế chưa đủ lừng danh thì vẫn còn sự khang kiện kéo dài của ông ta để mọi người phải thán phục. Thời gian cứ trôi qua nhưng có vẻ nó chả ảnh hưởng gì đến ông Baggins. Ở tuổi chín mươi chín, họ bắt đầu gọi ông ta là được bảo quản tốt, nhưng chữ không thay đổi chắc là gần với sự thật hơn. Có một số người đã lắc đầu và nghĩ sao mà một ai đó sở hữu (một cách hiển nhiên) cả tuổi trẻ lâu dài cũng như (theo ước đoán) sự giàu có vô tận.

“Cái này sẽ phải trả giá,” họ nói. “Thế là trái tự nhiên, rồi nó sẽ đẻ ra rắc rối cho coi!”

Nhưng tới nay thì vẫn chưa thấy có rắc rối gì, và vì ông Baggins hào phóng với tiền bạc của mình, nên hầu hết mọi người sẵn lòng tha thứ cho cả những điều kỳ quái lẫn cái tài sản khổng lồ của ông. Ông ta vẫn đi lại với họ hàng (dĩ nhiên là ngoại trừ nhà Sackville-Baggins), và ông ta có rất nhiều kẻ hâm mộ tận tình trong đám Hobbit thuộc những gia đình nghèo khổ và không địa vị. Nhưng ông ta không có bạn thân, cho đến khi đám em út trong họ ít tuổi hơn bắt đầu lớn lên.

Người lớn nhất trong số này, và được Bilbo ưa thích là anh chàng Frodo Baggins². Khi Bilbo chín mươi chín, ông ta chọn Frodo làm kẻ thừa kế và đem anh về sống ở Bag End; và mọi hy vọng của nhà Sackville-Baggins sau cùng đã tan nát. Bilbo và Frodo tình cờ lại có cùng ngày sinh, 22 tháng Chín.

“Cháu nên về sống ở đây, Frodo ạ.” Một ngày kia Bilbo bảo; “và lúc đó chúng ta có thể tổ chức tiệc sinh nhật thoải mái với nhau.” Vào lúc đó Frodo vẫn còn ở tuổi hăm, theo kiểu dân Hobbit gọi những người đôi mươi vô trách nhiệm nằm giữa tuổi niên thiếu và độ thành niên ở tuổi ba mươi ba.

Mười hai năm nữa đã trôi qua. Mỗi năm nhà Baggins lại tổ chức sinh nhật chung ở Bag End; nhưng bây giờ người ta hiểu rằng một điều gì đó cực kỳ khác thường đã được hoạch định cho mùa thu đó. Bilbo sắp được một trăm mười một tuổi. 111, một con số khá kỳ lạ và là độ tuổi đáng trọng đối với một người Hobbit (chính Già Took cũng chỉ tới được tuổi 130); và Frodo sắp được ba mươi ba. 33, một con số quan trọng: ngày anh ta đủ tuổi thành niên.

Miệng lưỡi thiên hạ bắt đầu ngọ ngoạy ở Hobbiton³ và Bywater; và tin đồn về sự kiện sắp xảy ra lan tràn khắp xứ Shire. Lịch sử và tính cách của ông Bilbo Baggins lại một lần nữa trở thành chủ đề trò chuyện chính; và những người già đột nhiên thấy ký ức của mình được chào đón thăm hỏi.

Không ai được mọi người bu quanh lắng nghe bằng già Ham Gamgee, thường được gọi là Gaffer⁴. Lão diễn thuyết ở Bụi Thường Xuân, một quán rượu nhỏ trên đường Bywater; và lão nói với ít nhiều vẻ có thẩm quyền, vì lão đã chăm sóc khu vườn ở Bag End suốt bốn mươi năm, và trước đó đã phụ giúp già Holman trong việc này. Bây giờ chính lão cũng đã già và các khớp đã cứng lại, việc chăm vườn bây giờ chủ yếu là giao cho con trai út của lão Sam Gamgee. Cả hai cha con này đều rất gần gũi với Bilbo và Frodo. Họ sống trên Vùng Đồi, tại số 3 Bagshot Row ngay bên dưới Bag End.

“Một quý ông Hobbit ăn nói rất ư lịch thiệp, ông Bilbo ấy, tôi vẫn nói vậy mà,” Gaffer tuyên bố. Điều này hoàn toàn đúng sự thật và Bilbo rất lịch sự với lão, gọi lão là “Sư phụ Hamfast”, và thường xuyên hỏi ý kiến lão về việc trồng rau – về khoản “các loại củ”, nhất là khoai tây, thì Gaffer được mọi người trong vùng (kể cả chính lão) thừa nhận là có thẩm quyền nhất.

“Nhưng còn tay Frodo sống chung với ông ấy thì sao?” Già Noakes ở Bywater hỏi. “Y mang họ Baggins, nhưng người ta nói quá nửa con người là dòng dõi nhà Brandybuck. Tôi không hiểu tại sao con cái nhà Baggins ở Hobbiton cứ phải đi tìm vợ ở tận Buckland, dân ở đó quái gở thế mà.”

“Họ quái gở là dĩ nhiên rồi,” Dady Twofoot (láng giềng kế bên nhà Gaffer) chen vào, “vì họ sống bên kia sông Brandywine, mà ngay trong Rừng Cổ. Nếu truyền thuyết chỉ đúng một nửa thì đó là nơi hắc ám lắm.”

“Đúng đó, Dad!” Gaffer nói. “Không phải vì dân Brandybuck ở xứ Buckland sống trong Rừng Cổ; nhưng họ là một giống dân quái gở, có vẻ thế. Họ cứ chơi rông bằng xuồng trên sông lớn đó – và thế là trái tự nhiên. Chẳng ngạc nhiên gì khi từ đó sinh ra rắc rối. Nhưng cho dù vậy, cậu Frodo vẫn là một Hobbit trẻ dễ thương mà các ông vẫn mong được gặp. Rất giống ông Bilbo, mà không chỉ bề ngoài thôi đâu. Dù gì thì cha cậu ta cũng là người nhà Baggins. Ông Drogo Baggins là một Hobbit lịch thiệp đáng kính; nói về ông ấy chẳng bao giờ là quá, cho đến khi ống ấy bị chết đuối.”

“Chết đuối à?” mấy người vọt miệng hỏi. Trước đó, dĩ nhiên, họ đã nghe nói chuyện này và cả những lời đồn đại còn khủng khiếp hơn; nhưng dân Hobbit có máu mê lịch sử gia tộc, và họ sẵn lòng nghe kể thêm lần nữa. “Ừ, họ nói vậy,” Gaffer đáp. “Thấy không: ông Drogo, ông ta cưới cô Primula Brandybuck. Bà ấy là cháu họ bên ngoại của ông Bilbo (mẹ bà ấy là con gái út của Già Took): còn ông Drogo là chắt họ của ông Bilbo. Vậy nên Frodo vừa là cháu vừa là chắt họ của ông Bilbo, tính theo bên này hoặc bên kia, như người ta thường nói, nếu các ông hiểu kịp. Và ông Drogo này ngụ lại Brandy Hall với cha vợ. Ông chủ Gorbadoc, ông ấy thường ở đó sau đám cưới (ông ta mê ăn mà ông già Gorbadoc rất hào phóng trên bàn ăn); và ông ta đi chơi xuồng trên sông Brandywine; rồi ông ta với vợ bị chết đuối, còn Frodo là con duy nhất của họ.”

“Tôi có nghe họ đi xuống ngắm trăng sau bữa tối,” già Noakes nói; “và do ông Drogo nặng quá nên chìm xuồng.”

“Tôi còn nghe nói bà vợ đẩy ông ta xuống, rồi ông ta kéo bà ấy theo,” Sandyman, ông chủ cối xay ở Hobbiton, nói.

“Anh đừng bạ gì cũng nghe, Sandyman,” Gaffer nói, ông vốn không ưa gì tay chủ cối xay này. “Đâu cần phải đi tán linh tinh về chuyện đẩy với kéo. Ngồi yên trên xuồng không gây chuyện gì là cũng đủ nguy hiểm rồi. Dù sao thì Frodo cũng bị bỏ lại mồ côi bơ vơ giữa đám dân Buckland quái gở, và cũng lớn lên ngay tại Brandy Hall. Theo người ta nói thì đó là một chốn quanh co rối rắm. Ông chủ Gorbadoc lúc nào cũng có cả trăm bà con trong nhà. Nên ông Bilbo thật hết sức tốt bụng khi đưa cậu ta về sống với những người tử tế.”

“Nhưng tôi lại cho rằng đó là chuyện rất khó ưa với nhà Sackville-Baggins. Họ nghĩ họ sẽ được hưởng Bag End, từ lúc ông Bilbo bỏ đi và được coi là đã chết. Và rồi ông ta trở về, tống cổ họ ra; rồi ông ấy cứ sống mãi, không thấy già đi một ngày nào. Trời đất ạ! Rồi đột nhiên ông ta chọn người thừa kế, cho làm giấy tờ đàng hoàng. Bây giờ nhà Sackville-Baggins sẽ không bao giờ được vào Bag End nữa, hay chẳng hy vọng gì được vào đó nữa.”

“Nghe nói có kha khá tiền bạc giấu trên đó,” một khách lạ lên tiếng, đó là một người từ Michel Delving ở Wesfarthing tới đây có công việc gì đó. “Khắp trên ngọn đồi của các ông đầy những đường hầm chất đầy những rương vàng bạc, và jool nữa, tôi nghe nói vậy.”

“Vậy là ông đã nghe được nhiều hơn những gì tôi nói được,” Gaffer đáp. “Tôi chẳng biết gì về món jool. Ông Bilbo khá hào phóng với tiền bạc của ông ấy, và chẳng thiếu thốn gì món đó; nhưng tôi không biết gì về vụ xây hầm. Tôi gặp Bilbo khi ông ấy trở về khoảng đâu sáu mươi năm về trước, khi tôi còn là cậu bé. Tôi mới bắt đầu phụ việc cho lão Holman (lão là em họ của bố tôi), lúc lão bảo tôi lên Bag End giúp canh chừng, đừng cho người ta dẫm đạp hành lang khắp vườn khi đấu giá. Nhưng giữa buổi đấu giá thì ông Bilbo quay lại Vùng Đồi với một con ngựa thồ mấy cái túi rất bự và mấy cái rương. Tôi thấy rõ chúng chắc chứa đầy của cải mà ông ấy lấy được ở những xứ lạ, nơi người ta nói có những núi vàng; nhưng như thế không đủ để chất đầy những đường hầm. Có lẽ thằng Sam con tôi biết nhiều hơn. Nó ra vào Bag End suốt. Nó mê chuyện đời xưa lắm, và nó lắng nghe mọi chuyện ông Bilbo kể. Ông Bilbo còn dạy nó những kiến thức của ông ấy nữa – không định làm hại gì đâu, nhớ đấy, và tôi hy vọng chuyện đó cũng không hại gì.”

“Người Elf và bọn rồng hả,” tôi nói với nó. “Bắp cải và khoai tây là tốt cho mày với tao. Đừng xen vào công việc của người trên, nếu không mày sẽ gặp rắc rối lớn quá sức mày đó, tôi đã nói vậy. Và tôi sẵn lòng nhắc lại với những người khác nữa,” ông ta nói thêm, ném một cái nhìn về phía gã khách lạ và tay chủ cối xay.

Nhưng Gaffer không thuyết phục được người nghe. Truyền thuyết về tài sản của Bilbo bây giờ đã ăn sâu vào đầu óc của những thế hệ Hobbit trẻ tuổi sau này.

“A, nhưng có vẻ như ông ta đã bổ sung khá nhiều vào cái mớ mà ông ta mang về lúc ban đầu,” tay chủ cối xay gió cãi, đó cũng là ý nghĩ chung của nhiều người. “Ông ta thường đi xa mà. Và hãy nhìn cái bọn kỳ dị vẫn tới thăm viếng ông ta xem: bọn lùn Dwarf tới vào ban đêm, lại thêm lão pháp sư lang thang Gandalf các thứ nữa. Ông muốn nói gì thì nói, Gaffer, chứ Bag End đúng là một nơi quái gở, mà người ở đó còn quái gở hơn…”

“Và ông muốn nói gì thì nói, về những chuyện ông chả biết gì hơn những trò ông biết về vụ bơi xuồng, ông Sandyman ạ.” Gaffer trả đũa, thấy ghét tay chủ cối xay gió này hơn mọi khi. “Nếu điều đó là quái gở nữa ở những nơi này. Có một số người quanh đây chẳng khi nào mời bạn bè lấy một vại bia, cho dù họ sống trong một cái lỗ có vách dát vàng. Nhưng ở Bag End người ta cư xử đàng hoàng hơn. Thằng Sam của tôi nói mọi người đều sẽ được mời tới dự tiệc, và còn có quà nữa, nhớ đi, quà cho mọi người – ngay tháng này đây.”

Tháng đó là tháng Chín, và trời tuyệt đẹp như bạn có thể từng mong ước. Một hai ngày sau, một tin đồn (có lẽ từ thằng Sam rành chuyện) lan truyền về chuyện sẽ có pháo bông – pháo bông, còn hơn thế nữa, một món pháo bông chưa từng thấy ở Shire cả thế kỷ nay, chính xác là từ khi Già Took chết.

Ngày dần qua và Ngày Trọng Đại đã tới gần. Một tối nọ, một cỗ xe khác lạ chất đầy những gói hàng khác lạ lao bánh vào Hobbiton và leo đồi lên Bag End. Các Hobbit giật mình há hốc miệng nhìn ra từ những khung cửa sáng đèn. Cỗ xe được điều khiển bởi những người kỳ dị, hát những bài ca lạ tai. Một số trong bọn ở lại Bag End. Vào cuối tuần thứ nhì của tháng Chín, một chiếc xe nữa tiến vào qua Bywater từ hướng cầu Brandywine ngay giữa ban ngày. Chỉ có một lão già đánh cỗ xe này. Lão đội một cái mũ xanh cao nhọn đầu, mặc áo choàng dài màu xám và khăn quàng cổ màu bạc. Lão có chòm râu dài và hàng lông mày rậm rạp chĩa cả ra ngoài vành mũ. Những chú bé Hobbit lên tới trên đồi. Nó chở pháo bông, đúng như họ đoán. Ở cửa nhà Bilbo, lão già bắt đầu chất hàng xuống: có những kiện lớn chứa pháo bông đủ kiểu đủ dạng, mỗi cái đều có nhãn là một chữ G đỏ và những chữ rune của người Elf.

Dĩ nhiên, đó là ký hiệu của Gandalf, là lão phù thủy Gandalf, kẻ lừng danh ở Shire chủ yếu nhờ biệt tài sử dụng lửa, khói và ánh sáng. Công việc chính của lão cực kỳ khó hiểu và nguy hiểm, nhưng dân xứ Shire vốn không hay biết gì về việc đó. Với họ, lão chỉ là một trong những “màn hấp dẫn” trong bữa tiệc. Vậy nên đã có cả một niềm phấn khích của bọn trẻ Hobbit. “G là gộc!” chúng gào lên, còn lão già mỉm cười. Thấy dáng lão là chúng nhận ra ngay, dù lão thi thoảng mới xuất hiện ở Hobbiton và chẳng bao giờ ở lại lâu. Nhưng bọn trẻ, cũng như những người già, ngoại trừ mấy người già nhất, chưa từng được thấy những màn trình diễn pháo bông của lão – bây giờ chúng đã thuộc về một quá khứ huyền thoại.

Khi lão già, có Bilbo và một số tay lùn râu rậm giúp sức, đã đỡ hàng xuống xong, Bilbo cho lũ trẻ ít xu, nhưng bọn trẻ vẫn thất vọng vì ông không cho chúng được một cây pháo nhảy hay pháo giật nào.

“Đi chơi đi!” Gandalf nói. “Tới bữa đó thì tụi bay tha hồ coi.” Rồi lão khuất vào trong cùng Bilbo, và cánh cửa đóng lại. Lũ trẻ Hobbit nhìn khung cửa sổ trong vô vọng một hồi, rồi chúng bỏ đi, cảm thấy ngày hội như chẳng bao giờ đến.

Bên trong Bag End, Bilbo và Gandalf ngồi bên cửa sổ mở rộng của một căn phòng nhỏ nhìn ra phía vườn về phía tây. Cuối buổi chiều thật sáng sủa và thanh bình. Những bông hoa ánh lên sắc đỏ và vàng: hoa mõm sói và hướng dương, và cây sen cạn bò khắp những bức tường đất và ló vào những khung cửa sổ tròn.

“Vườn của ông trông rực rỡ quá!” Gandalf nói.

“Phải,” Bilbo đáp. “Tôi rất yêu nó, cũng như cả xứ Shire thân mến này; nhưng tôi nghĩ mình cần một kỳ nghỉ.”

“Vậy là ông định tiếp tục kế hoạch hả?”

“Phải. Tôi quyết định nhiều tháng trước rồi, và tôi cũng không đổi ý.”

“Tốt lắm. Nói thêm cũng chẳng ích gì. Cứ bám sát kế hoạch – toàn bộ kế hoạch của ông, nhớ đấy – và tôi hy vọng nó sẽ đạt kết quả tốt nhất, cho ông, và cho tất cả chúng ta.”

“Tôi cũng hy vọng vậy. Dù thế nào tôi vẫn muốn vui thả cửa ngày Thứ Năm tới, và đùa chơi chút đỉnh.”

“Tôi không biết ai sẽ cười đây?” Gadalf nói và lúc lắc đầu.

“Rồi mình sẽ thấy.” Bilbo đáp.

Ngày hôm sau lại thêm nhiều cỗ xe chạy lên đồi, rồi nhiều xe khác nữa. Chắc là đã có dư luận càu nhàu về chuyện “hợp tác với địa phương”, nhưng cũng ngay tuần đó, phiếu đặt hàng từ Bag End ào ào tuôn ra yêu cầu cung cấp đủ thứ hàng hóa, vật dụng, và đồ xa xỉ có thể tìm thấy được ở Hobbiton hoặc ở Bywater hoặc ở bất cứ đâu trong vùng lân cận. Người người trở nên hào hứng và họ bắt đầu đánh dấu ngày tháng trên lịch, và họ sốt ruột mong ngóng người đưa thư, hy vọng nhận được giấy mời.

Chẳng bao lâu thư mời được phát đi ồ ạt, trạm bưu điện Hobbiton ứ nghẹn, còn bưu điện Bywater cũng bị tràn ngập, người ta phải kêu gọi dân tình nguyện làm bưu tá. Một dòng liên tục những bưu tá tình nguyện này cứ đi lên Vùng Đồi, mang theo hàng trăm loại thư hồi báo lịch sự theo kiểu như “Cảm ơn ngài, tôi chắc chắn sẽ tới dự.”

Một tấm bảng xuất hiện trên cổng Bag End: KHÔNG ĐƯỢC PHÉP VÀO NGOẠI TRỪ VỀ VIỆC TIỆC LIÊN HOAN. Ngay cả những người có, hoặc giả vờ có công chuyện dính tới bữa tiệc, cũng ít khi được vào trong. Bilbo thì bận rộn: viết thư mời, đánh dấu những thư trả lời, gói quà, và làm một số việc chuẩn bị của riêng ông. Từ lúc Gandalf tới, ông ta không hề cho ai giáp mặt.

Một sáng nọ, dân Hobbit thức dậy và thấy cánh đồng lớn, ở phía nam cửa trước của Bilbo, chất đầy dây nhợ và cột kèo để dựng trại và lều bạt. Một lối vào đặc biệt được mở ở bờ đất dẫn ra đường lộ, những bậc thềm rộng và một cổng chào lớn màu trắng được dựng lên ở đó. Người ta đâm ra chú ý và ghen tị với gia đình Hobbit ở Bagshot Row sát bên cánh đồng. Ngay cả ông già Gaffer cũng thôi không giả bộ làm việc trong vườn nữa.

Các lều bạt bắt đầu được dựng lên. Có một cái trại đặc biệt lớn, lớn đến nỗi cội cây mọc trên cánh đồng cũng lọt thỏm trong đó, đứng vênh váo ở một đầu, ngay gần chiếc bàn chính. Đèn được treo trên khắp các cành cây. Còn hứa hẹn hơn nữa (đối với dân Hobbit) là một bếp ăn ngoài trời khổng lồ được dựng ở góc bắc của cánh đồng. Một lô những đầu bếp, huy động từ mọi quán ăn và nhà hàng nhiều dặm xung quanh đây, đã đến để tăng cường cho những tay lùn râu rậm Dwarf và những dân kỳ dị khác đã đóng quân ở Bag End từ trước. Sự kích động lên tới cực điểm.

Rồi thời tiết kéo mây mù. Đó là vào thứ Tư trước ngày đại tiệc. Ai nấy bồn chồn dữ dội. Rồi ngày thứ Năm, 22 tháng Chín, cũng đến. Mặt trời lên, mây mù tan biến, cờ xí giăng và cuộc vui bắt đầu.

Bilbo Baggins gọi đó là bữa tiệc, nhưng thực ra đó là đủ thứ trò giải trí nhập lại làm một. Thực tế, tất cả mọi người cư ngụ gần đó đều được mời. Một vài người bị bỏ sót vì sơ suất, nhưng họ vẫn có mặt như thường nên cũng chẳng có vấn đề gì. Nhiều người từ những vùng khác của Shire cũng được mời; và thậm chí còn có mấy người ở ngoài biên giới nữa. Bilbo đích thân đón khách (và những người đi kèm) tại cái cổng trắng mới. Ông trao quà cho mọi khách và khứa – mà ‘khứa’ là những khách đã vào, rồi lẻn ra bằng cửa sau để vào cổng thêm lần nữa. Dân Hobbit vẫn quen tặng quà cho người khác vào ngày sinh nhật. Không phải những món quà đắt tiền lắm, thường là vậy, và cũng không hào phóng quá như dịp này: nhưng đó không phải là một cơ chế tồi tàn. Thực ra ở Hobbiton và Bywater thì ngày nào cũng là ngày sinh nhật của ai đó, nên mọi Hobbit ở đây có cơ hội nhận được một món quà ít nhất mỗi tuần một lần. Nhưng họ chẳng bao giờ thấy ngán nhận quà.

Trong dịp này, các món quà lại quý giá khác thường. Bọn trẻ Hobbit kích động đến nỗi có lúc chúng quên cả việc ăn. Có cả những đồ chơi mà chúng cũng chưa từng được thấy, tất cả đều đẹp và một số còn có phép lạ. Nhiều món trong đó đã được đặt làm trước cả năm, và vượt bao đường đất từ Núi Lớn hay thung lũng xứ Dale đến đây, và tất cả đều do người lùn Dwarf râu rậm chế tạo.

Khi mọi người khách đã được chào đón và đã vào trong cổng, họ thấy sẵn cả ca nhạc, nhảy múa, trò chơi đang chờ đón, và dĩ nhiên, có đồ ăn thức uống nữa. Có ba bữa ăn chính thức: bữa trưa, bữa trà và bữa tối. Nhưng bữa trữa và bữa trà được đánh dấu chủ yếu bằng sự kiện là vào những bữa đó, mọi khách khứa đều ngồi xuống và cùng ăn. Còn mọi lúc khác thì dân tình phân thành nhóm ăn uống ào ào – liên tục từ bữa ăn mười một giờ đến sáu giờ rưỡi chiều, khi màn pháo bông bắt đầu.

Màn pháo bông là của Gandalf: chúng không những được lão chuyển tới, mà còn do chính tay lão thiết kế và chế tạo; và những hiệu quả đặc biệt, các cảnh dàn dựng, và các cú phóng pháo đều do Gandalf coi sóc. Nhiều loại pháo nhảy, pháo giật, pháo xịt, đuốc, nến Dwarf, bình xịt Elf, thùng vỗ Goblin…, được phân phát rộng rãi. Tất cả đều hảo hạng. Ngón nghề của Gandalf đã lên đời với thời gian.

Có những trái pháo bay lên như một đàn chim rực rỡ hót với giọng ngọt ngào. Có những cây xanh với thân bằng khói đen, những chiếc lá của chúng mở ra như cả một mùa xuân bừng lên trong tích tắc, và những cành nhánh sáng lóa thả những bông hoa rực rỡ xuống các Hobbit sững sờ bên dưới, rồi biến đi với mùi hương ngạt ngào trước khi chạm tới những khuôn mặt Hobbit đang ngước lên. Có những vòi phun ra bướm bay lấp lánh vào đám cây; có những cột lửa đủ màu phụt lên và biến thành những con chim ưng, hoặc những chiếc tàu buồm, hay một đàn thiên nga đang bay; có một trận bão sấm chớp đỏ và một cơn mưa rào vàng: có một rừng giáo bạc phóng vụt lên trời cùng tiếng thét như một đạo quân lâm trận, rồi rơi trở xuống sông với tiếng rít như bằng trăm con rắn nóng bỏng. Và còn có một ngạc nhiên cuối cùng, để vinh danh Bilbo, và nó làm một Hobbit giật mình quá sức, đúng như Gandalf dự trù. Đèn đuốc tắt hết. Một cột khói khổng lồ dâng lên. Trông từ xa nó giống một ngọn núi, và trên đỉnh núi bắt đầu sáng lên. Nó trào ra những ngọn lửa xanh và tím. Từ đó bay lên một con rồng đỏ-vàng⁵ – không bằng kích cỡ thật, nhưng sống động khủng khiếp, lửa phun ra từ hàm răng của nó, cặp mắt nó chiếu xuống: có một tiếng gầm, nó phóng ngoằn nghèo ba lần trên đầu đám đông. Mọi người rúm lại, nhiều người còn té úp mặt xuống đất. Con rồng vụt qua như một chuyến tàu tốc hành, lộn mèo một vòng, và bùng về phía Bywater với một tiếng nổ ầm điếc cả tai.

“Đó là lời mời dùng bữa tối!” Bilbo nói. Cảm giác khó chịu và kinh hoàng tan biến lập tức, và những Hobbit nằm mọp dưới đất vụt đứng dậy. Có một bữa tối linh đình cho mọi người; cho mọi người, nghĩa là ngoại trừ những người được mời vào tiệc tối đặc biệt cho gia đình. Tiệc này được tổ chức trong trại lớn có cây cổ thụ. Số được mời này giới hạn trong mười hai tá (con số mà người Hobbit gọi là Gross, tuy từ ngữ này dùng cho người thì không đúng cách lắm); và các khách được lựa chọn từ mọi gia đình mà Bilbo và Frodo có liên hệ, cộng thêm vài người bạn đặc biệt (như Gandalf). Nhiều Hobbit trẻ cũng có trong số đó, và có mặt với sự cho phép của cha mẹ; vì dân Hobbit rất thoải mái với trẻ con trong chuyện thức khuya, nhất là khi có dịp kiếm cho chúng một bữa miễn phí. Nuôi lớn một đứa trẻ Hobbit đòi hỏi nhiều thức ăn lắm.

Có nhiều người thuộc họ Baggins và Boffin; và cũng nhiều người họ Took và Brandybuck; có đủ mặt họ Grubb (bà con của bà ngoại Bilbo Baggins), và đủ mặt họ Chubb (họ hàng của ông nội Took); và một lô những người họ Burrow, Bolger, Bracegirdle, Brockhouse, Goodbody, Hornblower và Proudfoot. Một số trong đó chỉ là họ hàng xa của Bilbo, một số khác hầu như chưa từng đến Hobbiton trước đó vì họ sống ở những vùng hẻo lánh của xứ Shire. Nhà Sackville-Baggins cũng không bị bỏ sót. Otho và vợ là Lobelia cũng có mặt. Họ không thích Bilbo và chẳng ưa gì Frodo nhưng thiệp mời thì đẹp quá, viết bằng mực nhũ vàng, đến nỗi họ thấy không thể từ chối. Vả lại, đứa em Bilbo của họ đã chuyên nghiên cứu ẩm thực hàng bao năm nay, còn bàn ăn của ông ta lại có danh tiếng vang lừng.

Tất cả một trăm bốn mươi bốn người khách đều mong một bữa tiệc linh đình; tuy họ hơi ớn bài diễn văn sau bữa tối của người chủ tiệc (một mực không thể thiếu). Thế nào ông ra cũng lôi ra ít nhiều cái thứ ông ta gọi là thơ ca; và đôi lúc, sau khi uống một hai ly, lại đề cập đến những cuộc phiêu lưu quái gở trong chuyến hành trình bí hiểm của mình. Khách khứa đã không bị thất vọng. Họ đã có một bữa tiệc thật thoải mái, thật sự là một cuộc vui rất thu hút: phong phú, tràn đầy, đa dạng và kéo dài. Việc mua sắm đồ ăn trong vùng trong những tuần kế đó gần như tuột xuống con số không; dù việc mua thực phẩm của Bilbo đã vét sạch nhiều cửa hàng, nhà kho và hầm chứa trong vòng vài dặm quanh đó cũng chẳng là vấn đề gì.

Sau bữa tiệc (đại khái thế) là bài diễn văn. Tuy nhiên, hầu hết mọi người đã ở một trâm trạng bao dung, một tình trạng hài lòng mà họ gọi là “lấp đầy mọi ngóc ngách”. Họ nhấm nháp những món ngon lạ, và nỗi sợ của họ đã bị quên lãng. Họ sẵn sàng lắng nghe bất cứ cái gì và hoan hô ở mỗi dấu chấm câu.

“Những người thân mến của tôi,” Bilbo đứng lên mở lời. “Nghe nè! Nghe nè! Nghe nè!” họ gào lên, và cứ đồng thanh lặp lại câu đó, có vẻ như không muốn nghe theo lời nhắc nhở của chính họ. Bilbo rời chỗ, đi tới đứng trên một cái ghế dưới bóng cây sáng rực. Ánh đèn rọi xuống khuôn mặt rạng rỡ của ông ta; những nút áo vàng sáng lên trên chiếc áo khoác lụa thêu. Mọi người có thể thấy ông ấy đứng đó, quơ một tay trong không khí và tay kia nhét trong túi quần.

“Bà con họ Baggins và Boffin thân mến,” ông ta lại bắt đầu. “Và bà con họ Took và Brandybuck, họ Grubb, và Chubb, và Burrows, và Hornblower, và Bolger, Bracegirdle, Goodbody, Brockhouse và Proudfoot.”

“ProudFEET!”⁶ một Hobbit già ở cuối trại gào lên. Tên ông ta dĩ nhiên là Proudfoot, vì rất xứng với nó, bàn chân ông ta to, nhiều lông khác thường, và cả hai đều đang đặt trên bàn.

“Proudfoot,” Bilbo lặp lại, “cũng như nhà Sackville-Baggins thân yêu của tôi mà sau cùng tôi đã được chào đón trở lại Bag End. Hôm nay là sinh nhật thứ một trăm mười một của tôi. Hôm nay tôi đã một trăm mười một tuổi!”

“Hoan hô! Hoan hô! Mừng trở về hạnh phúc!” họ gào lên và đập bàn vui vẻ. Bilbo đã làm thiệt ngon lành. Đây đúng là kiểu họ thích: ngắn gọn và rõ ràng.

“Tôi hy vọng tất cả quý vị đều sung sướng nhiều như tôi.” Tiếng hò la điếc tai. Những tiếng la Có (và Không). Tiếng ồn ào của kèn và tù và, sáo và các nhạc cụ khác. Như đã nói, nhiều Hobbit trẻ đang có mặt ở đây. Hàng trăm pháo giật phát nhạc được giật tung. Hầu hết đều có chữ DALE trên đó, điều này chẳng có nghĩa gì lắm với hầu hết Hobbit, nhưng hết thảy bọn họ đều nhất trí rằng đó là những cây pháo tuyệt vời. Chúng chứa những nhạc cụ, nhỏ, nhưng chế tạo hoàn hảo và có âm điệu mê hoặc. Thực vậy, trong một góc có mấy thanh niên nhà Took và Brandybuck, nghĩ rằng bác Bilbo đã nói xong (vì rõ ràng ông ta đã nói hết những điều cần nói), nên đã hợp thành một ban nhạc ngẫu hứng, và bắt đầu một điệu nhạc nhảy vui nhộn. Ông chủ Everard Took và cô Meliot Brandybuck nhảy lên một cái bàn và với những cái chuông trong tay họ bắt đầu nhảy điệu Springle-ring, một điệu nhảy đẹp, nhưng hơi sôi nổi.

Nhưng Bilbo chưa nói xong. Chụp lấy một cái tù và của một thanh niên gần đó. Ông ta thổi ba hồi lảnh lót. Tiếng ồn dịu xuống.

“Tôi sẽ không chiếm nhiều thì giờ của quý vị,” ông ta kêu lên. Tiếng reo hò từ cả đám đông ầm lên. “Tôi đã mời tất cả quý vị đến vì một mục đích.” Có điều gì trong cách ông ta nói câu đó tạo ấn tượng mạnh. Tất cả gần như im tiếng, một hai người nhà Took còn ngóng tai lên chú ý nghe.

“Thực ra, là có ba mục đích! Trước nhất là để nói với quý vị rằng tôi cực kỳ yêu mến quý vị, và rằng một trăm mười một năm là thời gian quá ngắn để được sống giữa những Hobbit tuyệt vời và đáng mến này.” Tiếng tán thưởng ầm vang.

“Tôi chưa biết hết một nửa trong số quý vị tới mức một nửa những gì tôi muốn biết, và tôi yêu thích chưa tới một nửa số quý vị bằng một nửa tình yêu mà quý vị đáng được nhận.” Cái này thì bất ngờ và khó hiểu. Có vài tiếng vỗ tay rời rạc, nhưng hầu hết đều cố hiểu ra và chờ xem nó có phải là một lời xưng tụng không.

“Thứ nhì, là để ăn mừng sinh nhật của tôi.” Lại reo hò. “Tôi phải nói rằng; sinh nhật CỦA CHÚNG TÔI. Dĩ nhiên, bởi vì nó cũng là sinh nhật của người thừa kế và là cháu của tôi, Frodo. Nó đã đến tuổi thành niên và được trao quyền thừa kế từ hôm nay.” Một vài tiếng vỗ tay chiếu lệ của mấy ông già và vài tiếng la “Frodo! Frodo! Frodo vui vẻ thân mến!” từ đám trẻ. Nhà Sackville-Baggins trông tức giận, và tự hỏi cái vụ “được quyền thừa kế” nghĩa là gì.

“Cộng chung lại chúng tôi có một trăm bốn mươi bốn tuổi. Số quý vị được chọn mời cũng hợp với số tổng đáng nhớ này, một Gross, nếu tôi có thể dùng được cách diễn tả này.” Không reo hò. Vụ này thật khôi hài. Nhiều khách, nhất là nhà Sackville-Baggins, cảm thấy bị xúc phạm, họ thấy rõ ràng họ chỉ được mời để đủ một con số định trước, như hàng hóa trong một kiện hàng. “Một Gross, vậy đấy! Cách diễn đạt thật tầm thường!”

“Và, nếu như tôi được phép nhắc lại một câu chuyện cũ, kỷ niệm lần tôi đến thành phố Esgaroth trên Hồ Lớn bằng thùng gỗ. Hôm đó là sinh nhật nhưng tôi lại chẳng nhớ ra. Lúc ấy, tôi chỉ mới năm mươi mốt, sinh nhật khi đó cũng chẳng là điều quan trọng. Bữa tiệc cũng rất linh đình, dù tôi bị cảm lạnh dữ dội, tôi còn nhớ, và chỉ có thể nói ‘cám ơn rát nhìu’. Bây giờ tôi xin lặp lại chính xác hơn: Cảm ơn quý vị rất nhiều vì đã tới dùng tiệc mọn với tôi.” Vẫn im lặng như tờ. Tất cả bọn họ đều e rằng sắp tới sẽ là một bài hát hay thơ ca nào đó; và họ bắt đầu thấy chán. Tại sao ông ta không kết thúc phần phát biểu và để họ uống chúc mừng sức khỏe ông ta? Nhưng Bilbo không hát hay đọc thơ. Ông ta ngừng trong giây lát.

“Thứ ba, và cuối cùng,” ông ta nói, “tôi muốn đưa ra một THÔNG BÁO.” Ông ta nói từ cuối cùng này lớn tiếng và bất ngờ đến nỗi ai còn tỉnh đều ngồi thẳng dậy. “Tôi rất tiếc phải thông báo rằng – tuy tôi đã nói, một trăm mười một năm là quãng thời gian quá ngắn được sống với quý vị – nhưng đến đây là KẾT THÚC. Tôi sẽ ra đi. Tôi sẽ lên đường NGAY BÂY GIỜ. GIÃ BIỆT!”

Ông ta bước xuống và biến mất. Có một tia sáng lóa lên chói mắt, hết thảy khách khứa đều nheo mắt lại. Khi họ mở mắt ra thì không còn thấy Bilbo ở đâu nữa. Một trăm bốn mươi bốn Hobbit bàng hoàng ngồi lại không nói nên lời. Già Odo Proudfoot nhấc chân khỏi bàn và giậm xuống đất. Rồi có một khoảnh khắc hoàn toàn im lặng, cho đến lúc đột nhiên sau mấy hơi thở sâu, tất cả các Baggins, Boffin, Took, Brandybuck, Grubb, Chubb, Burrow, Bolger, Bracegirdle, Brockhouse, Goodbody, Hornblower và Proudfoot bắt đầu lên tiếng một lượt.

Ai cũng đồng ý rằng trò đùa này khá tệ, và cần có nhiều thức ăn và rượu để chữa cú sốc và bực mình cho đám khách. “Ông ấy điên rồi. Tôi đã nói mà,” có lẽ là ý kiến phổ biến nhất. Ngay cả họ nhà Took (cũng có vài người ngoại lệ) cũng nghĩ cách cư xử của Bilbo là quái đản. Trong chốc lát, hầu hết bọn họ đều đương nhiên cho rằng việc lặn mất của ông ta chẳng là gì hơn một trò lỡm đời buồn cười.

Nhưng ông già Rory Brandybuck thì không chắc như vậy. Tuổi tác cũng như bữa tối thịnh soạn đều không làm lu mờ được trí thông minh của ông ta, và ông nói với con dâu, Esmeralda: “Trong vụ này có gì đáng ngờ, con ạ! Ba tin rằng tay Baggins điên này lại biến đi lần nữa. Tay già đại ngốc. Mà tại sao lại phải ưu tư? Hắn đâu có mang hết đồ ăn đi?” Ông lớn tiếng gọi Frodo cho thêm một tuần rượu nữa.

Frodo là người duy nhất có mặt mà không nói gì cả. Có những lúc anh ta ngồi im lặng bên cái ghế bỏ trống của Bilbo, và chẳng lý gì tới các nhận xét hay câu hỏi. Anh ta thích thú với trò đùa, dĩ nhiên, cho dù anh ta thuộc nhóm người biết trước câu chuyện sẽ xảy ra. Anh ta khó khăn lắm mới nín được tiếng cười trước sự ngạc nhiên bực bội của đám khách. Nhưng đồng thời anh cũng cảm thấy bối rối sâu xa: đột nhiên anh nhận ra rằng anh rất yêu ông Hobbit già này. Hầu hết khách khứa lại tiếp tục ăn và uống và bàn cãi những trò kỳ cục, quá khứ và hiện tại của Bilbo; nhưng đám Sackville-Baggins đã tức tối bỏ về. Frodo chẳng muốn dính dáng gì thêm với bữa tiệc nữa. Anh ra lệnh cho tiếp thêm rượu; rồi anh đứng dậy lặng lẽ uống cạn ly của mình để chúc sức khỏe Bilbo, và chuồn khỏi khu lều trại.

Còn về phần Bilbo Baggins, ngay khi đang phát biểu, ông ta đã sờ mó cái nhẫn vàng trong túi: chiếc nhẫn ma thuật mà ông ta đã giữ bí mật bao năm. Khi bước xuống khỏi ghế, ông ta luồn nó vào ngón tay, và mọi Hobbit ở Hobbiton không bao giờ còn trông thấy ông ta nữa.

Ông ta bước mau lẹ về cái lỗ của mình, và đứng một lát, mỉm cười lắng nghe tiếng ồn ào trong khu lều và tiếng vui đùa từ những góc khác của cánh đồng. Rồi ông ta đi vào. Ông cởi bỏ y phục dự tiệc, gấp lại và gói chiếc áo khoác lụa thêu vào tấm giấy mỏng, rồi cất đi. Sau đó ông mau lẹ mặc mấy thứ y phục tồi tàn, và siết quanh bụng một dây nịt da đã sờn cũ. Ông cài một thanh đoản kiếm trong vỏ bằng da đen tả tơi vào dây lưng. Từ một ngăn kéo khóa kỹ, bốc mùi long não, ông lấy ra một áo choàng và mũ trùm cũ. Chúng đã được khóa kỹ như thể rất quý giá, nhưng chúng vá víu và phong sương đến độ khó mà đoán ra nổi màu vải nguyên thủy: nó có thể màu xanh lá cây đậm. Chúng hơi lớn so với ông ta. Rồi ông ta đi vào thư phòng, và lấy từ két sắt ra một gói lớn bọc vải cũ, và một bản thảo bọc bìa da; cùng một bao lớn thư dầy cộm. Cuốn sách và gói vải ông nhét vào trên cùng một túi xách nặng nề đặt sẵn ở đó, chứa gần đầy nhóc đồ. Ông tuột nhẫn ra bỏ vào bao thư, cùng với sợi dây chuyền mảnh, rồi niêm phong lại, ghi địa chỉ gửi cho Frodo. Ban đầu ông đặt nó trên bệ lò sưởi, nhưng đột nhiên ông cầm lấy và nhét vào túi. Ngay lúc đó cánh cửa mở và Gandalf mau lẹ bước vào.

“Xin chào!” Bilbo nói. “Tôi đang băn khoăn không biết ông có xuất hiện không.”

“Tôi vui mừng thấy ông vẫn còn hữu hình,” lão pháp sư trả lời và ngồi xuống ghế. “Tôi muốn bắt kịp ông và nói vài lời cuối. Tôi chắc ông cảm thấy mọi chuyện đã xảy ra rất tuyệt vời và theo đúng kế hoạch phải không?”

“Phải,” Bilbo đáp, “tuy cú pháo sáng ấy thật sững sờ: nó còn làm tôi giật mình, nói chi tới người khác. Chắc ông có bổ sung thêm cái gì vào đó phải không?”

“Đúng vậy. Ông đã khôn ngoan giấu kín chiếc nhẫn đó bao năm qua, và tôi thấy cần cho khách khứa của ông một nguyên cớ khác có thể giải thích chuyện đột nhiên biến mất của ông.”

“Và làm hỏng luôn trò đùa của tôi. Ông đúng là thứ già chuyên xen vào chuyện người khác,” Bilbo bật cười, “nhưng tôi hy vọng ông hiểu rõ nhất, như thường lệ.”

“Hiểu chứ – như khi tôi hiểu bất cứ điều gì. Nhưng tôi không thấy chắc lắm về toàn bộ sự vụ này. Bây giờ nó đã tới điểm kết thúc. Ông đã được chơi trò đùa của mình, và đã cảnh báo hoặc gây sốc cho hầu hết các họ hàng của ông, và cho cả xứ Shire này đủ nguyên cớ để bàn tán thêm chín ngày nữa, hay có thể là chín mươi chín ngày nữa. Ông có định đi xa tiếp không?”

“Có, tôi định vây. Tôi cảm thấy mình cần một ngày nghỉ, một ngày nghỉ rất dài, như tôi đã nói trước với ông. Có lẽ là một kỳ nghỉ vĩnh viễn: tôi không mong mình sẽ trở lại. Thực vậy, tôi không định trở lại, và tôi đã dàn xếp mọi chuyện.

“Tôi già rồi, Gandalf ạ. Tôi không có vẻ già, nhưng tôi bắt đầu cảm thấy già tận trong thâm tâm mình. Được bảo quản tốt, vậy đó!” ông ta khịt mũi. “Ồ, tôi cảm thấy mỏng teng đi, kiểu như bị dãn căng ra, nếu ông hiểu ý tôi: giống như bị bơ trét lên miếng bánh mì quá lớn. Thế có thể là không đúng. Tôi cần một thay đổi, hoặc một cái gì đó.”

Gandalf nhìn ông ta một cách tò mò và kỹ lưỡng. “Không, có vẻ không đúng vậy,” ông ta nói trầm ngâm. “Không, sau cùng tôi vẫn tin kế hoạch của ông là tốt đẹp nhất.”

“Phải, dù sao tôi cũng đã quyết định. Tôi muốn thấy lại những núi non lần nữa, Gandalf, những núi non, và rồi tìm được nơi nào đó mà tôi có thể nghỉ ngơi. Trong bình yên và tĩnh lặng, không có cả đống họ hàng dòm ngó chung quanh, và một dãy những khách khứa phiền hà bám lấy chuông cửa. Tôi có lẽ sẽ tìm được nơi nào đó để có thể kết thúc cuốn sách của mình. Tôi đã nghĩ tới một câu kết tuyệt vời cho nó, và ông ta sống hạnh phúc mãi mãi về sau cho đến ngày cuối đời.”

Gandalf bật cười. Nhủ mình hy vọng ông ta sống được như thế. “Nhưng sẽ không có ai đọc được cuốn sách, cho dù nó kết thúc ra sao.”

“Ồ, có thể chứ, trong những năm sau này, Frodo đã được đọc rồi, đọc mỗi phần tôi đã viết. Ông sẽ để mắt tới Frodo chứ?”

“Phải, sẽ nhìn bằng cả hai mắt nữa kìa, trong chừng mực có thể.”

“Dĩ nhiên nó có thể đi với tôi, nếu tôi yêu cầu. Thực ra nó từng đề nghị một lần rồi, ngay trước bữa tiệc. Nhưng thực tình nó vẫn chưa muốn đến vậy. Tôi muốn nhìn thấy lại xứ sở hoang sơ trước khi tôi chết, và những núi non nữa; những nó vẫn còn mê xứ Shire này, với những khu rừng, cánh đồng và những dòng sông nhỏ. Nó hẳn sẽ được thoải mái ở đây. Tôi sẽ để lại mọi thứ cho nó, dĩ nhiên, ngoại trừ vài thứ thừa thẹo. Tôi hy vọng nó sẽ sung sướng, khi nó quen với việc sống một mình. Đã tới lúc nó phải tự làm chủ mình rồi.”

“Mọi thứ à?” Gandalf hỏi. “Kể cả chiếc nhẫn? Ông đã đồng ý vậy rồi mà, nhớ không?”

“Ồ, ơ, phải, tôi cũng định thế,” Bilbo lắp bắp.

“Nó đâu rồi?”

“Trong một bao thư, nếu ông cần biết,” Bilbo nóng nảy đáp. “Bỏ trên bệ lò sưởi kia. Ồ, không! Nó trong túi tôi nè!” ông ta ngần ngừ. “Bây giờ nó không phải món lặt vặt sao?” ông ta nói thì thào với chính mình. “Sau cùng, tại sao không nhỉ? Tại sao nó không được nằm yên ở đây?”

Gandalf lại nhìn Bilbo rất soi mói, và có một tia lóe lên trong mắt ông ta. “Bilbo, tôi nghĩ,” ông ta nói lặng lẽ, “tôi phải giữ nó lại. Ông không muốn sao?”

“Ồ phải – nhưng, không. Giờ đã đến nước này, tôi không thích rời xa nó chút nào, có thể nói như vậy. Và tôi không hiểu tại sao tôi phải chia tay với nó. Tại sao ông muốn tôi làm thế?” ông ta hỏi, và giọng ông ta thay đổi kỳ lạ. Nó sắc nhọn với nỗi nghi hoặc bực bội. “Ông lúc nào cũng căn vặn tôi và chiếc nhẫn, nhưng ông chẳng bao giờ hỏi tôi về những món khác tôi đem theo trong cuộc hành trình.”

“Không, nhưng tôi phải căn vặn ông,” Gandalf nói. “Tôi muốn biết sự thật. Điều đó quan trọng. Các loại nhẫn thần thì… ờ, có pháp thuật; và chúng hiếm và kỳ lạ. Tôi quan tâm đến chiếc nhẫn của ông về mặt chuyên môn, có thể nói như thế; đến bây giờ tôi vẫn vậy, tôi muốn biết nó đang ở đâu, nếu ông lại phiêu du lần nữa. Với lại tôi nghĩ ông giữ nó lâu như thế là đủ rồi. Ông không cần đến nó nữa. Bilbo, trừ khi tôi nhận định sai lầm.”

Bilbo đỏ mặt, và mắt ông ta lóe lên ánh giận dữ. Khuôn mặt khoan hòa của ông đanh lại. “Tại sao không?” ông ta kêu lên. “Vả lại, ông có mắc mớ gì mà cứ muốn biết tôi làm gì với các thứ sở hữu của tôi? Nó là của chính tôi. Tôi đã tìm được nó. Nó đến với tôi đấy chứ.”

“Phải, phải,” Galdalf nói. “Nhưng đâu cần phải bực lên như thế.”

“Nếu tôi bực thì đó là tại ông,” Bilbo nói. “Nó là của tôi, tôi nói rồi. Của chính tôi. Kho báu của tôi. Phải, kho báu của tôi.”

Khuôn mặt lão pháp sư vẫn nghiêm trọng và tập trung, và chỉ một ánh lấp lóa sâu trong đôi mắt là cho thấy ông ta chấn động và đã lo ngại. “Trước đâu nó từng được gọi là thế,” ông ta nói, “nhưng không phải do ông gọi.”

“Nhưng bây giờ tôi gọi đó. Và tại sao không được? Cho dù Gollum đã từng gọi như thế. Bây giờ nó không phải của hắn nữa, mà là của tôi. Và tôi phải giữ nó, vậy đó.”

Gandalf đứng dậy. Ông ta nói đanh thép. “Nếu ông làm vậy là ông ngu lắm, Bilbo. Mỗi lời ông nói thì chuyện đó lại rõ ràng hơn. Nó đã mê hoặc ông quá rồi. Thả nó ra đi! Rồi ông mới có thể phóng thả chính mình, và được tự do.”

“Tôi sẽ làm theo ý tôi chọn và phóng thả theo ý tôi muốn,” Bilbo ngoan cố nói.

“Thôi nào, nào, ông Hobbit thân mến của tôi!” Gandalf nói. “Suốt cả đời ông chúng ta đã là bạn bè, và ông cũng nợ tôi ít nhiều. Nào! Hãy làm như ông đã hứa: bỏ nó đi đi!”

“Nè, nếu ông muốn có chiếc nhẫn của tôi thì cứ nói thẳng ra!” Bilbo kêu lên. “Nhưng ông sẽ không có được nó đâu. Tôi không đem cho báu vật của mình đi đâu, nói thật với ông đó!” Bàn tay ông ta đưa về phía chuôi thanh đoản kiếm.

Đôi mắt của Gandalf lóe lên. “Sắp tới phiên tôi nổi giận đây,” pháp sư nói. “Nếu ông cứ ăn nói như thế, tôi sẽ nổi giận đó. Rồi ông sẽ thấy Gandalf Phù Thủy Xám⁷ lộ mặt đấy.” Ông ta tiến một bước về phía ông già Hobbit, dáng pháp sư có vẻ cao lớn lên và đầy đe dọa; bóng ông tràn kín căn phòng nhỏ.

Bilbo lui tới sát tường, thở nặng nề, bàn tay ông ta bấu lấy túi quần. Họ đứng đối mặt nhau một lát, không khí trong phòng tê ran. Đôi mắt Gandalf vẫn cúi xuống nhìn gã Hobbit. Từ từ đôi bàn tay Bilbo lỏng ra và ông ta bắt đầu run.

“Tôi không hiểu ông nổi cái chứng gì, Gandalf,” Bilbo nói. “Trước tới nay ông chưa từng thế này. Tất cả mọi chuyện này là sao? Nó là của tôi mà, đúng chưa? Tôi đã tìm ra nó, và Gollum hẳn là đã giết tôi nếu tôi không giữ được nó. Tôi đâu phải thằng ăn cắp, cho dù hắn ta có nói gì đi nữa.”

“Tôi chưa từng gọi ông là ăn cắp,” Gandalf trả lời. “Mà tôi cũng không phải thằng ăn cắp luôn. Tôi cũng không định trấn lột ông, nhưng muốn giúp ông. Tôi mong ông tin tôi, như xưa nay vẫn từng tin cậy.” Pháp sư quay đi, cái bóng vụt mất⁸. Pháp sư lại co trở về vóc dáng một ông già tóc bạc, lưng còng và lo lắng.

Bilbo đưa tay dụi mắt. “Tôi rất tiếc,” ông ta nói. “Nhưng tôi thấy kỳ lạ lắm. Nhưng cũng là nhẹ nhõm ít nhiều khi không còn bị ưu tư về chuyện đó nữa. Gần đây điều đó lớn dần trong tâm trí tôi. Có khi tôi tưởng như nó giống một con mắt đang nhìn tôi. Và lúc nào tôi cũng muốn đeo nó vào bay và biến mất đi; ông không hiểu sao; hoặc có khi băn khoăn không biết nó có an toàn không, và lại tháo nó ra để kiểm chứng cho chắc. Tôi cố khóa khi nó trong túi, nhưng tôi thấy mình không nghỉ ngơi được khi không có nó trong túi. Tôi không hiểu tại sao. Mà có vẻ như tôi không thể quyết định được.”

“Vậy thì hãy tin cậy ở tôi,” Gandalf nói. “Nó đã được quyết định rồi. Hãy ra đi và bỏ nó lại đàng sau. Hãy thôi đừng sở hữu nó nữa. Tặng nó cho Frodo đi, và tôi sẽ chăm sóc cậu ta.”

Bilbo đứng căng thẳng và bất định một lát. Rồi ông ta thở dài. “Thôi được.” Cố lắm ông ta mới thốt nên lời. “Tôi sẽ nghe ông.” Rồi ông ta nhún vai, mỉm cười hơi tiếc nuối. “Sau cùng thì toàn bộ vụ tiệc tùng này là vì chuyện này thôi. Đem tặng cả đống quà sinh nhật, và ít nhiều khiến việc cho món này đi trở nên dễ dàng hơn. Mà rút cục nó vẫn chẳng dễ dàng hơn chút nào, nhưng đáng tội là đã phung phí tất cả những gì chuẩn bị của tôi. Nó sẽ phá hỏng toẹt trò vui đùa này.”

“Thực ra nó sẽ lấy đi điểm duy nhất tôi thấy được trong sự vụ này.” Gandalf nói.

“Tốt lắm,” Bilbo nói, “nó sẽ về tay Frodo cùng tất cả những món khác.” Ông ta hít một hơi dài. “Và bây giờ tôi phải lên đường thôi, kẻo có ai đó bắt gặp. Tôi đã nói tạm biệt rồi, và tôi không chịu được cảnh phải nói lại thêm lần nữa.” Ông ta nhấc túi lên và đi ra cửa.

“Ông vẫn còn để cái nhẫn trong túi,” lão pháp sư nói. “Ồ, đúng vậy!” Bilbo kêu lên. “Cả di chúc và các hồ sơ khác nữa. Ông nên giữ nó và chuyển giao lại giùm tôi. Thế là an toàn nhất.”

“Không, đừng giao cái nhẫn cho tôi,” Gandalf nói. “Đặt trên bệ lò sưởi đó. Ở đó nó cũng đủ an toàn, cho đến khi Frodo tới. Tôi sẽ chờ cậu ta.”

Bilbo lấy bao thư ra, nhưng ngay khi ông sắp đặt nó bên cái đồng hồ, tay ông giật ngay lại và cái gói rơi xuống sàn. Trước khi ông ra kịp nhặt nó lên, pháp sư đã cúi xuống chộp lấy nó và đặt vào chỗ. Một cơn giận dữ lại lướt nhanh qua khuôn mặt tay Hobbit. Đột nhiên nó biến thành một vẻ nhẹ nhõm và một tiếng cười. “Ồ, thế đấy,” ông ta nói. “Thôi, tôi biến đây!”

Họ đi ra tiền sảnh. Bilbo chọn cây gậy ưng ý nhất trên giá; rồi ông ta huýt sáo. Ba gã lùn Dwarf đang bận rộn gì đó từ các phòng khác nhau chạy ra.

“Mọi thứ sẵn sàng chưa?” Bilbo hỏi. “Mọi thứ đóng gói và dán nhãn chưa?”

“Rồi.” chúng đáp.

“Được, lên đường thôi!” ông ta bước ra khỏi cửa trước.

Đó là một đêm đẹp trời, bầu trời đen lốm đốm sao. Ông ta ngước nhìn lên, hít thở không khí. “Vui thật! Lại ra đi, lên đường với những anh lùn Dwarf mới thật vui làm sao! Đây đúng là thứ ta trông đợi bao lâu, nhiều năm rồi! Tạm biệt!” ông ta nói, nhìn lại nhà cũ và cúi chào khung cửa. “Tạm biệt, Gandalf!”

“Tạm biết, lúc này thôi, Bilbo. Nhớ giữ gìn cẩn thận! Ông đủ già rồi đó, và có lẽ cũng đủ khôn ngoan nữa.”

“Hãy cẩn thận! Tôi chẳng thiết. Đừng ưu tư về tôi. Lúc này tôi sung sướng y như xưa nay, và điều đó đã nói lên nhiều lắm rồi. Nhưng thời điểm đã đến. Sau cùng tôi lại xúc động rồi.” ông ta nói thêm rồi bằng một giọng trầm hơn, như tự nhủ, ông hát dịu dàng trong bóng đêm:

Con đường cứ đi tới đi lui mãi

Kể từ khung cửa nơi nó khởi đầu

Xa phía trước con đường đã qua,

Và tôi phải theo, nếu được,

Theo đuổi nó với bàn chân hăng hái,

Cho đến khi nối với con đường lớn hơn,

Nơi nhiều lối đường và hành trình gặp nhau.

Và sẽ ra sao? Tôi không nói trước được.

Ông ngừng lại, im lặng giây lát. Rồi không nói thêm một lời ông, quay rời khỏi những ánh đèn và âm thanh trên cánh đồng và trong những lều trại, và với ba người đồng hành theo sau, ông đi vòng khu vườn nhà mình, bước nhanh xuống lối mòn dốc. Ông nhảy qua một chỗ hàng rào thấp ở cuối khu vườn, và tiến vào đồng cỏ, đi vào bóng đêm như một ngọn gió nhẹ trong lùm cỏ.

Gandalf đứng đó một lát nhìn theo Bilbo đi vào bóng đêm. “Tạm biết, Bilbo thân mến – cho đến khi tái ngộ!” ông ta nói nhẹ nhàng và trở vào trong.

Sau đó Frodo vào tới, và thấy pháp sư già đang ngồi trong bóng tối, chìm trong suy tư. “Ông bác cháu đi rồi sao?” anh ta hỏi.

“Phải,” Gandalf đáp, “sau cùng cũng đi rồi.”

“Cháu mong – ý cháu là, cho đến tối nay, cháu vẫn hy vọng đó chỉ là trò đùa.” Frodo nói. “Nhưng trong thâm tâm cháu biết rằng ông ấy thật sự muốn ra đi. Ông ấy lúc nào cũng quen đùa về những chuyện nghiêm túc: cháu mong cháu tới đây sớm hơn, chỉ để tiễn ông bác đi.”

“Tôi nghĩ ông ấy thích bỏ đi lặng lẽ hơn,” Gandalf nói. “Đừng ưu tư thái quá. Ông ấy sẽ ổn thôi. Còn bây giờ, ông ấy để lại gói này cho cậu. Nó kia!”

Frodo lấy bao thư trên bệ lò sưởi, liếc nhìn nó nhưng không mở ra.

“Cậu sẽ thấy di chúc của ông ấy và những tài liệu khác trong đó, tôi nghĩ vậy,” pháp sư nói. “Bây giờ cậu là chủ nhân của Bag End. Và tôi cũng sẽ cho rằng cậu sẽ thấy trong đó có một chiếc nhẫn.”

“Chiếc nhẫn!” Frodo kêu lên. “Ông ấy để nó lại cho cháu sao? Cháu không hiểu tại sao. Có thể, nó vẫn hữu dụng.”

“Có thể có, có thể không,” Gandalf nói. “Tôi sẽ không dùng nó nếu tôi là cậu. Nhưng hãy giữ kín nó, giữ cho nó nguyên vẹn. Bây giờ tôi đi ngủ đây.”

Là chủ của Bag End, Frodo nghĩ, nhiệm vụ gian khổ của cậu là chào giã biệt các khách khứa. Lời đồn đại về những sự kiện lạ kỳ giờ đã lan khắp cánh đồng, nhưng Frodo sẽ chỉ hứa là vào sáng mai mọi chuyện chắc chắn sẽ rõ ràng. Quãng nửa đêm, xe cộ đến đón những nhân vật quan trọng. Từng chiếc xe một lăn bánh đi, chở đầy những Hobbit no bụng nhưng rất ấm ức. Những người làm vườn đến như đã dàn xếp trước, và dùng xe đẩy tay để đưa những kẻ vô ý bị bỏ lại về nhà.

Đêm dần qua. Mặt trời lên. Những dân Hobbit thức giấc hơi trễ. Buổi sáng trôi qua. Nhân công đến và bắt đầu (theo lệnh) dọn dẹp những lều trại và bàn ghế, muỗng và dao, chai và dĩa, rồi các ngọn đèn, và các bụi hoa đóng hộp, vụn bánh mì và xác pháo, những túi đựng, khăn tay và găng tay bỏ quên, và những thức ăn thừa (chỉ còn là thứ vặt vãnh). Rồi một số những người khác đến (không có lệnh): nhà Baggins, Boffin, Bolger và Took, cùng những người khách khác sống hoặc lưu ngụ gần đó. Đến giữa trưa, khi ngay cả những người được ăn no nhất đã có thể đi lại được, thì đã có một đám đông lớn ở Bag End, không được mời nhưng cũng không bất ngờ.

Frodo đang đứng chờ ở bậc thềm, tươi cười, nhưng trông hơi mệt và lo âu. Anh ta chào đón mọi người đến chơi, nhưng anh ta chẳng có gì nhiều để nói hơn trước. Câu trả lời của anh cho mọi thăm hỏi chỉ là: “Ông Bilbo Baggins đã đi rồi; theo chỗ tôi biết thì đi vĩnh viễn.” Một số khách anh ta cho mời vào trong, vì Bilbo có để lại “lời nhắn” cho họ.

Trong đại sảnh có một đống lớn đủ loại gói và bọc và những món đồ đạc nho nhỏ. Trên mỗi món đều cột một mảnh giấy. Có những mảnh ghi đại loại thế này:

“Gửi ADELARD TOOK, cho chính RIÊNG ANH TA, do Bilbo gửi,” gắn trên một cái dù. Adelard đã từng “lượm lặt” được nhiều cái dù chẳng có dán nhãn gì cả.

“Gửi DORA BAGGINS để nhớ một mối quan hệ thư từ DÀI, với tình yêu từ Bilbo,” gắn trên một giỏ đựng giấy vụn lớn. Dora là chị của Drogo và là bà dì lớn tuổi nhất còn sống của Bilbo và Frodo; bà đã chín mươi chín, và đã viết vô số những lời khuyên trong suốt hơn nửa thế kỷ.

“Gửi MILO BURROWS, hy vọng nó sẽ hữu dụng, từ B.B.,” trên một cây bút bằng vàng và lọ mực. Milo chưa bao giờ trả lời các lá thư.

“Để ANGELICA dùng, từ bác Bilbo, gắn trên một cái gương lồi.” Cô là một thiếu nữ họ Baggins và rõ ràng cứ coi khuôn mặt mình là hấp dẫn lắm.

“Để đựng bộ sưu tập của HUGO BRACEGIRDLE, từ một người đóng góp,” gắn trên một kệ sách trống rỗng. Hugo là tay chuyên mượn sách và tệ hại khác thường trong việc hoàn trả.

“Gửi LOBELIA SACKVILLE-BAGGINS, như một món quà,” gắn trên một hộp đựng những muỗng bạc. Bilbo tin rằng bà này đã lấy được rất nhiều muỗng đẹp của ông ta, khi ông còn bận du hành đợt trước. Lobelia cũng biết rõ điều đó. Khi chiều đó bà ta đến, bà ta hiểu ngay hàm ý, nhưng cũng nhận mớ muỗng như thường.

Đây chỉ là một mớ nhỏ những món quà được tập hợp lại. Chỗ ở của Bilbo đã chất chứa đầy những món vật dụng trong suốt cuộc đời dài của ông. Xu hướng của các lỗ Hobbit là cứ tích chứa các thứ: thủ phạm chính của vụ này là tập tục tặng quá nhiều quà vào dịp sinh nhật. Dĩ nhiên, không phải tất cả các món quà sinh nhật lúc nào cũng là đồ mới, có một hai món mathom cũ chẳng ai dùng nữa đã lưu chuyển khắp trong vùng; nhưng Bilbo vẫn thường tặng những món quà mới, và giữ lại các món người ta tặng. Cái lỗ của ông bây giờ mới được gọn lại một tí.

Mỗi một món quà chia tay đều có dán nhãn do đích thân Bilbo viết, vài cái còn có chi tiết nào đó, hay câu đùa nào đó. Nhưng dĩ nhiên, hầu hết các món được gửi cho những nơi có người cần hoặc sẵn lòng đón nhận. Những Hobbit nghèo, nhất là những người ở dãy Bagshot Row, được tặng quà đúng ý. Già Gaffer Gamgee nhận được hai túi khoai tây, một cái xẻng mới, một áo chẽn bằng len, và một chai dầu cho những khớp xương ọp ẹp của ông. Già Rory Brandywine, để trả lễ cho lòng hiếu khách, nhận được 12 chai Old Winyard: một loại rượu vang đỏ hạng nặng, bây giờ đã rất đủ tuổi, vì chúng được cha của Bilbo đóng chai. Rory đã hoàn toàn tha thứ cho Bilbo, và ngay sau chai thứ nhất đã phong ông ta là tay bảnh nhất.

Có cả đống thứ để lại cho Frodo. Và dĩ nhiên, tất cả những của cái chính, cũng như các sách vở, tranh ảnh, và quá trời đồ đạc, được để lại cho anh ta sở hữu. Tuy nhiên, không có dấu hiệu hay đề cập nào đến tiền bạc hay châu báu: không một đồng xu hay một hạt cườm nào được đem đi cho.

Frodo có một quãng thời gian rất khó chịu chiều hôm đó. Một tin đồn bậy nói rằng cả ngôi nhà đang được phân phát miễn phí đã lan nhanh như chớp; và chẳng mấy chốc khu nhà đã đông nghẹt những người chẳng có công chuyện gì ở đó, nhưng không thể xua đi được. Những tờ nhãn ghi bị xé ra và đổi chỗ, rồi cãi cọ nổ ra. Một số người cố trao đổi và buôn bán ngay trong đại sảnh: những người khác cố ăn cắp và chuồn đi với những món đồ lặt vặt không dành cho họ, hoặc với bất cứ thứ gì có vẻ như không ai cần hoặc không ai coi chừng. Con đường dẫn tới cổng đầy những xe đẩy và xe kéo.

Giữa cảnh hỗn loạn ấy thì gia đình Sackville-Baggins tới. Frodo đã lui vào nghỉ một lát vào giao cho người bạn Merry Brandybuck coi sóc mọi chuyện. Khi Otho lớn tiếng đòi gặp Frodo, Merry cúi đầu lịch sự.

“Anh ấy mệt,” hắn ta nói. “Anh ấy đang nghỉ ngơi.”

“Ý cậu nói là đang trốn chứ gì?” Lobelia nói.
“Dù thế nào chúng tôi cũng muốn gặp nó và chúng tôi nhất định gặp. Cứ vào và nói với nói như thế!”

Merry để họ ở đại sảnh một hồi lâu, và họ có đủ thời gian để tìm ra món quà chia tay gồm những cái muỗng. Vụ đó chẳng làm họ bớt cáu. Sau cùng họ cũng được dẫn vào thư phòng. Frodo đang ngồi ở bàn với rất nhiều giấy tờ trước mặt. Anh trông mệt mỏi – không muốn gặp nhà Sackville-Baggins dù có chuyện gì đi nữa; và anh đứng dậy, mày mò món gì đó trong túi. Nhưng anh nói chuyện rất lịch sự.

Nhà Sackville-Baggins khá là phật lòng. Họ bắt đầu bằng cách đề nghị với anh những cái giá thương lượng rất tệ (như giữa những người bạn) cho nhiều món có giá trị và không có ghi nhãn. Khi Frodo trả lời rằng chỉ có những món được Bilbo chỉ đạo cụ thể thì mới được cho đi, họ bèn nói toàn bộ sự vụ này thật đáng ngờ.

“Chỉ có một chuyện rõ ràng với tôi thôi,” Otho nói, “là anh đang vớ bẫm trong vụ này đấy. Tôi muốn được xem di chúc.”

Otho lẽ ra đã là người thừa kế của Bilbo, nếu không có vụ nhận Frodo. Ông ta đọc di chúc cẩn thận và khịt mũi. Không may, di chúc rất rõ ràng và hợp cách (theo các tập tục pháp lý của dân Hobbit, vốn đòi hỏi ngoài những chuyện khác còn có bảy chữ ký bằng mực đỏ của những người làm chứng).

“Hỏng toẹt nữa rồi!” ông ta nói với vợ. “Sau khi chờ đợi suốt sáu mươi năm. Mấy cái muỗng à? Vô lý!” ông ta búng ngón tay đánh tách một tiếng ngay trước mũi Frodo rồi nặng nề lui ra. Nhưng Lobelia thì không dễ lui như vậy. Một lát sau Frodo rời thư phòng để xem mọi việc trong nhà ra sao và thấy bà ta vẫn quanh quẩn ở đó, xem xét các ngõ ngách và gõ gõ xuống sàn. Anh ta cương quyết áp giải bà ra khỏi tòa nhà, sau khi đã giúp bà ta rũ bỏ lại mấy món nho nhỏ (nhưng hơi có giá trị) mà bằng cách nào đó đã rơi vào cái dù của bà ta. Khuôn mặt bà trông như bà ta đang cố nghĩ ra một câu chia tay thật đau điếng nào đó; nhưng tất cả những gì bà ta nghĩ ra được để nói, khi quay lại ở bậc thềm, là:

“Mãy sẽ phải sống để hối tiếc, ranh con ạ! Sao mày không đi luôn nhi? Mày đâu có chỗ ở đây; mày đâu phải dòng dõi Baggins… mày… mày là họ Brandybuck mà!”

“Cậu nghe thấy không. Merry? Đó là một lời xúc phạm, nếu cậu muốn biết,” Frodo nói khi đóng sầm cánh cửa vào mặt bà ta.

“Đó là một lời khen ngợi,” Merry Brandybuck nói, “và dĩ nhiên như thế là không đúng sự thật.”

Rồi họ đi quanh trong lỗ, và tổng cổ được ba gã Hobbit trẻ (hai Boffin và một Bolger), bọn chúng đang gõ những cái hốc trên vách của một gian tầng hầm. Frodo cũng xô xát với Sancho Proudfoot (cháu của Odo Proudfoot), gã này đã bắt đầu đào bới trong một buồng lớn ở khu bếp, nơi gã nghĩ là có tiếng vang khác lạ khi gõ xuống sàn. Truyền thuyết về kho vàng của Bilbo đã khích động cả óc tò mò lẫn lòng hy vọng, vì như mọi người biết, kho vàng truyền thuyết (có được một cách mờ ám, nếu không muốn nói là một cách bất lương) sẽ thuộc về bất cứ ai tìm được – trừ khi việc tìm kiếm bị chặn ngang.

Khi đã khóa tay được Sancho và tống gã ra, Frodo ngồi thụp xuống ghế trong đại sảnh. “Tới lúc dẹp tiệm thôi, Merry,” Anh ta nói. “Khóa cửa, và hôm nay không tiếp ai nữa, cho dù họ mang tới cả xe công thành cũng vậy,” Rồi anh ta cố lấy lại tinh thần bằng một tách trà muộn.

Anh hầu như chưa kịp ngồi yên thì nghe tiếng gõ nhẹ nhàng ở cửa trước. “Chắc Lobelia trở lại,” anh ta nghĩ. “Hẳn bà ta đã nghĩ ra điều gì thật thối tha, và trở lại đây để nói. Cứ chờ đó.”

Anh tiếp tục uống trà. Tiếng gõ lập lại, mạnh hơn, nhưng anh chẳng buồn để ý. Đột nhiên cái đầu của lão pháp sư ló ra ở cửa sổ.

“Nếu cậu không cho tôi vào là tôi cho nổ tung cái cửa bay tuốt qua bên kia đồi đó,” ông ta nói.

“Ồ ông Gandalf thân mến! Nửa phút thôi!” Frodo kêu lên, chạy khỏi phòng ra cửa trước. “Vào đi! Vào đi! Cháu cứ nghĩ đó là Lobelia.”

“Vậy thì tôi tha cho cậu. Nhưng tôi mới gặp bà ta đây, đang đánh xe ngựa về phía Bywater với cái mặt có thể làm sữa vón cục luôn.”

“Bà ấy cũng mới làm cháu muốn vón cục luôn đây. Nói thật là cháu suýt muốn thử đeo cái nhẫn của Bilbo. Cháu thèm biến đi quá.”

“Đừng làm thế!” Gandalf nói và ngồi xuống. “Hãy cẩn thận với cái nhẫn đó, Frodo! Thực tình, một phần cũng vì chuyện đó mà tôi trở lại nói thêm với cậu một lời.”

“Ồ, cái gì vậy?”

“Cậu đã biết gì rồi?”

“Chỉ những điều Bilbo kể với cháu. Cháu đã đọc câu chuyện của ông bác ấy: ông tìm thấy nó ra sao, dùng nó thế nào – tức là, trong chuyến hành trình của ông ấy.”

“Tôi không hiểu là câu chuyện nào,” Gandalf nói.

“Ồ, không phải những điều ông ấy kể với bọn lùn Dwarf và viết lại trong sách đâu,” Frodo nói. “Bác ấy kể cho cháu câu chuyện thực ngay sau khi cháu về sống ở đây. Bác ấy bảo ông cứ quấy rầy bác ấy cho đến khi bác ấy kể cho ông mọi chuyện, nên cháu cũng nên biết luôn. ‘Không có gì bí mật giữa hai ta, Frodo ạ,’ bác ấy nói; ‘nhưng chúng sẽ không đi xa hơn được. Dù gì đi nữa thì nó vẫn là của ta.’ ”

“Thú vị thật,” Gandalf nói. “Thôi được, cậu nghĩ gì về chuyện đó?”

“Nếu ý ông là, chuyện bịa ra tất cả về một ‘món quà sinh nhật’, thì được, cháu nghĩ câu chuyện đích thực ấy là rất có thể, và cháu không thấy lý do gì thay đổi nó cả. Khó mà nghĩ bác Bilbo lại làm như thế; và cháu nghĩ chuyện cũng hơi kỳ lạ.”

“Tôi cũng thấy vậy. Nhưng những điều kỳ lạ vẫn có thể xảy ra cho những người có kho báu như thế – nếu họ sử dụng chúng. Hãy coi đó là lời cảnh báo cậu phải cẩn thận với nó. Có thể nó còn có những quyền lực khác ngoài chuyện giúp cậu biến đi khi cậu muốn.”

“Cháu không hiểu,” Frodo nói.

“Tôi cũng không hiểu luôn,” lão pháp sư đáp. “Tôi chỉ mới bắt đầu băn khoăn về chiếc nhẫn, nhất là từ tối hôm qua. Chẳng cần phải ưu tư. Nhưng nếu cậu nghe lời khuyên của tôi, thì cậu nên tránh dùng tới nó, hoặc không bao giờ dùng tới nó. Ít nhất, tôi mong cậu đừng dùng tới nó theo bất cứ kiểu nào mà có thể gây bàn tán hoặc nghi ngờ. Tôi lặp lại: hãy giữ nó nguyên vẹn, và giữ cho kín!”

“Ông thật bí hiểm! Ông lo sợ cái gì?”

“Tôi cũng không chắc, nên tôi sẽ không nói gì thêm. Chừng nào trở lại có thể tôi sẽ nói cho cậu biết đôi điều. Tôi phải đi ngay bây giờ đây: nên đây là lời tạm biệt cho lúc này.” Ông ta đứng dậy.

“Ngay bây giờ sao?” Frodo kêu lên. “Ồ, cháu nghĩ là ông sẽ ở lại ít nhất một tuần. Cháu đang mong được ông giúp đỡ.”

“Tôi cũng định vậy… nhưng tôi đã thay đổi quyết định. Tôi sẽ vắng mặt một thời gian kha khá đấy; nhưng tôi sẽ trở lại thăm cậu ngay khi có thể được. Hãy chào đón tôi khi cậu gặp tôi! Tôi sẽ lẻn vào êm thấm. Tôi sẽ không thường xuyên công khai ghé thăm Shire nữa. Tôi thấy mình hơi bị mích lòng dân ở đây. Họ bảo tôi là mối phiền hà và là tay quấy rối bình yên ở chốn này. Một số người còn kết tội tôi là đã làm Bilbo biến đi, hoặc còn tệ hơn nữa. Nếu cậu muốn biết, thì có người còn cho rằng cậu với tôi có âm mưu chiếm đoạt tài sản của ông ấy.”

“Một số người à!” Frodo kêu lên. “Ý ông muốn nói Otho với Lobelia chăng? Thật kinh tởm! Cháu có thể cho họ cả Bag End lẫn các thứ khác nếu cháu có thể gặp lại Bilbo và cùng ông ấy lang thang khắp nơi. Cháu yêu xứ Shire này. Nhưng cháu bắt đầu mong rằng cháu cũng biến đi luôn. Cháu không biết còn được gặp lại ông ấy nữa không.”

“Tôi cũng vậy,” Gandalf nói, “và tôi còn băn khoăn nhiều chuyện khác nữa. Tạm biệt thôi! Nhớ giữ gìn cẩn thận! Nhớ chờ tôi, nhất là vào những thời điểm khó tin nhất! Tạm biệt!”

Frodo tiễn ông ta ra cửa. Ông ta vẫy tay lần cuối, và bước đi với nhịp nhanh kỳ lạ; nhưng Frodo nghĩ ông già phù thủy trông lom khom khác thường, cứ như ông ấy đang cõng một gánh nặng. Đêm gần tàn, và bóng dáng trùm áo choàng của ông ta biến mất mau chóng trong ánh ngày rạng. Frodo không gặp lại ông ta suốt một thời gian dài sau đó.

CHƯƠNG 2:
Bóng ma từ quá khứ

Chuyện bàn tán không tàn đi trong chín hay chín mươi chín ngày. Lần biến mất thứ nhì của ông Bilbo Baggins được người ta bàn bạc ở Hobbiton, và thực ra là trong khắp xứ Shire, trong suốt một năm và một ngày, và rất lâu sau đó người ta còn nhớ mãi. Nó trở thành chuyện kể bên đống lửa cho bọn trẻ Hobbit, và sau cùng tay Baggins Điên, kẻ biến mất giữa một tiếng nổ và một tia chớp rồi tái xuất hiện những túi đầy vàng bạc châu báu, đã trở thành nhân vật truyền thuyết được ưa thích nhất và cứ sống mãi trong khi các sự kiện có thật đều đã bị người ta quên sạch.

Nhưng cùng trong lúc đó, dư luận chung trong vùng cho rằng Bilbo, kẻ vốn lúc nào cũng hơi khùng khùng, đã hoàn toàn điên hẳn, và biến vào cõi Cao Xanh. Ở đó hiển nhiên hắn đã rơi xuống một cái hồ hay dòng sông và gặp một kết thúc bi thảm, nhưng không phải là phí thời gian. Trách nhiệm chủ yếu đè lên vai Gandalf.

“Nếu như lão phù thủy mắc gió ấy chịu để yên cho thằng Frodo thì có lẽ nó cũng an cư và phát triển chút tư cách Hobbit nào đó,” họ nói. Và trông bề ngoài thì lão pháp sư đã để yên Frodo, và anh ta đã an cư, nhưng chuyện phát triển chút tư cách Hobbit thì không thấy rõ lắm. Thực vậy, anh ta lập tức kế tục danh tiếng của Bilbo về những trò kỳ quái. Anh từ chối giữ tang chế; và năm kế đó anh ta tổ chức một bữa tiệc kỷ niệm sinh nhật thứ một trăm mười hai của Bilbo, vụ này anh ta gọi là Tiệc Hundredweight. Nhưng điều đó chẳng có gì là quan trọng, vì hai mươi người khách đã được mời và có nhiều bữa ăn trong đó đồ ăn tràn ngập và thức uống tuôn như mưa, như dân Hobbit thường nói.

Một số người cũng hơi thấy choáng váng; nhưng Frodo cứ giữ lệ tổ chức tiệc sinh nhật Bilbo hết năm này qua năm khác cho đến khi mọi người thấy quen với việc đó. Anh ta nói rằng anh không nghĩ Bilbo đã chết. Khi họ hỏi: “Thế ông ta đâu?” thì anh chỉ nhún vai.

Anh ta sống một mình, như Bilbo trước đây; nhưng anh có nhiều bạn bè, nhất là trong đám Hobbit trẻ (chủ yếu là con cháu Già Took), những đứa lúc nhỏ vẫn mến Bilbo và thường xuyên lui tới Bag End. Folco Boffin và Fredegar Bolger là hai trong số đó; nhưng những bạn thân nhất của anh là Peregrin Took (thường gọi là Pippin), và Merry Brandybuck⁹ (tên thật là Meriadoc, nhưng chẳng mấy ai nhớ tên này). Frodo vẫn lang thang khắp xứ Shire với họ; nhưng anh thường đi một mình hơn, và nhiều người từng trải đã ngạc nhiên thấy anh xuất hiện rất xa nhà, đi bộ trong rừng và trên đồi dưới ánh sao. Merry và Pippin ngờ rằng thỉnh thoảng anh đã thăm viếng dân Elf, như Bilbo đã làm.

Thời gian trôi qua, người ta bắt đầu thấy rằng Frodo cũng có những dấu hiệu “duy trì tuổi xuân” tốt: bề ngoài anh vẫn giữ dáng vẻ của một Hobbit khoẻ mạnh và đầy sinh lực như ở tuổi hăm. “Có một số người gặp đủ thứ may mắn,” họ thường nói; nhưng chẳng đợi đến khi anh đến độ tuổi năm mươi chín chắn hơn thì người ta mới thấy nó kỳ lạ.

Chính Frodo, sau cú sốc ban đầu, đã thấy rằng chuyện làm chủ chính mình và là ông chủ Baggins ở Bag End cũng khá thoải mái. Trong mấy năm anh hoàn toàn sung sướng và không ưu tư nhiều về tương lai. Nhưng anh lờ mờ nhận ra niềm tiếc nuối về chuyện đã không đi cùng Bilbo đang ngày càng dâng cao. Anh thấy mình nhiều khi băn khoăn, nhất là vào mùa thu, về những miền đất hoang dã, và những hình ảnh lạ lùng về những núi non mà anh chưa từng thấy đã hiện ra trong những giấc mơ của mình. Anh bắt đầu tự nhủ: “Có lẽ ngày nào đó chính mình sẽ băng qua Dòng Sông.” Về điều này, nửa kia lý trí của anh thường đáp: “Chưa đâu.”

Và chuyện cứ thế, cho đến khi anh sống hết tuổi bốn mươi và sinh nhật thứ năm mươi của anh gần kề; năm mươi là con số anh cảm thấy ít nhiều quan trọng (hoặc đầy điềm báo); chính ở độ tuổi đó mà cuộc phiêu lưu xảy đến với Bilbo. Frodo bắt đầu thấy bất an, và những con đường cổ sao dạo này có quá nhiều người đi lại. Anh nhìn vào các bản đồ, và tự hỏi có cái gì ở bên ngoài những biên cương ấy: các bản đồ làm ở Shire thường để trắng những phần nằm ngoài biên giới xứ này. Anh dần có thói quen lang thang xa nhà hơn và đi một mình thường xuyên hơn; còn Merry và các bạn khác quan sát anh một cách lo lắng. Thường thì họ thấy anh đi bộ và trò chuyện với những lữ khách xa lạ mà lúc đó bắt đầu xuất hiện ở Shire.

Có nhiều lời đồn về những chuyện kỳ lạ xảy ra ở thế giới bên ngoài; và do Gandalf lúc đó đã nhiều năm không xuất hiện hay gửi thư từ gì, nên Frodo thu thập mọi tin tức anh có thể nhận được. Những người Elf, vốn ít khi qua lại xứ Shire, bây giờ có thể bị người ta thấy đang băng rừng đi về phía tây vào ban đêm, băng qua mà không thấy trở lại – họ đang rời bỏ vùng Trung Địa và không còn quan tâm tới những rắc rối ở đó nữa. Tuy nhiên, có những bọn lùn râu rậm Dwarf xuất hiện trên đường với số lượng khác thường. Con Đường Đông-Tây cổ băng ngang qua Shire và tận cùng ở Grey Havens – An Trú Xám, và bọn Dwarf luôn theo đường đó để tới những hầm mỏ của họ ở Dãy Núi Xanh. Họ là nguồn tin tức chính về những miền xa xôi cho dân Hobbit, nếu như họ muốn biết bọn Dwarf, theo thông lệ, rất ít nói và dân Hobbit cũng chẳng buồn dò hỏi. Nhưng bây giờ Frodo thường xuyên gặp những tay Dwarf lạ mặt từ các xứ xa xôi đang tìm chốn nương thân ở miền tây. Họ rất lo lắng, và một số trong bọn còn thì thào nói về Kẻ Thù và Miền Đất Mordor.

Tên gọi đó các Hobbit chỉ biết qua truyền thuyết từ một quá khứ tăm tối, giống như một bóng đen tận đáy ký ức của họ, nhưng nó có điềm gở và gây bất an. Có vẻ như thế lực xấu tại Rừng Đen từng bị Hội Đồng Pháp Sư Bạch Đạo đánh đuổi đã xuất hiện trở lại với lực lượng lớn lao bên trong những pháo đài xưa ở Mordor¹⁰. Người ta nói Ngọn Tháp Đen đã được xây lại. Từ cứ điểm đó, thế lực đen đã bành trướng ra khắp nơi, và ở tận miền Viễn Tây và Viễn Nam đã có chiến tranh và nỗi kinh hoàng ngày càng tăng. Bọn quỷ Orc lại sinh sôi trong núi. Bọn quỷ khổng lồ đã ra khỏi hang, không còn đần độn nữa, mà tinh khôn và trang bị những vũ khí đáng sợ. Và còn có những tin tức về các chủng loài khác khủng khiếp hơn những bọn trên, nhưng chúng không có tên gọi.

Dĩ nhiên, chỉ có một ít những tin tức này là lọt được tới tai những Hobbit bình thường. Nhưng ngay cả những kẻ bưng tai bịt mắt hoặc kẻ quanh quẩn xó nhà nhất cũng nghe những chuyện kỳ quái. Mẩu đối thoại trong quán Rồng Xanh ở Bywater một tối mùa xuân nọ năm Frodo năm mươi tuổi, cho thấy rằng người ta cũng nghe thấy những tin đồn, tuy rằng hầu hết các Hobbit đều cười cợt trước những tin đó.

Sam Gamgee đang ngồi trong một góc gần lò sưởi và đối diện anh là Ted Sandyman, và có nhiều anh Hobbit nhà quê đang lắng nghe họ nói chuyện. “Hồi này chắc anh có nghe nói tới nhiều chuyện kỳ quái.” Sam nói.

“À,” Ted đáp, “nếu lắng nghe thì có đấy. Nhưng tôi có thể nghe những chuyện cho con nít hay chuyện bên lò sưởi ở nhà nếu tôi muốn.”

“Dĩ nhiên rồi,” Sam cáu kỉnh nói, “và tôi dám chắc trong những chuyện đó có nhiều sự thật hơn anh tưởng đó. Ai mà bịa ra những chuyện đó làm gì? Thí dụ như chuyện những con rồng đó.”

“Không, cám ơn.” Ted nói. “Tôi không tin. Tôi đã nghe kể về chúng từ hồi còn nhỏ, nhưng bây giờ đâu có ai bắt mình phải tin vào những chuyện đó đâu. Chỉ có một con rồng ở Bywater này thôi, và đó là Rồng Xanh,” hắn nói khiến chung quanh bật lên cười.

“Phải rồi,” Sam nói, cũng cười theo. “Nhưng còn chuyện bọn người-cây, bọn khổng lồ hay gì đó tuỳ anh gọi, thì sao? Người ta nói rằng có một tên bự hơn cả cái cây mới đây đã xuất hiện ở miệt ngoài Bắc Moors.”

“Người ta đây là ai?”

“Thằng em họ Hal của tôi là một. Nó làm việc cho ông Boffin ở Overhill rồi đi săn ở Northfarthing. Nó thấy một tên như vậy.”

“Thì nó cứ nói vậy. Thằng em Hal của anh lúc nào cũng nói nó thấy cái này cái kia, mà có lẽ nó thấy cả những chuyện không xảy ra nữa kìa.”

“Nhưng tên này to bằng một cây du, mà đi được – sải một bước là bảy tám thước luôn, nếu điều này có chút gì đáng kể.”¹¹

“Vậy thì tôi dám chắc không có chút gì đáng kể hết. Cái mà nó thấy chỉ là một cây du, đại loại như thế.”

“Nhưng cái này biết đi, mà nói thiệt, không có cây du nào ở Bắc Moors hết.”

“Vậy thì Hal không thể thấy cây nào cả,” Ted nói. Có tiếng cười và vỗ tay: người nghe có vẻ nghĩ rằng Ted đã ghi được một điểm.

“Cũng vậy thôi,” Sam nói, “anh không thể phủ nhận rằng những người khác ngoài Halfast của chúng ta đã thấy những dân kỳ lạ băng qua Shire – băng qua, nhớ đó, số quay lại từ biên giới ít hơn nhiều. Vùng Bounder chưa bao giờ nhộn nhịp như thế. Và tôi còn nghe nói rằng dân Elf di chuyển về phía tây. Họ bảo họ sẽ đến các bến cảng, còn xa hơn cả những Ngọn Tháp Trắng nữa.” Sam quơ tay mơ hồ: cả anh ta lẫn những người khác đều không biết từ đây đến bờ biển là bao xa, qua những ngọn tháp cổ bên ngoài biên giới phía tây của Shire. Nhưng theo truyền thống họ cứ cho rằng đi xa nữa là tới chốn An Trú Xám, từ chỗ đó những con thuyền của dân Elf giương buồm đi, không bao giờ thấy trở lại.

“Họ giong buồm, giong buồm, giong buồm trên biển, họ đi về phía Tây và bỏ chúng ta lại,” Sam nửa như nói nửa như hát và lắc đầu buồn bã. Nhưng Ted lại cười.

“Ồ, chuyện đó đâu có gì mới, nếu anh còn tin những câu chuyện cổ. Và tôi không thấy nó có vấn đề gì với tôi hay anh. Cứ cho bọn chúng giong buồm! Nhưng tôi chắc rằng anh chưa từng thấy họ làm chuyện đó, cũng không ai ở Shire này thấy luôn.”

“Tôi không biết,” Sam nói trầm ngâm. Anh ta tin rằng mình đã một lần trông thấy một người Elf trong rừng, và vẫn mong được nhìn thấy lần nữa. Trong số tất cả truyền thuyết mà anh ta đã nghe hồi nhỏ, những mẩu chuyện kể và truyền kỳ nửa nhớ nửa quên về giống người Elf như dân Hobbit biết, luôn làm anh ta xúc động sâu xa. “Có mấy người, ngay cả tại những miền đất đó, có biết sắc dân đẹp đó và có tin tức về họ,” anh ta nói. “Còn có ông Baggins nữa, tôi đang làm việc cho ông ấy. Ông ta nói với tôi rằng họ đang lên đường và ông ấy biết ít nhiều về người Elf. Ông già Bilbo trước còn biết nhiều hơn: hồi còn nhỏ tôi nói chuyện với ông ấy nhiều biết bao nhiêu.”

“Ồ, cả hai ông đó điên hết rồi,” Ted nói. “Ít nhất thì Bilbo già là điên rồi, còn Frodo thì đang điên. Nếu anh bạn có thông tin từ hai người đó, anh sẽ chẳng bao giờ thiếu những câu chuyện kỳ quái. Thôi, các bạn, tôi về đây. Chúc sức khoẻ!” Anh ta uống cạn ly rồi ồn ào đi tới.

Sam ngồi im lặng không nói gì nữa. Anh có quá nhiều chuyện phải suy nghĩ. Thứ nhất, còn nhiều việc phải làm trong vườn trên Bag End, và ngày mai anh sẽ rất bận rộn nếu thời tiết khá hơn. Cỏ đang lan nhanh. Nhưng trong đầu Sam còn nhiều chuyện khác ngoài việc làm vườn. Lát sau anh thở dài, đứng dậy và đi ra. Lúc đó là đầu tháng Tư và trời bây giờ trong trẻo sau cơn mưa dầm. Mặt trời đã lặn, và buổi chiều man mát đã lặng lẽ chuyển thành đêm. Anh đi bộ về nhà dưới những ánh sao sớm, qua Hobbiton và lên Vùng Đồi, miệng huýt sáo nhè nhẹ và trầm ngâm.

Chính vào lúc đó, Gandalf lại xuất hiện sau một thời gian dài vắng mặt. Ông ta đã đi biệt ba năm sau bữa tiệc. Rồi ông ta ghé thăm Frodo chút xíu, và sau khi hỏi han chi tiết ông ta lại ra đi. Trong một hai năm kế, ông cũng thường xuất hiện, bất ngờ trở về sau hoàng hôn, và ra đi không hề cho hay trước khi trời chưa sáng. Ông ta không nói gì về công việc hay những hành trình của mình, và có vẻ chỉ quan tâm đến những tin tức về sức khoẻ và tình trạng của Frodo.

Rồi đột nhiên những lần về thăm của ông ta ngừng hẳn. Bẵng đi hơn chín năm Frodo không gặp hoặc nghe tin gì về ông, và anh bắt đầu nghĩ lão pháp sư đó sẽ chẳng bao giờ trở lại và đã chẳng còn hứng thú gì với dân Hobbit. Nhưng tối hôm đó, khi Sam đang đi bộ về nhà và trời dần tối hẳn, lại có tiếng gõ quen thuộc ở cửa sổ thư phòng.

Frodo ngạc nhiên và hân hoan chào đón người bạn già. Họ nhìn kỹ mặt nhau hồi lâu.

“A, khoẻ hé?” Gandalf nói. “Trông cậu vẫn như xưa, Frodo!”

“Ông cũng vậy,” Frodo đáp; nhưng anh thầm nghĩ Gandalf đã trông già và nhiều lo nghĩ hơn. Anh nài ép ông ta kể chuyện mình và chuyện khắp thế giới, rồi họ say mê nói chuyện và thức rất khuya.

Sáng hôm sau, sau một bữa điểm tâm muộn, lão pháp sư ngồi với Frodo bên cửa sổ rộng mở của thư phòng. Một ngọn lửa sáng trong lò sưởi, nhưng nắng thì ấm và có gió ở hướng nam. Mọi thứ trông tươi mới, và màu xanh lá mới mùa xuân đang lan trên những cánh đồng và đầu cành cây.

Gandalf đang nghĩ về một mùa xuân, gần tám mươi năm trước, khi Bilbo đã biến khỏi Bag End mà không có lấy một cái khăn tay. Tóc pháp sư có lẽ đã trắng hơn ngày xưa, rồi râu và lông mày có lẽ đã dài hơn, và khuôn mặt có nhiều nếp nhăn của lòng quan tâm và óc khôn ngoan hơn; nhưng đôi mắt ông ra vẫn sáng như trước, và ông ta hút thuốc và nhả những vòng khói vẫn với vẻ hài lòng và hào hứng.

Bây giờ ông ta đang im lặng hút thuốc, vì Frodo cũng ngồi im, chìm trong suy tưởng. Ngay trong ánh nắng buổi sáng anh vẫn cảm thấy cái bóng đen ngòm của những tin tức mà Gandalf vừa mang lại. Sau cùng, anh phá vỡ sự im lặng.

“Tối qua ông nói với cháu những chuyện kỳ lạ về chiếc nhẫn, Gandalf,” anh nói. “Rồi ông ngưng lại, bảo rằng những vấn đề đó tốt nhất là để đến ban ngày. Ông không nghĩ bây giờ nên nói nốt sao? Ông bảo cái nhẫn rất nguy hiểm, nguy hiểm hơn mức cháu tưởng nhiều. Nó nguy hiểm kiểu nào?”

“Theo rất nhiều kiểu,” lão phù thủy đáp. “Nó có nhiều quyền năng hơn tôi dám dự đoán ban đầu, nhiều quyền năng đến nỗi sau cùng nó sẽ hoàn toàn khuất phục bất cứ ai ở cõi phàm này sở hữu được nó. Nó sẽ ám cậu.

“Ngày xưa ở Eregion, nhiều chiếc nhẫn Elf này đã được chế ra, mà dân cậu gọi là nhẫn thần, và dĩ nhiên chúng có nhiều loại: một số thì có ít hoặc nhiều quyền lực hơn. Những chiếc nhẫn kém hơn chỉ là những cái làm thử trước khi nó được phát triển hoàn thiện, và với những thợ rèn người Elf ấy thì chúng chỉ là những thứ lặt vặt… nhưng tôi hiểu chúng lại rất nguy hiểm với người phàm. Nhưng những chiếc Nhẫn Lớn, những Chiến Nhẫn Quyền Uy, thì cực kỳ nguy hiểm.

“Một người phàm, Frodo ạ, giữ một chiếc Nhẫn Lớn, thì không chết, nhưng anh ta chẳng lớn thêm hay có thêm sức sống, anh ta đơn giản là cứ tiếp tục sống, cho đến lúc anh ta thấy mỗi giây phút là một nỗi mệt mỏi. Và nếu anh ta thường xuyên sử dụng chiếc nhẫn để biến thành vô hình, anh ta sẽ mờ dần: sau cùng anh ta sẽ trở nên vô hình vĩnh viễn, và lang thang trong cõi nửa tối nửa sáng dưới con mắt của quyền lực đen tối vốn cai quản những chiếc nhẫn. Phải, không sớm thì muộn. Nó sẽ muộn hơn, nếu anh ta khoẻ mạnh và có đủ thiện ý, nhưng chẳng có sức khoẻ hay thiện ý nào tồn tại mãi – sớm hay muộn quyền lực đen cũng sẽ nuốt chửng anh ta.”

“Khủng khiếp quá!” Frodo kêu lên. Lại một khoảng im lặng kéo dài. Tiếng Sam Gamgee xén cỏ ngoài vườn vòng vào chỗ họ ngồi.

“Ông biết điều này bao lâu rồi?” sau cùng Frodo hỏi. “Và làm sao Bilbo biết được?”

“Bilbo chẳng biết gì hơn những điều ông ấy đã nói với cậu, tôi chắc chắn là thế,” Gandalf đáp. “Ông ta sẽ chẳng bao giờ trút sang cho cậu bất cứ điều gì mà ông ấy nghĩ là nguy hiểm, cho dù tôi đã hứa chăm sóc cậu. Ông ấy nghĩ chiếc nhẫn là rất tuyệt, và rất hữu dụng, và nếu có gì không ổn hay kỳ quái, thì đó là chính ông ấy. Ông ấy nói điều đó ‘lớn dần trong tâm trí ông ta’, và ông ta lúc nào cũng ưu tư về chuyện đó; nhưng ông ta không hề ngờ rằng chính chiếc nhẫn là nguyên nhân. Tuy ông ta đã hiểu ra rằng cần phải coi chừng nó; nhưng nó không phải lúc nào cũng giữ nguyên kích cỡ và trọng lượng; nó thu nhỏ hay giãn nở ra một cách kỳ quái, và có thể đột nhiên tuột khỏi ngón tay vẫn đeo vừa nó.”

“Phải, bác ấy có cảnh báo cháu chuyện này trong lá thư gần đây nhất,” Frodo nói, “nên cháu luôn móc nó trong sợi dây chuyền.”

“Khôn ngoan lắm,” Gandalf nói. “Nhưng còn về cuộc đời kéo quá dài của ông ấy, Bilbo chưa từng liên hệ nó với chiếc nhẫn. Ông ta cho chuyện đó là do bản thân ông ta, và rất tự hào về điều đó. Tuy sau này ông ấy trở nên bất an và không thoải mái. Ông ta nói thấy mình mỏng đi và bị căng dãn ra. Một dấu hiệu cho thấy chiếc nhẫn bắt đầu nắm quyền khống chế.”

“Ông biết chuyện này bao lâu rồi?” Frodo lại hỏi.

“Biết à?” Gandalf nói. “Tôi biết nhiều thứ mà chỉ có người thông thái biết, Frodo à. Nhưng nếu cậu muốn nói ‘biết về chiếc nhẫn này’ thì, tôi vẫn chưa biết, có thể nói thế. Cần làm một thử nghiệm cuối cùng. Nhưng tôi tin chắc vào dự đoán của mình.

“Khi nào tôi đã thử bắt đầu dự đoán?” ông ta ngẫm nghĩ, lục tìm lại trong ký ức. “Để tôi xem – đó là cái năm mà Hội Đồng Trắng Pháp Sư Bạch Đạo xua đuổi quyền lực đen khỏi Rừng Đen, ngay trước Trận Chiến Năm Lộ Quân, khi Bilbo tìm được chiếc nhẫn. Lúc đó một bóng đen tràn kín tim tôi, tuy lúc đó tôi không biết mình lo sợ điều gì. Tôi thường tự hỏi làm sao Gollum giành được một Chiếc Nhẫn Quyền Uy, rõ ràng là như vậy – điều đó ít nhất cũng rõ ràng ngay từ đầu. Rồi tôi nghe được câu chuyện kỳ lạ của Bilbo về việc ông ta “chiếm” được nó như thế nào, và tôi không tin vào điều đó. Sau cùng khi tôi moi được sự thực từ miệng ông ấy, tôi thấy ngay rằng ông ta đã cố xác định quyền sở hữu chiếc nhẫn. Rất giống Gollum với ‘món quà sinh nhật’ của y. Những lời dối trá giống hệt nhau. Rõ ràng chiếc nhẫn có một quyền lực nguy hiểm sẵn sàng tác động đến kẻ sở hữu nó. Đó là lời cảnh báo thực sự đầu tiên, cho tôi biết tất cả đều không tốt đẹp gì đâu. Tôi thường nói với Bilbo rằng tốt nhất là để yên, đừng dùng tới những chiếc nhẫn đó; nhưng ông ta cay đắng về chuyện này, rồi nổi giận lên. Tôi chẳng làm gì khác được. Tôi không thể tước nó khỏi tay ông ta mà không gây tai họa lớn hơn; mà tôi cũng chẳng có quyền làm chuyện đó. Tôi chỉ có thể quan sát và chờ đợi. Có lẽ tôi nên tham khảo ý kiến Saruman Phù Thủy Trắng, nhưng luôn luôn có cái gì đó ngăn tôi lại.”

“Ông đó là ai vậy?” Frodo hỏi. “Trước giờ tôi chưa nghe đến ông ta.”

“Có lẽ không,” Gandalf đáp. “Ông ta không, hoặc chưa hề, quan tâm gì đến dân Hobbit. Tuy vậy ông ấy là kẻ vĩ đại trong số những người thông thái. Ông ta đứng đầu môn phái của tôi và là thủ lãnh Hội Đồng. Ông có kiến thức uyên thâm, nhưng lòng tự hào của ông cũng tăng theo nó, ông ta phê phán mọi trò can thiệp. Tri thức về các chiếc nhẫn ma thuật, cả lớn lẫn nhỏ, là lãnh vực của ông ấy. Ông ta đã nghiên cứu vấn đề này từ lâu, tìm kiếm những bí mật trong việc chế tạo ra chúng; nhưng khi Hội Đồng tranh luận về những chiếc nhẫn, tất cả những gì ông ta tiết lộ cho chúng tôi về những chiếc nhẫn lại ngược với những lo sợ của tôi. Nên mối nghi ngại của tôi ngủ yên – nhưng ngủ yên một cách bất an. Nên tôi vẫn quan sát và chờ đợi.

“Rồi mọi chuyện có vẻ ổn với Bilbo. Và năm tháng trôi qua. Phải, chúng trôi qua, và có vẻ chẳng có ảnh hưởng gì tới ông ấy. Bilbo không có dấu hiệu già đi. Bóng đen lại ám ảnh tôi. Nhưng tôi tự nhủ: ‘Dù gì thì ông ta cũng có bên ngoại sống rất thọ. Vẫn còn thời gian mà. Hãy chờ đợi!’

“Và tôi chờ. Cho tới đêm đó khi ông ta rời khỏi nơi này. Ông ta nói và làm nhiều việc khiến tôi sợ hãi mà không lời lẽ nào của Saruman có thể xoa dịu. Sau cùng tôi hiểu rằng một điều gì đó đen tối và chết người đang hoạt động. Và tôi đã dành bao nhiêu năm từ bữa đó đến nay để tìm cho ra sự thực.”

“Vẫn chưa xảy ra tai họa gì vĩnh viễn chứ?” Frodo bồn chồn hỏi. “Rồi ông ấy sẽ ổn chứ, phải không? Nghĩa là, ông ấy vẫn có thể nghỉ ngơi trong yên lành chứ?”

“Ông ta thấy khoẻ khoắn ngay lập tức,” Gandalf đáp. “Nhưng chỉ có một quyền lực trên đời này hiểu rõ về những chiếc nhẫn và ảnh hưởng của chúng; và trong chừng mực tôi biết thì không một quyền lực nào trên đời này biết rõ về Hobbit. Trong số những người thông thái, tôi là kẻ duy nhất bỏ công nghiên cứu về dân Hobbit; một lĩnh vực còn mơ hồ, nhưng đầy những ngạc nhiên. Họ có thể mềm nhũn như bơ, nhưng rồi đôi khi lại cứng cỏi như rễ cổ thụ. Tôi nghĩ có thể rằng một số người sẽ kháng cự lại những chiếc nhẫn lâu hơn mức các pháp sư tin tưởng rất nhiều. Tôi nghĩ cậu không cần lo lắng cho Bilbo.

“Dĩ nhiên, ông ấy đã sở hữu chiếc nhẫn nhiều năm, và đã sử dụng chúng, nên có lẽ phải một thời gian dài ảnh hưởng của nó mới phai đi – trước khi ông ta có thể thấy lại nó mà vẫn an toàn chẳng hạn. Còn ngoài ra, ông ta có thể sống hoàn toàn sung sướng trong nhiều năm nữa: chỉ cần dừng lại và chia tay với chiếc nhẫn là xong. Vì ông ta tự nguyện rời bỏ nó: một điều quan trọng đấy. Không, tôi không lo âu gì về Bilbo nữa, một khi ông ấy buông được nó ra. Chính cậu mới là người tôi cảm thấy có trách nhiệm.

“Kể từ khi Bilbo bỏ đi tôi đã rất ưu tư về cậu, và về tất cả những Hobbit dễ thương, ngớ ngẩn, bơ vơ này. Quả là một đòn đau đớn cho cả thế giới nếu Quyền Lực Đen khuất phục được xứ Shire; nếu tất cả những Bolger, Hornblower, Boffin, Bracegirdle, và những Hobbit khác vốn rất vui vẻ, tử tế và ngốc nghếch, và cả họ Baggins buồn cười này nữa, đều rơi vào kiếp nô lệ.”

Frodo rùng mình. “Nhưng tại sao chúng tôi phải chịu số phận đó?” anh ta nói. “Và tại sao họ lại cần những nô lệ như thế?”

“Nói thật với cậu,” Gandalf đáp. “Tôi tin rằng cho đến nay – cho đến nay, nhớ đấy – Quyền Lực Đen hoàn toàn không để ý tới dân Hobbit. Cậu phải thấy mừng vì điều này. Nhưng giai đoạn an toàn ấy qua rồi. Họ không cần các cậu, họ đã có rất nhiều đầy tớ đắc lực – nhưng họ sẽ không bỏ quên các cậu một lần nữa. Và những nô lệ khốn khổ người Hobbit sẽ làm họ hài lòng hơn các Hobbit sung sướng và tự do. Có một thứ được gọi là lòng hiểm độc và sự báo thù.”

“Báo thù?” Frodo hỏi. “Báo thù vì chuyện gì? Cháu vẫn không hiểu tại sao tất cả những chuyện này lại dính đến Bilbo và cháu, và cái nhẫn này nữa.”

“Có đủ chuyện dính tới chiếc nhẫn,” Gandalf nói. “Cậu vẫn chưa biết mối hiểm nguy thực sự đâu; nhưng rồi sẽ biết. Khi lần trước trở về đây chính tôi cũng chưa dám chắc về chuyện này; nhưng đã đến lúc phải nói ra. Đưa tôi mượn chiếc nhẫn một lát.”

Frodo lấy nó trong túi quần chẽn ra, nó được gắn vào một sợi dây chuyền cài ở thắt lưng của anh. Anh gỡ nó ra và từ từ đưa cho lão pháp sư. Đột nhiên nó có vẻ như rất nặng, làm như cả nó lẫn Frodo đều lưỡng lự không muốn để Gandalf chạm đến.

Gandalf cầm nó lên. Trông chiếc nhẫn như được làm bằng vàng khối thuần chất. “Cậu có thấy một nét chạm khắc nào không?” ông ta hỏi.

“Không,” Frodo đáp. “Đâu có vết khắc nào. Nó trơn lì, và chưa bao giờ có dấu trầy hay mòn vì đeo nhiều.”

“Thế thì xem đây!” và trước sự ngạc nhiên và chới với của Frodo, lão pháp sư đột ngột quẳng chiếc nhẫn vào chỗ lửa cháy sáng nhất trong lò sưởi. Frodo kêu lên rồi với lấy thanh cời nhưng Gandalf đã giữ cậu lại.

“Chờ chút!” ông nói với giọng đầy uy quyền, đôi mắt dưới hàng lông mày chổi xể liếc nhìn Frodo một cái thật nhanh.

Cái nhẫn trông chẳng thay đổi gì. Một lát sau Gandalf đứng dậy, đóng kín cửa sổ và kéo rèm lại. Căn phòng trở nên tối và im lặng, tuy tiếng xén cỏ của Sam, lúc này gần cửa sổ hơn, vẫn còn nghe loáng thoáng ngoài vườn. Lão pháp sư đứng nhìn ngọn lửa một lát, rồi cúi xuống dùng thanh cời khều chiếc nhẫn ra khỏi lò sưởi, và lão lập tức cầm nó lên. Frodo há hốc mồm.

“Nó lạnh tanh à,” Gandalf nói. “Cầm coi!” Frodo xoè bàn tay co rúm ra đón lấy: nó có vẻ dầy và nặng hơn trước.

“Giơ nó lên!” Gandalf nói. “Và nhìn kỹ coi!”

Khi Frodo đưa lên nhìn, anh thấy những nét rất mảnh, mảnh hơn nét bút mảnh nhất, chạy dài quanh chiếc nhẫn, cả mé ngoài lẫn mé trong: những nét của lửa có vẻ tạo thành những chữ của một văn bản trôi chảy. Chúng sáng lên ánh sắc nhọn, mà vẫn xa xôi, cứ như ánh lên từ một vực thẳm.

“Cháu không đọc được những chữ rune này,” Frodo nói với giọng hơi lạc đi.

“Không được đâu,” Gandalf nói. “Nhưng tôi đọc được. Đó là chữ của người Elf, theo kiểu xưa, nhưng ngôn ngữ là của xứ Mordor, ở đây tôi không thuật lại được, khá sát nghĩa, thì nó là thế này:

Một Nhẫn để cai trị tất cả, một nhẫn để tìm ra tất cả.

Một nhẫn để gom lại hết và buộc chúng trong bóng tối.

Đó là hai câu trong một bài thơ có từ lâu trong truyền thuyết của người Elf.

Ba nhẫn cho các Vua Elf dưới gầm trời,

Bảy nhẫn cho các Chúa Dwarf trong sảnh đá,

Chín cho những Con Người có cuộc đời ngắn ngủi

Một cho Chúa Tể Bóng Tối trên ngai vàng đen tối

Tại Miền Mordor nơi Bóng Tối ngự trị.

Một Nhẫn để cai trị tất cả, một nhẫn để tìm ra tất cả.

Một nhẫn để gom lại hết và buộc chúng trong bóng tối.

Tại Miền Mordor nơi Bóng Tối ngự trị.

Ông ta ngừng lại, và rồi nói chậm rãi bằng giọng trầm đục: “Đây là Chiếc Nhẫn Tối Thượng, cái Nhẫn Chúa để cai trị tất cả. Đây là cái nhẫn mà chúng đã đánh mất nhiều thế kỷ trước, làm quyền lực của chúng suy yếu nghiêm trọng. Bọn chúng rất thèm muốn nó – nhưng ta không được để nó lọt vào tay chúng.”

Frodo ngồi im lặng và bất động. Nỗi sợ hình như đã chìa bàn tay khổng lồ ra, như một đám mây đen dâng lên ở phía đông rồi hiện lên to lớn để nuốt chửng anh. “Cái nhẫn này!” anh lắp bắp. “Làm cách nào, cách nào mà nó đến với cháu được?”

“À!” Gandalf nói. “Đó là một câu chuyện rất dài. Điểm khởi đầu nằm mãi tận Những Năm Tháng Đen, mà chỉ có những bậc thầy dân gian mới nhớ được. Nếu tôi phải kể cho cậu nghe toàn câu chuyện này, thì mình sẽ phải ngồi yên ở đây từ mùa xuân đến tận mùa đông.”

“Nhưng tối qua tôi đã nói cho cậu về Lord Sauron, Chúa Tể Hắc Ám. Các lời đồn mà cậu đã nghe đều đúng: ông ta quả đã hồi sinh và rời căn cứ ở Rừng Đen và trở về cứ địa trong Ngọn Tháp Đen ở xứ Mordor. Cái tên này ngay cả dân Hobbit cũng nghe nói đến, như một bóng tối phủ ngoài các câu chuyện cổ. Luôn luôn, sau mỗi lần thua trận và nằm im, Bóng tối lại có một hình dạng khác và phát triển trở lại.”

“Cháu mong chuyện đó đừng xảy ra trong thời đại của cháu,” Frodo nói.

“Tôi cũng vậy,” Gandalf nói, “và cả những người đã sống qua thời đó. Nhưng họ không quyết định được gì. Chính chúng ta phải quyết định xem sẽ phải làm gì với thời gian còn lại. Và Frodo, thời đại của chúng ta đang bắt đầu có vẻ đen tối. Kẻ Thù đang mạnh lên rất nhanh. Kế hoạch của Chúa Tể Hắc Ám chưa chín hẳn, nhưng tôi nghĩ nó đang chín dần. Chúng ta sẽ phải đương đầu. Chúng ta nhất định phải đương đầu với chúng, dù chúng chưa chắc đã hay đến cơ hội tuyệt vọng này.

“Kẻ Thù vẫn còn thiếu một thứ để có được đủ sức mạnh và tri thức cho việc hạ gục mọi đề kháng, phá vỡ những tuyến phòng thủ cuối cùng và dìm mọi miền đất vào bóng tối lần nữa. Hắn ta thiếu Chiếc Nhẫn Tối Thượng.

“Bộ Ba chiếc nhẫn, những chiếc đẹp nhất, các Vua Elf đã giấu biệt, và bàn tay hắn chẳng bao giờ đụng tới hay hủy hoại được chúng. Bảy Nhẫn do các Chúa dân Dwarf sở hữu, nhưng hắn ta đã thu hồi được ba, những cái còn lại thì bọn Rồng đã nuốt mất. Nhóm Chín Nhẫn hắn trao cho những Con Người, những kẻ vốn hùng mạnh và đầy lòng tự hào, và như thế đã bẫy được họ. Từ lâu họ đã rơi vào tầm khống chế của Chiếc Nhẫn Tối Thượng, và họ đã trở thành những Hồn Ma của Nhẫn, những bóng đen dưới trướng Bóng Tối vĩ đại, những đầy tớ khủng khiếp nhất của hắn. Lâu lắm rồi. Đã nhiều năm trôi qua kể từ khi Bộ Chín này được bước ra ngoài. Nhưng ai biết được? Khi thế lực hắc ám lớn mạnh lên lần nữa, thì chúng cũng có thể lại được thả ra. Nhưng nào! Chúng ta sẽ không nói về những chuyện như vậy kể cả trong buổi sáng ở xứ Shire.

“Tình hình bây giờ là thế này: Bộ Chín Nhẫn Sauron đã thu thập được; Bộ Bảy Nhẫn cũng vậy, hoặc chúng đã bị hủy hoại. Bộ Ba vẫn còn giấu được. Nhưng cũng chẳng làm hắn bận tâm. Hắn chỉ cần Chiếc Nhẫn Tối Thượng; vì chính hắn đã chế tạo ra chiếc nhẫn đó, nó là của hắn, và hắn đã đặt phần lớn quyền lực trước đây của mình vào đó, để có thể cai trị tất cả những chiếc nhẫn khác. Nếu hắn thu hồi được nó, thì hắn sẽ lại điều khiển được chúng, cho dù chúng ở đâu, ngay cả nhóm Ba, và tất cả những gì được chế tạo cùng với chúng sẽ bị phơi bày, và Chúa Tể Hắc Ám sẽ mạnh mẽ hơn bao giờ hết.

“Và đây là cơ hội chết người của chúng ta, Frodo ạ. Hắn tin rằng Chiếc Nhẫn Tối Thượng ấy đã bị hủy hoại, rằng người Elf đã hủy hoại nó, nếu được thế thì quá tốt. Nhưng bây giờ hắn biết rằng nó chưa bị hủy hoại, rằng tông tích của nó đã bị phát hiện. Nên hắn truy tìm nó, truy tìm nó, và toàn bộ ý nghĩ của hắn là tập trung vào nó. Đó là hy vọng lớn của hắn và là nỗi sợ hãi lớn của chúng ta.”

“Tại sao, tại sao nó chưa bị hủy hoại?” Frodo kêu lên. “Và làm sao Kẻ Thù lại đánh mất nó, nếu hắn mạnh như thế và chiếc nhẫn quý giá như thế đối với hắn?” Anh nắm chặt chiếc nhẫn trong tay, cứ như anh đang nhìn thấy những ngón tay đen ngòm đang chìa ra tóm lấy nó.

“Nó bị tước khỏi tay hắn,” Gandalf nói. “Ngày xưa sức đề kháng của người Elf đối với hắn mạnh hơn ngày nay nhiều; và không phải con người nào cũng xa lánh họ như bây giờ. Loài người ở miệt Westernesse đã đến giúp sức với họ. Đó là một chương của lịch sử thật đáng nhớ; cũng có những nỗi buồn, rồi thế lực hắc ám quy tụ lại, nhưng lòng can trường, và vô vàn cái chết khi đó cũng không hoàn toàn uổng phí. Một ngày kia, có lẽ, tôi sẽ kể lại cho cậu toàn bộ câu chuyện, hoặc cậu sẽ nghe được đầy đủ từ miệng một người am hiểu nó nhất.

“Nhưng lúc này, vì hầu hết dân Hobbit các cậu cần phải biết làm sao vật này lọt vào tay cậu, và thế là đủ câu chuyện rồi, thì đây là tất cả những gì tôi nói được. Chính Gil-galad, Vua dân Elf và lãnh chúa Elendil xứ Westernesse là người đã đánh bại Sauron, tuy chính họ cũng bỏ mạng trong trận đánh; và Isildur, con của Elendil, đã cắt chiếc nhẫn từ tay Sauron và chiếm làm của riêng. Lúc đó Sauron bị đánh bại và linh hồn của hắn bỏ chạy và ẩn trốn trong rất nhiều năm, cho đến khi bóng ma của hắn hiện hình lại tại Rừng Đen.

“Nhưng Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã mất. Nó rơi xuống dòng Đại Giang Auduin, và biến mất. Vì Isildur lúc đó tiến về phía bắc dọc theo bờ đông dòng sông, và ở gần những cánh đồng Gladden ông ta bị bọn quỷ Orc¹² trên Vùng Núi chặn lại, và hầu hết quân của ông ta bị tiêu diệt. Ông ta nhảy xuống sông, nhưng chiếc nhẫn tuột khỏi ngón tay khi ông ta đang bơi, rồi bọn Orc phát hiện ra ông và phóng tên giết chết ông ta.”

Gandalf ngừng lại. “Và ở đó trong những cái hồ đen tối giữa những cánh đồng Gladden,” ông ta nói tiếp, “chiếc nhẫn biến mất khỏi kho hiểu biết và truyền thuyết; và đến nay chỉ có một vài người là còn biết được gần hết lịch sử của nó, ngay Hội Đồng Pháp Sư Bạch Đạo cũng không khám phá được gì hơn. Nhưng sau cùng tôi nghĩ tôi có thể tìm ra phần kế tiếp của câu chuyện đó.

“Rất lâu sau đó, nhưng cũng cách nay lâu lắm rồi, hai bên bờ Đại Giang ở biên giới Wilderland có một dân tộc khéo tay và êm chân sinh sống. Tôi đoán họ cũng thuộc chủng Hobbit; có họ hàng với các tổ tiên của người Stoor, bởi vì họ yêu dòng sông và thường bơi lội trong đó, hoặc làm ra những chiếc xuồng bằng lau sậy. Trong số họ có một gia tộc có uy tín lớn, vì gia tộc đó đông đúc và giàu có hơn hầu hết các gia tộc khác, và được cai quản bởi một bà nội nghiêm khắc và hiểu biết về truyền thống cổ của dân tộc họ. Kẻ tò mò và ưa học hỏi nhất trong gia tộc này có tên là Sméagol¹³. Y ta rất quan tâm đến mọi loại cội rễ; y lặn xuống những hồ sâu; đào bới dưới những gốc cây và trồng trọt các thứ; y đào hầm vào những gò đất xanh cỏ; và y thôi không nhìn lên những đỉnh đồi, hoặc là trên cây, hay hoa nở bung trong không khí: đầu óc và đôi mắt của y chỉ hướng xuống dưới.

“Y có một người bạn tên Déagol, thuộc loại giống y, có con mắt sắc bén nhưng không nhanh nhẹn và khoẻ mạnh bằng. Trong một lần họ bơi xuồng xuống tận những cánh đồng Gladden, nơi có những thảm hoa diên vĩ mênh mông và lau sậy đang ra hoa. Ở đó Sméagol rời xuồng và đi xem xét quanh bờ nhưng Déagol ngồi lại trên xuồng và câu cá. Đột nhiên một con cá lớn cắn câu, và trước khi anh này kịp hiểu ra chuyện gì thì đã bị kéo văng khỏi xuồng và rơi tuột xuống nước, tới tận đáy. Rồi anh ta buông dây câu ra, vì anh nghĩ vừa nhìn thấy cái gì lấp lánh dưới đáy sông; ráng nín hơi, anh ta chụp lấy nó.

“Rồi anh ta trồi lên thở phì phì, với rong cỏ bám đầy tóc và một nắm bùn trong tay; và anh ta bơi vào bờ. Và nhìn kìa! Khi anh rửa trôi bùn thì trong bàn tay anh là một chiếc nhẫn vàng tuyệt đẹp; nó sáng ngời và lấp lánh trong nắng, nên trong bụng anh rất mừng. Nhưng đàng sau một gốc cây Sméagol đã theo dõi anh ta và khi Déagol đang sung sướng với chiếc nhẫn, Sméagol lặng lẽ tới sau lưng anh ta.

“ ‘Cho tôi đi, Déagol, bạn thân mến,’ Sméagol nói qua vai bạn mình.

“ ‘Tại sao?’ Déagol nói.

“ ‘Vì hôm nay là sinh nhật của tôi, bạn ạ, và tôi muốn có nó,’ Sméagol nói.

“ ‘Tôi chẳng cần biết,’ Déagol nói. ‘Tôi đã tặng quà cho bạn rồi, còn đắt hơn số tiền tôi có được. Nay tìm được cái này, tôi sẽ giữ nó.’

“ ‘Ồ, vậy sao, bạn thân mến?’ Sméagol nói; và y chộp lấy cổ họng Déagol và siết anh này chết, vì chiếc nhẫn trông quá sáng và đẹp. Rồi y đeo nhẫn vào tay.

“Không ai biết được chuyện gì đã xảy ra với Déagol; anh ta bị giết rất xa nhà, và xác được chôn giấu một cách khôn ngoan. Nhưng khi Sméagol trở về một mình, y nhận thấy chẳng ai trong gia đình nhìn thấy y khi y có đeo chiếc nhẫn. Y rất hài lòng với khám phá này và y giấu kỹ chiếc nhẫn; rồi y bắt đầu dùng nó để tìm ra những bí mật của người khác, rồi y dùng những điều hiểu biết được ấy vào những việc tai quái và gian manh. Y trở nên thính tai tinh mắt với những gì gây thương tổn cho người khác. Chiếc nhẫn đã cho y quyền lực xứng với tầm vóc của y. Nên không có gì ngạc nhiên với chuyện y trở nên khó ưa đối với người khác và bị tất cả họ hàng xa lánh (khi y hiện hình). Họ đá y và y cắn chân họ. Y bắt đầu trộm cắp, và đi lang thang lẩm bẩm một mình, rồi cứ kêu ùng ục trong cuống họng. Thế là họ gọi y là Gollum, và nguyền rủa y, bảo y hãy cút đi; còn bà nội y, vì muốn yên chuyện, đã khai trừ y ra khỏi gia tộc và tống ra khỏi cửa.

“Y lang thang một mình, khóc than chút đỉnh về sự khắc nghiệt của cuộc đời, và đi ngược về thượng nguồn dòng sông, cho đến khi gặp một nguồn suối từ núi đổ xuống, và y đi theo lối đó. Y bắt cá trong những hố nước sâu bằng đôi tay vô hình và ăn cá sống luôn. Một ngày nọ trời rất nóng, và khi y đang cúi xuống bên một hố nước, y cảm thấy bỏng rát trên gáy và lưng, và một ánh phản chiếu từ mặt nước làm mắt y tê rát. Y ngạc nhiên trước chuyện đó, vì y hầu như đã quên hẳn ánh nắng. Rồi y nhìn lên và dứ nắm đấm vào mặt trời.

“Nhưng khi nhìn xuống, y thấy ở đàng xa trên cao là những đỉnh núi mù sương, từ đó dòng suối đổ xuống, y chợt nghĩ: ‘Dưới những mỏm núi kia hẳn là mát và không có nắng. Mặt trời không thể chiếu vào mình ở đó. Chân những ngọn núi kia tất phải là những nguồn cội; tất phải có những bí mật lớn lao chôn giấu trong đó và chưa hề bị khám phá từ sơ thủy của chúng.’

“Thế là đêm đêm y đi ngược lên cao nguyên, và y tìm thấy một cái hang từ đó có một dòng suối đen chảy ra, y đào bới như một con giun để tìm đường vào lòng núi, và biến mất luôn từ đó chẳng ai hay. Chiếc nhẫn cũng chìm vào bóng tối cùng với y, và ngay cả kẻ chế tạo ra chiếc nhẫn, khi quyền lực của hắn lớn mạnh trở lại, cũng chẳng biết gì về chuyện ấy.”

“Gollum!” Frodo kêu lên. “Gollum? Có phải chính là cái sinh vật Gollum mà Bilbo đã gặp? Thật ghê tởm!”

“Tôi nghĩ đó là một câu chuyện buồn,” pháp sư nói, “và nó có thể xảy đến cho những người khác, kể cả những Hobbit mà tôi quen biết.”

“Cháu không tin rằng Gollum có liên quan đến dân Hobbit, dù là xa xôi,” Frodo sôi nổi nói. “Thật là một ý niệm tởm lợm!”

“Nó vẫn là sự thực như thường,” Gandalf đáp. “Dù gì đi nữa, tôi vẫn biết về nguồn cội của dân Hobbit hơn chính họ. Và ngay câu chuyện của Bilbo cũng gợi đến một mối liên hệ chủng tộc. Có rất nhiều điều tương đồng trong nền tảng ký ức và tư duy của họ. Họ hiểu nhau rất rõ, rõ hơn mức một Hobbit có thể hiểu được dân tộc khác, như người Dwarf, Orc hoặc Elf chẳng hạn. Hãy thử nghĩ về những câu đố mà họ đều biết xem.”

“Phải,” Frodo nói. “Tuy những dân tộc khác ngoài Hobbit thường có những câu đố, và rất nhiều câu giống nhau, nhưng người Hobbit không lừa dối. Còn Gollum lúc nào cũng toan đánh lừa. Y chỉ muốn làm Bilbo mất cảnh giác. Và cháu dám nói rằng thói tai ác của y được thỏa mãn khi bắt đầu một cuộc chơi mà nó đem lại cho y một con mồi ngon ăn, mà nếu có thua thì y cũng không bị hại gì.”

“Quả đúng, tôi nghĩ thế,” Gandalf nói. “Nhưng còn có một cái gì khác nữa trong vụ này mà cậu chưa nhìn thấy. Gollum không hoàn toàn bị sụp đổ. Y thậm chí còn gan góc hơn mức mà một nhà thông thái có thể dự đoán cho một Hobbit. Có một góc nhỏ trong tâm trí của hắn vẫn còn nguyên, và ánh sáng đã rọi qua đó, như qua một khe hở trong đêm tối: ánh sáng từ quá khứ. Tôi nghĩ, thực là dễ chịu khi được nghe lại một giọng nói tử tế, gợi lại những ký ức về gió, cây cối, ánh nắng trên cỏ, và những điều đã bị lãng quên như thế.

“Những dĩ nhiên điều đó chỉ làm cho phần xấu trong con người y hung hãn hơn – trừ phi nó bị khuất phục.” Gandalf thở dài. “Ôi! Thật khó hy vọng được điều đó cho y. Tuy chưa hẳn là tuyệt vọng. Không, tuy là y đã sở hữu chiếc nhẫn rất lâu như thế, lâu đến mức vượt quá tầm trí nhớ của y. Y đã đeo chiếc nhẫn lâu như vậy, nhưng trong bóng tối nó cũng chẳng dùng được cho việc gì. Nên chắc chắn y không bao giờ “mờ đi”¹⁴. Y gầy đi mà vẫn rắn chắc. Nhưng cái nhẫn đang ăn mòn tâm trí của y, và sự hành hạ đó đã trở nên không chịu nổi nữa.

“Tất cả những ‘bí mật lớn’ trong lòng núi hoá ra chỉ là màn đêm trống rỗng: chẳng có gì khác để khám phá, chẳng có gì đáng làm, chỉ có việc ăn uống bẩn thỉu lẩn lút và hoài niệm cay đắng. Y cực kỳ thống khổ. Y thù ghét bóng tối, và y còn ghét ánh sáng hơn: y thù ghét mọi thứ, và nhất là chiếc Nhẫn.”

“Ý ông muốn nói gì?” Frodo hỏi. “Chắc chắn chiếc nhẫn là báu vật và là món duy nhất y quan tâm mà? Nhưng nếu y thù ghét nó, tại sao không liệng bỏ đi, hoặc để lại đó và bỏ đi chỗ khác?”

“Rồi cậu sẽ hiểu ra, Frodo, sau khi đã nghe được mọi chuyện,” Gandalf nói. “Y vừa ghét vừa yêu nó, cũng như vừa ghét vừa yêu chính bản thân mình. Y không thể từ bỏ nó. Y chẳng còn chút ý chí nào trong việc này.

“Một cái Nhẫn Quyền Lực thì tự lo cho nó được, Frodo. Nó có thể tuột ra một cách đầy phản trắc, nhưng người sở hữu nó thì không bỏ nó được. Giỏi lắm thì anh ta có được ý nghĩ trao nó lại cho người khác giữ – và việc đó chỉ làm được lúc còn sớm sủa, khi chiếc nhẫn mới manh nha tóm lấy anh. Nhưng theo tôi biết thì trong lịch sử chỉ có Bilbo là không những có ý định mà còn thực hiện được ý định đó. Ông ta cũng nhờ có tôi giúp đỡ. Và cho dù vậy thì ông ấy vẫn chưa bao giờ gạt bỏ được nó qua một bên, hay hoàn toàn từ bỏ nó. Không phải Gollum, Frodo ạ, mà chính cái nhẫn mới là kẻ quyết định mọi chuyện. Chiếc nhẫn đã bỏ rơi y.”

“Ngay đúng lúc để gặp Bilbo sao?” Frodo nói. “Một tên người Orc không thích hợp hơn sao?”

“Đây không phải chuyện để cười,” Gandalf nói. “Anh lại càng không được cười nữa. Đó là sự kiện kỳ lạ nhất trong toàn lịch sử của chiếc nhẫn tính cho đến nay: Bilbo đã xuất hiện ngay lúc đó, và vớ được nó trong bóng tối, hoàn toàn mù loà.

“Cùng một lúc có nhiều quyền lực tác động, Frodo ạ. Chiếc nhẫn đã cố trở về với chủ của nó. Nó đã tuột khỏi tay Isildur và khiến ông ta lộ nguyên hình; rồi khi có cơ hội, nó túm lấy Déagol, và anh ta bị giết; và sau đó là Gollum, và nó đã nuốt chửng y ta. Nó chẳng sử dụng y vào việc gì được nữa; y đã trở nên quá nhỏ bé và hèn mọn; và chừng nào nó còn ở lại với y thì y chẳng rời hố nước của y. Nên bây giờ, khi người chủ của nó thức dậy và từ Rừng Đen phóng đi những tư tưởng đen tối, nó liền bỏ rơi Gollum, hoá ra nó lại rơi vào tay một kẻ khó tưởng tượng nhất: Bilbo đến từ xứ Shire!

“Đàng sau chuyện đó còn có những tác động khác, nằm ngoài mọi dự tính của kẻ chế ra chiếc nhẫn. Để rõ ràng hơn, tôi có thể nói rằng Bilbo có số phận tìm được chiếc nhẫn, và không phải do người chế ra chiếc nhẫn an bài. Trong chiều hướng đó, cậu cũng có số phận được giữ chiếc nhẫn. Đó có lẽ là một ý nghĩ rất khích lệ.”

“Không đâu,” Frodo nói. “Tuy cháu không chắc là đã hiểu được ông, nhưng làm cách nào ông biết được tất cả những chuyện này về chiếc nhẫn, và về Gollum? Ông thực sự biết nó, hay chỉ suy đoán thôi?”

Gandalf nhìn Frodo, và mắt ông loá lên. “Tôi biết nhiều và tôi học được nhiều,” ông đáp. “Nhưng tôi sẽ không kể lại hành trình của tôi cho cậu nghe. Mọi nhà thông thái đều biết câu chuyện về Elendil và Isildur với Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Chỉ riêng dòng chữ rune đã chứng tỏ được cái nhẫn của cậu chính là Chiếc Nhẫn Tối Thượng, chưa nói tới bằng chứng nào khác.”

“Ông khám phá được điều này khi nào?” Frodo ngắt lời ông.

“Dĩ nhiên, vừa mới đây trong phòng này,” lão pháp sư đáp sắc gọn. “Nhưng tôi đã hy vọng thấy được điều đó. Tôi đã từ những cuộc hành trình thăm thẳm và tìm kiếm miệt mài để về đây làm cái thí nghiệm tối hậu này. Đó là bằng chứng chung quyết, và mọi chuyện bây giờ đã quá rõ. Việc nhận ra vai trò của Gollum, ráp vào chỗ trống trong câu chuyện, cũng đòi hỏi nhiều suy nghĩ. Tôi hẳn đã khởi đầu bằng những suy đoán về Gollum, nhưng bây giờ thì tôi không đoán nữa. Mà tôi biết. Tôi đã gặp y.”

“Ông đã gặp Gollum?” Frodo ngạc nhiên kêu lên.

“Phải. Đó là điều hiển nhiên cần làm nếu ta có thể. Tôi đã cố làm từ lâu, nhưng sau cùng mới hoàn tất được.”

“Thế điều gì đã xảy ra sau khi Bilbo trốn khỏi tay y? Ông có biết không?”

“Không rõ lắm. Những gì tôi nói cho cậu nghe là những điều Gollum chịu nói ra – tuy rằng không theo kiểu mà tôi kể lại. Gollum là kẻ dối trá, và cậu phải sàng lọc những điều y nói. Thí dụ, y nói những chiếc nhẫn là ‘quà sinh nhật của hắn’, và hắn cứ ngoan cố nói như vậy. Y nói cái này là bà nội của y cho, bà nội y có rất nhiều thứ đẹp như vậy. Một câu chuyện buồn cười. Tôi cũng biết bà nội Sméagol là tộc trưởng, một người vĩ đại theo kiểu của bà ấy, nhưng bảo rằng bà có nhiều nhẫn Elf thì thật vô lý, còn cái chuyện đem tặng người khác những chiếc nhẫn này chỉ là láo toét. Nhưng đó là một lời nói láo có một chút sự thật.

“Việc giết Déagol đã ám ảnh Gollum, và y đã dựng lên một cách biện hộ, nói đi nói lại cho ‘báu vật’ của y nghe khi y gặm xương trong bóng đêm, cho đến khi y hầu như cũng tin đó là sự thật. Hôm đó là sinh nhật của y. Déagol phải tặng chiếc nhẫn cho y. Trước đó chiếc nhẫn đã lộ diện chỉ để trở thành một món quà. Đó là món quà sinh nhật của hắn, và cứ thế, cứ thế.

“Tôi đã chịu đựng y lâu đến hết sức mình, nhưng sự thật là cực kỳ quan trọng, và sau cùng tôi phải thô bạo hơn. Tôi dọa dùng lửa với y và moi ra được sự thật, từng chút một, cùng với rất nhiều gầm gừ quát tháo. Y nghĩ y bị hiểu lầm và ngược đãi. Nhưng sau cùng khi y kể cho tôi câu chuyện của y, cho đến chỗ chơi câu đố và vụ Bilbo trốn thoát, y không kể thêm gì nữa, ngoại trừ việc ra những dấu hiệu tối tăm. Y đang gặp một nỗi sợ khác lớn hơn nỗi sợ đối với tôi. Y lầm bầm rằng y sẽ đoạt lấy những gì thuộc về y. Người ta sẽ thấy liệu y có chịu chấp nhận cảnh bị bạc đãi và tống y vào một cái lỗ rồi bị cướp hay không. Bây giờ Gollum đã có bạn tốt, những bạn tốt và rất mạnh mẽ. Họ sẽ giúp y. Họ Baggins phải trả món nợ này. Đó là ý nghĩ lớn nhất của y. Y thù ghét Bilbo và nguyền rủa ông ta. Hơn nữa, y còn biết gốc gác Bilbo là ở đâu.”

“Nhưng làm sao y biết được điều đó?” Frodo hỏi.

“Về tên họ, Bilbo đã ngốc nghếch khai ra với y; và sau đó chẳng khó khăn gì để truy ra quê nhà của Bilbo, một khi Gollum rời khỏi hang núi. Phải, y đã rời hang. Nỗi khao khát chiếm lại được chiếc nhẫn còn mạnh hơn nỗi sợ hãi đối với bọn Orc, hay đối với ánh sáng. Sau một hay hai năm gì đó, y hạ sơn. Cậu thấy đó, tuy y vẫn thèm muốn chiếc nhẫn, nhưng chiếc nhẫn không còn khống chế y nữa; y bắt đầu hồi sinh chút đỉnh. Y cảm thấy già, cực kỳ già, nhưng ít rụt rè sợ sệt, và y đói kinh khủng.

“Ánh sáng, ánh mặt trời và mặt trăng, thì y vẫn còn sợ và ghét, mà chắc sau này cũng vẫn vậy thôi, nhưng y khôn ngoan hơn. Y thấy mình có thể tránh ánh sáng ban ngày và ánh trăng, và có thể di chuyển nhẹ nhàng và êm ru trong bóng đêm với cặp mắt xanh lạnh của y, và bắt được những sinh vật lơ đễnh hoặc quá kinh hoàng. Y dần khoẻ mạnh và bạo dạn hơn với thức ăn mới và bầu không khí mới. Y tìm ra đường đi về Rừng Đen, đúng như ta chờ đợi.”

“Bộ ông gặp y ở đó sao?” Frodo hỏi.

“Tôi gặp y ở đó,” Gandalf đáp, “nhưng trước đó y đã lang thang rất xa, theo dấu vết của Bilbo. Thật khó tìm hiểu được gì từ miệng y, vì câu chuyện của y liên tục bị ngắt quãng vì những lời chửi rủa và đe dọa. ‘Nó có gì trong mấy cái túi?’ y nói. ‘Nó không nói, chẳng có gì quý. Trò xí gạt nho nhỏ thôi. Không một câu hỏi sòng phẳng nào cả. Nó lừa trước, nó đã làm thế. Nó đã phạm luật. Chúng ta phải siết nó, phải, báu vật. Và chúng ta sẽ biết kho báu của ta!’

“Đó là tiêu biểu cho kiểu nói chuyện của y. Tôi không nghĩ cậu cần nghe thêm. Tôi đã qua bao ngày mệt mỏi với nó. Nhưng từ những dấu vết rơi rớt giữa những gầm gừ, tôi cũng hiểu ra rằng đôi chân đầy chai đã đưa y tới Thành Phố Bên Hồ và thậm chí tới những con phố ở Dale, lén lút lắng nghe và dòm ngó. Ồ, tin tức về những sự kiện lớn lao lan tràn khắp nơi ở Vùng Hoang Địa và nhiều người đã nghe tới tên của Bilbo và biết gốc gác của ông ta là ở đâu. Chúng tôi đã chẳng giấu giếm gì chuyến trở về quê nhà của ông ta ở miền Tây. Đôi tai thính của Gollum chẳng mấy chốc đã nghe được điều y cần.”

“Thế tại sao y không truy tìm Bilbo tận nơi?” Frodo hỏi. “Sao y không tới Shire?”

“À,” Gandalf nói. “Bây giờ chúng ta tới chuyện đó. Tôi nghĩ Gollum đã cố tới đây. Y đã lên đường và trở lại hướng tây, đến tận Đại Giang. Nhưng tới đó y rẽ ngang. Tôi chắc y không nản vì đường xa đâu. Không hẳn có cái gì khác đã lôi y đi. Mấy bạn bè tôi cũng nghĩ vậy, họ đã săn lùng y giùm tôi.

“Những người Elf trong rừng đã lần theo dấu y trước nhất, một công việc dễ dàng đối với họ, vì dấu vết của y lúc đó còn quá rõ. Nó dẫn họ xuyên Rừng Đen rồi vòng trở lại đó, tuy họ không bắt kịp được y. Trong rừng đầy tin đồn về y, ngay cả đám thú và chim cũng đầy những câu chuyện kinh khủng. Dân trong rừng nói có chuyện kinh khủng mới ngoài kia – có một con quỷ hút máu. Nó leo cây tìm tổ chim; nó chui vào tìm thú non; nó lẻn qua những cửa sổ tìm nôi trẻ con.

“Nhưng ở bìa mé tây của Rừng Đen, dấu vết của y rẽ ngang. Nó lang thang về phía nam và đi qua lãnh địa của người Elf Rừng, và biến mất. Lúc đó tôi đã phạm một sai lầm. Phải, Frodo ạ, và không phải sai lầm thứ nhất, tuy rằng tôi nghĩ có thể đó là sai lầm tồi tệ nhất. Tôi để nguyên mọi chuyện như thế, mặc cho y đi vì lúc đó tôi còn phải lo nghĩ nhiều chuyện khác, và tôi vẫn tin tưởng vào sự khôn ngoan của Saruman.

“Đã qua nhiều năm mất rồi. Tôi đã trả giá cho chuyện đó bằng nhiều ngày tối tăm và nguy hiểm. Dấu vết đã lạnh tanh khi tôi lần mò theo nó trở lại, sau khi Bilbo rời khỏi Shire. Và cuộc tìm kiếm của tôi hẳn đã vô ích, may mà có sự giúp đỡ của một người bạn Aragorn¹⁵, kẻ lãng du và thợ săn giỏi nhất thế giới ngày nay. Chúng tôi cùng truy theo dấu vết của Gollum qua suốt Vùng Hoang Địa, không chút hy vọng, không chút thành công. Nhưng sau cùng, khi tôi sắp từ bỏ cuộc săn lùng và quay sang khu vực khác thì phát hiện ra Gollum. Bạn tôi đã vượt bao hiểm nguy để mang được cái sinh vật khốn khổ đó về với mình.

“Y chẳng kể lại y đã làm gì. Y chỉ khóc và gọi chúng tôi là đồ tàn bạo, cùng rất nhiều tiếng òng ọc trong cổ họng, và khi chúng tôi ép y nói thì y ré lên và rúm người lại, chà sát bàn tay và liếm những ngón tay cứ như chúng đang bị đau, cứ như y đang nhớ lại một trò hành hình nào đó. Nhưng tôi e rằng có một nỗi nghi ngờ: Y ta đã chậm chạp, từng bước một, từng dặm một, lẻn về phía nam, đi mãi cho đến khi cuối cùng tới được miền đất Mordor.”

Căn phòng lại rơi vào im lặng nặng nề. Frodo có thể nghe thấy tiếng tim mình đập. Bên ngoài mọi sự thậm chí cũng im lặng. Không còn nghe thấy tiếng xén cỏ của Sam nữa.

“Phải, tới tận Mordor,” Gandalf nói. “Ôi! Mordor thu hút mọi thứ xấu xa, và Quyền Lực Đen đang gom toàn ý chí của nó để tập hợp chúng về đấy. Cái Nhẫn của Kẻ Thù chắc đã để lại dấu ấn của nó, khiến y bị hút theo lệnh hiệu triệu. Và lúc đó người ta cứ thì thào với nhau về Bóng Đen mới ở phương nam, và mối thù hằn của nó với phương tây. Ở đó có những bạn bè mới của y, chúng sẽ giúp y trong cuộc phục thù!

“Tên ngốc tai ác! Ở miền đất đó y đã học được nhiều, nhiều quá mức mong đợi. Và sau cùng khi y lẩn lút và dò la ở biên giới, y đã bị bắt và giữ lại để điều tra. Tôi e chuyện là như vậy. Khi y bị phát hiện là đã ở đó khá lâu và đang trên đường lui về chốn cũ. Trong một nỗ lực vô vọng. Nhưng điều đó không thành vấn đề nữa rồi. Vì y đã gây ra điều tồi tệ nhất.

“Phải, hỡi ôi! Thông qua y, Kẻ Thù đã biết được rằng Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã được phát hiện. Hắn biết Isildur ngã gục chỗ nào. Hắn biết Gollum tìm được nhẫn ở đâu. Hắn biết đó chính là chiếc Nhẫn Chúa, vì nó đem lại sự trường sinh. Hắn biết nó không thuộc nhóm Ba Nhẫn, vì nhóm này chưa hề thất lạc, và chúng không chịu nổi điều xấu. Hắn biết nó không thuộc nhóm Bảy Nhẫn, hay nhóm Chín Nhẫn, vì chúng nằm ở đâu thì hắn đã biết rồi. Hắn biết đó chính là Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Và tôi nghĩ sau cùng hắn đã nghe nói tới dân Hobbit và xứ Shire.

“Có lẽ bây giờ hắn đang tìm xứ Shire, nếu hắn chưa biết nó ở đâu. Nên Frodo à, tôi e rằng tên gọi Baggins vốn từ lâu chẳng ai để ý hiện đã đến tai hắn.”

“Thật kinh khủng!” Frodo kêu lên. “Kinh khủng nhất trong những điều kinh khủng mà cháu tưởng tượng được từ những cảnh báo của ông. Ôi Gandalf, người bạn tốt nhất, cháu làm sao bây giờ? Vì lúc này cháu rất sợ hãi. Cháu phải làm gì đây? Thật tiếc là Bilbo không đâm chết tên quái ác cho rồi, khi ông ấy còn có cơ hội!”

“Tiếc à? Chính lòng hối tiếc đã ngăn bàn tay ông ấy. Hối tiếc, và thương xót, không tấn công nếu không cần thiết. Và ông ta đã được tưởng thưởng, Frodo ạ. Hãy yên tâm là điều xấu chẳng làm hại được ông ấy nhiều lắm, và ông ấy sau cùng đã thoát được, bởi vì ông ấy đã sở hữu được chiếc nhẫn như vậy. Bằng lòng xót thương.”

“Cháu xin lỗi,” Frodo nói. “Nhưng cháu sợ quá; mà cháu chẳng thấy thương hại cho Gollum chút nào.”

“Cậu chưa gặp y mà,” Gandalf chợt nói.

“Chưa, và cháu cũng chẳng muốn,” Frodo nói. “Cháu không hiểu được ông. Phải chăng ông muốn nói rằng, ông và dân Elf, đã cho y tiếp tục sống sau khi đã gây bao chuyện khủng khiếp ở đó? Bây giờ thì y cũng tệ không kém bọn Orc, và cũng là một kẻ thù. Y đáng chết.”

“Đáng chết à? Tôi cũng có thể nói như thế. Nhiều người đang sống cũng đáng chết. Và nhiều người chết lại đáng sống. Cậu có cho họ sống lại được không? Vậy thì đừng hung hăng phán quyết tội chết. Vì ngay cả kẻ rất thông thái cũng không nhìn rõ mọi ngọn ngành. Tôi chẳng hy vọng rằng Gollum sẽ được cứu rỗi trước khi chết, nhưng vẫn còn cơ hội cho y. Y đã bị trói buộc vào số phận của chiếc nhẫn. Con tim tôi cho biết y vẫn còn đóng một vai trò nào đó trong chuyện này, thiện hoặc ác, trước khi hạ màn; và khi xảy ra điều đó, lòng thương xót của Bilbo có thể chi phối số phận của nhiều người, nhất là số phận của cậu. Dù sao chúng tôi cũng không giết y: y đã quá già và xấu xí. Người Elf trong rừng đã cầm tù y, nhưng họ đối xử với y tử tế theo đúng tâm hồn khôn ngoan của họ.”

“Cũng vậy thôi,” Frodo nói, “cho dù Bilbo không giết Gollum, cháu cũng mong ông ấy đừng giữ chiếc nhẫn. Cháu mong ông ấy không bao giờ tìm ra nó, và do đó cháu sẽ không có được nó! Tại sao ông lại bảo cháu giữ nó? Tại sao ông không bắt cháu liệng nó đi, hoặc, hoặc, hủy hoại nó?”

“Bắt cậu? Bảo cậu?” lão phù thủy nói. “Cậu không nghe rõ những điều tôi nói sao? Cậu không nghĩ kỹ những điều mình đang nói rồi. Còn chuyện vứt bỏ nó đi rõ ràng là sai lầm. Những cái nhẫn này có cách để tự xuất hiện. Trong tay kẻ xấu, nó có thể gây hại lớn. Tệ nhất là nó có thể rơi vào tay Kẻ Thù. Mà chắc là sẽ như vậy, vì đây là Chiếc Nhẫn Tối Thượng, và hắn đang dùng mọi quyền lực để tìm ra hoặc hút nó về phía hắn.

“Dĩ nhiên, Frodo thân mến, điều đó thật nguy hiểm cho cậu; và nó làm tôi lo lắm. Nhưng có quá nhiều nguy cơ sinh tử đến nỗi tôi phải chấp nhận ít nhiều rủi ro – ngay cả khi tôi đi xa thì không có một ngày nào mà không có người canh chừng bảo vệ xứ Shire. Chừng nào cậu chưa dùng tới nó thì chắc chiếc nhẫn cũng chẳng có ảnh hưởng lâu dài gì tới cậu, trong một thời gian rất dài. Và cậu phải nhớ rằng khi tôi gặp cậu lần cuối, cách đây chín năm, tôi chưa biết được gì nhiều.”

“Nhưng tại sao không hủy nó đi, như ông nghĩ là mình đã phải làm từ nhiều năm trước đây?” Frodo lại kêu lên. “Nếu ông cảnh báo trước, hoặc gửi cho cháu một thông điệp, thì hẳn cháu đã kết liễu nó rồi.”

“Cậu làm được sao? Cậu làm thế nào? Cậu thử làm bao giờ chưa?”

“Chưa. Nhưng cháu nghĩ có thể đập nát hay nấu chảy nó ra.”

“Thử coi!” Gandalf nói. “Thử ngay bây giờ đi!”

Frodo rút nhẫn ra khỏi túi và nhìn nó. Bây giờ nó trông trơn mướt, không thấy có dấu khắc chạm nào. Mặt vàng trông rất đẹp và thuần chất, và Frodo nghĩ màu sắc của nó đẹp và đậm nét làm sao, độ tròn trịa của nó thật hoàn hảo. Quả là một món đáng chiêm ngưỡng và cực kỳ quý giá. Ngay khi lấy ra anh đã định ném nó vào chỗ lửa cháy dữ nhất trong lò sưởi. Nhưng bây giờ anh lại thấy mình không thể làm thể, không thể làm được nếu không nỗ lực dữ dội. Anh cân nhắc chiếc nhẫn trong tay, ngần ngừ, và cố nhớ ra những gì Gandalf đã nói; và rồi với một nỗ lực của ý chí, anh làm một động tác, tưởng như quẳng nó đi – nhưng anh nhận ra mình đã cất nó vào túi.

Gandalf cười u ám. “Thấy chưa, Frodo? Cậu cũng không dễ dàng vứt bỏ nó đi được, lại càng không thể hủy hoại nó. Và tôi cũng không thể ‘bắt’ cậu làm thế dược, ngoại trừ bằng võ lực, mà điều đó sẽ khiến cậu đau khổ lắm. Còn trong việc bẻ gãy chiếc nhẫn thì sức mạnh là vô dụng. Cho dù cậu đập nó bằng thứ búa tạ thì nó cũng chẳng suy suyển gì. Tay cậu, cũng như tay tôi, đều không hủy hoại được nó.

“Ngọn lửa kia còn chưa nấu chảy nổi một cái nhẫn thông thường. Chiếc nhẫn lúc nãy đã đi qua lửa đó mà không hề hấn gì, thậm chí còn không nóng lên nữa. Không một lò rèn nào ở Shire này có thể biến đổi được nó. Các lò nung của dân lùn Dwarf cũng chẳng làm gì được. Người ta nói rằng lửa của rồng có thể đốt cháy và tiêu hủy những Chiếc Nhẫn Quyền Uy, nhưng hiện nay chẳng còn con rồng nào trên đời này có được nguồn lửa đủ nóng, mà cũng chẳng có con rồng nào, kể cả Rồng Đen Ancalagon, có thể làm hư được Chiếc Nhẫn Tối Thượng, chiếc Nhẫn Bá Chủ, vì nó là do chính Sauron chế tạo. Chỉ còn một cách: tìm ra Khe Định Mệnh dưới đáy vực sâu Orodruin, núi lửa, và bỏ chiếc nhẫn vào đó, nếu cậu thực sự muốn tiêu hủy nó, đặt nó vĩnh viễn ra ngoài tầm với của Kẻ Thù.”

“Cháu thực sự muốn tiêu hủy nó!” Frodo kêu lên. “Hoặc để nó bị tiêu hủy đi. Cháu không phải sinh ra để lãnh những nhiệm vụ nguy hiểm. Ước gì cháu chưa từng thấy chiếc nhẫn này! Tại sao nó lại tìm đến tay cháu? Tại sao cháu bị chọn?”

“Những câu hỏi đó không trả lời được,” Gandalf nói, “cậu có thể tin rằng những người khác không sở hữu được nhẫn này không phải vì họ thiếu phẩm chất hay năng lực hay sự khôn ngoan nào cả. Nhưng bởi vì cậu đã bị chọn, nên cậu phải sử dụng sức mạnh, trái tim và khối óc mà cậu có.”

“Nhưng cháu đâu có bao nhiêu những phẩm chất đó! Ông khôn ngoan và nhiều năng lực hơn. Ông không nhận chiếc nhẫn sao?”

“Không!” Gandalf kêu lên và đứng bật dậy. “Với quyền lực đó thì tôi sẽ có quyền lực quá lớn và quá kinh khủng. Và qua tôi, chiếc nhẫn sẽ có được quyền lực còn lớn hơn và tai hại hơn nhiều.” Cặp mắt ông ta loé lên và khuôn mặt bừng lên như có ngọn lửa bên trong. “Đừng cám dỗ tôi! Vì tôi không muốn trở thành một kẻ như Chúa Tể Hắc Ám. Tuy vậy con đường của chiếc nhẫn đến trái tim tôi là qua lòng thương hại, thương hại cho sự yếu đuối và lòng thèm muốn có sức mạnh để làm việc thiện. Đừng cám dỗ tôi! Tôi không dám nhận lấy nó, thậm chí không dám giữ cho nó nguyên vẹn và không sử dụng. Khát vọng muốn sở hữu nó sẽ quá lớn so với sức mạnh của tôi. Tôi sẽ cảm thấy cần đến nó. Những nguy hiểm lớn đang chờ tôi ở phía trước.”

Ông ta bước đến cửa sổ, vén màn và mở cửa ra. Nắng lại tràn vào phòng. Họ thấy Sam đi ngang qua ở ngoài vườn, miệng huýt sáo. Lão pháp sư quay lại với Frodo. “Bây giờ, quyết định nằm trong tay cậu. Nhưng tôi sẽ luôn luôn giúp đỡ cậu.” Ông đặt tay lên vai Frodo. “Tôi sẽ giúp cậu mang gánh nặng này, chừng nào cậu còn phải mang nó. Nhưng ta phải hành động sớm lên. Kẻ Thù đang di chuyển.”

Hai người im lặng hồi lâu. Gandalf ngồi xuống và bập phà ống tẩu, chìm trong suy nghĩ. Đôi mắt ông như khép lại, nhưng đàng sau mi mắt ông vẫn chăm chú theo dõi Frodo. Frodo nhìn đăm đăm ngọn lửa tàn trong lò sưởi, cho đến khi anh chẳng còn nhìn thấy gì khác nữa, chỉ thấy hun hút vực sâu của ngọn lửa. Anh đang nghĩ tới những Khe Định Mệnh trong thần thoại và nỗi kinh hoàng của Núi Lửa.

“Nào!” sau cùng Gandalf lên tiếng. “Cậu đang nghĩ gì? Đã quyết định làm gì chưa?”

“Chưa!” Frodo đáp, từ cõi tối đen trở lại thực tại, và ngạc nhiên thấy chung quanh mình còn sáng sủa, và còn thấy khu vườn ngập nắng bên ngoài cửa sổ. “Ơ, có lẽ, rồi. Theo sức cháu hiểu những điều ông nói, cháu nghĩ rằng cháu phải giữ chiếc nhẫn và canh chừng nó, ít nhất là trong lúc này, cho dù nó có làm hại gì cháu thì cũng phải cố giữ.”

“Bất kể nó có làm gì, nó sẽ rất chậm, chậm gây điều xấu, nếu cậu giữ nó vì mục đích đó.” Gandalf nói.

“Cháu hy vọng thế,” Frodo nói. “Nhưng cháu hy vọng ông sẽ sớm tìm được người khác tốt hơn để giữ nó. Trong lúc này có vẻ cháu là một mối nguy hiểm, nguy cho tất cả những ai sống gần cháu. Cháu không thể giữ chiếc nhẫn và ở lại đây. Cháu phải rời Bag End, rời khỏi xứ Shire, từ bỏ mọi thứ và ra đi.” Anh ta thở dài.

“Cháu muốn cứu xứ Shire nếu có thể được,” anh nói tiếp. “Tuy đã có nhiều lúc cháu nghĩ những cư dân ở đây quá ngu ngốc và đần độn chẳng học hành chữ nghĩa gì được, và đã nghĩ rằng một trận động đất hay một cuộc xâm lăng của bọn rồng có lẽ tốt cho họ hơn. Nhưng bây giờ cháu không cảm thấy như thế. Cháu thấy chừng nào còn có xứ Shire sau lưng, an toàn và ấm cúng, thì cháu còn chịu đựng được những chuyến lang thang, cháu sẽ hiểu rằng ở đâu đó còn một chỗ trú chân vững chắc, cho dù cháu không còn được đặt chân lên đó nữa.

“Dĩ nhiên, đôi lúc cháu nghĩ đến chuyện ra đi, nhưng cháu tưởng tượng đó như một ngày nghỉ, một chuỗi những phiêu lưu như kiểu của Bilbo hoặc tốt hơn, kết thúc trong yên bình. Nhưng thế này sẽ có nghĩa là lưu vong, chạy từ mối nguy này sang mối nguy khác, kéo nó theo sau mình. Và cháu cho rằng cháu phải ra đi một mình, nếu cháu phải làm việc đó và cứu được Shire. Nhưng cháu cảm thấy mình rất bé nhỏ, và đơn côi, và tuyệt vọng nữa. Kẻ Thù thì quá mạnh và khủng khiếp.”

Anh không thổ lộ với Gandalf, nhưng khi anh nói chuyện, ước muốn được theo chân Bilbo bừng cháy trong lòng anh – theo chân Bilbo, và thậm chí tìm lại được ông ấy. Ước muốn đó mạnh đến nỗi nó trấn áp được nỗi sợ hãi: anh thậm chí có thể rời khỏi đây, lên đường mà không có một cái nón, như Bilbo đã làm trong một buổi sáng tương tự cách đây đã lâu.

“Frodo thân mến!” Gandalf kêu lên. “Dân Hobbit là những tạo vật rất đáng ngạc nhiên, trước đây tôi đã từng nói vậy. Cậu có thể trong một tháng tìm hiểu và biết được cận kề phong cách sống của họ, vậy mà trăm năm sau, nếu cần, họ vẫn có thể làm cậu ngạc nhiên như thường. Tôi không kỳ vọng nhận được một câu trả lời như vầy, kể cả từ cậu. Nhưng quả là Bilbo đã không sai lầm khi chọn cậu làm người thừa kế, tuy ông ấy không nghĩ chuyện lại quan trọng như vậy. Tôi e rằng cậu nghĩ đúng. Không thể che giấu chiếc nhẫn tại Shire này lâu hơn nữa; và vì chính cậu cũng như những người khác, cậu phải ra đi, và bỏ cái tên Baggins lại sau lưng. Giữ mãi cái tên đó là không an toàn khi rời khỏi Shire. Tôi sẽ cho cậu một cái tên dùng trong cuộc lữ hành. Khi lên đường, cậu hãy lấy tên là ông Underhill.

“Nhưng tôi không nghĩ cậu nên đi một mình. Nhất là khi cậu có một ai đó đáng tin tưởng, người đó sẵn sàng cùng cậu ra đi, và cậu cũng sẵn sàng mang người đó đi vào chốn bất trắc. Nhưng nếu cậu tìm một bạn đồng hành, thì nhớ lựa chọn cẩn thận! Và hãy cẩn thận trong lời ăn tiếng nói, cho dù nói với bạn thân nhất! Kẻ thù có nhiều tay chân do thám và có nhiều cách nghe chuyện người khác.”

Đột nhiên ông ta ngừng lại như lắng nghe. Frodo nhận ra chung quanh rất yên lặng, cả trong lẫn ngoài căn phòng. Gandalf rón rén đến bên cửa sổ. Rồi vút một cái ông ta nhảy lên khung cửa, thò cánh tay dài ngoẵng ra, hướng xuống dưới. Có tiếng la oái, rồi cái đầu tóc quăn của Sam bị ông ta nắm lỗ tai kéo lên.

“Hay lắm, tạ ơn bộ râu của tôi!” Gandalf nói. “Là Sam Gamgee cơ đấy? Mày đang làm gì vậy?”

“Cầu Chúa phù hộ ông, ông Gandalf!” Sam nói. “Đâu làm gì đâu. Tôi dự định xén bờ cỏ ngay dưới cửa sổ, nếu ông hiểu.” Anh ta chìa cái kéo xén cỏ ra như một bằng chứng.

“Tao không hiểu,” Gandalf nói lạnh lẽo. “Nãy giờ tao đâu còn nghe tiếng kéo xén cỏ của mày nữa đâu. Mày rình nghe lỏm bao lâu rồi?”

“Nghe lỏm à, thưa ông? Tôi không hiểu ông nói gì. Ở Bag End này đâu có cái lỏm nào, thực đấy.”

“Mày ngốc quá! Mày đã nghe được gì, và tại sao mày rình nghe?” Đôi mắt Gandalf loé lên và lông mày ông chìa ra như cái bàn chải.

“Ông Frodo!” Sam kêu lên. “Đừng để ông ấy hại tôi! Đừng để ông ấy biến tôi thành cái gì kỳ quái! Cha tôi sẽ điên mất. Tôi không có ý làm hại ai, thề danh dự đó, thưa ông!”

“Ông ấy không làm hại anh đâu,” Frodo nói, hầu như không nén nổi cơn buồn cười, tuy chính anh cũng giật mình và hoang mang. “Lão pháp sư, cũng như tôi, đều biết rằng anh không định làm hại ai. Nhưng anh phải trả lời các câu hỏi ngay!”

“Vâng, thưa ông!” Sam hơi ngập ngừng. “Tôi đã nghe nhiều chuyện mà chẳng hiểu gì cả, về một kẻ thù, những cái nhẫn, và ông Bilbo, thưa ông, và những con rồng, một ngọn núi rực lửa, và… và dân Elf nữa, thưa ông. Tôi lắng nghe vì không kềm được, nếu ông hiểu ý tôi. Cầu Trời thương xót, nhưng tôi thích những câu chuyện như thế lắm. Và tôi cũng tin chúng nữa, bất kể Ted nói gì. Dân Elf, thưa ông! Tôi rất muốn gặp lại họ. Ông không muốn đem tôi theo để gặp dân Elf, khi ông ra đi, sao?”

Đột nhiên Gandalf bật cười. “Lại đây!” ông quát lên, rồi bằng cả hai tay ông nhấc bổng Sam lên, cả kéo cắt cỏ và những mẩu cỏ các thứ, lôi qua khung cửa sổ và đặt anh ta xuống sàn. “Đưa mày đi gặp người Elf hả?” ông ta nói, soi mói nhìn Sam, nhưng có nụ cười thấp thoáng trên mặt ông. “Vậy là mày nghe được rằng ông Frodo sẽ ra đi hả?”

“Vâng, thưa ông. Do đó mà tôi nghẹn thở, có lẽ vì thế mà ông nghe thấy. Tôi cố nén, nhưng nó cứ bật ra: tôi choáng váng quá.”

“Chẳng khác đi được đâu, Sam.” Frodo nói buồn bã. Anh chợt nhận ra rằng rời bỏ Shire là cuộc chia tay đau đớn hơn nhiều chứ không chỉ là việc giã từ những tiện nghi quen thuộc ở Bag End. “Tôi sẽ phải ra đi. Nhưng,” anh nhìn Sam chăm chú, “nếu anh thực sự quan tâm đến tôi, anh phải giữ thật kín chuyện này. Nghe chưa? Nếu không, nếu anh thở ra một lời về những điều nghe được hôm nay, thì Gandalf sẽ biến anh thành một con cóc đốm, và cho khu vườn đầy những rắn lục.”

Sam quỵ xuống, run rẩy. “Đứng dậy, Sam!” Gandalf nói. “Tao đã nghĩ ra một cái gì đó tốt đẹp hơn. Một cái gì đó để khóa miệng mày lại, và trừng phạt mày vì tội đã nghe lén. Mày sẽ phải ra đi với ông Frodo!”

“Tôi hả, thưa ông?” Sam kêu lớn và nhảy tưng lên như một con chó được phép đi chơi. “Tôi, đi và gặp dân Elf! Hoan hô!” anh ta la lên, và rồi bật khóc.

HẾT TẬP 6

TẬP 7:
BA NGƯỜI LÀ MỘT HỘI

Tóm tắt nội dung Tập 6

Trong sinh nhật lần thứ 111 của mình, nhà thám hiểm lừng danh người Hobbit, ông Bilbo Baggins, đã chia tay với bạn hữu (mà ông vừa yêu vừa ghét) của mình và biến vào cõi Cao Xanh.

Gia sản của Bilbo được để lại cho Frodo, cháu trai của ông. Ngay cả Chiếc Nhẫn ma thuật của ông cũng được để lại. Như Frodo được Gandalf cho biết sau này, đó chính là Chiếc Nhẫn Tối Thượng của Chúa Tể Hắc Ám Sauron.

Theo Gandalf, không có một ngọn lửa thường nào có thể tiêu hủy được Chiếc Nhẫn Quyền Uy này, trừ ngọn lửa ở Khe Định Mệnh của Núi Lửa, trong vùng đất Mordor, lãnh địa của Bóng Tối. Sứ mạng của Frodo là tiêu hủy chiếc nhẫn, thông qua đó, hủy diệt quyền lực của Chúa Tể Hắc Ám mãi mãi.

Đáng ngại thay, những thông tin về sự tồn tại của Chiếc Nhẫn đã lọt tới tai của Sauron theo lời kể của con quái vật Gollum. Giờ đây, kẻ thù chắc chắn sẽ thẳng tiến tới xứ Shire, xứ sở của những người Hobbit nhỏ bé mà bầy tôi Sauron chưa khi nào thèm để ý.

Frodo cùng Sam Gamgee, anh chàng làm vườn, sẽ phải lên đường bất cứ phút giây nào.

CHƯƠNG 3:
Ba người là một hội

“Cậu phải ra đi lặng lẽ, và cậu phải ra đi sớm,” Gandalf nói. Hai hoặc ba tuần đã qua, mà Frodo vẫn chưa có dấu hiệu sẵn sàng ra đi.

“Cháu biết. Nhưng thật khó đạt được cả hai,” anh phản đối. “Nếu cháu chỉ biến đi như Bilbo thì câu chuyện sẽ loan khắp Shire ngay lập tức.”

“Dĩ nhiên cậu không thể biến đi được!” Gandalf nói. “Không được đâu! Tôi nói sớm, chứ không phải tức thì. Nếu cậu nghĩ được cách nào để chuồn khỏi Shire mà không bị cả xứ biết, thì cũng đáng trì hoãn chút đỉnh. Nhưng không được trì hoãn lâu quá.”

“Để đến mùa thu được không, ngay hoặc sau sinh nhật của chúng tôi?” Frodo hỏi. “Cháu nghĩ đến lúc đó cháu sẽ dàn xếp được một số việc.”

Thực lòng thì anh rất ngại ra đi, nhưng đã đến lúc phải quyết định. Bag End xem ra là nơi cư trú đáng mơ ước nhất từ bao năm trước đây, và anh muốn hưởng thụ càng nhiều càng tốt cái mùa hè cuối cùng của mình ở Shire. Khi mùa thu tới, anh biết rằng lòng anh sẽ sẵn sàng hơn cho những chuyến viễn du, như vẫn thường xảy ra vào mùa này. Anh đã thầm quyết định sẽ ra đi vào sinh nhật thứ năm mươi của mình: cũng là sinh nhật thứ một trăm hăm tám của Bilbo. Nó có vẻ là ngày thích hợp để lên đường và theo chân ông ấy. Theo chân Bilbo là điều ưu tiên nhất trong tâm trí anh, và là điều khiến cho ý nghĩ về việc ra đi dễ chấp nhận hơn. Anh cố nghĩ về chiếc nhẫn càng ít càng tốt, và cả chuyện nó sau cùng sẽ lôi anh đi tới đâu nữa. Nhưng anh không nói mọi ý nghĩ cho Gandalf. Những gì lão pháp sư này đoán ra được thật khó mà nói rõ.

Ông ấy nhìn Frodo và mỉm cười. “Tốt lắm, tôi nghĩ thế cũng được nhưng – không thể trễ hơn đấy. Tôi bắt đầu thấy nóng ruột. Trong thời gian đó, hãy cẩn thận, và đừng lộ ra bất kỳ chi tiết nào về việc cậu sẽ đi đâu! Và nhớ coi chừng để Sam Gamgee cũng đừng hở môi điều gì. Nếu nó bép xép tôi sẽ biến nó thành con cóc ngay.”

“Về chuyện cháu sẽ đi đâu.” Frodo nói, “thật khó mà lộ ra trước được, vì ngay chính cháu cũng chưa có ý niệm gì.”

“Đừng vô lí thế!” Gandalf nói. “Tôi không cảnh báo cậu về việc để lại địa chỉ chỗ bưu tá! Nhưng cậu sắp rời Shire – và không ai được biết điều đó cho đến khi cậu đã đi thật xa. Và cậu phải đi, hay ít nhất là lên đường, theo hướng nam, bắc, đông hoặc tây, cả hướng đi cũng không được cho ai biết.”

“Cháu đã nghĩ quá nhiều về việc rời Bag End và nói lời chia tay, đến nỗi cháu chưa hề nghĩ đến chuyện chọn hướng nào,” Frodo nói. “Cháu phải đi về đâu, phải theo hướng nào? Cháu phải truy tầm cái gì? Bilbo đã đi để tìm một kho báu, đã tới và trở về, nhưng cháu đi để tiêu hủy một kho báu, và không có trở về, cháu thấy vậy đấy.”

“Cậu đâu có nhìn xa được,” Gandalf nói. “Tôi cũng vậy. Có lẽ nhiệm vụ của cậu là tìm ra Khe Định Mệnh; nhưng cuộc tìm kiếm đó cũng có thể dành cho người khác: tôi không biết chắc. Nhưng dù sao cậu vẫn chưa sẵn sàng cho con đường thăm thẳm đó.”

“Đúng là chưa thật!” Frodo nói. “Nhưng trong lúc này cháu sẽ phải hành động thế nào đây?”

“Đối mặt với hiểm nguy; nhưng đừng vội vàng quá, và cũng đừng đơn giản quá,” lão pháp sư đáp. “Nếu cậu muốn nghe lời khuyên của tôi, thì hãy đi về hướng Rivendell. Chuyến đi đó không thể quá nguy hiểm, tuy con đường thì không còn dễ đi như trước, và nó sẽ ngày càng tệ hơn.”

“Rivendell!” Frodo nói. “Tốt lắm; cháu sẽ đi về phía đông, rồi tiến về Rivendell. Cháu sẽ đưa Sam đi thăm người Elf; nó sẽ hài lòng.” Anh ta nói nhẹ nhàng; nhưng trái tim anh chợt chấn động vì ước muốn được nhìn thấy ngôi nhà của Elrond Half-elven, và hít thở bầu không khí của cái thung lũng sâu ấy, nơi bao người thuộc Dân Tộc Dễ Mến đang sống bình yên.

Một tối mùa hè, một tin tức đầy ngạc nhiên lan tới quán Bụi Thường Xuân và Rồng Xanh. Bọn khổng lồ và những điềm dữ khác ở biên giới của Shire tạm thời bị quên lãng vì đã có chuyện chấn động hơn: Frodo rao bán Bag End; mà thực ra anh ta đã bán rồi – bán cho nhà Sackville-Baggins!

“Được khá tiền đấy,” một số người nói. “Bán giá cũng rẻ,” người khác nói, “và chuyện đó cũng phải lẽ khi người mua là bà Lobelia.” (Otho đã chết mấy năm trước, ở tuổi 102, một tuổi khá thọ nhưng vẫn còn đáng thất vọng).

Nhưng cái lý do khiến ông Frodo bán cái lỗ tuyệt đẹp còn đáng bàn cãi hơn chuyện giá cả. Một số người theo giả thuyết – có những cái gật đầu và ám chỉ của chính ông Baggins làm hậu thuẫn – rằng ngài Frodo đã cạn tiền: anh ta sắp rời Hobbiton và sống lặng lẽ ở Buckland với đám bà con Brandybuck bằng tiền bán nhà. “Càng xa nhà Sackville-Baggins càng tốt,” một số người luận thêm. Nhưng ý nghĩ về của cải vô tận của nhà Baggins đã ăn sâu đến độ hầu hết mọi người thấy khó mà tin chuyện này, khó tin hơn mọi sự hợp lý và phi lý mà họ có thể tưởng tượng ra; với hầu hết mọi người chuyện này gợi tới một âm mưu đen tối và chưa bị phơi bày của Gandalf. Tuy ông ta giữ im lặng và chẳng đi đâu lúc ban ngày, nhưng người ta biết rõ rằng ông ta “đang náu mình ở Bag End.” Nhưng dù việc dịch chuyển này có vẻ như hợp lẽ với những trò quỷ thuật của pháp sư, thì vẫn còn đó một chứng cứ không thể bàn cãi: Frodo Baggins sắp trở về Buckland.

“Phải, tôi sẽ dọn nhà mùa thu này,” anh ta nói. “Merry Brandybuck đang tìm mua một cái lỗ nho nhỏ xinh xắn cho tôi, hoặc có lẽ là một ngôi nhà nhỏ.”

Thực tế, với sự giúp đỡ của Merry anh đã chọn và mua một căn nhà nhỏ ở Crickhollow, một miền quê phía ngoài Bucklebury. Với tất cả mọi người, trừ Sam, anh giả vờ như chuẩn bị an cư ở đó vĩnh viễn. Quyết định ra đi về hướng đông đã gợi cho anh ý tưởng này; vì Buckland nằm ở biên giới phía đông của Shire, và vì anh đã sống ở đó hồi nhỏ nên việc anh trở về đó ít ra cũng đáng tin.

Gandalf ở lại Shire suốt hai tháng. Rồi một tối nọ, cuối tháng sáu, ngay sau khi kế hoạch của Frodo được sắp xếp xong, ông đột nhiên thông báo rằng sáng hôm sau ông sẽ đi lo công chuyện. “Chỉ một thời gian ngắn thôi, tôi hy vọng thế,” ông ta nói. “Nhưng tôi sẽ đi quá về biên giới phía nam để thu thập tin tức. Tôi ăn không ngồi rồi ở đây lâu hơn dự tính rồi.”

Ông nói thản nhiên, nhưng Frodo thấy hình như ông ta đang lo âu. “Có chuyện gì xảy ra sao?” anh hỏi.

“Ồ không; nhưng tôi có nghe mấy điều khiến tôi lo lắng và muốn đi xem. Nếu tệ lắm, và thấy cậu cần rời đi ngay, tôi sẽ trở về liền, hoặc sẽ nhắn tin. Còn trong lúc này, nhớ bám sát theo kế hoạch; nhưng cần cẩn thận hơn nữa, nhất là với chiếc nhẫn. Tôi nhấn mạnh với cậu thêm lần nữa: đừng dùng tới nó!”

Ông ta ra đi lúc bình minh. “Tôi có thể trở về bất cứ lúc nào,” ông ta nói. “Trễ nhất thì tôi sẽ trở về dự tiệc chia tay. Tôi nghĩ rốt cuộc thì cậu có thể muốn tôi làm bạn đồng hành.”

Ban đầu Frodo rất rối trí, và thường tự hỏi Gandalf có thể đã nghe được tin gì; nhưng băn khoăn của anh nhẹ dần, và thời tiết tốt đã làm tạm quên được những ưu tư. Ít khi Shire có được một mùa hè đẹp, hay một mùa thu rực rỡ như thế: cây trĩu quả, mật trào ra cả ngoài ổ ong, còn bắp thì cao và trĩu hạt.

Mùa thu đến được ít lâu thì Frodo lại bắt đầu ưu tư về Gandalf. Tháng chín đã qua mà vẫn không có tin tức gì của pháp sư. Ngày sinh nhật, và việc chuyển nhà, ngày một gần hơn, mà lão pháp sư vẫn mất dạng, và cũng chẳng nhắn nhe gì. Bag End bắt đầu thấy nhộn nhịp. Một số bạn bè của Frodo đến và giúp anh gói ghém đồ đạc: có Fredeger Bolger và Folco Boffin, và dĩ nhiên hai người bạn thân là Pippin Took và Merry Brandybuck. Họ đào tung toàn bộ khu nhà này.

Ngày 20 tháng chín, hai cỗ xe có mui nặng nề lên đường đi Buckland, qua ngả cầu Brandywine, chở đồ đạc hàng hoá còn lại của Frodo về ngôi nhà mới. Ngày hôm sau Frodo thực sự bồn chồn và cứ ngóng ra cổng chờ Gandalf. Ngày thứ năm, buổi sáng hôm kỷ niệm sinh nhật của anh, trời đẹp và trong y như hôm đại tiệc sinh nhật của Bilbo thời trước, Gandalf vẫn không xuất hiện. Buổi tối Frodo tổ chức tiệc chia tay: tiệc nhỏ, chỉ là bữa tối cho anh và bốn người bạn phụ giúp; nhưng anh lo lắng và chẳng thấy muốn ăn uống gì. Ý nghĩ rằng chẳng bao lâu nữa sẽ phải chia tay với các người bạn trẻ khiến tim anh trĩu nặng. Anh chưa biết cách nào báo cho họ biết tin này.

Tuy nhiên, bốn chàng Hobbit trẻ lại rất hào hứng, và bữa tiệc cũng trở nên vui vẻ cho dù vắng mặt Gandalf. Phòng ăn trống trơn, chỉ còn một cái bàn và mấy cái ghế, nhưng thức ăn thì ngon, lại có rượu hảo hạng nữa: rượu vang của Frodo không nằm trong những món bán lại cho nhà Sackville-Baggins.

“Dù có chuyện gì xảy ra cho mớ đồ của tôi khi nhà Sackville-Baggins chạm móng vào đây, thì tôi cũng đã kiếm được một ngôi nhà tốt cho chúng rồi!” Frodo nói và uống cạn ly. Đó là giọt rượu Old Wineyards cuối cùng.

Khi họ đã hát hò thỏa thuê, đã kể lại biết bao chuyện họ đã cùng làm, họ uống chúc mừng ngày sinh nhật Bilbo, uống chúc sức khoẻ của ông ta và Frodo, theo đúng kiểu của Frodo. Rồi họ ra ngoài hít thở khí trời và ngắm sao, và đi ngủ. Bữa tiệc của Frodo kết thúc, mà Gandalf vẫn biệt tăm.

Sáng hôm sau họ lo đóng gói và chất đồ đạc còn lại lên một cỗ xe. Merry phụ trách việc này, và đánh xe đi cùng Fatty (biệt danh của Fredegar Bolger). “Ai đó phải tới trước và sưởi ấm ngôi nhà trước khi anh tới,” Merry nói. “Thôi, hẹn gặp lại ngày kia, nếu các bạn không ngủ dọc đường!”

Folco về nhà sau bữa trưa nhưng Pippin vẫn ở lại. Frodo bồn chồn và bất an, tuyệt vọng chờ nghe tin tức Gandalf. Anh quyết định chờ đến tối. Sau đó, nếu Gandalf cần gấp, anh sẽ đi Crickhollow, thậm chí có thể sẽ đến đó trước. Frodo sẽ đi bộ. Kế hoạch của anh ta – để được thoải mái và có dịp nhìn Shire lần cuối cũng như bất kỳ lý do nào khác – là đi bộ từ Hobbiton tới Bucklebury Ferry, hết sức thong thả.

“Mình sẽ phải luyện tập chút đỉnh,” anh nói khi nhìn mình trong tấm gương đầy bụi ở gian đại sảnh đã gần như trống trơn. Lâu nay anh đã không đi bộ và thân hình của mình hơi nhão rồi, anh nghĩ.

Sau bữa trưa, nhà Sackville-Baggins, Lobelia và cậu con trai tóc vàng Lotho, xuất hiện khiến Frodo thấy khá bực bội. “Sau cùng nó cũng là của chúng ta!” Lobelia kêu lên đắc thắng khi bước vào. Không lịch sự gì cho lắm, và cũng không đúng luật, bởi việc mua bán Bag End chỉ có hiệu lực vào lúc nửa đêm. Nhưng có thể tha thứ cho bà ta: bà buộc lòng phải chờ đợi sở hữu Bag End đến bảy mươi bảy năm lâu hơn dự tính, và bà ta giờ đã một trăm tuổi. Dù sao, bà ta cũng muốn tới để chắc ăn rằng Frodo không chở đi một món gì bà đã trả tiền mua; và bà ta muốn nhận chìa khoá. Phải mất khá nhiều thời gian mới làm bà ta thỏa mãn, vì bà đã đem danh sách đồ đạc theo và đi kiểm tra từng món một. Sau cùng, bà ta ra về cùng Lotho, chiếc chìa khóa dự phòng và lời hứa rằng chiếc chìa khóa kia sẽ được gửi lại ở chỗ Gamgee ở Bagshot Row. Bà ta khịt mũi, và công khai tỏ ý rằng Gamgee rất có thể lục lọi căn nhà trong đêm đó. Frodo chẳng buồn mời bà ta lấy một tách trà.

Anh dùng trà với Pippin và Sam Gamgee trong bếp. Anh thông báo chính thức rằng Sam sẽ cùng đi về Buckland để “làm việc cho Frodo và chăm sóc miếng vườn của anh”; một cách thu xếp đã được Gaffer tán đồng, tuy điều đó chẳng làm ông nguôi ngoai chút nào với ý nghĩ nay mai Lobelia sẽ là hàng xóm của mình.

“Bữa ăn cuối của chúng ta ở Bag End!” Frodo nói, đẩy lui ghế ra sau. Họ bỏ mặc việc rửa chén bát lại cho Lobelia. Pippin và Sam cột nốt ba gói đồ của họ và chất ở thềm. Pippin ra ngoài đi quanh khu vườn lần chót. Sam đã biến mất.

Mặt trời đã lặn. Bag End trông buồn bã, u ám và bừa bộn. Frodo lang thang quanh những căn phòng quen thuộc, và nhìn bóng hoàng hôn mờ dần trên những bức tường, bóng tối bắt đầu loang vào mọi ngóc ngách. Trong nhà trời đã tối hẳn. Anh đi ra, thả bước về phía cổng ở cuối lối đi, rồi đi một đoạn theo đường Hill. Anh nửa như trông đợi được thấy Gandalf sải bước trong bóng đêm chập choạng.

Trời trong và sao mọc sáng hơn. “Đêm nay đẹp lắm đây,” anh nói thành tiếng. “Thế là tốt cho việc khởi đầu. Mình thấy muốn đi bộ. Mình không chịu nổi cảnh lần khân này. Mình sẽ khởi hành, và Gandalf sẽ theo mình.” Anh quay người để trở về rồi sựng lại, vì anh nghe những giọng nói, ngay gần bên chỗ cuối dãy Bagshot Row. Một giọng rõ ràng là của Gaffer; giọng kia lạ, và nghe khó chịu. Anh không nghe rõ giọng đó nói gì, nhưng nghe được câu trả lời của Gaffer, có vẻ hơi run. Ông già nghe chừng phải gắng sức.

“Không, ông Baggins dọn đi rồi. Đi sáng nay, thằng Sam nhà tôi đi theo ông ấy; đồ đạc cũng dọn hết rồi. Phải. Bán và dọn đi. Tại sao à? Đó đâu phải chuyện của tôi, hay của ông. Đi đâu à? Có gì bí mật đâu. Ông ta dọn về đâu đó ở Buckland, hay xa hơn đó một chút. Phải đúng thế – gọn hơ à. Tôi cũng chưa bao giờ đi xa tới đó; bọn ở Buckland kỳ cục lắm. Không, tôi không nhắn gì được. Chúc ngủ ngon!”

Có tiếng bước chân dài theo phố Hill. Frodo hơi băn khoăn không hiểu tại sao anh lại thấy nhẹ người khi họ không mò lên Vùng Đồi. “Mình phát ớn với những câu hỏi và sự tò mò về việc mình làm,” anh thầm nghĩ. “Sao mà họ tọc mạch thế!” Anh toan vào gặp Gaffer để hỏi người khách lạ đó là ai; nhưng anh thấy thôi đi là tốt hơn (hay tệ hơn), và quay bước đi nhanh về Bag End.

Pippin đang ngồi trên túi đồ ở bậc thềm. Sam không thấy đâu. Frodo bước vào khung cửa tối. “Sam!” anh kêu. “Sam! Tới giờ rồi!”

“Có tôi, ông chủ!” tiếng đáp vang từ tuốt trong nhà rồi Sam xuất hiện, tay chùi miệng. Anh ta nãy giờ lo từ giã thùng bia dưới hầm.

“Lên đường chứ, Sam?” Frodo hỏi.

“Vâng, thưa ông. Bây giờ khoẻ rồi, thưa ông.”

Frodo khóa khung cửa tròn và đưa chìa khóa cho Sam. “Chạy đưa cái này về nhà anh, Sam!” anh nói. “Rồi băng ngang qua Row tới gặp chúng tôi ở cổng chào phía bên kia đồng cỏ. Tối nay mình không qua làng đâu. Quá nhiều người lắng nghe và dòm ngó.” Sam phóng đi với hết tốc lực.

“Rồi, đến lúc lên đường thôi!” Frodo nói. Họ vác những túi đồ và cầm gậy lên, rồi đi vòng về phía tây Bag End. “Tạm biệt!” Frodo nói, nhìn về phía những cửa sổ tối đen. Anh vẫy tay rồi quay người và (theo chân Bilbo, nếu anh biết được điều đó) vội vàng theo Peregrin băng qua vườn. Họ nhảy qua đoạn rào thấp ở cuối vườn và ra cánh đồng, biến vào bóng đêm, nhẹ nhàng như tiếng gió lùa trong đám cỏ.

Ở chân đồi về phía tây họ đến chỗ cái cổng mở ra một đường mòn hẹp. Họ dừng lại, sửa sang các dây cột đồ đạc. Tới đây thì Sam xuất hiện, chạy gấp rút và thở hổn hển; cái túi nặng nề của anh ta chất trên vai, anh ta còn đội trên đầu một túi da cao ngệu chẳng ra hình thù gì mà Sam gọi là cái mũ. Trong bóng tối trông anh ta y hệt một gã lùn râu rậm Dwarf.

“Tôi chắc là anh đã giao hết cho tôi những món nặng nhất,” Frodo nói. “Tôi chợt thấy tội cho loài ốc sên, lúc nào cũng phải tha cả cái nhà trên lưng.”

“Tôi còn mang được nhiều nữa, thưa ông. Túi của tôi nhẹ lắm,” Sam nói mạnh mẽ nhưng không thật thà cho lắm.

“Đừng, Sam!” Pippin nói. “Thế là tốt cho anh ta đấy. Anh ấy chẳng tha theo thứ gì, ngoài những món đã ra lệnh cho chúng ta đóng gói. Gần đây gân cốt anh ta nhão hết rồi. Đi được một dạo, anh ta sẽ thấy món đồ nhẹ hơn thôi.”

“Làm ơn tử tế với một gã Hobbit già tội nghiệp!” Frodo cười. “Tôi sẽ gầy như một cành liễu trước khi tới được Buckland. Nhưng nói chơi vậy thôi. Tôi e rằng các bạn đã vác nhiều hơn phần mình rồi, Sam à, tôi sẽ xem lại vụ đó nếu lần tới mình phải làm chuyện đóng gói.” Anh lại cầm gậy lên. “Rồi, tất cả chúng ta đều thích đi trong đêm,” anh nói, “vậy hãy cố vượt thêm vài dặm nữa trước khi ngủ.”

Họ theo đường mòn về phía tây một hồi. Rồi họ rẽ sang trái và lặng lẽ đi tắt cánh đồng. Họ đi thành hàng một dọc các rào cây và bụi rậm, và đêm tối vây phủ họ. Ẩn trong áo choàng đen, họ cũng vô hình như đang đeo những chiếc nhẫn ma thuật vậy. Vì tất cả đều là dân Hobbit và đều giữ im lặng, nên họ không gây một tiếng động có thể lọt ngay đến tai một gã Hobbit nào. Ngay cả đám thú hoang trên đồng cỏ và trong rừng cũng khó mà nhận ra họ.

Một lát sau, họ băng qua Water, ở phía tây Hobbiton, trên một cây cầu nhỏ. Họ thấy dòng nước chỉ còn là một dải băng đen ngoằn ngoèo chạy giữa hai hàng cây thông già mọc nghiêng nghiêng. Đi thêm một hai dặm nữa về phía nam họ vội vàng băng qua con lộ chạy qua cầu Brandywine; bây giờ họ đã tới đất của dòng họ Took, và nhắm hướng đông nam để tiến về hạt Green Hill. Khi họ bắt đầu leo lên cái dốc đầu tiên, họ nhìn lại và thấy những ngọn đèn ở Hobbiton chập chờn xa xa trong thung lũng. Rồi nó biến mất sau những bãi chăn thả của vùng đất đã thẫm đen, rồi kế đó là Bywater bên mặt hồ xám nhờ nhờ. Khi ngọn đèn của nông trại sau cùng đã khuất rất lâu sau những hàng cây, Frodo quay lại và vẫy tay chào.

“Tôi tự hỏi không biết còn có lúc nào được nhìn xuống cái thung lũng đó nữa hay không,” anh nói lặng lẽ.

Khi đã đi được khoảng ba giờ, họ dừng lại nghỉ. Đêm trong trẻo, mát và nhiều sao, nhưng những dải sương như khói từ những dòng suối và đồng cỏ bắt đầu dâng lên sườn đồi. Những cây đào mảnh dẻ đong đưa trong gió nhẹ trên đầu họ, tạo thành một tấm lưới đen in trên nền trời nhợt nhạt. Họ dùng một bữa tối rất đạm bạc (so với chuẩn của dân Hobbit) rồi đi tiếp. Lát sau họ đến một con đường hẹp màu xám nhờ nhờ, chạy lên đồi xuống dốc, và mờ dần vào bóng đêm phía trước: con đường đi Woodhall, rồi Stock, và tới Bucklebery Ferry. Nó leo đồi tách khỏi con đường chính ở thung lũng Water, rồi bọc vòng Green Hill để tiến về Woody End, một chốn hoang vu của Eastfarthing.

Một lát sau họ xuống một con đường theo cái rãnh hẹp giữa hai hàng cây cao với những chiếc lá khô xào xạc trong đêm. Trời đã tối lắm. Ban đầu họ còn nói chuyện, hoặc âm ư một điệu nhạc nào đó với nhau, vì họ đã rất xa những đôi tai tọc mạch. Nhưng rồi họ chỉ đi trong im lặng, Pippin bắt đầu rớt lại phía sau. Cuối cùng, khi họ bắt đầu leo một con dốc đứng thì hắn dừng lại và ngáp.

“Buồn ngủ quá,” hắn nói, “một lát nữa chắc tôi gục dọc đường mất. Mấy ông tính vừa đi vừa ngủ hả? Gần nửa đêm rồi.”

“Tôi tưởng anh thích đi trong bóng đêm,” Frodo nói. “Nhưng không cần vội lắm. Merry chắc sang ngày kia mới âu lo khi không thấy chúng ta tới; như vậy chúng ta còn hai ngày nữa. Mình sẽ tìm một chỗ thuận tiện gần đây nhất để nghỉ chân.”

“Gió đang nổi ở phía tây,” Sam nói. “Nếu qua được phía bên kia đồi chúng ta sẽ tìm được chỗ kín gió và đủ ấm, thưa ông. Có một rừng linh sam phía trước, nếu tôi nhớ không nhầm.” Sam rành mọi xó xỉnh trong bán kính cách Hobbiton hai mươi dặm, nhưng tất cả kiến thức địa lý của anh ta chỉ có vậy.

Vừa qua khỏi đỉnh đồi, họ đến một mảng rừng linh sam. Rời con đường họ đi vào bóng tối đầy mùi nhựa giữa những thân cây, thu lượm những nhánh củi khô để đốt một ngọn lửa. Rồi họ nhóm được một đống lửa ấm áp dưới gốc một cây linh sam và ngồi quanh đó, cho đến khi bắt đầu ngủ gục. Họ chia nhau ngồi dựa quanh gốc cổ thụ đó, thu mình trong áo choàng và mền, rồi chẳng mấy chốc đã ngủ say. Họ chẳng cần thay phiên canh gác; ngay Frodo cũng chẳng nghĩ đến mối nguy nào, vì họ vẫn còn ở trong trung tâm xứ Shire. Vài con thú đi qua và nhìn họ khi ngọn lửa đã tàn. Một con cáo đi công việc gì đó qua cánh rừng dừng lại vài phút và đánh hơi loanh quanh.

“Bọn Hobbit à?” nó nghĩ. “Lại còn gì nữa đây? Mình đã nghe nói đủ thứ chuyện kỳ lạ ở cái xứ này, nhưng hiếm khi nghe chuyện một Hobbit ngủ ngoài trời dưới gốc cây. Ba đứa một lượt! Có gì kỳ cục đàng sau vụ này đây.” Nó đã nghĩ đúng, nhưng nó chẳng bao giờ biết thêm gì hơn về vụ này.

Trời rạng, nhợt nhạt và ẩm ướt. Frodo thức dậy trước nhất và thấy rằng rễ cây đã hằn dấu rất sâu trên lưng anh, còn cổ thì cứng đơ.

“Đi bộ giải trí! Sao mình không đi xe nhỉ?” anh thầm nghĩ, như vẫn thường làm mỗi khi bắt đầu một chuyến viễn hành. “Và tất cả giường nệm ngon lành của mình đều bán cho nhà Sackville-Baggins rồi! Mấy cái rễ cây này làm họ khoái lắm đây.” Anh vươn vai. “Dậy đi, các Hobbit!” anh kêu lên. “Buổi sáng đẹp lắm.”

“Đẹp khỉ gì nó?” Pippin nói, ló một mắt ra khỏi mép chăn. “Sam! Dọn bữa sáng lúc chín rưỡi nghe! Nước tắm đã đủ nóng chưa?”

Sam nhảy nhổm dậy, có vẻ còn uể oải. “Chưa, thưa ông, tôi chưa kịp làm.” Anh ta đáp.

Frodo giật phăng cái mền của Pippin khiến hắn lăn cả một vòng, rồi anh bước ra bìa rừng. Mặt trời đang lên ở phía đông đỏ ửng trong màn sương dầy. Nhuộm đầy ánh vàng và đỏ, những cây cối mùa thu cứ như đã bật gốc trôi đi giữa một vùng biển tối mò. Phía dưới chỗ anh đứng, về bên trái, con đường đổ dốc xuống một thung lũng và mất hút. Khi anh ta trở vào, Sam và Pippin đã nhóm xong ngọn lửa. “Nước!” Pippin gào lên. “Nước đâu?”

“Tôi đâu có giữ nước trong túi,” Frodo đáp. “Tụi tôi tưởng anh đi kiếm nước,” Pippin nói trong khi dọn thức ăn và mấy cái tách ra. “Vậy bây giờ đi lấy đi.”

“Anh đi với tôi,” Frodo nói, “nhớ mang theo chai.” Có một con suối dưới chân đồi. Họ hứng vào những cái chai và cái ấm cắm trại dòng nước chảy từ một mỏm đá cao độ vài tấc. Nước lạnh tê; họ xuýt xoa và thổi phè phè khi rửa tay và mặt mũi.

Khi bữa sáng đã dùng xong, đồ đạc đã lại được chất lên vai, thì đã mười giờ, trời bắt đầu sáng sủa và nóng bức. Họ đi xuống dốc, băng qua suối, lên con dốc kế tiếp và lại leo tiếp lên sườn dốc khác. Và vào lúc này, áo choàng hành lý, nước nôi cùng đồ ăn thức uống chợt thấy nặng không kể xiết.

Cuộc hành trình ban ngày chỉ hứa hẹn nóng nực và mệt mỏi. Tuy nhiên, sau vài dặm, con đường không còn nhiều dốc nữa: nó trườn lên một bờ cao bằng một kiểu ngoằn ngoèo mệt mỏi, rồi chuẩn bị đổ xuống lần cuối. Ở phía trước họ thấy vùng đất thấp lác đác những lùm cây mờ dần ở xa xa thành một dải rừng xanh nâu. Họ đang nhìn qua Woody End về hướng sông Brandywine. Con đường uốn lượn trước mặt họ như một sợi dây.

“Con đường cứ kéo dài mãi,” Pippin nói, “nhưng tôi thấy phải nghỉ thôi, quá giờ ăn trưa rồi.” Hắn ngồi xuống bên bờ đất và nhìn về hướng đông nơi có đám rừng, xa hơn nữa là dòng sông, và miền tận cùng của xứ Shire, nơi hắn đã sống từ nhỏ đến giờ. Sam đứng cạnh hắn. Đôi mắt anh ta mở to – vì anh ta đang nhìn qua những miền đất chưa từng đến, để hướng tới một chân trời mới.

“Dân Elf sống trong rừng kia sao?” anh ta hỏi.

“Tôi chưa từng nghe nói vụ đó,” Pippin đáp. Frodo im lặng. Anh cũng đang nhìn về hướng đông dọc theo con đường, cứ như anh chưa nhìn thấy chốn này bao giờ. Đột nhiên anh lên tiếng, chậm rãi, tựa như đang nói với chính mình:

Con đường cứ đi tới đi tới mãi

Kể từ khung cửa nơi nó khởi đầu.

Xa phía trước con đường đã qua,

Và tôi phải theo, nếu được,

Theo đuổi nó với bàn chân hăng hái,

Cho đến khi nối với con đường lớn hơn,

Nơi nhiều lối đường và hành trình gặp nhau.

Và sẽ ra sao? Tôi không nói trước được.

“Nghe như một điệu hát của ông Bilbo nhà mình ngày xưa,” Pippin nói. “Hay là do anh bắt chước theo? Nghe nản chí quá.”

“Tôi cũng không biết,” Frodo nói. “Tự nhiên nó đến với tôi, cứ như tôi bịa nó ra vậy, nhưng chắc tôi đã nghe thấy nó từ xưa rồi. Chắc chắn nó khiến tôi nhớ tới ông Bilbo trong những năm cuối, trước khi ông ấy ra đi. Ông ấy thường nói chỉ có một con đường; nó như một dòng sông lớn, nguồn của nó ở mỗi bậc thềm trước nhà mỗi người, và mọi lối đi đều là phụ lưu của dòng sông lớn ấy. ‘Nên, Frodo ạ, thật nguy nan khi bước ra khỏi cửa nhà mình,’ ông ấy thường nói. ‘Bước ra là đi vào con đường, và nếu đi không cẩn thận, anh không thể biết mình sẽ bị cuốn đi tới đâu. Anh có nhận ra chính lối đi này sẽ xuyên qua Rừng Đen, và nếu anh cứ để yên, nó sẽ đưa anh đến Núi Lớn Cô Đơn hoặc thậm chí xa hơn và đến những chốn tồi tệ hơn?’ Ông ấy thường nói điều đó khi đứng trên ngưỡng cửa ở Bag End, nhất là khi ông ra ngoài đi dạo xa hơn thường nhật.”

“Ôi dào, con đường chẳng lôi tôi đi đâu được lấy một tiếng,” Pippin nói, gỡ túi trên lưng ra. Những người khác làm theo, đặt túi xuống bờ đất và ngồi xoãi chân hướng ra con đường. Nghỉ một lát, họ ăn trưa rồi nghỉ thêm một chút nữa.

Mặt trời bắt đầu xuống thấp và ánh tà dương đã tràn mặt đất khi họ xuống đồi. Đến lúc này họ vẫn không gặp ai trên đường. Con đường này chẳng mấy ai đi, lại không tiện cho xe cộ nữa, nên đường về Woody End thường vắng vẻ. Họ đi tiếp độ một giờ nữa thì Sam dừng lại như lắng nghe. Lúc này họ đã ở đồng bằng, con đường đã hết quanh co và bây giờ chạy thẳng trước mặt họ, qua đồng cỏ lác đác những cây cổ thụ, dấu hiệu báo trước của cánh rừng sắp tới.

“Tôi nghe có tiếng ngựa từ đàng sau chạy tới,” Sam nói.

Họ quay nhìn lại, nhưng chỗ rẽ của con đường không cho họ nhìn thấy xa hơn. “Không hiểu có phải Gandalf đang bám theo tụi mình không?” Frodo nói; nhưng tuy vậy anh vẫn có cảm giác mình đoán sai, và đột nhiên anh muốn ẩn mình, không cho gã khách lạ kia nhìn thấy.

“Có thể chẳng có chuyện gì,” anh phân trần, “nhưng tôi không muốn bị ai trông thấy. Tôi mệt với chuyện người ta cứ dí mũi vào việc của mình lắm rồi. Và nếu đó là Gandalf,” anh nói tiếp sau một lát ngập ngừng, “thì mình có thể cho ông ấy giật mình chút xíu, để phạt tội đến trễ. Trốn đi anh em!”

Hai người kia nhanh chóng rời con đường ẩn xuống một cái hố không xa lắm. Họ nằm mọp dưới đó. Frodo chần chừ một giây, óc tò mò và mấy cảm giác khác đang đấu tranh với dự tính ẩn trốn của anh. Tiếng vó ngựa tới gần hơn. Anh liền phóng vào đám cỏ cao sau một gốc cây toả bóng lên con đường. Rồi anh ngẩng đầu lên cẩn thận nhìn qua đám cỏ.

Một con ngựa ô chạy đến khúc quanh, không phải thứ ngựa nhỏ của dân Hobbit mà là ngựa lớn, trên đó là một người vạm vỡ đang rạp mình trên yên, giấu mình trong áo choàng đen và chiếc mũ trùm, nên chỉ còn thấy chiếc giày bốt có đinh thúc ngựa thò ra bên dưới; khuôn mặt người đó chìm trong lớp mũ, không thể thấy rõ.

Đến bên bóng cây, ngang chỗ Frodo nằm, con ngựa dừng lại. Kỵ sĩ ngồi yên trên lưng ngựa, đầu hơi cúi xuống như đang lắng nghe. Từ trong chiếc mũ trùm phát ra tiếng khụt khịt như tiếng người ta đánh hơi; cái đầu ấy quay nhìn tới nhìn lui theo con đường.

Nỗi lo bị phát hiện đột nhiên xâm chiếm Frodo, và anh nghĩ tới chiếc nhẫn. Anh không dám thở, mà ý định lấy nhẫn từ trong túi ra ngày càng mạnh đến độ anh nhúc nhích bàn tay. Anh cảm thấy chỉ cần luồn nó vào ngón tay là anh an toàn. Lời khuyên của Gandalf có vẻ vô lý quá. Bilbo cũng đã dùng chiếc nhẫn này. “Mà mình vẫn còn trên đất Shire,” anh thầm nghĩ khi bàn tay chạm tới sợi dây chuyền đeo chiếc nhẫn. Ngay lúc đó kỵ sĩ ngồi thẳng lên và giật dây cương. Con ngựa cất bước, ban đầu thong thả rồi mau chóng vào nước kiệu.

Frodo bò ra tới mép đường nhìn theo cho đến khi bóng người ngựa đó đã khuất ở xa xa. Anh không dám chắc, nhưng đột nhiên cảm thấy rằng, trước khi khuất khỏi tầm nhìn, con ngựa đó đã rẽ ngang và chạy vào cánh rừng bên phải.

“Cái vụ này kỳ lạ, và làm mình rối trí đây,” Frodo nhủ thầm khi đi về phía các bạn. Pippin và Sam vẫn nằm mọp dưới cỏ và chẳng nhìn thấy gì cả; nên Frodo phải tả lại hình dáng và cử chỉ kỳ lạ của kỵ sĩ.

“Tôi không giải thích được, nhưng lại cảm thấy chắc chắn là hắn ta đang lùng kiếm hoặc đánh hơi để tìm tôi; và tôi cũng cảm thấy chắc rằng mình không muốn bị hắn phát hiện. Ở Shire từ trước tới giờ tôi chưa hề thấy hay có cảm giác như bây giờ.”

“Nhưng Người Cao thì có dính gì tới chúng ta?” Pippin nói, “Và y ta làm gì ở cái xó xỉnh này?”

“Có những Con Người ở quanh đây,” Frodo nói. “Tôi nghe nói dưới Southfarthing đang có rắc rối với Người Cao. Nhưng tôi chưa từng nghe chuyện gì giống như tay kỵ sĩ này. Không hiểu y từ đâu tới.”

“Xin lỗi ông chủ,” đột nhiên Sam lên tiếng, “tôi biết y ta từ đâu đến. Tay này từ Hobbiton đến, trừ khi có tay nào khác nữa giống y. Và tôi còn biết y đi đâu.”

“Anh nói gì?” Frodo hỏi gằn, nhìn anh ta với vẻ ngạc nhiên. “Sao không nói sớm?”

“Tôi vừa nhớ ra thôi, thưa ông chủ. Nó như thế này: tối hôm qua khi tôi đem chìa khóa về cho bố tôi, ông ấy nói: ‘Chào Sam! Tao tưởng mày đi với Frodo sáng nay rồi. Có một khách lạ tới đây hỏi thăm ông Baggins ở Bag End, y vừa mới đi khỏi. Tao bảo y tới Bucklebury mà hỏi. Nghe giọng y là tao không ưa rồi. Y có vẻ bực dữ lắm khi tao nói ông Baggins đã bỏ nhà đi luôn rồi. Y rít lên với tao nữa, làm tao bắt rung mình.’ Tôi mới hỏi người đó là ai. Ba tôi nói. ‘Tao không biết; nhưng y không phải dân Hobbit. Y cao mà đen thui, cứ khòm xuống mới nói chuyện với tao được. Tao nghĩ đó là giống Người Cao ở nước ngoài. Y nói chuyện nghe mắc cười lắm.’

“Tôi không ở lại nói chuyện thêm với bố tôi được vì biết ông chủ đang chờ; mà tôi cũng không để ý chuyện đó lắm. Bố tôi già lắm rồi, lại mắt mũi kèm nhèm, mà trời thì đã sụp tối khi tay khách lạ lên tới trên đồi, gặp bố tôi đang hóng mát trước nhà. Tôi hy vọng bố con tôi không gây ra chuyện gì tai hại.”

“Đâu có gì mà trách bố con anh,” Frodo nói. “Sự thực thì tôi có nghe bố anh nói chuyện với một người lạ, y có vẻ đang hỏi thăm về tôi, tôi còn định bước vào hỏi y là ai. Tôi tiếc là đã không làm thế, và anh cũng chẳng cho tôi biết sớm hơn. Lẽ ra tôi phải cẩn thận hơn trong cuộc hành trình.”

“Nhưng có thể chẳng có gì liên quan giữa tay kỵ sĩ này với khách lạ ở nhà Sam,” Pippin nói. “Mình rời Hobbiton kín đáo mà, và tôi không nghĩ y có thể theo dấu được bọn mình.”

“Còn vụ đánh hơi thì sao, ông chủ?” Sam nói. “Bố tôi nói thằng cha đó đen thui nữa.”

“Phải chi tôi chờ được Gandalf,” Frodo lầm bầm. “Nhưng có thể sự chờ đợi chỉ làm cho tình hình tồi tệ hơn.”

“Vậy là anh biết được gì đó về tay kỵ sĩ này rồi sao?” Pippin hỏi khi nghe được mấy chữ anh lầm bầm.

“Tôi không biết, nhưng cũng chẳng nên đoán,” Frodo nói. “Thôi được, Frodo! Bây giờ thì mày cứ giữ bí mật của mày nếu mày muốn trở nên bí hiểm. Trong lúc đó thì ta phải làm gì. Tôi thì muốn ăn uống chút đỉnh, nhưng lại thấy chúng ta cần phải rời khỏi đây ngay. Chuyện tay kỵ sĩ đánh hơi với cái mũi vô hình làm tôi thấy hoảng quá.

“Phải, ta nên đi thôi,” Frodo nói tiếp; “nhưng không đi theo Đường Cái – đề phòng tay kỵ sĩ trở lại, hay có đồng bọn đi theo. Hôm nay mình còn phải đi nhanh hơn. Buckland còn xa lắm.”

Bóng cây đã ngả rất dài trên cỏ khi họ tiếp tục đi. Bây giờ họ đi cách con đường một khoảng bằng tầm ném một hòn đá, và tránh khỏi tầm nhìn từ con đường càng nhiều càng tốt. Nhưng làm như thế thì di chuyển chậm, vì cỏ dày và cao, mặt đất lại gồ ghề, cây bắt đầu mọc sát với nhau thành khoảng rừng rậm.

Mặt trời đã xuống đỏ rực dưới đồi phía sau lưng họ, và trời đã tối trước khi họ trở lại Đường Cái ở cuối cánh đồng phẳng dài suốt mấy dặm. Ở nơi ấy con đường quẹo sang trái và chạy xuống những vùng đồng thấp xứ Yale đổ về hướng Stock; nhưng có một nhánh nhỏ rẽ sang phải, chạy ngoằn ngoèo qua một khu rừng đầy những cây sồi cổ thụ để tới Woodhall. “Đó là con đường cho mình đấy,” Frodo nói.

Không xa chỗ đường rẽ đôi này họ gặp một gốc cây rất lớn đã bị đổ ngang: nó vẫn còn sống và có lá mọc trên những nhánh chồi nhỏ mọc lên từ những thân lớn đã bị gãy đổ từ lâu; nhưng gốc cây bọng rỗng và có thể bò vào trong qua một khe hở ở phía khuất khỏi con đường. Mấy chàng Hobbit bò vào và ngồi đó trên nền đất đầy lá khô và gỗ mục. Họ nghỉ ngơi và ăn một bữa sơ sài, nói chuyện lầm thầm và thỉnh thoảng lại lắng nghe.

Trời đã chạng vạng khi họ bò trở ra nhánh đường nhỏ. Gió Tây thở luồn qua các cành cây. Những lá cây thì thào. Rồi con đường trôi nhẹ nhàng nhưng chắc chắn vào bóng hoàng hôn. Một vì sao lộ ra trên ngọn cây ở phía đông đang tối dần trước mặt họ. Họ đi sánh vai nhau và đều bước để giữ vững tinh thần. Một hồi sau, khi sao đã mọc nhiều và sáng hơn, họ quên đi cảm giác bất an, và họ không còn lắng nghe tiếng vó ngựa nữa. Họ bắt đầu hát âm ư nhè nhẹ, theo cái kiểu dân Hobbit vẫn làm khi đi bộ trên đường, nhất là khi họ về gần tới nhà lúc ban đêm. Trong khung cảnh đó hầu hết dân Hobbit sẽ hát bài ca ăn tối hay bài ca đi ngủ; nhưng những chàng Hobbit này âm ư một bài ca đi đường (nhưng không phải là không nhắc tới bữa tối và giường ngủ). Bilbo Baggins đã soạn lời ca, theo một điệu nhạc xưa như trái đất, và dạy lại cho Frodo khi họ đi theo những lối mòn của thung lũng Water nói chuyện về cuộc phiêu lưu của Bilbo.

Trong lò sưởi ngọn lửa thì đỏ,

Dưới mái nhà là một cái giường;

Nhưng không mệt mỏi như bàn chân ta,

Nhưng ngay đàng kia chúng ta sẽ gặp

Một cội cây đột nhiên hay tảng đá dựng

Mà chưa ai thấy ngoại trừ chúng ta.

Cây và hoa và lá và cỏ,

Để chúng qua! Để chúng qua!

Đồi và nước dưới bầu trời,

Vượt qua chúng! Vượt qua chúng!

Mà ngay đàng kia đang đợi chúng ta

Một con đường mới hay khung cổng mật,

Và tuy ta vượt qua chúng hôm nay,

Ngày mai có thể chúng ta lại đến lối này

Và theo những con đường ẩn giấu đi về

Phía mặt trăng hay phía mặt trời.

Táo, gai, và quả hạch và mận dại,

Để chúng đi! Để chúng đi!

Cát và đá và hồ và lũng,

Tiễn bạn qua! Tiễn bạn qua!

Nhà ta đàng sau, thế giới đàng trước,

Và có quá nhiều nẻo đường để bước

Qua các bóng tối tới tận ban đêm,

Tới khi mọi ngôi sao đều sáng lên.

Rồi thế giới đàng sau và nhà ta phía trước,

Ta sẽ lang thang về với nhà và giường ngủ.

Sương và ánh chạng vạng, mây và bóng râm,

Rồi sẽ phai mờ đi! Rồi sẽ phai mờ đi!

Ngọn lửa với ánh đèn, và bánh mì với thịt,

Và rồi lên giường! Và rồi lên giường!

Bài hát kết thúc. “Và rồi lên giường! Và bây giờ lên giường!” Pippin hát rống lên.

“Suỵt!” Frodo nói. “Hình như có tiếng vó ngựa nữa.”

Họ đột ngột dừng bước và đứng yên như những bóng cây, lắng nghe. Có tiếng móng guốc trên đường mòn, đâu đó phía sau, nhưng nghe chậm và rõ hơn theo chiều gió. Mau lẹ và lặng lẽ, họ rời khỏi đường mòn, và chạy vào bóng tối dưới những tàng cây sồi.

“Đừng trốn xa quá!” Frodo nói. “Tôi không muốn bị ai nhìn thấy, nhưng tôi muốn biết đó có phải một Kỵ Sĩ Đen khác không.”

“Hay lắm!” Pippin nói. “Nhưng đừng quên vụ đánh hơi!”

Tiếng vó ngựa tới gần hơn. Họ không có thời gian để tìm chỗ ẩn nấp nào tốt hơn là bóng tối tràn dưới tàn cây; Sam và Pippin nằm phục đàng sau một thân cây lớn, trong khi Frodo bò lại gần đường mòn thêm vài thước. Trời xám nhờ nhờ, một vệt sáng mờ xuyên qua cánh rừng. Bên trên các vì sao ken đầy trên nền trời u ám, nhưng không có trăng.

Tiếng vó ngựa dừng lại. Khi Frodo nhìn lên anh thấy một vật đen thui băng qua khoảng sáng hơn giữa hai thân cây, rồi dừng lại. Trông nó giống bóng một con ngựa được một bóng đen khác nhỏ hơn dẫn đi. Bóng đen đứng lại ngay chỗ họ rời khỏi con đường khi nãy, và nó cứ lắc qua lắc lại. Frodo tưởng như nghe thấy tiếng khụt khịt mũi. Bóng đem khom xuống mặt đất, và bắt đầu bò về phía anh.

Một lần nữa, Frodo lại thấy muốn tròng chiếc nhẫn vào tay; nhưng lần này nỗi thèm muốn mạnh hơn bao giờ hết. Mạnh đến nỗi, hầu như trước khi anh nhận ra mình đang làm gì thì bàn tay anh đã thọc vào túi. Nhưng ngay lúc đó từ xa vọng lại thanh âm của tiếng hát lẫn tiếng cười. Những giọng trong trẻo lên bổng xuống trầm trong bầu trời đầy sao. Bóng đen nọ thẳng người dậy và bước lui. Nó leo lên con ngựa đen thui và biến mất vào bóng đêm bên kia đường mòn. Frodo thở phào.

“Dân Elf!” Sam thì thào khản đặc. “Elf, ông chủ ạ!” Hắn ta hẳn đã phóng khỏi bóng cây và lao về phía có âm thanh đó nếu họ không kịp níu hắn lại.

“Phải, dân Elf đó!” Frodo nói. “Thỉnh thoảng người ta cũng thấy họ ở Woody End. Họ không sống ở Shire nhưng họ lang thang qua đó vào mùa xuân và mùa hạ, xa khỏi vùng đất quê hương của họ ở bên kia những ngọn đồi Tower. Tôi mừng vì họ đã sống như thế! Cậu không thấy chứ lúc nãy tên Kỵ Sĩ Đen đã dừng lại ngay đây và bò về phía mình khi nghe tiếng hát vang lên. Vừa nghe thấy là y chuồn đi.”

“Còn đám Elf thì sao?” Sam nói, quá hào hứng chẳng còn lo nghĩ gì về tên kỵ sĩ. “Mình gặp họ không được sao?”

“Nghe nè! Họ đang đi về phía này,” Frodo nói. “Chúng ta chỉ cần chờ.” Tiếng hát đến gần hơn. Một giọng trong trẻo nổi bật lên giữa những giọng khác. Họ hát bằng tiếng của người Elf mà Frodo chỉ biết lõm bõm, còn những người kia chẳng hiểu mô tê gì. Tuy vậy tiếng hát hoà lẫn với điệu du dương có vẻ tự nhiên kết thành những lời lẽ trong tâm trí mà họ chỉ hiểu được phần nào. Sau đây là bài hát theo cách hiểu của Frodo:

Bạch Tuyết! Bạch Tuyết! Ôi cô nàng trong trẻo!

Ôi Nữ Hoàng bên kia Biển Tây!

Ôi ánh sáng phiêu lãng đến đây với chúng tôi.

Giữa một cõi những cây cối ken dầy!

Gilthoniel! Ôi Elbereth!

Đôi mắt người sáng và hơi thở trong trẻo

Bạch Tuyết ơi! Chúng tôi hát cho người

Ở nơi xa xôi bên kia đại dương

Ôi những vì sao trong một năm không nắng

Với bàn tay ngời sáng người đã gieo

Trong những cánh đồng đầy gió giờ trong veo

Chúng tôi thấy nụ hoa bạc của người đong đưa!

Gilthoniel! Ôi Elbereth!

Chúng tôi vẫn nhớ người kẻ đã ở

Tại miền xa xôi này dưới những tàn cây,

Ánh sao của người giữa Biển Tây.

Bài hát kết thúc. “Đó là dân Elf Cao Quý! Họ vinh danh Elbereth!” Frodo ngạc nhiên nói. “Mình ít thấy có ai thuộc tộc này tại Shire. Họ cũng chẳng còn bao nhiêu người ở Trung Địa, phía đông Biển Lớn này. Đây quả là một dịp kỳ lạ!”

Mấy chàng Hobbit ngồi trong bóng tối bên đường. Chẳng mấy chốc đám Elf xuất hiện trên đường mòn hướng về thung lũng. Họ đi qua chậm rãi, và đám Hobbit có thể thấy ánh sao lấp lánh trên tóc và trong mắt họ. Họ không mang đèn đuốc gì, nhưng khi họ bước đi, một ánh lung linh, tựa như ánh trăng ở rìa núi đồi trước khi nó ló dạng, tưởng như rơi dưới chân họ. Họ đi im lặng, và khi chàng Elf cuối cùng đi qua, hắn quay đầu nhìn về phía mấy Hobbit và bật cười.

“Chào Frodo!” hắn kêu lên. “Lên đường trễ hay bị lạc vậy?” Hắn lớn tiếng gọi những bạn đồng hành và cả đoàn dừng lại, tập họp xung quanh.

“Thật li kỳ!” họ nói. “Ba tay Hobbit trong rừng ban đêm! Tụi tôi không hề thấy một chuyện thế này từ khi Bilbo ra đi. Thế này nghĩa là sao?”

“Các bạn thân mến,” Frodo nói. “Chỉ có nghĩa là chúng tôi có vẻ đi cùng đường với các bạn. Tôi thích đi dưới ánh sao. Nhưng tôi hoan hỉ có các bạn đi cùng.”

“Nhưng chúng tôi không cần bạn đường, mà dân Hobbit thì chán lắm.” Họ bật cười. “Và làm sao anh biết chúng tôi đi cùng đường với anh, vì anh đâu biết chúng tôi đi về đâu?”

“Thế làm sao ông biết tên tôi?” Frodo hỏi lại.

“Chúng tôi biết nhiều thứ lắm,” họ nói. “Chúng tôi thường thấy anh trước đây, đi cùng Bilbo, tuy anh có thể không thấy chúng tôi.”

“Ông là ai và thủ lãnh của ông là ai?” Frodo hỏi.

“Tôi là Gildor,” người thủ lãnh nói, đó cũng là người lên tiếng chào anh lúc nãy. “Gildor Inglorion của nhà Finrod. Chúng tôi là dân lưu vong, và hầu hết họ hàng chúng tôi từ lâu đã ra đi và chúng tôi chỉ lần khân ở đây ít lâu nữa thôi, trước khi chúng tôi trở về Biển Lớn. Nhưng một số bà con chúng tôi vẫn sống bình yên ở Rivendell. Nào, Frodo, nói cho tôi nghe anh đang làm gì đi? Vì chúng tôi thấy có bóng dáng lo sợ ám lên con người anh.”

“Ồ, những nhà thông thái!” Pippin nóng nảy ngắt lời. “Hãy cho chúng tôi biết về những Kỵ Sĩ Đen!”

“Kỵ Sĩ Đen?” họ trầm giọng hỏi. “Tại sao anh hỏi về những Kỵ Sĩ Đen?”

“Vì hôm nay có hai Kỵ Sĩ Đen theo dấu chúng tôi, một tên trong đó còn theo dấu tới hai lần,” Pippin nói. “Mới đây y đã chuồn đi khi nghe các ông tới gần.”

Bọn Elf không trả lời ngay, nhưng thì thầm với nhau bằng thứ tiếng của họ. Sau cùng Gildor quay qua đám Hobbit. “Chúng tôi không nói chuyện đó ở đây được,” hắn nói. “Chúng tôi nghĩ tốt nhất là các anh đi cùng chúng tôi. Chúng tôi không có thói quen làm như vậy, nhưng lần này chúng tôi sẽ đưa các anh đi cùng, và anh sẽ ở lại với chúng tôi đêm nay nếu muốn.”

“Ồ, những người dễ mến! Dịp may này hoàn toàn ngoài trông đợi,” Pippin nói. Còn Sam thì sững sờ. “Cám ơn ông, Gildor Inglorion,” Frodo cúi người nói. “Elen síla lúmenn’ omentielvo, một vì sao sáng lúc chúng ta gặp nhau,” anh nói thêm theo cách nói của dân Elf Cao.

“Cẩn thận, các bạn!” Gildor bật cười. “Đừng nói chuyện gì bí mật nghe! Ở đây có một học giả cổ ngữ đó. Bilbo quả là một ông thầy giỏi. Xin chào, bạn của người Elf!” hắn nói, cúi chào lại Frodo. “Bây giờ hãy đi với chúng tôi, chỗ bạn bè với các anh! Tốt nhất là các anh đi lẫn vào giữa để khỏi bị lạc. Có thể các anh sẽ thấm mệt trước khi chúng ta nghỉ chân.”

“Sao vậy? Các ông đi đâu?” Frodo hỏi.

“Tối nay chúng tôi đến khu rừng trên đồi ở Woodhall. Còn tới vài dặm nữa, nhưng đến đó mình sẽ nghỉ, và đi như thế sẽ rút ngắn hành trình ngày mai của các anh.”

Và họ lên đường trong im lặng, đi qua như những bóng đen và ánh mờ: vì dân Elf (còn hơn cả dân Hobbit) có thể di chuyển mà không gây tiếng động hay tiếng bước chân nếu họ muốn. Chẳng mấy chốc Pippin cảm thấy buồn ngủ, và một hai lần đã loạng choạng; nhưng mỗi lần như thế lại có một anh Elf cao bên cạnh đưa tay ra giữ cho hắn khỏi ngã. Sam đi cạnh Frodo cứ như trong giấc mơ, với vẻ mặt nửa như sợ hãi nửa như vui mừng vì bất ngờ.

Cây rừng hai bên bắt đầu rậm hơn; cây ở đây trẻ và lớn hơn; và khi con đường mòn xuống thấp dần, chạy vào một ngách đồi thì có nhiều bụi cây phỉ rậm rạp trên sườn dốc ở hai bên. Sau cùng, bọn Elf rời khỏi đường mòn. Có một đường cỏ xanh nằm hầu như không thể nhìn thấy qua những bụi rậm ở bên phải; và họ đi theo lối đó, quanh co ngược lên dốc đầy cây cối đến mỏm một sườn đồi nhô ra nhìn xuống vùng đất thấp của thung lũng sông. Đột nhiên họ ra khỏi rừng cây, và trước mặt họ là đồng cỏ rộng, ngả xám trong bóng đêm. Khắp ba mặt là rừng vây quanh, nhưng ở phía tây mặt đất đổ dốc đứng và những ngọn cây đen ngòm mọc từ tận dưới chân dốc ló lên còn thấp hơn chỗ họ đang đứng. Ngoài xa, đồng bằng nằm phẳng lặng, mờ tối dưới trời sao. Gần hơn là vài ánh đèn lập loè trong ngôi làng Woodhall.

Đám Elf ngồi xuống bãi cỏ và nói chuyện thầm thì; họ có vẻ chẳng quan tâm gì tới mấy anh Hobbit nữa. Frodo và các bạn cuộn mình trong áo khoác và chăn, và họ thấy buồn ngủ. Đêm sâu hơn và những ánh đèn dưới thung lũng đã tắt. Pippin ngủ thiếp, gối đầu trên một gò đất xanh cỏ.

Trên trời cao về phía đông, chòm sao Remmirath xuất hiện, rồi đến sao Borgil đỏ quạch dần lộ ra qua màn sương, sáng lên như một viên ngọc lửa. Rồi gió nổi lên kéo màn sương mỏng ra như một tấm voan, và chòm sao Kiếm Sĩ Menelvagor dần leo lên tới đỉnh trời với vòng dây lưng toả sáng. Đám Elf ồ lên ca hát. Đột nhiên dưới bóng cây bùng lên một ngọn lửa đỏ rực.

“Nào!” bọn Elf gọi đám Hobbit. “Lại đây! Đến lúc vui chơi ăn nói rồi đây!”

Pippin ngồi dậy dụi mắt. Hắn rùng mình vì lạnh. “Có lửa ấm trong sảnh và thức ăn cho những vị khách đói.” Một gã Elf đứng trước mặt hắn nói.

Ở mé nam bãi cỏ là một khoảng trống. Ở đó thảm cỏ xanh lan sâu vào rừng và tạo thành một khoảng rộng như một gian đại sảnh, với mái vòm là những tàng cây giao nhau. Những thân cây xếp hàng hai bên trông như những hàng cột. Ở giữa là một đống củi cháy rực, và trên những thân cây có những ngọn đuốc bập bùng ánh lửa đỏ bạc. Đám Elf ngồi quanh ngọn lửa trên thảm cỏ hay những gốc cây bị đốn cụt. Một số đi tới đi lui mang ly tách và rót rượu; những tay khác bưng thức ăn trên những khay đĩa đầy tú hụ.

“Đây chỉ là bữa đạm bạc thôi,” họ nói với mấy Hobbit, “vì chúng ta tạm trú trong rừng chứ không phải ở nhà. Nếu các anh đến chơi chỗ chúng tôi thì chúng tôi sẽ tiếp đãi tử tế hơn.”

“Thế này với tôi cũng như một bữa tiệc sinh nhật rồi,” Frodo nói.

Về sau Pippin chẳng nhớ được gì nhiều về đồ ăn thức uống, vì tâm trí hắn chỉ đầy hình ảnh ánh sáng trên khuôn mặt của các gã Elf, và âm thanh của các giọng nói véo von và du dương đến độ hắn như rơi vào một giấc mơ ngay lúc còn tỉnh thức. Nhưng hắn nhớ rằng có bánh mì, vượt xa thứ bánh mì trắng ngon lành nhất với một người đang đói lả; trái cây thì ngọt như dâu dại và ngon hơn thứ trái cây được chăm sóc kỹ trong vườn; hắn uống cạn cốc một thứ nước ngào ngạt, mát như nước suối trong, vàng như buổi chiều mùa hạ.

Còn Sam thì chẳng bao giờ diễn tả bằng lời được, cũng như không thể hình dung rõ ràng, những điều anh ta đã nghĩ hay cảm thấy trong đêm đó, tuy nó vẫn in trong óc anh ta như một trong những sự kiện lớn trong đời. Anh ta chỉ nói được tới hết mức là: “Ồ, vâng, nếu tôi trồng được những quả táo như thế thì tôi đã tin mình là thợ làm vườn rồi. Nhưng chính tiếng hát mới đi vào hồn tôi, nếu bạn hiểu ý tôi.”

Frodo ngồi, ăn, uống và trò chuyện một cách hài lòng; nhưng tâm trí anh chủ yếu tập trung vào những lời họ nói. Anh chỉ biết chút ít tiếng Elf và rất chú ý lắng nghe. Thỉnh thoảng anh nói với người tiếp thức ăn cho mình và cám ơn bằng thứ tiếng của họ. Họ mỉm cười với anh và vừa cười vừa nói: “Đây quả là viên ngọc giữa đám người Hobbit!”

Lát sau, Pippin đã ngủ thiếp, rồi được nhấc lên, khiêng tới một chỗ dưới bóng cây; ở đó hắn được đặt vào nơi êm ái và ngủ luôn tới sáng. Sam không chịu rời ông chủ. Khi Pippin đã ngủ, anh ta bước qua và ngồi thu lu dưới chân Frodo, rồi anh ta sau cùng cũng gục đầu và nhắm mắt lại. Frodo còn thức mãi, chuyện trò với Gildor.

Họ nói rất nhiều chuyện, cũ và mới, và Frodo hỏi Gildor rất nhiều về những chuyện xảy ra trong thế giới rộng lớn bên ngoài Shire. Các tin tức phần lớn là buồn và đáng lo ngại: về bóng tối ngày càng lan rộng, những cuộc chiến của Con Người, cuộc trốn chạy của người Elf. Sau cùng Frodo đưa ra câu hỏi mà anh trăn trở nhất:

“Gildor này, ông có gặp Bilbo từ khi ông ấy chia tay chúng tôi không?”

Gildor mỉm cười rồi đáp. “Có, hai lần. Ông ta chia tay chúng tôi cũng tại chỗ này. Nhưng tôi còn gặp ông ta một lần nữa, ở xa đây lắm.” Hắn ta chẳng nói thêm về Bilbo, và Frodo cũng im lặng.

“Anh không hỏi hoặc nói với tôi nhiều về chuyện anh đang ưu tư, Frodo ạ,” Gildor nói. “Nhưng tôi đã biết được chút đỉnh, và tôi có thể biết được thêm qua nét mặt của anh và trong ý nghĩ nằm sau những câu hỏi của anh. Anh đang rời bỏ Shire, và tuy vậy anh vẫn không chắc sẽ tìm được điều mình cần, hoặc hoàn tất những điều đã dự định, hoặc còn có thể trở về nữa hay không. Đúng chưa?”

“Phải,” Frodo nói, “nhưng tôi nghĩ chuyện tôi ra đi là một bí mật chỉ có Gandalf và thằng Sam trung thành của tôi.” Anh nhìn xuống Sam đang ngáy ro ro dưới chân mình.

“Bí mật ấy chúng tôi không để lộ cho Kẻ Thù đâu,” Gildor nói.

“Kẻ Thù?” Frodo hỏi. “Vậy là ông biết tại sao tôi rời bỏ Shire à?”

“Tôi không biết vì lý do gì mà Kẻ Thù truy đuổi anh,” Gildor đáp; “nhưng tôi thấy hắn đang truy đuổi anh, tuy điều đó tôi thấy khá kỳ lạ. Và tôi cảnh báo anh rằng hiểm nguy đang ở khắp ba bề bốn bên chung quanh anh.”

“Ông muốn nói tới những kỵ sĩ hả? Tôi e rằng chúng là tay sai của Kẻ Thù. Các Kỵ Sĩ Đen là ai?”

“Gandalf không nói gì với anh sao?”

“Không một lười nào về những kẻ như vậy.”

“Vậy thì tôi nghĩ thôi cũng không nên nói gì thêm – kẻo sự lo sợ lại khiến anh không dám tiếp tục cuộc hành trình nữa. Vì hình như tôi thấy anh đã lên đường rất đúng lúc, nếu thực sự anh đúng lúc. Anh phải gấp gáp lên, đừng dừng chân hay quay lại, vì Shire chẳng còn bảo vệ được cho anh nữa.”

“Tôi không tưởng tượng được tin tức nào kinh hoàng hơn những cảnh báo và ám chỉ của ông,” Frodo kêu lên. “Dĩ nhiên tôi biết rằng nguy hiểm đang ở phía trước; nhưng tôi không mong gặp nó tại xứ Shire của chúng tôi. Một Hobbit không thể đi bình yên từ Water tới River được sao?”

“Nhưng đó không phải là Shire của riêng anh,” Gildor nói. “Những người khác đã ở đó trước người Hobbit; và những người khác nữa sẽ ở đó khi dân Hobbit không còn nữa. Cả thế giới rộng lớn đang ở quanh anh; anh có thể lao vào nhưng anh không thể nào tách ra khỏi đó.”

“Tôi biết – nhưng chỗ đó lúc nào cũng có vẻ quen thuộc và an toàn như thế. Bây giờ tôi có thể làm gì được? Kế hoạch của tôi là bí mật rời khỏi Shire, và đi tới Rivendell; nhưng bây giờ bước đi của tôi đã bị bám sát, trước khi tôi đến được Buckland.”

“Tôi nghĩ anh phải tiếp tục kế hoạch đó,” Gildor nói. “Tôi không nghĩ con đường của anh sẽ quá gian nan đối với lòng can đảm của anh. Nhưng nếu anh muốn có ý kiến cố vấn rõ ràng hơn thì anh phải hỏi Gandalf. Tôi không biết tại sao anh bỏ chạy, và do đó tôi không biết những kẻ truy đuổi sẽ tấn công anh bằng cách nào. Gandalf phải biết những điều đó. Tôi cứ nghĩ anh sẽ gặp ông ấy trước khi anh rời Shire chứ?”

“Tôi cũng hi vọng vậy. Nhưng đó cũng là một điều khiến tôi lo lắng. Tôi đã đợi Gandalf suốt nhiều ngày. Ông ta đã phải tới Hobbiton chậm nhất là từ hai bữa trước; nhưng ông ta chẳng xuất hiện. Bây giờ tôi tự hỏi điều gì có thể đã xảy ra. Tôi có phải đợi ông ta không?”

Gildor im lặng một lát. “Tôi không ưa tin tức này,” sau cùng hắn nói. “Lão Gandalf hẳn là về trễ, không phải là dấu hiệu tốt. Nhưng như người ta nói: Đừng dây dưa vào công chuyện của đám pháp sư, vì họ rất tinh tế và dễ nổi giận. Lựa chọn là tùy ở anh: lên đường hay chờ đợi.”

“Và người ta cũng nói,” Frodo đáp: “Đừng hỏi xin ý kiến của dân Elf, vì họ sẽ vừa nói đồng ý vừa nói không.”

“Vậy sao?” Gildor bật cười. “Dân Elf hiếm khi đưa ra lời khuyên không phòng bị, bởi vì lời khuyên là một món quà nguy hiểm, ngay cả lời khuyên của một người thông thái cho một người thông thái, và mọi chuyện đều có thể hỏng bét. Nhưng anh làm sao được? Anh đâu có nói cho tôi nghe mọi chuyện anh ưu tư; và làm sao tôi lựa chọn tốt hơn anh được? Nhưng nếu anh đòi một lời khuyên thì tôi sẽ cho lời khuyên nhân danh tình bạn. Tôi nghĩ anh phải lên đường ngay lập tức, không trì hoãn; và nếu Gandalf không đến trước khi anh lên đường thì tôi cũng khuyên thế này: đừng đi một mình. Hãy mang theo những người bạn đáng tin cậy và sẵn lòng. Bây giờ anh phải lấy làm hoan hỉ, vì tôi không đưa ra lời khuyên này một cách vui vẻ. Dân Elf có những công việc và nỗi buồn riêng của mình, và họ chẳng quan tâm gì đến chuyện của dân Hobbit, hay của bất kỳ sinh vật nào khác trên trái đất này. Ít khi chúng tôi gặp gỡ họ, do tình cờ hay cố ý. Trong cuộc gặp gỡ này; có lẽ không hẳn do tình cờ, nhưng với tôi, nói rằng do cố ý thì cũng không rõ, và tôi sợ phải nói quá nhiều lắm.”

“Tôi rất cảm kích,” Frodo nói; “nhưng tôi mong ông sẽ nói rõ với tôi bọn Kỵ Sĩ Đen là ai. Nếu nghe lời khuyên của ông tôi có lẽ sẽ không gặp Gandalf trong một thời gian dài, và tôi phải biết sự nguy hiểm nào đang truy đuổi tôi.”

“Biết chúng là tay chân của Kẻ Thù là chưa đủ sao?” Gildor nói. “Hãy chạy trốn chúng! Đừng nói lời nào với chúng! Chúng nguy hiểm chết người đấy. Và đừng hỏi tôi thêm gì nữa! Nhưng trái tim tôi mong muốn rằng, trước khi mọi chuyện kết thúc, anh, Frodo con trai của Drogo, sẽ biết nhiều về những chuyện kinh khủng này hơn Gildor Inglorion. Cầu mong Elbereth bảo vệ anh!”

“Nhưng tôi tìm đâu ra lòng can đảm?” Frodo hỏi. “Đó là điều tôi rất cần.”

“Lòng can đảm xuất hiện ở những chỗ rất bất ngờ,” Gildor nói. “Hãy hy vọng! Bây giờ thì ngủ đi! Đến sáng chúng tôi hẳn đã lên đường, nhưng chúng tôi sẽ gửi lời nhắn cho anh qua bao đường đất. Những Nhóm Lang Thang sẽ biết được cuộc hành trình và những kẻ có quyền lực vĩnh viễn sẽ phải cảnh giác. Tôi gọi anh là bạn của người Elf; và cầu mong sao sẽ chiếu sáng ở cuối con đường anh đi! Ít khi chúng tôi được hài lòng thế này với người lạ, và thật tuyệt khi nghe được những lời lẽ của Cổ Văn¹⁶ từ miệng của những tay lãng tử khác trên đời này.”

Frodo cảm thấy cơn buồn ngủ tràn tới, ngay khi Gildor nói xong. “Tôi ngủ đây,” anh nói; và gã Elf dẫn anh tới bóng cây bên cạnh Pippin, anh lăn xuống chỗ nằm và lập tức rơi vào một giấc ngủ say không mộng mị.

CHƯƠNG 4:
Lối đi tắt qua vườn nấm

Buổi sáng thức dậy, mặt mày Frodo tươi tỉnh. Anh nằm trong lùm bụi gần một thân cây đầy những dây leo rủ xuống mặt đất; chỗ nằm của anh đầy lá dương xỉ và cỏ, rất đằm, mềm mại và thơm một mùi kỳ lạ. Ánh nắng mặt trời chiếu xuyên qua đám lá rập rờn xanh thắm trên cây. Anh vùng dậy, bước ra ngoài.

Sam đang ngồi trên bãi cỏ gần bìa rừng. Pippin đang đứng dòm trời, đoán thời tiết. Không thấy những người Elf đâu.

“Họ để lại trái cây, thức uống và bánh mì cho chúng ta,” Pippin nói. “Tới ăn đi. Bánh mì còn thơm nguyên như tối qua đây này. Tôi không muốn để cho cậu miếng nào, nhưng Sam bắt phải để.”

Frodo ngồi xuống cạnh Sam, bắt đầu ăn. “Bữa nay tính làm gì?” Pippin hỏi.

“Lội bộ tới Bucklebury càng nhanh càng tốt,” Frodo trả lời rồi chú ý vào thức ăn.

“Cậu không nghĩ chúng ta sẽ gặp chuyện gì đó với đám Kỵ Sĩ à?” Pippin vui vẻ hỏi. Dưới ánh mặt trời buổi sáng viễn cảnh gặp cả bọn họ cũng không làm anh ta lo sợ.

“Có thể đấy,” Frodo đáp, không muốn nhớ tới chuyện đó. “Nhưng tôi hy vọng sẽ lội qua sông mà họ không trông thấy.”

“Cậu có phát hiện được gì về họ qua Gildor không?”

“Không nhiều lắm – chỉ toàn những dấu vết bí ẩn thôi,” Frodo thờ ơ nói.

“Anh không hỏi về vụ đánh hơi sao?”

“Chúng ta đã không bàn về nó,” Frodo nói, miệng đầy thức ăn.

“Lẽ ra anh nên quan tâm tới nó. Tôi chắc rằng chuyện đó rất quan trọng.”

“Trong trường hợp đó tôi cá là Gildor sẽ từ chối không chịu giải thích đâu.” Frodo cao giọng nói. “Bây giờ xin để tôi yên một chút! Tôi không thích trả lời cả đống câu hỏi khi đang ăn. Tôi muốn suy nghĩ một chút!”

“Trời đất! Suy nghĩ trong lúc ăn à?” Pippin càu nhàu rồi quay đi về phía bãi cỏ.

Buổi sáng rực rỡ, đến độ như không có thật, vẫn không xua tan được trong tâm trí Frodo mối lo bị theo đuổi, và anh nghĩ kỹ về những lời của Gildor. Tiếng kêu vui vẻ của Pippin vang tới. Hắn ta vừa chạy ra bãi cỏ vừa hát.

“Không! Không thể được!” anh tự nhủ. “Dắt mấy đứa bạn trẻ của ta lang thang ở xứ Shire này cho tới khi chúng đói lả mà thức ăn và chỗ nghỉ ngơi thì ngon lành là một chuyện; còn như dắt chúng vào cuộc tha hương mà cái đói và sự mệt nhọc không phương khắc phục, hoàn toàn là một chuyện khác – ngay cả khi chúng sẵn lòng đi. Tài sản thừa kế dành cho một mình ta thôi. Mình thậm chí còn không nghĩ tới chuyện mang theo Sam.” Anh nhìn Sam Gamgee, và phát hiện thấy Sam cũng đang nhìn mình.

“Này Sam!” anh nói. “Nghĩ gì vậy? Tôi định rời Shire càng sớm càng tốt bằng hết sức mình – thật ra tôi đã quyết định không chờ thêm một ngày ở Crickhollow nữa, nếu có thể gác được vụ đó.”

“Tốt đó, thưa ông!”

“Anh vẫn giữ ý định đi với tôi chứ?”

“Vẫn vậy.”

“Sẽ rất nguy hiểm đấy, Sam à. Gần như không ai trong chúng ta quay về được.”

“Thưa ông, nếu ông không quay về, thì tôi cũng không quay về, đó là điều chắc chắn,” Sam nói. “ ‘Anh không bỏ ông ta chứ!’ Họ nói với tôi. ‘Bỏ ông ta à!’ Tôi đáp. ‘Tôi không hề tính chuyện đó. Tôi sẽ đi với ông ta, nếu ông ta trèo lên tới Mặt Trăng, và nếu có ai trong Hắc Quyền tìm cách ngăn cản ông ta, họ sẽ phải tính tới Sam Gamgee này,’ tôi nói. Họ cười phá lên.”

“Họ là ai vậy, và anh đang nói về cái gì vậy?”

“Đám dân Elf, thưa ông. Tối qua chúng ta có nói chuyện lai rai; và hình như họ biết ông sắp đi xa, nên tôi có phủ nhận cũng vô ích. Elf là bọn người kỳ lạ đó, thưa ông. Rất kỳ lạ!”

“Đúng vậy,” Frodo nói. “Anh vẫn còn thích họ, hay là bây giờ anh đã biết rõ hơn?”

“Bọn họ không liên quan gì tới chuyện thích hay không thích của tôi, có thể nói vậy.” Sam chậm rãi đáp. “Tôi nghĩ gì về bọn họ thì đâu có gì đáng nói. Họ khác xa với những gì tôi tưởng tượng – vừa quá già vừa quá trẻ, vừa quá hớn hở vừa quá rầu rĩ, có thể nói như vậy.”

Frodo hơi giật mình nhìn Sam, chừng như muốn thấy có dấu hiệu thay đổi kỳ quặc nào vừa chợt đến với anh ta. Chả có gì giống với giọng điệu của Sam Gamgee mà anh tưởng là mình biết rõ. Nhưng có vẻ như Sam Gamgee thân mến đang ngồi kia, ngoại trừ gương mặt anh ta trông tư lự khác thường.

“Anh thấy có cần rời Shire bây giờ không – khi mà cái ước ao được gặp bọn họ của anh đã thành sự thực?” anh hỏi.

“Vâng, thưa ông. Tôi không biết nói thế nào, nhưng sau đêm hôm qua tôi cảm thấy có cái gì khác khác. Hình như tôi thấy trước được, theo một cách nào đó. Tôi biết chúng ta sắp đi một chuyến đi dài, vào bóng tối; nhưng tôi, biết tôi không thể quay trở lại. Cái tôi muốn bây giờ không phải là gặp bọn Elf, cũng không phải bọn Rồng, không phải núi non – tôi không biết đích xác tôi muốn gì: nhưng tôi có việc phải làm trước khi chết, và nó đang ở phía trước, không phải ở Shire. Tôi phải làm đến cùng, thưa ông, nếu ông hiểu tôi.”

“Tôi không hiểu tất cả, nhưng tôi hiểu rằng Gandalf đã chọn cho tôi bạn đường tin cậy. Tôi rất vui. Chúng ta sẽ cùng đi với nhau.”

Frodo kết thúc bữa ăn sáng trong im lặng, đoạn anh đứng dậy đưa mắt liếc nhanh vùng đất phía trước, và cất tiếng gọi Pippin.

“Sẵn sàng lên đường chưa?” anh nói khi Pippin chạy tới. “Chúng ta phải đi ngay lập tức. Chúng ta ngủ muộn quá; giờ còn phải vượt qua nhiều dặm đấy.”

“Ông muốn nói ông ngủ muộn chứ gì,” Pippin nói. “Còn tôi thức dậy từ lâu rồi; và chúng tôi chỉ có ngồi chờ ông kết thúc chuyện ăn sáng và suy tư.”

“Tôi xong luôn cả hai việc rồi. Tôi sẽ đi về Bucklebury Ferry càng nhanh càng tốt. Tôi sẽ không đi lạc đường, để phải quay lại con lộ chúng ta đã vượt qua hồi hôm: Từ đây tôi sẽ cắt đường đi thẳng xuyên qua vùng này.”

“Rồi ông sẽ phải bay thôi,” Pippin nói. “Ông không thể đi bộ cắt đường ở xứ này đâu.”

“Dù gì chúng ta cũng có thể cắt đường thẳng băng hơn chính con đường nữa,” Frodo đáp. “Ferry nằm ở hướng đông Woodhall; nhưng con đường lại uốn về phía bên trái – kia kìa, các anh có thể thấy khúc quẹo lên hướng bắc của nó. Nó vòng vèo lên tận cực bắc của Marish rồi rẽ về phía con đê nối tới Cầu trên sông Stock. Thế là phí mất quá nhiều dặm. Chúng ta có thể rút ngắn được một phần tư đường bằng cách vạch thẳng một đường từ chỗ chúng ta đang đứng đây đến Ferry.”

“Muốn nhanh quá hóa ra chậm cho coi,” Pippin lý sự. “Chung quanh vùng này chỗ nào cũng gồ ghề với bao đầm lầy và đủ thứ trở lực khi tới Marish – tôi biết khá rõ vùng đất này. Và nếu ông lo lắng bọn Kỵ Sĩ Đen, thì tôi cho là giáp mặt chúng trên đường lộ cũng chẳng tệ hại hơn khi gặp chúng trong rừng hay trên đồng ruộng.”

“Ở trong rừng và đồng ruộng thì ít có khả năng gặp người lạ hơn,” Frodo trả lời. “Còn nếu anh phải đi trên đường, có nhiều nguy cơ anh sẽ bị phát hiện và không trốn đâu được.”

“Thôi được!” Pippin nói. “Tôi sẽ theo ông đến cùng. Nhưng gay go lắm đây! Tôi tin là sẽ đi qua quán Cá Vược Vàng ở Stock trước khi mặt trời lặn. Nơi có bia ngon nhất Eastfarthing, hoặc từng là như vậy: cũng đã lâu rồi tôi không được nếm hớp nào”

“Thôi vậy nhé!” Frodo nói. “Ham đi tắt có khi chậm trễ, nhưng la cà quán xá còn chậm trễ hơn nhiều. Giá nào chúng tôi cũng không cho anh tới Cá Vược Vàng. Chúng tôi muốn đến Bucklebury trước khi sập tối. Ý anh sao, Sam?”

“Tôi sẽ đi theo ông, ông Frodo ạ.” Sam nói (mặc dù trong lòng rất lo ngại và tiếc đứt ruột những chai bia ngon tuyệt ở Easrfarthing).

“Nếu vậy chúng ta sẽ đồng cam cộng khổ với nhau, nào đi thôi!” Pippin nói.

Trời nóng nực không thua gì ngày hôm kia, nhưng từ phía tây những đám mây bắt đầu dồn về. Trời có vẻ sắp chuyển mưa. Những người hobbit trườn xuống bờ đê xanh thoai thoải rồi biến vào rừng cây cối rậm rì phía dưới. Họ đã chọn đi về bên trái Woodhall, và cắt chếch qua đám rừng chạy dọc sườn đông của những ngọn đồi, cho tới khi chạm được những miền đất bằng phẳng ở bên kia. Từ đó họ có thể thong dong đi thẳng tới Ferry vì đường trống trải trừ một ít mương rãnh và rào dậu. Frodo đoán chừng theo đường thẳng họ phải vượt mười tám dặm nữa.

Anh sớm nhận ra cái đám rừng kia gần hơn và rậm rạp hơn anh tưởng. Không có con đường mòn nào len qua những bụi cây thấp, nên họ không đi nhanh được nữa. Khi đã hì hục tới được mé nước, họ thấy một dòng suối chảy từ những ngọn đồi đàng sau, vào một khe sâu hai bên dốc trơn trợt đầy những bụi mâm xôi treo lơ lửng. Bất tiện nhất là nó cắt ngang con đường họ đã chọn. Họ không thể phóng qua, mà cũng không thể lội qua mà không bị ướt, xây xước và lấm bùn. Họ dừng lại, phân vân không biết phải làm gì. “Dừng lại đã!” Pippin nói, nhếch mép cười.

Sam Gamgee nhìn ra sau. Qua một khoảng hở giữa các thân cây anh ta thoáng thấy đỉnh của bờ đất xanh cỏ mà họ vừa tuột khỏi.

“Nhìn kìa!” gã bấu vào tay Frodo, nói khẽ. Mọi người cùng nhìn, và bên mép bờ đất trên đầu họ, họ trông thấy dáng một con ngựa đứng in trên nền trời. Bên cạnh nó là một dáng người đen.

Họ lập tức từ bỏ ý nghĩ quay lại. Frodo chạy trước, rồi vụt phóng vào mấy bụi cây rậm rạp cạnh con suối. “Úi chà!” anh kêu lên với Pippin. “Hai chúng ta đều đúng! Con đường tắt đã thành quanh co mất rồi; nhưng chúng ta đã ẩn trốn kịp thời. Anh thính tai lắm đó, Sam: anh có nghe thấy gì đang tới đây không?”

Hai người đứng im, gần như nín thở lắng tai nghe; những không thấy tiếng động săn đuổi. “Tôi không nghĩ rằng hắn sẽ tìm cách dắt ngựa xuống bờ dốc đó,” Sam nói. “Nhưng tôi đoán hắn biết chúng ta đã xuống đây. Chúng ta phải đi tiếp thôi.”

Chuyện tiếp tục đi hoàn toàn không dễ chút nào. Phải mang vác đủ thứ, rồi thì bụi rậm gai góc sẵn sàng ngăn đường họ. Không có lấy một chút gió nào vì sau lưng họ rặng núi chắn ngang, không khí ngột ngạt, lặng ngắt. Cuối cùng khi bước được tới một khu đất trống trải, họ đã mệt nhoài, bức bối, và trên người đầy vết cào xước. Rồi họ cũng không dám chắc phương hướng họ đang đi có đúng không nữa. Hai bờ suối thấp dần khi con suối rộng ra, nông choèn, rồi lang thang chảy về hướng Marish và Dòng Sông.

“Thế nào, đây là suối Stock mà!” Pippin nói. “Nếu chúng ta nỗ lực và trở lại hướng đã chọn, chúng ta phải băng qua suối và rẽ phải ngay.”

Họ lội qua suối, rồi lật đật chạy băng qua vùng đất trống, không một bóng cây. Vượt qua đó họ sẽ gặp lại vành đai dầy đặc cây sồi, chỉ lác đác vài cây du và tần bì. Mặt đất khá bằng phẳng, với ít bụi rậm thấp lè tè; nhưng cây cối mọc dày rậm rịt khiến họ không thể nhìn xa phía trước được. Những chiếc lá cuốn bay lên theo từng cơn gió mạnh, và mưa bắt đầu rơi lác đác từ bầu trời đầy mây. Rồi đột nhiên gió ngừng hẳn, mưa trút xuống. Họ cố lê bước qua từng đám cỏ, đạp trên từng lớp lá mục; mặc cho mưa rơi xối xả và chảy ròng ròng trên người họ. Họ không nói chuyện, nhưng liên tục nhìn lại phía sau, hết bên trái tới bên phải.

Sau nửa tiếng đồng hồ, Pippin lên tiếng: “Tôi hy vọng chúng ta đã không đi quá xa về phía nam, và hiện không đi dọc chiều dài của cánh rừng này! Đám rừng này không lớn – rộng lắm là một dặm – và lẽ ra lúc này chúng ta đã vượt qua nó rồi.”

“Chúng ta cứ đi ngoằn ngoèo là không ổn rồi,” Frodo nói. “Tình hình không khá hơn. Chúng ta cứ tiếp tục đi như cũ đi! Tôi không chắc là mình còn muốn đi ra chỗ đất trống không.”

Họ đi tiếp thêm chừng vài dặm nữa. Lúc bấy giờ mặt trời lại lấp ló sau những đám mây rách nát và mưa nhẹ dần. Đã quá trưa, họ cảm thấy đã quá giờ ăn rồi. Họ dừng lại dưới gốc một cây du: những chiếc lá của nó dù đã úa vàng vẫn rậm dày, và mặt đất dưới gốc cây khá khô ráo và râm mát. Khi sửa soạn bữa ăn, họ phát hiện thấy đám dân Elf đã đổ đầy một thứ rượu vàng nhạt vào các chai của họ: nó có mùi mật ong thoang thoảng rất dễ chịu. Ngay lúc đó họ phá ra cười, rồi búng tay tanh tách về phía mưa, về phía bọn Kỵ Sĩ Đen. Họ cảm thấy chẳng bao lâu nữa sẽ nuốt gọn mấy dặm cuối cùng.

Frodo dựa lưng vào thân cây, nhắm nghiền mắt. Sam và Pippin ngồi gần đó, và họ bắt đầu hát, mới đầu nghe ư ử sau êm ái dần:

Ô! Ô! Ô! Tôi sẽ tu hết chai này

Để chữa lành trái tim, để nỗi buồn tàn phai

Mưa cứ rơi và gió cứ thổi

Và còn nhiều dặm đường phải đi tới

Nhưng dưới cây cao này, tôi sẽ nằm dài

Mặc cho những đám mây cứ bay

Ô! Ô! Ô! Họ bắt đầu hát to hơn. Đột nhiên họ dừng phắt lại. Frodo đứng bật dậy. Nghe trong gió có tiếng rên kéo dài mãi, như tiếng kêu của một sinh vật bơ vơ và xấu xa nào đó, lên bổng xuống trầm rồi kết thúc với giọng lanh lảnh. Người ngồi người đứng, họ như thể đột nhiên bị đông cứng lại, rồi một tiếng kêu khác lại nổi lên, yếu ớt và xa hơn, nhưng không kém phần ớn lạnh. Lúc ấy mọi sự trở nên im lặng, chỉ nghe tiếng gió lùa trong lá.

“Vậy chớ các ông nghĩ cái gì kêu đó?” cuối cùng Pippin lên tiếng hỏi, cố nói thật nhỏ, nhưng hơi run. “Nếu nó là chim thì đó là thứ chim tôi chưa bao giờ nghe thấy ở Shire trước đây.”

“Không phải chim cũng không phải thú,” Frodo nói. “Đó là một tiếng gọi, một dấu hiệu – nghe có lời lẽ trong tiếng kêu đó, dù tôi không nghe rõ là gì. Dân Hobbit không có giọng như vậy.”

Không ai nói thêm gì về chuyện đó nữa. Tất cả đang nghĩ đến bọn Kỵ Sĩ, nhưng không ai nói ra. Họ đang dùng dằng giữa ra đi hay ở lại; nhưng sớm hay muộn họ cũng phải băng qua vùng đồng trống này để tới Ferry, và tốt nhất là đi sớm và đi vào ban ngày. Vài phút nữa thôi họ lại mang vác đủ thứ trên vai và lên đường.

Chẳng bao xa họ đã đột nhiên ra tới bìa rừng. Trước mặt họ là những cánh đồng cỏ trải dài. Bây giờ họ mới thực sự thấy mình đã đi chệch quá xa về phía nam. Xa xa trên cánh đồng họ thấy lờ mờ ngọn đồi thấp của vùng Bucklebury ở bên kia sông, nhưng bây giờ nó đã ở bên trái họ. Rón rén rời khỏi bìa rừng, họ bắt đầu đi thật nhanh qua khu đồng trống.

Mới đầu họ cảm thấy sợ vì phải rời khỏi khu rừng kín đáo. Xa xa sau lưng họ là mô đất cao nơi họ vừa ăn sáng. Frodo đã dự tính mình sẽ thấy từ xa hình dáng bé nhỏ của tay Kỵ Sĩ đứng trên chóp núi, với cái bóng in đậm trên nền trời; nhưng chẳng có bóng dáng của ai hết. Mặt trời ló ra khỏi những đám mây tản mác khi lặn xuống sau những ngọn đồi mà họ vừa vượt qua, bây giờ lại sáng bừng lên. Nỗi sợ hãi không còn nữa, mặc dù họ vẫn còn cảm thấy lo lắng. Mặt đất càng lúc càng mềm mại và phẳng phiu hơn. Một lúc sau họ đi vào những cánh đồng và bãi cỏ được trông nom cẩn thận: có hàng rào, mấy cánh cổng, mương rãnh thoát nước. Mọi thứ trông có vẻ lặng lẽ, bình yên, đúng như một góc làng quen thuộc của vùng Shire. Họ cảm thấy phấn chấn qua từng bước đi. Bờ sông mỗi lúc một gần hơn; và giờ đây bọn Kỵ Sĩ Đen đã như những bóng ma của rừng rậm bị bỏ lại xa đàng sau.

Họ đi dọc bờ đất của một ruộng trồng cải củ và đến một cánh vòm vững chắc. Bên trong có một lối mòn đầy vết bánh xe chạy giữa những hàng rào thấp về phía một đám cây xa xa. Pippin dừng lại.

“Tôi biết mấy khu ruộng với cái cổng này!” hắn ta nói. “Đây là Bamfurlong, đất của lão Maggot. Nông trại của ông ta đàng kia, trong đám cây.”

“Hết rắc rối này tới rắc rối khác!” Frodo nói, trông có vẻ cảnh giác cứ như Pippin vừa tuyên bố con đường ấy là cái khe dẫn đến hang ổ của một con Rồng. Những người kia đang nhìn anh ngạc nhiên.

“Có chuyện gì với lão Maggot này vậy?” Pippin hỏi. “Ông ta là bạn tốt của cả họ Brandybuck. Dĩ nhiên với những kẻ xâm nhập điền trang thì lão ta khủng khiếp lắm, lại nuôi chó dữ nữa – nhưng nghĩ cho cùng, dân ở đây quá gần biên giới và người ta phải cảnh giác hơn.”

“Tôi biết,” Frodo nói. “Nhưng cũng đâu có gì khác,” anh ta nói thêm với nụ cười hơi xấu hổ. “Tôi sợ cả lão ta lẫn lũ chó. Bao năm nay tôi đã tránh né nông trại của lão. Mấy lần lão đã bắt gặp tôi xâm nhập điền trang để hái nấm, khi tôi còn nhỏ sống ở Brandy Hall. Lần cuối cùng lão bắt được tôi, rồi lôi tôi tới trước lũ chó. ‘Coi nè, các con,’ lão nói, ‘lần tới thằng nhóc quỷ này đặt chân lên đất của tao thì chúng mày cứ ăn thịt nó. Bây giờ thì tống nó đi!’ Chúng nó đuổi theo tôi đến tận Ferry. Tôi chẳng bao giờ quên được trận hết hồn đó – tuy có thể nói là lũ ác thú đó biết phải làm gì và thực sự là không hề đụng tới tôi.”

Pippin bật cười. “Ồ, giờ đã đến lúc anh hòa giải rồi đó. Nhất là khi anh định trở về sống ở Buckland. Lão Maggot là tay ngon lành đó – nếu anh đừng động tới nấm của lão. Mình cứ đi vào và có phải mình xâm nhập điền trang đâu. Nếu gặp lão, cứ để tôi nói chuyện. Lão ta là bạn của Merry, và tôi thường đến đây với anh ấy bao nhiêu lần rồi.”

Họ đi dọc lối mòn cho đến khi thấy những mái rạ của một ngôi nhà lớn và những khu nhà trại ẩn sau những hàng cây ở phía trước. Nhà Maggot, và nhà Puddifoot ở Stock, và hầu hết những cư dân ở vùng Marish, là dân ở nhà tử tế; và nông trại này được xây chắc chắn bằng đá và có tường cao bao quanh. Dọc bức tường là tới một cánh cổng lớn bằng gỗ mở ra con đường mòn.

Khi họ tới gần đột nhiên có tiếng gừ và tiếng sủa vang lên, rồi một giọng ồn ào quát lên: “Coi nào, tụi bay! Grip! Fang! Wolf!”

Frodo và Sam sựng cứng lại, nhưng Pippin còn đi tới vài bước nữa. Cánh cổng mở ra và ba con chó to đùng phóng ào ra đường, và lao về phía những lữ khách, sủa nhặng xị. Chúng không chú ý gì tới Pippin; nhưng Sam rúm vào tường khi hai con chó trông hệt như chó sói đánh hơi anh ta một cách đầy nghi ngờ, và gừ lên khi anh ta nhúc nhích. Con to nhất và hung hãn nhất trong ba con dừng lại trước mặt Frodo, xù lông gầm gừ.

Lúc này qua cánh cổng đã thấy xuất hiện một tay Hobbit to lớn đậm người với khuôn mặt tròn đỏ au. “Xin chào! Xin chào! Các anh là ai và các anh muốn gì?” ông ta hỏi.

“Chúc buổi chiều tốt lành, ông Maggot!” Pippin đáp.

Ông trại chủ nhìn hắn săm soi. “Ồ, không phải Ông chủ Pippin – ông Peregrin Took đó sao!” ông ta kêu lên, đổi từ vẻ cáu giận sang vui cười. “Lâu lắm rồi mới gặp lại ông. Cũng may cho ông là tôi biết ông. Tôi vừa định cho chó tấn công bất cứ kẻ lạ nào. Hồi này có nhiều chuyện kỳ cục xảy ra lắm. Dĩ nhiên thỉnh thoảng ở vùng này cũng thấy mấy kẻ kỳ lạ lang thang. Quá gần sông mà.” Ông ta nói và lúc lắc đầu. “Nhưng đây là tay khác lạ kỳ quặc nhất mà tôi từng thấy. Y sẽ không băng qua đất tôi trái phép một lần thứ hai được đâu, nhất định không nếu tôi chặn lại được.”

“Ông định nói ai vậy?” Pippin hỏi.

“Vậy là các ông không gặp y hả?” ông trại chủ nói. “Y đi ngược lên chỗ đường đê vừa mới đây thôi. Y là một tay kỳ quặc và hỏi những câu kỳ quặc. Nhưng có lẽ ta nên vào trong, và sẽ trao đổi tin tức thoải mái hơn. Tôi còn ít bia ngon trong thùng, nếu ông và các bạn sẵn lòng, ông Took ạ.”

Rõ ràng là ông trại chủ này muốn nói thêm nhiều chuyện với họ, nếu được phép làm thế theo đúng kiểu cách thời xưa, nên tất cả đều nhận lời mời. “Còn bọn chó thì sao?” Pippin bồn chồn hỏi.

Ông trại chủ cười. “Chúng chẳng hại ông đâu – trừ khi tôi ra lệnh. Này, Grip! Fang! Tránh ra!” ông ta kêu. “Tránh ra! Wolf!” Frodo và Sam thở phảo khi bọn chó bước ra xa để họ đi thoải mái.

Pippin giới thiệu hai người bạn đồng hành với ông trại chủ. “Ông Frodo Baggins,” hắn nói. “Có thể ông không nhớ ra anh ấy, nhưng anh ấy thường sống ở Brandy Hall.” Nghe tên Baggins, ông trại chủ giật mình và liếc thật sắc qua Frodo. Trong thoáng chốc Frodo nghĩ rằng ký ức về những cây nấm hái trộm đã được khơi lại, và bọn chó sẽ được lệnh tống tiễn anh đi. Nhưng ông trại chủ đã cầm lấy tay anh.

“Ồ, không kỳ quái hơn nữa sao?” ông ta kêu lên. “Ông Baggins đây à? Vào trong đi! Chúng ta phải nói chuyện mới được.”

Họ đi vào trong bếp của trại chủ, và ngồi bên lò sưởi lớn. Bà Maggot mang bia ra trong một cái bình cỡ bự, và rót đầy bốn ly vại. Đó là thứ bia ngon, và Pippin thấy mình được đền bù khá nhiều cho việc không còn được đến quán Cá Vược Vàng nữa. Sam nhấp bia một cách hồ nghi. Anh ta có bản tính tự nhiên là không tin cậy những người sống ở các vùng khác thuộc Shire; và anh ta cũng không có thói quen mau chóng đánh bạn với bất kỳ ai đã từng đánh ông chủ của mình, cho dù từ ngày xửa ngày xưa nào.

Sau vài câu chuyện về thời tiết và triển vọng mùa màng (vốn cũng không tệ hơn mọi khi), ông trại chủ Maggot đặt ly xuống và lần lượt nhìn từng người.

“Bây giờ, ông Peregrin,” ông ta nói, “ông từ đâu tới và định đi đâu? Ông đến để thăm tôi chăng? Vì nếu thế, ông đã đi qua cổng nhà tôi mà tôi không trông thấy.”

“Ồ, không,” Pippin đáp. “Nói thật với ông, vì ông đã đoán ra rồi, chúng tôi từ phía kia đi lại: chúng tôi đã đi qua những cánh đồng của ông. Nhưng chuyện đó là hoàn toàn tình cờ. Chúng tôi lạc trong rừng, mãi từ chỗ gần Woodhall, khi chúng tôi tìm cách đi tắt tới Ferry.”

“Nếu các ông đi gấp thì theo Đường Cái tốt hơn,” ông trại chủ nói. “Nhưng tôi không quan tâm lắm về chuyện đó. Ông được phép đi qua đất của tôi, nếu ông muốn thế, ông Peregrin ạ. Còn ông, ông Baggins – mặc dù tôi dám nói là ông vẫn còn thích nấm.” Ông ta bật cười. “À phải, tôi đã nhớ ra cái tên. Tôi nhớ ra cái thời mà cậu Frodo Baggins là một trong những tên tiểu quỷ phá làng phá xóm nhất Buckland. Nhưng chuyện mấy cây nấm thì tôi không nghĩ đến. Tôi vừa nghe tới tên Baggins trước khi ông xuất hiện. Ông nghĩ tay khách lạ kia hỏi thăm tôi điều gì nào?”

Họ bồn chồn đợi ông ta nói tiếp. “Ừ,” ông trại chủ tiếp tục, kể lại câu chuyện với vẻ khoái trá chậm rãi, “y cưỡi một con ngựa đen qua cổng trại tôi, lúc đó tình cờ mở sẵn, và tới tận cửa trước. Y cũng mặc toàn đen luôn, với áo choàng mũ trùm kín mít, làm như y không muốn bị nhận diện. ‘Y muốn cái gì ở xứ Shire này?’ Tôi thầm nghĩ. Chúng tôi chẳng gặp được nhiều Người Cao qua biên giới này, mà tôi cũng chưa từng nghe nói tới thứ gì giống như thằng cha đen thui này.

“ ‘Chúc một ngày tốt lành!’ Tôi nói và bước ra chỗ y. ‘Con đường mòn này chẳng đi tới đâu hết, và nếu ông muốn đi đâu thì nhanh nhất là trở ra Đường Cái.’ Tôi không ưa gì tướng tá của y; và khi con Grip lao ra, nó đánh hơi một cái rồi rú lên cứ như bị quẳng đi vậy: nó cụp đuôi rồi vừa tru lên vừa phóng đi. Thằng cha đen thui cứ ngồi tỉnh không.

“ ‘Tôi từ nơi xa tới,’ y nói, chậm và cứng ngắc, chỉ tay về phía tây, qua những cánh đồng của tôi, các ông ạ. ‘Ông có gặp Baggins không?’ y hỏi bằng giọng rất lạ, và khom xuống phía tôi. Tôi chẳng thấy được mặt mũi gì cả, vì cái mũ trùm rủ xuống rất thấp; và tôi thấy lạnh cả sống lưng. Nhưng tôi không hiểu tại sao y dám cưỡi ngựa qua đất của tôi một cách ngang ngược như thế.

“ ‘Biến đi!’ Tôi nói. ‘Chẳng có Baggins nào ở đây cả. Ông đến nhầm chỗ ở cái xứ Shire này rồi. Ông nên trở lại phía tây đi về Hobbiton – nhưng lần này có thể đi Đường Cái đó.’

“ ‘Baggins đi rồi,’ y thì thầm. ‘Nó đang đến đây. Không xa đâu. Ước gì tôi gặp được nó. Nếu nó qua đây ông cho tôi hay nhé? Tôi sẽ đem vàng cho ông.’

“ ‘Thôi khỏi,’ tôi nói. ‘Ông nên trở về chỗ của ông, và nhanh lên. Tôi cho ông một phút trước khi tôi gọi lũ chó của tôi lại.’

“Y làm như rít lên. Có thể là tiếng cười, có thể không. Rồi y thúc ngựa sấn về phía tôi, và tôi chỉ kịp phóng tránh qua một bên. Tôi suỵt bọn chó lại, nhưng y đảo ngựa, và phóng qua cổng đường mòn đi về phía đường đê nhanh như chớp. Ông nghĩ sao về chuyện này?”

Frodo ngồi nghìn ngọn lửa một hồi, nhưng ý nghĩ duy nhất của anh là liệu còn có cách nào để tới được Ferry đây. “Tôi không biết phải nghĩ sao,” sau cùng anh đáp.

“Vậy tôi sẽ cho ông biết phải nghĩ gì,” Maggot nói. “Ông lẽ ra đừng bao giờ dính líu với dân ở Hobbiton, ông Frodo ạ. Dân ở đó quái gở lắm.” Sam rục rịch khó chịu trên ghế và nhìn ông trại chủ bằng con mắt không thân thiện chút nào. “Nhưng ông lúc nào cũng là một tay bất cẩn. Khi tôi nghe nói ông rời nhà Brandybuck và về với lão Bilbo ấy, tôi đã nói là ông sẽ gặp rắc rối. Nhớ lời tôi nói đi, tất cả là do hành tung kỳ quái của lão Bilbo đó. Tiền bạc lão kiếm được một cách kỳ quái ở xứ lạ, họ bảo vậy. Có thể ai đó muốn biết vàng bạc châu báu lão chôn trên đồi ở Hobbiton đã ra sao rồi, theo như tôi nghe nói chăng?”

Frodo chẳng nói gì: những suy đoán thực tế của tay trại chủ này hơi lộn xộn.

“Này, ông Frodo,” Maggot nói tiếp. “Tôi vui mừng thấy ông nghĩ đến chuyện trở lại Buckland. Lời khuyên của tôi là: hãy ở lại đó! Và đừng dính líu với những kẻ quái gở ấy. Ông sẽ có bạn bè ở vùng này. Nếu có bất cứ thằng nào trong đám đen thui nọ còn tới lùng kiếm ông, tôi sẽ đối phó với chúng. Tôi sẽ nói ông chết rồi, hoặc đã rời khỏi Shire, hoặc nói bất cứ gì ông muốn. Và điều đó cũng có thể đúng đấy; vì hình như bọn chúng muốn có tin tức về lão Bilbo kìa.”

“Có lẽ ông nói đúng,” Frodo nói, tránh cái nhìn của ông trại chủ và chăm chú vào đống lửa.

Maggot nhìn anh với vẻ trầm tư. “Được, tôi hiểu ông có những ý kiến riêng,” ông ta nói, “rõ ràng không phải tình cờ mà cả ông với tay kỵ sĩ kia lại có mặt ở đây trong cùng một buổi chiều; và sau cùng có lẽ thông tin của tôi chẳng quan trọng gì đối với ông. Tôi không yêu cầu ông phải nói cho tôi bất cứ điều gì ông muốn giữ kín cho riêng mình; nhưng tôi hiểu ông đang gặp rắc rối gì đó. Có lẽ ông đang nghĩ rằng không dễ gì tới được Ferry mà không bị bắt gặp, phải không?”

“Tôi đang nghĩ vậy thật,” Frodo nói. “Nhưng chúng tôi phải cố gắng và phải tới được đó; mà chỉ ngồi và nghĩ thì không tới nơi được. Nên tôi e rằng bọn tôi phải đi thôi. Cám ơn rất nhiều về lòng tử tế của ông! Tôi đã kinh hãi ông và lũ chó hơn ba mươi năm qua, ông Maggot ạ, tuy rằng ông có thể cười khi nghe tôi nói thế. Thật đáng tội: vì tôi đã lỡ mất một người bạn tốt. Và bây giờ tôi rất tiếc phải ra đi sớm như vậy. Nhưng tôi sẽ trở lại, có lẽ, một ngày nào đó, nếu tôi có được một cơ hội.”

“Ông sẽ được chào đón khi trở lại,” Maggot nói. “Nhưng bây giờ tôi có một ý kiến. Trời đã tối rồi, và chúng tôi sắp ăn tối; vì chúng tôi hầu như đi ngủ cùng lúc với mặt trời. Nếu ông với ông Peregrin các thứ đây có thể ở lại và ăn một miếng với chúng tôi thì chúng tôi rất hoan hỉ!”

“Và chúng tôi cũng vậy!” Frodo nói. “Nhưng chúng tôi chắc phải đi ngay lập tức thôi, tôi e rằng thế. Cho dù trời sẽ tối mịt trước khi chúng tôi đến được Ferry.”

“À, nhưng chờ một chút! Tôi muốn nói rằng: sau bữa tối một chút, tôi sẽ sẽ đánh xe ra, và đưa các ông tới Ferry. Như thế đỡ cho các ông được một bước, và cũng đỡ cho ông ít rắc rối nào đó.”

Đến đây thì Frodo hoan hỉ nhận lời mời, làm Pippin với Sam cũng thấy nhẹ nhõm. Mặt trời đã xuống sau những ngọn đồi phía tây, và ánh sáng tắt dần. Hai con trai và ba con gái của Maggot đã về, và một bữa tối ê hề được bày lên bàn lớn. Căn bếp được thắp sáng bằng những cây nến và lửa trong lò được khơi thêm. Bà Maggot chạy ra chạy vào. Thêm một hai Hobbit làm việc trong nông trại cũng về tới. Trong chốc lát có tới mười bốn người cùng ngồi xuống ăn. Có rất nhiều bia, và một đĩa tú hụ những nấm và thịt lợn muối, bên cạnh rất nhiều sản vật khác của nông trại. Bọn chó nằm bên lò sửa gặm xương và da lợn.

Khi ăn uống xong xuôi, ông trại chủ cùng mấy con trai xách đèn ra ngoài sắp xếp xe cộ. Ngoài sân đã tối khi những người khách bước ra. Họ quẳng hành lý lên xe và leo vào. Ông chủ ngồi ở chỗ đánh xe, vung roi chót vót với hai con ngựa lực lưỡng. Bà vợ đứng trong ánh đèn ở khung cửa mở.

“Cẩn thận đấy, ông Maggot!” bà ta kêu lên. “Đừng có cãi cọ gì với người lạ, và trở về ngay lập tức!”

“Tôi sẽ về mà!” ông ta đáp và đánh xe ra khỏi cổng. Trời không một chút gió; đêm yên lặng và tịch mịch, không khí có hơi se lạnh. Họ ra đi không đèn đuốc và đi chậm rãi. Qua độ một hai dặm con đường mòn đứt đoạn, băng qua một đường hào sâu, rồi leo dốc một chút lên đường đê đắp cao. Maggot xuống xe và nhìn tới nhìn lui, về hướng bắc rồi hướng nam, nhưng chẳng thấy được gì trong bóng tối, và cũng không nghe âm thanh gì trong không khí tĩnh lặng. Những dải sương mỏng từ mặt sông giăng trên đường hao, và lan dần qua những cánh đồng.

“Sương rồi sẽ dầy đặc hơn đây,” Maggot nói, “nhưng tôi sẽ không thắp đèn cho đến chuyến vòng về. Tối nay nếu có chuyện gì trên đường, ta sẽ nghe được tiếng rất lâu trước khi thấy được hình.”

Từ đường mòn ở đất Maggot đến Ferry là khoảng năm dặm hay hơn nữa. Mấy chàng Hobbit trùm kín mình mẩy lại, nhưng vẫn dỏng tai nghe ngóng có âm thanh nào ngoài tiếng bánh xe và móng ngựa gõ lộp cộp không. Với Frodo chiếc xe này chạy còn chậm hơn sên. Bên cạnh anh Pippin đã ngủ gật; nhưng Sam còn thức nhìn vào màn sương đang dâng lên phía trước.

Sau cùng họ cũng đến lối vào Ferry. Nó được đánh dấu bằng hai cây cột cao trắng toát bất thần hiện ra ở bên phải họ. Trại chủ Maggot kéo cương và cỗ xe cọt kẹt dừng lại. Họ khởi sự lục tục bò ra thì đột nhiên nghe thấy âm thanh mà họ e ngại nhất: vó ngựa trên mặt đường phía trước. Âm thanh đó tiến dần về phía họ.

Maggot nhảy xuống và đứng ôm đầu mấy con ngựa, và dõi mắt nhìn vào bóng đêm. Clip-clop, clip-clop từng nhịp theo tay kỵ sĩ tới gần. Tiếng vó nện xuống mặt đường nghe ầm vang trong không khí tĩnh mịch đầy sương.

“Ông nên núp đi, ông Frodo,” Sam bồn chồn nói. “Nằm xuống sàn xe lấy chăn trùm lên. Tụi tôi sẽ cho tên kia đi theo hướng ngược lại!” Anh ta leo xuống và đứng cạnh ông trại chủ. Mấy Kỵ Sĩ Đen chắc phải phóng ngựa qua xác anh ta thì mới tới gần cỗ xe được.

Clop-clop, clop-clop. Tay Kỵ Sĩ đã tới rất gần.

“Xin chào!” Maggot kêu lên. Bước chân ngựa dừng ngay lại. Họ tưởng như thấy lờ mờ một bóng người trùm áo choàng đen ngòm trong màn sương, cách họ một hai thước. “Coi nào!” ông trại chủ nói, quẳng dây cương vào tay Sam và bước tới trước. “Đừng tiến tới nữa! Ông muốn gì, ông định đi đâu?”

“Tôi tìm ông Baggins. Có thấy ông ta không?” Giọng nói nghe như bị chẹn lại, nhưng đó là giọng của Merry Brandybuck. Một ngọn đèn che kín được gỡ bao ra, và ánh sáng rọi vào khuôn mặt ngạc nhiên của ông trại chủ.

“Merry!” ông ta kêu lên.

“Phải, tôi đây! Ông cứ nghĩ là ai?” Merry nói và bước tới trước. Khi anh ta ra khỏi màn sương và những sợ hãi của họ tan đi, anh ta có vẻ như đột nhiên thu nhỏ về vóc dáng Hobbit bình thường. Anh ta cưỡi một con ngựa nhỏ, và một khăn quàng quấn quanh cổ che kín cả cằm để ngăn mù sương.

Frodo nhảy xuống khỏi cỗ xe để chào anh ta. “Sau cùng cũng tìm ra anh!” Merry nói. “Tôi đang bắt đầu tự hỏi không biết hôm nay anh có ló mặt ra ở đâu không, và tôi định trở về ăn tối. Khi trời bắt đầu có sương mù tôi giong ngựa về phía Stock để xem anh có bị té xuống đường hào nào không. Nếu tôi biết được anh đi đường nào thì may phước quá rồi. Ông gặp họ ở đâu vậy, ông Maggot? Trong ao thả vịt của ông hả?”

“Không, tôi bặt gặp họ xâm nhập điền trang trái phép,” ông chủ trại nói, “và suýt nữa là tôi xùy chó tấn công rồi, nhưng họ sẽ kể cho ông nghe mọi chuyện, tôi chắc chắn như vậy. Bây giờ, nếu ông cho phép, ông Merry, ông Frodo các thứ, thì tôi muốn trở về nhà đây. Bà vợ tôi chắc đang lo lắng khi thấy sương mù ngày càng dày.”

Ông ta lui xe và cho quay đầu lại. “Thôi, chúc các ông ngủ ngon,” ông ta nói. “Quả là một ngày kỳ lạ, rõ ràng là vậy. Nhưng cái gì tốt đẹp sẽ kết thúc tốt đẹp; mặc dù có lẽ mình không nên nói vậy cho đến khi về tới cửa nhà mình. Tôi phải thú thật là tôi sẽ rất vui mừng khi về được đến đó.” Ông ta đốt mất ngọn đèn và leo lên xe. Bất ngờ ông lôi ra một cái giỏ từ dưới ghế ngồi. “Chút xíu nữa là quên,” ông nói. “Bà xã tôi chuẩn bị cái này cho ông Baggins, kèm lời chúc sức khoẻ.” Ông ta đặt nó xuống và đánh xe đi, giữa một lô những lời cám ơn và chúc ngủ ngon.

Họ nhìn theo quầng ánh sáng mờ mờ quanh mấy ngọn đèn của ông ta khi chúng chìm dần vào màn đêm đầy sương. Đột nhiên Frodo bật cười: từ cái giỏ đậy kín anh đang cầm trong tay, mùi của những cây nấm bốc lên.

CHƯƠNG 5:
Một âm mưu được tiết lộ

“Nào ta về nhà thôi,” Merry nói. “Tôi thấy có điều gì kỳ kỳ về chuyện này, nhưng phải chờ đến khi chúng ta vào trong đã.”

Họ quay xuống đường ra bến Ferry. Con đường thẳng, sạch sẽ và hai bên lề là những hàng đá lớn quét vôi trắng. Họ còn phải đi gần trăm thước nữa mới ra được bờ sông, nơi có một bến tàu rộng bằng gỗ. Một chiếc bè lớn neo đàng sau bến. Những chiếc cọc trắng gần mép nước lờ mờ dưới ánh sáng của hai ngọn đèn treo cao trên cột. Phía sau sương mù dày đặc trên những cánh đồng phẳng giờ đây đã ở phía trên những bờ rào; nhưng mặt nước phía trước vẫn tối đen, chỉ có một vài làn khói như hơi nước cuộn tròn trong đám lau sậy bên bờ sông. Hình như có ít sương mù hơn bên bờ kia.

Merry dắt chú ngựa pôni theo cầu tàu lên bè, và những người khác theo sau. Đoạn Merry dùng chiếc sào dài đẩy bè chầm chậm ra xa. Dòng sông Brandywine chảy êm đềm và mênh mông trước mặt họ. Bờ bên kia khá dốc và có con đường nhỏ lượn quanh từ dưới mép sông lên phía trên. Ở đó lấp lánh những ngọn đèn. Hiện ra lờ mờ phía sau là ngọn đồi Buck Hill; và phía ngoài kia, qua màn sương mù lác đác, sáng lên nhiều ô cửa tròn màu vàng và đỏ. Đó là những cửa sổ của lâu đài Brandy Hall, một kiến trúc cổ của giòng họ Brandybuck.

Xưa kia ông Gorhendad Oldbuck, tộc trưởng nhà Oldbuck, một trong những người già nhất trong vùng Marish hay cả trong xứ Shire, đã băng qua sông. Con sông vốn là biên giới tự nhiên của vùng đất phía đông. Ông xây (và đào) lâu đài Brandy Hall, đổi tên họ mình thành Brandybuck, lập nghiệp và trở thành người chủ của một xứ sở nhỏ và độc lập. Gia đình ông ngày càng phát triển và sau thời của ông vẫn tiếp tục mở rộng, đến khi lâu đài Brandy Hall chiếm hết cả ngọn đồi và có ba cửa lớn phía trước, nhiều cửa bên và khoảng trăm cửa sổ. Bấy giờ họ Brandybuck và nhiều con cháu bắt đầu đào và xây. Đó là nguồn gốc của vùng Buckland, dải đất đông dân nằm giữa dòng sông và khu rừng Old Forest, thuộc xứ Shire. Ngôi làng trung tâm của vùng là Bucklebury, tập trung trên bờ sông và vùng đất thoai thoải phía sau lâu đài Brandy Hall.

Người đân vùng Marish thân thiện với người Buckland, và nông dân giữa vùng Stock và Rushey vẫn thừa nhận quyền lực của người Chủ Lâu Đài (tộc trưởng nhà Brandybuck vẫn được gọi là thế). Nhưng phần đông dân xứ Shire lâu đời xem người Buckland là những cư dân kỳ quái, gần như người nước ngoài. Mặc dù thực tế họ không khác gì người Hobbit của Four Farthings. Ngoại trừ một điểm: họ yêu thích thuyền bè và một số người trong họ biết bơi.

Đất đai của họ ngày xưa không được bảo vệ về phía đông; nhưng ở đó họ đã lập một hàng rào: Đồng Cỏ Cao. Đồng cỏ này được trồng từ nhiều thế hệ trước, giờ đây mọc rậm rạp và cao vì được thường xuyên chăm sóc. Nó chạy dài từ cầu Brandywine, lượn một vòng lớn khỏi phía bờ sông để tới Haysend (nơi dòng Withywindle chảy từ rừng ra đổ vào sông Brandywine): hơn 20 dặm từ đầu này đến đầu kia. Nhưng, dĩ nhiên, nó không phải là một rào chắn hoàn hảo. Cánh rừng kéo dài sát hàng rào ở một số nơi. Người dân vùng Buckland khóa chặt cửa nẻo khi trời tối, và điều đó cũng không bình thường ở xứ Shire.

Chiếc bè trôi từ từ qua dòng nước. Bờ đất vùng Buckland mỗi lúc một gần hơn. Sam là người duy nhất trong nhóm từ trước đến giờ chưa đi trên sông. Anh cảm thấy lạ lùng khi dòng nước lững lờ trôi qua; những ngày qua anh để lại phía sau trong sương mù, cuộc phiêu lưu bí mật đang chờ ở phía trước. Anh gãi đầu, và chợt ước giá mà ông Frodo được sống êm đềm ở Bag End.

Bốn người Hobbit bước khỏi bè. Merry đang cột bè lại, Pippin đã dẫn chú ngựa pôni lên trên bờ, khi Sam (người đang quay lại như để nói lời từ biệt với xứ Shire) nói giọng khàn khàn:

“Nhìn kìa, ông Frodo! Ông có thấy gì không?”

Phía xa xa, dưới những ngọn đèn xa xa, họ chỉ có thể trông thấy một hình thù: trông nó như có một túi hành lý đen thui bỏ quên ở phía sau. Nhưng khi họ nhìn, hình như nó chuyển động, lắc lư trên đường và dường như đang tìm kiếm cái gì trên mặt đất. Sau đó nó bò lồm cồm, hoặc đi lom khom, trở lại bóng tối khuất xa ánh đèn.

“Cái gì trong xứ Shire này vậy?” Merry kêu lên.

“Có người đang theo dõi chúng ta,” Frodo nói. “Nhưng đừng hỏi thêm gì nữa! Chạy thôi!”

Họ chạy vội lên bờ phía trên cao, nhưng khi nhìn lại, bờ bên kia đã chìm trong màn sương, và không trông thấy được gì cả.

“Nhờ Trời anh không để chiếc xuồng nào bên bờ tây!” Frodo nói. “Ngựa qua sông được không?”

“Chúng có thể đi hai mươi dặm về phía Bắc đến cầu Brandywine – hay chúng có thể bơi,” Merry đáp. “Mặc dù tôi chưa bao giờ nghe nói có con ngựa nào bơi qua sông Brandywine. Nhưng ngựa thì liên quan gì đến chuyện này?”

“Tôi sẽ cho anh biết sau. Nào chúng ta vào thôi và nói chuyện sau.”

“Được rồi! Anh và Pippin biết cách của anh; nên tôi chỉ cưỡi ngựa đi và nói cho Fatty Bolger biết các anh đang đến. Chúng tôi sẽ lo bữa tối và các thứ.”

“Lúc nãy chúng tôi đã dùng bữa tối với trại chủ Maggot rồi,” Frodo nói; “nhưng chúng ta cũng có thể dùng thêm một chút.”

“Anh cần dùng thêm! Đưa tôi cái giỏ đó!” Merry nói, và cưỡi ngựa phóng vào bóng tối đàng trước.

Từ Brandywine đến căn nhà mới của Frodo tại Crickhollow cũng khá xa. Họ băng qua ngọn đồi Buck Hill và lâu đài Brandy Hall về phía trái, và đi vòng qua Bucklebury đến con đường chính của Buckland chạy từ cầu về phía nam. Đi trên đường này được nửa dặm về phía bắc, họ sẽ đến một con đường mòn rẽ về bên phải. Họ đi chừng vài dặm trên con đường lên cao xuống thấp vào vùng nông thôn.

Cuối cùng họ đến một chiếc cổng hẹp của dãy hàng rào dày. Căn nhà chìm trong bóng tối. Nó nằm phía sau con đường, ở giữa có một vòng sân cỏ rộng bao quanh bởi hàng cây thấp bên trong hàng rào này. Frodo đã chọn ngôi nhà này vì nó nằm ở một góc khuất khỏi vùng đất, và không có ai ở gần. Bạn có thể vào ra mà không bị ai chú ý. Căn nhà do gia đình Brandybuck xây đã lâu và dùng làm nhà trọ cho khách hay con cái trong nhà, những ai muốn thoát khỏi cảnh sinh hoạt đông đúc ở lâu đài Brandy Hall một thời gian. Căn nhà được xây theo kiểu đồng quê xa xưa, càng giống cái hang Hobbit càng tốt: nó dài và thấp, không có lầu gác; có mái đất, những cửa sổ tròn và một cửa ra vào lớn.

Khi từ cổng đi bộ men theo con đường cỏ, họ không thấy chút ánh sáng nào; cửa sổ tối đen và đóng chặt. Frodo gõ cửa ra vào và Fatty Bolger mở cửa. Một luồng sáng thân thiện hắt ra. Họ chạy nhanh vào trong, đóng cửa và tắt đèn. Họ đang ở trong một sảnh rộng với những cửa ra vào ở hai bên và trước mặt họ là một lối đi chạy xuống giữa nhà.

“À, bạn nghĩ gì về nơi này?” Merry hỏi và bước lên lối đi. “Chúng tôi đã làm hết sức trong một thời gian ngắn để làm nó giống nhà mình. Dù sao thì Fatty và tôi cũng chỉ mới đến đây với chuyến hàng cuối cùng ngày hôm qua.”

Frodo nhìn quanh. Quả thực nó giống như một ngôi nhà. Nhiều đồ vật yêu thích riêng của anh – hay của Bilbo (chúng làm anh nhớ tới ông ta hồi mới sắm chúng) – được sắp xếp gọn gàng như ở Bag End. Đây là nơi thật dễ chịu, thoải mái và thú vị; anh ước muốn mình thực sự đến đây để an cư trong cảnh hoàn toàn quy ẩn. Nó có vẻ như không công bằng khi gây cho bạn bè tất cả những rắc rối này; và anh lại tự hỏi làm cách nào anh có thể cho họ biết tin buồn là anh sẽ phải sớm rời xa họ, thực ra là ngay bây giờ. Vậy mà chuyện đó phải làm ngay đêm nay, trước khi tất cả bọn họ đi ngủ.

“Thật dễ chịu,” anh nói thầm với một nỗ lực. “Khó mà cảm thấy mình đã thực sự chuyển đi.”

Những lữ khách treo áo choàng và chất hành lý trên sàn. Merry dẫn họ xuống hành lang và mở một cánh cửa ở cuối hành lang. Ánh lửa hắt ra ngoài và hơi nước bốc lên.

“A phòng tắm!” Pippin la lên. “Trời phù hộ Merry!”

“Chúng ta theo thứ tự nào đây?” Frodo hỏi. “Người lớn tuổi vào trước hay nhanh hơn tắm trước? Cách nào thì anh cũng là người cuối cùng, Sư Phụ Peregrin ạ.”

“Hãy tin tôi sắp xếp mọi thứ tốt đẹp hơn cho coi!” Merry nói. “Chúng ta không thể bắt đầu cuộc sống tại Crickhollow bằng chuyện tranh nhau tắm. Trong phòng có ba bồn tắm và một thùng đầy nước sôi. Cũng có khăn tắm, thảm chùi chân và xà bông. Vào đi và nhanh lên!”

Merry và Fatty vào nhà bếp bên kia hành lang và chuẩn bị cho bữa ăn tối muộn. Từ trong phòng tắm vọng ra những khúc hát thi nhau hòa lẫn với tiếng nước bắn tung toé và người đầm mình trong nước. Giọng Pippin đột nhiên cất cao hơn những người khác trong một bài hát tắm ưa thích của Bilbo.

Hát lên đi bạn ơi! Vì tắm vào lúc cuối ngày

Sẽ gột rửa lớp bùn mệt mỏi!

Chỉ có ai quái gở mới không hát:

Ôi! Nước nóng rất tuyệt vời!

Ôi! Ngọt ngào thay tiếng mưa rơi,

Và con suối nhảy từ trên đồi xuống đồng bằng;

Nhưng mưa hay con suối lăn tăn đâu bằng

Làn nước nóng bốc hơi nghi ngút.

Ôi! Nước lạnh ta có thể đổ nếu cần

Vào cổ họng khát cháy và hài lòng;

Nhưng bia vẫn tốt hơn, nếu chúng ta thiếu,

Và nước nóng rớt xuống lưng ta.

Ôi! nước thật đẹp khi nhảy cao

Trên giòng suối trắng dưới bầu trời;

Nhưng âm thanh của suối có khi nào ngọt ngào

Bằng giòng nước nóng dưới chân ta.

Tiếng nước tung toé dữ dội và tiếng úi chà của Frodo. Hình như Pippin bắt chước tắm mình trong suối và nhảy cao.

Merry đến cửa phòng tắm. “Có ai dùng bữa tối và bia không đấy?” anh ta gọi. Frodo bước ra và lau khô tóc:

“Có quá nhiều nước trong không khí nên tôi phải vào nhà bếp để hong khô tóc.” Anh nói.

Mary nhìn vào trong phòng.

“Xem kìa. Cái sàn đá ngập nước. Anh phải lau chùi sạch trước khi ăn, Peregrin. Nhanh lên, không thì chúng tôi không chờ anh đâu.”

Họ dùng bữa tối trong nhà bếp tại bàn gần lò sưởi. “Tôi cho là ba bạn sẽ không muốn dùng nấm nữa, phải không?” Fredegar nói, không hy vọng nhiều lắm.

Pippin la lên. “Không, chúng tôi muốn chứ.”

“Chúng là của tôi,” Frodo nói. “Bà Maggot cho tôi đấy, bà ta là nữ hoàng trong các bà vợ trại chủ đấy. Bỏ bàn tay tham lam của các anh ra, tôi sẽ dọn cho.”

Người Hobbit rất mê nấm, hơn cả những thứ thèm muốn nhất của người bình thường. Điều đó có thể phần nào giải thích những cuộc thám hiểm dài ngày của chàng trai trẻ Frodo đến cánh đồng nổi tiếng của Marish, và sự tức giận của lão Maggot. Bữa ăn này, có nhiều món cho tất cả mọi người, cho dù theo tiêu chuẩn hào phóng của người Hobbit. Còn nhiều món thứ khác tiếp theo nữa. Khi họ ăn xong ngay cả Fatty Bolger cũng thở ra một hơi hài lòng. Họ đẩy chiếc bàn ra và kéo ghế quanh lò sưởi.

“Chúng ta sẽ dọn dẹp sau,” Merry nói. “Nào hãy cho tôi biết mọi chuyện đi! Tôi đoán các bạn đã có nhiều phiêu lưu, điều đó thật bất công khi không có tôi tham gia. Tôi muốn có lời giải thích đầy đủ; và phần lớn chuyện tôi muốn biết là đã có chuyện gì với lão Maggot, và tại sao ông ấy nói với tôi như thế. Ông ta nói năng dường như là ông đang sợ hãi điều gì, nếu chuyện đó có thể xảy ra.”

“Tất cả chúng tôi đều sợ,” Pippin nói sau một hồi im lặng, trong khi Frodo nhìn chằm chằm vào ánh lửa và không nói gì cả. “Anh lẽ ra cũng sợ nữa nếu bọn Kỵ Sĩ Đen rượt đuổi anh trong hai ngày qua.”

“Chúng là ai?”

“Bọn người mặc áo đen cưỡi ngựa đen.” Pippin trả lời. “Nếu Frodo không nói, tôi sẽ kể toàn bộ câu chuyện từ đầu.” Sau đó anh ta giải thích đầy đủ về chuyến đi từ lúc họ rời Hobbiton. Sam gật đầu ủng hộ và cảm thán. Frodo vẫn im lặng.

“Tôi sẽ cho là anh dựng nên mọi chuyện, nếu tôi không trông thấy bóng dáng màu đen trên mặt đất và nghe giọng nói lạ lùng của Maggot. Anh hiểu chuyện này ra sao, Frodo?”

“Người anh em họ Frodo rất kín miệng. Pippin nói. “Nhưng đã đến lúc anh ta nên nói ra. Đến nay chúng ta chẳng có gì để suy đoán ngoài điều suy đoán của Maggot rằng chuyện này có liên quan đến kho tàng của lão Bilbo.”

“Đó chỉ là phỏng đoán,” Frodo vội vàng nói. “Maggot không biết gì cả.”

“Maggot là một lão già khôn ngoan.” Merry nói. “Nhiều chuyện ẩn dấu đàng sau khuôn mặt tròn xoe của lão nhưng lão không hề nói ra. Tôi đã nghe nói dạo nọ lão thường vào Rừng Cổ và lão có tiếng biết nhiều chuyện lạ kỳ. Nhưng tối thiểu thì anh cũng cho chúng tôi biết, Frodo, theo anh lời phỏng đoán của lão tốt hay xấu.”

“Tôi cho đó có thể là lời phỏng đoán tốt.” Frodo trả lời chậm rãi. “Nó liên quan đến những cuộc phiêu lưu ngày xưa của Bilbo mà bọn Kỵ Mã đang tìm kiếm, hay có thể nói là truy lùng, hoặc tôi hoặc ông ấy. Tôi cũng sợ, nếu anh muốn biết, không đùa giỡn chút nào; và tôi không an toàn ở đây hay bất kỳ chỗ nào khác.” Anh ta nhìn quanh các cửa sổ và những bức tường như thể sợ chúng sắp bất ngờ bung ra. Những người khác nhìn anh im lặng, và nhìn nhau đầy ý nghĩa.

“Anh ấy sẽ tiết lộ trong một phút nữa.” Pippin thì thầm với Merry. Merry gật đầu.

“Được!” Cuối cùng Frodo nói, ngồi thẳng dậy như đã quyết định điều gì. “Tôi không thể giữ bí mật lâu hơn nữa. Tôi có điều muốn nói với tất cả các bạn. Nhưng tôi không biết phải bắt đầu như thế nào.”

“Tôi có thể giúp anh bằng cách tự tôi kể một số điều trong đó.” Merry nói lặng lẽ.

“Bạn định nói gì?” Frodo nói, nhìn anh ta lo lắng.

“Chỉ có chuyện này, anh bạn già Frodo của tôi ơi: anh thật đáng thương vì anh không biết nói lời tạm biệt. Tất nhiên anh có ý rời khỏi Shire. Nhưng nguy hiểm đã đến với anh sớm hơn dự định, và bây giờ anh đang quyết định đi ngay. Và anh không muốn. Chúng tôi rất tiếc cho anh.”

Frodo há hốc miệng rồi ngậm miệng lại. Vẻ ngạc nhiên của anh hài hước đến nỗi cả bọn phì cười.

“Thưa anh Frodo thân mến!” Pippin nói. “Anh có thực sự nghĩ rằng anh đã tung hoả mù với chúng tôi không? Anh đã không thận trọng hay đủ khôn ngoan cho chuyện đó! Tất nhiên anh đã định đi và từ biệt tất cả mọi người cả năm nay từ tháng tư. Chúng tôi thường nghe anh lầm bầm: ‘Không biết tôi còn được nhìn xuống thung lũng lần nữa chăng,’ và những điều đại loại như thế. Và giả sử anh đã không còn đồng xu nào và thực sự bán ngôi nhà Bag End yêu quý của anh cho gia đình Sackville-Baggines! Và bán luôn mọi cuộc nói chuyện thân mật với Gandalf.”

“Trời ơi! Tôi nghĩ tôi đã thận trọng và khôn ngoan.” Frodo nói. “Tôi không biết Gandalf nói gì. Tất cả người Shire có bàn tán về chuyến đi của tôi không?”

“Ồ không!” Merry nói. “Đừng lo chuyện đó! Tất nhiên bí mật sẽ không giữ lâu được; nhưng hiện tại chúng tôi nghĩ chỉ có chúng ta biết được chuyện đó. Sau cùng, anh phải nhớ là chúng tôi biết rõ anh và thường xuyên ở bên anh. Tôi cũng biết Bilbo. Nói thật với anh, tôi đã theo dõi anh khá sâu sát từ khi ông ấy ra đi. Tôi nghĩ sớm muộn gì anh cũng đi theo ông ấy; thực ra tôi mong anh đi sớm hơn, và gần đây chúng tôi rất lo lắng. Chúng tôi rất kinh hãi khi anh lẩn trốn chúng tôi và ra đi đột ngột, và đi một mình giống như ông ấy. Suốt từ mùa xuân này chúng tôi đã mở to mắt và hoạch định rất nhiều vì lợi ích của chúng ta. Anh sẽ không trốn thoát dễ dàng như thế!”

“Nhưng tôi phải đi,” Frodo nói, “Tôi không tránh né được, các bạn ơi. Thật bất hạnh cho tất cả chúng ta, nhưng vô ích khi các bạn muốn giữ tôi lại. Vì các bạn phỏng đoán nhiều quá, xin hãy làm ơn giúp đỡ và đừng ngăn cản tôi!”

“Anh không hiểu!” Pippin nói. “Anh phải đi – và như vậy chúng tôi cũng phải đi. Merry và tôi đi với anh. Sam là một người bạn xuất sắc, và sẽ nhảy vào miệng rồng để cứu anh, nếu anh ấy không hụt chân; nhưng anh sẽ cần hơn một người bạn đồng hành trong chuyến phiêu lưu nguy hiểm của anh.”

“Những người bạn Hobbit yêu quý nhất của tôi!” Frodo xúc động sâu sắc. “Nhưng tôi không thể cho phép chuyện đó. Tôi cũng đã quyết định từ lâu rồi. Các bạn nói đến nguy hiểm, nhưng các bạn không hiểu. Đây không phải là cuộc đi lùng kho báu, cũng không phải chuyến đi khắp thế giới. Tôi đang bay từ hiểm nguy chết người này đến hiểm nguy chết người khác.”

“Dĩ nhiên chúng tôi hiểu.” Merry nói chắc nịch. “Đó là lý do tại sao chúng tôi quyết định đến đây. Chúng tôi biết chiếc nhẫn không phải chuyện đùa; nhưng chúng tôi sẽ cố gắng hết sức để giúp anh chống lại Kẻ Thù.”

“Chiếc nhẫn!” Frodo thốt lên, lúc này đã hoàn toàn kinh ngạc.

“Đúng, chiếc nhẫn.” Merry nói. “Bạn thân mến ơi, anh không cho phép bạn mình tò mò. Tôi biết về sự tồn tại của chiếc nhẫn từ nhiều năm nay – thực ra từ khi Biblo bỏ đi; nhưng vì ông ấy rõ ràng xem đó là chuyện bí mật, nên tôi giữ kín chuyện đó trong người đến khi chúng ta hình thành âm mưu này. Dĩ nhiên tôi không biết Biblo rõ bằng tôi biết anh; tôi còn quá trẻ và ông ấy cũng thận trọng hơn – nhưng vẫn chưa đủ. Nếu anh muốn biết ban đầu tôi biết ra chuyện này như thế nào, tôi sẽ kể cho anh nghe.”

“Tiếp đi!” Frodo thều thào.

“Chính gia đình Sackville-Baggins đã làm lộ bí mật của ông ấy, như anh có thể thấy trước. Một ngày kia, trước đại tiệc một năm, khi tình cờ đi bộ trên đường thì tôi thấy Bilbo đàng trước. Đột nhiên từ xa anh em nhà Sackville-Baggins xuất hiện, tiến về phía chúng tôi. Bilbo đi chậm lại, và ô hay! ông ta biến mất. Tôi hoảng hốt đến nỗi không thể nhanh trí ẩn nấp theo cách thông thường; nhưng tôi băng qua hàng rào và đi bộ dọc theo sân cỏ bên trong. Rồi tôi nhìn trộm ra đường, sau khi anh em nhà Sackville-Baggins đi qua, và thấy ngay Bilbo khi ông ấy đột nhiên xuất hiện trở lại. Tôi bắt gặp ánh vàng lấp lánh khi ông ấy đút một vật gì vào túi quần. Sau đó, tôi tiếp tục quan sát. Thực ra, tôi thú nhận đã do thám kỹ lưỡng. Nhưng bạn phải thấy rằng điều đó rất hấp dẫn và tôi chỉ là một cậu bé. Tôi chỉ là người duy nhất ở Shire, ngoài anh Frodo, đã thấy được cuốn sách bí mật của ông già đó.”

“Anh đã đọc cuốn sách của cụ!” Frodo la lên. “Trời ơi! Trên đời không có gì an toàn được à?”

“Không an toàn lắm, tôi phải nói vậy.” Merry nói. “Nhưng tôi chỉ nhìn thoáng qua, và khó nhìn thấy được gì. Ông ấy không bao giờ để cuốn sách bừa bãi. Tôi thắc mắc không hiểu cái gì đã xảy đến cho nó. Tôi muốn được xem lần nữa. Anh đã giữ nó phải không, Frodo?”

“Không. Nó không còn ở Bag End. Ông ấy có lẽ đã đem nó đi.”

“Được! Như tôi đã nói,” Merry tiếp tục, “Tôi giữ kín chuyện đó và đến mùa xuân này thì mọi chuyện đã trở nên nghiêm trọng. Khi đó bọn tôi bàn mưu với nhau và dù chúng tôi cũng nghiêm túc vào công việc, nhưng quả tình cũng chẳng moi được bao nhiêu. Anh đâu phải thứ dễ chơi, còn Gandalf thì thật quá thể. Nhưng nếu anh muốn được giới thiệu với trưởng nhóm điều tra của chúng tôi, tôi có thể giới thiệu hắn đây.”

“Anh ta đâu?” Frodo nói, nhìn quanh, như hy vọng một khuôn mặt hóa trang quái gở xuất hiện từ cái tủ chén.

“Bước tới đi Sam!” Merry nói; và Sam đứng dậy, mặt đỏ bừng. “Đây là người thu thập thông tin của chúng tôi! Và anh ấy đã thu thập được nhiều, tôi có thể cho anh biết, trước khi anh ấy bị lộ mặt. Sau đó, tôi có thể nói, anh ta đã tôn trọng lời thề của mình, và thôi không dò xét nữa.”

“Sam!” Frodo hét lên, không còn thấy ngạc nhiên nữa và hoàn toàn không biết được mình giận dữ, thích thú, nhẹ nhõm, hay chỉ là ngốc nghếch.

“Vâng, thưa ông.” Sam nói. “Xin tha lỗi cho tôi, thưa ông! Nhưng tôi không có ý xấu đối với ông, ông Frodo, hay ông Gandalf về vấn đề đó. Hãy nhớ là ông ấy tinh khôn mà, và khi ông nói muốn đi một mình, ông ấy nói không! Hãy đi với người nào mà ông tin tưởng.”

“Nhưng hình như tôi không thể tin ai.” Frodo nói. Sam nhìn ông ta không vui.

“Tất cả điều đó tùy thuộc vào những gì anh muốn.” Merry chen vào. “Anh có thể tin chúng tôi sẽ gắn bó, chia sẻ ngọt bùi với anh. Và anh có thể tin chúng tôi sẽ giữ những bí mật của anh – kín hơn khi anh tự giữ lấy. Nhưng anh không thể tin chúng tôi sẽ để anh một mình gặp rắc rối và ra đi không lời từ giã. Chúng ta là bạn của nhau mà Frodo. Dù sao thì vẫn là như vậy. Chúng tôi biết phần lớn chuyện Gandalf đã nói với anh. Chúng tôi biết nhiều thứ về chiếc nhẫn. Chúng tôi kinh sợ – nhưng chúng tôi đang đi với anh; hay theo anh như chó săn vậy.”

Sam nói thêm: “Và nhất là thưa ông, ông chắc phải nghe lời khuyên của những người Elf. Gildor nói ông cần nghe khi đã sẵn sàng, và ông không thể phủ nhận nó.”

“Và tôi cũng đâu phủ nhận,” Frodo đáp, anh nhìn Sam đang nhăn nhó. “Tôi không phủ nhận, nhưng tôi cũng không khi nào còn tin là cậu đang ngủ, bất chấp việc cậu có ngáy hay không. Tôi sẽ đá cậu thật đau để kiểm tra cho chắc.

“Các bạn đúng là một nhóm vô lại,” anh nói với mấy người kia. “Nhưng cầu trời phù hộ cho các bạn,” anh cười, giơ tay cao và vẫy gọi. “Tôi đầu hàng. Và tôi sẽ nghe lời khuyên của Gildor. Nếu nguy hiểm trông không hắc ám đến vậy, chắc tôi đã nhảy múa vì mừng vui. Bất chấp chuyện ấy, tôi vẫn thấy mình hạnh phúc. Hạnh phúc hơn nhiều những gì tôi gặp trong ngần ấy thời gian. Tôi đã hãi gần chết lúc chiều nay.”

“Hay lắm, cho qua chuyện đó đi. Và đây là ba lời chúc dành cho thuyền trưởng Frodo cùng đồng đội,” các bạn anh gào lên. Merry và Pippin cùng ca một bài mà thấy rõ là họ đã chuẩn bị sẵn cho dịp này.

Bài ca cũng dựa theo tin thần bài hát những người Dwarf trước khi họ khởi đầu chuyến du hành với Bilbo, và cũng có cùng giai điệu như vậy:

Ta nói lời giã biệt với đồng đất ngày xưa,

Dù gió thét, dù mưa gào cũng mặc,

Tới bình minh chúng ta gắng sức,

Vượt đèo cao vượt mọi hang sâu.

Tới Rivendell, nơi người Elf cư ngụ

Tới trảng cỏ nơi sương mù phủ lối,

Xuyên đồng hoang chân ta bước vội

Tới chốn nào, ta chẳng để ai hay

Kẻ Thù trước mặt, sau lưng là Thần Chết,

Giường của ta trải dưới trời sao

Cho tới ngày việc ta hoàn tất,

Chuyến đi này mau chóng qua đi.

Chúng ta cần đi, ta cần đi mau

Tới bình minh chúng ta gắng sức

“Hay lắm,” Frodo tán thưởng. “Nhưng lúc này quả là có nhiều việc để làm trước khi lên giường ở đây – ít nhất lần này cũng còn được ở dưới mái nhà.”

“Ôi, nhưng đó chỉ là thi ca thôi!” Pippin nói. “Không lẽ ông bạn định khởi hành trước bình minh thật sao?”

“Tôi không biết,” Frodo đáp. “Tôi sợ tụi Kỵ Sĩ Đen, và tôi đoan chắc là dừng chân lâu ở một chỗ rất nguy hiểm, nhất là ở nơi chúng đã biết là mình đang hướng tới. Ngay Gildor cũng khuyên tôi chớ đợi chờ. Nhưng tôi rất muốn gặp Gandalf. Tôi nhận thấy ngay Gildor cũng lúng túng khi ông ta nghe là Gandalf không hề tái xuất hiện. Chuyện này phụ thuộc vào hai điều. Bọn Kỵ Sĩ Đen tới Buckleburry sớm chừng nào? Và liệu bọn ta rời đi mau chóng ra sao? Chắc chuẩn bị cũng mất nhiều công sức đây.”

“Lời đáp cho câu hỏi thứ hai,” Merry nói, “là chúng ta sẵn sàng rời đi sau một giờ nữa. Tôi đã chuẩn bị xong mọi thứ. Có sáu con pôni trong tàu ngựa bên kia đồng; lương thực và hành lý đã được đóng gói, trừ vài thứ đồ áo quần lặt vặt, và mấy thứ hoa trái mau hư.”

“Trông có vẻ hiệp hội của các cậu chu đáo quá,” Frodo nói. “Nhưng còn bọn Kỵ Sĩ Đen thì sao? Liệu đợi Gandalf thêm một ngày có an toàn không nhỉ?”

“Điều đó thì phụ thuộc vào suy nghĩ của cậu về việc, liệu tụi Kỵ Sĩ Đen sẽ làm gì với cậu, nếu chúng tìm được cậu nơi đây.” Merry đáp. “Chúng có thể tới đây ngay lúc này, tất nhiên, nếu chúng không dừng chân nơi Cổng Bắc, chỗ Tường bao chạy dọc theo con sông phía bên này Cầu. Đám dân canh cổng chắc chắn sẽ không cho chúng lọt qua vào lúc trời đêm. Ngay khi trời rạng, chắc họ cũng không để chúng qua, tôi nghĩ vậy, ít nhất là cho tới khi họ nhận được lệnh từ Chủ Nhân đại sảnh, bởi chính họ cũng chẳng ưa gì dáng điệu của bọn Kỵ Mã, và còn khiếp sợ chúng là khác. Nhưng, dĩ nhiên, Buckland không thể đương cự với một cuộc tấn công kéo dài bền bỉ. Và cũng có thể là vào buổi sáng mai, một gã Kỵ Mã Đen tới hỏi thăm ông Bilbo lại được phép đi qua. Ai cũng biết là cậu sẽ quay lại sống tại Crickhollow.”

Frodo ngồi suy ngẫm một lúc lâu. “Tôi đã quyết định rồi,” cuối cùng anh ta thốt ra. “Tôi sẽ khởi hành vào sáng mai, ngay khi trời rạng. Nhưng tôi sẽ không đi theo Đường Cái; ở đây còn an toàn hơn đi theo kiểu đó. Nếu tôi đi qua lối Cổng Bắc, chuyến đi từ Buckland của tôi sẽ bại lộ ngay, thay vì còn giấu mặt được vài ngày, có vẻ như vậy. Mà thêm nữa, cây Cầu và con đường phía Đông gần biên giới chắc cũng được canh phòng, dù bất kỳ gã Kỵ Sĩ nào có vào Buckland hay không cũng vậy. Chúng ta không rõ bọn Kỵ Sĩ Đen có mấy người, nhưng ít nhất cũng phải có hai, mà cũng có khi còn nhiều hơn nữa. Việc duy nhất cần làm là chọn một hướng đi bất ngờ.”

“Nhưng điều đó chỉ có nghĩa là chúng ta phải đi xuyên qua Rừng Cổ!” Fredegar kinh hoảng nhận xét. “Cậu đừng tính như thế, Rừng Cổ nguy hiểm chả kém tụi Kỵ Sĩ Đen đâu!”

“Chưa chắc,” Merry đáp. “Trông có vẻ như tuyệt vọng, nhưng mình nghĩ Frodo nói đúng. Đó là con đường duy nhất để thoát đi mà không bị bám theo lập tức. Nếu may mắn, chúng ta sẽ có được một lợi thế đáng kể đấy.”

“Nhưng các bạn sẽ chẳng gặp chút may mắn nào với Rừng Cổ được đâu,” Fredegar phản đối. “Chẳng ai gặp may trong Rừng Cổ hết. Các bạn sẽ lạc lối. Người ta không qua lại ở nơi đó.”

“Ồ , có đấy,” Merry nói. “Dân nhà Brabdybuck vẫn vào rừng, thỉnh thoảng thôi, khi họ có nhu cầu. Bọn tôi có một lối vào riêng. Frodo đã một lần vào đó, khá lâu rồi. Tôi cũng đã vào vài lần: thường là vào ban ngày, dĩ nhiên, lúc bọn cây cối đang ngái ngủ và rất yên lặng.”

“Được thôi, cứ làm những gì các anh coi là hay ho,” Fredegar nói. “Tôi thì sợ Rừng Cổ hơn tất thảy những gì mình từng biết: những chuyện kể về nó thật kinh dị. Nhưng ý của tôi cũng chẳng giải quyết được gì, bởi tôi không đi cùng đường với các anh. Dẫu sao, tôi vẫn thấy hài lòng là có ai đó ở lại phía sau, và sẽ báo lại cho Gandalf hay những gì các anh đã làm, khi pháp sư trở lại. Tôi tin là sẽ sớm thôi.”

Dù rất yêu mến Frodo, Fatty Bolger không hề có nguyện vọng rời khỏi xứ Shire, hay nhìn ngắm những gì nằm ngoài biên giới của nó. Gia đình gã thuộc vùng Eastfarthing, chính xác là từ Budgeford ở Bridgefields, nhưng bản thân gã thì chưa hề đi qua cầu Brandywine. Nhiệm vụ của gã, theo kế hoạch của nhóm âm mưu kia, và dừng lại ở đây và xử trí những kẻ tò mò. Ngoài ra hắn cần làm bộ như ông Baggins quả đang sống tại Crickhollow này, lâu được chừng nào hay chừng ấy. Gã ta còn mang theo một số quần áo cũ của Frodo để đóng trò. Bọn họ cũng ít nghĩ về việc chuyện ấy có thể nguy hiểm tới cỡ nào.

“Tuyệt diệu,” Frodo nói khi đã thấu hiểu kế hoạch. “Bọn ta cũng chẳng còn cách nào khác để nhắn tin cho Gandalf. Tôi không rõ tụi Kỵ Sĩ Đen này có biết đọc chăng, nhưng phần mình tôi chẳng dám viết lấy một mẩu giấy nhắn tin, phòng trường hợp chúng tìm thấy khi lục soát ngôi nhà. Nhưng nếu Fatty đồng ý chịu giữ chốt này, tôi đã yên tâm là Gandalf sẽ biết hướng đi cua tụi ta, điều đó thuyết phục được tôi đấy. Tôi sẽ lao vào Rừng Cổ ngay trong buổi sớm ngày mai.”

“Ờ, chuyện thế đấy,” Pippin nói. “Nhìn chung thì tôi khoái công việc của bọn mình hơn là của Fatty – ngồi đây chờ tụi Kỵ Sĩ Đen tới.”

“Cứ đợi đến lúc cậu vào trong Rừng Cổ xem,” Fredegar nói. “Rồi cậu sẽ ước là cậu được quay lại chờ cùng tôi vào giờ này ngày mai.”

“Tranh cãi thêm chả được ích gì,” Merry nói. “Chúng ta còn cần chuẩn bị sẵn sàng và thu dọn đóng gói chu đáo, trước khi lên giường ngủ. Tôi sẽ đánh thức các anh trước khi trời rạng.”

Khi cuối cùng cũng lê bước được tới giường, Frodo không thể chợp mắt suốt một lúc lâu. Chân anh đau nhức. Anh thấy hài lòng là mình được cưỡi ngựa lúc sáng qua. Rồi anh rơi vào giấc mộng kỳ dị, trong đó anh như thấy mình đang ngó ra một cửa sổ cao, nhìn bên trên một đại dương mênh mông những cây lá đan xen. Phía dưới gốc cây như đang có tiếng của một con thú nào đang cào và đánh hơi. Anh có cảm giác là sớm muộn gì nó cũng sẽ ngửi thấy mình.

Rồi anh nghe thấy tiếng động phía xa. Lúc đầu anh cho đó là tiếng gió lớn thổi trên những lá cây. Rồi anh nhận ra đó không phải là tiếng lá, mà là tiếng của Biển phía xa. Thình lình anh thấy mình đứng trên trảng trống. Không một bóng cây. Anh đang đứng trong bóng tối, và trong không trung có mùi muối mặn. Nhìn lên trên, anh nhận ra một tòa tháp trắng và rất cao, đứng đơn độc trên một gò cao. Một ước muốn lôi kéo anh lên ngọn tháp và nhìn ra Biển. Anh đã sửa soạn trèo lên gò hướng tới ngọn tháp: nhưng thình lình có ánh sáng loá lên trên bầu trời, và chợt có tiếng sét nổ vang.

HẾT TẬP 7

TẬP 8:
SƯƠNG MÙ NƠI CỔ MỘ

Tóm tắt nội dung Tập 7

Frodo vẫn chưa quyết định lên đường, nhưng những tin xấu đã đến.

Có những kẻ kỳ dị muốn hỏi thăm về “quý ông Baggins” ở xứ Shire. Những kẻ luôn trùm áo đen và không ai tỏ mặt, sẵn sàng trả công bằng vàng khối.

Gandalf vẫn không thấy xuất hiện. Frodo bồn chồn trong lo lắng. Và anh quyết định vẫn cứ lên đường.

Ngay khi anh cùng bạn hữu ra đi, những kẻ truy đuổi đã lộ diện. Đó là những Kỵ Sĩ Đen. Dù không rõ chúng là ai, nhưng linh cảm của Frodo cho anh biết, đó là những tay chân của Kẻ Thù.

Vậy là Kẻ Thù đã dặt chân lên mảnh đất Shire yêu dấu. Frodo cũng không còn lựa chọn nào khác ngoài việc đi tới cùng con đường mà định mệnh đã chọn cho anh.

May mắn thay, bên anh vẫn còn những người bạn trung thành. Sam Gamgee, Merry, Pippin không rời anh trong lúc hiểm nguy.

Họ đã buộc phải tiến vào Khu Rừng Cổ của những truyền thuyết quái gở để tránh mặt bọn Kỵ Sĩ Đen…

CHƯƠNG 6:
Khu Rừng Cổ

Frodo thình lình thức giấc. Căn phòng hãy còn tối. Merry đang đứng đó, một tay cầm nến, tay kia nện thình thịch vào cánh cửa. “Được rồi, gì thế?” Frodo làu bàu, vẫn còn bối rối và hoang mang.

“Gì thế, cái gì?” Merry hét toáng lên. “Đến giờ thức dậy rồi. Đã bốn giờ rưỡi sáng và trời đầy sương. Nào, Sam đã lo xong bữa sáng. Cả Pippin cũng đã dậy. Tôi vừa thắng yên cho mấy con ngựa nhỏ, và kiếm thêm một con để mang hành lý. Đánh thức thằng Fatty chây lười kia luôn! Ít nhất nó cũng phải dậy và tiễn biệt bọn mình chứ.”

Sau sáu giờ một chút, cả năm anh Hohbit đã sẵn sàng ra đi. Fatty Bolger vẫn cứ ngáp. Bọn họ lặng lẽ rời khỏi ngôi nhà. Merry dẫn đầu, dắt chú ngựa pôni oằn lưng vì nặng, men theo con đường đâm ngang lùm cây phía sau nhà, và băng qua vài ba cánh đồng. Những chiếc lá rừng còn lấp lánh, những nhành cây còn nhỏ nước; cỏ đã trở màu tai tái vì sương lạnh. Mọi thứ vẫn lặng lẽ, những tiếng động phía xa có vẻ như gần và rõ hơn: tiếng gia cầm líu ríu trong một khoảng sân, có ai đó đóng cửa ở một ngôi nhà.

Trong nhà kho, họ tìm thấy những chú ngựa pôni, một loài vật nhỏ thó, cứng cáp mà người Hobbit luôn yêu thích, tuy không nhanh, nhưng rất hữu dụng trong một ngày dài lao động. Họ lên yên, chẳng mấy chốc đã phóng vào sương mù dầy đặc, đám sương đã mở ra một cách miễn cưỡng để đón họ và khép lại sau lưng với đầy vẻ bí ẩn. Đi độ một giờ, chầm chậm và lặng lẽ, một lũy cây bất thần hiện ra trước lữ khách. Lũy cao và giăng mắc những mạng nhện ánh bạc.

Fredegar hỏi: “Tính cách nào để vượt qua cái lũy này đây?”

“Cứ theo tôi. Rồi mấy ông sẽ thấy.” Merry đáp.

Anh ta rẽ sang trái dọc lũy cây, rồi họ tới một chỗ hàng cây xô vào trong, chạy dọc theo bờ một vùng trũng. Một lối hẻm chợt mở ra, khá xa hàng cây, rồi đổ lài lài xuống lòng đất. Nó có những bức tường gạch hai bên, xây cao dần, cho đến khi đột ngột lượn cong lên, tạo thành một đường hầm chạy thật sâu dưới tàn cây, dẫn ra một vùng đất trũng ở phía bên kia.

Đến đây, Fatty Bolger dừng lại. “Tạm biệt, Frodo.” Hắn nói. “Tôi mong anh đừng đi vào Khu Rừng. Tôi chỉ mong anh không cần ai cứu giúp trước khi đêm xuống. Dù sao, cũng chúc anh may mắn, hôm nay, cũng như mọi ngày khác!”

“Nếu phía trước đừng có thứ gì đáng ngán ngoài Rừng Cổ là tôi đã thấy may rồi.” Frodo nói. “Hãy nói với Gandalf nhanh nhanh đi theo Đường Đông: bọn tôi sẽ mau chóng trở lại đó và sẽ đi nhanh hết sức mình.” “Tạm biệt!” họ kêu lên, rồi đi xuống con dốc, chui vào đường hầm, khuất khỏi tầm nhìn của Fredegar.

Đường hầm tối và ẩm thấp. Phía cuối đường, có một cánh cổng làm bằng những thanh sắt dầy chắn ngang. Merry bước xuống, mở khóa cổng, và khi cả bọn đã đi qua, anh ta đóng lại. Cửa sập kêu rền, và ổ khóa dập lại. Âm thanh nghe thật quái dị.

“Đây rồi,” Merry thốt lên. “Các bạn đã rời khỏi Shire, đã thoát ra ngoài, và đang ở ven bìa Khu Rừng Cổ.”

“Những lời đồn đãi về nó có thực không nhi?” Pippin hỏi.

“Tôi chẳng biết anh có ý ám chỉ những chuyện nào,” Merry đáp. “Nếu anh muốn nói đến những câu chuyện ma quỷ cũ rích mà đám vú nuôi của thằng Fatty thường kể cho nó, về bọn Goblin và sói dữ, hoặc đại loại thế, thì tôi có thể nói là không hề có. Dù sao thì tôi cũng không hề tin những chuyện đó. Nhưng, khu rừng này rất kỳ lạ. Mọi thứ trong đó sống động hơn nhiều, như thể nó biết được những chuvện xung quanh, nếu có thể nói như vậy, khác xa loại rừng ở xứ Shire. Mà cây cối ở đây cũng không ưa người lạ. Chúng như dõi nhìn anh. Chúng thường bằng lòng với việc theo dõi anh, chừng nào còn ánh sáng mặt trời, và không gây ra phiền nhiễu. Thỉnh thoảng những cây khó tính nhất có thể cho rớt một cành xuống, hoặc thò một nhánh rễ lên, hoặc tóm lấy anh bằng một sợi dây leo. Nhưng về đêm mọi thứ lại trở nên đáng ngại, ít nhất là tôi được nghe nói thế. Tôi chỉ mới ở đây vài lần sau khi trời tối, và cũng chỉ ở ven bìa rừng. Tôi thấy như cây cối thì thầm to nhỏ với nhau, trao đổi tin tức và mưu tính cùng nhau bằng một thứ ngôn ngữ khó hiểu. Những cành cây tự động đong đưa mà không cần một chút gió nào cả. Có người nói rằng đám cây có thể tự nó chuyển động, có thể bao quanh và siết chặt vòng vây đối với những người lạ mặt. Cách đây khá lâu, chúng đã tấn công vào Lũy: chúng đến và mọc sừng sững sát bên bờ Lũy, rồi đè lên đó. Nhưng dân Hobbit đã tới và đốn hạ hàng trăm cây, đốt lên một đám cháy lớn trong Khu Rừng, và thiêu trụi cả một dải đất dài phía đông của Lũy. Sau đó, những cây rừng đành từ bỏ cuộc tấn công, nhưng chúng đã trở nên vô cùng thù địch. Vẫn còn đó một khoảng đất trống không xa trong kia, nơi đám lửa khi xưa đã được đốt lên.”

“Chỉ có cây cối là nguy hiểm thôi sao?” Pippin hỏi.

“Còn nhiều thứ kỳ lạ khác nữa ẩn sâu trong Khu Rừng, và ở mé bên kia rừng nữa.” Merry đáp. “Hay ít nhất tôi đã nghe như thế, nhưng tôi cũng chưa bao giờ được thấy tận mắt một chuyên gì. Nhưng có một thứ gì đó đã mở ra những con đường. Bất cứ lúc nào tiến vào rừng, người ta cũng phát hiện ra những lối đi mới mở; nhưng có vẻ như chúng dịch chuyển luôn luôn và thỉnh thoảng lại thay đổi theo những cung cách kỳ lạ. Không xa đường hầm này, hoặc thời xưa là vậy, là đoạn đầu của một con đường khá rộng dẫn đến Trảng Lửa Mừng, gần như đúng theo hướng của chúng ta, đi về đông và hơi chếch lên phía bắc đôi chút. Đó chính là con đường mà tôi sẽ cố gắng tìm ra.”

Giờ thì những người Hobbit đã rời khỏi cổng hầm, băng ngang qua một trũng đất lớn. Ở phía xa là một con đường mờ nhạt dẫn lên Khu Rừng, cách Lũy khoảng hơn trăm thước; thế rồi con đường biến mất ngay khi nó đưa họ đến dưới những hàng cây. Nhìn lại, bọn họ chỉ thấy một vệt đen của lũy cây qua những cành nhánh giờ đây đã phủ dầy quanh họ. Nhìn tới trước, họ cũng chỉ thấy những thân cây với vô số kích thước và hình dạng: thẳng hoặc cong, uốn éo, nghiêng ngả, sà thấp xuống, mảnh mai, trơn hoặc có khấc và chia nhánh, tất cả những cành nhánh đều xanh, hoặc xám, phủ đầy rêu và những khối u sần nhầy nhụa, lùm xùm.

Chỉ một mình Merry có vẻ khá là hởn hở. Frodo nói với anh ta. “Bạn nên dẫn đầu và tìm ra con đường đó thì hơn. Đừng để bọn này lạc mất nhau hoặc quên mất hướng lũy cây!”

Họ chọn một con đường giữa những hàng cây, những chú ngựa pôni lê bước theo sau, cẩn thận tránh đám rễ ngoằn ngoèo, đan xen nhằng nhịt. Không hề có những bụi cây thấp. Mặt đất cao dần, và lúc họ tiến tới trước thì có vẻ như những cây rừng trở nên cao hơn, tối hơn, dầy đặc hơn. Không một tiếng động, trừ đôi lúc, một giọt nước ẩm khẽ rơi qua kẽ lá. Trong một lúc, không hề có chuyện thầm thì hay động đậy của những cành cây. Nhưng cả bọn đều có một cảm giác khó chịu là họ đang bị theo dõi một cách không thiện ý, rồi tăng dần thành sự ghét bỏ và thậm chí là thù hằn. Cảm giác này lớn mạnh đần, cho đến khi họ thấy mình phải thoắt ngước lên, hay liếc về phía sau, như thể đón đại một cú đánh bất ngờ.

Cho tới lúc này, vẫn không có bất cứ dấu hiệu nào của một lối mòn, nhũng hàng cây có vẻ như liên tục chắn đường của họ. Bỗng dưng Pippin cảm thấy không thể chịu đựng thêm nữa, rồi không hề báo trước, hắn thét lên. “Ôi! ôi! Tôi không định làm gì cả. Để tôi đi qua thôi, được không!”

Những người khác giật mình dừng bước. Nhưng tiếng kêu như bị chẹn lại bởi một bức màn nặng nề. Không một tiếng vang hoặc một câu trả lời, dù cánh rừng có vẻ dầy đặc và chăm chú hơn trước.

“Tôi sẽ không hét toáng lên nếu tôi là ông.” Merry lên tiếng. “Chỉ hại thêm chứ ích gì đâu.”

Frodo bắt đầu tự hỏi không biết họ có tìm được đường qua rừng không và mình có đúng chăng khi dẫn bạn hữu vào bên trong khu rừng quái gở. Merry đưa mắt nhìn quanh, có vẻ như không biết lựa lối nào. Pippin để ý thấy điều đó. Hắn nói. “Chẳng bao lâu là anh sẽ làm tụi này lạc lối.” Nhưng ngay lúc ấy, Merry huýt sáo với vẻ nhẹ nhõm và chỉ về phía trước.

“Rồi, rồi!” Anh ta nói. “Những cái cây di chuyển. Trảng Lửa Mừng đang ở trước mặt chúng ta (ấy là tôi mong vậy), nhưng con đường đến đó dường như cũng đã dịch chuyển mất tiêu!”

Trời sáng rõ hơn khi bọn họ tiến về phía trước. Bất ngờ, họ ra khỏi tàn cây, và thấy mình đang ở trong một khoảng trống hình tròn khá lớn. Bầu trời hiện ra trên đầu họ, xanh và trong một cách đáng ngạc nhiên, vì dưới những tàng cây của khu rừng, họ không thể nào thấy được buổi mai đã xuất hiện, và cả sự tan loãng của đám sương mù. Tuy nhiên, mặt trời lên chưa đủ cao để có thể soi sáng trọn khoảng rừng trống, dù ánh nắng đã tỏa đến những ngọn cây. Những chiếc lá trở nên dầy và xanh hơn ở quanh trảng trống, chúng bao quanh khu đất và trông như một bức tường vững chắc. Những cây cao không mọc được nơi đây, chỉ có đám cỏ sần sùi và những loài cây nhỏ: cây độc cần với cuống dài nhợt nhạt, cây rau mùi, đám cỏ dại cháy xém lẫn vào đám tro mịn, cây tầm ma, cây kế thi nhau mọc um tùm. Thật là một nơi ảm đạm: nhưng vẫn có vẻ như một khu vườn đáng yêu và tươi tắn, nếu so với khu rừng bên cạnh.

Những chàng Hobbit cảm thấy được khích lệ, ngước nhìn đầy hy vọng lên ánh sáng đang lan tỏa khắp bầu trời. Phía xa của trảng trống là một khoảng hở trong bức tường cây, và một con đường mòn lộ rõ. Bọn họ có thể thấy con đường ấy chạy dài sâu vào khu rừng, có nhiều chỗ rộng ra và trống trải ở bên trên, dù thỉnh thoảng đám cây cối như lẫn vào và phủ bóng lên nó bằng những cành nhánh đen ngòm. Bọn họ cứ theo con đường mà đi. Họ vẫn như đang lên dốc, nhưng giờ đây họ có vẻ đã tiến nhanh hơn, với tâm trạng phấn khởi; bởi vì với họ, Khu Rừng đã trở nên hiền hòa hơn, và, cuối cùng, cũng chẳng cản trở bọn họ đi qua.

Nhưng sau một lúc, không khí trở nên nóng bức và ngột ngạt. Cây cối lại mọc kín cả hai phía, họ không thể nào nhìn xa về phía trước được nữa. Họ cảm thấy một lần nữa, rõ hơn bao giờ hết, ác ý của khu rừng đang đè nặng lên mình. Không gian yên lặng đến độ tiếng chân của những con ngựa bước xào xạc trên đám lá khô, thỉnh thoảng vấp vào những rễ cây lẩn khuất, cũng vang lên như đập mạnh vào tai họ. Frodo cố hát một bài để khích lệ bạn bè, nhưng giọng hát của anh đã trầm xuống thành tiếng thì thầm.

Ôi! Những chàng lãng tử trên vùng đất mờ tối

Đừng tuyệt vọng! Dù bóng đen nơi ta đứng hôm nay

Rừng phải hết, sau cùng, rừng phải hết

Sẽ thấy lại mặt trời rộng mở đi qua

Mặt trời lặn, mặt trời lên,

Ngày chấm dứt hay ngày mới bắt đầu

Đông lẫn Tây, rừng nào cũng đành tàn lụi…

“… tàn lụi” – Ngay cả khi anh thốt được chữ này, giọng của anh cũng chìm vào im lặng. Không khí nặng nề và việc lên tiếng cũng trở thành mệt nhọc. Ngay phía sau họ, một nhành cây lớn rơi phịch xuống mặt đường từ một cây to chồm cao phía trên. Cây rừng như đã quần tụ lại trước mặt đoàn người.

“Chúng không thích tất cả những gì liên quan đến chấm dứt hay tàn lụi,” Merry nói. “Tôi không muốn hát hò gì lúc này. Hãy chờ đến lúc chúng ta ra đến bìa rừng, rồi thì, chúng ta sẽ quay mặt lại, và tặng cho chúng một bản hợp xướng đầy khích động!”

Anh ta nói một cách hồ hởi, và dù anh có thấy một nỗi xao xuyến lớn lao nào, anh cũng không để lộ ra. Những người khác không đáp. Họ cảm thấy nặng nề. Một sức nặng đang đè cứng lên tim Frodo, và mỗi bước đi tới trước anh lại một lần tiếc rằng mình đã nghĩ đến việc thách thức sự đe dọa của đám cây rừng này. Quả thực, anh suýt dừng lại và đề nghị quay về (nếu điều đó vẫn còn có thể), thì tình hình chợt thay đổi. Con đường không lên dốc nữa, trong một lúc, nó trở nên gần như bằng phẳng. Cây cối đen tối dạt qua bên, và trước mặt mình, họ có thể thấy con đường chạy dài gần như thẳng băng về phía trước. Cách khoảng xa xa, có một đỉnh đồi xanh, không cây, trồi lên như chiếc đầu trọc tách biệt với rừng cây bao quanh. Con đường có vẻ như hướng thẳng về phía đó.

Họ lại vội vã tiến về phía trước, thỏa mãn với ý nghĩ sẽ được thoát khỏi tán rừng trong đôi chút. Con đường thoải xuống, rồi lại trườn lên, và sau cùng cũng dẫn họ đến chân một sườn đồi dốc. Ở đó, con đường thoát khỏi những tán cây, và mất dấu trong lớp đất mùn đầy cỏ mọc. Toàn khu rừng vây lấy ngọn đồi như thể một mớ tóc rậm cắt sát bao quanh một vương miện chỏng chơ.

Đám Hobbit dẫn những con ngựa lên cao, đi vòng quanh đồi cho đến khi lên đến đỉnh. Đến đó, họ dừng lại rồi nhìn ra xung quanh. Không gian sáng và ngập nắng, tuy hãy còn sương, và họ khó thể nhìn được xa. Gần bên họ sương mù hầu như đã tan hết, dù đó đây, chúng vẫn tụ lại trong những hố trũng, và bên mé phía nam, từ một lũng sâu cắt ngang rừng, sương mù vẫn bốc lên mờ mịt như khói tỏa.

“Kìa,” Merry đưa tay chỉ, “đó là đường nét của Withywindle. Nó sẽ đổ xuống, ra khỏi khu Downs và chảy theo hướng Tây nam, qua giữa khu rừng rồi nối với Brandywine ở bên dưới Haysend. Chúng ta không muốn đi theo đường đó. Thung lũng Withywindle vẫn được coi là phần quái lạ nhất của toàn hộ khu rừng – và là trung tâm điểm phát sinh những điều quái dị, nếu có thể nói như vậy.”

Mọi người nhìn theo hướng Merry chỉ, nhưng cũng chẳng thấy chút gì, ngoài đám sương đặc phủ lên thung lũng sâu, ẩm ướt, và xa bên kia, nửa phía nam của khu rừng mờ khuất khỏi tầm nhìn.

Mặt trời trên đỉnh đồi đã chói chang. Hẳn là đã khoảng mười một giờ trưa; nhưng sương mùa thu vẫn ngăn không để họ nhìn được ra xa. Về hướng tây, họ cũng chẳng còn nhận ra bóng dáng của lũy cây lẫn thung lũng Brandywine phía sau nó. Về phía bắc, nơi họ hướng nhìn với đầy hy vọng, họ cũng chẳng thấy được chút gì có thể là bóng dáng của con đường phía Đông rộng lớn mà họ đang nhắm tới. Họ giờ chơ vơ trên hòn đảo nhỏ giữa đại dương cây cối, và ngay đường chân trời cũng mịt mờ sau tấm màn sương.

Về hướng đông nam, mặt đất đổ dốc đứng, như thể bờ dốc của ngọn đồi còn chạy sâu xuống dưới những thân cây, giống như các bờ bãi hải đảo thực ra là những vách núi vươn lên từ sâu dưới nước. Họ ngồi xuống một bờ cỏ, dùng bữa trưa, đưa mắt nhìn qua khu rừng bên dưới. Mặt trời đã lên cao và vượt qua chính ngọ, lữ khách chợt thoáng thấy tít phía trời đông là những đường nét xanh xám của vùng Downs, vốn nằm phía bên kia Khu Rừng Cổ. Điều ấy khiến lữ khách rất phấn khích, khi được thấy một thứ gì đó khác lạ hơn những thân cây vây khắp xung quanh, dù là chính họ không mong tiến theo hướng đó: vùng Barrow-downs có tiếng là điềm gở trong truyền thuyết của dân Hobbit, cũng hệt như chính Khu Rừng Cổ.

Mãi một lúc sau, họ mới quyết định tiếp tục lên đường. Con đường đưa họ đến ngọn đồi lại xuất hiện ở mặt bắc; nhưng họ cũng không đi theo đó được bao xa, khi nhận ra rằng nó ngoặt mau về bên phái. Chẳng mấy chốc, con đường dốc xuống một cách lẹ làng, và họ phỏng đoán rằng nó sẽ dẫn thẳng đến thung lũng Withywindle: tuyệt đối không phái hướng mà họ muốn đi. Sau dăm ba hồi bàn bạc, họ quyết định rời bỏ con đường gian trá này, và nhằm thẳng hướng bắc. Dù cho không trông rõ từ phía đỉnh đồi, nhưng chắc chắn con Đường Cái nằm bên phía đó, chắc chỉ cách đây vài dặm. Cũng về phía bắc, bên trái đường mòn, đất có vẻ khô và thoáng hơn, đi lên bờ dốc, ở đó cây cối đã thưa hơn, có những cây thông, cây linh sam thế chỗ cho sồi, tần bì và đủ thư cây lạ, vô danh khác của khu rừng rậm rạp.

Ban đầu sự lựa chọn này có vẻ cũng được: họ đi nhanh hơn, dù mỗi khi thoáng thấy ánh mặt trời trên trảng trống, họ lại nhận ra mình bị lệch về đông rất kỳ lạ. Sau một lát, cây cối lại bắt đầu co cụm lại, dù khi nhìn từ xa lúc trước, chúng trông có vẻ thưa thớt và ít nhằng nhịt hơn nhiều. Rồi một rãnh sâu trong lòng đất chợt lộ ra, trông như vết lún của một bánh xe khổng lồ, tựa như một hào rộng, hoặc một con đường chìm bị bỏ lâu không dùng, nay đã tắc nghẽn bởi đám bụi gai. Những hào sâu này nằm chắn ngang lộ trình của đoàn người, và họ chỉ có thể băng qua bằng cách bò xuống rồi lại bò lên, một việc khó nhọc và vất vả khi đi cùng lũ ngựa. Mỗi khi leo xuống, họ lại thấy trũng đất phủ kín những bụi gai dầy, cùng những cây con đan bện vào nhau, và chẳng hiểu sao, chúng chẳng chịu rẽ ra khi họ đi chếch qua trái, mà chỉ chịu nhượng bộ khi họ rẽ qua phải; và họ phải đi một quãng xa dưới đáy hào trước khi tìm được đường lên bờ phía trên kia. Mỗi khi họ qua được một đường hào, rừng cây có vẻ sâu tối và bí ẩn hơn; và thật khó tìm ra đường đi về bên trái và lên trên, nên họ buộc lòng phải chếch qua bên phải và xuống dưới thấp.

Sau khoảng một hoặc hai giờ, cả bọn đã hoàn toàn lạc hướng, dù họ thừa biết rằng mình không còn đi lên phía bắc nữa. Bọn họ đã bị tha đi chệch hướng, và chỉ còn cách đi theo lối đi ai đó đã chọn sẵn: đi về phía đông hay phía nam, vào sâu trong khu rừng chớ không phải lối thoát ra khỏi đó.

Chiều đang tàn dần, họ lết tới và rơi vào một trũng đất còn rộng và sâu hơn mọi đường trũng họ từng qua. Lũng đất quá sâu và nhấp nhô đến độ khó thể nào trèo ra được, tới lui đều không được, nếu họ không bỏ đám ngựa nhỏ và hành trang lại phía sau. Họ chỉ còn biết đi theo vùng trũng xuống sâu hơn nữa. Đất chợt mềm và có đôi chỗ lầy lội, những dòng suối nhỏ xuất hiện trên bờ đất, và một lát sau, họ nhận ra mình đang đi theo một khe suối chảy róc rách trên một lòng suối đầy cỏ dại. Rồi mặt đất bắt đầu dốc xuống nhanh chóng, con suối chảy mạnh và ầm ĩ hơn, nước tuôn trào, chảy ào ạt xuống phía dưới. Họ đang ở trong một rãnh sâu mờ tối, phủ kín bên trên là những hàng cây.

Sau khi vấp lên vấp xuống dọc con đường bên suối, và rất bất ngờ, họ ra khỏi bóng tối. Dường như qua một cánh cổng, họ đã thấy được ánh sáng mặt trời phía trước. Bước đến khoảng trống đó, họ nhận ra là bây giờ, họ đã đi theo một con đường xuyên xuống một kẽ nứt, với bờ dốc cao gần như một vách núi. Dưới chân dốc là một khoảng đất rộng đầy cỏ và lau sậy; và ở xa kia, họ thoáng thấy một bờ đất khác cũng dốc y như vậy. Ánh nắng nhạt của buổi chiều tà chiếu xuống một cách ấm áp và hờ hững trên những vùng đất giữa họ và bờ dốc. Ở khoảng giữa ấy, có một dòng sông đen lượn lờ, nước thẫm nâu, bờ sông là những hàng liễu già, con sông bị liễu che bóng, nghẽn dòng vì những thân liễu đổ, mặt sông lốm đốm bởi hàng ngàn chiếc lá liễu đã rụng rời. Không khí ngột ngạt mùi liễu, sắc vàng đong đưa trên cành nhánh vì có một cơn gió nhẹ và ấm thổi qua thung lũng, đám lau sậy rung lên xào xạc, những cành liễu kẽo kẹt vặn mình.

“Tốt, giờ thì ít nhất tôi cũng đã có một ý niệm về chỗ của bọn mình đang đứng.” Merry thốt lên. “Hầu như chúng ta đã đi theo hướng ngược lại với hướng dự định ban đầu. Đây là con sông Withywindle! Tôi sẽ đi tới và thám hiểm đôi chút.”

Anh ta lao về phía hướng có ánh nắng, rồi lẩn mất trong đám cỏ dầy. Lát sau, anh ta quay lại, kể rằng có một nền đất khá khô ráo ở giữa chân vách đá và con sông, đôi chỗ lớp đất mùn khô chắc còn kéo dài đến tận bờ nước. “Thêm nữa,” anh ta nói. “Hình như có dấu vết của một con đường mòn chạy dọc theo phía bên này con sông. Nếu chúng ta rẽ trái và lần theo nó, chúng ta cầm chắc sẽ ra được rìa Đông của Khu Rừng.”

“Tở không dám chắc vậy đâu!” Pippin thốt lên. “Nghĩa là, nếu con đường cứ trải dài, và không đơn thuần dụ chúng ta tới một bãi lầy và bỏ mặc tại đó. Vậy thì ai đã tạo ra đường mòn này, và các bạn thử nghĩ xem, để làm gì? Tớ tin chắc là chuyện này chẳng phải vì lợi ích của tụi mình đâu. Tớ thấy khu rừng này và mọi thứ bên trong đều đáng ngờ hết mức, và tớ đã bắt đầu tin vào những câu chuyện kể về nó đấy. Cậu có biết là liệu chúng ta còn đi về hướng Đông bao xa nữa hay không?”

“Không.” Merry đáp. “Mình không rõ. Mình không biết bọn ta đã đi bao xa dọc theo sông Withywindle, hay ai đã thường xuyên qua đây để tạo thành một đường mòn bên sông này. Nhưng mình cũng chẳng thấy còn lối đi nào khác.”

Không còn điều gì khác để bàn, bọn họ xếp hàng đi tiếp, và Merry dẫn họ về phía con đường mòn mà anh ta đã tìm ra. Khắp nơi, lau cỏ cao và xum xuê, nhiều chỗ còn vượt quá đầu người; nhưng một khi nhận ra con đường, thì nó cũng dễ đi, vì nó quanh quẹo và ngoằn ngoèo, chọn đúng vào những chỗ đất chắc hơn giữa những đầm lầy và hố sâu. Đó đây, con đường băng ngang những con suối nhỏ dẫn xuống những phụ lưu của sông Withywindle, chảy xuống từ những khu rừng trên cao, và tại những nơi này, đã có những thân cây hoặc những bó cây nhỏ được cẩn thận bắc ngang làm cầu.

Những người Hobhit bắt đầu cảm thấy nóng. Đã có những đạo quân ruồi và đủ loại côn trùng vo vo bên tai họ; nắng chiều đã đốt nóng trên lưng. Cuối cùng lữ khách cũng tìm được một khoảng bóng râm dưới những nhành cây lớn màu xám giăng ngang con đường. Mỗi bước về phía trước trở nên miễn cưỡng hơn. Cơn buồn ngủ đã len lén tỏa từ đất và lan lên đôi chân của họ, rồi nhẹ nhàng từ không trung rơi xuống đầu và mắt của mọi người.

Frodo cảm thấy cằm trễ xuống và cái đầu gà gật. Ngay trước mặt anh, Pippin ngã quỳ xuống chúi về phía trước. Frodo dừng chân. “Không được rồi.” Anh nghe Merry nói. “Không thể đi thêm nếu không nghỉ một lát. Phải chợp mắt một tí. Dưới những hàng liễu có vẻ mát đấy. Lại ít ruồi hơn!”

Frodo không khoái giọng điệu đó. “Nào!” Anh hô lên. “Bọn mình chưa thể nghỉ ngơi được. Trước hết mình phải thoát khỏi khu rừng.” Nhưng những người khác đã rục xuống, không còn quan tâm gì nữa. Cạnh họ, Sam đứng ngáp và chớp mắt một cách ngu ngơ.

Bất chợt, Frodo cảm thấy cơn buồn ngủ xâm chiếm toàn thân. Đầu anh choáng váng. Giờ hầu như không có tiếng động nào trong không gian. Bọn ruồi không còn kêu vo vo nữa. Chỉ có một tiếng động nhẹ nhàng gần ra khỏi tầm nghe, một chút rung chuyển khe khẽ như một bài hát thì thầm, có vẻ như tiếng lao xao trong những cành cây phía bên trên. Frodo chậm chậm mở mắt và thấy đang chồm lên người mình là một cây liễu to đùng, già và cũ kỹ. Trông nó thật khổng lồ, những cành nhánh ngổn ngang của nó trông như những cánh tay vưon ra với những bàn tay có các ngón dài, cái thân vặn vẹo và thắt nút của nó hở ra thành những kẽ rộng, khẽ kêu cọt kẹt khi những cành nhánh chuyển động. Những chiếc lá run rẩy dưới bầu trời trong làm anh sững sờ, rồi anh sụm người lại, nằm lăn ra mặt cỏ.

Merry và Pippin dìu nhau đi rồi cùng ngả lưng trên thân cây liễu. Phía đàng sau, những vết nứt lớn mở rộng như sẵn sàng đón lấy họ khi cội cây đong đưa răng răc. Họ nhìn lên những chiếc lá xám và vàng đang nhẹ lay trong ảnh sáng và ca hát. Họ khép mắt lại, có vẻ như chợt nghe thấy những tiếng nói, lạnh lẽo, nói gì đó về nước cùng giấc ngủ. Họ buông mình cho cơn đê mê rồi nhanh chóng chìm vào giấc ngủ dưới chân một cây liễu xám to.

Frodo nằm một chút, cố gắng chống lại cơn buồn ngủ vây hãm anh, rồi với chút nghị lực anh cố phục hồi cảm giác của mình lần nữa. Anh cảm thấy thèm nước lạnh vô cùng. Anh lắp bắp. “Chờ tôi đã, Sam. Phải ngâm chân một chút.”

Trong cơn mơ, anh thả hồn trôi về phía khu con sông cạnh đám cây, nơi có những chiếc rễ to mọc thò xuống nước, tựa như một con rồng uốn khúc đang xoài mình hút nước. Anh bám vào một nhánh rễ, thò chân xuống dòng nước lạnh; rồi anh thình lình ngã ra ngủ thiếp dựa lưng vào thân cây.

Sam ngồi xuống, gãi gãi đầu, miệng ngáp to há hoác. Anh ta thấy băn khoăn. Chiều đang dần tàn, và anh thấy cơn buồn ngủ này thật kỳ lạ. “Phía sau vụ này có nhiều nguyên cớ hơn là mặt trời và không khí nóng.” Anh ta lầm bầm một mình. “Mình không khoái đám cây to lớn này. Mình không tin chúng. Cứ thử nghe tiếng nó hát ru xem! Cái vụ này không được!”

Anh ta đứng thẳng lên, rồi bước đi loạng choạng, xem điều gì đang xảy ra với những chú ngựa. Anh ta thấy hai con đang bước lang thang xa khỏi con đường, và anh liền bắt chúng lại, đưa chúng về chỗ những con ngựa khác. Lúc đó anh ta nghe thấy hai tiếng động; một lớn, một nhỏ hơn nhưng rất rõ. Có tiếng rơi tõm của vật nặng nào đó xuống nước, và một tiếng như tiếng khóa khi đóng cửa.

Anh vội vã chạy về phía bờ sông. Frodo đang nằm trong dòng nước gần bờ, đám rễ cây to như đang choàng ngang người đè anh xuống, mà anh thì bất động. Sam nắm chặt lấy áo choàng của Frodo, kéo anh ra khỏi đám rễ cây, rồi một cách khó khăn, lôi anh lên bờ. Hầu như ngay lập tức, anh tỉnh dậy, ho, rồi thở phì phì.

“Cậu biết không, Sam.” Sau một hồi, anh nói. “Cái cây hung bạo đã quăng tôi xuống! Tôi cảm thấy vậy. Có một rễ cây lớn đã xoắn ngay lấy người tôi, rồi hất tôi ngã.”

“Tôi mong là ông đang nằm mơ, ông Frodo a.” Sam nói. “Ông không nên ngồi ở một chỗ như thế, nếu cảm thấy buồn ngủ.”

“Mọi người khác ra sao?” Frodo hỏi. “Tôi không biết họ đang có giấc mơ kiểu nào.”

Họ đi vòng qua phía bên kia cây, và Sam hiểu ra tiếng động nhỏ cậu ta nghe ban nãy. Pippin đã biến mất. Khe hở mà hắn đã dựa vào ngủ đã khép lại hoàn toàn, ngay một kẽ nứt nhỏ cũng không thấy. Merry đã sa bẫy: một kẽ nứt khác đã kẹp chặt ngang lưng anh ta, đôi chân lòi ra ngoài, phần còn lại lọt sâu vào trong khe nứt tối đen, đôi bờ khe siết chặt tựa như một gọng kìm.

Trước hết Frodo và Sam đấm lên thân cây nơi Pippin nằm. Rồi, họ cố gắng như điên để banh rộng miệng khe nhằm cứu lấy Merry tội nghiệp. Hầu như vô ích.

“Chuyện xảy ra thật là gớm nghiếc!” Frodo hét lên dữ dội. “Sao bọn mình lại đi vào khu rừng chết người này? Tôi mong tất cả chúng mình trở về được Crickhollow!” Anh vùng đá mạnh hết cỡ vào thân cây, không màng gì đến đôi chân mình. Một sự run rẩy khó thể nhận ra lan từ thân cây lên đến mọi cành nhánh; những chiếc lá thầm thì xào xạc, nhưng với một âm thanh giờ nghe mờ nhạt và tựa như tiếng cười xa xôi.

“Tôi e bọn mình không có cái rìu nào trong mớ hành lý, phải không ông Frodo?” Sam hỏi.

“Tôi có mang theo một cái rìu nhỏ để chặt củi nấu ăn.” Frodo trả lời. “Nó cũng chẳng giúp ích được gì nhiều.”

“Chờ một chút!” Sam la lên, sướng rên vì ý tưởng gợi ra từ đám củi cháy. “Có lẽ bọn mình dùng lửa để làm một vụ này!”

“Có lẽ à,” Frodo nói đầy nghi ngờ. “Có lẽ chúng ta sẽ thành công trong việc nướng chín Pippin ở trong luôn.”

“Bước đầu là bọn ta có thể làm đau hay đe dọa cái cây này,” Sam nói với vẻ hung dữ. “Nếu chúng không chịu buông, tôi sẽ đốn nó luôn, cho dù phải gặm từng miếng.” Anh ta chạy lại phía bầy ngựa và quay lại ngay với hai hộp bùi nhùi cùng chiếc rìu nhỏ.

Mau chóng, họ gom cỏ khô cùng những chiếc lá, những miếng vỏ cây; và làm thành một đống những que và nhánh nhỏ. Họ chất cao đám này dựa vào những thân cây ở phía bên kia chỗ có người bị kẹt. Ngay khi Sam mồi lửa vào đám bùi nhùi, nó bắt cháy vào đám có khô, rồi một đám lửa và khói dâng lên. Những nhảnh cây kêu răng rắc. Những tia lửa nhỏ liếm trên vỏ cây khô nứt của cây cổ thụ rồi đốt cháy xém. Một chấn động run rẩy lan khắp cây liễu. Những chiếc lá có vẻ đang rít lên trên đầu họ với âm thanh đầy đau đớn và giận dữ. Có tiếng kêu lớn thất thanh từ phía Merry, và từ sâu trong bọng cây, họ nghe được tiếng kêu nghèn nghẹn của Pippin.

“Dập lửa đi! Dập lửa đi!” Merry la lên. “Nếu không, nó sẽ kẹp đứt tôi làm hai mất. Nó đang hăm như thế!”

“Ai? Cái gì?” Frodo hỏi thật to, vòng nhanh qua bên kia thân cây.

“Dập lửa đi! Dập lửa đi!” Merry van lơn. Những cành liễu lắc lư dữ tợn. Có một âm thanh nghe như tiếng gió đang thổi tràn qua những cành cây chung quanh, cứ như thể họ đã ném một tảng đá xuống con sông đang ngủ yên trong thung lũng và làm dậy lên những gợn sóng giận dữ lan khắp Khu rừng. Sam đá vào những đám cháy nhỏ rồi dập tắt những tàn lửa. Nhưng Frodo, không biết rõ tại sao mình hành động, cũng không biết hy vọng vào cái gì, đã chạy dài theo con đường hô toáng lên: “Cứu! Cứu! Cứu với!” Có vẻ như anh cũng không nghe được tiếng gào của mình: cái tiếng ấy đã bị gió liễu cuốn đi rồi nhận chìm lỉm trong tiếng ồn ào của đám lá cây, ngay khi tiếng gào vừa thoát khỏi miệng anh. Anh thấy tuyệt vọng: lạc lối và ngu độn.

Đột nhiên anh dừng lại. Đã có một lời đáp hoặc do anh nghĩ vậy, có vẻ như nó vang đến từ phía đàng sau, xa tít dưới con đường quay lại khu rừng. Anh xoay mình và lắng nghe, rồi không còn nghi ngờ gì nữa: có ai đó đang hát một hài ca; một giọng trầm hân hoan cất lên một cách vô tư và hạnh phúc, nhưng lại hát những câu vô nghĩa:

Hey dol! merry dol! ring a dong dillo!

Ring a dong! hop along! Fal lal the willow!

Tom Bom, jolly Tom, Tom Bombadillo!

Nửa hy vọng nửa sợ hải trước mối nguy hiểm mới, cả Frodo lẫn Sam giờ đây vẫn đứng yên. Bỗng dưng, ngoài chuỗi dài những từ vô nghĩa (hoặc có vẻ vậy), giọng hát cất cao lên, rõ ràng, như bùng nổ trong bài hát như thế này:

Này, lại dây, derry dol! Ơi người yêu dấu

Ánh sáng theo gió thời tiết và chim sáo đầy lông.

Thấp kia dưới Đồi, tỏa lên ánh nắng,

Chờ ở bậc thềm ánh sao lạnh,

Người đẹp của tôi kia. Con gái thủy thần,

Mảnh như nhành liễu, sáng hơn mặt nước.

Lão Tom Bombadil ông theo hoa súng

Nhảy chân sáo về nhà. Lão ta hát đấy?

Ê! Lại đây dol vui vẻ! và ô vui vẻ,

Dâu dại vàng, dâu dại vàng, vàng vui dâu ố!

Ôi gã liễu già tội nghiệp, giấu cái rễ mày đi!

Tom đang vội đây. Đêm tiếp theo ngày.

Tom về nhà lại ôm theo hoa súng.

Ê! Lại đây nào! Ngươi không nghe ta hát sao?

Frodo và Sam đứng như bị mê hoặc. Gió thổi vù vù. Lá vẫn lặng yên trên những cành nhánh cứng còng. Lại bùng lên một bài hát khác, rồi thật bất ngờ, hân hoan và nhảy múa trên đường, xuất hiện bên trên bãi sậy, một chiếc nón cũ tả tơi với vòng miện cao và một cọng lông xanh cắm trong giải băng mũ. Với một bước nhảy cẫng và một cú phóng tới, đã thấy xuất hiện một con người, ít ra là trông giống một con người. Dù sao thì ông ta cũng quá cao lớn và nặng nề so với những người Hobbit, dẫu không hẳn là cao đối với một Người Cao bình thường, tuy ông có làm ồn đôi chút, cứ dẫm thình thịch với đôi ủng to tổ bố màu vàng bó chặt đôi chân mập mạp, và phóng ngang bãi cỏ, rồi xô tới như một con bò cúi xuống uống nước. Ông ta choàng một cái áo xanh, râu nâu dài, đôi mắt xanh và sáng, gương mặt đỏ như trái táo chín, nhưng có vô số nếp nhăn mỗi khi cười. Trong tay ông ta là một chiếc lá to, dùng như một chiếc khay chất một đống nhỏ hoa súng trắng.

“Cứu với!” Frodo và Sam hô lên rồi chạy về phía gã với đôi tay vươn ra.

“Sao! Sao! Cứ yên đó!” Ông ta la lên, giơ cao một tay, và họ đứng sựng lại, như thể quá sợ đến độ cứng người. “Nào, những người bạn bé nhỏ của ta, các bạn đi đâu thế này, sao lại thở hổn hển như bễ lò thế kia? Có chuyện gì ở đây nào? Các bạn có biết ta là ai không? Tom Bombadil đây. Hãy kể ta nghe có rắc rối gì! Bây giờ Tom đang vội. Nhớ đừng làm nát đám hoa trắng của ta!”

“Bạn tôi bị kẹt trong cây liễu.” Frodo nói không kịp thở.

“Ông chủ Merry đang bị kẹp trong một khe nứt.” Sam la lên.

“Gì?” Tom Bombadil hỏi lớn, chồm nhảy lên. “Tên liễu già ư? Không có gì tệ hơn chuyện đó, há? Phải chỉnh đốn lại ngay. Ta biết cái trò của hắn. Tên già liễu xám ngắt kia! Ta sẽ làm đông lạnh tủy sống của hắn, nếu hắn không cư xử tử tế. Ta sẽ hát cho bứt gốc rễ. Ta sẽ hát một cơn gió lên thổi tung cành lá. Tên liễu già kia ơi!” Đặt cẩn thận những đoá hoa xuống bãi cỏ, Tom chạy về phía hàng cây. Ở đó, ông ta thấy đôi chân của Merry vẫn còn lòi ra ngoài, phần người còn lại đã bị kéo sâu vào trong bọng cây. Tom kê miệng sát vào kẽ nứt rồi bắt đầu hát với một giọng trầm. Họ chẳng thể nào nghe ra lời ca, nhưng rõ ràng, Merry bắt đầu trồi ra. Đôi chân động đậy. Tom nhảy ra xa, bẻ gãy một chiếc cành đang đong đưa, đập vào thân cây liễu. “Ngươi lại để chúng thoát ra hả, Tên Liễu già kia!” Ông ta nói. “Ngươi nghĩ gì, hả? Ngươi không nên tỉnh giấc. Nhai đất đi! Đào cho sâu! Hút nước! Hãy ngủ đi. Bombadil đang nói đây!” Rồi ông ta nắm chân Merry và lôi anh ta ra khỏi kẽ hở đột nhiên mở rộng ra.

Có tiếng cót két dữ dội và một khe nứt khác hé toang, thế rồi, Pippin nhảy ào ra, tựa như bị đá văng ra ngoài. Với tiếng răng rắc ầm ĩ, hai mép khe nứt nhanh chóng khép lại. Sự rung chuyển lan khắp cây liễu từ gốc đến ngọn, rồi tất cả im lặng hoàn toàn.

“Tạ ơn ông!” Những người Hobbit lần lượt lên tiếng.

Tom Bombadil phá ra cười. “Ơi, những người bạn nhỏ bé của ta.” Ông nói, cúi rạp xuống cốt để nhìn cho rõ mặt họ. “Các bạn hãy về nhà cùng ta! Trên bàn đầy những thỏi kem vàng, bánh tổ ong, bánh mì trắng, và bơ. Goldberry đang đợi. Còn đủ thời gian để hỏi han quanh chiếc bàn ăn tối ấy. Các bạn theo ta nhanh hết ga coi!” Sau đó, ông ta nhặt đám hoa lên, rồi vẫy vẫy tay ra hiệu, chân bước đi hân hoan, nhún nhảy, dọc theo con đường về phía đông, vẫn tiếp tục hát vang những lời ca khó hiểu.

Quá đỗi ngạc nhiên và nhẹ nhõm đến độ không thốt nên lời, những người Hobbit cố sức đi theo sau hắn. Nhưng vẫn không đủ nhanh. Thoáng chốc Tom đã mất hút trước mặt họ, tiếng hát nghe dần nhỏ đi, xa hơn. Thình lình, giọng hát lại vang vè với họ, trong một điệu vui mừng vang vang!

Hãy nhảy tới, các bạn nhỏ, cùng tiến về Withywindle

Tom này đang ở trước, cùng hàng nến chờ thắp sáng

Mặt trời chìm về tây, chỉ dò dẫm chút thôi

Khi bóng đêm về, những cánh cửa sẽ rộng mở

Những ô cửa sổ sẽ lấp lánh ánh vàng

Đừng sợ những cây sủi đen, mặc kệ bọn liễu xám

Đừng sợ cả rễ lẫn cành! Tom luôn ở trước đây

Nào nào, những chú tí hon, bọn tôi đang chờ các chú.

Sau đó, đám Hobbit không còn nghe gì nữa. Gần như liền lập tức, mặt trời có vẻ chìm vào rừng cây đàng sau họ. Họ nghĩ đến ánh chiều nghiêng nghiêng lấp lánh trên dòng Brandywine, đến những ô cửa sổ ở Bucklebury đang bắt đầu tỏa ra hàng trăm tia sáng. Bóng tối đã phủ lên họ; cành lẫn thân cây tối đen dọa dẫm trên con đường. Sương trắng đã lượn lờ khắp mặt sông, trôi lang thang quanh những chiếc rễ cạnh bờ. Từ mặt đất ngay dưới chân người, một làn hơi nước mờ tối dâng lên và trộn lẫn với ánh hoàng hôn rơi mau.

Bám theo con đường giờ đã khá khó khăn, họ đã kiệt sức. Chân cẳng nặng chịch. Có những tiếng động lạ ngấm ngầm lan giữa đám bụi gai và cỏ dại hai bên; và nếu ngước nhìn lên bầu trời nhợt nhạt, họ sẽ bắt gặp hình ảnh của những khuôn mặt gẫy khúc, nhiều u nhỏ đang sẫm tối trong ánh hoàng hôn, liếc nhìn họ từ bờ sông cao và từ bìa rừng. Họ bắt đầu cảm thấy tất cả xứ sở này đều không có thực, rằng họ đang sa vào một giấc mơ đầy điềm gở dẫn đến chỗ không khi nào còn tỉnh giấc được nữa.

Ngay khi nghe chân mình chậm lại rồi dừng hẳn, họ chợt thấy mặt đất từ từ dốc lên cao. Nước bắt đầu thầm thì. Trong bóng đêm, lữ khách thấy tia bọt trắng chập chờn, nơi đó dòng sông chảy qua một con thác nhỏ. Thình lình rừng cây kết thúc, đám sương đặc đã ở lại phía sau. Lữ khách bước ra khỏi khu rừng, để thấy một bãi cỏ rộng trải ra trước mặt. Con sông, lúc này nhỏ và chảy xiết, đang vui vẻ phóng xuống trước mặt, tỏa sáng chỗ này chỗ kia nhờ ánh sao, lúc này đã tỏa khắp bầu trời.

Cỏ dưới chân họ thấp và mềm, dường như chúng vừa được tỉa cắt cẩn thận. Bìa rừng sau lưng ngắn lại gọn gàng như một bờ rào. Con đường giờ rõ ràng trước mặt, được dọn dẹp gọn gàng và viền đá hai bên. Nó dẫn lên đỉnh một ngọn đồi nhỏ đầy cỏ, hơi xám đi dưới ánh sao đêm mờ, ở đó, cao phía trên họ, phía con dốc xa đàng kia, họ thấy rõ những ánh sáng lấp lánh của một ngôi nhà. Con đường đổ xuống rồi lên dốc, trên sườn đồi dài đầy cỏ, hưởng về phía ánh sáng. Đột ngột, một chùm ánh sáng vàng tỏa ra rạng rỡ từ một cánh cửa mở toang. Ngôi nhà của Tom Bombadil xuất hiện ở đó trước mắt họ, lên, xuống, dưới đồi. Sau nhà, một bờ đất dốc soải mình, xám và trụi lủi, và xa hơn là bóng dáng đen đen của vùng Barrow-downs chạy xa dần vào màn đêm phía đông.

Bọn họ vội vàng bước tới, cả những người Hobbit lẫn bọn ngựa. Một nửa sự mỏi mệt và toàn bộ nỗi sợ hãi nơi họ đã tiêu tan. Nào! Hãy tiến lên những chú tí hon vui vẻ! tiếng hát tuôn ra như chào mừng họ.

Nào! Tiến lên những chú tí hon gan dạ! Nhảy tới đi, bạn ta!

Những Hobbit, những chú ngựa con! Ta đều yêu những tiệc tùng.

Hãy để cuộc vui bắt đầu! Hãy hát cùng nhau!

Rồi một giọng hát khác cất lên, trẻ trung mà cũng xưa như Mùa Xuân, như bài hát của dòng sông vui mừng chảy dài vào đêm từ một buổi mai sáng sủa trong vùng đồi, cùng lao xuống như dòng bạc để đón chào lữ khách:

Hãy để bài hát bắt đầu! Hãy cùng hát với nhau

Về mặt trời, những vì sao, mặt trăng, sương mù, mưa

Cùng thời tiết đầy mây,

Ánh sáng trên những chiếc lá non, những chiếc lông vũ ướt sương

Gió vi vu trên đồi rộng, những cây thạch nam treo chuông

Cỏ dại bên trên ao hồ mờ tối, những đoá súng trên sông

Ông già Tom Bombadil cùng con gái Dòng Sông!

Và với bài hát đó, những chàng Hobbit đã đứng nơi thềm nhà, bao quanh họ là chùm ánh sáng vàng lung linh.

CHƯƠNG 7:
Trong ngôi nhà của Tom Bombadil

Bốn chàng Hobbit bước qua thềm nhà lót đá khá rộng, đứng yên và chớp chớp mắt. Họ đang ở trong một căn phòng thấp và dài, phủ đầy ánh sáng từ những chiếc đèn treo lửng trên xà nhà; và trên chiếc bàn gỗ đen bóng, những ngọn nến vàng đang toả sáng rực rỡ.

Trên chiếc ghế đặt xa xa đối diện cánh cửa, một người đàn bà đang ngồi đó. Mái tóc vàng đang xõa lăn tăn ngang vai; chiếc áo dài màu xanh, xanh như cỏ non, lốm đốm những chấm bạc trông tựa một chuỗi hạt sương, thắt lưng vàng, hình thù tựa một chuỗi hoa loa kèn điểm thêm những đốm màu xanh nhạt của hoa tương tư thảo. Quanh chân bà ta là những chiếc bình đất nung lớn màu nâu và xanh lá cắm đầy những bông súng trắng, có vẻ như bà được đặt trên ngai vàng giữa một cái hồ.

“Vào đây đi, hỡi quý khách!” Bà nói, và bọn họ nhớ ra đó chính là giọng hát trong trẻo mà họ vừa nghe. Họ rụt rè bước tiếp vào phòng, khẽ cúi chào, cảm thấy ngạc nhiên lạ lùng rồi thấy lúng túng, thấy mình như những người dân quê gõ cửa một ngôi nhà xin chút nước uống, bỗng được đón tiếp bởi một nữ hoàng người Elf trang sức toàn bằng hoa tươi. Nhưng khi họ chưa nói kịp câu gì, bà đã nhẹ nhàng đứng dậy giữa những chậu hoa, rồi vừa cười vừa đi về phía họ; trong khi bước đi, chiếc áo của bà nhẹ lê sột soạt trên sàn nhà, nghe như tiếng gió dọc bờ sông đầy hoa.

“Tới đây, các bạn thân mến!” Bà nói rồi cầm lấy tay Frodo. “Hãy cười lên và vui vẻ đi! Tôi là Goldberry, con gái của Dòng Sông.” Rồi nhẹ nhàng bước qua họ, đóng chặt cửa, dựa lưng vào đó, giơ ngang hai tay rồi nói: “Hãy để màn đêm ở lại bên ngoài! Vì có thể các bạn hãy còn e sợ đám sương mù, bóng cây, dòng nước sâu, cùng những thứ bất kham nào đó. Đừng sợ gì cả! Vì đêm nay các bạn đang ở dưới mái nhà Tom Bombadil.”

Những Hobbit nhìn bà hoang mang, còn bà thì nhìn họ khắp lượt rồi mỉm cười. “Ôi, bà Goldberry xinh đẹp!” cuối cùng thì Frodo cũng thốt lên, cảm thấy tim mình đập rộn ràng khó hiểu. Anh đứng, như có lúc đã đứng say mê nghe giọng hát của những người Elf, nhưng niềm mê hoặc hiện đang trùm lấy anh thì khác hẳn: niềm vui tuy không mạnh mẽ và bay bổng bằng, nhưng sâu sắc hơn, và gần gũi với tâm hồn người phàm hơn; kỳ diệu mà không xa lạ. “Bà Goldberry xinh đẹp!” Anh lặp lại lần nữa. “Giờ thì niềm vui ẩn giấu trong những bài hát mà chúng tôi nghe được, đã trở nên rõ nghĩa với tôi rồi”

Ôi, thon thả như nhành liễu! Tinh khiết hơn nước trong!

Ôi, lau sậy ven hồ! Con gái tuyệt vời của Dòng Sông!

Ôi, thời khắc xuân hè, và mùa xuân lại tiếp nữa!

Ôi, gió qua thác nước, cùng điệu cười của lá!

Thình lình anh dừng lại rồi lắp bắp, ngập trong nỗi ngạc nhiên khi nghe chính mình thốt lên những lời như thế. Bà Goldberry bật cười.

“Xin chúc mừng!” Bà nói. “Tôi chưa hề nghe nói dân xứ Shire lại có miệng lưỡi ngọt ngào như thế. Nhưng tôi thấy anh đúng là bạn của người Elf, ánh mắt và giọng ngân của các bạn cho tôi nhận ra điều ấy. Đây quả là một cuộc hội ngộ vui vẻ! Giờ hãy ngồi xuống đi, và chờ Ông Chủ ngôi nhà! Ông ta sẽ ra ngay thôi. Ông ta đang chăm sóc bầy thú mệt mỏi của các bạn đấy.”

Những người Hobbit vui vẻ ngồi xuống trên những chiếc ghế độn bấc, trong khi bà Goldberry lăng xăng quanh bàn; bọn họ đưa mắt dõi theo bà, vẻ duyên dáng thon thả trong những động tác của bà khiến họ ngập trong một niềm vui thầm lặng. Từ nơi nào đó phía sau nhà, có tiếng hát vọng đến. Thỉnh thoảng họ nghe được, giữa những chữ derry dol và merry dol, ring ading dillo có những ca từ được lặp đi lặp lại:

Già Tom Bombadil là một người bạn vui vẻ

Nào áo choàng xanh sáng và đôi ủng vàng choé

“Thưa quý bà!” Sau một hồi, Frodo lại lên tiếng. “Hãy cho tôi biết, nếu câu hỏi của tôi không ngớ ngẩn quá, ai là Tom Bombadil vậy?”

“Là ông ấy đấy.” Bà Goldberry nói trong khi vẫn di chuyển lẹ làng, miệng mỉm cười.

Frodo nhìn bà ta thắc mắc. “Là ông ấy đấy, như anh đã thấy,” bà nói vậy để trả lời cho cái nhìn của anh. “Ông ấy là Ông Chủ của rừng cây, sông nước, núi đồi.”

“Thế toàn miền đất lạ này thuộc về ông ta sao?”

“Không hẳn thế!” Bà trả lời, rồi nụ cười biến mất. “Thực ra, đó là một gánh nặng.” Bà thêm vào với một giọng nhỏ, tựa như nói cho chính bà. “Cây cối, bãi cỏ, và tất cả những gì mọc hay sống trên đất này thì thuộc về chính chúng nó. Tom Bombadil là Ông Chủ. Không ai từng thấy già Tom đi trong rừng, lội dưới nước, nhảy trên những đỉnh đồi lúc ban ngày hoặc ban đêm. Ông không biết sợ. Tom Bombadil là chủ.”

Cánh cửa mở ra và Tom Bombadil bước vào. Ông không đội nón và mái tóc nâu dầy của ông được quấn quanh bằng một vòng lá thu. Ông cười, bước đến bà Goldberry, cầm lấy tay bà.

“Đây là quý bà xinh đẹp của tôi!” Ông nói, cúi chào những Hobbit. “Đây là Goldberry của tôi, mặc toàn màu xanh bạc cùng rất nhiều hoa dắt ở thắt lưng! Trên bàn đầy đủ chưa? Ta có kem vàng, bánh tổ ong, bánh mì trắng, sữa, pho mát, những dược thảo xanh, cùng những trái cây chín mọng. Bấy nhiêu đó có đủ cho chúng ta không? Bữa tối sẵn sàng chưa?”

“Sẵn sàng,” bà Goldberry nói, “nhưng những vị khách có vẻ là chưa.”

Tom vỗ vỗ tay rồi nói to: “Tom, Tom ơi, những vị khách của ngươi đang mệt, và ngươi suýt quên điều ấy! Lại đây nào, những người bạn vui vẻ của ta, ta sẽ làm các bạn khoẻ khoắn lại! Các bạn sẽ lau sạch tay chân đầy bụi, rửa sạch những gương mặt bơ phờ; bỏ đi những chiếc áo choàng vấy bùn, chải gọn những mớ tóc rối!”

Ông ta mở cửa, bọn họ bước theo ông xuống một lối đi ngắn, rồi vòng qua một khúc quanh khá gắt. Họ đến một phòng thấp có mái cong (một nhà kho, hình như vậy, được xây ở đầu bắc của căn nhà). Tường của nó được xây bằng đá trơn, nhưng hầu như bị che kín bởi những chiếc chiếu màu xanh và những màn màu vàng treo trên vách. Nền được lát bằng những phiến đá, xen vào giữa là những các bấc xanh tươi. Có bốn tấm đệm dầy, trên đó chất những tấm mền trắng, đặt dọc một bên tường. Phía tường đối diện là một cái ghế dài để đầy những bồn gốm to; cạnh đó là những bình màu nâu đựng nước; vài bình nước lạnh, vài bình nước nóng hổi. Đã có sẵn những chiếc dép mềm màu xanh đặt cạnh mỗi cái giường.

Chỉ một lát sau, sạch sẽ và tỉnh táo, những người Hobbit đã ngồi vào bàn, mỗi bên hai người, trong khi đó, Goldberry và Ông Chủ ngồi ở hai đầu bàn. Đó là một bữa ăn thật lâu và vui vẻ. Dù bọn họ ăn như chỉ những người Hobbit đói khổ mới ăn nhiều như vậy, thức ăn vẫn không thiếu. Thức uống trong chén của họ có vẻ chỉ là nước lạnh, tuy nhiên nó ngấm vào người họ như thế một thứ rượu vang và khiến họ huyên thuyên. Những vị khách bất ngờ nhận thấy rằng mình đang vui vẻ hát, như thể chuyện hát thì dễ dàng và tự nhiên hơn là nói.

Cuối cùng Tom và Goldberry đứng đậy và nhanh chóng dọn bàn. Những vị khách được yêu cầu ngồi yên, được đặt trong những chiếc ghế, mỗi người có một cái bục để gác đôi chân mệt mỏi của họ. Có một ngọn lửa trong lòng lò sưởi rộng đàng trước họ, nó toả cháy với một mùi hương ngọt ngào, dường như củi là gỗ cây táo. Khi mọi sự đã được xếp đặt đâu vào đó, các ngọn đèn trong phòng được tắt bớt, ngoại trừ một cái và đôi nến đặt ở cuối hai bên bệ lọ sưởi. Rồi Goldberry tiến đến đứng trước mặt họ, cầm một ngọn nến, và chúc họ một đêm yên lành và ngủ say.

“Giờ hãy hưởng bình yên.” Bà nói, “cho đến sáng! Đừng để ý những tiếng động trong đêm! Vì không gì có thể vượt qua những cánh cửa để vào đây trừ ánh trăng sao và những ngọn gió thổi từ đỉnh đồi. Chúc ngủ ngon!” Bà bước ra khỏi phòng với một ngọn nến chập chờn và váy áo sột soạt. Âm vang những bước đi của bà nghe tựa như một dòng suối từ đồi chảy nhẹ nhàng xuống những hòn đá lạnh trong đêm thanh vắng.

Tom ngồi một lúc bên cạnh họ trong im lặng, trong khi, mỗi người trong bọn họ cố tập hợp can đảm để hỏi một trong rất nhiều câu họ muốn hỏi lúc ăn tối. Cơn buồn ngủ đè nặng trên mí mắt họ. Cuối cùng, Frodo lên tiếng:

“Ông có nghe tiếng kêu của tôi không, Ông Chủ, hay chỉ vì tình cờ mà ông đến với chúng tôi vào lúc ấy?”

Tom cựa mình như người bị đánh thức khỏi một giấc mơ kỳ thú. “Ơ, cái gì?” Ông nói. “Ta có nghe các anh kêu không à? Không, ta không nghe: Ta đang bận hát. Chính sự tình cờ mang ta đến, nếu anh gọi đó là tình cờ. Ta không có một kế hoạch nào cả, dù ta đang chờ các anh. Bọn ta đã nghe nói về các bạn, và cũng biết các bạn đang lạc lối. Bọn ta đoán rằng không lâu các bạn sẽ đến phía con sông: tất cả đường mòn đều dẫn về phía đó, xuống con sông Withywindle. Lão già Liễu Xám, lão là một ca sĩ vĩ đại; những con người bé nhỏ các anh khó mà thoát khỏi cái mê cung xảo quyệt của lão. Nhưng Tom có một công việc ở đó, và hắn không dám ngăn trở.” Tom gật gật đầu dường như sắp ngủ lại; nhưng ông ta tiếp tục với một giọng hát nhè nhẹ:

Ta có việc ở đó: góp nhặt những hoa súng,

Những chiếc lá xanh và hoa súng trắng để vui lòng quý bà xinh đẹp của ta,

Những đoá cuối cùng trước khi năm tận, tránh chúng khỏi mùa đông

Tô điểm hoa bên đôi chân đẹp của nàng, cho đến lúc tuyết tan

Mỗi năm cuối hè ta đi tìm chúng cho nàng,

Trong hồ lớn, sâu và trong, xa dưới Withywindle

Ở đó chúng nở trước tiên vào mùa xuân, ở đó chúng lâu tàn nhất.

Nơi hồ đó, lâu rồi, ta tìm thấy con gái Dòng Sông

Goldberry trẻ đẹp đang ngồi trong đám bấc

Giọng hát nàng ngọt ngào, và trái tim nàng thổn thức!

Ông mở đôi mắt nhìn bọn họ với tia nhìn bất ngờ buồn bã:

Và điều ấy cho các bạn rõ – vì bây giờ tôi không còn

Lại đi sâu xuống dọc theo khu rừng – dòng sông

Không đi khi năm đã tàn. Ta cũng sẽ không đi qua

Ngôi nhà của Ông Già Liễu, phía bên này của mùa xuân

Không đi cho đến mùa xuân vui vẻ, khi Con Gái Dòng Sông

Nhảy múa trên con đường liễu rũ để tắm trong dòng nước.

Ông lại chìm vào yên lặng; nhưng Frodo không thể không hỏi thêm một câu nữa, câu hỏi mà anh rất muốn được trả lời. “Hãy kể cho chúng tôi, Ông Chủ,” anh nói, “về Ông Liễu Già. Ông ấy là gì? Trước đây, tôi chưa bao giờ nghe nói đến ông ta.”

“Không, đừng!” Cả Merry và Pippin cùng thốt lên, thình lình ngồi thẳng dậy. “Không phải lúc này! Không nên, cho đến khi trời sáng!”

“Đúng đấy!” Ông già nói. “Giờ là lúc nghỉ ngơi. Có những chuyện rất xấu nếu nghe kể vào lúc đêm về. Hãy ngủ cho đến khi trời sáng, ngả đầu lên gối! Mặc kệ những tiếng động ban đêm! Đừng sợ Liễu Xám!” Và ông ấy lấy chiếc đèn xuống thổi tắt, rồi cầm hai tay hai ngọn nến dẫn họ ra khỏi phòng.

Nệm và gối mềm tựa như đồi cỏ, những cái mền được làm bằng len trắng. Họ chỉ kịp đặt mình xuống giường nệm dầy và kéo tấm che mắt lên là đã chìm vào giấc ngủ.

Trong đêm thinh lặng, Frodo rơi vào một giấc mơ tăm tối. Anh thấy trăng non hiện lên, dưới ánh trăng mờ, hiển hiện trước mặt anh là một bức tường đá đen, có một vòng cung tối tựa cánh cổng lớn, Frodo cảm thấy như được nâng lên, và băng qua đó, anh thấy bức tường đen là những ngọn đồi đang quây vòng lại, phía trong là một vùng đồng bằng, và giữa đồng bằng là một cột đá, như một tòa tháp cao do thiên nhiên sắp đặt. Trên đỉnh là hình dạng một con người. Trăng có lúc như lơ lửng trên đầu, rọi lấp lánh mái tóc trắng của anh trong cơn gió thổi tung bay. Từ đồng bằng đen ngòm bên dưới vọng lên tiếng kêu của những giọng chói tai cùng tiếng tru của một đàn sói. Bất ngờ có một bóng đen, mang hình dáng của một đôi cánh lớn, che ngang mặt trăng. Hình dáng đó giơ cao đôi tay và một ánh sáng chớp loé ra từ chiếc gậy nó đang cầm. Một con ó khổng lồ sà xuống rồi cắp anh đi mất. Những giọng thét gào vẫn vang lên và tiếng sói vẫn rên rỉ. Có tiếng động như một cơn gió mạnh thổi đến, mang theo âm thanh của vó ngựa, rầm rập, rầm rập, rầm rập, từ phía Đông. “Bọn Kỵ Sĩ Đen!” Frodo nghĩ thế khi thức giấc, tiếng vó ngựa vẫn vang vang trong đầu. Anh tự hỏi không biết mình còn đủ can đảm để rời bỏ sự bình yên giữa những bức tường đá này hay không. Anh nằm bất động, cố lắng nghe; nhưng tất cả đều yên lặng, sau cùng anh trở mình và ngủ thiếp lại hoặc lạc lối vào những giấc mơ nào đó không nhớ được.

Cạnh bên, Pippin đang có những giấc mơ kỳ thú; rồi có sự thay đổi trong những giấc mơ của hắn, hắn trở mình rồi rên siết. Bất giác, hắn tỉnh dậy, và dù đã tỉnh, hắn như vẫn còn nghe rõ trong bóng đêm những âm thanh đã phá rối giấc mơ: tắc tắc, rắc rắc: tiếng động như những cành cây gãy vụn trong gió, những cành nhọn cào mạnh vào tường và cửa sổ: rào rạo, rào rạo, rào rạo. Hắn tự hỏi không biết có những cây liễu quanh nhà hay không; và thình lình hắn có cảm giác chết người là mình không ở trong một ngôi nhà bình thường, mà ở trong cây liễu và nghe thấy giọng kẽo kẹt khô khan khủng khiếp đang tiếp tục cười cợt. Hắn ngồi dậy, cảm thấy chiếc gối mềm nhũn trong tay, rồi lại nằm xuống nhẹ nhõm trong lòng. Hắn như vẫn còn nghe âm vang những lời vọng trong tai: “Đừng sợ gì cả! Hãy bình yên cho đến sáng! Mặc kệ những tiếng động của đêm!” Rồi hắn ngủ tiếp.

Có tiếng nước chảy vào trong giấc ngủ say của Merry; tiếng nước chảy nhẹ, rồi lan toả, lan toả không cản được quanh ngôi nhà rồi chảy xuống một hồ đen mênh mông. Nước chảy ùng ục dưới chân tường, và từ từ dâng lên rõ rệt. “Mình sẽ chết chìm!” anh ta nghĩ. “Nước sẽ tìm được lối vào trong, rồi mình sẽ chết đuối.” Anh ta cảm thấy mình đang ở trên một mảnh đất xốp mỏng manh, rồi nhảy dựng lên, anh ta đặt chân được vào góc của một phiến đá lạnh cứng. Rồi anh ta nhớ ra mình đang ở đâu và lại nằm xuống. Hình như anh ta nghe hoặc nhớ là đã nghe: “Không gì có thể đi qua cửa và cửa sổ của ngôi nhà này trừ những ánh trăng sao và gió từ nơi đỉnh đồi thổi xuống.” Một làn không khí nhẹ ngọt ngào làm lay động bức màn. Anh ta hít một hơi dài rồi ngủ tiếp.

Như gã còn nhớ được, Sam đã ngủ sâu trong suốt cả đêm, như chết.

Họ thức dậy, cả bốn cùng một lúc, trong ánh sáng ban mai. Tom đang thơ thẩn trong phòng, huýt sáo như tiếng chim. Khi nghe tiếng cựa quậy của họ, ông vỗ vỗ tay rồi hô to: “Nào, lại đây những người bạn nhỏ vui vẻ, đáng yêu! Những người tình của ta!” Ông kéo toang những chiếc màn vàng, và những anh chàng Hobbit nhận ra có cửa sổ ở vả hai đầu phòng, một ở hướng đông và một ở hướng tây.

Họ bật dậy khoẻ khoắn. Frodo chạy đến cửa sổ phía đông, và nhìn thấy một khu vườn – nhà bếp đang xám đi trong sương. Anh đã phần nào trông đợi nhìn thấy lớp đất mùn cỏ mọc chạy sát đến những bức tường, lỗ chỗ dấu vết của những vó ngựa. Thực ra thì tầm nhìn đã bị giới hạn bởi những dây đậu leo trên những chiếc cột; phía trên và xa xa bên kia, đỉnh đồi xám đã hiện ra, che khuất ánh mặt trời. Đây là một buổi sáng mơ màng: ở phía đông, bên dưới một đám mây dài tựa một dải len vấy bẩn nhuộm đỏ phía ngoài rìa, đang lấp lánh một biển màu vàng. Trời có dấu hiệu sắp mưa; nhưng ánh sáng vẫn toả nhanh, và những đoá hoa đỏ trên dây đậu bắt đầu khởi sắc giữa những đám lá xanh ẩm ướt.

Pippin nhìn qua cửa sổ phía tây, trông xuống một cái hồ đầy sương. Khu Rừng Cổ khuất sau màn sương mù. Trông cứ như từ trên cao nhìn xuống một mái nhà bằng mây nghiêng nghiêng. Có một khe hoặc rãnh, ở đó, sương tan ra thành nhiều chùm và đám; đó là thung lũng Withywindle. Dòng suối chảy xuống ở mé trái quả đồi và mất hút trong những bóng trắng. Gần ngay đó, có một vườn hoa với vòng rào bằng lưới bạc, và ngoài xa là bãi cỏ được cắt tỉa đang nhạt dần vì những giọt sương. Không thấy một cây liễu nào cả.

“Chào buổi sáng, những người bạn vui vẻ!” Tom nói, mở rộng cánh cửa sổ phía đông. Luồng không khí lạnh tràn vào; mang theo mùi hơi nước. “Mặt trời không ló ra nhiều bữa hôm nay đâu. Ta nghĩ thế. Ta đã đi nhiều, vượt qua những đỉnh đồi, từ khi bình minh vừa ló dạng, đánh hơi gió và tiết trời, cỏ ướt dưới chân, bầu trời ẩm ướt trên đầu ta. Ta đã đánh thức Goldberry bằng cách hát dưới cửa sổ; nhưng không có gì đánh thức được những Hobbit lúc sáng sớm. Trong đêm, những người bạn bé nhỏ này đã thức dậy trong bóng tối, và lại ngủ khi trời đã sáng! Hãy vang lên những tiếng hát! Giờ dậy nào, những người bạn vui vẻ của ta! Hãy quên đi những tiếng động ban đêm! Hãy vang lên những tiếng hát, những trái tim của ta! Nếu đến ngay các bạn sẽ thấy bữa điểm tâm trên bàn. Nếu trễ, sẽ chỉ còn cỏ và nước mưa mà thôi!”

Không cần phải nói – chẳng phải vì lời dọa của Tom nghe quá nghiêm trọng – những người Hobbit đều mau lẹ chạy đến, và rồi rời bàn khá trễ, khi trên bàn bắt đầu trống bớt thức ăn. Cả Tom và Goldberry đều không ở đó. Có thể nghe tiếng Tom loanh quanh đâu đó trong nhà, lục đục trong bếp, lên lên xuống xuống cầu thang, rồi hát hò đâu đó bên ngoài. Căn phòng nhìn về hướng tây qua một thung lũng đầy sương mù, và cánh cửa sổ đã mở. Nước nhỏ giọt từ những mái thấp bên trên. Trước khi bọn họ ăn xong bữa sáng, những đám mây đã tụ lại thành một lớp mái kiên cố, rồi một cơn mưa xám rơi thẳng xuống, nhẹ nhàng và đều đặn. Đàng sau cái màn dầy đặc ấy, Khu Rừng Cổ hoàn toàn biến mất.

Khi họ nhìn ra ngoài cửa sổ, họ nghe vang trên đầu mình giọng hát trong trẻo của Goldberry rơi xuống nhẹ nhàng như thể cơn mưa đang từ trời đổ xuống. Họ có thể nghe được chỉ vài câu, nhưng họ biết đó là một bài hát về mưa, ngọt ngào như những cơn mưa rào trên đồi khô hạn. Họ lắng nghe thích thú; và Frodo vui sướng trong lòng, tạ ơn thời tiết tốt bụng, vì nó giúp họ hoãn lại việc khởi hành. Ý tưởng về chuyện ra đi đè nặng lên anh từ lúc thức giấc, nhưng bây giờ anh đoán rằng bọn họ sẽ chẳng đi đâu được trong ngày hôm đó.

Ngọn gió trên cao vẫn giữ hướng tây và những đám mây dầy và ẩm ướt hơn cứ tràn tới để trút thêm mưa xuống những đồi trọc của miền Downs. Không thể thấy gì quanh ngôi nhà trừ nước tuôn xối xả. Frodo ngồi kề bên cánh cửa mở, quan sát con đường mòn bạc trắng biến dần thành một con sông nhỏ trắng đục chảy róc rách về thung lũng. Tom Bombadil chạy lúp xúp từ hông nhà ra phía trước, vung tay như đang gạt những hạt mưa đi – và quả thực khi nhảy lên thềm nhà, trông ông có vẻ khô ráo, ngoại trừ đôi ủng. Ông ta tháo ủng và đặt vào góc lò sưởi. Rồi ngồi xuống chiếc ghế lớn nhất và gọi những người Hobbit đến quanh ông.

“Đây là ngày giặt giũ của Goldberry,” ông nói, “và là đợt lau chùi mùa thu của bà ấy. Trời quá ẩm ướt đối với những người Hobbit – hãy để họ nghỉ ngơi trong lúc còn có dịp! Đây là một ngày tốt cho những câu chuyện kể dài, những câu hỏi và những câu trả lời, nên Tom sẽ bắt đầu cuộc nói chuyện.”

Rồi ông kể cho họ nghe nhiều câu chuyện thú vị, dôi khi như có phần nói với chính ông ta, có lúc thình lình nhìn họ với đôi mắt xanh rực sáng dưới hàng mày rậm. Giọng kể thường chuyển sang lời hát, và ông có thể rời khỏi ghế rồi nhảy múa chung quanh. Ông kể cho họ nghe về những con ong, những đoá hoa, những cung cách của cây rừng, những sinh vật lạ của Rừng Cổ, về điều xấu và điều tốt, thân thiện và thù nghịch, tàn bạo và tử tế, về những bí mật giấu kín dưới những bụi cây mâm xôi.

Khi lắng nghe, họ bắt đầu hiểu ra đời sống của khu rừng, tách xa họ, và như thế bắt đầu cảm thấy mình là những kẻ lạ ở nơi mà tất cả mọi cái đã rất tự nhiên. Ông Liễu Già hiện hữu và biến đi trong những câu chuyện của ông, và Frodo giờ đã nghe đủ để cảm thấy hài lòng, thực ra còn hơn là đủ, vì đó không phải là một truyền thuyết dễ chịu chút nào. Lời của Tom nói đã phơi bày những tâm tư của cây rừng và những ý nghĩ của chúng, những ý định thường đen tối và xa lạ, ngập tràn niềm thù hận đối với những thứ gì được tự do đi lại trên trái đất, gặm nhấm, xâu xé, đập vỡ, trộm cắp, đốt phá: những kẻ hủy diệt và những kẻ nổi loạn. Nó được gọi là Rừng Cổ không phải là không có lý do, vì thực ra nó rất cổ xưa, là kẻ sống sót của những khu rừng mênh mông đã bị quên lãng; và trong nó, vẫn còn tồn tại, chẳng hề ít tuổi hơn những ngọn đồi, những cha ông của cha ông của những cây rừng, đang nhớ lại thời mà chúng còn là những ông vua. Hàng ngàn năm đã làm chúng tràn đầy lòng hãnh diện và sự khôn ngoan sâu xa cùng với bụng dạ hiểm độc. Nhưng không ai có thể nguy hiểm hơn Già Liễu: tim lão đã ung thối, nhưng sức mạnh vẫn còn nguyên; và lão rất xảo quyệt, là chủ nhân của gió, và tiếng hát cùng tư tưởng của lão chạy xuyên suốt những cánh rừng ở hai bên bờ sông. Lòng dạ xám xịt khát khao của lão rút được quyền lực từ đất và trải ra như những sợi rễ li ti cùng những cành nhánh nhỏ vô hình trong không gian, cho đến khi nó thống trị hầu hết mọi cây cối của Rừng Cổ từ lũy cây Hedge đến miền Downs.

Đột ngột, Tom không nói đến khu rừng nữa, mà nhảy qua nói về dòng suối mới, những thác nước tung bọt, những viên sỏi và những hòn đá nhẵn, và giữa những đóa hoa nhỏ nhắn cạnh đám cỏ và những hang hốc ẩm ướt, cuối cùng, lan man tới miền Downs. Họ nghe kể về Great Barrows – Những Nấm Mồ Lớn, những gò đất xanh, những vòng đá trên đồi và trong những vùng trũng nằm giữa những ngọn đồi ấy. Những con cừu kêu be be từng đàn. Những bức tường xanh và trắng mọc lên. Có những thành trì ở trên cao. Vua của những vương quốc nhỏ hỗn chiến, và mặt trời chiếu sáng như lửa trên chất kim loại đỏ của những thanh kiếm mới và tham lam của họ. Có chiến thắng và thất bại; và những tòa tháp sụp đổ, thành trì bốc cháy, những ngọn lửa bốc ngùn ngụt lên trời. Vàng chất đống trên những kiệu khiêng quan tài của những vị vua và nữ hoàng tử nạn; những gò đất phủ lên họ, những cửa mồ bằng đá khép lại; và cỏ xanh phủ kín tất cả. Đàn cừu lang thang gặm cỏ được ít lâu, rồi những ngọn đồi lại trở nên trống vắng. Một bóng đen xuất hiện từ những nơi tăm tối xa xăm, những nắm xương được quấy lên trong các gò đất. Những Người Mồ di chuyển trong thung lũng cùng tiếng leng keng của những chiếc nhẫn trên ngón tay lạnh lẽo và những chuỗi xích vàng trong gió. Những vòng đá nhô lên khỏi mặt đất như những cái răng vỡ dưới ánh trăng.

Những người Hobbit rùng mình. Ở tận vùng Shire họ cũng đã từng nghe về những Người Mồ của khu Barrow-downs – Đồi Mộ bên kia Rừng Cổ. Nhưng đó không phải là câu chuyện mà những người Hobbit muốn nghe, dù ở bên một lò sưởi mãi tận nơi xa đó. Giờ thì bốn người chợt nhớ ra rằng niềm vui của ngôi nhà đã rời xa họ; ngôi nhà của Tom Bombadil nằm náu mình dưới chính mạn sườn của những ngọn đồi chết chóc ấy. Họ đã quên mất mạch chính của câu chuyện và cựa quậy khó chịu, rồi liếc nhìn nhau.

Khi họ nghe tiếp được lời lẽ của ông ta, họ thấy rằng ông đã đi vào những miền đất lạ ngoài tầm trí nhớ của họ, ngoài ý thức tỉnh táo của họ, vào những thời kỳ khi thế giới còn rộng lớn hơn, thuở mà biển cả chạy thẳng đến vùng Shore ở phía tây; và Tom lại tiếp tục hát vang dưới ánh sao xưa cũ, lúc chỉ có những tổ tiên người Elf còn tỉnh thức. Bất ngờ, ông nghiêng mình xuống, và họ thấy ông gật gật như thể đang ngủ. Bọn Hobbit vẫn lại ngồi trước mặt ông, đờ đẫn; và dường như, dưới ma lực trong những lời kể của ông, gió đã biến mất, những đám mây khô hẳn, ngày cũng lùi xa, bóng tối ập đến từ hai phía đông tây, và toàn bầu trời như ngập trong ánh sáng của những vì sao trắng.

Có phải sáng và chiều của hôm đó cũng như của nhiều ngày khác nữa đã trôi qua, Frodo không thể xác định. Anh không cảm thấy đói hay mệt, chỉ đầy những băn khoăn. Những vì sao chiếu xuyên qua cửa sổ và sự lặng yên của bầu trời dường như vây lấy anh. Cuối cùng, anh cũng phải nói ra sự nghi hoặc và nỗi lo sợ bất ngờ về sự lặng yên đó.

“Ông là ai? Ông Chủ?” Anh hỏi.

“Ơ, gì?” nói rồi, Tom ngồi dậy, đôi mắt sáng lên trong bóng mờ. “Anh chưa biết tên ta ư? Đó là câu trả lời duy nhất. Hãy nói ta biết, anh là ai? Một mình, đơn độc và vô danh? Nhưng anh còn trẻ và ta thì già. Kẻ già nhất, đó chính là ta. Hãy chú ý lời ta, bạn nhỏ: Tom đã có ở đây trước cả dòng sông và cây cối; Tom nhớ được giọt mưa đầu tiên và mùa quả đầu tiên. Hắn đã tạo nên những con đường trước Người Cao, và thấy những người lùn bé đến đây. Hắn đã ở đây trước cả những Vị Vua, những ngôi mộ và Người Mồ. Khi người Elf tiến về hướng tây, Tom đã ở đây rồi, trước cả khi những biển cả bị khuất phục. Hắn biết bóng tối dưới những vì sao khi nó chưa đáng sợ trước khi Chúa Tể Hắc Ám đến từ xứ bên ngoài.”

Một bóng đen hình như đi ngang qua cửa sổ, đám Hobbit liếc vội qua ô kính. Khi họ quay lại nhìn, Goldberry đã đứng nơi cánh cửa phía sau, giữa ánh sáng. Bà cầm một ngọn nến, dùng tay che gió cho ngọn lửa; và ánh sáng xuyên qua bàn tay bà, giống như ánh nắng xuyên qua một vỏ sò trắng.

“Mưa dứt rồi,” bà nói: “những dòng nước mới đang chảy xuống đồi, dưới những vì sao. Giờ thì chúng ta hãy cười lên và vui thú!”

“Và hãy cùng ăn uống!” Tom hét to. “Nói những câu chuyện dài thì khát. Và nghe lâu thì đói, sáng, trưa, chiều!” Nói xong, ông bật khỏi ghế, và với một bước nhảy, ông lấy ngọn nến trên bệ lò sưởi, rồi châm vào ngọn nến mà bà Goldberry cầm; rồi ông nhảy múa xung quanh chiếc bàn. Bất ngờ, ông nhảy qua cửa rồi biến mất.

Ông nhanh chóng quay lại, mang theo một chiếc khay lớn đầy ắp đồ ăn. Rồi Tom và Goldberry ngồi xuống bàn: những người Hobbit vừa lo âu vừa vui vẻ bởi sự duyên dáng quá dễ thương của Goldberry bên cạnh vẻ bỡn cợt kỳ lạ của Tom. Tuy nhiên theo một cách nào đó, họ như hòa chung thành một điệu múa duy nhất, không ai ngáng trở ai, trong và ngoài phòng, và quanh bàn; và với một tốc độ lẹ làng, thức ăn, chén bát, đèn đóm thoáng chốc đã đâu vào đó. Trên bàn cắm những ngọn nến, trắng và vàng. Tom cúi chào những vị khách của mình. “Bữa tối đã sẵn sàng,” Goldberry nói; và giờ thì bọn Hobbit thấy rằng bà mặc toàn màu bạc với thắt lưng trắng, và đôi giày của bà như bằng da cá. Nhưng Tom mặc toàn màu xanh sáng, màu xanh của những đoá hoa tương tư thảo đã được mưa rửa sạch, và đôi vớ dài màu xanh lá cây.

Đó là một bữa tối ngon hơn trước. Đám Hobbit, dưới ma lực những lời lẽ của Tom đã bỏ qua một hoặc nhiều bữa ăn, nhưng khi thực phẩm được dọn ra thì họ lại thấy có vẻ như mình mới được ăn cách đây ít nhất một tuần. Họ không hát hay nói gì nhiều trong một hồi lâu, và tập trung vào việc ăn uống. Nhưng sau một lúc, lòng dạ họ lại trở nên phấn khởi, giọng lại vang lên trong vui vẻ đùa giỡn.

Sau khi ăn, Goldberry hát cho họ nghe nhiều bài hát, những bài hát bắt đầu vui vẻ giữa những ngọn đồi, rồi nhẹ nhàng trầm xuống, đi vào im lặng; và trong những thời khắc im lặng đó, họ thấy hiện ra những hồ nước và dòng sông lớn rộng hơn bất cứ thứ nào họ từng biết, và nhìn vào đó, họ thấy bầu trời bên dưới và những ngôi sao giống như những viên kim cương ở nơi sâu thẳm. Rồi một lần nữa, bà chúc từng người một đêm yên giấc và để họ ngồi yên bên lò sưởi. Nhưng Tom giờ có vẻ tỉnh táo và muốn đặt ra vài câu hỏi.

Ông ta có vẻ đã biết nhiều về bọn họ lẫn cả gia đình, thực sự đã biết nhiều về lịch sử và những sự kiện của vùng Shire từ những ngày mà chính những người Hobbit cũng khó lòng mà nhớ được. Chuyện này không làm khách trọ ngạc nhiên nữa: nhưng ông đã nói rõ rằng hiểu biết gần đây của ông ta phần lớn là nhờ trại chủ Maggot, người được coi là nhân vật quan trọng hơn bọn họ tưởng. “Có đất dưới đôi chân già nua của lão, đất sét trên những ngón tay lão; sự khôn ngoan ở trong xương, và đôi mắt lão luôn mở lớn.” Tom nói. Rõ ràng Tom có mối quan hệ với người Elf, và có lẽ theo cách nào đó, tin tức về chuyến đào thoát của Frodo đã từ Gildor lọt đến tai ông ta.

Quả thực, Tom biết rất nhiều, và cách hỏi của ông rất là tinh khôn, đến nỗi Frodo đã kể ông ta nghe nhiều về Bilbo cùng những hi vọng và nỗi lo sợ riêng của anh hơn những lần anh kể trước đó, cho dù là với Goldberry. Tom gật gù, và có một tia sáng hiện lên trong mắt khi ông nghe đến chuyện những Kỵ Sĩ Đen.

“Hãy cho ta xem Chiếc Nhẫn Quý đi!” thình lình ông lên tiếng giữa câu chuyện: và Frodo, chính anh cũng ngạc nhiên về mình, rút sợi dây chuyền từ trong túi ra, và tháo chiếc nhẫn rồi trao ngay cho Tom.

Có vẻ như nó nở lớn hơn khi nằm một lúc trên đôi tay to lớn có màu da nâu của ông. Rồi bất ngờ ông ta gắn nó lên mắt và cười. Trong tích tắc bọn Hobbit thấy một hình ảnh, vừa khôi hài vừa đáng ngại, đôi mắt xanh sáng của ông ta ánh lên qua cái vòng bằng vàng ấy. Rồi Tom đeo chiếc nhẫn vào ngón tay út và đưa lại gần ánh nến. Trong một lúc, bọn Hobbit không có gì thấy lạ trong việc này. Rồi bọn họ há hốc mồm. Không hề có chuyện Tom biến mất!

Tom lại cười, và rồi, ông ta búng chiếc nhẫn trong không khí – chớp một cái, nó biến mất. Frodo buột miệng kêu lên – và Tom nhoài về phía trước, trao nó lại cho anh và mỉm cười.

Frodo nhìn nó kỹ hơn, hơi nghi ngờ (như khi một người cho một nghệ sĩ tung hứng mượn món trang sức nhỏ của mình). Vẫn là chiếc nhẫn cũ, hoặc trông giống như vậy và cũng nặng như vậy: vì Frodo luôn cảm thấy chiếc nhẫn có sức nặng kỳ lạ khi cầm trên tay. Những có một cái gì đó thúc đẩy anh phải xem lại nó. Có lẽ anh thấy hơi khó chịu với Tom vì ông ta có vẻ xem thường cái mà ngay chính Gandalf cũng cho là quan trọng một cách đáng sợ. Anh chờ một cơ hội, khi câu chuyện lại tiếp tục, và khi Tom đang nói một câu chuyện buồn cười về những con chồn lửng và những tập quán kỳ quặc của chúng – anh bèn luồn chiếc nhẫn vào ngón tay.

Merry quay sang định nói gì đó với anh và giật mình, rồi cố nén một tiếng kêu. Frodo hài lòng (trong một mức độ nào đó): đó đúng là chiếc nhẫn riêng của anh, vì Merry đang trố mắt nhìn chiếc ghế của anh và hiển nhiên không thấy được anh. Anh đứng dậy rồi lặng lẽ rời lò sưởi đi về phía cửa ngoài.

“Ê, kìa!” Tom hét lên, liếc về phía anh với cái nhìn chăm chú trong đôi mắt sáng. “Ê! Này Frodo, nào! Định đi đâu vậy? Già Tom Bombadil này không mù thế đâu. Tháo chiếc nhẫn ra đi! Tay anh không đeo nhẫn còn đẹp hơn nhiều. Trở lại đi! Hãy bỏ cái trò đùa đó và ngồi xuống cạnh ta! Chúng ta phải nói chuyện một lúc nữa, và nghĩ về buổi sáng mai. Tom phải chỉ rõ con đường nên đi, và giúp các bạn không đi lạc.”

Frodo cười (cố tỏ vẻ hài lòng), tháo chiếc nhẫn, lại bước đến rồi ngồi xuống. Tom nói với họ rằng ông ta ước chừng ngày mai sẽ nắng, và sẽ là một buổi sáng thú vị, và việc lên đường chắc sẽ ổn thôi. Nhưng họ phải khởi hành sớm; vì thời tiết ở xứ này là cái mà ngay cả Tom đây cũng không dám bảo đảm, và có lúc nó thay đổi nhanh hơn là ta thay áo. “Ta, cũng như các loài đi bằng hai chân, không làm chủ được thời tiết.” Ông ta nói.

Theo lời đề nghị của ông, họ quyết định đi theo hướng bắc của ngôi nhà, vượt qua những dốc thấp phía tây của khu Downs: họ hy vọng theo lối đó sẽ đến được Đường Đông trong một ngày đường, và tránh được khu Đồi Mộ Barrows. Ông ta bảo họ đừng sợ – nhưng nên chuyên chú vào công chuyện của mình.

“Hãy theo sát cỏ xanh. Đừng dính líu tới những tảng đá xưa hoặc những Người Mồ lạnh lẽo, hoặc dòm ngó vào nhà của chúng, trừ phi các bạn là những người mạnh mẽ với trái tim không bao giờ dao động!” Ông ta nói điều ấy nhiều lần; ông ta khuyên họ vượt qua Khu Đồi Mộ bằng cách theo mé tây, nếu lỡ lạc vào gần một trong những quả đồi ấy. Rồi ông ta dạy họ một giai điệu để hát khi họ chẳng may rơi vào nguy hiểm hoặc khó khăn trong ngày mai.

Hô! Tom Bombadil, Tom Bombadillo,

Bên sông, rừng và núi đồi, cỏ dại và liễu,

Cùng lửa, mặt trời và mặt trăng, giờ hãy nghe đây, và nghe chúng tôi,

Nào hãy đến, Tom Bombadil, vì nhu cầu đã gần chúng tôi!

Khi họ cùng hát bài này nhịp theo ông, ông ta vỗ vỗ lên vai từng người một với tiếng cười, và cầm nến dẫn họ trở về phòng ngủ.

CHƯƠNG 8:
Sương mù nơi Cổ Mộ

Đêm đó họ không nghe tiếng động nào. Nhưng trong hoặc ngoài giấc mơ, điều này anh không xác định được, Frodo vẫn nghe một tiếng hát ngọt ngào chạy qua tâm trí; một bài hát vọng đến đây như một ánh sáng nhợt nhạt đàng sau màn mưa xám xịt, và ngày càng sáng mạnh hơn để biến bức màn mờ tối thành thủy tinh và bạc, cho đến khi sau cùng nó được vén lên, và một vùng đồng quê xanh mướt xa xa mở ra trước mắt anh dưới một bình minh rạng rỡ.

Hình ảnh đó đẩy anh rời giấc ngủ: và ngoài kia là Tom đang huýt sáo như một bầy chim đậu đầy cây; và mặt trời đã rọi nghiêng qua đồi và xuyên qua ô cửa sổ mờ. Bên ngoài mọi thứ đều xanh mướt và vàng nhạt.

Sau bữa điểm tâm ăn riêng với nhau, họ chuẩn bị sẵn sàng để từ giã, với trái tim nặng trĩu cho một buổi sáng như thế: mát mẻ, sáng sủa và tươi tắn dưới bầu trời mùa thu xanh nhạt tinh tươm. Không khí trong lành từ tây bắc tràn tới. Những con ngựa pôni của họ gần như háo hức, đánh hơi và cựa quậy một cách bồn chồn. Tom bước ra khỏi nhà, vung vẩy chiếc mũ và nhảy nhót trên bậc thềm, ra hiệu cho các Hobbit lên ngựa, khởi hành và đi được mau chóng.

Họ cưỡi ngựa theo đường mòn uốn lượn ra xa từ phía sau nhà, và lên dốc về mạn bắc của đỉnh đồi. Họ vừa xuống ngựa để dẫn chúng leo lên cái dốc cuối cùng thì đột nhiên Frodo ngừng lại.

“Bà Goldberry!” anh kêu lên. “Bà chủ nhà của mình, mặc đồ toàn màu xanh bạc! Chúng ta chưa hề từ biệt bà, cũng không nhìn thấy bà từ tối qua!” Anh nản lòng đến độ quay người lại; nhưng ngay lúc đó một tiếng kêu trong trẻo vọng xuống. Trên đỉnh đồi bà ta đang đứng đó ra hiệu gọi họ; mái tóc bà thả tung bay, tỏa sáng vì phản chiếu ánh nắng. Một ánh sáng như ánh lấp lánh của nước trên mặt cỏ đẫm sương tỏa ra dưới chân bà khi bà nhảy múa.

Họ vội vã leo ngược dốc, và rồi đứng thở hổn hển bên bà. Họ cúi đầu chào, nhưng bà vẫy tay bảo họ nhìn quanh; và từ trên đồi họ nhìn ra những vùng đất dưới nắng sớm. Giờ đây nó trong trẻo và thấy rõ, rất xa khác với hình ảnh bị sương phủ mờ mịt mà họ từng thấy khi đứng trên đồi trọc giữa Khu Rừng Cổ. Lúc này họ cũng thấy ngọn đồi đó nhô cao mờ mờ xanh giữa rừng cây sẫm màu ở phía tây. Ở phía đó đất dâng cao thành những rặng đồi phủ đầy cây, xanh, vàng, nâu đỏ dưới ánh mặt trời, xa hơn nữa là thấp thoáng thung lũng Brandywine. Về phía nam, vượt qua Withywindle, có một ánh lấp lánh xa xa trông như thủy tinh mờ nơi dòng sông Brandywine lượn một vòng cung lớn trong thung lũng và chảy vào những xứ mà dân Hobbit chưa từng biết. Ở phía bắc, qua khỏi những đồi cỏ trống, mặt đất trải ra thành những vùng bằng phẳng và những chỗ mấp mô nhuộm màu nâu và xanh lá và màu đất nhợt nhạt, cho đến khi chìm vào cõi xa tít tắp mờ mờ không hình dáng. Về phía đông, vùng Barrow-downs dâng cao thành những ngọn đồi tiếp ngọn đồi trong nắng sáng, rồi chạy ngút ra khỏi tầm mắt tới một cõi mà họ chỉ có thể ước đoán: chẳng là gì hơn một ước đoán về một miền xa thẳm chập chờn ánh xanh dương và trắng hòa lẫn với đường chân trời, nhưng nó gợi cho họ, từ ký ức và những câu chuyện cổ, về những dãy núi cao và xa xôi.

Họ hít một hơi dài đầy không khí trong lành và cảm thấy như một cú nhảy và vài bước sải mạnh mẽ cũng có thể đem họ tới bất cứ đâu họ muốn. Có vẻ như quá rụt rè nếu đi thất thểu chệch qua một bên vượt qua ngoại vi nhấp nhô của những đồi cỏ trống để tới được Đường Cái, trong khi họ có thể phóng tới, mạnh mẽ y như Tom, qua những ngọn đồi, như những viên đá lót đường để tiến thẳng tới những dãy núi kia.

Bà Goldberry lên tiếng và hướng tầm mắt cũng như ý nghĩ của họ về thực tại. “Hãy đi nhanh lên, các khách quý!” bà nói. “Và bám sát mục tiêu của các ông! Phía bắc với ngọn gió trong mắt trái và một lời chúc phúc cho mỗi bước đi của các ông! Nhanh lên khi còn ánh mặt trời!” Và bà nói với Frodo: “Tạm biệt, bạn của dân Elf, cuộc gặp gỡ này thật vui!”

Nhưng Frodo không biết nói gì để đáp lại. Anh cúi gập người, leo lên ngựa của mình, và dẫn đầu các bạn chạy chầm chậm xuống con dốc sau đồi. Căn nhà của Tom Bombadil cùng thung lũng và Khu Rừng đó đã khuất khỏi tầm nhìn. Không khí giữa hai sườn đồi xanh cây lá trở nên ấm áp hơn, mùi đất mùn cỏ mọc nồng nàn và ngọt ngào trong hơi thở của họ. Ngoảnh lại khi xuống tới đáy thung lũng giữa hai quả đồi, họ còn thấy bà Goldberry, bây giờ nhỏ xíu và mong manh như một cành hoa ngập nắng in trên nền trời: bà ta vẫn đứng yên nhìn theo họ, và đôi tay vươn ra về phía họ. Khi họ nhìn lại, bà kêu lên một tiếng trong trẻo, giơ hai tay lên cao rồi bà quay mình, khuất sau đỉnh đồi.

Đường họ đi uốn lượn theo đáy thung, và vòng theo chân một ngọn đồi xanh cỏ, đi vào một thung lũng khác rộng hơn và trũng hơn, rồi leo qua những lưng đồi khác xa hơn, và lại xuống những dốc dài, lên những sườn trơn trượt, tới những đỉnh đồi mới và xuống những thung lũng mới. Không có cây và cũng không có bóng dáng mặt nước: đó là một vùng đất của cỏ cao và cỏ thấp, hoàn toàn im lặng ngoại trừ tiếng gió thì thào trên đỉnh cao và những tiếng kêu lẻ loi của những loài chim lạ. Khi họ đi mặt trời dần lên cao và nóng hơn. Mỗi lần họ leo qua một mỏm đồi gió có vẻ như lại yếu hơn. Khi tầm mắt họ nhìn được về phía tây, Rừng Cổ xa xa hình như bốc khói, tựa hồ như mưa vừa rơi xuống đã bốc hơi ngược lên từ lá và rễ và mô gò. Một bóng tối bây giờ đã nằm chắn tầm nhìn, bầu trời bên trên trông như một cái nón màu xanh chụp xuống, nóng bức và nặng nề.

Đến trưa họ tới một quả đồi có đỉnh rộng và phẳng, như một cái dĩa nông với bờ đất xanh cỏ bao quanh. Giữa lòng dĩa không khí đứng yên, và bầu trời như sát trên đầu họ. Họ băng qua đó và nhìn về phía bắc. Rồi tim họ phấn khởi, vì rõ ràng họ đã đi được xa hơn dự tính. Dĩ nhiên những khoảng cách ước lượng bây giờ đã trở thành mơ hồ và thiếu chính xác, nhưng rõ ràng họ sắp qua khỏi vùng Downs. Một thung lũng dài dưới chân họ chạy uốn lượn về phía bắc, cho đến khi nó tới một khoảng trống trải giữa hai sườn dốc. Xa hơn đó nữa, hình như không thấy ngọn đồi nào. Ở hướng chính bắc họ lờ mờ thấy một vệt đen dài. “Đó là một hàng cây,” Merry nói, “và nó hẳn đánh dấu con Đường Cái. Dọc theo đường đó suốt bao nhiêu dặm về hướng đông luôn có cây mọc. Có người nói chúng được trồng từ hồi xa xưa.”

“Hay quá!” Frodo nói. “Nếu buổi chiều chúng ta cũng đi suôn sẻ như sáng nay thì chắc mình sẽ rời khỏi Downs trước hoàng hôn và có thể tà tà tìm chỗ đóng trại.” Nhưng ngay khi nói anh đã liếc về hướng đông, thấy những ngọn đồi phía đó cao hơn và đang nhìn xuống họ; tất cả những ngọn đồi ấy đều đầy những mô đất xanh cỏ, một vài mô còn có dựng những tảng đá, chĩa thẳng lên trời như những cái răng nhọn hoắt mọc ra từ những hàm nướu màu xanh.

Hình ảnh đó ít nhiều gây xao xuyến; nên họ ngoảnh đi và thả ngựa xuống khoảng đất trũng. Giữa khoảng đất tròn ấy có một tảng đá lẻ loi, đứng thẳng dưới ánh mặt trời, và vào lúc này nó không đổ bóng. Nó không có hình dáng nhưng lại có ý nghĩa: tựa như một cột mốc, hay một ngón tay phòng thủ, hoặc trông giống một dấu hiệu cảnh báo hơn. Nhưng lúc này họ đã đói, và mặt trời vẫn ngạo nghễ giữa trưa; nên họ dựa lưng vào mé đông tảng đá. Phía đó mát, làm như nắng không đủ sức đốt nóng nó; nhưng vào lúc đó điều này có vẻ dễ chịu. Họ lấy đồ ăn thức uống ra và dọn thành một bữa trưa ngòai trời ngon lành mà ai cũng có thể thèm muốn; vì thực phẩm đến từ “nơi dưới chân đồi”, Tom đã trang bị cho họ dư thừa thoải mái cho cả ngày. Những con ngựa được gỡ hành lý đi loanh quanh gặm cỏ.

Cưỡi ngựa vượt đồi, ăn tới no căng, nắng ấm và mùi cỏ dại, nằm nghỉ hơi lâu lâu, giãn thẳng cẳng ra và nhìn lên bầu trời trên cao: có lẽ những điều ấy là đủ mô tả những gì đã xảy ra. Tuy nhiên, họ đã thức giấc đột ngột và khó chịu từ một giấc ngủ không định trước. Tảng đá dựng đứng lạnh lẽo, và đổ một bóng dài về phía đông che lên họ. Mặt trời, một khối vàng nhợt nhạt và ướt át ở phía tây, còn tỏa sáng sau màn sương ngay bên trên bờ đất bao quanh khoảng trũng họ đang nằm; phía bắc, nam và đông, bên ngoài bờ đất, sương đã mờ mịt, trắng và lạnh. Không khí im lặng, nặng nề và se se. Những con ngựa đứng xúm vào nhau, đầu rũ thấp.

Những người Hobbit hoảng hồn đứng bật dậy và chạy tới bờ đất phía tây. Họ thấy mình như đang ở trên một hòn đảo giữa biển sương. Khi họ thất chí nhìn về phía mặt trời đang lặn, nó tiếp tục xuống thấp trước mắt họ, chìm vào biển sương trắng đục, và một bóng tối xám lạnh hiện lên ở phía đông sau lưng họ. Sương dâng lên tới bờ đất và vượt quá đầu họ, và khi dâng lên, sương trùm trên đầu họ cho đến khi tạo thành một mái vòm: họ bị nhốt trong một đại sảnh sương mù với tảng đá dựng giữ vai trò cây cột trung tâm.

Họ cảm thấy như một cái bẫy đang chụp xuống; nhưng họ không hoàn toàn mất tinh thần. Họ vẫn nhớ hình ảnh đầy hy vọng về con Đường Cái ở phía trước, và họ còn biết nó nằm về hướng nào. Dù sao đi nữa, lúc này họ cảm thấy thù ghét khoảng đất trũng quanh tảng đá kia đến nỗi không ai muốn ở lại đây nữa. Họ gói ghém hành lý với hết tốc độ mà những ngón tay lạnh tê của họ có thể đạt được.

Rồi họ dẫn ngựa thành một hàng vượt qua bờ đất xuống sườn dốc phía bắc quả đồi, chìm vào biển sương mù. Càng xuống thấp, sương càng lạnh và ẩm, tóc họ đẫm sương trở thành thẳng đuột và rỏ nước xuống trán. Xuống tới đáy thung lũng, không khí đã lạnh đến nỗi họ phải dừng lại, lấy áo choàng và mũ trùm ra mặc vào, chẳng mấy chốc áo của họ cũng đọng sương kết thành những hạt xám nhỏ. Rồi leo lên ngựa, họ từ từ đi tới, cẩn thận di chuyển trên mặt đất mấp mô. Theo họ ước đoán, họ đang hướng tới khoảng trống như cái cổng ở cực bắc thung lũng mà họ đã thấy hồi sáng. Một khi ra khỏi thung lũng, họ chỉ cần đi theo một hướng gần như thẳng tắp và họ tin chắc sau cùng sẽ ra tới Đường Cái. Họ chỉ nghĩ đến điều duy nhất đó, ngoại trừ một hy vọng mơ hồ rằng sẽ không còn sương mù nữa khi ra khỏi vùng Downs.

Họ di chuyển rất chậm. Để tránh bị tách khỏi nhau và lạc qua những hướng khác, họ đi theo một hàng, với Frodo dẫn đầu. Sam đi kế đó, rồi tới Pippin và Marry. Thung lũng làm như trải ra vô tận. Đột nhiên Frodo thấy một dấu hiệu đầy hy vọng. Ở hai bên sườn đồi phía trước một khối đen bắt đầu rõ dần trong màn sương; và anh đoán rằng sau cùng họ cũng tới gần được khoảng trống như cái cổng giữa hai sườn núi, cổng phía bắc của Barrow-downs. Nếu vượt qua được, họ sẽ tự do.

“Nào! Theo tôi!” Anh gọi với ra sau và thúc ngựa tới trước. Nhưng hy vọng của anh đã mau chóng biến thành sự hoang mang và ngần ngại. Những vệt đen trở nên đen hơn, nhưng chúng co lại; và đột nhiên anh nhìn thấy, chồm cao một cách đáng ngại trước mặt anh và hơi nghiêng vào nhau như những cái cột của một khung cửa không có thanh đà ngang là hai tảng đá khổng lồ dựng đứng. Anh không nhớ đã thấy bất kì dấu hiệu nào của những tảng đá này trong thung lũng khi đứng trên đồi nhìn xuống hồi sáng nay. Anh đã đi qua giữa hai cột đá trước khi ý thức ra điều đó: và khi ấy bóng tối có vẻ như phủ quanh anh. Con ngựa của anh giật lui và khịt mũi, rồi hất anh té xuống. Nhìn lại đàng sau, anh thấy anh chỉ còn có một mình: những bạn hữu không còn bám theo anh. “Sam!” anh kêu lên. “Pippin! Merry! Tới đây nào! Sao các bạn không theo sát tôi?”

Không có tiếng trả lời. Anh thấy hoảng nợ, rồi chạy ngược lại qua hai cột đá, anh điên cuồng gào lên: “Sam! Sam! Merry! Pippin!” Con ngựa phóng vào màn sương và mất hút. Ở xa xa, hay có vẻ như vậy, anh tưởng như nghe được tiếng kêu: “Hú! Frodo! Hú!” Nó vọng tới từ phía đông, về phía tay trái của anh khi anh đứng dưới những tảng đá khổng lồ, căng mắt nhìn vào bóng tối. Anh lao về phía có tiếng gọi, và thấy mình đang lao ngược dốc.

Trong khi cố leo lên anh lại lớn tiếng gọi, và cứ tiếp tục gọi mãi một cách hoảng loạn, nhưng có lúc anh không nghe trả lời, rồi lại có tiếng trả lời xa đàng trước và cao trên đầu. “Frodo! Hú!” những giọng mong manh từ trong màn sương vọng lại; và một tiếng la nghe như cứu với, cứu với! lặp đi lặp lại, kết thúc bằng một tiếng kêu “cứu với” kéo dài và bất ngờ ngưng bặt. Anh lồm cồm lao tới trước, về phía tiếng kêu, bằng hết sức lực của mình; nhưng ánh sáng bây giờ đã tắt, và bóng đêm sâu thẳm đã vây quanh, nên anh không thể nhìn ra phương hướng. Suốt thời gian đó hình như anh cứ leo lên cao mãi.

Chỉ có thay đổi trong độ nghiêng của mặt đất dưới chân mới cho anh hay là mình đã lên tới đỉnh một mỏm đồi. Anh mệt mỏi, đổ mồ hôi nhưng vẫn lạnh. Trời đã tối hẳn.

“Các anh ở đâu?” Anh gào lên một cách khốn khổ.

Không có tiếng trả lời. Anh đứng lắng nghe. Rồi anh đột nhiên nhận ra trời đang trở nên rất lạnh, và trên đây gió bắt đầu thổi, một luồng gió lạnh như băng. Thời tiết đang thay đổi. Sương tràn qua chỗ anh đứng thành từng cụm từng đám rời rạc. Hơi thở của anh tỏa thành khói, và bóng tối chợt ít dầy đặc và vây bủa hơn. Anh ngẩng lên và ngạc nhiên thấy những ngôi sao mờ mờ hiện ra trên đầu giữa những dải mây và sương mù hối hả bay qua. Gió bắt đầu rít trên mặt cỏ. Bất chợt anh tưởng như nghe thấy một tiếng kêu bị chẹn lại, và anh đi về hướng đó, và khi anh bước tới, sương mù cuộn lên và dạt sang bên, bầu trời đầy sao lộ ra. Nhìn quanh, anh thấy mình đang quay mặt về hướng nam và đứng trên một đỉnh đồi tròn, tức là anh đã leo lên đây từ phía bắc. Từ phía đông gió lạnh buốt thổi tới. Ở bên phải anh in trên nền sao phía tây lom lom một bóng dáng đen ngòm. Đó là một ngôi mộ lớn.

“Các anh ở đâu?” anh lại kêu, vừa giận dữ vừa sợ hãi.

“Ở đây!” một giọng vang lên, trầm và lạnh, như từ lòng đất vang lên. “Ta đang đợi ngươi đây!”

“Không!” Frodo nói; nhưng anh không bỏ chạy. Đầu gối anh sụm lại và anh ngã xuống đất. Không có gì xảy ra và không có một tiếng động nào. Anh run rẩy nhìn lên, đúng lúc để thấy một bóng dáng đen thui cao lớn in trên nền trời đầy sao. Nó khòm xuống chỗ anh. Anh nghĩ nó có hai mắt, rất lạnh tuy chúng có tia sáng nhợt nhạt như chiếu từ một cõi xa xăm. Một cái gì rất mạnh và lạnh hơn cả sắt chụp siết lấy anh. Nó làm anh buốt tới xương tủy, rồi anh chẳng nhớ gì nữa.

Khi tỉnh lại, trong nhất thời anh chẳng nhớ lại được gì ngoại trừ một cảm giác kinh hãi. Rồi đột nhiên anh hiểu mình đã bị cầm tù, bị bắt giam một cách vô vọng; anh đang ở trong một nấm mộ. Một Người Mộ đã bắt anh, và có lẽ anh đang nằm dưới ma lực của những Người Mộ mà các chuyện cổ từng nói tới. Anh không dám động đậy, mà ở yên tại chỗ; nằm ngửa trên một phiến đá lạnh với hai tay đặt trên ngực.

Tuy nỗi sợ hãi của anh lớn đến nỗi nó hòa chung với bóng tối đen ngòm vây quanh, nhưng anh nhận ra mình đang nghĩ về Bilbo Baggins và những câu chuyện của bác ấy, về những lần đi dạo với nhau trên các lối ngõ của xứ Shire và nói chuyện về những con đường và những cuộc phiêu lưu. Có mầm mống của sự can đảm ẩn tàng (thường là rất sâu) trong tim của những gã Hobbit mập nhất và rụt rè nhất, chờ có một nguy hiểm cùng cực và tuyệt vọng thì mới lớn mạnh lên. Frodo không mập cũng không rụt rè lắm; thực ra, tuy anh không biết, nhưng Bilbo (và Gandalf) đã nghĩ anh là tay Hobbit bảnh nhất Shire. Anh nghĩ mình đã đến hồi kết thúc của cuộc phiêu lưu, một kết thúc kinh khủng, nhưng ý nghĩ đó đã khiến anh cứng cỏi thêm. Anh thấy mình đang gồng lên, như chuẩn bị cho lần vùng dậy cuối cùng; anh không còn cảm thấy lờ đờ như một con mồi tội nghiệp nữa.

Trong khi nằm đó, suy nghĩ và tìm lại sự bình tĩnh, anh liền nhận ra rằng bóng tối đang dần lui: một ánh sáng xanh nhợt nhạt đang tỏa lên xung quanh. Ban đầu nó không giúp anh thấy được vị trí của mình, vì ánh sáng như thể tỏa ra từ chính anh, và từ nền đất bên dưới, cũng không thể soi tới mái hay tới bức tường. Anh trở mình, và trong ánh sáng lạnh lẽo đó anh thấy nằm cạnh mình là Sam, Pippin và Merry. Bọn họ nằm ngửa, khuôn mặt nhợt nhạt đầy vẻ chết chóc; và họ mặc toàn đồ trắng. Quanh họ đầy những châu báu của cải, có lẽ bằng vàng, tuy trong ánh sáng đó trông chúng lạnh lẽo và khó ưa. Trên đầu họ là những mũ miện, dây chuyền vàng vòng quanh thắt lưng, và nhẫn đeo đầy các ngón tay. Dọc người họ là những thanh kiếm và dưới chân là những tấm khiên. Nhưng vắt ngang ba cái cổ của họ là một thanh kiếm dài tuốt trần.

Đột nhiên một bài hát vang lên: một giọng rì rầm lạnh lẽo, lúc trầm lúc bổng. Giọng hát nghe như từ rất xa và rùng rợn, khi vút lên cao và mỏng manh, khi như tiếng rền trầm đục dưới lòng đất. Từ dòng âm thanh u ám, kinh hoàng và không hình dáng ấy, những chuỗi ca từ thỉnh thoảng lại định hình: những lời ca lạnh lẽo, khô cứng, u sầu, tàn nhẫn và khốn khổ. Bóng đêm đang chống đối ánh sáng ban ngày, thứ mà nó không có. Cái lạnh đang nguyền rủa sức nóng, điều mà nó thèm muốn. Frodo lạnh đến tận xương tủy. Một lát sau bài hát nghe rõ hơn, và với nỗi kinh hoàng trong tim, anh nhận ra nó đã chuyển thành một lời nguyền:

Tay và tim và xương đều lạnh,

giấc ngủ dưới đá cũng lạnh:

không bao giờ thần ác mộng tỉnh giấc trên giường đá,

không bao giờ, cho đến khi mặt trời sụp đổ và mặt trăng gục chết.

Trong gió đen các ngôi sao sẽ tắt,

và trên vàng bạc ở đây để chúng nằm yên,

cho đến khi Chúa Tể Bóng Tối giơ tay lên

trên biển chết và đất khô cằn.

Anh nghe phía sau đầu mình một âm thanh cào quẹt. Chõi tay nhổm dậy, anh thấy qua ánh sáng lờ mờ họ đang nằm trong một kiểu hành lang và ở đàng kia có một chỗ rẽ. Từ góc rẽ đó một cánh tay dài đang lần mò, những ngón tay đang bò về phía Sam, người nằm gần nhất, và hướng tới chuôi của thanh kiếm nằm cạnh anh ta.

Thoạt đầu Frodo nghĩ mình đã bị hóa đá vì lời nguyền ấy. Rồi anh nảy ra ý nghĩ tìm đường tẩu thoát. Anh tự hỏi nếu đeo nhẫn vào, bọn Người Mộ liệu có thấy anh không, và anh có thể tìm được đường ra chăng. Anh nghĩ tới cảnh mình chạy tự do trên cỏ, khóc thương cho Merry, Pippin và Sam, nhưng chính anh thì tự do và còn sống, Gandalf sẽ công nhận rằng anh chẳng thể làm gì khác hơn được.

Nhưng lòng can đảm đã tỉnh giấc trong anh bây giờ trở nên quá mạnh mẽ: anh không thể bỏ bạn bè dễ dàng như vậy. Anh ngần ngừ, mò tìm trong túi, rồi lại đấu tranh tư tưởng với chính mình; trong khi đó cánh tay cứ bò đến gần hơn. Đột nhiên lòng quyết tâm trong anh cứng rắn lên, và anh nắm lấy thanh đoản kiếm nằm cạnh bên mình, và quỳ gối, anh cúi người trên những người bạn. Bằng hết sức lực anh chém thẳng vào cánh tay đang thò tới đó, ngay cổ tay, và bàn tay rơi ra; nhưng ngay lúc đó lưỡi kiếm gãy rời khỏi chuôi. Có một tiếng rú lên và ánh sáng phụt tắt. Trong bóng tối chỉ còn tiếng gầm gừ.

Frodo ngã đè lên Merry, thấy mặt Merry lạnh ngắt. Ngay lập tức anh nhớ lại căn nhà dưới chân đồi và hình ảnh Tom đang ca hát, điều mà anh quên bẵng từ khi sương mù dâng lên. Anh nhớ lại giai điệu mà Tom dã dạy họ. Bằng một giọng tuyệt vọng yếu ớt, anh bắt đầu hát: “Hô! Tom Bombadil!” Và với tên gọi ấy giọng anh có vẻ mạnh mẽ hơn; nó có âm thanh tràn đầy và sống động, và căn buồng tối đen vang dội như có trống và kèn.

Hô! Tom Bombadil, Tom Bombadillo!

Bên sông, rừng và núi đồi, cỏ dại và liễu,

Cùng lửa, mặt trời và mặt trăng, giờ hãy nghe đây, và nghe chúng tôi,

Nào hãy đến, Tom Bombadil, vì nhu cầu đã gần chúng tôi!”

Đột nhiên im lặng nặng nề chợt bao trùm, Frodo nghe rõ tiếng tim mình đập. Một hồi lâu sau anh nghe rõ một giọng hát đáp trả, nhưng rất xa xôi, làm như nó phải chui xuống lòng đất và xuyên qua những bức tường dầy:

Già Tom Bombadil là một tay vui vẻ,

Áo khoác lão xanh lơ và đôi ủng thì vàng.

Chẳng ai bắt được lão cả, vì Tom, lão là chủ;

Những bài ca của lão mạnh hơn, và chân lão nhanh hơn.

Có tiếng rầm rập dữ dội, nghe như những tảng đá lăn và đổ xuống, và thình lình ánh sáng tràn vào, ánh sáng thực, ánh sáng ban ngày. Một lỗ thủng thấp giống ô cửa bị phá ra ở cuối phòng về hướng dưới chân Frodo và cái đầu của Tom xuất hiện (cùng với mũ, lông cài các thứ) chắn mất ánh sáng mặt trời đang lên đỏ au sau lưng ông. Ánh nắng rọi xuống sàn và rọi vào những khuôn mặt của ba Hobbit nằm cạnh Frodo. Họ không cục cựa, nhưng màu chết chóc trên mặt họ không còn nữa. Bây giờ trông họ như đang ngủ rất say thôi.

Tom khom người, dở mũ, và chui vào phòng, miệng hát:

Cút đi, bọn Người Mộ! Hãy tan trong nắng!

Co rúm như sương lạnh, như những ngọn gió kêu than.

Ra ngoài kia trên đất trơ trụi xa ngoài những núi!

Đừng bao giờ tới gần đây nữa! Cứ để những nấm mộ trống trơn!

Cứ để nó bị lãng quên và biến mất, đen hơn cả bóng tối,

Nơi các cánh cổng đóng lại vĩnh viễn, cho đến khi thế giới được cứu vãn.

Trước lời hát đó, họ nghe một tiếng kêu và một phần phía trong căn phòng đổ sụp đánh ầm một tiếng. Rồi có tiếng rú kéo dài, nhỏ dần đi vào một cõi xa xôi; và sau đó là im lặng.

“Nào, bạn Frodo!” Tom nói. “Ra ngoài chỗ cỏ sạch đi! Anh phải giúp tôi mang họ ra.”

Họ cùng nhau khiêng Pippin, Merry và Sam ra. Khi Frodo rời hầm mộ lần cuối anh nghĩ mình còn thấy bàn tay bị cắt cụt vẫn co giật, như một con nhện bị thương, giữa đống đất đá đổ nát. Tom lại trở vào trong, và nghe có nhiều tiếng dậm chân thình thịch. Khi trở ra ông ta ôm trong tay nhiều món của cải: những món bằng vàng, bạc, đồng và thau; nhiều hạt và chuỗi cùng những món trang sức châu ngọc. Ông ta leo lên nấm mộ lớn và đặt chúng trên đỉnh dưới ánh mặt trời.

Ông ta đứng đó, mũ cầm trong tay và gió lùa trong tóc, nhìn xuống ba người Hobbit được đặt nằm ngửa trên cỏ phía tây mô đất. Giơ cao tay phải, ông nói bằng giọng chỉ huy rõ từng lời:

Hãy thức dậy hỡi những người bạn vui vẻ! Thức dậy và nghe tiếng tôi gọi!

Tim và chân tay hãy ấm lên! Tảng đá lạnh đã sụp đổ;

Cánh cửa đen đã mở toang, bàn tay chết đã gãy.

Đêm ẩn dưới đêm đã qua, và cánh cổng đã mở!

Frodo vui mừng thấy những bạn Hobbit cục cựa, vươn vai, dụi mắt rồi nhảy bật dậy.

Họ nhìn quanh hoang mang, đầu tiên là thấy Frodo, rồi thấy Tom đứng ngời ngời trên đỉnh nấm mộ kia; rồi họ thấy mình mặc những tấm vải trắng mỏng manh, đội miện với dây chuyền vàng quanh lưng và lỉnh kỉnh đủ món trang sức.

“Chuyện li kỳ gì đây?” Merry dọ dẫm, rờ cái vương miện đã sụp xuống tới mắt. Rồi anh ta sựng lại, một bóng tối trùm lên khuôn mặt, anh ta nhắm mắt lại. “Tôi nhớ ra rồi!” anh ta nói. “Những người của xứ Carn Dûm đêm qua lao vào chúng tôi. Và chúng tôi bị hạ. A! Ngọn giáo trúng tim tôi!” anh ta ôm lấy ngực. “Không! Không!” anh ta nói, mở mắt ra. “Tôi đang nói gì vậy nhỉ? Tôi đã mơ. Anh đã biến đi đâu vậy, Frodo?”

“Tôi nghĩ mình bị lạc.” Frodo nói; “nhưng tôi không muốn nói về chuyện đó. Hãy nghĩ về chuyện chúng ta phải làm gì bây giờ! Ta phải đi tiếp thôi!”

“Ăn mặc như thế này ư, thưa ông chủ?” Sam nói. “Quần áo của tôi đâu?” Anh ta gỡ các dây lưng, vòng miện và nhẫn ra bỏ trên cỏ, nhìn quanh vô vọng, làm như anh ta có thể thấy áo choàng áo khoác các thứ của mình nằm đâu đó quanh đấy.

“Anh không tìm lại được quần áo đâu.” Tom nói, từ mô đất nhảy xuống, và cười vang khi ông ta nhảy vòng quanh họ trong ánh nắng. Người ngoài sẽ nghĩ chẳng có gì nguy hiểm hoặc kinh hoàng đã xảy ra với họ; và quả thực nỗi kinh hãi đã tan khỏi tâm hồn khi họ nhìn ông, và thấy ánh vui nhộn trong đôi mắt ấy.

“Ông muốn nói gì?” Pippin hỏi, nhìn ông ta nửa hoang mang nửa buồn cười. “Tại sao không?”

Nhưng Tom lắc đầu nói: “Anh đã trồi lên được từ đáy nước sâu thẳm. Quần áo chỉ là chuyện mất mát nhỏ, khi anh thoát chết đuối. Hãy hài lòng, những bạn vui vẻ của tôi, và để cho nắng ấm chữa lành trái tim cũng như thân thể! Vất những thứ trang phục lạnh lẽo đó đi! Hãy trần truồng chạy trên cỏ trong khi Tom đi săn lùng một tí!”

Ông ta phóng xuống đồi, huýt sáo và kêu vang. Nhìn theo, Frodo thấy ông ta chạy về phía nam theo miền trũng xanh cỏ giữa hai ngọn đồi, vẫn còn huýt sáo và kêu vang:

Hê! Nào! Tới đi! Lang thang về đâu vậy?

Lên, xuống, gần hay xa, đây, đó và xa hơn?

Tai Thính, Mũi Tinh, Đuôi Vung Vẩy và Bumpkin,

Bạn nhỏ đi vớ dài, và Fatty Lumpkin của tôi!

Ông ta hát như thế, chạy rất nhanh, tung mũ lên và bắt lại, cho đến khi khuất dạng sau một mỏm đồi nhưng thỉnh thoảng tiếng hê nào! hê nào! của ông vẫn vọng lại theo gió lúc đó đã thổi về phía nam.

Không khí đã ấm hơn nhiều. Các Hobbit chạy quanh một lát trên cỏ như ông ta dặn. Rồi họ nằm tắm nắng với sự hài lòng của những kẻ vừa đột nhiên chuyển từ mùa đông lạnh giá sang một khí hậu thân thiện, hoặc của những người, sau một thời gian dài nằm bệnh liệt giường, một ngày kia thức dậy thấy mình bất ngờ khỏe mạnh lại và mỗi ngày lại đầy những hứa hẹn.

Đến lúc Tom trở lại họ đã cảm thấy khỏe khoắn (và đói nữa). Ông xuất hiện, đầu tiên cái mũ ló lên khỏi mép đồi, và phía sau ông ta là một hàng sáu con ngựa ngoan ngoãn: năm con của họ và một con nữa. Con đó rõ ràng là Fatty Lumpkin: lớn hơn, khỏe hơn, mập hơn (và già hơn) những con ngựa pôni của họ. Merry, chủ của những con pôni, thực ra không đặt cho chúng những cái tên như vậy, nhưng chúng cũng mau chóng chấp nhận đến hết đời những cái tên mà Tom vừa đặt cho chúng. Tom gọi chúng từng con một và chúng leo qua mép đỉnh đồi và đứng thành hàng. Rồi Tom cúi chào những Hobbit.

“Ngựa của các anh đây,” ông ta nói. “Chúng có nhiều cảm thức, theo cách nào đó, hơn dân Hobbit các anh – nhiều cảm thức trong mũi. Chúng đánh hơi được nguy hiểm phía trước mà các anh thường vướng phải; và nếu chúng chạy để giữ lấy mạng sống, thì chúng cũng chạy đúng hướng. Các anh phải tha thứ cho chúng; vì tuy lòng chúng trung thành, nhưng đối mặt với mối họa của Người Mộ không phải là bản tính của chúng. Thấy chưa, bây giờ chúng trở lại, với tất cả hành lý của các anh!”

Merry, Sam và Pippin bây giờ đã mặc đồ họ đem theo trong hành lý; và rồi họ thấy quá nóng rực vì họ buộc phải mặc những thứ dày hơn vốn được mang đi để dùng cho mùa đông sắp tới.

“Con Fatty Lumpkin kia từ đâu ra vậy?” Frodo hỏi.

“Nó là của tôi.” Tom nói. “Người bạn bốn chân; tuy tôi ít khi cưỡi nó, và nó thường lang thang rất xa, thoải mái trên những sườn đồi. Khi bọn pôni ở chỗ tôi chúng đã biết Lumpkin; và chúng đánh hơi được chỗ của Lumpkin trong đêm và mau le chạy về đó. Tôi nghĩ nó đã tìm bọn pôni và bằng lời lẽ khôn ngoan của mình, nó đã xua tan mọi sợ hãi cho bọn pôni. Nhưng này, Lumpkin thân mến, già Tom sẽ cưỡi mày đấy. Hê! Tom sẽ đi cùng các anh, chỉ để đưa các anh tới Đường Cái; nên ông ta cần ngựa. Vì ta không dễ gì nói chuyện được với các Hobbit khi họ đang cưỡi ngựa mà mình thì cố chạy bằng chân theo kịp họ.”

Các Hobbit hài lòng khi nghe điều này, và cám ơn Tom nhiều lần; nhưng ông ta bật cười và nói rằng họ cứ lạc đường hoài đến nỗi ông ta không thấy thoải mái cho đến khi thấy họ an toàn vượt qua biên giới lãnh thổ của ông ta. “Tôi có chuyện phải làm,” ông ta nói; “làm việc và ca hát, nói chuyện và bước đi, coi sóc xứ sở này. Tom không thể luôn gần bên các khung cửa mở và những khe hở trên thân liễu. Tom có ngôi nhà phải coi sóc và Goldberry đang trông chờ.”

Nhìn mặt trời thì biết hãy còn sớm, khoảng chín đến mười giờ, và các Hobbit lại nghĩ đến thức ăn. Bữa ăn gần đây nhất của họ là bữa trưa bên tảng đá dựng vào hôm qua. Bây giờ họ ăn sáng bằng những thứ còn sót lại của mớ thực phẩm do Tom cung cấp, định là dành cho bữa tối hôm qua, cùng với những món mà Tom mang theo. Đó không phải một bữa thịnh soạn (trong tình thế này và theo tiêu chuẩn của dân Hobbit), nhưng họ cảm thấy rất hài lòng. Trong khi họ ăn, Tom bước lên gò đất xem xét mớ của cải. Hầu hết những thứ đó ông ta đã chất thành đống lấp lánh trên cỏ. Ông ta để chúng nằm đó để “thoát khỏi tầm của mọi kẻ tìm kiếm, chim chóc, thú vật, dân Elf hay Người Cao, và mọi sinh vật tử tế khác;” vì như thế ma lực của gò mộ sẽ bị phá vỡ và tan tác và không Người Mộ nào trở lại lấy chúng. Trong đống đó, ông ta chọn cho mình một cây trâm chạm ngọc xanh, trông như những nụ hoa lanh hoặc cánh của những loài bướm xanh. Ông ta nhìn món đó hồi lâu, cứ như nó gợi lên ký ức nào đó, rồi lắc đầu. Cuối cùng ông ta nói:

“Đây là món đồ chơi xinh đẹp cho Tom và quý bà của ông ta! Ngày xưa bà ta xinh đẹp từng đeo một món như thế này trên vai. Bây giờ Goldberry cũng sẽ đeo cái này và chúng ta sẽ không quên bà!”

Ông chọn cho mỗi Hobbit một cây dao găm, dài, lưỡi mảnh, sắc và chế tạo tinh xảo, có hoa văn dạng con rắn màu vàng và đỏ. Chúng lấp lánh lên khi ông ta rút ra khỏi vỏ, với ánh kim loại ít gặp, sáng và cứng, và có nạm đá quý. Có thể là do vỏ bao hoặc do ma lực gì của gò mộ mà những lưỡi dao không bị thời gian tác động, không rỉ sét, còn sắc bén, sáng chói trong nắng.

“Những lưỡi dao cổ cũng đủ dài như thanh kiếm cho dân Hobbit,” ông ta nói. “Có được những lưỡi dao sắc cũng là điều tốt, nếu như dân Shire phải đi lang thang, đông, nam, hoặc đi rất xa vào bóng đêm và hiểm nguy.” Rồi ông ta bảo với họ rằng những lưỡi dao này đã được làm rất nhiều năm trước đây bởi người Westernesse: họ là đối thủ của Chúa Tể Hắc Ám, nhưng rồi họ bị khuất phục trước hoàng đế Carn Dûm ác độc tại vùng Angmar.

“Bây giờ ít ai nhớ được họ,” Tom lầm bầm, “tuy vài kẻ trong số đó vẫn còn lang thang, những con trai của các vị vua bị lãng quên lang thang trong nỗi cô đơn, bảo vệ những người bất cẩn khỏi mọi điều xấu.”

Các anh chàng Hobbit không hiểu được những lời này, nhưng khi ông nói, họ mường tượng thấy đàng sau những lời đó là rất nhiều năm tháng đã qua, như một cánh đồng rộng lớn u tối trên đó có hình dáng những Con Người lao đi, cao và sầu khổ với những thanh kiếm lóe sáng, và xuất hiện cuối cùng là một người với ngôi sao trên trán. Rồi hình ảnh đó phai nhạt, và họ trở lại với khung cảnh đầy nắng trước mặt. Đã đến lúc khởi hành. Họ chuẩn bị các thứ, gói ghém hành lý và chất lên ngựa. Những thứ vũ khí mới được cài vào thắt lưng bên dưới áo khoác, họ cảm thấy lúng túng không quen và tự hỏi chúng có dùng được vào việc gì không. Trước nay họ chưa từng nghĩ đến chuyện phải chiến đấu trong bất kỳ cuộc phiêu lưu nào trên con đường đào thoát này của họ.

Sau cùng họ cũng lên đường. Họ dẫn bọn ngựa xuống đồi; rồi lên ngựa mau lẹ phóng đi dọc theo thung lũng. Họ nhìn lại và thấy đỉnh của gò một cổ trên đỉnh đồi, và từ trên đó ánh nắng tỏa trên mớ đồ vàng bạc như một ngọn lửa vàng hực. Rồi họ vượt một hẻm đồi của vùng Downs này và mọi vật khuất khỏi tầm mắt.

Tuy Frodo dáo dác nhìn hai bên nhưng anh không tìm thấy dấu vết của những cột đá dựng như cái cổng, và chẳng bao lâu lữ khách đã đến khoảng trống phía bắc giữa hai sườn đồi và mau lẹ vượt qua, mặt đất đang trải rộng ra trước mặt. Đó là đoạn hành trình vui vẻ với Tom, trên lưng con Fatty Lumpkin, ruổi rong vui vẻ bên cạnh hoặc phía trước những người Hobbit. Tom luôn miệng hát, nhưng chủ yếu là những lời ca vô nghĩa, hoặc có lẽ bằng một ngôn ngữ lạ mà đám Hobbit không biết, một cổ ngữ mà lời lẽ của nó chỉ nói về những chuyện li kỳ và sảng khoái.

Họ tiến đều về phía trước, nhưng rồi nhận thấy con Đường Cái xa hơn là họ tưởng. Cho dù không có sương mù, giấc ngủ trưa hôm ấy hẳn cũng ngăn không cho họ đến được Đường Cái trước khi trời tối. Vệt đen dài mà đoàn người nhìn thấy không phải một hàng cây mà chỉ là một dãy bụi rậm bên bờ một đường hào sâu mà bờ bên kia dốc ngược lên như một bức tường đất. Tom bảo ngày xưa đây là đường biên giới của một vương quốc, nhưng đó là chuyện lâu lắm rồi. Ông ta có vẻ nhớ lại chuyện gì buồn bã quanh sự kiện đó và cũng không nói gì thêm.

Đoàn người leo xuống và vượt khỏi hào qua một khoảng sụp của bức tường, và sau đó Tom rẽ ngoặt về hướng bắc vì ít nhiều họ đã đi chệch về hướng tây. Địa hình ở đây rộng mở và khá bằng phẳng, và họ đi nhanh thêm. Nhưng mặt đã xuống thấp khi lữ khách thấy được hàng cây cao trước mặt, và họ biết rằng sau cùng mình đã tới được Đường Cái sau nhiều cuộc phiêu lưu không định trước. Họ thúc ngựa vượt những đoạn đường cuối cùng, và dừng lại dưới bóng hàng cây cao. Đứng trên đỉnh một bờ đất dốc, và con đường, bây giờ mờ mờ trong ánh chiều hôm, uốn lượn bên phía dưới. Ở chỗ này nó chạy theo hướng tây nam về đông bắc, và ở bên phải họ, nó đổ dốc nhanh xuống một vùng trũng. Có nhiều vết bánh xe và nhiều dấu hiệu của trận mưa dầm gần đây: có nhiều ổ gà và vũng đầy nước. Họ cho ngựa xuống dốc rồi nhìn xuôi nhìn ngược. Không thấy gì cả. “Tốt, sau cùng mình cũng đến nơi!” Frodo nói. “Tôi nghĩ mình đã mất hơn hai ngày do trò đi tắt qua Rừng Cổ! Nhưng có lẽ chậm như thế lại có ích – có thể nó khiến những kẻ bám đuổi mất dấu của mình.”

Những người kia nhìn anh. Nỗi lo ngại bọn Kỵ Sĩ Đen đột nhiên lại trở về. Từ khi vào Rừng Cổ, họ chỉ nghĩ đến chuyện trở ra Đường Cái; đến bây giờ khi con đường đã ở trước mặt họ mới nhớ lại mối nguy đang theo đuổi họ, và rất có thể nó đang nằm phục chờ đâu đó trên chính con đường này. Họ bồn chồn ngoái nhìn mặt trời đang lặn, nhưng con đường thì nâu tối và không một bóng người.

“Mấy ông có nghĩ,” Pippin nói ngập ngừng, “chúng ta có thể bị truy đuổi trong đêm nay không?”

“Không, tôi hy vọng đêm nay thì không,” Tom Bombadil nói, “ngày mai có lẽ cũng không. Nhưng đừng tin vào ước đoán của tôi; vì tôi không thể nói chắc. Ở phía đông này tôi không rành. Tom không phải là ông chủ của đám Kỵ Sĩ từ Lãnh Thổ Đen nằm ngoài vùng đất của mình.”

Nhưng các Hobbit vẫn mong ông ta đi cùng họ. Họ cảm thấy ông ta sẽ biết cách đối phó với các Kỵ Sĩ Đen, nếu phải có người làm chuyện đó. Bây giờ đây họ sẽ phải lao vào những miền đất hoàn toàn xa lạ, vượt ra ngoài mọi truyền thuyết mơ hồ và xa xôi nhất của xứ Shire, và trong bóng hoàng hôn chập choạng, họ thấy thèm được về lại quê nhà. Một nỗi cô đơn sâu xa và một cảm giác lạc lõng xâm chiếm con người. Họ đứng im lặng, ngần ngừ không muốn chia tay, và rất lâu họ mới nhận ra Tom đang nói lời từ biệt, và dặn dò họ hãy lạc quan và tiếp tục đi không nghỉ cho tới khi trời tối hẳn.

“Tom sẽ cho các bạn lời khuyên tốt, cho đến hết ngày hôm sau (sau đó vận may sẽ đi cùng và hướng dẫn các bạn): sau bốn dặm theo con đường này các bạn sẽ gặp một ngôi làng, làng Bree dưới chân đồi Bree, với những khung cửa trổ về hướng tây. Ở đó các bạn sẽ tìm được một quán trọ có tên là Pôni Vênh Váo. Barliman Butterbur là chủ nhà trọ đáng tin cậy. Các bạn có thể qua đêm ở đó, và sáng hôm sau hãy lên đường thật nhanh. Hãy can đảm, nhưng cẩn thận! Giữ tinh thần lạc quan, và hãy đi để đối mặt số phận của mình!”

Họ năn nỉ ông ta đi cùng, ít nhất là tới quán trọ đó và uống với nhau thêm lần nữa; nhưng ông ta bật cười từ chối và nói:

Xứ của Tom chấm dứt: hắn không vượt biên giới,

Tom có nhà phải coi, và cô Goldberry đang chờ!

Rồi ông ta quay đi, tung mũ lên trời, phóng lên lưng con Lumpkin, thúc nó ngược lên bờ đất và vừa hát vừa đi dần vào bóng hoàng hôn.

Các Hobbit leo lên bờ đất và nhìn theo ông ta đến khi khuất dạng.

“Tôi rất tiếc phải chia tay Ông Chủ Bombadil,” Sam nói. “Ông ta là một lời cảnh báo và không hề lầm lẫn. Tôi tin rằng chúng ta có thể đi rất xa nữa mà không gặp được ai tốt hơn, kỳ lạ hơn. Nhưng tôi không phủ nhận là tôi rất sung sướng khi tới được quán Pôni Vênh Váo ông ta đã nói đó. Tôi hy vọng nó cũng giống quán Rồng Xanh ở quê nhà mình! Không biết dân ở Bree thế nào nhỉ?”

“Cũng có dân Hobbit ở đó,” Merry nói, “và cả Người Cao nữa. Tôi tin chắc nó cũng khá giống quê mình. Quán Pôni là chỗ trọ tốt nhất về mọi mặt. Thỉnh thoảng người của tôi cũng đến đó.”

“Có thể nó là mọi thứ ta mong đợi,” Frodo nói, “nhưng nó vẫn là bên ngoài Shire. Đừng thoải mái tự nhiên quá! Tất cả các bạn, xin nhớ rằng ta KHÔNG được nói tới tên Baggins. Tôi là ông Underhill, nếu cần phải gọi đến tôi.”

Họ lại lên ngựa và lặng lẽ đi vào màn đêm. Bóng đêm xuống thật nhanh khi họ hết xuống lại lên dốc, cho đến khi nhìn thấy những đốm sáng lập lòe xa xa.

Trước mặt họ ngọn đồi Bree nhô cao chắn ngang đường, một khối đen ngòm in trên nền trời sao có mù sương; và ở mé tây ngọn đồi là một khu làng lớn. Họ hối hả phóng về phía đó mong tìm được một đám lửa ấm, và một cánh cửa ngăn cách họ với bóng đêm.

CHƯƠNG 9:
Dưới bảng hiệu Pôni Vênh Váo

Bree là thị trấn chính trong vùng Bree-land, một vùng đất nhỏ có người cư ngụ, như thể một ốc đảo trên vùng đất hoang hóa xung quanh. Bên cạnh Bree, vùng quanh đây còn có Staddle ở bên kia đồi, Combe dưới thung lũng xa hơn chút xíu về phía đông, và cuối cùng là Archet trên rìa Chetwood. Nằm quanh đồi Bree và mấy ngôi làng là một vùng đất nhỏ của các nông trại và rừng cây đã thuần hóa kéo dài vài dặm.

Dân Bree tóc nâu, người to bè nhưng khá thấp, vui tính và khá tự do: họ chẳng thuộc về bộ tộc nào, mà là một tộc người riêng; nhưng họ cũng khá thân thiện với những người Hobbit, người lùn râu rậm Dwarf, người Elf và những cư dân khác trên thế giới hơn là với những Người Cao. Theo truyền thuyết của chính họ thì họ là dân gốc ở xứ này, và là hậu duệ của những Con Người đầu tiên từng đặt chân lên vùng đất phía Tây Trung Địa. Chỉ có số ít người còn sống sót qua Những Ngày Xưa Cũ; nhưng khi Nhà Vua trở về từ Đại Hải, ông ta thấy những người Bree vẫn còn đây, và tới giờ họ vẫn sống nơi đây, khi những ký ức về Nhà Vua xưa đã tan biến cùng cát bụi.

Trong những ngày này, quả có ít Người nào dám cư ngụ xa về phía Tây đến vậy, trong vòng một trăm dặm quanh xứ Shire. Nhưng trong những vùng đất hoang dại quanh Bree vẫn có những kẻ lữ hành bí hiểm. Dân Bree gọi họ là Ranger – những lữ khách, và không hay biết gì về gốc gác những kẻ này. Đám này thường cao hơn và da sẫm hơn dân Bree và vẫn được cho là có thị giác và thính giác rất lạ thường, và họ cũng hiểu tiếng các loài chim, thú. Những người này vẫn tự do dạo quanh vùng đất phía nam, và đôi khi tiến sang phía đông tới tận Dãy Núi Mờ Sương; nhưng giờ họ chỉ còn có rất ít người và cũng hiếm khi xuất hiện. Khi lộ diện, họ thường đem lại những tin tức từ xứ xa xôi, và kể những câu chuyện dị kỳ mà ai đấy háo hức dỏng tai nghe, nhưng dân Bree vẫn không kết bạn với đám người này.

Vẫn có nhiều dòng tộc người Hobbit cư ngụ nơi đây, và họ vẫn tự nhận rằng chính mình là những cư dân Hobbit đầu tiên trên thế giới, là bộ tộc đã trú ngụ từ thời xưa, trước khi dòng Brandywine có người bước chân qua, và xứ Shire có người khai phá. Những người này sống chủ yếu ở Staddle, dù ngay tại Bree cũng có vài gia đình, nhất là bên mấy bờ dốc cao của ngọn đồi, bên trên nhà của những Người Cao. Người Cao và Người Thấp (họ vẫn gọi nhau như vậy) khá hữu hảo, tự coi ngó công việc của mình theo những cách riêng, nhưng cả hai phía đều tôn trọng lẫn nhau như những thành phần tất yếu của cư dân Bree. Chẳng còn chốn nào khác trên thế giới này có thể thấy một thỏa ước như vậy nữa.

Dân Bree, cả Cao và Thấp, tự thân cũng chẳng đi du ngoạn bao nhiêu; và sự vụ trong khắp bốn làng là mối bận tâm chủ yếu của họ. Thi thoảng, những người Hobbit ở Bree cũng đi xa tới tận Buckland, hay tới Eastfarthing; nhưng cho dù vùng đất liền kề không quá một ngày đi ngựa, những dân Hobbit xứ Shire cũng chẳng mấy khi viếng thăm chốn này. Một đôi lần, anh chàng xứ Buckland nào đó, hay một gã phiêu lưu họ Took cũng dừng chân tại Quán một vài đêm, nhưng chuyện đó giờ ngày càng hiếm. Dân Hobbit xứ Shire vẫn coi những người xứ Bree cùng tất cả những ai sống ngoài biên giới đều là Những Kẻ Lạ, và rất ít quan tâm tới những người này, coi họ là chậm phát triển và kém văn minh.

Thực ra Những Kẻ Lạ lang thang ở miền Tây khi ấy nhiều hơn nhiều số những người xứ Shire có thể hình dung. Có vài gã thấy rõ là thuộc loại lang bạt, sẵn sàng đào lỗ ven bất kỳ bờ sông ngọn suối nào. Nhưng ở vùng Bree, ít ra thì những Hobbit ở đây cũng thịnh vượng và ngăn nắp, và cũng chẳng hề kém văn minh hơn những họ hàng của họ ở Miền Trong. Người ta vẫn chưa quên là đã có thời sự trao đổi giữa Bree và Shire rất nhộn nhịp. Ít nhất thì dân Brandybuck vẫn có dòng máu Bree chảy trong mình.

Làng Bree có vài trăm ngôi nhà của những Người Cao xây bằng đá. Phần lớn nằm bên trên Đường Cái, tựa vào sườn đồi và hướng về phía tây. Ở phía này, chạy vòng quanh nửa ngọn đồi và tựa lưng vào đó là một đường hào sâu, với lũy cây dầy đặc một bên. Đường Cái chạy cắt ngang đây qua một cầu vượt; nhưng ngay chỗ cầu vượt này có một cổng canh giữ. Cũng còn có một cổng khác nữa phía góc nam, nơi con đường đi xuyên khỏi ngôi làng. Các cổng này đều được đóng chặt lúc trời đêm; phía trong cổng là vài chòi nhỏ cho lính gác.

Phía dưới con đường, chỗ góc ngoặt xuống dưới chân đồi, có một quán trọ lớn. Quán trọ này được dựng từ hồi xưa, khi lưu thông trên đường nhộn nhịp hơn nhiều. Bởi Bree được dựng ngay nơi giao nhau của những đường cổ; một con đường cổ khác cắt Đường Đông ngay bên ngoài chỗ đường hào phía tây làng, và Người Cao cùng những tộc người đủ loại hồi trước vẫn qua lại theo lối đó. “Kỳ dị như tin xứ Bree” là câu cách ngôn vẫn thường được nói ở Eastfarthing, bắt nguồn từ những ngày ấy, khi tin tức từ khắp miền Bắc, Nam, Đông đều có thể được nghe từ quán trọ này. Nhưng vùng đất phương Bắc đã hoang hóa bao năm, và con Đường Bắc ấy giờ ít được dùng: cỏ đã phủ đầy, và dân Bree gọi nó là Con Đường Xanh.

Quán trọ xứ Bree vẫn còn đây, và ông chủ quán trọ vẫn là một nhân vật đáng nể. Ngôi nhà của ông ta vẫn là nơi gặp gỡ của những cư dân rảnh rỗi, vui chuyện và tò mò từ bốn ngôi làng; và vẫn có một số những Ranger, rồi những lữ khách khác, và cả những người qua đường (phần lớn là người Dwarf) đi lại trên con Đường Đông, tới lui chỗ Núi.

Trời đã tối sẫm và các vì sao đang tỏa sáng khi Frodo cùng chiến hữu cuối cùng cũng tới được chỗ giao nhau với Con Đường Xanh gần làng. Đòan người ghé lại chỗ Cổng Tây và thấy nó đã đóng chặt, nhưng vẫn có một người ngồi bên cánh cửa phòng gác bên trong.

Anh ta nhổm dậy, với lấy cây đèn và nhìn qua cánh cổng với vẻ ngạc nhiên.

“Các anh muốn gì? Từ đâu tới?” Anh ta hỏi cộc cằn.

“Tụi tôi ghé trọ,” Frodo đáp. “Tụi tôi đi về đông và hôm nay không đi thêm nổi nữa.”

“Tụi Hobbit! Bốn gã Hobbit! Ái chà, nghe giọng cũng biết là dân Shire đây mà!” người gác cổng nói nhẹ nhàng như thể tự nhủ thầm. Anh ta chăm chú ngó họ một cách u ám và từ từ mở cổng cho họ vào.

“Bọn ta hiếm khi thấy dân Hobbit xứ Shire đi trên Đường Cái khi trời tối,” gã gác cổng tiếp tục khi đoàn người dừng lại trên ngưỡng cửa trong giây lát. “Các anh sẽ thứ lỗi cho sự tò mò, liệu có thứ gì khiến các anh tiến về miền Đông vậy? Và các anh tên gì, tôi biết được không?”

“Tên của chúng tôi, cũng như công việc là chuyện riêng của tụi này, và chỗ đây không phải nơi thích hợp để bàn chuyện ấy.” Frodo đáp, thấy không ưa bộ dạng hay giọng điệu của tay gác cổng.

“Việc của chư vị dĩ nhiên là thuộc về chư vị, ai nói gì đâu,” người kia nói, “nhưng việc của tôi là phải hỏi cho rõ sau khi trời tối.”

“Bọn tôi là dân Hobbit xứ Buckland, và tụi tôi khoái trọ ở đây sau chuyến du ngoạn vừa qua,” Merry xen vào. “Tôi là ông Brandybuck. Vậy đã được chưa? Dân Bree vẫn được tiếng là thân thiện với lữ khách, ít ra là tôi nghe đồn như vậy?”

“Được rồi, được rồi,” người kia nói. “Tôi không có ý xúc phạm gì đâu. Nhưng chắc các anh sẽ thấy có nhiều gã muốn hỏi han hơn là anh chàng Harry giữ cổng này đây. Mới có một thằng cha kỳ dị tới. Nếu các anh tới quán Pôni, chắc sẽ nhận ra là mình chẳng phải là khách trọ duy nhất đâu.”

Gã ta chúc họ ngủ ngon, nhưng đoàn khách không nói thêm lời nào nữa; Riêng Frodo vẫn nhận ra trong ánh đèn lồng là gã gác cổng vẫn nghiên cứu họ rất tò mò. Anh thấy hài lòng khi nghe tiếng cánh cổng sập lại sau lưng trong khi họ rời đi. Anh tự hỏi vì sao gã ta lại nghi kỵ đến vậy, và liệu có một ai đó đang dò hỏi về tin tức của một đoàn Hobbit chăng. Hay là Gandalf sao? Pháp sư có thể đã tới nơi trong khi họ lạc bước trong Rừng Cổ và Hầm Mộ. Nhưng có gì đó trong giọng nói và trong cách nhìn của gã gác cổng khiến anh thấy bất an.

Người gác cổng đứng nhìn theo những người Hobbit trong giây lát, và gã quay lại phía phòng gác. Ngay khi gã quay lưng, một bóng đen thoắt leo qua cổng và tan biến trong những khoảng tối trên đường phố của ngôi làng.

Những người Hobbit đi dọc một đường dốc thoải, ngang qua vài ngôi nhà đơn lẻ và tới trước bên quán trọ. Những ngôi nhà này trông thật lớn và xa lạ với họ. Sam đăm đăm ngắm ngôi nhà trọ có ba tầng và vô số cửa sổ, thấy tim co thắt lại. Gã đã từng hình dung ra những người khổng lồ cao hơn cả những thân cây, và cả những con quái vật kinh dị hơn thế vào lúc này hay lúc khác trong chuyến hành trình, nhưng giờ gã thấy hình dáng những Người Cao và ngôi nhà lêu nghêu của họ là quá đủ cho đoạn cuối tăm tối của một ngày mệt nhọc. Gã như nhìn ra những bóng ngựa đen thẫm đang đóng yên trong vùng tối của sân quán trọ, còn những Kỵ Sĩ Đen đang chồm ra từ bóng tối của các cửa sổ đen thẫm bên trên.

“Chúng ta chắc chắn sẽ không nghỉ lại đây chứ, thưa ông?” gã thốt ra. “Nếu có dân Hobbit ở những xứ này, sao bọn ta không tìm ai đó cho phép mình ở lại? Chắc vậy sẽ giống ở nhà hơn.”

“Quán trọ thì sao nào?” Frodo nói. “Tom Bombadil đã chả giới thiệu rồi sao. Tôi nghĩ bên trong chắc cũng như ở nhà mình thôi.”

Ngay nhìn bên ngoài, quán trọ này cũng là một ngôi nhà khá dễ ưa với những cặp mắt quen thuộc. Mặt hướng về Đường Cái, hai chái nhà đâm vào phần dưới ngọn đồi, khiến tầng lầu thứ nhất vừa ngang mặt đất. Có một mái vòm lớn dần ra khoảng dân giữa hai chái nhà, và bên phía trái dưới mái vòm có một đường đi dẫn tới cổng quán theo vài bậc thang. Cửa đang mở và ánh sáng đang chiếu rọi ra từ nơi đó. Bên trên mái vòm có một ngọn đèn và dưới đó là một tấm biển hiệu lớn: một con pôni trắng to lớn đang chồm lên trên hai chân sau. Bên trên cửa có một hàng chữ trắng: Quán Pôni Vênh Váo của BARLIMAN BUTTERBUR. Có nhiều cửa sổ tầng dưới có ánh đèn đàng sau những tấm màn che dầy.

Trong khi lữ khách còn lưỡng lự trong bóng tối nhập nhoạng, ai đó đã cất tiếng ca một bài ca vui nhộn, và nhiều giọng vui vẻ khác cùng lớn tiếng hòa theo thành một dàn đồng ca. Những người Hobbit lắng nghe cái âm thanh khích lệ này trong giây lát rồi giỡ đồ trên ngựa xuống. Bài ca đã dứt và một tràng cười cùng tiếng vỗ tay vang lên râm ran.

Họ dẫn những con pôni đi vào dưới mái vòm, bỏ chúng lại ở sân và cùng nhau bước lên những bậc thềm. Frodo đi trước và chút nữa đã đụng vào một người thấp bé béo ị, mặt đỏ và đầu hói trụi. Ông ta đang mặc một chiếc tạp dề trắng, đi hối hả hết cửa này sang cửa khác, tay bưng cái khay đầy những cốc vại lớn.

“Bọn tôi…” Frodo mào đầu.

“Làm ơn chờ chút nhé,” người kia nói qua vai, biến mất trong sự huyên náo và những đám mây khói thuốc. Trong thoáng chốc ông ta đã hiện ra, tay chùi vào tạp dề.

“Chào buổi tối, các quý ông,” ông ta nói và cúi mình chào. “Các ông cần gì chăng?”

“Phòng ngủ cho bốn người, và chuồng ngựa cho năm con pôni, nếu có thể. Có phải ông là Ông Butterbur?”

“Dạ phải. Tên tôi là Barliman. Barliman Butterbur hân hạnh được tiếp quý ngài! Quý ngài đến từ Shire ạ?” ông ta nói, và thình lình lấy tay vỗ bép lên đầu, như thể muốn nhớ lại chuyện gì. “Người Hobbit,” ông ta thốt ra. “Chuyện ấy nhắc mình tới thứ gì vậy nhỉ? Tôi có thể được biết quý danh không, các quý ngài?”

“Đây là ông Took còn đây là ông Brandybuck,” Frodo nói; “người này là Sam Gamgee. Tên của tôi là Underhill.”

“A, tôi nhớ rồi!” ông Butterbur nói, tay bật tanh tách. “Lại quên mất rồi! Nhưng rồi sẽ nhớ ra thôi, lúc nào có thêm chút thời gian. Tôi bận bịu quá, nhưng để xem thu xếp thế nào. Chúng tôi không thường được tiếp đón dân từ Shire, và tôi xin lỗi là đã không có buổi đón mừng nào. Nhưng hôm nay có một đám đông tụ hội nơi đây, đã lâu chưa có đấy. Trời không mưa mà là dội nước, như dân Bree vẫn nói.”

“Ê, Nob,” ông ta gọi to. “Mày ở đâu, cái thằng chân cẳng lề mề kia? Nob?”

“Con tới đây, ông chủ! Con tới ngay!” Một anh chàng Hobbit dễ coi chợt ló ra khỏi cửa và khi nhìn thấy những lữ khách, cậu ta dừng phắt lại và nhìn rất thích thú.

“Bob đâu rồi?” ông chủ nhà hỏi. “Mi không biết hử? Đi tìm nó đi! Nhanh nữa lên! Tao không có sáu chân, mà cũng chẳng có sáu mắt đâu. Nói với Bob là có năm con pôni cần chăm sóc đấy. Bảo nó tìm chỗ đi.” Nob chuồn đi sau một cú nháy mắt với miệng cười ngóac.

“À, vậy giờ tôi nói gì đây?” ông Butterbur nói, tay vỗ trán. “Hết chuyện này tới chuyện kia. Tối nay tôi bận quá, đầu óc quay cuồng. Mới đêm trước có một hội đi theo Đường Xanh xuống phía Nam – chuyện đó đã đủ lạ rồi. Rồi lại có thêm một đoàn người Dwarf đi du hành xuống miền Tây buổi chiều nay. Và giờ lại có thêm quý vị. Nếu quý vị không phải là người Hobbit, tôi sợ chắc không tìm chỗ nổi. Nhưng tụi tôi vẫn có một hai phòng bên phía chái Bắc, dành riêng cho người Hobbit, từ hồi xây quán trọ. Ngay dưới tầng trệt như họ vẫn thường thích vậy, cửa sổ tròn và đủ thứ khác theo sở thích. Tôi hy vọng quý vị thấy thoải mái. Chắc các vị sẽ muốn dùng bữa tối, chắc rồi. Làm xong ngay thôi. Mời theo lối này.”

Ông ta dẫn họ theo một hành lang đi xuống dưới. “Một phòng trọ tuyệt hảo đây!” ông nói. “Hy vọng là sẽ phù hợp. Thứ lỗi cho tôi nhé. Tôi bận quá. Không có lúc nào chuyện trò được. Tôi phải phi đi đây. Việc này làm mà có hai chân thì hơi ít, nhưng tôi đâu có nhẹ ký đi đựơc đâu. Tôi sẽ ghé thăm lần nữa. Nếu quý vị cần gì, cứ lắc chuông, và thằng Nob sẽ lại ngay. Nếu nó không tới, cứ vừa lắc chuông vừa la gọi.”

Rồi ông ta rốt cuộc cũng bỏ đi, để lại mấy ông khách gần tắc thở. Ông chủ quán có khả năng nói không ngơi nghỉ, nhưng chắc ông ta bận bịu thật. Đoàn khách nhận ra mình đang ở trong một căn phòng nhỏ và ấm cúng. Có một ngọn lửa sáng cháy trong lò sưởi, và trước lò có vài chiếc ghế tựa êm ái. Có một cái bàn tròn, phủ vải trắng sẵn, và trên đó có một chiếc chuông lớn. Nhưng Nob, anh hầu bàn Hobbit, đã đâm bổ vào trước khi họ có ý định lắc chuông rất lâu. Anh ta mang theo một cái khay trên xếp đầy những đĩa.

“Các ngài có muốn uống chút gì không?” anh ta hỏi. “Tôi có cần giới thiệu phòng ngủ trong lúc chờ bữa tối soạn xong không?”

Họ đã rửa ráy xong và đang uống dở vại bia tuyệt hảo thì Nob và ông Butterbur lại bước vào. Trong chớp mắt bàn ăn đã dọn xong. Có xúp nóng, thịt nguội, mứt dâu, vài ổ bánh mỳ mới, một tảng bơ và một lát pho mát tươi: toàn các món ngon lành, hệt như những món ở xứ Shire, và trông thân thuộc làm tan biến mọi lo âu của Sam (dù đã được xua tan phần nào bởi vại bia tuyệt ngon trước đó).

Ông chủ nhà đi vòng vòng xung quanh, và đã chuẩn bị rút lui. “Tôi không biết các ông có muốn tham dự vào hội ở đây hay không, sau khi dùng bữa xong,” ông ta nói, đứng trên ngưỡng cửa. “Có khi các ông muốn ngủ luôn. Nhưng bạn hữu nơi đây sẽ rất vui khi được làm quen với các quý ông, nếu các ông sẵn lòng. Chúng tôi không có những người lạ – những lữ khách từ Shire – tới thường xuyên; và chúng tôi cũng sẽ được nghe vài tin tức mới hay bất kỳ câu chuyện hay bài hát nào các ông thấy tiện. Nhưng tùy các ông thôi! Cứ lắc chuông, nếu các ông cần bất cứ thứ gì!”

HẾT TẬP 8

TẬP 9:
THÁO CHẠY ĐẾN SÔNG CẠN

Tóm tắt nội dung Tập 8

May mắn thoát được Khu Rừng Cổ với những cây rừng hiểm ác, Frodo đã tới nhà của Tom Bombadil, một con người kỳ lạ. Tom là Ông Chủ của Núi Đồi và Sông Suối, người duy nhất không hề bị sức mạnh của Chiếc Nhẫn Quyền Uy chi phối.

Lần đầu tiên Frodo nhận thức được rằng, còn có những sức mạnh của Cái Đẹp mà Cái Ác không thể nào động tới được. Điều đó tiếp thêm sức mạnh cho anh và bạn hữu.

Giã từ Tom, nhóm bạn phải đi xuyên qua Khu Đồi Mộ của những Người Hầm Mộ ma quái. Họ đã bỏ mạng nơi đây nếu không có sự giải cứu kịp thời của Tom Bombadil.

Cuối cùng, họ cùng đã đến được Bree, thị trấn ngã ba đường, nhưng không thấy bóng dáng Gandalf.

Ở cái xứ hỗn tạp này, mọi cặp mắt kỳ dị đều đổ dồn vào những người Hobbit xứ Shire. Có ai đó đang chờ đón họ tại chính nơi này?

CHƯƠNG 9:
Dưới bảng hiệu Pôni Vênh Váo
(tiếp theo)

Cảm thấy rất tỉnh táo và đầy can đảm sau khi đã dùng bữa tối (khoảng bốn mươi lăm phút đã đều đặn trôi qua, không ngắt quãng bởi những câu chuyện không cần thiết), nên Frodo, Pippin, và Sam quyết định tham gia cùng đám khách. Merry nói rằng ở đó sẽ rất ngột ngạt. “Tôi muốn ngồi đây yên lặng bên lò sưởi một chút, và có thể sau đó sẽ ra ngoài để hít thở khí trời. Các anh hãy thận trọng lời nói, và đừng quên rằng các anh được coi như bí mật đào tẩu, vẫn còn đang trên đường đi và không xa xứ Shire lắm!”

“Được rồi!” Pippin nói. “Anh hãy cẩn thận! Đừng đi lạc, đừng quên rằng ở trong nhà vẫn an toàn hơn!”

Đám khách đang ở trong căn phòng chung rộng lớn của quán trọ. Một tập hợp đông đúc và hỗn độn, Frodo khám phá thấy vậy khi mắt của anh ta đã quen với ánh sáng. Ánh sáng này chủ yếu tỏa ra từ đống củi đang cháy, vì ba chiếc đèn treo trên xà nhà rất lờ mờ, phần lớn đã bị che khuất trong làn khói thuốc. Barliman Butterbur đang đứng gần ngọn lửa, trò chuyện với một đôi người Dwarf và một hai người đàn ông trông kỳ dị. Trên chiếc ghế dài là nhiều giống người khác nhau: những người dân Bree, một nhóm Hobbit bản xứ (đang cùng tán gẫu), vài người Dwarf, và những dáng người lờ mờ khác khó mà nhận ra cho rõ trong bóng tối và các góc phòng.

Ngay khi nhóm Hobbit xứ Shire bước vào, có tiếng ồ lên chào mừng từ những người làng Bree. Những khách lạ, đặc biệt là những người đến qua ngả Con Đường Xanh, nhìn họ đầy tò mò. Ông chủ giới thiệu tân khách với dân làng Bree, ông ta nói lẹ làng đến nỗi, dù nghe được nhiều tên, họ cũng khó nhận ra tên ai là của ai. Tất cả những người làng Bree thường có những cái tên gần như là loài thực vật (nên khá kỳ quái đối với dân xứ Shire) như: Rushlight (Bấc Sáng), Goatleaf (Lá Dê), Heathertoes (Ngón Chân Thạch Thảo), Appledore (Táo Vàng), Thristlewool (Len Kế), và Ferny (Dương Xỉ) (không tính đến tên Butterbur). Một vài người Hobbit cũng có những tên tương tự. Họ Mugwort, chẳng hạn, có vẻ đông. Nhưng phần lớn họ có những cái tên dễ hiểu như Banks (Bờ Đất), Brockhouse (Nhà Sâu), Longhole (Lỗ Dài), Sandheaver (Đào Đất), và Tunnelly (Đường Hầm), nhiều tên kiểu ấy cũng dược dùng ở xứ Shire. Có nhiều người Underhill đến từ Saddle, và vì họ không thể tưởng tượng chuyện mang cùng một cái tên mà lại không có quan hệ bà con xa gần, nên họ chào đón Frodo như một người anh em họ lâu ngày mới gặp.

Những người Hobbit làng Bree, thực ra, khá thân thiện và tò mò, Frodo nhận ngay ra rằng anh phải giải thích chút đỉnh chuyện mình đang làm gì. Anh ta cho biết rằng anh rất quan tâm đến môn lịch sử và địa lý (nghe vậy nhiều cái đầu bèn lúc lắc, mặc dù cả hai chữ này đều hiếm được sử dụng trong tiếng địa phương của Bree). Anh ta nói anh đang nghĩ đến chuyện viết một cuốn sách (nghe vậy liền có sự ngạc nhiên thầm lặng), và rằng anh cùng những người bạn muốn thu thập những thông tin về người Hobbit sống bên ngoài xứ Shire, đặc biệt là trong vùng đất phía đông.

Đến đây, mọi người ùa nhau lên tiếng. Nếu Frodo thực sự muốn viết một cuốn sách, và có thật nhiều tai, hẳn anh sẽ thu thập trong ít phút là đủ để viết được vài chương. Và nếu như thế chưa đủ, anh sẽ được cung cấp một danh sách toàn bộ những tên tuổi, bát đâu là “Già Barliman đây,” với ông ấy, anh có thể gặp để lấy thêm thông tin. Nhưng sau một lát, vì Frodo không tỏ dấu hiệu gì là viết sách ngay tại chỗ, những người Hobbit lại trở về với những câu hỏi liên quan đến những việc xảy ra ở xứ Shire. Frodo tỏ ra không vui chuyện cho lắm, và chẳng bao lâu sau, anh thấy mình ngồi đơn độc trong một góc, lắng nghe và nhìn quanh quẩn.

Những Người Cao và người Dwarf nói chuyện phần lớn là về những chuyện đường xa, nói toàn những chuyện họ thông thuộc. Đang có chuyện ở phía Nam, và có vẻ như những Người Cao đến theo Con Đường Xanh đang di tản, tìm kiếm những vùng đất khác nơi họ có thể được sống yên thân. Người dân làng Bree dễ mến, nhưng rõ ràng không sẵn lòng đón nhận một số lớn những người lạ đến cư ngụ trong mảnh đất nhỏ bé của mình. Một trong những du khách, một anh bạn mắt lác vô duyên, đang tiên đoán rằng trong tương lai gần, mọi người sẽ dịch chuyển hết về phía bắc. “Nếu không có chỗ dành sẵn cho họ, họ sẽ tự tìm ra chỗ ở. Họ có quyền sống, như những người khác,” hắn ta nói lớn. Nhưng cư dân bản địa có vẻ không hài lòng trước viễn tượng này.

Những người Hobbit không chú ý lắm đến tất cả những chuyện này, và trong một lúc nó có vẻ không liên quan đến họ. Những Người Cao khó mà xin được chỗ trú trong những cái lỗ Hobbit. Họ quan tâm hơn đến Sam và Pippin, những kẻ giờ đây đang cảm thấy như được ở nhà, và đang tán gẫu tưng bừng về những sự kiện ở Shire. Pippin khiến mọi người cười ồ với câu chuyện sụp mái nhà của Lỗ Thị Chính ở Michel Delving: Will Whitfoot, vị thị trưởng, cùng với gã Hobbit mập nhất ở Westfarthing, đã bị chôn vùi trong đống đá vôi, rồi chui ra như những chiếc bánh hấp tẩm bột. Nhưng cũng có nhiều câu hỏi được đặt ra khiến Frodo cảm thấy hơi khó chịu. Một trong những người làng Bree, có vẻ như đã đến Shire nhiều lần, muốn biết những người Underhill đang sống ở đâu và họ có bà con với ai.

Thình lình Frodo phát hiện có một người đàn ông trông lạ kỳ, có vẻ phong trần, đang ngồi trong bóng tối cạnh tường, cũng đang lắng nghe chăm chú câu chuyện của người Hobbit. Hắn đặt một vại to trước mặt, hút một ống điếu dài được đẽo gọt một cách lạ mắt. Đôi chân duỗi dài ra trước, để lộ đôi ủng cao làm bằng da mềm rất vừa vặn, nhưng nay đã mòn nhiều, và bám đầy bùn khô. Chiếc áo choàng rộng đã bạc màu sương gió may bằng loại vải xanh đen đậm, được đặt gần hắn, và dù căn phòng nóng nực, hắn vẫn mang một cái mũ trùm đầu phủ kín khuôn mặt; nhưng có thể thấy ánh mắt lấp lánh của hắn đang dõi theo những người Hobbit.

“Ai đó?” Frodo hỏi, khi có dịp thì thầm với Butterbur. “Tôi nhớ ông chưa giới thiệu hắn.”

“Hắn ư?” Ông chủ nói như một câu trả lời thầm thì, trợn mắt mà không hề quay đầu lại. “Tôi không rõ lắm. Hắn là một trong những kẻ giang hồ – Kẻ Lãng Du – như chúng tôi thường gọi. Hắn ít nói: nhưng khi muốn nói thì hắn luôn có những câu chuyện kỳ lạ. Hắn mất dạng chừng một tháng, hoặc một năm, rồi đột ngột xuất hiện trở lại. Khoảng mùa xuân năm ngoái, hắn thường đến rồi đi; nhưng tôi không trông thấy hắn dạo gần đây. Tên thật của hắn là gì tôi cũng chẳng bao giờ nghe nói: nhưng ở đây người ta gọi hắn là Strider (có nghĩa là Chân Dài). Hắn luôn đi rất nhanh trên những cẳng chân dài; tuy chẳng nói với bất kỳ ai điều gì khiến hắn phải vội vã như thế. Nhưng đừng đếm xỉa tới dân Đông cũng như Tây, ở Bree chúng tôi hay nói như vậy, tức là ám chỉ dân Lãng Du và dân Shire đó, xin lỗi các ông nhé. Ông hỏi thăm về hắn cũng lạ đấy.” Nhưng vào lúc ấy, Butterbur phải quay ra vì có người gọi thêm bia và nhận xét cuối cùng của ông ta bị bỏ lửng, không được giải thích.

Frodo nhận thấy rằng Strider đang nhìn anh, dường như hắn đã nghe hoặc đoán được tất cả những điều họ vừa trao đổi. Kế đó, bằng một cái vẫy tay và gật đầu, hắn mời Frodo bước qua ngồi bên hắn. Khi Frodo lại gần, hắn lật chiếc mũ trùm ra, lộ rõ một cái đầu bờm xờm những mớ tóc đen xoắn lấy những lọn tóc bạc, và trên một khuôn mặt ngắn nhợt nhạt là đôi măt xám sắc sảo.

“Người ta gọi tôi là Strider,” hắn nói với một giọng trầm. “Tôi rất mừng được gặp anh. Anh Underhill, nếu già Butterbur nhớ đúng tên anh.”

“Già ấy đúng,” Frodo nói một cách khó khăn. Anh ta thấy khó chịu dưới cái nhìn chằm chằm của đôi mắt sắc sảo ấy.

“Nào, Underhill,” Strider nói, “nếu tôi là anh, tôi sẽ ngăn không cho những người bạn trẻ của anh nói quá nhiều. Rượu, lửa ấm, và gặp mặt tình cờ là đủ vui rồi, nhưng, tiếc thay, đây không phái là Shire. Có những kẻ kỳ lạ quanh dây. Dù tôi không nên nói điều này, anh có thể nghĩ thế,” hắn mỉm cười nhăn nhó, nhìn thẳng vào cái liếc mắt của Frodo, “gần đây có những khách lạ đi qua Bree,” hắn nói tiếp và quan sát khuôn mặt Frodo.

Frodo đăm đăm nhìn lại nhưng không nói gì; Strider cũng không tỏ có dấu hiệu gì khác. Có vẻ hắn đột nhiên chú ý vào Pippin. Frodo cũng giật mình nhận ra gã Took trẻ tuổi khôi hài kia, được khích lệ bởi thành công trong câu chuyện về ông thị trưởng mập của Michel Delving, giờ đây đang cười cợt kể lại buổi tiệc chia tay của Bilbo. Hắn nhại lại lời lẽ của bài diễn văn của Bilbo, và sắp nói tới vụ biến mất đầy ngạc nhiên đó.

Frodo thấy bực mình. Câu chuyện ấy khá là vô hại đối với phần lớn Hobbit ở đây, rõ ràng đây chỉ là một câu chuyện khôi hài về những người dân buồn cười ở phía bên kia sông; nhưng một vài kẻ (như Butterbur chẳng hạn) đã biết một vài điều, và có thể từ lâu đã nghe những lời đồn đại về vụ biến mất của Bilbo. Câu chuyện có thể sẽ gợi lại trong đầu họ cái tên Baggins, đặc biệt là đã có những dò hỏi ở Bree về cái tên đó.

Frodo bồn chồn, không biết phải làm gì. Pippin rõ ràng rất khoái chí khi thu hút được sự chú ý của người chung quanh, đã quên hẳn mối hiểm nguy của họ. Frodo có một nỗi lo sợ bất ngờ là trong tâm trạng hiện nay, có thể hắn ta sẽ nhắc đến chiếc nhẫn; và hẳn điều đó sẽ là một tai họa.

“Anh nên làm một cái gì đó nhanh lên!” Strider thì thầm vào tai anh.

Frodo nhảy vọt lên rồi đứng trên bàn, bắt đầu nói. Sự chú ý của thính giả dành cho Pippin bị đổi hướng. Một vài Hobbit nhìn Frodo rồi cười và vỗ tay, nghĩ rằng ông Underhill đã uống quá nhiều bia.

Frodo bất ngờ cảm thấy ngốc nghếch, và thấy mình (như thói quen mỗi khi phát biểu) đang sờ soạng các thứ trong túi quần. Anh rờ thấy chiếc nhẫn vẫn tròng trong sợi dây chuyền, và hoàn toàn không thể giải thích được, một nỗi thèm khát dâng trào trong anh là muốn đeo nó vào rồi biến ngay khỏi tình huống ngu ngốc này. Anh tưởng như, bằng cách nào đó, anh đang nhận được một lời khuyên từ bên ngoài, từ một người nào đó hoặc một vật nào đó trong căn phòng này. Anh quyết liệt chống lại nỗi cám dỗ đó, và nắm chắc chiếc nhẫn trong tay, như thể giữ chặt nó và ngăn không cho nó tẩu thoát hoặc thực hiện bất cứ trò ma quái nào. Dù sao đi nữa, nó cũng chẳng gợi cho anh một cảm hứng nào. Anh phát biểu “vài lời thích hợp” như mọi người vẫn thường nói ở Shire: “Tất cả chúng tôi vô cùng cảm kích trước sự tiếp đón ân cần của quý vị, và tôi xin mạo muội hy vọng rằng chuyến viếng thăm ngắn ngủi của chúng tôi sẽ thắt chặt hơn nữa mối liên hệ hữu nghị lâu đời giữa xứ Shire và làng Bree;” rồi anh ngập ngừng, và ho.

Mọi người trong phòng bây giờ đều nhìn anh. “Hát một bài đi!” Một Hobbit nào đó la lớn. “Hát đi! Hát đi!” Mọi người khác đồng thanh hô vang. “Nào, ông thầy, hát cho nghe bài nào mà tụi tôi chưa từng nghe coi!”

Frodo đứng há hốc miệng một lúc. Rồi trong thế cùng đường, anh bắt đầu hát bài hát vớ vẩn mà Bilbo khá yêu thích (và thực ra khá là hãnh diện, vì chính ông ta đã đặt lời). Nó nói về một quán trọ; và đó có thể là lý do khiến nó hiện ra trong đầu Frodo ngay lúc này. Sau đây là toàn văn bài hát. Và như lệ thường, ngày nay người ta chỉ còn nhớ được lõm bõm vài câu.

Đây là quán trọ, một quán trọ xưa vui vẻ

Dưới một ngọn đồi xám cũ,

Nơi người ta ủ những vại bia thật nâu

Rồi Con Người từ Cung Trăng bước xuống

Trọn một đêm để uống hết sức mình

Ông chủ ôm một con chó nhỏ

Rất thích những trò đùa

Khi có những tiếng reo vui trong đám khách

Dựng đứng đôi tai trước tất cả lời đùa

Rồi cười cho đến khi ngạt thở

Và kìa, những hàng dĩa bạc om sòm

Cùng một kho thìa bạc!

Vào Chủ Nhật có một đôi đặc biệt,

Được đánh bóng kỹ càng

Từ chiều Thứ Bảy

Con Người trên Cung Trăng đang uống cạn

Và con mèo bắt đầu kêu gào;

Đĩa và thìa trên bàn nhảy múa

Bò trong vườn nổi chứng điên cuồng

Con chó nhỏ đuổi theo đuôi nó.

Con Người trên Cung Trăng lấy một vại nữa

Rồi lăn dưới gầm ghế của mình;

Và lơ mơ rồi mộng về bia

Cho đến khi ánh sao trời nhợt nhạt

Và bình minh về khắp không gian

Viên quản mã nói với con mèo ngà say

Những con ngựa trắng của Mặt Trăng

Hí vang và nhai rào rạo nơi chiếc hàm thiếc

Một giai điệu sẽ đánh thức những tử thi:

Nó gắt lên kéo tới kéo lui và tăng nhanh giai điệu,

Trong lúc ông chủ lay gọi Người của Cung Trăng

“Quá ba giờ rồi!” ông ta nói

Chúng lăn Con Người ngược lên đồi

Rồi tống hắn vào Mặt Trăng

Khi những con ngựa phi nước đại đàng sau

Và chiếc đĩa chạy lên cùng chiếc muỗng.

Cây đàn cứ mau lên diệu didle-didle

Con chó bắt đầu tru lên

Bò và ngựa trồng chuối ngược;

Tất cả quý khách nhảy vùng khỏi giường

Và nhảy múa khắp trên sàn nhà

Pình một tiếng pong một tiếng

Những dây dàn đứt!

Con bò nhảy chồm qua mặt trăng

Chú chó nhỏ cười nắc nẻ,

Và những chiếc đĩa Thứ Bảy đi như chạy

Cùng những chiếc muỗng bạc Chủ Nhật

Trăng tròn trôi sau những ngọn đồi

Khi Mặt Trời ngẩng cao đầu lên

Nó khó tin vào vào đôi mắt đỏ lửa của mình

Vì dù đã sáng ngày, Nó ngạc nhiên

Tất cả bọn chúng mới bắt đầu đi ngủ!

Có những tiếng la và những tràng pháo tay tán thưởng kéo dài. Frodo có một chất giọng tốt, và bài hát đã kích hoạt trí tưởng của họ. “Già Barley đâu?” Họ la lên. “Ông ta nên nghe bài hát này. Bob nên dạy cho con mèo của nó chơi đàn, và rồi chúng ta sẽ lại nhảy múa!” Họ gọi thêm bia, và bắt đầu hét vang: “Hãy hát lại lần nữa, ông thầy! Tiếp tục đi! Một lần nữa!”

Họ mời Frodo một ly nữa, và rồi bài hát của anh ta lại bắt đầu, rất nhiều người trong số họ cùng tham gia; vì giai điệu đã quen thuộc, nên họ nhanh chóng nhớ được lời ca. Giờ đến lượt Frodo cảm thấy hài lòng với chính mình. Anh nhảy cỡn lung tung trên bàn; và khi hát đến lần thứ hai câu hát những con bò nhảy chồm qua Mặt Trăng, anh ta nhảy tưng lên cao. Quá sức mãnh liệt; khi lao xuống, bang, anh ta đã chạm vào một cái khay đầy những chiếc cốc, rồi trượt, và lăn khỏi bàn nghe loảng xoảng, lách cách, và rầm! Mọi khán giả đều há to miệng cười vang, rồi bất chợt ngừng lại, yên lặng há hốc mồm; vì người hát đã biến mất. Anh ta biến đi một cách đơn giản, dường như anh ta đi xuyên xuống dưới nền nhà mà không hề để lại một dấu vết nào!

Những người Hobbit bản xứ đứng nhìn sửng sốt, rồi túa chạy và hét vang gọi Barliman. Tất cả các vị khách đều tránh ra xa Pippin và Sam, những kẻ này thấy mình đứng đơn độc trong một góc phòng, bị mọi người nhìn một cách đầy u ám và ngờ vực. Rõ ràng là nhiều người bây giờ nhìn họ như một nhóm phù thủy du hành với quyền lực và mục tiêu bí ẩn. Nhưng có một người làng Bree da ngăm ngăm đen, đang đứng nhìn họ với vẻ hiểu biết và có phần chế nhạo, làm họ cảm thấy rất là khó chịu. Giờ đây, ông ta đã bỏ chạy ra ngoài cửa, theo sau là người miền Nam mắt lác: hai người đã cùng thì thầm rất nhiều suốt cả buổi tối. Harry, lão gác cổng cũng chạy ra ngoài ngay phía sau họ.

Frodo cảm thấy mình như một kẻ ngu đần. Không biết làm gì khác, anh ta trườn đi dưới những chiếc bàn, tiến tới một góc tối, nơi Strider đang ngồi bất động, không tỏ một thái độ nào. Frodo tựa lưng vào tường và rút chiếc nhẫn ra. Anh ta không giải thích được làm thế nào mà nó luồn vào ngón tay anh ta. Anh ta chỉ có thể nhớ là anh đã cầm lấy nó trong túi quần trong khi hát, và chẳng hiểu sao, nó trôi tuột vào khi anh giật mạnh tay để chống đỡ khi bị ngã. Trong một lúc, anh băn khoăn tự hỏi không biết có phải chiếc nhẫn đã chơi xỏ anh hay không; có thể nó cố bộc lộ ra nhằm đáp ứng một mong ước hoặc yêu cầu nào đó mà nó cảm được trong phòng. Anh thấy không thích cái dáng vẻ của những người vừa ra khỏi quán.

“Khỉ thật?” Strider nói, khi anh ta xuất hiện. “Sao anh làm cái trò đó? Còn tệ hơn bất cứ cái gì mà những người bạn anh có thể lỡ lời nói ra! Anh đã gây bao nhiêu là phiền toái! Hoặc tôi phải nói đó là do ngón tay của anh chăng?”

“Tôi không biết ý ông muốn nói gì,” Frodo nói, khó chịu và âu lo.

“Ồ không, anh biết mà,” Strider trả lời; “nhưng chúng ta nên chờ cho đến khi mọi người hết xôn xao thì hơn. Và, nếu không phiền, anh Baggins, tôi muốn nói chuyện tỉnh táo với anh một chút.”

“Về cái gì?” Frodo hỏi, cố phớt lờ chuyện ông ta bất ngờ nhắc đến tên thật của anh.

“Một vấn đề quan trọng – đối với cả hai chúng ta,” Strider trả lời, nhìn vào mắt Frodo. “Có thể anh nghe được vài điều có lợi cho anh.”

“Tốt thôi,” Frodo nói, cố tỏ vẻ không quan tâm. “Tôi sẽ nói chuyện với ông sau.”

Trong khi đó, cuộc tranh cãi vẫn tiếp tục nổ ra bên lò sưởi. Butterbur đang lóc cóc chạy đến, và giờ đây đang cố lắng nghe cùng một lúc nhiều lời kể trái ngược nhau về sự cố vừa rồi.

“Tôi đã thấy hắn, ông Butterbur,” một Hobbit nói; “rồi lại không thấy hắn, nếu ông hiểu ý tôi, hắn tự nhiên tan biến vào không khí, có thể nói như vậy.”

“Đừng nói bậy, Mugwort!” ông chủ trọ nói, trông có vẻ hoang mang.

“Không, thật mà!” Mugwort trả lời. “Tôi nói thật đó, mà còn hơn nữa kìa.”

“Có hiểu lầm đâu đó thôi,” Butterbur nói, lúc lắc đầu. “Thật là quá lố khi nói rằng có chuyện ông Underhill tan biến vào không khí hay vào có khí, mà lại ngay trong căn phòng này nữa chứ.”

“Thế thì hiện giờ thì anh ta đang ở đâu?” Những giọng nói khác nhau vang lên.

“Tôi biết thế nào được? Anh ta muốn đi tới chỗ nào tùy thích cũng được, miễn là sáng mai anh ta trả tiền sòng phẳng. Còn ông Took kìa, đấy: ông ta đâu có biến mất.”

“Vâng, tôi thấy những gì tôi thấy, và thấy cả những gì tôi không thấy,” Mugwort nói một cách ngoan cố.

“Và tôi nói đó là hiểu lầm,” Butterbur nhắc lại, nâng chiếc khay lên và gom góp những chén dĩa vỡ.

“Dĩ nhiên là có một sự hiểu lầm!” Frodo lên tiếng. “Tôi đâu có biến mất. Tôi ở đây mà! Tôi vừa nói chuyện một chút với ông Strider ở góc này đây.”

Anh tiến về phía trước, trong ánh lửa; nhưng phần lớn những người khách lại thối lui và còn bối rối hơn trước. Ít nhất họ cũng không vừa lòng với lời giải thích của anh ta rằng anh đã bò thật nhanh bên dưới những cái bàn sau khi ngã. Ngay lúc ấy, phần lớn những người Hobbit và Người Cao của làng Bree đã bước ra với vẻ giận dữ, không mong còn có giải trí gì nữa trong tối nay. Một hai người còn sầm mặt nhìn Frodo khi bước ra và họ cứ thầm thì với nhau. Những người Dwarf và hai ba Người Cao lạ mặt còn ở lại đã đứng dậy và chào ông chủ, nhưng không màng gì đến Frodo và các bạn của anh. Chỉ chốc lát, chẳng còn ai ở lại, trừ Strider, ông vẫn ngồi đó sát tường, không ai để ý.

Butterbur không có vẻ gì là phật lòng. Ông cho là, rất có thể, quán rượu sẽ đông trở lại trong những đêm tới, khi điều bí ẩn hôm nay được hoàn toàn sáng tỏ. “Nào, anh đã làm gì, anh Underhill?” Ông hỏi. “Làm khách hàng của tôi hoảng hồn và làm tan nát đám chén đĩa với cái trò nhào lộn của anh vậy đó hả!”

“Tôi rất tiếc về mọi chuyên lộn xộn này,” Frodo nói. “Hoàn toàn ngoài ý muốn, tôi bảo đảm với ông như vậy. Một tai nạn hết sức rủi ro!”

“Được rồi, Underhill! Nhưng nếu anh định làm trò nào nữa, nhào lộn, ảo thuật, hay bất cứ trò gì, tốt nhất anh nên báo cho mọi người biết trước – và báo cho tôi. Chúng tôi ở đây đang nghi ngại về bất cứ cái gì vượt ngoài thông lệ – những gì kỳ quái, nếu anh hiểu ý tôi; và chúng tôi không bỗng chốc ưa mấy vụ đó đâu.”

“Tôi sẽ không làm bất cứ thứ gì như thế nữa, ông Butterbur, tôi hứa với ông. Và bây giờ, tôi nghĩ, tôi muốn đi ngủ. Chúng tôi chắc sẽ khởi hành sớm. Ông làm ơn cho chuẩn bị sẵn mấy con pôni lúc tám giờ sáng mai, được không?”

“Rất tốt! Nhưng trước khi các anh đi, tôi muốn nói chuyện riêng với anh một chút, anh Underhill. Tôi vừa nhớ ra chuyện cần cho anh hay. Tôi hy vọng anh không phật ý. Bây giờ tôi phải đi sắp xếp vài công việc, xong rồi tôi sẽ tới phòng các anh, nếu anh sẵn lòng.”

“Đương nhiên rồi!” Frodo nói; nhưng cảm thấy lòng nặng trĩu. Anh tự hỏi không biết phải nghe bao nhiêu câu chuyện riêng trước khi được lên giường, và những câu chuyện đó sẽ tiết lộ điều gì. Phải chăng mọi người ở đây đang liên kết chống lại anh? Anh ta bắt đầu nghi ngờ là ngay cả khuôn mặt tròn trịa của già Butterbur cũng che giấu những âm mưu đen tối nào đó.

CHƯƠNG 10:
Strider

Frodo, Pippin, và Sam quay trở lại phòng khách. Không có đèn. Merry không có ở đó, và lửa đã tàn lụi. Họ thổi bùng những cục than hồng thành ngọn và ném vào đó hai bó củi, đến khi đó họ mới thấy Strider đã vào cùng với họ. Hắn ta tỉnh bơ ngồi trên một chiếc ghế cạnh cửa!

“Ha!” Pippin nói. “Anh là ai, và anh muốn gì?”

“Người ta gọi tôi là Strider,” hắn đáp, “nhưng bạn anh đã hứa là sẽ nói chuyện nhẹ nhàng với tôi dù anh ta có thể đã quên lời hứa đó.”

“Anh nói tôi có thể nghe một điều gì đó có lợi cho tôi,” Frodo nói. “Chuyện gì vậy?”

“Vài chuyện,” Strider đáp. “Nhưng, dĩ nhiên là tôi có giá của tôi.”

“Ý anh muốn nói gì?” Frodo hỏi đanh gọn.

“Đừng sợ! Ý tôi là vầy: Tôi sẽ nói cho anh nghe những gì tôi biết, và cho anh lời khuyên có lợi – nhưng đổi lại tôi muốn có một phần thưởng.”

“Và đó sẽ là cái gì, một lời cầu nguyện à?” Frodo hỏi. Giờ thì anh nghĩ là mình đang gặp một tên láu cá, anh bực bội nghĩ rằng mình đem theo quá ít tiền. Tất cả số tiền đó khó mà thỏa mãn được một tên đểu cáng, anh không thể tha thứ cho mình chuyện đó.

“Không quá khả năng của anh đâu,” Strider đáp với một nụ cười uể oải, như thể hắn ta đoán được những ý nghĩ của Frodo. “Tôi chỉ yêu cầu thế này: anh phải đưa tôi theo anh, cho đến khi nào tôi muốn bỏ đi.”

“Ồ, vậy đó!” Frodo đáp, ngạc nhiên, nhưng không thấy nhẹ nhõm. “Ngay cả nếu như tôi cần thêm một bạn đồng hành, tôi cũng không đồng ý một điều như thế, cho đến khi tôi biết rõ hơn về anh, và công việc của anh.”

“Tuyệt vời!” Strider kêu lên, bắt tréo chân và dựa ngửa người một cách thoải mái. “Anh có vẻ như biết điều hơn, và chuyện này có chiều hướng tốt đây. Cho đến bây giờ anh đã quá bất cẩn. Rất tốt! Tôi sẽ nói với anh những gì tôi biết, còn vụ phần thưởng cho tôi thì tùy anh quyết định. Có thể anh sẽ vui lòng trao tặng, khi anh đã nghe tôi nói.”

“Vậy nói đi,” Frodo giục. “Anh biết cái gì nào?”

“Rất nhiều, rất nhiều những điều đen tối,” Strider nói một cách nghiêm khắc. “Nhưng về phần công việc của anh.” Hắn đứng lên đi đến cửa, mở thật nhanh và nhìn ra ngoài. Rồi hắn nhẹ nhàng đóng lại và ngồi xuống. “Tôi có đôi tai rất thính,” hắn nói tiếp, hạ thấp giọng, “tuy tôi không thể biến mất, nhưng tôi từng đi săn nhiều loài thú hoang thính nhạy, tôi thường có thể tránh bị phát hiện nếu tôi muốn. Tối nay tôi đã ở phía sau hàng rào trên con đường phía tây của Bree thì bốn người Hobbit bước ra khỏi Downlands. Tôi không cần lặp lại tất cả những gì họ đã nói với già Bombadil hoặc với nhau, nhưng có một điều khiến tôi chú ý. Làm ơn nhớ cho, một người trong bọn họ nói, rằng không được đề cập đến tên Baggins. Tôi là ông Underhill, nếu như phải gọi đến tôi. Điều đó khiến tôi rất quan tâm đến độ tôi đã theo họ đến đây. Tôi lẻn qua cổng liền ngay sau họ. Có lẽ ông Baggins có một lý do lương thiện để từ bỏ tên ông ta; nhưng nếu vậy thì, tôi cần khuyên ông ta và bạn bè ông ta phải cẩn thận hơn.”

“Tôi chẳng thấy tên tôi có điều gì khiến ai đó ở Bree quan tâm,” Frodo giận dữ nói, “và tôi cần biết tại sao anh quan tâm đến nó. Ông Strider hẳn phải có một lý do lương thiện để làm gián điệp và nghe lén; nhưng nếu vậy thì, tôi khuyên ông ta nên giải thích nó đi.”

“Đối đáp hay đó!” Strider cười to. “Nhưng câu giải thích thật đơn giản: Tôi đang tìm một người Hobbit tên Frodo Baggins. Tôi muốn tìm ông ta thật nhanh. Tôi được biết rằng ông ta đã mang ra khỏi Shire, à, một bí mật mà tôi và bạn bè tôi quan tâm.

“Giờ thì đừng hiểu lầm tôi!” ông ta kêu lên, khi Frodo nhỏm khỏi ghế, và Sam đứng phắt dậy với vẻ cau có. “Tôi sẽ cẩn thận giữ điều bí mật đó hơn các anh nhiều. Và cẩn thận là cần thiết!” hắn chồm tới và nhìn vào họ. “Hãy coi chừng mọi bóng đen!” hắn nói với giọng nhỏ rí. “Những tên kỵ sĩ áo đen đã ghé qua Bree. Hôm thứ hai có một người đã xuống tới Con Đường Xanh, họ nói; và sau đó một người nữa xuất hiện, từ phía nam đến Con Đường Xanh.”

Căn phòng im lặng. Cuối cùng Frodo nói với Sam và Pippin: “Lẽ ra tôi phải đoán ra qua cách tên gác cổng chào đón chúng ta,” anh nói. “Và có vẻ như tay chủ nhà trọ đã nghe được một điều gì đó. Tại sao hắn ép chúng ta ra chung vui với khách? Và quả là chúng ta đã cư xử quá ngốc nghếch: lẽ ra chúng ta nên giữ im lặng ở đây.”

“Như vậy sẽ tốt hơn,” Strider nói. “Lẽ ra tôi nên ngăn các anh đừng đi vào phòng chung, nếu tôi có thể; nhưng lão chủ quán không cho tôi vào gặp các anh, hoặc chuyển một lời nhắn.”

“Anh nghĩ là ông ta,” Frodo dò dẫm.

“Ồ không, tôi không hề nghĩ già Butterbur có thể gây hại gì. Nói chung là ông ta chỉ không thích kiểu lang thang bí hiểm của tôi thôi.” Frodo nhìn hắn đầy bối rối. “Phải, tôi hơi có vẻ bất lương, đúng không?” Strider nói với cái nhếch mép và đôi mắt ánh lên vẻ kỳ quặc. “Nhưng tôi hy vọng chúng ta sẽ hiểu nhau hơn. Khi đó, tôi hy vọng anh sẽ giải thích những gì đã xảy ra khi anh kết thúc bài hát. Với cái trò tinh nghịch nhỏ đó.”

“Đó hoàn hoàn là tai nạn!” Frodo ngắt lời.

“Tôi tự hỏi,” Strider nói. “Tai nạn. Tai nạn đó đã khiến vị trí của anh trở nên nguy hiểm.”

“Cũng không nguy hiểm hơn tình thế hiện có,” Frodo nói. “Tôi biết những tay kỵ sĩ này đang truy tầm tôi, nhưng dù sao thì bây giờ họ cũng mất dấu tôi và đã bỏ đi.”

“Anh không nên tin chắc vào chuyện đó!” Strider nói đanh gọn. “Chủng sẽ trở lại. Và thêm nhiều tên nữa sắp đến. Có nhiều tên khác nữa. Tôi biết bọn chúng. Tôi biết những tên kỵ sĩ này.” Hắn ngừng lại, đôi mắt lạnh lẽo và khô khốc. “Và có một số người ở Bree không đáng tin cậy,” hắn nói tiếp. “Thí dụ như Bill Ferny. Hắn bị tai tiếng xấu ở xứ Bree này, nhiều kẻ kỳ quái vẫn ghé qua nhà hắn. Anh hẳn phải nhận ra hắn giữa bọn đó: một tay ngăm đen đầy khinh thị. Hắn rất thân với một trong những người lạ mặt từ miền nam tới, họ cùng nhau lẻn ra ngay sau ‘tai nạn’ của anh. Chẳng có tên nào trong số những tên miền nam này có ý định tốt; và đối với Ferny, hắn sẽ bán mọi thứ cho bất kỳ ai; hoặc gây bất hòa để giải trí.”

“Ferny sẽ bán cái gì, và tai nạn của tôi có dính dáng gì tới hắn?” Frodo hỏi, vẫn nhất định không chịu hiểu những lời gợi ý của Strider.

“Tin tức về anh, dĩ nhiên,” Strider đáp. “Một mô tả hành trạng của anh sẽ khiến ai đó rất quan tâm. Sau đó hầu như họ sẽ không cần người ta nói ra tên thật của anh. Theo tôi thì rất có khả năng họ sẽ nghe đến tên anh ngay tối nay. Thế đủ chưa? Anh có thể làm gì tùy thích về phần thưởng của tôi. Nhưng tôi có thể nói rằng tôi biết rành tất cả vùng đất giữa Shire và Dãy Núi Mờ Sương, vì tôi đã lang thang qua đó trong nhiều năm. Tôi già hơn vẻ ngoài nhiều. Tôi có thể chứng tỏ là hữu ích. Anh sẽ phải rời con đường trống sau tối nay; vì những tên kỵ sĩ này sẽ canh gác nó ngày đêm. Anh có thể thoát khỏi Bree, và được phép đi tới trong khi còn mặt trời, nhưng anh sẽ không đi xa được. Chúng sẽ bắt kịp anh ở một chốn hoang vu, tăm tối nào đó, nơi không có sự giúp đỡ nào cả. Anh có muốn chúng tìm thấy anh không? Chúng thật khủng khiếp!”

Những Hobbit nhìn hắn, và ngạc nhiên khi thấy khuôn mặt hắn rúm lại đầy đau đớn, hai bàn tay hắn miết chặt tay ghế bành. Căn phòng rất lặng lẽ và yên tĩnh, và ánh sáng dường như mờ dần. Trong một lúc hắn ngồi với đôi mắt trống rỗng như thể đang đi vào vùng ký ức xa xăm hoặc đang lắng nghe những âm thanh xa xôi trong đêm.

“Vậy đó!” lát sau hắn kêu lên, quơ bàn tay ngang mày. “Có lẽ tôi biết về những tên truy đuổi này nhiều hơn anh. Anh sợ chúng, nhưng anh chưa sợ chúng đủ đâu. Ngày mai anh sẽ phải trốn đi, nếu có thể. Strider có thể đưa anh đi bằng những con đường bí mật. Anh sẽ đi với hắn chứ?”

Có một sự im lặng nặng nề. Frodo không trả lời, đầu óc anh đầy nghi ngờ và sợ hãi. Sam nhíu mày, nhìn ông chủ mình, cuối cùng anh ta lên tiếng:

“Nếu ông cho phép, ông Frodo, tôi sẽ nói không! Tay Strider này đây, hắn cảnh báo và bảo phải cẩn thận, tôi đồng ý với điều đó, chúng ta hãy bắt đầu với hắn. Hắn từ rừng hoang tới, tôi chưa từng nghe điều gì tốt về dân ở đó. Hắn biết một điều gì đó, rõ ràng như vậy, và biết nhiều hơn tôi thích; nhưng đó không phải là lý do để chúng ta đồng ý cho hắn dẫn chúng ta vào một nơi tối tăm nào đó không ai giúp đỡ, theo kiểu hắn nói.”

Pippin cựa quậy và có vẻ khó chịu. Strider không trả lời Sam, nhưng chuyển ánh mắt sắc sảo của hắn sang Frodo. Frodo bắt gặp cái nhìn của hắn và quay lảng đi. “Không,” anh nói từ tốn. “Tôi không đồng ý. Tôi nghĩ, tôi nghĩ anh không thực sự đúng như vẻ bề ngoài anh đã chọn. Anh bắt đầu nói chuyện với tôi giống như một người Bree, nhưng giọng anh đã thay đổi. Sam vẫn có vẻ đúng trong chuyện này: tôi không hiểu tại sao anh cảnh báo chúng tôi phải thận trọng, và còn bảo chúng tôi tin vào anh. Tại sao lại cải trang? Anh là ai? Anh thực sự biết gì về – về công việc của tôi, và làm sao anh biết được?”

“Xem ra anh đã học kỹ bài học về sự thận trọng rồi đó,” Strider nói với một nụ cười nghiêm nghị. “Nhưng thận trọng là một chuyện, và nao núng là một chuyện khác. Anh sẽ không bao giờ tự mình đến được Rivendell, và việc tin tôi là cơ hội duy nhất của anh. Anh phải quyết định. Tôi sẽ trả lời một số câu hỏi của anh, nếu như điều đó sẽ giúp anh quyết định. Nhưng tại sao anh lại phải tin vào câu chuyện của tôi, nếu như anh đã không tin vào tôi? Đây vẫn là…”

Ngay lúc đó có tiếng gõ cửa. Ông Butterbur đến với những cây nến trên tay, và sau ông ta là Nob với những thùng nước nóng. Strider rút lui vào một góc tối.

“Tôi đến để chúc ngủ ngon,” ông chủ nhà nói, đặt nến lên bàn. “Nob, mang nước đến các phòng!” ông ta bước vào và đóng cửa lại.

“Nó như thế này,” ông ta bắt đầu, do dự và có vẻ bối rối. “Nếu tôi có gây bất kỳ thiệt hại nào, tôi thực sự lấy làm tiếc. Nhưng chuyện này xua chuyện nọ đi, như anh thấy đó; và tôi rất bận rộn. Nhưng chuyện này kế tiếp chuyện kia trong tuần này đã làm tôi nhớ lại, như tục ngữ nói; và tôi hy vọng là không quá trễ. Anh biết đó, người ta yêu cầu tôi để ý tìm những Hobbit xứ Shire, và đặc biệt là một người có tên là Baggins.”

“Và chuyện đó có dính dáng gì đến tôi?” Frodo hỏi.

“A! Anh biết rõ mà,” tay chủ nhà nói, một cách có dụng ý. “Tôi sẽ không phản bội anh; nhưng người ta nói với tôi rằng tay Baggins này sẽ lấy tên là Underhill, và người ta cũng cho tôi một mô tả rất khớp với anh, nếu tôi có thể nói thế.”

“Khỉ thật! Mô tả làm sao!” Frodo nói, dại dột cắt lời.

“Một chàng trai nhỏ bé chắc khỏe có đôi má đỏ,” ông Butterbur nói một cách trịnh trọng. Pippin cười lặng lẽ, nhưng Sam có vẻ phẫn nộ. “Điều đó sẽ không giúp ông nhiều; vì hầu hết những Hobbit đều có hình dạng đó. Barley, ông ta nói với tôi,” ông Butterbur tiếp tục và liếc nhìn Pippin. “Nhưng anh chàng này cao hơn một số và đẹp trai hơn hầu hết Hobbit, và anh ta có cái cằm chẻ: một chàng trai trẻ đầy sức sống với con mắt sáng. Xin anh tha lỗi, nhưng ông ta nói vậy, chứ không phải tôi.”

“Ông ta nói vậy à? Nhưng ông ta là ai?” Frodo nôn nóng hỏi.

“A! Đó là Gandalf, nếu anh biết tôi muốn nói tới ai. Họ nói ông ta là một pháp sư, nhưng ông ta là một trong những người bạn tốt của tôi, hoặc vậy hoặc không. Nhưng bây giờ tôi không biết ông ta sẽ nói gì với tôi, nếu như tôi gặp lại ông ta: biến tất cả rượu bia chua của tôi hoặc chính tôi thành môt súc gỗ, tôi cũng không ngạc nhiên. Ông ta hơi vội. Nhưng điều gì lỡ làm rồi thì không thể gỡ lại được.”

“Vậy ông đã làm gì?” Frodo hỏi, trở nên mất kiên nhẫn với cái kiểu trình bày ý nghĩ chậm rãi của Butterbur.

“Tôi nói tới đâu rồi nhỉ?” tay chủ nhà hỏi, ngừng lại và búng ngón tay. “À, phải rồi! Già Gandalf. Ba tháng trước, ông ta đi ngay vào phòng tôi mà không gõ cửa.

“Barley,” ông ta nói, “sáng mai tôi phải đi. Anh làm giùm tôi một số điều được chứ? Tôi nói, Ông cứ nói đại ra đi. Ông ta nói, Tôi đang vội, tôi không có thời gian, nhưng tôi muốn gửi một bức thư đến Shire. Anh có thể phái ai đáng tin cậy đi không? Tôi nói, Tôi có thể tìm được người vào ngày mai, hoặc có lẽ ngày mốt. Mai đi, ông ta nói, rồi ông ta đưa tôi một lá thư.

“Nó ghi địa chỉ khá rõ,” ông Butterbur nói, móc lá thư khỏi túi và đọc địa chỉ một cách từ tốn và tự hào (ông ta coi trọng danh tiếng người có học của mình):

“Ông FRODO BAGGINS, BAG END, HOBBITON, xứ SHIRE.”

“Một lá thư của Gandalf gửi cho tôi!” Frodo kêu lên.

“A!” ông Butterbur nói. “Vậy tên anh đúng là Baggins?”

“Đúng vậy,” Frodo nói. “Tốt hơn ông nên đưa lá thư cho tôi ngay, và giải thích tại sao ông không gửi nó. Tôi cho rằng đó là lý do khiến ông đến để nói chuyện với tôi, dù ông phải vòng vo một hồi mới nói ra.”

Ông Butterbur tội nghiệp có vẻ bối rối. “Anh nói đúng đó, ông chủ,” ông ta nói, “và xin anh thứ lỗi. Và tôi rất sợ những gì ông Gandalf sẽ nói, nếu như chuyện đó gây ra thiệt hại gì. Nhưng tôi không hề có ý định giữ nó lại. Tôi để nó trong tủ. Sau đó tôi không tìm được ai sẵn sàng đi Shire vào ngày hôm sau, hoặc ngày hôm sau nữa, và không người nào của tôi có thời gian đi; rồi việc nọ kế tiếp việc kia khiến tôi quên mất nó. Tôi rất bận rộn. Tôi sẽ làm những gì tôi có thể để giải quyết ổn thỏa mọi chuyện và nếu tôi có thể giúp gì được, xin anh cứ nói ra.

“Dẹp chuyện lá thư này sang một bên đi, tôi đã hứa với Gandalf. Barley, ông ta nói với tôi, đây là một người bạn của tôi ở Shire, anh ta có thể chẳng bao lâu nữa sẽ đến theo đường này, anh ta và người khác nữa. Anh ta sẽ tự xưng là Underhill. Hãy chú ý đến điều đó! Nhưng anh không cần hỏi câu nào. Và nếu tôi không đi cùng anh ta, thì có thể anh ta đang gặp rắc rối và anh ta có thể cần giúp đỡ. Hãy làm bất cứ điều gì anh có thể làm cho anh ta, và tôi rất biết ơn, ông ta nói.

“Nay anh ở dây, và có vẻ như rắc rối thì đang đến gần.”

“Ý ông muốn nói gì?” Frodo hỏi.

“Những người áo đen đó,” tay chủ nhà hạ thấp giọng. “Chúng đang tìm Baggins, và nếu như chúng có ý tốt, thì tôi đã là một Hobbit rồi. Vào ngày Thứ Hai, tất cả bọn chó sủa ầm ĩ và bọn ngỗng kêu om sòm. Tôi thấy thật kỳ lạ. Nob đến và báo với tôi rằng có hai người đàn ông mặc đồ đen đang ở ngoài cửa hỏi về một Hobbit tên là Baggins. Tóc Nob dựng đứng lên. Tôi đuổi những gã hắc ám đó đi và đóng sầm cửa lại; nhưng tôi nghe nói họ cứ hỏi đúng câu đó suốt con đường đến Archet. Cả gã Lãng Du Strider nữa, hắn cũng dò hỏi đủ thứ. Hắn đã cố tìm cách vào đây gặp anh trước khi anh ăn hoặc uống được chút gì.”

“Hắn đã thử!” Strider bất ngờ la lên, bước ra chỗ ánh sáng. “Và nhiều rắc rối đã được cứu vãn, nếu như ông để cho hắn ta vào, Barliman.”

Tay chủ nhà nhảy dựng vì ngạc nhiên. “Ông đấy à!” ông ta kêu lên. “Ông luôn xuất hiện bất ngờ. Giờ ông muốn gì đây?”

“Anh ta ở đây do tôi đồng ý mà,” Frodo nói. “Anh ta đến đề nghị giúp đỡ tôi.”

“Tốt, có lẽ anh biết rõ công việc của chính anh,” ông Butterbur nói, nhìn Strider đầy nghi ngờ. “Nhưng nếu tôi ở vào cảnh ngộ của anh, tôi sẽ không giao du với một gã Lãng Du.”

“Vậy ông sẽ giao du với ai?” Strider hỏi. “Một tay chủ quán rượu mập thù lù, kẻ chỉ nhớ độc có mỗi tên mình bởi người ta cứ hét nó vào mặt hắn ta cả ngày hả? Họ không thế ở lại quán Pôni này mãi được, và họ không thể về nhà. Họ có một con đường dài trước mặt. Ông có đi với họ và ngăn đừng cho bọn Kỵ Sĩ Đen kia đến gần không?”

“Tôi à? Rời Bree! Tôi sẽ không làm chuyện đó dù có được bao nhiêu tiền đi chăng nữa,” ông Butterbur nói, có vẻ thực sự hoảng sợ. “Nhưng tại sao các anh không thể ở lại đây im hơi lặng tiếng trong một thời gian, anh Underhill? Tất cả những sự cố kỳ cục này là gì vậy? Những gã hắc ám đó đang theo đuổi cái gì, và chúng từ đâu đến, tôi rất muốn biết?”

“Tôi rất tiếc là không thể giải thích tất cả những chuyện đó được,” Frodo đáp. “Tôi mệt mỏi và rất lo lắng, mà đó lại là một câu chuyện dài. Nhưng nếu ông muốn giúp tôi, tôi cần cảnh báo với ông rằng chừng nào tôi vẫn còn ở nhà ông thì ông vẫn còn gặp nguy hiểm. Những Kỵ Sĩ Đen này: tôi không chắc, nhưng tôi nghĩ, tôi e họ đến từ…”

“Họ từ Mordor đến,” Strider hạ thấp giọng. “Từ Mordor, Barliman, nếu như điều đó có ý nghĩa gì đối với ông.”

“Xin cứu chúng tôi!” Mặt Butterbur trắng bệch; rõ ràng là ông ta đã biết tên gọi này. “Trong đời tôi thì đây quả là tin tồi tệ nhất đến với Bree.”

“Đúng vậy.” Frodo nói. “Ông vẫn sẵn lòng giúp tôi chứ?”

“Tôi sẵn sàng,” ông Butterbur nói. “Hơn bao giờ hết. Dù tôi không biết những hạng người như tôi có thể làm gì để chống lại, chống lại.” Ông ta ấp úng.

“Chống lại Bóng Đen ở phía đông,” Strider nói lặng lẽ. “Không nhiều, Barliman, nhưng mọi chuyện đều có ích. Ông có thể để anh Underhill ở lại đây tối nay, dưới tên Underhill, và ông có thể quên cái tên Baggins, cho đến khi anh ta đi xa.”

“Tôi sẽ làm vậy,” Butterbur nói. “Nhưng tôi sợ rằng họ sẽ tìm ra anh ấy ở đây mà không cần sự giúp đỡ của tôi. Thật đáng tiếc là tối nay ông Baggins đã lôi kéo sự chú ý. Câu chuyện về ông Bilbo bỏ đi đã lan truyền tới Bree từ lâu. Cả Nob của tôi cũng đưa ra phỏng đoán này nọ bằng cái đầu chậm chạp của y: mà ở Bree đây có nhiều người khác sáng dạ hơn y nhiều.”

“Chúng ta chỉ có thể hy vọng bọn Kỵ Sĩ vẫn chưa quay lại.” Frodo nói.

“Tôi hoàn toàn không hy vọng,” Butterbur nói. “Nhưng dù có là ma quỷ hay không chúng cũng không vào được Pôni dễ dàng thế được. Anh cứ an tâm cho đến sáng. Nob sẽ không nói lời nào dâu. Không một Kỵ Sĩ Đen nào lọt qua được cửa nhà tôi trong lúc tôi vẫn còn sống. Tôi và người của tôi sẽ canh gác tối nay; nhưng nếu được, anh nên ngủ đi một lát.”

“Dù thế nào đi nữa ông cũng phải gọi tôi dậy lúc hừng sáng,” Frodo nói. “Chúng tôi phải ra đi càng sớm càng tốt. Làm ơn cho điểm tâm lúc sáu giờ rưỡi.”

“Được! Tôi sẽ chịu trách nhiệm chuyện này,” tay chủ nhà nói. “Chúc ngủ ngon, Baggins – đúng ra là Underhill! Chúc ngủ ngon – giờ hãy cầu nguyện cho tôi! Ông Brandybuck của anh đâu?”

“Tỏi không biết,” bất ngờ Frodo thấy lo lắng. Họ đã quên bẵng Merry, và trời đã khuya. “Tôi e rằng anh ấy ra ngoài. Anh ấy nói là đi hít thở chút không khí trong lành mà.”

“Không còn nghi ngờ gì nữa, các anh thực sự cần chăm nom và không chút sai sót: nhóm của anh cứ như đang kỳ nghỉ!” Butterbur nói. “Tôi phải đi chặn các cửa nẻo nhanh mới được, nhưng tôi bảo đảm rằng bạn anh sẽ được cho vào khi anh ta về đến. Tốt hơn tôi sẽ bảo Nob đi tìm anh ta. Chúc tất cả các anh ngủ ngon!” Cuối cùng ông Butterbur cũng đi ra, kèm theo cái nhìn đầy nghi ngờ vào Strider và lắc đầu. Những bước chân của ông ta xa dần.

“Sao?” Strider hỏi. “Chừng nào anh mới bóc lá thư đó?” Frodo cẩn thận nhìn vào dấu xi trước khi bóc nó. Có vẻ như nó đúng là của Gandalf. Bên trong, được viết bằng kiểu chữ duyên dáng, mạnh mẽ của vị pháp sư, nội dung như sau:

QUÁN PÔNI VÊNH VÁO, BREE. Ngày giữa năm, Lịch Shire, 1418.

Frodo thân mến,

Tin xấu đã tới chỗ tôi đây. Tôi phải đi ngay. Tốt hơn anh nên sớm rời khỏi Bag End, và rời khỏi Shire chậm nhất là trước cuối tháng sáu. Tôi sẽ trở lại ngay khi có thể, và tôi sẽ theo anh, nếu tôi biết rằng anh đã đi. Để lại cho tôi một lá thư ở đây, nếu như anh đi ngang qua Bree. Anh có thể tin tay chủ nhà này (Butterbur). Anh có thể gặp một người bạn của tôi trên đường: một người đàn ông rắn chắc, đen, cao, một số người gọi anh ta là Strider. Anh ta biết công việc của chúng ta và sẽ giúp anh. Hãy đi về Rivendell. Ở đó tôi hy vọng chúng ta có thể gặp lại nhau. Nếu tôi không đến, Elrond sẽ cho anh lời khuyên.

Bạn của anh

GANDALF

TÁI BÚT. ĐỪNG dùng Nó nữa, dù vì bất kỳ lý do gì! Đừng đi vào ban đêm!

TÁI BÚT NỮA. Hãy chắc đó đúng là Strider. Có nhiều người lạ trên các nẻo dường. Tên thật của anh ta là Aragorn.

Những gì là vàng thì không lấp lánh,

Không phải tất cả những ai lang thang đều bị lạc;

Người già khỏe mạnh thì không chết,

Những chiếc rễ sâu sương giá không tới được.

Từ tro tàn một ngon lửa sẽ bùng lên,

Một ánh sồng từ bóng tối sẽ bật ra;

Lưỡi dao gãy sẽ được hồi sinh,

Kẻ không vương miện sẽ lại làm vua.

LẠI TÁI BÚT NỮA . Tôi hy vọng Butterbur gửi lá thư này ngay. Một con người đáng kính, nhưng trí nhớ của ông ta giống như một súc gỗ trôi dạt: điều ta cần thì luôn bị chôn vùi. Nếu ông ta quên, tôi sẽ nướng ông ta.

Tạm biệt!

Frodo đọc lá thư, rồi trao nó cho Pippin và Sam. “Thực sự là già Butterbur đã làm rối tung mọi việc!” anh nói. “Ông ta đáng đem nướng. Nếu tôi nhận được lá thư này ngay, bây giờ có thể chúng ta đã an toàn ở Rivendell. Nhưng điều gì có thể đã xảy ra với Gandalf? Ông ta viết như thể ông đang lâm vào mối nguy hiểm lớn.”

“Ông ấy đã như thế trong nhiều năm,” Strider nói.

Frodo quay sang nhìn hắn đầy suy tư, ưu tư về tái bút thứ hai của Gandalf. “Sao anh không nói ngay với tôi anh là bạn của Gandalf?” anh hỏi. “Như thế sẽ tiết kiệm được thời gian.”

“Tiết kiệm thời gian hả? Cho đến bây giờ có ai trong các anh tin tôi chưa?” Strider nói. “Tôi chẳng biết gì về lá thư này. Tất cả những gì tôi biết là tôi phải thuyết phục anh tin tôi mà không có những chứng cứ, nếu tôi phải giúp anh. Dù sao đi nữa tôi cũng không có ý định nói với anh mọi thứ về tôi ngay. Trước tiên tôi phải tìm hiểu anh, và chắc về anh. Trước đây Kẻ Thù từng giương nhiều bẫy chờ tôi. Ngay khi tôi đã quyết định, tôi sẵn sàng nói với anh bất cứ điều gì anh yêu cầu. Nhưng tôi phải thừa nhận rằng,” hắn nói thêm với một tiếng cười kỳ quặc, “tôi hy vọng rằng anh sẽ có cảm tình với tôi vì chính tôi. Một kẻ bị săn đuổi đôi khi cùng chán sự nghi ngờ và khao khát tình bạn. Nhưng ở đây, tôi tin vẻ ngoài của tôi trái ngược với con người tôi.”

“Trong bất kỳ trường hợp nào, thoạt nhìn thì đúng là như vậy,” Pippin cười to với vẻ nhẹ nhõm bất ngờ sau khi đọc lá thư của Gandalf. “Nhưng tốt gỗ hơn tốt nước sơn, như chúng tôi thường nói ở Shire, và tôi dám chắc rằng tất cả chúng ta sẽ trông y như nhau sau khi nằm vài ngày trong các hàng rào và mương rãnh.”

“Phải mất hơn vài ngày, hoặc vài tuần, hoặc vài năm lang thang trong rừng hoang mới làm anh trông giống như Strider,” hắn nói. “Và trước tiên anh sẽ chết, trừ khi anh được làm từ chất liệu cứng rắn hơn cái thứ anh đang có hiện nay.”

Pippin xìu xuống, nhưng Sam không hề bị ấn tượng, và anh ta vẫn nhìn Strider với vẻ hoài nghi. “Làm sao chúng tôi biết được anh chính là Strider mà Gandalf nói đến?” anh ta hỏi. “Anh chưa từng đề cập đến Gandalf, cho đến khi lá thư này lòi ra. Anh có thể là một tên gián điệp đang đóng kịch, qua tất cả những gì tôi có thể thấy, và cố tìm cách để chúng tôi đi với anh. Có thể anh đã giết Strider thật và lấy quần áo của anh ta. Anh nói sao về chuyện này?”

“Tôi nói rằng anh là một kẻ cứng rắn đấy,” Strider đáp; “nhưng tôi e rằng câu trả lời duy nhất của tôi dành cho anh, Sam Gamgee, là thế này. Nếu tôi đã giết Strider thật, thì tôi cùng có thể giết anh. Và tôi đã có thể giết anh mà không cần nói chuyện nhiều thế này. Nếu tôi theo đuổi Chiếc Nhẫn, tôi đã có thể có nó – NGAY BÂY GIỜ!”

Hắn dứng dậy, và có vẻ như thình lình cao hơn. Mắt hắn ánh lên tia sáng, sắc sảo và oai vệ. Phanh áo choàng, hắn đặt bàn tay lên chuôi kiếm đeo giấu bên hông. Họ không dám nhúc nhích. Sam ngồi há hốc miệng, câm lặng nhìn hắn.

“Thật may mắn, nhưng tôi là Strider thật,” hắn nói, nhìn xuống họ với khuôn mặt dịu đi bởi nụ cười bất ngờ. “Tôi là Aragorn con trai Arathorn; và nếu bằng cuộc sống hay cái chết mà tôi có thể cứu các anh, thì tôi sẽ cứu.”

Có một sự im lặng kéo dài. Cuối cùng Frodo nói với vẻ ngập ngừng. “Tôi đã tin anh là một người bạn trước khi lá thư đến,” anh nói, “hoặc ít nhất tôi ước ao như vậy. Tối nay anh khiến tôi hoảng sợ mấy lần, nhưng không theo kiểu mà những đầy tớ của Kẻ Thù gây ra, hoặc tôi tưởng tượng như thế. Tôi nghĩ một trong những tên gián diệp của hắn sẽ – ờ, có vẻ tốt hơn và hình như xấu hơn, anh hiểu không.”

“Tôi hiểu,” Strider cười to. “Tôi trông xấu và hình như tốt. Phải vậy không? Những gì là vàng thì không lấp lánh, không phải tất cả những ai lang thang đều bị lạc.”

“Vậy những câu thơ này nói về anh hả?” Frodo hỏi. “Tôi không thể hiểu chúng nói về cái gì. Nhưng làm sao anh biết chúng nằm trong lá thư của Gandalf, nếu anh chưa từng đọc qua nó?”

“Toi không biết,” hắn đáp. “Nhưng tôi là Aragorn, và những câu thơ này hợp với cái tên đó.” Hắn rút thanh gươm ra, và họ thấy lưỡi nó bị gãy mất một khúc. “Nó không còn dùng được gì nhiều, phải không Sam?” Strider nói. “Nhưng sắp đến lúc nó được rèn đúc lại.”

Sam không nói gì.

“Được,” Strider nói, “với sự cho phép của Sam chúng ta coi như chuyện đó đã được giải quyết. Strider sẽ là người dẫn đường cho các anh. Ngày mai chúng ta sẽ có một chuyến đi gian nan. Thậm chí nếu chúng ta được phép rời Bree mà không bị cản trở, thì hầu như chúng ta không thể hy vọng rời khỏi đây mà không bị chú ý. Nhưng tôi sẽ cố ra đi ngay khi có thể. Tôi biết một hai con đường rời khỏi Bree ngoài con đường chính. Một khi chúng ta tránh được sự theo đuổi, tôi sẽ hướng về Weathertop.”

“Weathertop?” Sam hỏi “Đó là cái gì vậy?”

“Nó là một ngọn đồi, ngay phía bắc của con đường chính, khoảng nửa đường từ đây đến Rivendell. Nó bao quát một tầm nhìn rộng khắp; và ở đó chúng ta sẽ có cơ hội để nhìn ra xung quanh. Gandalf sẽ đi về điểm đó, nếu ông ta theo chúng ta. Sau Weathertop thì cuộc hành trình của chúng ta sẽ khó khăn hơn, và chúng ta sẽ phải chọn lựa giữa những mối nguy hiểm khác nhau.”

“Anh gặp Gandalf lần cuối hồi nào?” Frodo hỏi. “Anh có biết ông ta ở đâu, hoặc đang làm gì không?”

Strider có vẻ nghiêm trang. “Tôi không biết,” hắn nói. “Hồi mùa xuân tôi đã đến miền tây với ông ta. Tôi thường theo dõi những vùng biên giới Shire trong mấy năm vừa rồi, khi ông ta bận công việc ở chỗ khác. Hiếm khi ông ta không cho người canh chừng vùng đó. Chúng tôi gặp nhau lần cuối hồi đầu tháng năm, ở Sam Ford dưới Brandywine. Ông ta nói với tôi rằng công việc của ông ta với anh đang tiến triển tốt, và rằng anh sẽ lên đường đi Rivendell vào tuần cuối của tháng chín. Khi tôi biết ông ta ở bên cạnh anh, tôi bèn làm chuyến hành trình của riêng tôi. Và điều đó thật không hay; vì rõ ràng có tin tức gì đó đã đến chỗ ông ấy, tôi đã không có mặt kịp để giúp đỡ.

“Tôi thấy lo, lần đầu tiên kể từ khi tôi biết ông ta. Lẽ ra chúng tôi phải có thư từ, cả khi ông ta không thể tự đến. Cách nay nhiều ngày tôi trở lại, thì nghe tin xấu. Tin tức lan khắp nơi rằng Gandalf đã mất tích và người ta thấy những kỵ sĩ này xuất hiện. Những người Elf của Gildor đã cho tôi hay tin này; sau đó họ nói với tôi rằng anh đã dọn nhà; nhưng không có tin về chuyện anh rời Buckland. Bấy lâu nay tôi đã nóng ruột canh chừng Đường Đông này.”

“Anh có nghĩ rằng những Kỵ Sĩ Đen có dính dáng tới chuyện này – ý tôi muốn nói việc vắng mặt của Gandalf – không?” Frodo hỏi.

“Tôi không biết có gì khác có thể cản trở ông ta, ngoại trừ chính Kẻ Thù,” Strider nói. “Nhưng đừng tuyệt vọng! Gandalf vĩ đại hơn dân Shire các anh nghĩ – thông thường, các anh chỉ có thể thấy những trò cười và đồ chơi của ông ta thôi. Nhưng chuyện công của chúng ta là nhiệm vụ lớn nhất của ông ấy.”

Pippin ngáp. “Tôi xin lỗi,” anh ta nói, “nhưng tôi mệt muốn chết. Dù có nguy hiểm hay lo lắng tôi cũng phải đi ngủ, hay ngủ ngay tại chỗ. Anh chàng Merry ngờ nghệch đâu rồi nhỉ? Nếu bây giờ chúng ta phải ra ngoài trong đêm tối tìm anh ta thì thật là khủng khiếp.”

Ngay lúc đó họ nghe một tiếng dộng cửa; rồi có tiếng những bước chân chạy dọc theo hành lang. Merry lao vào theo sau là Nob. Anh ta vội vàng đóng cửa lại, và tựa lưng vào đó. Anh ta hụt hơi. Họ nhìn anh ta đầy lo ngại một lát trước khi anh ta nói hào hển: “Tôi đã thấy chúng, Frodo! Tôi đã thấy chúng! Những Kỵ Sĩ Đen!”

“Bọn Kỵ Sĩ Đen!” Frodo kêu lên. “Ở đâu?”

“Ở đây. Trong làng. Tôi ở trong đây độ một giờ. Rồi khi anh không quay lại, tôi mới ra ngoài di dạo. Tôi lại quay về và đứng trong bóng tối ngắm sao. Bất chợt tôi run lên và cảm thấy có điều gì khủng khiếp đang bò lại gần: đó là một bóng nhỏ bí ẩn hơn giữa những bóng đen bên kia đường, bên ngoài chỗ sáng đèn. Nó lẻn ngay vào bóng tối không một tiếng động. Không có ngựa.”

“Nó đi đường nào?” Strider hỏi, bất ngờ và sắc lạnh. Merry giật mình, lần đầu nhận ra người lạ. “Nói tiếp đi!” Frodo nói. “Đây là một trong những người bạn của Gandalf. Tôi sẽ giải thích sau.”

“Có vẻ như nó đi vội lên Con Đường, về hướng đông,” Merry nói tiếp. “Tôi thử đi theo. Dĩ nhiên là nó hầu như biến mất ngay lập tức, nhưng tôi đi vòng qua góc đường và đi mãi cho đến ngôi nhà cuối cùng trên con Đường Cái đó.”

Strider nhìn Merry với vẻ thán phục. “Anh có một trái tim dũng cảm,” hắn nói, “nhưng ngu ngốc.”

“Tôi không biết,” Merry nói. “Tôi nghĩ chẳng dũng cảm mà cũng chẳng ngu ngốc. Tôi hầu như không thể dừng lại được. Làm như tôi bị lôi kéo đi. Dù sao thì tôi cũng đã đi, và bất ngờ tôi nghe những giọng nói cạnh hàng rào. Một người đang thì thầm, người kia thì thào, hay rít lên. Tôi không thể nghe rõ lời họ nói. Tôi không thể bò đến gần hơn vì toàn thân tôi bắt đầu run. Rồi tôi cảm thấy kinh hoàng, và quay trở lại, khi định phóng chạy về, thì có cái gì đó đến đàng sau tôi và tôi, tôi té xuống.”

“Tôi tìm thấy ông ấy, thưa ngài,” Nob xen vào. “Ông Butterbur bảo tôi cầm đèn đi tìm. Tôi đi xuống cổng Tây, rồi trở lên cổng Nam. Gần đến nhà Bill Ferny tôi nghĩ mình nhìn thấy cái gì đó trên mặt Đường Cái. Tôi không dám thề chắc, nhưng tôi thấy hình như đó là hai người đàn ông đang cúi xuống nâng cái gì lên. Tôi la lên, nhưng khi tôi tới chỗ đó thì không có dấu vết gì của họ cả, mà chỉ có ông Brandybuck đây nằm bên vệ đường. Có vẻ như ông ấy dang ngủ. ‘Cứ như rơi vào vực nước sâu,’ ông ấy nói với tôi khi tôi lắc ông ấy tỉnh lại. Ông ấy rất kỳ lạ, và ngay khi tỉnh dậy, ông ấy nhỏm người rồi chạy luôn về đây như một con thỏ.”

“Tôi e rằng đúng như vậy,” Merry nói, “dù tôi không biết tôi đã nói gì. Tôi có một giấc mơ đáng sợ, mà tôi không thể nhớ lại. Tôi như vỡ ra từng mảnh. Tôi không biết cái gì đã ập xuống tôi.”

“Tôi biết,” Strider nói. “Hơi Thở Đen. Bọn kỵ sĩ này hẳn đã để ngựa bên ngoài, và bí mật băng qua cổng Nam. Bây giờ chắc chúng đã biết tất cả tin tức, vì chúng đã đến thăm Bill Ferny và có lẽ tên miền nam ấy cũng là một tên gián điệp. Đêm nay, trước khi chúng ta rời Bree, chắc là sẽ có chuyện.”

“Cái gì sẽ xảy ra?” Merry hỏi. “Chúng sẽ tấn công quán trọ à?”

“Không, tôi không nghĩ thế,” Strider nói. “Tất cả bọn chúng chưa có mặt ở đây. Và dù sao thì đó cũng không phải là cách của bọn chúng. Trong bóng tối và sự vắng vẻ chúng sẽ mạnh nhất. Chúng sẽ không ngang nhiên tấn công một ngôi nhà sáng đèn và có nhiều người – trừ khi chúng tuyệt vọng, chúng không làm thế khi còn biết bao nhiêu dặm dường dài phía trước chúng ta. Nhưng sức mạnh của chúng nằm trong sự khiếp sợ, và vài người ở Bree đã nằm trong tay chúng. Chúng sẽ đẩy những kẻ khốn khổ ấy đến những hành động độc ác nào đó: Ferny, và một số người lạ, và có lẽ cả người gác cổng. Chúng đã nói chuyện với Harry ở cổng Tây vào ngày thứ Hai. Tôi đã theo dõi chúng. Ông ta trắng nhợt và run rẩy khi chúng bỏ đi.”

“Có vẻ như chúng ta có nhiều kẻ thù quanh đây,” Frodo nói. “Chúng ta phải làm gì đây?”

“Cứ ở đây, đừng về phòng riêng!” Chắc chắn chúng đã tìm ra những căn phòng đó. Những căn phòng của người Hobbit đều có cửa sổ nhìn ra phía bắc và sát mặt đất. Tất cả chúng ta sẽ ở bên nhau và chặn cửa sổ lẫn cửa cái lại. Nhưng trước tiên Nob và tôi sẽ mang hành lý của các anh về đây.”

Trong khi Strider đi, Frodo kể nhanh cho Merry về tất cả những gì đã xảy ra từ bữa ăn tối. Merry vẫn đang đọc và suy nghĩ về lá thư của Gandalf thì Strider và Nob quay lại.

“Tốt rồi các ông chủ.” Nob nói, “tôi đã xổ tung quần áo và đặt một chiếc gối dài ngay giữa mỗi chiếc giường. Và tôi dùng tấm thảm len nâu giả như đầu của ngài, ngài Bag – Underhill,” y nhe răng cười nói thêm.

Pippin cười ầm. “Y như thật!” anh ta nói. “Nhưng chuyện gì sẽ xảy ra khi chúng nhận ra việc giả dạng đó?”

“Chúng ta sẽ biết,” Strider nói. “Chúng ta hy vọng giữ được pháo đài này tới sáng.”

“Chúc các ngài ngủ ngon,” Nob nói, và ra ngoài làm nhiệm vụ canh gác các cửa nhà.

Túi xách và đồ đạc của họ chất đống trên sàn phòng khách. Họ kéo một cái ghế thấp chặn cửa lớn và đóng chặt cửa sổ lại. Nhìn ra, Frodo thấy đêm vẫn trong trẻo. Trăng lưỡi liềm treo lơ lửng trên triền đồi Bree. Rồi anh kéo sập và chặn cứng những lá sách nặng nề bên trong cửa sổ rồi kéo màn cửa lại. Strider khơi ngọn lửa bùng lên và thổi tắt các ngọn nến.

Những người Hobbit nằm xuống mền, chân họ hướng về phía lò sưởi. Strider ngả người trên chiếc ghế chắn cửa cái. Họ nói chuyện thì thầm với nhau, vì Merry vẫn còn vài thắc mắc.

“Nhảy qua mặt trăng!” Merry cười lặng lẽ khi anh cuộn người trong tấm chăn. “Anh thật buồn cười, Frodo! Nhưng tôi ước gì mình có mặt ở đó để xem. Những nhân vật quan trọng của Bree sẽ thảo luận chuyện đó cả trăm năm nữa cho coi.”

“Tôi hy vọng thế,” Strider nói. Rồi tất cả im lặng, và từng Hobbit một rơi vào giấc ngủ.

CHƯƠNG 11:
Lưỡi dao trong bóng tối

Khi họ chuẩn bị ngủ trong quán trọ ở Bree, thì Buckland đã tối; sương mù bao phủ các thung lũng và dọc bờ sông. Ngôi nhà ở Crickhollow đứng im lìm. Fatty Bolger thận trọng mở cửa nhìn ra. Một cảm giác sợ hãi dâng lên trong anh suốt ngày, nên giờ anh không thể nghỉ ngơi hay ngủ: có một mối de dọa ngấm ngầm trong bầu không khí im lìm của đêm đen. Khi anh nhìn vào bóng tối lờ mờ, một bóng đen di chuyển bên dưới những hàng cây; cánh cổng có vẻ như tự mở ra và đóng lại không một tiếng động. Nỗi khủng khiếp trùm lấy anh. Anh rúm người lại, trong giây lát anh đứng run rẩy trong phòng khách. Rồi anh đóng và khóa cửa lại.

Đêm tối hơn. Có tiếng dắt ngựa lén lút nhẹ nhàng dọc theo đường làng. Họ dừng lại ngoài cổng, và ba bóng đen bước vào, giống như những bóng đen bò ngang mặt đất. Một bóng đến bên cửa, hai bóng kia chia ra hai góc nhà; và họ đứng ở đó, im lìm như bóng của những tảng đá, trong khi đêm dần trôi. Ngôi nhà và những hàng cây lặng lẽ như nín thở chờ đợi.

Có một lay động nhẹ giữa đám lá, và một con gà trống gáy xa xa. Giờ lạnh lẽo trước bình minh đang trôi qua. Bóng người canh cửa di chuyển. Trong bóng đêm không trăng sao lóe lên ánh của một lưỡi gươm như một tia sáng lạnh thoát ra khỏi vỏ. Có một cú đập, êm nhưng mạnh, và cánh cửa rung rinh.

“Mở cửa, nhân danh Mordor!” một giọng nhẹ và đầy đe dọa.

Trước cú đập thứ hai cánh cửa chịu thua và đổ ập vào trong, mấy mảnh gỗ vỡ tung và khóa bị gãy. Mấy bóng đen nhanh nhẹn bước vào.

Ngay lúc đó, giữa những hàng cây gần đó, một tiếng tù và vang lên. Nó xé tan màn đêm giống như ngọn lửa trên đỉnh đồi.

DẬY! SỢ HÃI! LỬA! KẺ THÙ! DẬY!

Fatty Bolger không đứng yên. Ngay khi thấy những bóng đen bò ngoài vườn, anh biết rằng anh phải chạy trốn, hoặc bỏ mạng. Và anh ta chạy, ra cửa sau, xuyên qua khu vườn, băng qua những cánh đồng. Khi anh ta tới được ngôi nhà gần nhất, cách đó gần hai cây số, anh sụm xuống ngay ngưỡng cửa. “Không, không, không!” anh ta kêu lên. “Không, không phải tôi! Tôi không có Nó!” Phải mất hồi lâu người ta mới hiểu những gì anh ta lắp bắp. Cuối cùng họ biết rằng kẻ thù đang có mặt tại Buckland, một sự xâm lược kỳ lạ nào đó từ Rừng Cổ. Và họ không để mất thêm thời gian.

SỢ HÃI! LỬA! KẺ THÙ!

Những người Brandybuck đang thổi cây tù và Buckland, thứ đã không lên tiếng từ cả trăm năm nay, kể từ khi lũ sói trắng tràn đến trong Mùa Đông Khắc Nghiệt, khi cả dòng sông Brandywine bị đóng băng.

DẬY! DẬY!

Xa xa có tiếng tù và đáp lại. Báo động lan khắp. Những bóng đen chạy khỏi ngôi nhà. Một tên trong bọn làm rơi một chiếc áo choàng Hobbit trên bậc thềm, khi hắn chạy. Trên đường làng tiếng vó ngựa vang lên, và chuyển ngay sang nước đại, lao sầm sập vào đêm tối. Khắp Crickhollow vang lên tiếng tù và, tiếng quát tháo và tiếng chân chạy. Nhưng những Kỵ Sĩ Đen phi ngựa như gió ra cổng Bắc. Cứ để cho bọn người nhỏ bé này thổi! Sauron sẽ giải quyết họ sau. Trong khi đó chúng có một chuyện khác: bây giờ chúng biết rằng ngôi nhà trống không và Chiếc Nhẫn đã biến mất. Chúng phi ngựa vượt qua những người canh gác ở cổng và biến khỏi Shire.

Vào đầu hôm Frodo tỉnh dậy bất ngờ như thể có âm thanh hay sự hiện diện nào đó khiến anh lo lắng. Anh thấy Strider đã ngồi cảnh giác trên ghế: đôi mắt hắn ánh lên trong anh lửa; nhưng hắn chẳng ra dấu hay nhúc nhích gì cả.

Frodo ngủ lại ngay, nhưng những giấc mơ của anh bị khuấy động bởi tiếng gió và tiếng vó ngựa phi nước đại. Gió có vẻ như đang cuộn quanh ngôi nhà và rung lắc nó, từ xa anh nghe tiếng tù và thổi dữ dội. Anh mở mắt và nghe một con gà trống đang gáy hùng dũng trong sân quán trọ. Strider đã kéo những bức màn lên và mở chốt cửa. Ánh sáng lờ mờ đầu tiên của ngày ùa vào phòng, khí lạnh tràn vào qua cánh cửa sổ mở rộng.

Ngay khi Strider đánh thức tất cả họ dậy, hắn dẫn họ về phòng ngủ của mình. Khi chứng kiến cảnh tượng trong phòng ngủ của mình họ mừng rằng đã nghe theo lời khuyên của hắn: các cửa sổ đều bị đạp tung vào trong, màn cửa còn đung đưa, giường bị lật tung; gối dài bị chém nát và vứt trên sàn; lớp nệm nâu bị xé thành từng mảnh vụn.

Strider kêu ông chủ nhà trọ đến. Ông Butterbur tội nghiệp có vẻ ngái ngủ và sợ hãi. Ông ta hầu như không chợp mắt cả đêm (ông ta nói thế), nhưng ông ta chẳng nghe một âm thanh nào cả.

“Cả đời tôi chưa từng chứng kiến môt chuyện như thế xảy ra!” ông ta kêu lên, giơ hai tay lên đầy kinh hoàng. “Khách không thể ngủ trên giường của họ, và những chiếc gối dài tốt bị phá hủy và đủ thứ chuyện! Chúng ta đang đi tới đâu đây?”

“Thời kỳ đen tối,” Strider nói. “Nhưng hiện giờ ông có thể được bình yên, khi ông tống khứ được chúng tôi. Chúng tôi sẽ đi ngay. Đừng bận tâm đến bữa điểm tâm: chỉ cần ăn qua loa là đủ. Chúng tôi sẽ gói ghém đồ đạc trong vài phút.”

Ông Butterbur vội bỏ đi để xem lũ ngựa pôni của họ đã sẵn sàng chưa, và cho chúng ăn một chút. Nhưng ông ta quay lại ngay với vẻ hoảng hốt. Những con ngựa đã biến mất! Tất cả cửa chuồng ngựa đều bị mở toang hồi hôm, và chúng đã biến mất: không chỉ những con ngựa pôni của Merry, mà cả những con ngựa khác và mọi thú nuôi trong đó.

Tin này khiến Frodo sụp đổ. Làm sao họ có thể hy vọng đi bộ đến Rivendell, trong khi bị kẻ thù cưỡi ngựa truy đuổi? Tốt hơn có lẽ họ nên đi lên Mặt Trăng thôi. Strider ngồi im lặng một lát, nhìn những người Hobbit như thể hắn đang cân nhắc sức bền và lòng can đảm của họ.

“Những con ngựa nhỏ sẽ không giúp chúng ta thoát khỏi những Kỵ Sĩ Đen,” cuối cùng hắn nói với vẻ trầm tư, như thể hắn đoán được Frodo nghĩ gì trong đầu. “Chúng ta không nên đi bộ quá chậm, không đi trên những con đường mà tôi định chọn. Dù sao thì tôi cũng sẽ đi bộ. Vấn đề thức ăn và đồ dự trữ khiến tôi lo lắng. Chúng ta đừng hy vọng kiếm được thức ăn giữa đường từ đây đến Rivendell, trừ những gì được mang theo. Chúng ta phải mang theo nhiều để dự phòng; vì chúng ta có thể bị chậm trễ, hoặc buộc phải đi vòng, rời xa con đường thẳng. Các anh chuẩn bị vác trên lưng được bao nhiêu?”

“Phải mang bao nhiêu thì ráng mà mang thôi,” Pippin nói đầy chán ngán, nhưng cố ra vẻ mình cứng cỏi hơn bề ngoài (hay cảm nghĩ) của anh ta.

“Tôi có thể mang đủ cho hai người,” Sam nói bướng bỉnh.

“Không thể làm được gì sao, ông Butterbur?” Frodo hỏi. “Trong làng này chẳng thể kiếm ra vài con ngựa nhỏ sao, thậm chí chỉ một con để chở đồ đạc thôi? Tôi không định thuê chúng đâu mà là mua hẳn,” anh nói thêm, đầy nghi ngờ, tự hỏi không biết mình có đủ tiền không.

“Tôi không chắc được,” tay chủ quán rầu rĩ nói. “Hai, ba con ngựa nhỏ để cưỡi ở Bree đều nhốt trong chuồng ngựa ở sân nhà tôi, và chúng đã biến mất. Còn về những con khác, cả ngựa lớn lẫn ngựa nhỏ dùng để kéo hoặc làm những việc tương tự, thì chỉ có vài con ở Bree, nhưng chúng không phải để bán. Nhưng tôi sẽ cố hết sức. Tôi sẽ tìm Bob và bảo hắn đi kiếm liền xem.”

“Vâng,” Strider miễn cưỡng nói, “tốt hơn ông nên làm như vậy. Ít nhất thì chúng tôi cũng phải kiếm cho ra một con ngựa nhỏ. Nhưng như thế là chấm dứt mọi hy vọng khởi hành sớm và lẻn đi lặng lẽ! Có lẽ chúng ta phải thổi tù và để loan báo việc khởi hành. Chắc chắn đó là một phần trong kế hoạch của chúng.”

“Có tí ti an ủi,” Merry nói, “và tôi hy vọng là còn lớn hơn mức tí ti: chúng ta có thể ăn điểm tâm trong khi chờ đợi – và ngồi xuống đi. Hãy nắm lấy Nob bảo hắn dọn bàn ăn!”

Cuối cùng họ bị chậm trễ hơn ba tiếng đồng hồ. Bob trở về báo lại rằng không kiếm được ngựa lớn hay ngựa nhỏ nào, bằng tình cảm hay tiền bạc, trong vùng này cả – trừ một con: Bill Ferny có một con có thể bán. “Nó là con vật già nua ốm đói,” Bob nói, “nhưng hắn ta không bán nó với giá dưới gấp ba lần giá trị của nó, nếu tôi không biết Bill Ferny, thì tôi không tin chuyện này được.”

“Bill Ferny à?” Frodo hỏi. “Không bịp chứ? Sẽ không có chuyện con vật này trở về với hắn mang theo tất cả đồ đạc của chúng ta, hoặc giúp hắn theo dấu chúng ta, hay cái gì đại loại như thế chứ?”

“Tôi cũng đang tự hỏi,” Strider nói. “Nhưng tôi không thể tưởng tượng có con vật nào lại chịu quay về nhà hắn, một khi nó đã ra đi. Theo tôi đây chỉ là một ý tưởng chợt nảy ra của ngài Ferny tử tế: chỉ là cách để gia tăng món lãi của hắn trong vụ này. Điều nguy hiểm chính là con vật khốn khổ đó có thể sắp chết. Nhưng chúng ta không có sự chọn lựa nào khác. Hắn đòi giá bao nhiêu?”

Giá của Bill Ferny ra là hai mươi penni bạc; và ít nhất đó thực sự gấp ba lần giá trị một con ngựa nhỏ. Nó rõ ràng là một con vật trơ xương, thiếu ăn, và rầu rĩ; nhưng không hề có vẻ sắp chết. Chính ông Butterbur mua nó, và tặng cho Merry mười tám penni nữa như để đền bù cho những con vật đã mất. Ông ta là một con người lương thiện, và được coi là khá giả ở Bree; nhưng ba mươi penni bạc là một cú đau đối với ông ta, lại thêm chuyện bị Bill Ferny chơi ác khiến ông hầu như khó lòng chịu nổi.

Thực ra cuối cùng ông ta cũng chẳng thiệt hại gì. Sau này hóa ra chỉ có duy nhất một con ngựa bị đánh cắp. Những con khác đã bị thả đi, hoặc chạy lồng lên vì kinh hoàng, và người ta tìm thấy chúng lang thang khắp Bree. Những con ngựa nhỏ của Merry cũng đã trốn đi với nhau, và rõ ràng (có nhiều khả năng) chúng trên đường đến Downs tìm kiếm Fatty Lumpkin. Vì vậy chúng được Tom Bombadil chăm sóc một thời gian, và vẫn khỏe mạnh. Nhưng khi tin tức về những sự kiện ở Bree đến tai Tom, ông bèn gởi chúng cho ông Butterbur, nhờ đó ông này có được năm con vật thật tuyệt với giá cả ngon lành. Chúng phải làm việc vất vả ở Bree, nhưng Nob đối xử với chúng rất tốt; tất cả chúng thật may mắn: chúng đã thoát một cuộc hành trình tối tăm nguy hiểm. Nhưng không bao giờ chúng đến được Rivendell.

Tuy nhiên, trong khi đó dù sao thì ông Butterbur cũng biết tiền của mình đã ra đi vĩnh viễn. Và ông ta có những rắc rối khác. Vì có sự xôn xao dữ dội ngay khi những người khách còn lại trong quán thức dậy và hay tin về vụ ruồng bố tối qua. Những lữ khách miền nam mất vài con ngựa và cự nự tay chủ quán ầm ĩ, cho đến khi vỡ lở ra rằng một người trong số họ đã biến mất trong đêm đó, không ai khác hơn là người bạn đồng hành mắt lác của Bill Ferny. Sự nghi ngờ dồn lên tên mất tích này ngay.

“Nếu anh chơi với tên trộm ngựa, và đưa hắn đến nhà tôi,” Butterbur giận dữ nói, “chính anh phải trả hết mọi chi phí thiệt hại và không được hét vào mặt tôi. Đi và hỏi Ferny xem tên bạn tử tế của anh ở đâu!” Nhưng có vẻ như hắn chẳng là bạn của ai cả và chẳng ai có thể nhớ lại là hắn đã nhập bọn với họ hồi nào.

Sau bữa điểm tâm những người Hobbit phải gói ghém đồ lại, và gom góp đồ dự trữ nhiều hơn nữa cho một chuyến hành trình dài hơn họ dự tính. Cuối cùng gần mười giờ họ mới khởi hành. Vào lúc đó thì cả làng Bree đã xôn xao đầy kích động. Trò biến mất của Frodo; sự xuất hiện của những Kỵ Sĩ Đen; việc cướp phá chuồng ngựa, và đặc biệt là chuyện tay Lãng Du Strider đã gia nhập vào nhóm những Hobbit kỳ bí, khiến cho một câu chuyện như thế sẽ được bàn tán mãi trong nhiều năm. Hầu hết các cư dân ở Bree và Staddle, và thậm chí nhiều người từ Combe và Archet, đã tụ tập trên đường để xem những lữ khách này khởi hành. Những người khách khác trong quán trọ cũng đứng tại cửa hoặc thò người ra cửa sổ để nhìn.

Strider đã thay đổi ý định, hắn quyết định rời Bree bằng con đường chính. Bất kỳ nỗ lực băng đồng nào lập tức đều sẽ khiến vấn đề trở nên tồi tệ hơn: phân nửa cư dân ở đây sẽ theo chân họ, để coi họ đi tới đâu, và ngăn không cho họ xâm nhập điền trang riêng.

Họ tạm biệt Nob và Bob, và chia tay ông Butterbur với nhiều lời cảm ơn. “Tôi hy vọng một ngày nào đó chúng ta sẽ gặp lại nhau, khi đó mọi việc đã vui vẻ trở lại,” Frodo nói. “Tôi chẳng ước mong gì hơn là được ở lại nhà ông bình yên trong một thơi gian.”

Họ nặng nề bước đi, lo lắng và chán nản, dưới con mắt của đám đông. Tất cả những khuôn mặt này không hề thân thiện, mà cũng không có lời tung hô nào. Nhưng có vẻ như Strider vẫn được hầu hết người dân Bree kiêng dè, và ai bị hắn nhìn vào cũng ngậm miệng lại và rút đi. Hắn đi đầu với Frodo; kế đến là Merry và Pippin, và cuối cùng là Sam dắt con ngựa nhỏ chất đầy hành lý của họ; nhưng nó có vẻ ít chán nản, như thể nó tán đồng dịp thay đổi số phận này. Sam đang nhai một quả táo với vẻ tư lự. Anh ta có một túi đầy táo: một món quà chia tay của Nob và Bob. “Táo khi đi bộ, và một tẩu thuốc lúc ngồi nghỉ,” anh ta nói. “Nhưng tôi tin là mình sẽ quên hai thứ này ngay.”

Những Hobbit không chú ý đến những cái đầu tò mò thò ra cửa, hoặc ló lên trên các bức tường và hàng rào, khi họ đi qua. Nhưng khi họ đến gần chiếc cổng đàng kia, Frodo thấy một ngôi nhà tồi tàn tối tăm đàng sau một hàng rào dày: ngôi nhà cuối cùng trong làng. Trên một cửa sổ anh thoáng thấy một khuôn mặt vàng vọt với đôi mắt lé quỷ quyệt; nhưng nó lập tức biến mất.

“Hóa ra tên miền nam đó trốn ở đây!” anh nghĩ. “Trông hắn khá giống một gã Goblin.”

Sau hàng rào nhà đó, một người khác đang tỉnh bơ nhìn ra. Hắn có cặp chân mày rậm, và đôi mắt đen đầy khinh thị, cái miệng rộng của hắn nhếch lên thành một nụ cười. Hắn đang hút một ống tẩu đen ngắn. Khi họ đến gần, hắn rút ống tẩu ra và nhả khói.

“Chào buổi sáng, Longshanks!” hắn nói. “Đi sớm hả? Cuối cùng cũng tìm được mấy người bạn rồi sao?” Strider gật, nhưng không đáp. “Chào buổi sáng, những người bạn nhỏ bé của tôi!” hắn nói với những người kia. “Tôi chắc các anh biết mình đang chơi với ai? Đó là Strider Không-Từ-Gì-Cả! Dù tôi còn biết những cái tên khác của y không dễ nghe như vậy. Coi chừng tối nay! Và anh, Sam, đừng đối xử tệ với con ngựa nhỏ già nua khốn khổ của tôi! Ha!” Hắn lại nhả khói.

Sam quay lại thật nhanh. “Và ông, Ferny,” anh ta nói, “giấu cái mặt thối tha của ông đi nghe, nếu không là đau ráng chịu đó.” Với một động tác bất ngờ, nhanh như chớp, trái táo rời khỏi tay Sam, bay thẳng vào mũi Bill. Hắn né quá chậm, và những tiếng chửi rủa vang lên từ phía sau hàng rào. “Thật phí một quả táo ngon,” Sam nói đầy nuối tiếc, và sải bước.

Cuối cùng đã để ngôi làng lại phía sau. Đội hộ tống gồm trẻ con và những người còn sót lại đi theo họ nãy giờ đã thấm mệt và quay lui khi tới cổng Nam. Qua cổng, họ đi tiếp theo Đường Cái vài dặm. Nó uốn sang bên trái, ngoặt trở lại hướng đông khi vòng qua chân đồi Bree, rồi bắt đầu chạy thẳng xuống dưới vào miền cây cối rậm rạp. Ở bên trái họ có thể thấy một vài ngôi nhà và những cái lỗ của người Hobbit xứ Staddle nằm trên những sườn đồi thoai thoải mé đông nam; phía dưới trong một vùng trũng về phía bắc con đường có những làn khói bay lên chỉ rõ vị trí của Combe; Archet ẩn mình sau hàng cây xa xa.

Sau khi theo Đường Cái đi tiếp một hồi, bỏ lại ngọn đồi Bree sừng sững phía sau, họ đi vào một con đường mòn hẹp tách khỏi Đường Cái dẫn về phía bắc. “Đây là nơi chúng ta rời đồng trống và bắt đầu che dấu vết.”

“Tôi hy vọng không phải là một ‘lối tắt’,” Pippin nói. “Lần trước, chúng tôi đi tắt qua rừng và gần như kết thúc trong thảm họa.”

“À, tại hồi ấy anh không có tôi đi cùng đó thôi,” Strider cười to. “Những con đường tắt của tôi, dù ngắn hay dài, đều không sai.” Hắn nhìn tới nhìn lui trên Đường Cái. Chẳng có ai trong tầm nhìn; rồi hắn lẹ làng dẫn cả bọn đi xuống về phía thung lũng rậm rạp.

Kế hoạch của hắn, trong chừng mực mà họ có thể hiểu, tuy không rành vùng này, là đi về phía Archet, nhưng rẽ lệch sang phải và vượt qua làng đó ở mé đông, rồi cố nhắm hướng đi thẳng qua những vùng đất hoang sơ tới chân đồi Weathertop. Theo con đường đó, nếu mọi chuyện suôn sẻ, họ sẽ đi tắt một vòng cung lớn của Đường Cái, vốn chạy vòng rất xa về phía nam để tránh đầm lầy Midgewater. Nhưng dĩ nhiên họ cũng phải băng qua những đầm lầy, và mô tả của Strider về những đầm lầy này thì nghe phát rầu.

Tuy nhiên, việc đi bộ thật chẳng vui thú gì. Thật ra, nếu không có những vụ lộn xộn xảy ra đêm qua, thì họ có thể rất thú vị với đoạn hành trình này hơn bất kỳ đoạn nào họ đã đi qua trước đây. Trời nắng và trong, nhưng không quá nóng. Những khu rừng trong thung lũng vẫn rậm rạp và đầy màu sắc, có vẻ thanh bình và tràn đầy sức sống. Strider dẫn dường với vẻ tự tin giữa nhiều đường mòn cắt ngang, mà nếu để họ tự đi thì chắc chắn họ sẽ bị lạc ngay. Hắn chọn cách đi ngoằn ngoèo, qua nhiều khúc cua và ngã rẽ quặt, để loại bỏ mọi cuộc truy đuổi.

“Bill Ferny sẽ theo dõi xem chúng ta rời Đường Cái chỗ nào, chắc chắn vậy,” hắn nói; “nhưng tôi nghĩ y sẽ không đi theo chúng ta. Y biết vùng quanh đây khá rõ, nhưng y biết y không phải là đối thủ của tôi trong rừng. Nhưng điều tôi sợ là những gì y có thể báo lại với người khác. Tôi cho rằng bọn chúng không xa chúng ta lắm đâu. Nếu chúng nghĩ rằng chúng ta hướng đến Archet, như thế là tốt hơn nhiều.”

Hoặc bởi kỹ năng của Strider hoặc bởi một số lý do nào đó, suốt ngày đó họ chẳng nghe và thấy dấu hiệu của bất cứ sinh vật nào: không có con vật hai chân nào, trừ chim; mà cũng chẳng có con vật bốn chân nào, trừ một con cáo và vài con sóc. Ngày hôm sau họ bắt đầu đi miết về phía đông; và tất cả vẫn lặng im và thanh bình. Ngày thứ ba rời khỏi Bree, họ vượt được Chetwood. Mặt đất dốc xuống đều đều, liên tục từ khi họ rời khỏi Đường Cái, và bây giờ họ bước vào một khu vực bằng phẳng, rộng rãi, khó ẩn mình hơn nhiều. Họ đã rời xa biên giới xứ Bree, bước vào vùng hoang dã không có lối đi, và đến gần những đầm lầy Midgewater.

Mặt đất bây giờ trở nên ẩm ướt, và nhiều chỗ bùn lầy, đó đây họ bắt gặp những vũng nước, những vạt lau sậy và cói mênh mông đầy tiếng chim chóc líu lo. Họ phải cẩn thận dò dẫm để vừa giữ hai chân khô vừa đi đúng hướng. Thoạt tiên họ tiến lên theo hình cánh quạt, nhưng càng đi tiếp, tốc độ càng chậm và đường đi nguy hiểm hơn. Đầm lầy này thật rắc rối và đầy cạm bẫy, ngay cả những dân Lãng Du cũng khó tìm ra con đường mòn nào để vượt qua những bãi lầy đầy đe dọa và liên tục đổi vị trí này. Lũ ruồi bắt đầu quấy rầy họ, không gian đầy những đám mây muỗi bé xíu bò vào tay áo, ống quần và vướng vào tóc họ.

“Chúng cắn tôi quá trời!” Pippin kêu lên. “Midgewater! Muỗi nhiều hơn cả nước nữa!”

“Nếu không đốt Hobbit thì chúng lấy gì sống đây?” Sam hỏi, gãi cổ.

Họ trải qua một ngày khốn khổ ở vùng đất vắng vẻ khó chịu này. Nơi cắm trại của họ ẩm ướt, lạnh và không thoải mái; những con côn trùng hay đốt không cho họ ngủ yên. Có cả những sinh vật dáng ghét lui tới vùng lau sậy này mà tiếng chúng kêu nghe như chúng là loại bà con ma quỷ gì đó với bọn dế. Có cả ngàn con, và chúng rền ở khắp nơi, neek-breck, neek-breck, suốt đêm không ngừng, cho đến khi các Hobbit hầu như phát điên.

Hôm sau, ngày thứ tư, thì đỡ hơn chút, và đêm đó hầu như chẳng dễ chịu tí nào. Dù những con Neekerbreeker (như Sam gọi chúng) đã bị bỏ lại phía sau, nhưng bọn muỗi thì vẫn đuổi theo họ.

Khi Frodo nằm, mệt mỏi nhưng không thể chợp mắt được, dường như anh thấy xa đàng chân trời phía đông có ánh sáng: nó chớp lên rồi tắt dần nhiều lần. Đó không phải là ánh bình minh, vì đêm vẫn còn khuya.

“Ánh sáng gì vậy?” anh hỏi Strider, hắn đã dậy, đang đứng nhìn vào đêm tối trước mặt.

“Tôi không biết,” Strider đáp. “Xa quá không nhận ra được. Giống như ánh chớp loé lên từ những đỉnh đồi.”

Frodo lại nằm xuống, nhưng một hồi lâu anh vẫn nhìn thấy những ánh chớp trắng đó, và in trên nền ánh chớp loé là hình dáng cao đen của Strider, đang đứng im lặng và quan sát. Cuối cùng anh rơi vào giấc ngủ chập chờn.

Ngày thứ năm họ không đi được xa sau khi đã bỏ lại những vũng nước rải rác và đầm lầy đầy lau sậy ở sau lưng. Vùng đất trước mặt họ bắt đầu cao dần lên lại. Tuốt xa đàng hướng đông họ có thể thấy một dãy những ngọn đồi. Ngọn đồi cao nhất nằm ở bên phải và hơi tách khỏi cả dãy. Nó có đỉnh hình chóp nón, hơi phẳng ở đỉnh.

“Đó là Weathertop,” Strider nói. “Con Đường mà chúng ta đã rời bỏ nằm bên phải kia, nó chạy tới phía nam ngọn đồi và lượn qua ngay chân đồi. Chúng ta có thể tới đó vào trưa mai, nếu tiến thẳng về phía đó. Tôi cho rằng tốt hơn chúng ta nên làm vậy.”

“Ý anh là sao?” Frodo hỏi.

“Theo tôi thì: khi chúng ta tới đó, chưa chắc chúng ta tìm ra cái gì. Nó nằm sát Đường Cái.”

“Nhưng có chắc là còn hy vọng tìm thấy Gandalf ở đó không?” Frodo hỏi.

“Có, nhưng mong manh lắm. Nếu ông ta đi theo con đường này, có thể ông ta không đi qua Bree, và như thế có thể ông ta không biết những gì chúng ta làm. Và dù sao thì may mắn lắm chúng ta mới đến đó hầu như cùng lúc với ông ta, mình với ông ta sẽ không gặp được nhau; ông ta hoặc chúng ta đợi lâu ở đó thì chẳng an toàn chút nào. Nếu những Kỵ Sĩ đó không tìm được chúng ta trong vùng hoang dã này, thì có khả năng chúng tự đi về phía Weathertop. Từ đó có thể nhìn bao quát khắp nơi. Thực tế từ đỉnh đồi đó, có rất nhiều chim và thú xứ này có thể nhìn thấy chúng ta, khi chúng ta đang đứng đây. Không phải tất cả các loài chim đều đáng tin, và có những tên gián điệp khác xấu xa hơn chúng nhiều.”

Những Hobbit lo lắng nhìn những ngọn đồi đàng xa. Sam nhìn lên bầu trời nhạt dần, sợ phải thấy bọn diều hâu hay chim ưng lảng vảng bên trên với những cặp mắt sáng quắc thù địch. “Anh làm tôi cảm thấy khó chịu và lẻ loi quá, Strider!” anh ta nói.

“Theo anh thì chúng ta nên làm gì?” Frodo hỏi.

“Tôi nghĩ,” Strider đáp từ từ, như thể hắn không chắc lắm, “tôi nghĩ tốt nhất là chúng ta nên đi thẳng về phía đông, hướng về dãy đồi đó, không đến Weathertop. Ở đó chúng ta có thể tìm thấy một con đường mòn tôi biết chạy dưới chân đồi. Nó sẽ đưa chúng ta tới Weathertop từ hướng bắc và ít lộ dạng hơn. Rồi chúng ta sẽ thấy những gì phải thấy.”

Suốt ngày hôm đó họ lê bước mệt nhọc cho đến khi đêm lạnh lẽo và mau lẹ buông xuống. Mặt đất trở nên khô và trơ trụi hơn, nhưng sương mù và hơi ẩm đã nằm phía sau họ trên các đầm lầy. Vài con chim buồn bã đang kêu rền rĩ, cho đến khi mặt trời đỏ rực chìm dần vào những bóng cây phía tây, rồi mặt đất rơi vào sự im lặng trống rỗng. Những người Hobbit nhớ về ánh sáng êm dịu của mặt trời lặn len qua những cửa sổ tươi vui của Bag End xa xôi.

Cuối ngày họ đến một dòng suối chảy từ các ngọn đồi xuống rồi mất hút vào vùng đầm lầy tù đọng, họ đi lên dọc theo bờ của nó trong khi ánh sáng còn vương lại. Đêm đã xuống khi cuối cùng họ dừng chân và nghỉ lại bên dưới những thân cây già cỗi cạnh bờ suối. Bây giờ, ở phía trước những sườn đồi trơ trụi tiêu điều lờ mờ in lên nền trời mờ tối. Đêm đó họ tổ chức canh gác, còn Strider dường như hoàn toàn không ngủ. Mặt trăng rõ dần, và trong những giờ đầu hôm, nó tỏa xuống mặt đất thứ ánh sáng xám ngắt lạnh lẽo.

Sáng hôm sau họ lại khởi hành ngay khi mặt trời mọc. Trong không khí có sương mù, và bầu trời trong xanh. Nhưng người Hobbit cảm thấy khỏe lại, như thể họ đã trải qua một đêm ngon giấc. Họ đã quen với việc đi bộ nhiều trong những khu công thổ, dù sao vẫn ngắn hơn những đoạn đường mà hồi ở Shire họ vẫn nghĩ là họ thừa sức vượt qua. Pippin tuyên bố rằng Frodo đã mang vẻ Hobbit gấp đôi so với ngày trước.

“Thật kỳ lạ,” Frodo nói, buộc chặt thắt lưng lại, “khi thấy tôi có vẻ gầy đi. Tôi hy vọng quá trình gầy đi này sẽ không tiếp tục miên viễn, nếu không thì tôi sẽ trở thành một bóng ma mất.”

“Đừng ăn nói kiểu đó!” Strider nói nhanh với vẻ nghiêm trọng đáng ngạc nhiên.

Những ngọn đồi ngày càng gần hơn. Chúng tạo thành một đường gờ gợn sóng thường nhô cao đến cả vài ba trăm thước, và thỉnh thoảng lại tụt xuống thành những khe nứt đường đèo dẫn vào vùng đất phía đông bên kia. Dọc theo đỉnh rìa những người Hobbit có thể thấy những gì trông giống như tàn tích của những bức tuờng, những hào rãnh xanh rêu, và trong những kẽ nứt vẫn còn đó tàn tích của những công trình cổ xưa bằng đá. Đến đêm họ đã đến chân những con dốc mé tây, và cắm trại ở đó. Đó là đêm mồng 5 tháng Mười, họ đã rời khỏi Bree được sáu ngày.

Buổi sáng họ đã tìm ra, lần đầu tiên kể từ khi họ rời khỏi Chetwood, một con đường mòn bằng phẳng. Họ quẹo phải và đi theo đó về hướng nam. Con đường chạy một cách khéo léo, như để tránh khỏi tầm nhìn, hoặc từ những đỉnh đồi bên trên hoặc từ những vùng bằng phẳng ở phía tây. Nó chúi xuống những thung lũng nhỏ, và ôm lấy những bờ dốc; và khi chạy qua những chỗ bằng phẳng và trống trải hơn ở hai bên, thì có những hàng đá cuội to và những tảng đá bể che chắn cho người lữ khách như một thứ hàng rào.

“Tôi tự hỏi không biết ai đã tạo ra con đường này, và để làm gì,” Merry nói, khi họ đi dọc theo một trong những con đường này, nơi những tảng đá lớn một cách bất thường và được xếp sát vào nhau. “Tôi không chắc là mình thích nó: nó có vẻ giống, à, một nấm mồ. Trên Weathertop có ngôi mộ nào không?”

“Không, chẳng có ngôi mộ nào trên Weathertop, mà trên những ngọn đồi này cũng không,” Strider đáp. “Người Cao miền Tây không sống ở đây, dù trong những ngày cuối cùng họ đã bảo vệ những ngọn đồi này một thời gian nhằm chống lại cái ác từ Angmar đến. Con đường này được làm để phục vụ những pháo đài dọc các bức tường. Nhưng từ rất lâu, từ những ngày đầu của Vương quốc Bắc, họ đã xây một ngọn tháp canh khổng lồ trên Weathertop, họ gọi nó là Amon Sûl. Nó bị cháy và đổ nát, bây giờ chẳng có gì còn sót lại ngoại trừ một vòng thành bị sụp đổ giống như một vương miện xù xì trên đầu ngọn đồi già. Nhưng nó từng cao lớn và đẹp đẽ. Người ta nói rằng Elendil đã đứng đó dõi nhìn Gil-galad đến từ hướng Tây, trong những ngày của Liên Minh Cuối Cùng.”

Những người Hobbit nhìn Strider chằm chằm. Có vẻ hắn biết được qua truyền thuyết xưa, cũng như qua những cung cách của cõi hoang dã. “Gil-galad là ai vậy?” Merry hỏi; nhưng Strider không đáp, và dường như đang chìm vào suy tư. Bất ngờ một giọng trầm thì thầm:

Gil-galad là một vị vua Elf.

Những người đàn harp buồn bã hát về ông:

Vương quốc cuối cùng của công bằng và tự do

giữa núi non và biển cả.

Gươm của ông dài, giáo của ông sắc,

Mũ miện sáng rỡ thấy được từ xa;

Vô số những ngôi sao của bầu trời bao la

Phản chiếu trên tấm khiên bạc của ông.

Nhưng từ lâu ông đã cưỡi ngựa đi mất

Và không ai biết ông trú ở đâu;

Vì ngôi sao của ông đã rơi vào bóng tối

Ở Mordor nơi đầy những bóng đen.

Những người khác thật ngạc nhiên, vì giọng đó là của Sam.

“Đừng ngưng lại!” Merry nói.

“Tôi chỉ biết có bấy nhiêu đó thôi,” Sam lắp bắp, bối rối. “Tôi học được từ ông Bilbo hồi còn nhỏ. Ông ấy thường kể cho tôi nghe những câu chuyện giống như vậy, vì biết tôi thích nghe kể chuyện về người Elf. Chính ông Bilbo đã dạy tôi chữ viết. Ông ta nghiên cứu sách rất nhiều, ông già Bilbo thân mến. Và ông ta làm thơ nữa. Ông ta viết cái bài tôi vừa hát đó.”

“Ông ta không sáng tác ra nó,” Strider nói. “Nó là một đoạn của bài được gọi là Cuộc sụp đổ của Gil-galad, viết bằng một cổ ngữ. Hẳn Bilbo đã dịch nó. Tôi không biết chuyện này!”

“Còn nhiều nữa,” Sam nói, “toàn nói về Mordor. Tôi không học phần đó, nó khiến tôi bị những cơn run mà tôi không bao giờ nghĩ là mình sẽ đi về chốn đó.”

“Đi về Mordor!” Pippin la lên. “Tôi hy vọng nó sẽ không đi đến chỗ đó!”

“Đừng kêu om sòm cái tên đó!” Strider nói.

Khi họ đi đến gần cuối con đường phía nam thì đã giữa trưa, và thấy trước mặt họ, dưới ánh sáng mặt trời của một ngày tháng Mười, một bờ đất màu xanh xám, đi lên giống như cây cầu dẫn tới con dốc mặt bắc của ngọn đồi. Họ quyết định leo lên đỉnh ngay, trong khi còn ánh sáng ban ngày thì không mong gì che giấu bóng dáng của họ nữa, và họ chỉ có thể hy vọng không có tên gián điệp hay kẻ thù nào đang theo dõi. Họ chẳng thấy có gì di chuyển trên ngọn đồi. Nếu Gandalf đang ở đâu đó, thì cũng chẳng thấy dấu hiệu gì của ông ta.

Trên sườn phía tây của Weathertop, họ tìm thấy một vùng trũng khuất nẻo, ở dưới đáy vùng đó là một thung lũng hình chậu với các sườn đầy cỏ. Họ để Sam và Pippin cùng con ngựa nhỏ và hành lý lại ở đó. Ba người kia đi tiếp. Sau nửa giờ leo vất vả Strider tới vòng thành đá trên đỉnh đồi; Frodo và Merry theo sau, mệt lử và thở dốc. Đoạn dốc cuối cùng này rất cheo leo và đầy đá.

Trên đỉnh đó họ tìm thấy, như Strider đã nói, một vòng rộng của công trình bằng đá cổ xưa, hiện đã hư hỏng hoặc bị cỏ lâu năm che phủ. Nhưng ở giữa, những tảng đá và được chất thành một ụ đá hình tháp. Chúng đen nhẻm như thể bị lửa xém. Quanh họ lớp cỏ trên mặt đất bị cháy đến rễ và bên trong vòng tròn đó tất cả cỏ bị cháy xém và cong queo, như thể ngọn lửa đã quét qua đỉnh đồi; nhưng tuyệt không có dấu hiệu của bất kỳ vật thể sống nào.

Đứng trên mép vòng thành bị thiêu rụi đó, họ thấy được toàn cảnh rộng khắp vùng bên dưới, vì hầu hết các dải đất đều trống trải không một bóng sinh vật, ngoại trừ những mảng rừng xa tuốt phía nam. Xa hơn đó nữa họ thấy đó đây bóng mặt nước lấp lóa. Bên dưới họ, ở mé nam, con Đường Cái xưa chạy như một dải lụa, xuất hiện từ phía Tây và uốn khúc lên xuống, cho đến khi mất hút đàng sau đỉnh cao hẹp tối tăm về phía đông. Chẳng có gì di chuyển trên đó. Mắt dõi theo con đường về hướng đông, họ thấy những dãy núi: những ngọn đồi thấp gần hơn thì nâu thẫm và ảm đạm; đàng sau chúng là những hình dáng xám xịt cao hơn, và sau đó nữa là những đỉnh núi trắng cao ẩn hiện trong mây.

“Ồ, đây rồi!” Merry nói. “Trông nó quá ảm đạm và chẳng hấp dẫn chút nào! Chẳng có nước mà cũng không chỗ trú ẩn. Và không hề có dấu hiệu gì của Gandalf. Nhưng tôi chẳng trách ông ta vì không đợi – nếu ông ta đã đến đây.”

“Tôi tự hỏi,” Strider nói, nhìn quanh đầy suy tư. “Thậm chí nếu ông ta đến Bree sau chúng ta một hai ngày, thì ông ta cũng có thể đến đây trước. Ông ta có thể cưỡi ngựa đi rất nhanh khi nhu cầu thúc ép.” Bất ngờ hắn khom xuống nhìn vào tảng đá trên đỉnh của ụ đá hình tháp; nó bằng phẳng hơn những tảng đá khác, và trắng hơn, như thể không hề bị lửa táp. Hắn nhặt nó lên xem xét xoay nó giữa những ngón tay. “Nó mới vừa được đụng đến,” hắn nói. “Anh nghĩ sao về những dấu hiệu này?”

Ở đáy phẳng bên dưới Frodo thấy một số nét vạch: “Có vẻ là một nét vạch, một dấu chấm, và ba nét nữa,” anh nói.

“Nét bên trái có thể là một chữ G-rune với những nhánh mảnh,” Strider nói. “Nó có thể là một dấu hiệu của Gandalf để lại, dù không ai dám chắc. Những nét vạch đẹp, và chắc chắn là mới. Nhưng những dấu hiệu này có thể có một ý nghĩa hoàn toàn khác, và chẳng có liên quan gì tới chúng ta. Những dân Lãng Du dùng chữ rune, và thỉnh thoảng họ cũng đến đây.”

“Chúng có thể có ý nghĩa gì, nếu như đó là của Gandalf?” Merry hỏi.

“Tôi cần phải nói rằng,” Strider đáp, “chúng là chữ viết tắt của G3, và là dấu hiệu cho thấy Gandalf đã ở đây ngày 3 tháng Mười: cách nay đã ba ngày. Nó cũng cho thấy rằng ông ta đang vội và nguy hiểm đang cận kề, vì vậy ông ta không có thời gian hoặc không dám viết gì dài hơn hoặc rõ ràng hơn. Nếu đúng như thế, chúng ta phải cảnh giác.”

“Tôi ước gì chúng ta có thể đoan chắc rằng ông ta đã để lại những dấu hiệu này, cho dù chúng có nghĩa gì đi nữa,” Frodo nói. “Sẽ dễ chịu biết bao khi biết rằng ông ta đang trên đường đi, đàng trước hoặc đàng sau chúng ta.”

“Có lẽ,” Strider nói. “Theo tôi thì ông ta đã ở đây và đã gặp nguy. Có những ngọn lửa đã cháy ở đây; và bây giờ tôi nhớ lại ánh sáng mà cách đây ba hôm chúng ta đã thấy ở bầu trời phía đông. Tôi đoán rằng ông ta đã bị tấn công trên đỉnh đồi này, nhưng kết quả ra sao thì tôi không thể nói. Ông ta không ở đây lâu, và bây giờ chúng ta phải tự bảo vệ mình và cố sức tìm đường đến Rivendell bằng hết sức mình.”

“Rivendell còn bao xa?” Merry hỏi, mệt mỏi nhìn quanh. Từ Weathertop thế giới có vẻ rộng lớn và hoang vu.

“Tôi không biết con Đường Cái này có được đo bằng dặm kể từ chỗ quán rượu Forsaken không, quán này cách Bree một ngày đường về phía đông,” Strider đáp. “Một số người nói nó xa cỡ đó, một số thì lại nói khác. Nó là một con đường kỳ lạ, và người ta rất mừng khi kết thúc chuyến hành trình của họ, cho dù thời gian là dài hay ngắn. Nhưng tôi biết nếu tôi đi bộ sẽ mất bao lâu, với thời tiết tốt và không bị rủi ro thì mất mười hai ngày từ đây đến chỗ cạn của Bruinen, nơi con Đường Cái cắt ngang Loudwater vốn chạy từ Rivendell qua. Trước mắt chúng ta có ít nhất một chặng đường đi dài nửa tháng, vì tôi nghĩ chúng ta sẽ không thể đi theo Đường Cái.”

“Nửa tháng!” Frodo nói. “Trong thời gian đó biết bao nhiêu chuyện có thể xảy ra.”

“Có thể,” Strider nói.

Họ đứng im lặng một hồi trên đỉnh đồi, gần rìa phía nam. Trong chỗ vắng vẻ đó lần đầu tiên Frodo nhận thức đầy đủ sự nguy hiểm và cảnh lang thang không nhà của anh. Anh cay đắng ước ao phải chi vận may để anh ở lại Shire đầy thân yêu và yên bình. Anh nhìn xuống con Đường Cái đáng ghét, dẫn ngược về phía tây – phía quê nhà. Bất ngờ anh nhận ra có hai chấm đen đang di chuyển chậm chạp trên đường, đi về hướng tây; và căng mắt nhìn lần nữa anh thấy ba chấm đen khác từ hướng đông đang di chuyển đến. Anh kêu lên và chộp lấy cánh tay Strider.

“Nhìn kìa,” anh nói, chỉ xuống đó.

Lập tức Strider nằm ngay xuống đất phía sau vòng thành hoang phế, kéo Frodo xuống cạnh hắn. Merry cũng nằm xuống bên cạnh.

“Cái gì vậy?” anh hỏi.

“Tôi không biết, nhưng tôi ngờ đó là điều tồi tệ nhất,” Strider đáp.

Họ từ từ bò lên rìa vòng thành, và nhìn qua một khe hở giữa hai tảng đá lởm chởm. Ánh sáng không còn sáng rõ nữa, vì mây từ phương đông đã che ngang mặt trời khi trời đã bước sang buổi chiều. Họ có thể thấy những chấm đen, nhưng cả Frodo lẫn Merry đều không thể nhìn rõ hình dáng của chúng, nhưng có điều gì đó mách bảo họ rằng, tuốt bên dưới đó là những Kỵ Sĩ Đen đang tập hợp lại trên Đường Cái bên kia chân đồi.

“Phải,” Strider nói, thị lực sắc bén hơn đã giúp hắn xác định chắc chắn. “Kẻ thù đang ở đây!”

Họ vội vàng bò đi và tuột xuống cạnh phía bắc ngọn đồi để tìm những người bạn của mình.

Sam và Peregrin không ở không. Họ đi thám hiểm thung lũng nhỏ này và những con dốc chung quanh. Hai gã tìm thấy một dòng suối nước trong trên sườn đồi không xa, và gần nó có những dấu chân cách nay chỉ một hai ngày. Trong thung lũng này họ tìm thấy những vết tích của một đám lửa còn mới, và những dấu hiệu của một vụ cắm trại vội vã. Có một số đá tảng ở rìa thung lũng về phía gần ngọn đồi nhất. Phía sau những tảng đá Sam tìm thấy một kho củi nhỏ chất gọn gàng.

“Tôi tự hỏi không biết Già Gandalf đã đến đây chưa,” anh ta nói với Pippin. “Củi được chất như vầy có nghĩa là ai đó sẽ trở lại.”

Strider hết sức quan tâm đến những khám phá này. “Ước gì tôi đã chờ ở đây và tự mình khám phá chung quanh,” hắn nói, vội đi ra suối để xem xét những dấu chân.

“Đúng như tôi đã e ngại,” hắn nói, khi trở lại. “Sam và Pippin đã giẫm đạp lên mặt đất mềm này, và những dấu vết đã bị phá hỏng hoặc làm lộn xộn. Dân Lang Thang mới vừa ở đây. Chính họ đã để lại củi. Nhưng cũng có vài vết chân mới hơn không phải của dân Lãng Du. Ít nhất là có một loạt dấu chân, chỉ cách nay một hai ngày, của những đôi giày ống nặng. Ít nhất là một. Giờ tôi không thể biết chắc, nhưng tôi nghĩ có nhiều chân mang giày ống.” Hắn ngừng và đứng suy nghĩ một cách lo lắng.

Mỗi Hobbit đều hình dung trong đầu mình một cảnh tượng những kỵ sĩ mang giày ống và mặc áo choàng. Nếu những kỵ sĩ này đã tìm thấy thung lũng này, thì Strider dẫn họ đi chỗ khác càng sớm càng tốt. Sam quan sát thung lũng với vẻ căm ghét dữ dội, giờ thì anh ta đã nghe tin kẻ thù của họ hiện ở trên Đường Cái, cách đây chỉ vài dặm.

“Chúng ta có nên rời khỏi chỗ này liền không, ông Strider?” Sam nôn nóng hỏi. “Trời đang tối đó, và tôi không ưa chỗ trũng này: nó làm tôi thót tim.”

“Phải, chắc chắn chúng ta phải quyết định ngay là nên làm gì,” Strider đáp, nhìn lên để cân nhắc thời gian và thời tiết. “Sam này,” cuối cùng hắn nói, “tôi cũng không ưa chỗ này, nhưng tôi không thể nghĩ chúng ta có thể tới được chỗ nào tốt hơn trước khi đêm xuống. Ít nhất thì chúng ta cũng ở ngoài tầm nhìn trong giây lát, và nếu di chuyển thì có nhiều nguy cơ bị bọn gián điệp phát hiện. Tất cả những gì có thể làm là đi về phía phải rời khỏi con đường của chúng ta ngược về phía bắc bên mé này của dãy đồi, ở đó địa hình cũng giống như ở đây. Đường Cái đã bị canh gác, nhưng chúng ta phải băng qua nó, nếu chúng ta thử trú ẩn trong những bụi cây cách xa phía nam. Ở mé bắc Đường Cái bên kia những ngọn đồi trong nhiều dặm liền, địa hình hoàn toàn trơ trụi và bằng phẳng.”

“Bọn Kỵ Sĩ có thể thấy không?” Merry hỏi. “Ý tôi là, có vẻ như chúng thường dùng mũi hơn là mắt, ngửi bọn ta, nếu ngửi là từ đúng, ít nhất là dưới ánh sáng ban ngày. Nhưng anh đã bắt chúng tôi nằm sát xuống khi thấy chúng bên dưới, rồi bây giờ anh nói đến chuyện bị phát hiện, nếu chúng ta di chuyển.”

“Lúc trên đỉnh đồi tôi đã quá bất cẩn,” Strider đáp. “Tôi đã quá lo lắng tìm dấu hiệu nào đó của Gandalf; nhưng ba chúng ta quả là sai lầm khi trèo lên và đứng đó quá lâu. Vì bọn ngựa đen có thể thấy, và bọn Kỵ Sĩ có thể dùng người hoặc những sinh vật khác làm gián điệp, như chúng ta đã nhận thấy ở Bree. Bản thân chúng thì không thấy được thế giới ánh sáng như chúng ta, nhưng hình dáng của chúng ta in bóng trong đầu óc chúng, mà chỉ có mặt trời ban trưa mới tiêu hủy được; và trong bóng tối chúng nhận biết được nhiều dấu hiệu và hình dáng mà người thường không thấy: đó là lúc chúng trở nên đáng sợ nhất. Lúc nào chúng cũng ngửi được mùi máu của những vật thể sống, thèm khát và căm ghét nó. Cũng có những giác quan khác ngoài thị giác và khứu giác. Chúng ta có thể cảm thấy sự hiện diện của chúng – nó khiến tim ta hồi hộp ngay khi chúng ta đứng đây, và trước khi chúng ta thấy chúng; còn chúng thì cảm nhận được sự hiện diện của chúng ta một cách tinh thính hơn nhiều. Ngoài ra, Chiếc Nhẫn,” hắn thêm, giọng hạ thấp thành tiếng thì thầm, “cũng lôi kéo chúng.”

“Vậy không có cách nào thoát được sao?” Frodo hỏi, nhìn mông lung chung quanh. “Nếu tôi di chuyển, chúng sẽ phát hiện ra và săn đuổi! Nếu tôi ở lại, tôi sẽ lôi kéo chúng đến chỗ tôi!”

Strider đặt tay lên vai anh. “Vẫn còn có hy vọng,” hắn nói. “Anh không ở một mình. Hãy xem mớ củi đã được xếp sẵn ở đây để nhóm lửa như một dấu hiệu. Ở đây có thể trú ẩn hoặc phòng thủ chút đỉnh, nhưng ngọn lửa sẽ dùng được cho cả hai việc. Sauron có thể dùng lửa cho những mục đích xấu xa của hắn, như hắn có thể dùng tất cả mọi thứ, nhưng những tên Kỵ Sĩ này không ưa lửa, và sợ những ai sử dụng được nó. Lửa là bạn của chúng ta ở cõi hoang dã này.”

“Có lẽ,” Sam lầm bầm. “Đó cũng là cách rất hay để ‘lạy ông tôi ở bụi này’, theo tôi nghĩ.”

Họ chọn góc kín đáo nhất và thấp nhất trong thung lũng để nhóm một đống lửa, và chuẩn bị một bữa ăn. Bóng chiều bắt đầu ập xuống, và trời trở lạnh. Bất chợt họ thấy đói dữ dội, vì từ bữa điểm tâm đến giờ họ chẳng ăn chút gì cả; nhưng họ chỉ dám ăn tối hết sức dè sẻn. Vùng đất phía trước hoàn toàn trống trải ngoại trừ chim và thú, nhưng nơi chốn nghi kị đã bị tất cả các chủng tộc trên thế giới rời bỏ. Dân Lãng Du đôi khi vượt quá những ngọn đồi, nhưng họ thì ít và không ở lại. Những kẻ Lãng Du khác thì hiếm hoi, và thuộc loại xấu: bọn quỷ Troll ở các thung lũng phía bắc của Dãy Núi Mờ Sương cũng đôi khi đi lạc tới đó. Chỉ trên Đường Cái thì mới có khách lữ hành, hầu hết là những người Dwarf, vội vã làm công việc của riêng họ, không có sự giúp đỡ và ít nói chuyện với người lạ.

“Tôi không biết làm thế nào để có đủ thức ăn đây,” Frodo nói. “Chúng ta đã dè sẻn để kéo dài thêm vài ngày, và bữa ăn tối này không phải là một bữa tiệc; nhưng bọn ta đã dùng nhiều hơn phần nên dùng, nếu còn phải đi hai tuần nữa, mà có lẽ còn hơn.”

“Thức ăn đầy trong chốn hoang sơ này,” Strider nói, “quả dại, rễ cây, và cỏ; và khi cần thì tôi cũng biết nghề thợ săn. Các anh không phải sợ đói trước khi mùa đông đến. Nhưng việc tập hợp và tìm bắt thức ăn là công việc lâu và mệt mỏi, và chúng ta phải gấp lên. Vì vậy hãy thắt dây lưng của anh lại đi, và hãy nghĩ về những bàn ăn trong ngôi nhà của Elrond với niềm hy vọng!”

Càng về đêm càng lạnh. Lúc này nhìn ra ngoài thung lũng họ chẳng thấy gì ngoài một vùng đất xám xịt nhanh chóng biến vào bóng đêm. Bên trên bầu trời trong trở lại và dần dần đầy những ngôi sao lấp lánh. Frodo và những người bạn của anh xúm xít quanh đám lửa, mỗi người đều quấn một chiếc mền, riêng Strider chỉ mặc độc chiếc áo choàng, ngồi hơi nhích ra, rít tẩu thuốc đầy suy tư.

Khi đêm xuống và ánh sáng của ngọn lửa bắt đầu bùng sáng thì hắn kể chuyện để giữ vững tinh thần họ. Hắn biết nhiều câu chuyện lịch sử và truyền thuyết xa xưa về dân Elf, về Con Người và những việc thiện ác của Những Ngày Xa Xưa. Họ tự hỏi không biết hắn bao nhiêu tuổi, và hắn học tất cả những truyền thuyết này ở đâu.

“Kể cho chúng tôi nghe về Gil-galad đi,” bất ngờ Merry nói, lúc Strider ngừng lại sau khi kết thúc một câu chuyện về Vương Quốc Elf. “Anh có biết gì về bài thơ cổ mà anh đã nói đến không?”

“Biết chứ,” Strider đáp. “Cả Frodo cũng biết, vì nó liên quan mật thiết đến chúng ta.” Merry và Pippin nhìn Frodo lúc này đang chăm chú nhìn đống lửa.

“Tôi chỉ biết chút đỉnh những gì mà Gandalf đã kể với tôi,” Frodo nói từ tốn. “Gil-galad là vị vua cuối cùng trong những vị vua Elf vĩ đại của Trung Địa. Gil-galad nghĩa là Ánh Sao trong ngôn ngữ của họ. Cùng với Elendil, bạn của dân Elf, ông ta đi đến vùng đất của…”

“Đừng!” Strider cắt ngang. “Theo tôi câu chuyện đó không nên kể ra bây giờ khi những đầy tớ của Kẻ Thù kề cận. Nếu chúng ta tới được nhà của Elrond, anh sẽ được nghe kể đầy đủ về nó ở đó.”

“Vậy hãy kể cho chúng tôi nghe câu chuyện nào đó về những ngày xa xưa đi,” Sam van nài; “một câu chuyện về dân Elf trước thời suy tàn. Tôi rất thích nghe kể về dân Elf; bóng tối có vẻ vây bủa quá gần quanh đây.”

“Tôi sẽ kể cho anh nghe câu chuyện của Tinúviel,” Strider nói, “tóm lại – vì nó là một câu chuyện dài không có đoạn kết và hiện nay không còn ai, trừ Elrond, còn nhớ nó đúng như người xưa đã kể. Nó là một câu chuyện đẹp, dù nó buồn, như tất cả những câu chuyện về Trung Địa, và nó còn có thể nâng tâm hồn bạn lên.” Hắn im lặng một lát, rồi bắt đầu không phải nói mà hát một cách dịu dàng:

¹⁷

Strider thở dài, ngừng một lát trước khi nói tiếp.

“Đó là bài hát theo kiểu mà dân Elf gọi là ann-thennath, nhưng thật khó chuyển dịch sang ngôn ngữ thông thường của chúng ta, và đây chỉ là âm hưởng thô thiển của bài hát đó. Nó kể về cuộc gặp gỡ giữa Beren con trai Barahir với Lúthien Tinúviel. Beren là người phàm, nhưng Lúthien là con gái của Thingol, một Hoàng Đế của dân Elf ở Trung Địa khi thế giới mới hình thành, và nàng là trinh nữ đẹp nhất trong số tất cả những đứa trẻ của thế giới này. Vì những vì sao trên màn sương mù của miền đất bắc là nét yêu kiều của nàng, và trên khuôn mặt nàng là ánh hừng đông. Hồi đó kẻ Đại Thù, mà Sauron xứ Mordor ngày nay chỉ là đầy tớ của hắn, ngự trị ở Angband tại miền bắc, và người Elf miền tây trở lại Trung Địa gây chiến tranh với hắn để giành lại những viên ngọc Silmaril mà ông ta đã đánh cắp; và tổ tiên của Người Cao đã giúp đỡ dân Elf. Nhưng kẻ Đại Thù lại chiến thắng và Barahir bị giết, còn Baren vượt thoát qua bao nguy hiểm đến được rặng núi Terror chạy vào Vương quốc Thingol ẩn mình trong rừng Neldoreth. Ở đó chàng nhìn thấy Lúthien đang múa hát trong một khoảng rừng thưa bên dòng sông Esgalduin mê hoặc; và chàng gọi nàng là Tinúviel, nghĩa là Chim Họa Mi trong cổ ngữ. Nhiều ưu sầu xảy đến cho họ sau đó và họ bị chia cách rất lâu. Tinúviel cứu Beren thoát khỏi ngục tối của Sauron, và cùng nhau họ vượt qua bao hiểm nguy, thậm chí lật đổ ngai vàng của kẻ Đại Thù, lấy lại được một trong ba viên ngọc Silmaril từ vương miện sắt của hắn, rồi đem tặng nó cho Thingol, cha của Lúthien, để làm lễ vật cầu hôn. Tuy nhiên sau cùng Beren lại bị giết bởi con sói gác cổng Angband, và chàng chết trên tay Tinúviel. Nhưng nàng cũng chọn cái chết, rời khỏi thế giới này, để được đi theo chàng; và người ta hát rằng họ gặp lại nhau bên kia Biển Chia Cách, và sau một thời gian ngắn lại thấy họ lại sống và dạo bước trong rừng xanh, rồi họ cùng chết, lâu rồi, để vượt qua mọi kềm hãm của thế giới này. Nên Lúthien Tinúviel là người thuộc tộc Elf duy nhất đã chết và rời khỏi thế giới này, và dân tộc ấy đã mất nàng, người mà họ yêu quý nhất. Nhưng dòng dõi các Chúa Tể dân Elf thời xưa bắt nguồn từ nàng xuống đến Người Cao. Hiện những kẻ thuộc dòng dõi Lúthien vẫn còn sống, và người ta nói rằng dòng dõi của nàng sẽ không bao giờ chấm dứt. Elrond xứ Rivedell là thuộc dòng đó. Vì Beren và Lúthien đã sinh ra Dior, người thừa kế của Thingol, người này sinh ra Elwing Trắng kẻ kết hôn với Eärendil, anh ta đã dong buồm đưa thuyền của mình qua khỏi sương mù của thế giới này tiến vào biển trời cùng với viên ngọc Silmaril trên trán. Eärendil lại đẻ ra các Hoàng Đế xứ Númenor, tức là xứ Westernesse.”

Khi Strider kể, họ ngắm khuôn mặt sôi nổi kỳ lạ của hắn ta, ánh lên mờ mờ trong ánh lửa. Đôi mắt hắn sáng lên, giọng nói sâu thẳm và sung mãn. Bên trên hắn là bầu trời đen đầy sao. Đột nhiên một ánh nhợt nhạt xuất hiện trên vòng thành ở đỉnh đồi Weathertop phía sau hắn. Vầng trăng đang lên chầm chậm trên đồi đổ bóng xuống chỗ họ, và những ánh sao trên đỉnh đồi nhạt đi. Câu chuyện kết thúc. Các Hobbit cựa quậy và vươn vai. “Coi kìa!” Merry nói. “Trăng đang lên; chắc khuya rồi.”

Mọi người nhìn lên. Ngay lúc đó, họ thấy trên đỉnh đồi có vật gì nhỏ và đen in trên nền ánh trăng lờ mờ. Có thể đó chỉ là một tảng đá lớn hoặc một khối đá dựng lộ ra trong ánh sáng nhạt nhòa.

Sam và Merry đứng lên rời khỏi đống lửa. Frodo và Pippin vẫn ngồi trong im lặng. Strider căng mắt quan sát ánh trăng trên đồi. Mọi sự có vẻ yên tĩnh và lặng lẽ, nhưng Frodo cảm thấy một nỗi kinh hoàng lạnh ngắt tràn trong tim, khi không còn tiếng kể chuyện của Strider nữa. Anh rúm sát vào đống lửa. Ngay lúc đó Sam từ mé thung lũng chạy vào.

“Tôi không biết là cái gì,” anh ta nói, “nhưng bỗng nhiên tôi thấy sợ. Có cho bao nhiêu tiền tôi cũng không ra ngoài chỗ này đâu; tôi cảm thấy có gì đang bò lên dốc.”

“Anh có thấy gì không?” Frodo đứng bật dậy hỏi.

“Không, thưa ông. Tôi chẳng thấy gì cả, nhưng tôi không dám đứng lại nhìn.”

“Tôi có thấy,” Merry nói; “hoặc nghĩ là mình thấy – ở phía tây nơi ánh trăng rọi xuống những khu đất bằng không bị đỉnh đồi chắn bóng. Tôi thấy hình như có hai hay ba bóng đen. Có vẻ như chúng đang đi về hướng này.”

“Rút sát vào đống lửa, quay mặt ra!” Strider quát lên. “Thủ sẵn mấy khúc cây dài!”

Họ ngồi đó một hồi như nghẹt thở, im lặng và cảnh giác, lưng quay vào đống lửa, căng mắt nhìn bóng tối vây quanh. Không có gì xảy ra. Không có âm thanh hay chuyển động gì trong đêm. Frodo cựa quậy, cảm thấy phải phá vỡ sự im lặng: anh thèm được la to lên.

“Ssssuỵt!” Strider thì thào.

“Cái gì đó?” Pippin hổn hển hỏi.

Ngoài rìa khu trũng nhỏ đó, ở phía xa khỏi ngọn đồi, họ cảm thấy, hơn là nhìn thấy, một bóng đen nhô lên, một bóng hoặc nhiều bóng nữa. Họ căng mắt, và những bóng đen có vẻ lớn dần. Rồi rõ ràng trước mắt họ: ba hay bốn hình dáng cao đen đứng đó trên bờ dốc, nhìn xuống họ. Chúng đen đến nỗi trông chúng như những lỗ đen trên nền trời vốn đã mờ tối. Frodo tưởng như nghe thấy một tiếng rít mơ hồ cứ như một hơi thở hiểm độc và cảm thấy một cơn lạnh sắc ngọt. Rồi những bóng đen từ từ tiến tới.

Nỗi kinh hoàng chụp lấy Pippin và Merry, và họ nằm sát xuống mặt đất. Sam rúm vào bên cạnh Frodo. Frodo cũng kinh hãi không kém; anh run lập cập như bị lạnh dữ dội, nhưng nỗi sợ hãi của anh đột nhiên bị thay bằng nỗi thèm muốn được đeo chiếc nhẫn vào. Nỗi khao khát này túm chặt lấy anh và anh không thể nghĩ tới điều gì khác. Anh không quên sự cố ở Barrow, không quên lời dặn của Gandalf; nhưng hình như có điều gì bắt anh gạt bỏ những lời cảnh báo đó và anh rất muốn ngả theo nó. Không phải vì hy vọng trốn thoát được hoặc làm bất cứ điều gì khác, dù xấu hay tốt: anh chỉ cảm thấy là phải đeo chiếc nhẫn vào ngón tay. Anh không thể nói thành lời. Anh cảm thấy Sam đang nhìn mình, cứ như anh ta biết ông chủ mình đang bối rối dữ dội, nhưng anh không thể quay sang phía Sam. Anh nhắm mắt lại và cố gắng đấu tranh tư tưởng; nhưng sự kháng cự trở nên không chịu nổi, và sau cùng anh từ từ kéo sợi dây chuyền ra, và luồn chiếc nhẫn vào ngón trỏ trái.

Lập tức, tuy mọi sự có vẻ vẫn như trước, mờ và tối, nhưng những hình dáng đen trở nên cực rõ. Anh đã có thể nhìn thấu tới vỏ trùm đen ngòm của chúng. Có năm dáng người cao lớn: hai đứng ở mép rìa khu lũng nhỏ, ba đang tiến tới. Trên gương mặt trắng bệch của chúng cháy bỏng những đôi mắt tàn độc và gay gắt; dưới lớp áo trùm là những áo dài xám; trên những mái tóc trắng là những chiếc mũ bằng bạc; trên tay chúng là những thanh kiếm thép. Ánh mắt chúng hướng vào anh và xuyên thấu qua người khi chúng lao về phía anh. Tuyệt vọng, anh rút kiếm của mình ra, và anh tưởng như nó lấp lánh đỏ rực, cứ như một dải lửa. Hai dáng ma sựng lại. Dáng thứ ba cao hơn: tóc nó dài và lấp lóa, trên mũ trận là một vòng miện. Một tay nó cầm thanh trường kiếm và tay kia là một lưỡi trủy thủ; cả trủy thủ và bàn tay cầm nó tỏa ra một ánh sáng mờ. Nó nhảy tới và bổ xuống Frodo.

Ngay lúc đó Frodo phóng nhoài người tới trước, và anh nghe tiếng mình gào lên: O Elbereth! Gilthoniel! Đồng thời anh quất vào chân kẻ thù. Một tiếng rú run rẩy vọt lên trời đêm; và anh cảm thấy một cơn đau như một mũi nhọn băng giá tẩm độc đâm thấu vai trái. Trước khi bất tỉnh anh còn kịp thấy, như qua một màn sương quay cuồng, bóng dáng Strider lao ra khỏi bóng đêm, hai tay cầm hai khúc củi rực cháy. Bằng nỗ lực cuối cùng, Frodo buông thanh kiếm, tuột chiếc nhẫn ra và nắm chặt nó trong lòng bàn tay phải.

CHƯƠNG 12:
Cuộc chạy trốn đến Sông Cạn

Khi Frodo tỉnh lại anh vẫn còn giữ chặt Chiếc Nhẫn một cách tuyệt vọng. Anh đang nằm cạnh đống lửa đầy củi và sáng rực. Ba người bạn đồng hành đang cúi xuống bên anh. “Chuyện gì đã xảy ra vậy? Tên vua mặt tái đó đâu rồi?” anh hỏi một cách mơ hồ. Họ quá vui mừng đến độ không nghe anh hỏi, mà cũng không hiểu câu hỏi của anh. Cuối cùng qua Sam anh biết được rằng họ chẳng thấy gì ngoài những bóng đen mơ hồ đang tiến về phía họ. Bất ngờ, với nỗi kinh hoàng, Sam nhận ra ông chủ mình đã biến mất; và ngay lúc đó một bóng đen xông qua anh ta, và anh ta té xuống. Anh ta nghe giọng của Frodo, nhưng làm như nó đến từ rất xa, hoặc từ dưới đất, đang gào lên những tiếng kỳ lạ. Họ chẳng thấy gì nữa, cho đến khi họ vấp phải xác của Frodo, đang nằm như chết, mặt úp xuống cỏ và đè lên thanh gươm của mình Strider ra lệnh bế anh lên và đặt anh nằm cạnh đống lửa, rồi biến mất. Từ đó đến giờ đã khá lâu.

Rõ ràng là Sam lại đang có nhiều nghi ngờ về tên Strider; nhưng trong lúc họ đang nói chuyện thì hắn trở về, xuất hiện bất ngờ từ trong bóng tối. Họ giật mình, và Sam rút gươm ra đứng chắn lấy Frodo; nhưng Strider đã lẹ làng quỳ xuống cạnh anh.

“Tôi không phải là một Kỵ Sĩ Đen, Sam,” hắn nói nhẹ nhàng, “mà cũng không liên kết với chúng. Tôi đang cố khám phá ra những hoạt động của chúng; nhưng tôi chẳng tìm ra được điều gì cả. Tôi không thể biết tại sao chúng bỏ đi và không tấn công nữa. Nhưng không hề có cảm giác chúng ở đâu đó gần đây.”

Khi hắn nghe những gì Frodo kể lại, hắn trở nên rất quan tâm, và lắc đầu rồi thở dài. Hắn ra lệnh cho Pippin và Merry đun nước trong những chiếc ấm nhỏ của họ càng nhiều càng tốt, để rửa vết thương cho Frodo. “Hãy giữ lửa cháy mạnh và sưởi ấm cho Frodo!” hắn bảo. Rồi hắn đứng dậy, bỏ đi và kêu Sam đến nói. “Bây giờ tôi đã hiểu ra nhiều điều,” hắn hạ thấp giọng. “Có vẻ như chỉ có năm kẻ thù. Tại sao tất cả chúng không có mặt ở đây thì tôi không biết; nhưng theo tôi nghĩ thì chúng không ngờ sẽ bị chống cự. Lúc này đây chúng đã kéo đi. Nhưng tôi sợ rằng không xa. Chúng sẽ trở lại vào một đêm khác, nếu như chúng ta không thể trốn thoát. Chúng chỉ chờ đợi bởi vì chúng nghĩ mục đích của chúng hầu như đã hoàn tất, và rằng Chiếc Nhẫn không thể bay xa hơn được nữa. Sam này, tôi nghĩ chúng tin rằng ông chủ của anh có một vết thương trí mạng khiến anh ta sẽ khuất phục trước ý chí của chúng. Chúng ta sẽ thấy thôi!” Sam khóc nghẹn ngào. “Đừng tuyệt vọng!” Strider nói. “Bây giờ anh phải tin tôi. Frodo của anh được làm bằng chất liệu cứng rắn hơn tôi tưởng nhiều, dù Gandalf đã nói bóng gió rằng nó có thể là như thế. Anh ấy không chết, và tôi nghĩ anh ấy sẽ chống chọi lại quyền lực độc ác của vết thương lâu hơn kẻ thù anh ấy mong đợi. Tôi sẽ làm tất cả những gì tôi có thể để giúp anh ấy và làm anh ấy hồi phục lại. Hãy canh chừng anh ấy cẩn thận, trong khi tôi đi!” Hắn vội bỏ đi và lại biến mất vào bóng tối.

Frodo ngủ lơ mơ, dù vết thương của anh càng lúc càng tệ hại, và cơn lạnh khủng khiếp chạy dài từ vai xuống cánh tay anh và bên hông. Những người bạn anh canh chừng, sưởi ấm, và rửa vết thương cho anh. Đêm trôi qua chậm chạp và mệt mỏi. Bình minh ló dạng, khu lũng nhỏ đầy ánh sáng mờ xám, khi cuối cùng Strider trở về.

“Nhìn nè!” hắn kêu lên; và cúi nhặt một chiếc áo choàng đen do trời tối nên không ai thấy. Cách gấu áo ba tấc có một vết chém. “Đây chính là nhát chém của Frodo,” hắn nói. “Vết thương duy nhất anh ta tặng kẻ thù của mình, tôi e là vậy, vì lưỡi gươm của anh ta còn nguyên, nhưng mọi lưỡi gươm đâm vào tên Vua kinh khủng đó đều biến mất. Cái tên Elbereth gây nguy hại cho hắn hơn nhiều.”

“Và cái này cũng gây chết người hơn cho Frodo!” hắn củi xuống và nhặt lên một con dao dài mảnh. Có một ánh lạnh lẽo trong nó. Khi Strider cầm nó lên thì họ thấy gần cuối lưỡi dao có vết khía và mũi dao đã bị gãy. Nhưng khi hắn đưa nó lên trước ánh sáng ngày càng tỏ, họ nhìn với vẻ kinh ngạc, vì lưỡi của nó dường như chảy ra, và biến mất như một làn khói trong không khí, chỉ còn lại chiếc cán trong tay của Strider. “Ôi trời!” hắn kêu lên. “Chính con dao đáng nguyền rủa này đã gây ra vết thương đó. Hiện nay chỉ có vài người là có kỹ năng chữa trị đủ sức địch được những loại vũ khí như thế này. Nhưng tôi sẽ cố hết sức mình.”

Hắn ngồi xuống đất, lấy cán dao đặt lên gối, hắn hát trên cán dao bài hát chậm chạp bằng thứ ngôn ngữ kỳ lạ. Rồi để nó qua một bên, hắn quay sang Frodo và bằng một giọng nhẹ nhàng nói những từ mà những người khác không thể hiểu. Từ chiếc túi nhỏ đeo trên thắt lưng hắn lôi ra những chiếc lá dài.

“Những chiếc lá này,” hắn nói, “tôi đã đi xa để tìm, vì loại cây này không mọc được ở những ngọn đồi trọc, mà ở những nơi rậm rạp xa về phía nam con Đường Cái. Tôi đã tìm thấy nó trong bóng tối nhờ hương thơm phát ra từ những chiếc lá của nó.” Hắn vò mạnh những chiếc lá giữa các ngón tay và nó tỏa ra một mùi thơm ngọt ngào hăng nồng. “Thật may là tôi đã tìm được nó, vì nó là cây chữa bệnh mà Người Cao của phương Tây đã mang tới Trung Địa. Họ gọi nó là Athelas, và bây giờ nó mọc rải rác và chỉ những nơi gần chỗ người xưa cư ngụ hay cắm trại; và phương Bắc không hề biết về nó, trừ một số người lang thang vào vùng Hoang Vu. Nó có ưu điểm rất lớn, nhưng với một vết thương như thế này thì những khả năng chữa bệnh của nó có thể nhỏ bé.”

Hắn ném những chiếc lá vào nước đang sôi và rửa vai của Frodo. Mùi thơm của hơi nước bốc lên gây sảng khoái, và những người không bị thương cũng cảm thấy tinh thần họ bình tĩnh và khỏe khoắn lại. Dược thảo này cũng có một tác động nào đó lên vết thương, vì Frodo cảm thấy cơn đau và cảm giác lạnh cứng bên hông anh bớt đi; nhưng sự sống chưa trở lại với cánh tay anh, và anh không thể nhấc lên hay sử dụng nó. Anh hết sức ân hận về sự ngu ngốc và tự trách ý chí yếu đuối của mình; vì bây giờ anh biết được rằng khi mang Chiếc Nhẫn vào anh không chỉ vâng theo niềm khao khát của riêng anh mà còn vâng theo ước muốn chỉ huy của kẻ thù. Anh tự hỏi không biết mình có bị tàn tật như thế này cả đời hay không, và bây giờ họ sẽ xoay sở thế nào để tiếp tục cuộc hành trình. Anh cảm thấy yếu đến độ đứng không vững được nữa.

Những người kia đang thảo luận về vấn đề này. Họ quyết định rời khỏi Weathertop ngay khi có thể. “Theo tôi thì,” Strider nói, “kẻ thù đã canh gác chỗ này trong nhiều ngày. Nếu Gandalf đã từng tới đây, hẳn ông ta buộc phải bỏ đi, và ông ta sẽ không quay lại. Dù sao đi nữa thì chúng ta cũng sẽ gặp hiểm họa lớn khi trời tối, sau cuộc tấn công tối hôm qua, thì chúng ta hầu như không thể gặp nguy hiểm nào lớn hơn cho dù chúng ta có đi đến bất kỳ nơi nào đi nữa.”

Ngay khi ngày đã tỏ, họ ăn vội vã và gói ghém hành lý. Không thể để Frodo đi bộ được, vì vậy họ chia hành lý cho bốn người, và đặt Frodo lên lưng con ngựa nhỏ. Trong vài ngày mới đây con vật đáng thương này đã khỏe ra một cách kỳ diệu; nó đã có vẻ mập hơn và khỏe hơn, và bắt đầu bộc lộ sự yêu mến với các ông chủ mới của nó, đặc biệt là với Sam. Cách đối xử của Bill Ferry hẳn là rất khắc nghiệt vì chuyến đi trong vùng hoang sơ này có vẻ còn tốt hơn rất nhiều so với cuộc sống trước đây của nó.

Họ khởi hành đi về hướng nam. Điều này sẽ có nghĩa là băng qua Đường Cái, nhưng nó là con đường nhanh nhất để đến vùng rừng rậm. Và họ cần chất đốt; vì Strider nói rằng Frodo cần được giữ ấm, đặc biệt là ban đêm, trong khi lửa cũng là thứ bảo vệ cho tất cả bọn họ. Đó cũng là kế hoạch của hắn để rút ngắn cuộc hành trình bằng việc cắt ngang qua một quãng vòng cung rộng khác của Đường Cái: về phía đông, chỗ vượt qua khỏi Weathertop, Đường Cái đổi hướng và đánh một vòng cung rộng về phía bắc.

Họ đi chậm và thận trọng vòng theo những con dốc tây nam của ngọn đồi, và lát sau họ đến bên lề Đường Cái. Không có dấu hiệu của bọn Kỵ Sĩ. Nhưng khi vội vàng băng qua con đường, họ nghe từ xa xôi hai tiếng la: một giọng lạnh lẽo kêu lên và một giọng lạnh lẽo khác đáp lại. Run rẩy, họ nhào về phía trước, và hướng tới những bụi rậm. Mặt đất ở đó dốc về hướng nam, nhưng nó hoang vu và không có đường mòn; các bụi rậm và cây cối cằn cỗi mọc thành những mảng rậm rạp xen kẽ với những vạt đất trống trơ trụi tiêu điều, cỏ xác xơ, cứng và xám xịt, lá trong các bụi rậm nhợt nhạt và rụng nhiều. Đó là một vùng đất buồn hiu và cuộc hành trình của họ chậm chạp và ảm đạm. Họ nói rất ít khi lê bước đi. Tim Frodo đau đớn khi anh nhìn họ đi bên cạnh anh đầu gục xuống, và lưng còng xuống dưới những bao hành lý. Thậm chí Strider cũng có vẻ mệt và thất chí.

Trước khi hết ngày hành trình đầu tiên, thì cơn đau của Frodo bắt đầu tệ hại trở lại, nhưng anh trước sau không rên một tiếng nào. Bốn ngày trôi qua, cả mặt đất lẫn cảnh vật đều không có gì thay đổi nhiều, trừ sau lưng họ Weathertop từ từ mất hút, và trước mặt họ những dãy núi xa xa hiện ra lờ mờ đã thấy gần hơn. Nhưng cho đến lúc đó, họ không thấy hay nghe có dấu hiệu nào cho thấy kẻ thù đã phát hiện cuộc chạy trốn và theo đuổi họ. Họ sợ những buổi tối và cắt từng đôi canh gác ban đêm, lúc nào cũng e ngại sẽ thấy những bóng đen hùng hổ bước trong đêm tối xám xịt, lờ mờ trong ánh trăng khuất sau làn mây; nhưng họ chẳng thấy gì cả và không nghe một âm thanh nào ngoài tiếng xào xạc của lá khô và cỏ. Họ không hề có cảm giác về sự hiện diện của cái ác lởn vởn quanh họ trước khi xảy ra cuộc tấn công trong khu lũng nhỏ. Có vẻ như khó có hy vọng rằng bọn Kỵ Sĩ đã mất dấu họ lần nữa. Có lẽ chúng chờ đợi làm một cuộc mai phục nào đó trong một nơi chật hẹp chăng?

Cuối ngày thứ năm mặt đất bắt đầu từ từ lên cao, khác hẳn thung lũng rộng lớn họ đã đi qua. Bây giờ Strider lại chuyển sang hướng đông bắc. Trong ngày thứ sáu họ đến đỉnh một con dốc dài thoai thoải, và thấy xa xa trước mặt lô nhô những ngọn đồi đầy cây cối. Xa bên dưới, họ có thể thấy con Đường Cái lượn dưới chân các ngọn đồi; và bên phải họ là một dòng sông xám ngắt ánh lên nhợt nhạt trong nắng trời yếu ớt. Tuốt đàng xa họ thoáng thấy một dòng sông nữa trong thung lũng đầy đá ẩn hiện trong làn sương mù.

“Tôi e rằng lát nữa đây chúng ta sẽ phải quay trở lại Đường Cái,” Strider nói. “Hiện chúng ta đang đến dòng sông Hoarwell, mà người Elf gọi là Mitheithel. Nó chảy xuống từ Ettenmoors, khu đồi của bọn quỷ troll ở phía bắc của Rivendell, và gặp dòng Loudwater tuốt về phía nam. Vì vậy một số người gọi nó là Greyflood. Nó là một con sông lớn trước khi ra đến biển. Qua khỏi đoạn nguồn của nó ở Ettenmoor thì không có chỗ nào băng qua con sông được, trừ cách băng qua cây cầu Last Bridge nằm theo con đường cái.”

“Tuốt dưới đó còn có con sông gì nữa vậy?” Merry hỏi.

“Đó là sông Loudwater, Bruinen của Rivendell,” Strider đáp. “Con Đường Cái chạy dọc theo rìa của những ngọn đồi suốt nhiều dặm từ cầu Last Bridge đến đoạn sông cạn Bruinen. Nhưng tôi chưa nghĩ ra cách nào để chúng ta băng qua con sông đó. Mỗi lần vượt một sông! Chúng ta sẽ thật sự may mắn nếu chúng ta không bị chặn lại ở cầu Last Bridge.”

Ngày hôm sau, lúc sáng sớm, họ lại xuống đến khu ven Đường Cái. Sam và Strider đi trước, nhưng họ không nhận thấy dấu hiệu gì của những lữ khách hay những kỵ sĩ. Ở đây, phía dưới những ngọn đồi đã có mưa chút đỉnh. Strider đánh giá rằng trời mưa cách đây hai ngày, và đã xóa sạch mọi dấu chân. Không có kỵ sĩ nào qua đây, theo như hắn biết.

Họ đi nhanh hết sức mình, và sau một hai dặm họ thấy cầu Last Bridge trước mặt, dưới chân một con dốc đứng ngắn. Họ sợ phải thấy những bóng đen chờ sẵn ở đó, nhưng họ chẳng thấy ai. Strider bảo họ nấp vào một bụi rậm bên vệ Đường Cái, trong khi hắn đi tới để do thám.

Hắn quay lại ngay sau đó. “Tôi không thấy dấu hiệu gì của kẻ thù,” hắn nói, “và tôi hết sức thắc mắc điều đó có nghĩa là gì. Nhưng tôi lại tìm thấy một thứ rất lạ.”

Hắn xòe tay ra, để lộ một viên ngọc xanh nhạt. “Tôi tìm thấy nó trong bùn ở giữa cầu,” hắn nói. “Nó là thứ ngọc lục bảo, một viên đá của người Elf. Hoặc nó được đặt ở đó, hoặc bị đánh rơi tình cờ, tôi không thể chắc được; nhưng nó đem đến cho tôi niềm hy vọng. Tôi sẽ coi nó như một dấu hiệu cho thấy chúng ta có thể qua cầu; nhưng qua khỏi cầu thì tôi không dám đi theo Đường Cái, nếu không có dấu hiệu nào rõ ràng hơn.”

Họ lại lập tức đi tiếp. Họ băng qua cây cầu một cách an toàn, chẳng nghe âm thanh nào ngoài tiếng nước cuồn cuộn vỗ vào ba nhịp cuốn của nó. Đi hơn một dặm họ đến một khe núi hẹp chạy tuốt về phía bắc qua những vùng đất dốc phía bên trái Đường Cái. Ở đây Strider rẽ sang một bên, và họ nhanh chóng chìm vào một vùng đất cây cối rậm rạp buồn thảm uốn lượn giữa những chân đồi ảm đạm.

Những người Hobbit mừng vì rời khỏi những vùng đất thê lương và bỏ lại sau lưng con Đường Cái đầy hiểm họa; nhưng vùng đất mới này có vẻ đầy đe dọa và không thân thiện. Khi họ đi tới những ngọn đồi quanh họ cứ cao dần lên. Đó đây trên các đỉnh cao và các bờ dốc họ thoáng thấy những bức tường đá cổ, và các tàn tích của những ngôi tháp: chúng có vẻ báo điềm xấu. Frodo, nhờ không phải đi bộ, nên có thời gian nhìn phía trước và ngẫm nghĩ. Anh nhớ lại lời mô tả của Bilbo về chuyến hành trình của ông ta và những ngọn tháp đầy đe dọa trên những ngọn đồi phía bắc Đường Cái, trong vùng đất gần khu rừng của bọn Troll nơi cuộc phiêu lưu đầy nguy hiểm đầu tiên của ông đã xảy ra. Frodo đoán hiện giờ họ đang ở đúng vùng đó, và tự hỏi không biết ngẫu nhiên họ có đi qua điểm đó không.

“Ai sống ở vùng đất này?” anh hỏi. “Và ai đã xây mấy cái tháp đó? Đây có phải là xứ sở của bọn Troll không?”

“Không!” Strider đáp. “Bọn Troll không xây dựng. Chẳng ai sống trong vùng này cả. Người Cao từng sống ở đây, lâu lắm rồi; nhưng bây giờ chẳng còn ai. Những kẻ này đã trở thành một bộ tộc xấu xa, nếu tin theo truyền thuyết, vì họ chịu ảnh hưởng của Angmar. Nhưng tất cả bị huỷ diệt trong cuộc chiến đã làm sụp đổ Vương Quốc phương Bắc. Nhưng đến bây giờ thì đã lâu lắm rồi, đến nỗi những ngọn đồi đó đã quên lãng họ, dù một bóng đen vẫn còn nằm trên đất đó.”

“Mấy câu chuyện này anh lấy đâu ra vậy, nếu vùng đất này trống vắng và dễ lãng quên?” Peregrin hỏi. “Bọn chim và thú đâu có kể những câu chuyện về đứa con trai đó.”

“Những kẻ kế thừa của Elendil không quên tất cả những chuyện trong quá khứ,” Strider nói, “và xứ Rivedell vẫn còn nhớ được nhiều chuyện hơn những điều tôi biết.”

“Anh từng tới Rivendell hả?” Frodo hỏi.

“Phải,” Strider đáp. “Tôi từng ở đó, và tôi vẫn trở lại đó khi có thể. Trái tim tôi ở đó; nhưng số phận tôi là không được ở yên một chỗ, ngay cả trong ngôi nhà đẹp của Elrond.”

Họ bắt đầu đi lọt vào giữa những ngọn đồi. Con Đường Cái phía sau cứ chạy thẳng đến sông Bruinen, nhưng hiện giờ cả hai đều khuất khỏi tầm nhìn. Những lữ khách bước vào một thung lũng dài, hẹp, sâu, tối và yên lặng. Cây cối có rễ già và xoắn lại mọc cheo leo trên các vách đá, và trải dài mãi về phía sau tới những con dốc ngày càng cao của rừng thông.

Các Hobbit đã rã rời. Họ tiến lên chậm chạp, vì phải lần mò qua một vùng không có lối đi, bị vướng bởi những ngã và những tảng đá lăn. Họ cố tránh leo trèo vì an toàn của Frodo, và vì khó tìm được bất kỳ con đường ngược lên ra khỏi những lũng hẹp này. Họ kẹt trong đây mất hai ngày khi thời tiết trở nên ẩm ướt. Gió bắt đầu thổi đều đặn từ phía Tây và mang đến những cơn mưa trút nước. Đêm xuống tất cả bọn họ đều ướt đẫm, và trại của họ thật ảm đạm vì không thể nhóm lửa được. Ngày hôm sau những ngọn đồi hiện ra trước mặt họ vẫn cao hơn và dốc hơn, và họ buộc phải đi chệch sang hướng bắc rời khỏi hướng họ đã định. Strider có vẻ hết sức lo lắng: họ đã rời Weathertop gần mười ngày, và thực phẩm dự trữ của họ bắt đầu cạn kiệt. Trời cứ tiếp tục mưa.

Đêm đó lữ khách cắm trại trên một thềm đá, phía sau có một bức tường, trong đó có một cái hang cạn, vốn chỉ là một chỗ khoét lõm vào vách đá. Frodo không ngủ được. Cái lạnh và ẩm ướt đã khiến vết thương của anh càng đau đớn hơn bao giờ hết, cơn đau và cảm giác lạnh khủng khiếp đã khiến anh không thể ngủ yên. Anh cứ nằm trở mình và sợ hãi lắng nghe những tiếng động rón rén trong đêm: gió lòn vào các khe đá, nước nhỏ giọt, một tiếng rắc, tiếng rơi bất ngờ thật nhanh của một hòn đá long ra. Anh cảm thấy những bóng đen đang lẻn tới để hạ sát anh; nhưng khi nhỏm dậy anh chẳng thấy gì ngoài cái lưng của Strider đang ngồi lom khom, hút thuốc và canh gác. Anh lại nằm xuống và trải qua một giấc mơ khó chịu, trong đó anh đi bộ trên cỏ trong khu vườn nhà anh ở Shire, nhưng hình ảnh đó có vẻ yếu ớt và mờ nhạt, không rõ bằng những bóng đen cao lớn đứng nhìn qua hàng rào.

Sáng ra thức dậy anh thấy mưa đã tạnh. Mây vẫn dày đặc, nhưng chúng rời thành từng mảng và có những khoảng trời xanh nhợt nhạt lộ ra. Gió lại nổi lên. Họ không khởi hành sớm. Sau bữa điểm tâm lạnh lẽo và không thoải mái Strider lập tức bỏ đi một mình, bảo mọi người cứ ở tại chỗ trú bên dưới vách đá cho đến khi hắn quay lại. Hắn sẽ trèo lên và quan sát vùng đất.

Khi trở lại hắn có vẻ bất an. “Chúng ta đã đi quá xa về phía bắc,” hắn nói, “nên bây giờ chúng ta phải tìm một con đường nào đó để trở lại hướng nam. Nếu cứ đi tiếp chúng ta sẽ tới Ettendal tuốt tận phía bắc của Rivendell. Đó là xứ sở của bọn Troll, và tôi không biết nhiều về vùng đó. Chúng ta có thể tìm đường xuyên qua và đi vòng tới phía bắc Rivendell; nhưng sẽ rất lâu, vì tôi không biết đường, và thức ăn của chúng ta không còn nhiều. Vì vậy bằng mọi cách chúng ta phải tìm đến đoạn sông cạn Bruinen.”

Từ đó đến tối trèo lên địa hình đầy đá. Họ tìm thấy một hành lang giữa hai ngọn đồi dẫn vào một thung lũng chạy về hướng đông nam, theo hướng muốn đi. Nhưng đến cuối ngày họ nhận thấy con đường đang đi bị chặn bởi một sườn đất cao; mép rìa tối sẫm của sườn đồi lởm chởm hình mũi nhọn trần trụi in trên nền trời giống như chiếc răng của chiếc cưa cùn. Họ chỉ có chọn lựa hoặc trở lại hoặc leo qua chỗ đó.

Họ quyết định cố gắng leo lên, nhưng rất khó nhọc. Chẳng mấy chốc Frodo buộc phải xuống ngựa và vật lộn leo ngược lên. Nhưng họ thấy hầu như không thể dắt con ngựa nhỏ vượt lên mỏm được, hoặc tìm được một đường lên cho chính họ, khi phải mang nặng thế này. Khi cuối cùng lên được tới đỉnh, ánh mặt trời đã gần như tắt hẳn, và tất cả đều kiệt sức. Họ đã leo lên tới một đèo yên ngựa hẹp giữa hai mỏm đồi cao và ngay đàng trước một chút, mặt đất lại đổ dốc xuống. Frodo ngã vật xuống, và nằm run trên mặt đất. Cánh tay trái của anh không cử động được, hông và vai anh như có những móng vuốt lạnh buốt cào vào. Cây cối và đá quanh anh có vẻ như tối tăm và lờ mờ.

“Chúng tôi không thể đi tiếp được nữa,” Merry nói với Strider. “Tôi e rằng như thế này đã quá sức với Frodo. Tôi rất lo cho anh ấy. Chúng ta làm gì bây giờ? Anh có nghĩ là có thể chữa khỏi cho anh ấy ở Rivendell nếu như chúng ta đến được đó không?”

“Rồi sẽ biết thôi,” Strider đáp. “Tôi chẳng thể làm gì được hơn ở nơi hoang dã này; và chỉ vì vết thương của anh ấy nên tôi mới ép mọi người phải đi tiếp. Nhưng tôi đồng ý là tối nay chúng ta không thể đi xa hơn.”

“Chuyện gì xảy ra với ông chủ của tôi vậy?” Sam hỏi thấp giọng, nhìn Strider một cách khẩn khoản. “Vết thương của ông ấy nhỏ, và nó đã khép miệng. Chẳng có gì đáng quan tâm ngoại trừ một vết trắng lạnh ngắt trên vai ông ấy.”

“Frodo đã bị vũ khí của Kẻ Thù chạm vào,” Strider nói, “và nó là một thứ thuốc độc hay cái ác nào đó có hiệu lực nằm ngoài khả năng chữa trị của tôi. Nhưng đừng từ bỏ hy vọng, Sam!”

Đêm trên gờ cao thật lạnh. Họ đốt một đống lửa nhỏ bên dưới những cái rễ nhiều mấu của một cây thông già, vắt qua một hố nông: trông như thể đá ở đó đã từng bị khai thác. Họ ngồi chụm vào nhau. Gió thổi lạnh buốt qua đèo, và họ nghe các ngọn cây thấp bên dưới rền rĩ thở dài. Frodo nằm nửa mơ nửa tỉnh, tưởng tượng rằng những đôi cánh đen tối vô tận đang quét bên trên người anh, và cưỡi trên những đôi cánh đó là những kẻ theo đuổi tìm kiếm anh trong khắp các hang hốc trên các ngọn đồi.

Bình minh thật đẹp và rực rỡ; không khí trong lành, bầu trời như được rửa bởi những cơn mưa thật trong trẻo. Lòng họ thấy hăng hái lên nhưng họ khao khát ánh mặt trời để sưởi ấm tứ chi lạnh cóng của mình. Ngay khi trời sáng, Strider kéo Merry đi với hắn để quan sát vùng này từ trên cao tới phía đông của đèo. Mặt trời đang lên và chiếu sáng rực rỡ khi hắn quay lại với tin tức phấn khởi hơn, ít nhiều họ đang đi đúng hướng. Nếu họ đi tiếp, xuống theo cạnh xa hơn của sườn đồi này, thì các rặng núi sẽ nằm ở bên trái họ. Theo con đường trước mặt Strider đã thoáng thấy Loudwater, và hắn biết rằng, dù khuất sau tầm nhìn, thì Đường Cái dẫn tới đoạn nông cũng không xa con sông lắm và nằm ở mé gần họ nhất.

“Chúng ta phải đi về hướng Đường Cái lần nữa,” hắn nói. “Chẳng hy vọng tìm ra con đường xuyên qua những ngọn đồi này đâu. Cho dù có bất kỳ nguy hiểm nào có thể đe dọa, thì Đường Cái vẫn là con đường duy nhất của chúng ta đến đoạn nước nông.”

Ngay khi ăn xong họ lại khởi hành, leo từ từ xuống cạnh phía nam của sườn đồi; nhưng con đường này dễ đi hơn họ nghĩ nhiều, vì phía này không dốc lắm, và chẳng mấy chốc Frodo có thể cưỡi ngựa lại. Con ngựa già đáng thương của Bill Fernny đã phát huy một tài năng bất ngờ trong việc tìm ra lối đi, và giữ cho người cưỡi nó ít bị dằn xóc. Tinh thần của cả đoàn lại lên cao. Ngay cả Frodo cũng cảm thấy khỏe hơn nhiều trong buổi sáng rực rỡ này, nhưng thỉnh thoảng làm như có một làn sương che khuất tầm nhìn của anh, và anh dụi hai tay lên mắt.

Pippin đi trước mọi người. Bất ngờ gã ta quay lại nói. “Ở đây có một con đường!”

Khi họ tới chỗ gã đứng, họ thấy gã nói đúng: rõ ràng có dấu vết khởi đầu của một con đường, nó bò ngoằn ngoèo ra khỏi khu rừng bên dưới, uốn lượn đi lên và mất hút phía sau đỉnh đồi. Nhiều chỗ mất dấu và bị che lấp, hoặc bị nghẽn do đá hoặc cây đổ, nhưng trước đây có vẻ như người ta vẫn đi lối này. Đó là một con đường do những cánh tay mạnh mẽ và những bàn chân nặng nề làm ra. Thỉnh thoảng có những cây cổ thụ bị đốn hoặc gãy đổ, và những tảng đá lớn bị bửa ra hoặc được kéo sang một bên để trống đường đi.

Họ đi theo con đường mòn đó một hồi, vì nó mở ra lối đi xuống rất dễ, nhưng họ đi thận trọng, và sự lo lắng của họ càng tăng khi đi vào khu rừng tối, và con đường mòn trở nên rõ nét và thoáng rộng hơn. Bất ngờ khi ra khỏi bìa rừng thông, đường mòn chạy thẳng xuống một con dốc, và quẹo gắt sang bên trái vòng qua góc một sườn đồi đầy đá. Khi đến góc đó họ nhìn quanh và thấy con đường chạy qua một dải đất bằng phẳng dưới chân một vách đá thấp mọc đầy cây cối. Trong bức tường đá đó có một cánh cửa hé mở treo trên một bản lề to.

Tất cả đứng lại bên ngoài khung cửa. Phía trong có một cái hang hay một căn phòng bằng đá, nhưng trong ánh sáng lờ mờ chẳng thấy được gì bên trong. Strider, Sam, và Merry cố hết sức đẩy cánh cửa rộng thêm một chút, và Strider cùng Merry bước vào. Họ không đi xa, vì trên sàn nằm nhiều khúc xương khô, và họ chẳng thấy gì khác gần lối vào ngoài mấy chiếc bình nước to rỗng và ấm đất bị bể.

“Chắc chắn đây là lỗ của bọn Troll, nếu đó là cái lỗ!” Pippin nói. “Ra đi, hai ông bạn, và chúng ta đi khỏi chỗ này. Bây giờ chúng ta đã biết ai làm con đường này, và chúng ta nên rời khỏi chỗ này nhanh lên.”

“Theo tôi thì chẳng cần phải vội,” Strider nói. “Nó đúng là lỗ của bọn Troll, nhưng hình như nó bị bỏ hoang lâu rồi. Chẳng có gì phải sợ. Nhưng chúng ta cứ thận trọng đi tiếp xuống, và biết thôi.”

Từ cửa đó con đường lại chạy tiếp, lại rẽ sang trái băng qua một chỗ bằng phẳng, chạy xuống một con dốc rậm rạp cây cối. Pippin, không thích để Strider thấy anh ta vẫn còn sợ, đi trước với Merry. Sam và Strider đi đàng sau, kè hai bên con ngựa của Frodo, vì con đường giờ rộng đủ cho bốn năm Hobbit đi dàn hàng ngang. Nhưng họ đi chưa được bao xa thì Pippin chạy trở lại, theo sau là Merry. Cả hai có vẻ kinh hoàng.

“Bọn Troll!” Pippin thở hổn hển. “Trong một khoảng rừng thưa ngay dưới kia kìa. Tụi tôi thấy bóng dáng chúng sau hàng cây. Chúng to khủng khiếp!”

“Chúng ta sẽ đến gặp chúng,” Strider nói, nhặt lên một khúc cây. Frodo chẳng nói gì, nhưng Sam có vẻ hoảng sợ.

Mặt trời giờ đã lên cao, chiếu những tia nắng xuyên qua cành lá làm sáng bừng khoảng rừng trống. Bất ngờ họ dừng lại ngay bên bìa rừng, nhìn qua những thân cây và nín thở. Những tên Troll đang đứng đó: ba tên to lớn. Một tên đang cúi khom người, và hai tên kia đứng nhìn hắn.

Strider bước tới một cách thản nhiên. “Đứng lên, cục đá già kia!” hắn nói, nhịp roi lên tên Troll đang lom khom.

Chẳng có gì xảy ra. Những người Hobbit há hốc mồm kinh ngạc, và sau đó Frodo cười to. “Ồ, chúng ta quên mất lịch sử gia đình chúng ta rồi! Đây chính là ba người đã bị Gandalf bắt giữ, đang cãi nhau về cách nào hay nhất để nấu mười ba người Dwarf và một người Hobbit nè.”

“Tôi không ngờ là chúng ta đang ở đâu đó gần chỗ này!” Pippin nói. Hắn ta biết rõ câu chuyện này. Bilbo và Frodo thường kể nó, nhưng hắn ta chưa hề tin lấy một nửa. Thậm chí bây giờ hắn ta vẫn nhìn những tên Troll hóa đá với vẻ ngờ vực, tự hỏi liệu không biết có ma thuật nào bất ngờ đưa chúng trở lại cuộc sống hay không.

“Các anh không chỉ quên lịch sử gia đình của các anh, mà các anh còn chưa biết gì về những tên Troll,” Strider nói. “Giữa ban ngày ban mặt, vậy mà anh dám quay lại hù tôi là có mấy tên Troll đang đợi chúng ta tại khoảng rừng thưa này! Dù gì thì anh cũng phải nhận ra rằng có một tổ chim cũ sau vành tai của một tên trong bọn chứ. Đó là thứ trang sức khác thường nhất đối với một tên Troll còn sống!”

Mọi người cười vang. Frodo cảm thấy tinh thần anh hồi phục lại: việc gợi lại cuộc phiêu lưu thành công đầu tiên của Bilbo làm anh cảm thấy phấn khởi. Mặt trời cũng ấm và dễ chịu, màn sương trước mắt anh có vẻ như nâng lên một chút. Họ nghỉ ngơi một lát trong khoảng rừng trống, và ăn trưa ngay dưới chân của mấy tên Troll khổng lồ.

“Giữa trưa nắng đẹp thế này sao không ai hát bài nào nhỉ?” Merry nói, khi họ ăn xong. “Nhiều ngày nay chúng ta chẳng nghe câu chuyện hay bài hát nào cả.”

“Phải, từ khi rời Weathertop,” Frodo nói. Những người kia nhìn anh. “Đừng lo cho tôi!” anh nói. “Tôi thấy khỏe hơn nhiều nhưng tôi không thể hát được. Có lẽ Sam sẽ cố nhớ lại được cái gì đó.”

“Lẹ lên, Sam!” Merry nói. “Trong đầu anh vốn chứa nhiều thứ hơn là người ta tưởng.”

“Tôi không biết về chuyện đó,” Sam nói. “Nhưng không biết mấy anh thấy bài này ra sao, chứ tôi không nghĩ nó là thơ đích thực, nếu các anh hiểu ý tôi; nó hơi vô nghĩa. Nhưng những hình ảnh đang hiện ra trước mắt đã khiến tôi nhớ lại.” Đứng lên, chắp tay sau lưng, như thể đang ở trong lớp học, anh ta bắt đầu hát một giai điệu xa xưa.

Troll ngồi một mình trên ghế đá của hắn,

Nhâm nhi một cục xương cũ trơ trụi;

Trong nhiều năm hắn đã gặm nó,

Vì thịt thì khó kiếm.

Ôi! Khó làm! Khó nhai!

Khi hắn ở một mình giữa các ngọn đồi,

Và thịt thì khó kiếm.

Tom đến với đôi giày ống

Anh nói với tên Troll

“Cầu nguyện đi, cái gì đàng kia vậy?

Như xương ống chân của chú Tim của ta,

Mà nó phải nằm trong nghĩa trang.

Động trang! Lề trang!

Tim đã mất nhiều năm nay,

Và ta nghĩ chú ấy đang nằm trong nghĩa trang.”

Troll nói, “tôi đã đánh cắp xương này,

Nhưng những chiếc xương này trong một cái lỗ?

Chú của anh đã chết như một cục chì,

Trước đây tôi đã tìm ra xương chân của ông ta,

Thiếc xương! Gầy xương!

Ông ta có thể dành phần cho lão Troll tội nghiệp,

Vì ông ta không cần xương ống chân của mình.”

Tom nói: “Ta không hiểu những sở thích của mi

Không giấy phép mà cứ tự do đi.

Với xương đùi hay xương ống chân của họ hàng ta;

Vậy trả cái xương cũ lại đây!

Lại đây! Lại đây!

Dù ông ta đã chết, nhưng nó vẫn thuộc về ông ta;

Vậy trả cái xương cũ lại đây!

“Để đủ một cặp chân,” Troll nói, và cười nhăn nhở,

“Tôi sẽ ăn anh luôn, và gặm xương ống chân anh.

Một miếng thịt tươi sẽ nuốt ngọt ngào!

Giờ tôi sẽ thử răng tôi trên thịt anh,

Nhìn anh! Thấy anh!

Tôi đã mệt mỏi vì gặm hoài xương da cũ;

Giờ tôi có ý dùng anh làm bữa ăn chính.”

Nhưng ngay khi hắn nghĩ đã vớ được bữa ăn,

Hắn nhận ra hai tay hắn chẳng tóm được gì.

Trước khi hắn kịp nghĩ, Tom đã lẻn đàng sau,

Và cho hắn một phát giày ống để dạy hắn.

Báo hắn! Rủa hắn!

Một phát giày ống vào chỗ ngồi, Tom nghĩ,

Sẽ là cách dạy hắn.

Nhưng cứng hơn đá là xương thịt

Của một tên Troll ngồi trên ngọn đồi một mình.

Hay nên đặt chiếc giày ống của anh vào chân núi,

Vì chỗ ngồi của một tên Troll

Lột nó! Chữa nó!

Tên Troll cười khi nghe Tom rên,

Và hắn biết ngón chân mình cảm thấy gì

Chân Tom thọt, từ khi anh về nhà,

Và bàn chân của anh tiếp tục khập khiễng;

Nhưng Troll không quan tâm, và hắn vẫn ở đó,

Với khúc xương hắn gỡ từ chủ nhân của nó.

Của nó! Của nó!

Chỗ ngồi của tên Troll già vẫn như vậy,

Và khúc xương hắn đã gỡ khỏi chủ nhân của nó!

“A đó là một lời cảnh báo cho tất cả chúng ta!” Merry cười to. “Cũng như anh đã dùng một khúc cây, mà không dùng tay vậy, Strider!”

“Do đâu anh biết bài thơ đó vậy, Sam?” Pippin hỏi. “Trước đây tôi chưa từng nghe những lời đó.”

Sam lẩm bẩm điều gì đó không rõ. “Nó nằm trong đầu anh ta, dĩ nhiên,” Frodo nói. “Trong chuyến hành trình này tôi đã học được nhiều điều về Sam Gamgee. Ban đầu anh ta là một kẻ chủ mưu, bây giờ anh ta là một anh hề. Cuối cùng anh ta sẽ trở thành một pháp sư – hoặc một chiến binh!”

“Tôi hy vọng là không,” Sam đáp. “Tôi chẳng muốn trở thành thứ nào cả!”

Buổi chiều họ tiếp tục đi xuống khu rừng. Có lẽ họ đã theo đúng con đường mòn mà Gandalf, Bilbo, và những người Dwarf đã từng đi nhiều năm trước. Đi được vài dặm họ đên đỉnh một bờ đất cao bên trên Đường Cái. Tại đây con Đường Cái đã bỏ lại Hoarwell tuốt phía sau trong thung lũng hẹp, chạy sát chân những ngọn đồi, uốn lượn về phía đông giữa rừng cây và những con dốc phủ đầy cây thạch thảo chạy về phía đoạn sông cạn và dãy núi. Không xa bên dưới bờ đất Strider chỉ ra một tảng đá trong cỏ. Những dấu hiệu bí mật và những nét chữ thần bí của người Dwarf được khắc xù xì trên đó và bây giờ dù thời gian đã bào mòn nhiều nhưng vẫn còn thấy rõ.

“Đó!” Merry nổi. “Đó hẳn là tảng đá đánh dấu nơi giấu vàng của bọn Troll. Frodo này, tôi tự hỏi không biết phần của Bilbo còn lại là bao nhiêu nhỉ?”

Frodo nhìn tảng đá và ước gì Bilbo mang về nhà một thứ châu báu nào dễ từ bỏ hay ít nguy hại hơn. “Không còn gì cả,” anh nói. “Bilbo đã phân phát hết. Bác ấy nói với tôi rằng bác cảm thấy nó không thực sự là của mình, vì nó đến từ tay bọn cướp.”

Con Đường Cái nằm yên tĩnh dưới bóng chiều tà. Chẳng thấy có bóng dáng của bất cứ lữ khách nào. Vì bây giờ họ chẳng có con đường nào khác để đi, nên họ leo xuống bờ đất, và rẽ trái, họ bước đi nhanh hết sức mình. Một bên sườn của các ngọn đồi đã tắt ánh nắng chiều. Cơn gió lạnh từ trên đỉnh núi đang thổi xuống phả vào mặt họ.

Họ đang tìm một chỗ cách xa Đường Cái, để cắm trại qua đêm, thì nghe một âm thanh bất chợt khiến tim họ thắt lại vì sợ hãi: tiếng vó ngựa đàng sau họ. Họ nhìn ra sau, nhưng không thể thấy xa được vì Đường Cái có quá nhiều khúc quanh. Thật lẹ làng họ rời khỏi lối mòn và leo vội lên các bụi rậm trên những con dốc phía trên, cho đến khi gặp hàng cây rậm rạp. Từ bụi rậm nhìn ra, họ có thể thấy con Đường Cái, mờ xám trong ánh sáng đang tàn, khoảng ba mét bên dưới họ. Âm thanh tiếng vó ngựa đến gần hơn. Chúng phi thật nhanh, với những tiếng clippely-clippely-clip. Rồi rất mơ hồ, như thể có cơn gió nhẹ cuốn nó bay mất, họ thoảng nghe tiếng chuông nhè nhẹ, như tiếng lanh canh của những chiếc chuông nhỏ.

“Nghe không giống tiếng ngựa của bọn Kỵ Sĩ Đen!” Frodo nói, lắng nghe một cách chú ý. Những người Hobbit khác đồng ý với vẻ hy vọng là không phải, nhưng mọi người vẫn hết sức ngờ vực. Họ đã ở trong tâm trạng sợ hãi quá lâu đến độ bất kỳ âm thanh nào từ đàng sau cũng có vẻ đáng ngại và không thân thiện. Nhưng Strider hiện đang chồm người tới trước, khom xuống đất, một bàn tay che vành tai, và nét mặt lộ niềm vui.

Ánh sáng nhạt dần, lá trong các bụi cây rung xào xạc. Bây giờ những tiếng chuông kêu leng keng gần hơn và rõ hơn, và tiếng clippely-clip theo nhịp nước kiệu nhanh đến gần. Bất ngờ một con ngựa trắng lọt vào tầm nhìn của họ, ánh lên trong bóng tối, phóng qua nhanh. Trong chạng vạng dây cương của nó ánh lên và lóe sáng, như thể được đính những viên đá quý giống như những vì sao nhấp nháy. Áo choàng của kỵ sĩ bay phấp phới, chiếc mũ trùm đầu hất ngược ra sau; mái tóc vàng của ông ta phất phơ theo nhịp ngựa. Frodo thấy như có một ánh sáng trắng chiếu qua hình hài và y phục của kỵ sĩ, như thể qua một tấm mạng mỏng.

Strider phóng khỏi chỗ nấp và chạy ào xuống Đường Cái, vừa nhảy khỏi bụi cây vừa kêu to, nhưng thậm chí trước khi hắn di chuyển hay kêu lên, thì kỵ sĩ đó đã ghìm dây cương và dừng lại, nhìn lên bụi rậm nơi họ đứng. Khi thấy Strider, ông ta nhảy xuống và chạy về phía hắn và kêu to: Ai na vedui Dúnadan! Mae govannen! Lời lẽ và giọng kêu sang sảng của ông ta khiến họ bay hết mọi nghi ngờ: kỵ sĩ là người Elf. Không có tộc người nào khác ở cõi hoang dã này có giọng nói hay đến thế. Nhưng trong cách gọi của ông ta giọng điệu có vẻ như hấp tấp hay sợ hãi, và họ thấy ông ta nói với Strider một cách khẩn cấp.

Liền sau đó Strider ra hiệu cho họ, và các Hobbit rời khỏi các bụi cây và chạy vội xuống Đường Cái. “Đây là Glorfindel, ở trong nhà của Elrond,” Strider nói.

“Xin chào, cuối cùng củng gặp!” Thủ lãnh người Elf nói với Frodo. “Tôi được phái từ Rivendell đến để tìm các anh. Chúng tôi sợ các anh gặp nguy hiểm trên đường.”

“Vậy Gandalf đã đến Rivendell chưa?” Frodo vui sướng kêu lên.

“Chưa. Khi tôi lên đường thì ông ấy chưa đến; nhưng cách nay đã chín ngày rồi,” Glorfindel đáp. “Elrond nhận được những tin tức khiến ông ta lo lắng. Một số anh em thân thích của tôi đang du hành trong vùng đất của anh phía bên kia Baranduin (tức sông Brandywine), biết được rằng mọi việc không ổn, và đã gửi ngay nhiều bức thư. Họ nói rằng Bộ Chín đã xuất hiện, và rằng anh đã lạc đường mang theo một gánh nặng lớn mà không có người dẫn đường, vì Gandalf đã không trở lại. Ngay cả ở Rivendell cùng ít có ai có thể cưỡi ngựa công khai chống lại Bộ Chín; nhưng tuy vậy, Elrond đã phái người đi theo hướng bắc, tây, và nam. Người ta nghĩ rằng anh có thể đã đánh một vòng rất xa để tránh truy đuổi và bị lạc trong xứ hoang dã.

“Phần tôi được giao đi theo Đường Cái, và tôi đến cầu Mitheithel, để dấu hiệu lại đó, cách nay gần bảy ngày. Ba đầy tớ của Sauron đã ở trên cầu, nhưng chúng rút lui và tôi đuổi theo chúng về phía tây. Tôi cũng gặp hai tên nữa, nhưng chúng bỏ đi về phía nam. Kể từ đó tôi lưu ý tìm kiếm dấu vết của các anh. Cách nay hai ngày tôi tìm thấy dấu, và theo nó qua cầu; hôm nay tôi lại nhận ra chỗ các anh từ trên đồi đi xuống. Nhưng thôi! Không có thời gian để nói thêm chuyện nữa. Vì các anh đang ở đây và chúng ta có cơ phải gặp hiểm họa từ Đường Cái nên phải đi. Có năm tên đàng sau chúng ta và khi chúng tìm ra dấu vết của anh trên Đường Cái chúng sẽ phi ngựa theo chúng ta như gió cho coi. Mà từng ấy đứa cũng chưa hết đâu. Tôi không biết còn bốn tên kia ở đâu. Tôi e rằng chúng đã chiếm đoạn sông cạn để chờ bọn ta.”

Trong lúc Glorfindel nói thì trời càng lúc càng tối hơn. Frodo cảm thấy cơn uể oải ghê gớm trùm lấy anh. Từ khi mặt trời bắt đầu lặn thì làn sương trước mắt anh tối đen, và anh thấy như có một bóng đen đang chen vào giữa anh và khuôn mặt của các bạn anh. Bây giờ cơn đau tấn công anh dữ dội, và anh thấy lạnh. Anh lảo đảo, bám chặt vào cánh tay Sam.

“Ông chủ tôi bị thương và kiệt sức,” Sam nói giận dữ. “Ông ấy không thể ngồi trên ngựa sau khi đêm xuống và ông ấy cần nghỉ ngơi.”

Glorfindel chộp lấy Frodo khi anh sụm xuống đất, và ôm anh nhẹ nhàng trong cánh tay và ông ta nhìn vào mặt anh đầy lo lắng.

Strider kể ngắn gọn về cuộc tấn công chỗ cắm trại của họ dưới Weathertop, và về con dao chết người. Hắn lôi cán dao mà hắn vẫn giữ kỹ ra, và trao nó cho tay người Elf này. Glorfindel rùng mình khi cầm nó, nhưng ông ta vẫn chăm chú ngắm nhìn.

“Trên cán dao có khắc những điều quái quỷ,” ông ta nói; “dù có thể mắt anh không thấy được chúng. Giữ nó đi, Aragorn, cho đến khi chúng ta đến nhà của Elrond! Nhưng hãy cảnh giác, càng ít đụng đến nó càng tốt! Trời ạ! Những vết thương do thứ vũ khí này gây ra nằm ngoài khả năng chữa trị của tôi. Tôi sẽ làm hết sức mình – nhưng điều quan trọng nhất bây giờ là tôi van xin các anh phải đi tiếp không được nghỉ.”

Ông ta dùng các ngón tay mò tìm vết thương trên vai Frodo, và khuôn mặt ông ta trở nên trang nghiêm hơn, như thể điều ông ta tìm biết được đã khiến ông ta lo lắng. Nhưng Frodo cảm thấy cơn lạnh buốt ở bên hông và cánh tay giảm đi; một chút hơi ấm bò từ vai xuống bàn tay anh, và cơn đau trở nên dịu hơn. Cảnh chạng vạng có vẻ như sáng hơn quanh anh, như thể một đám mây đã tan đi. Anh lại thấy khuôn mặt các bạn mình rõ hơn, và niềm hy vọng cùng sức mạnh mới đã trở lại.

“Anh sẽ cưỡi con ngựa của tôi,” Glorfindel nói. “Tôi sẽ rút ngắn bàn đạp lên cao và anh phải ngồi bám chặt vào đó. Nhưng anh không cần phải sợ: ngựa tôi không hất té bất kỳ ai mà tôi ra lệnh cho nó chở trên lưng. Bước chân của nó nhẹ và êm, và nếu như nguy hiểm áp sát, thì nó sẽ mang anh đi xa với một tốc độ mà bất kỳ con ngựa ô nào của kẻ thù cũng không thể địch lại.”

“Không!” Frodo nói. “Tôi sẽ không cưỡi nó đâu, nếu để đi đến Rivendell hay bất cứ nơi nào khác mà phải bỏ các bạn tôi lại phía sau trong nguy hiểm.”

Glorfindel mỉm cười. “Tôi hoàn toàn không tin các bạn anh sẽ gặp nguy hiểm nếu như anh không đi chung với họ! Theo tôi thì bọn truy đuổi sẽ theo anh và để yên cho chúng tôi. Chính anh, Frodo, và vật anh mang đã đưa tất cả chúng ta vào hiểm họa!”

Frodo không trả lời câu nói này, và anh bị thuyết phục leo lên con ngựa trắng của Glorfindel. Con ngựa nhỏ chở phần lớn vật nặng của những người kia, để bây giờ họ nhẹ gánh hơn, và đi nhanh hơn; nhưng những người Hobbit bắt đầu thấy khó lòng theo kịp bước chân nhanh nhẹn không mỏi của tay người Elf này. Ông ta dẫn đường họ, đi vào đêm tối, và tiếp tục đi trong đêm sâu đầy mây. Trời không trăng sao. Mãi cho đến bình minh ló dạng ông ta mới cho phép họ tạm nghỉ. Pippin, Merry, và Sam lúc đó gần như ngủ gục trên đôi chân loạng choạng; thậm chí Strider cũng rũ đôi vai xuống vì mỏi mệt. Frodo ngồi trên lưng ngựa trong một giấc mơ đen tối.

Họ nằm phịch xuống dưới bụi thạch thảo cách vệ đường vài mét và ngủ ngay lập tức. Họ hầu như chưa kịp chợp mắt thì Glorfindel, định bụng ngồi canh trong khi họ ngủ, đã đánh thức họ dậy. Mặt trời đã lên cao, mây cùng sương mù ban đêm đã tan biến.

“Uống cái này đi!” Glorfindel bảo họ, lần lượt rót cho mỗi người một ít chất lỏng từ chiếc bình da cẩn bạc của ông ta. Nó trong như nước suối và không có vị, và nó không tạo cảm giác lạnh hay ấm trong miệng; nhưng có vẻ như nguồn sức khỏe và cảm giác hăng hái đang chảy khắp tứ chi khi họ uống nó. Sau khi uống ngụm nước đó thì việc ăn bánh mì mốc và trái cây khô có vẻ thỏa mãn cơn đói của họ hơn nhiều bữa điểm tâm ngon lành ở Shire.

Họ nghỉ ngơi chưa đầy năm tiếng đồng hồ thì lại phải tiếp tục tiến về Đường Cái. Glorfindel vẫn khích lệ họ, và chỉ cho phép nghỉ hai chặng ngắn trong suốt một ngày hành trình. Theo cách đó họ đã đi được gần ba mươi dặm trước khi trời tối, tới một điểm nơi con Đường Cái rẽ phải và chạy xuống đáy thung lũng vốn dẫn thẳng đến Bruinen. Cho đến lúc này các Hobbit không nghe hay thấy dấu hiệu hay âm thanh nào của kẻ truy đuổi; nhưng chốc chốc Glorfindel lại dừng chân lắng nghe, và nếu họ tụt lại phía sau, thì mặt ông ta lại hiện vẻ lo lắng. Một, hai lần ông ta nói chuyện với Strider bằng tiếng Elf.

Nhưng dù người dẫn đường rất lo lắng, đêm đó những người Hobbit này không thể đi xa hơn. Họ đi loạng choạng với vẻ mệt mỏi lờ đờ, và không thể nghĩ đến bất cứ điều gì ngoài đôi chân ê nhức. Cơn đau của Frodo dữ dội hơn và suốt ngày đó mọi sự quanh anh mờ dần thành những bóng ma xám xịt. Anh hầu như vui mừng khi đêm xuống, vì lúc đó thế giới đối với anh có vẻ bớt nhợt nhạt và trống rỗng hơn.

Các Hobbit vẫn mệt mỏi, khi họ lại lên đường vào sáng hôm sau. Từ chỗ họ đến khúc sông cạn còn nhiều dặm, và họ cố hết sức lếch thếch đi tới.

“Hiểm họa lớn nhất của chúng ta nằm ở chỗ trước khi chúng ta đến được con sông,” Glorfindel nói; “vì linh tính tôi mách bảo rằng kẻ truy đuổi hiện đang theo sát đằng sau chúng ta, và nguy hiểm khác có thể đang chờ ở ngay khúc sông cạn.”

Con Đường cái vẫn chạy đều đặn xuống đồi, và lúc này hai bên đường nhiều chỗ đầy cỏ, các Hobbit hay đi trên đó khi họ có thể, để đôi chân mỏi mệt của họ bớt đau đớn. Đến chiều, con Đường Cái bất ngờ chạy bên dưới bóng của những cây thông cao vút, rồi sau đó dẫn vào một hẻm sâu hai bên là vách đá đỏ dốc ẩm ướt. Những âm vang chạy theo khi họ lao về phía trước; và làm như có âm thanh của nhiều bước chân đang theo sát họ. Đột nhiên, như thể qua một cổng ánh sáng, con Đường Cái chạy khỏi cuối con đường hầm vào vùng trảng. Dưới chân một con dốc đứng trước mặt họ là một dặm đường dài bằng phẳng, và tiếp đó là đoạn sông cạn Rivendell. Bên kia là một bờ nâu dốc đứng, một con đường mòn uốn lượn chạy xuyên qua, phía sau đó là những dãy núi cao trập trùng, đỉnh vút tới bầu trời.

Vẫn còn vang vọng tiếng chân đuổi theo trong nẻo đường hầm sau lưng họ; một tiếng động ào tới như thể một cơn gió nổi lên lùa qua những cành thông. Glorfindel quay lại lắng nghe một chốc rồi nhào tới với một tiếng la to.

“Trốn mau!” ông ta la. “Trốn mau! Kẻ thù tới đó!”

Con ngựa trắng chồm tới trước. Những Hobbit chạy xuống dốc. Glorfindel và Strider theo sau như người cản hậu. Họ mới được nửa đường băng qua đoạn bằng phẳng này, thì bất ngờ có tiếng vó ngựa phi tới. Từ khoảng trống giữa những hàng cây họ vừa rời khỏi, một Kỵ Sĩ Đen phi ngựa đến. Hắn ghìm cương, và dừng lại, lắc lư trên yên ngựa. Một tên nữa theo sau hắn, và rồi một tên nữa, rồi lại hai tên nữa.

“Phóng ngựa đi! Phóng đi!” Glorfindel gào lên với Frodo.

Anh không nghe lời ngay, vì anh cảm thấy miễn cưỡng kỳ lạ. Kiềm cho ngựa đi thong thả, anh quay nhìn lại. Các Kỵ Sĩ này ngồi trên những con ngựa khổng lồ giống như những bức tượng đầy vẻ đe dọa trên ngọn đồi, đen và vững chãi, trong khi tất cả rừng cây và mặt đất chung quanh họ như thể lùi vào màn sương mù. Bất ngờ tự thâm tâm anh biết rằng chúng đang lặng lẽ ra lệnh cho anh chờ đợi. Rồi lập tức nỗi sợ hãi và căm ghét thức dậy trong anh. Anh buông dây cương và chộp lấy cán gươm, và với một ánh chớp đỏ, anh rút nó ra.

“Phóng đi! Phóng đi!” Glorfindel hét lên, rồi bằng giọng to và rõ ràng ông ta quát với con ngựa bằng tiếng Elf: noro lim, noro lim, Asfaloth!

Lập tức con ngựa trắng lao đi và phi nhanh như gió dọc trên đoạn cuối của con Đường Cái. Ngay lúc đó các Kỵ Sĩ Đen lao xuống đồi duổi theo, và từ những Kỵ Sĩ Đen phát ra một tiếng kêu khủng khiếp, giống như tiếng kêu Frodo đã từng nghe tràn ngập khu rừng với nỗi kinh hoàng hồi ở miền Eastfarthing xa xôi. Nó được đáp lại; và trước cơn choáng váng của Frodo và bạn bè anh, từ rừng cây và bờ đá xa về phía bên trái, bốn Kỵ Sĩ nữa xuất hiện và lao tới. Hai tên phi ngựa về phía Frodo; hai tên phi nước đại về phía đoạn sông cạn để chặn đường thoát của anh. Anh thấy chúng chạy như gió, càng lúc càng lớn hơn và đen hơn, khi hướng chạy của chúng cắt hướng chạy của anh.

Frodo nhìn ngoảnh lại qua vai. Anh không thấy những người bạn của mình nữa. Những tên Kỵ Sĩ đang rớt lại phía sau: ngay cả những con ngựa khổng lồ của bọn chúng cũng không phải là đối thủ về tốc độ của con ngựa trắng của Glorfindel. Anh lại nhìn trước mặt, và hy vọng tan biến. Có vẻ như anh không có cơ hội tới được khúc sông cạn trước khi bị những tên đang mai phục đàng kia chặn lại. Bây giờ anh có thể thấy rõ chúng: hoá ra chúng đã vứt bỏ mũ trùm và áo choàng đen, chúng vận trang phục trắng xám. Gươm tuốt trần trong đôi tay nhợt nhạt của chúng; đầu chúng đội mũ sắt. Đôi mắt lạnh lẽo của chúng ánh lên, và chúng gọi anh với giọng dữ tợn.

Giờ đây nỗi sợ hãi tràn ngập tâm trí Frodo. Anh không còn nghĩ đến thanh gươm của mình nữa. Không một tiếng kêu, anh nhắm mắt và bám chặt bờm ngựa. Gió rít bên tai anh, chuông trên bộ yên cương rung lên dữ dội và mạnh mẽ. Một hơi lạnh khủng khiếp xuyên qua anh như một ngọn giáo, và như bằng một nỗ lực cuối cùng, giống như một ánh chớp trắng, con ngựa Elf phi như bay, vượt qua ngay trước mặt tên Kỵ Sĩ trờ tới chặn đầu phía trước.

Frodo nghe tiếng nước bắn tung tóe, sủi bọt quanh chân anh. Anh có cảm giác nhấp nhô và nhồi tung lên khi con ngựa rời khỏi lòng sông và bươn lên con đường đầy đá. Nó đang leo lên bờ dốc. Nó đã qua được đoạn sông cạn.

Nhưng những kẻ truy đuổi đang áp sát đàng sau. Lên tới bờ sông con ngựa dừng bước và quay lại hí lên dữ tợn. Có chín tên Kỵ Sĩ ngay mé nước bên dưới và tinh thần Frodo nao núng trước những khuôn mặt ngửa lên đầy đe dọa của chúng. Anh không biết cái gì đã ngăn không cho chúng băng qua dễ dàng như anh, và anh cảm thấy thật vô ích khi cố đào thoát trên con đường dài đáng ngờ này từ khúc sông cạn đến tận Rivendell, nếu một khi bọn Kỵ Sĩ này băng được qua sông. Anh vẫn cảm thấy mình bị điều khiển phải dừng lại lập tức. Nỗi căm ghét lại khuấy động trong anh, nhưng anh không còn sức lực để cưỡng lệnh.

Bất ngờ tên Kỵ Sĩ đi đầu thúc ngựa tới trước. Nó sựng lại đột ngột ở mé nước và thối lui. Với một nỗ lực phi thường Frodo ngồi thẳng dậy và vung gươm.

“Lui lại!” anh hét. “Lui về Mordor đi và không được theo ta nữa!” Giọng anh nghe yếu ớt và run rẩy trong tai anh. Bọn Kỵ Sĩ dừng lại, nhưng Frodo không có sức mạnh của Bombadil. Kẻ thù của anh cười vào mặt anh với giọng cười chát chúa và lạnh lẽo.

“Quay lại! Quay lại!” chúng gọi. “Bọn ta sẽ đưa mi về Mordor!”

“Lui lại!” anh thì thào.

“Chiếc Nhẫn! Chiếc Nhẫn!” Chúng kêu lên với giọng khủng khiếp; và lập tức tên cầm đầu thúc ngựa của hắn xuống nước, hai tên kia theo sát đàng sau.

“Cầu Elbereth và Lúthien xinh đẹp,” Frodo nói với nỗ lực cuối cùng, nâng thanh gươm lên. “Chúng mày sẽ không lấy được Chiếc Nhẫn mà cũng không bắt được ta!”

Rồi tên cầm đầu, lúc này đã băng qua được nửa khúc sông cạn, nhổm lên trên bàn đạp, giơ nắm tay lên đe dọa. Frodo sợ đến lặng người. Anh cảm thấy lưỡi mình dính chặt vào miệng và tim anh thắt lại. Gươm anh gãy rời và tuột khỏi bàn tay run rẩy. Con ngựa Elf chồm lên và thở phì phì. Con ngựa dẫn đầu của bọn áo đen hầu như đã đặt một chân lên bờ.

Ngay lúc đó chợt vang lên tiếng gầm gào và ầm ầm xô tới: âm thanh của dòng nước cuồn cuộn đầy đá tảng. Lờ mờ Frodo thấy dòng sông bên dưới dâng lên, và theo dòng chảy của nó dựng lên những con sóng lưỡi búa. Frodo thấy như có những ngọn lửa trắng lóe lên trên đỉnh ngọn sóng và anh tưởng như thấy được giữa dòng nước những kỵ sĩ trắng trên những con ngựa trắng bờm sủi bọt. Ba Kỵ Sĩ Đen vẫn đang ở giữa khúc sông cạn bất ngờ bị sóng xô lấp: chúng mất dạng, bị vùi dưới đám bọt giận dữ. Những tên phía sau bàng hoàng lui lại.

Với những cảm nhận mong manh cuối cùng Frodo nghe những tiếng kêu, và dường như anh thấy, bên kia những tên Kỵ Sĩ đang do dự trên bờ, một hình bóng rực sáng; và phía sau đó là những bóng đen nhỏ đang chạy và vung vẩy những ngọn lửa, loé đỏ trong màn sương xám đang phủ xuống khắp nơi.

Những con ngựa đen phát khùng lên, kinh hoàng nhảy chồm tới mang theo những tên Kỵ Sĩ lao xuống dòng nước lũ đang dâng tràn. Những tiếng hét lanh lảnh của chúng bị nhận chìm trong tiếng gầm rú của dòng sông khi nó cuốn chúng đi mất hút. Rồi Frodo cảm thấy anh ngã xuống, còn tiếng gầm rú và sự hỗn loạn dường như dâng lên, nhận chìm cả anh cùng những kẻ thù. Anh chẳng còn nghe thấy gì nữa.

HẾT TẬP 9

TẬP 10:
HỘI ĐỒNG CỦA ELROND

Tóm tắt nội dung Tập 9

Lửa! Cháy! Báo động! Những Hồn Ma của Nhẫn đã công nhiên tấn công vào xứ Shire.

Trong quán trọ con Pôni Vênh Váo, Hiệp Hội bảo vệ Nhẫn cũng lâm vào tình cảnh khó khăn. Ma xui quỷ khiến hay sự tráo trở của Chiếc Nhẫn đã khiến Frodo đeo nhẫn vào và biến mất trước mặt tất cả khách trọ. Với những kẻ truy đuổi, như vậy đã là quá đủ để nhận dạng Người Mang Nhẫn.

May thay họ còn gặp được Strider – một kẻ Lãng Du, người được Gandalf giới thiệu.

Cùng nhau, cả đoàn vội vã thoát ra khỏi Bree, và họ đã bị đón lõng dưới chân đồi Weathertop. Những Hồn Ma của Nhẫn đã cùng tấn công Frodo, và anh đã bị một lưỡi dao Mordor đâm trúng.

Bọn Kỵ Sĩ Đen không vội, vì chỉ một lưỡi dao nọ đã đủ để biến Frodo thành kẻ nô lệ của Chúa Tể Sauron.

Nhưng chúng đã nhầm, người Hobbit mạnh mẽ hơn chúng tưởng. Frodo, dù đau đớn, vẫn cố gắng thoát được qua khúc sông cạn Bruinen.

CHƯƠNG 13:
Những cuộc gặp gỡ

Frodo thức dậy thấy mình đang nằm trên giường. Lúc đầu anh nghĩ rằng mình đã ngủ dậy trễ, sau một giấc mơ dài không được dễ chịu lắm vẫn còn lởn vởn trong đầu. Hoặc có lẽ anh đã bị bệnh? Nhưng trần nhà thì thật là lạ; nó phẳng và có những thanh xà được chạm khắc khéo léo. Anh nằm trong khi quan sát những vạt nắng trên tường và lắng nghe tiếng thác nước.

“Tôi đang ở đâu, bây giờ là lúc nào?” anh nói to lên trần nhà.

“Trong nhà của Elrond, và bây giờ là mười giờ sáng,” một giọng nói vang lên. “Buổi sáng ngày 24 tháng Mười Một, nếu cậu muốn biết.”

“Gandalf!” Frodo la lên, ngồi dậy. Một pháp sư già đang ngồi trên ghế gần cửa sổ đang mở.

“Đúng,” ông ta nói, “tôi đang ở đây, và cậu cũng thật may mắn vì đang ở đây, sau tất cả những điều ngu xuẩn cậu đã làm từ khi rời khỏi nhà.” Frodo nằm xuống lại. Anh cảm thấy quá thoải mái và yên tĩnh nên không muốn tranh luận, và trong bất cứ trường hợp nào anh không nghĩ rằng anh sẽ chiếm phần hơn trong một cuộc tranh luận. Anh đã hoàn toàn tỉnh ngủ, và ký ức về cuộc phiêu lưu đang trở lại: điều tai hại khi băng tắt qua Rừng Cổ, tai nạn ở quán Pôni Vênh Váo; và sự ngu ngốc của anh khi đeo chiếc nhẫn vào khi ở khu lũng nhỏ dưới Weathertop. Trong khi anh đang nhớ lại tất cả những điều đó và cố gắng nhưng không thể nhớ tại sao anh lại có mặt tại Rivendell, im lặng bao trùm và chỉ bị phá vỡ bởi tiếng bập nhẹ từ ống tẩu của Gandalf khi ông nhả những vòng khói trắng khỏi cửa sổ.

“Sam đâu rồi?” Frodo hỏi, “và những người khác đều không sao chứ?”

“Đúng, họ đều an toàn và khoẻ mạnh cả,” Gandalf trả lời, “Sam ở đây đến khi tôi đuổi hắn ra để nghỉ ngơi, khoảng nửa tiếng trước.”

“Chuyện gì đã xảy ra tại đoạn sông cạn?” Frodo hỏi. “Mọi việc xem ra mơ hồ quá; và tới giờ nó vẫn vậy.”

“Đúng, nó còn mơ hồ lâu. Cậu đang bắt đầu mờ dần,” Gandalf trả lời, “cuối cùng vết thương cũng khắc chế được cậu. Chỉ vài giờ nữa thôi là cậu sẽ vô phương cứu vãn. Cậu có sức mạnh trong con người cậu, chàng Hobbit thân mến ạ, như cậu đã chứng tỏ ở Barrow. Chúng chỉ cần chạm vào và biến mất, có lẽ đó là giây phút nguy hiểm nhất. Tôi mong cậu đã vượt qua được ở Weathertop.”

“Ông có vẻ biết nhiều,” Frodo nói. “Cháu chưa từng kể cho ai nghe về Barrow. Ban đầu nó quá kinh khủng, và sau đó cháu còn nhiều điều phải suy nghĩ. Làm sao ông biết chuyện này?”

“Cậu đã nói khá nhiều trong khi ngủ, Frodo,” Gandalf nói nhẹ nhàng, “nên tôi không khó khăn gì để đọc được suy nghĩ và ký ức của cậu. Đừng lo! Dù tôi có nói ‘ngu xuẩn’ nhưng tôi không có ý đó. Tôi đánh giá cao cậu và cả những người khác. Đến được chốn này, vượt qua bao nguy hiểm như thế mà vẫn mang Chiếc Nhẫn trên người thì không phải là một chiến công xoàng đâu.”

“Chúng cháu hẳn đã không làm được điều đó nếu không có Strider.” Frodo nói. “Nhưng chúng cháu cần ông. Cháu không biết phải làm gì nếu không có ông.”

“Tôi bị ngăn cản,” Gandalf nói, “và điều đó gần như chứng tỏ sự thất bại của chúng ta. Nhưng dầu sao tôi vẫn chưa chắc lắm; mọi chuyện có thể lại sáng sủa lên.”

“Cháu muốn nghe chuyện gì đã xảy ra.”

“Chuyện nào lúc ấy! Cậu không cần phải nói chuyện hay lo lắng về bất cứ điều gì hôm nay, đó là lệnh của Elrond.”

“Nhưng nói chuyện sẽ giúp cháu khỏi nghĩ ngợi và thắc mắc, chuyện đó mệt lắm,” Frodo nói. “Cháu đã tỉnh hẳn rồi, và cháu nhớ lại nhiều việc cần được giải thích. Tại sao ông bị ngăn cản? Ít nhất ông cũng cho cháu biết chuvện đó chứ.”

“Cậu sẽ biết những điều cậu muốn ngay thôi,” Gandalf nói. “Chúng ta sẽ họp một Hội Đồng, ngay khi cậu khỏe trở lại. Lúc này tôi chỉ có thể cho cậu biết tôi đã bị giam cầm.”

“Ông à?” Frodo nói.

“Đúng, tôi, Gandalf pháp sư,” ông ta nói một cách nghiêm trang. “Có nhiều sức mạnh trên thế giới, tốt hoặc xấu. Một số mạnh hơn tôi. So với một số thì tôi chưa có dịp đọ sức. Nhưng thời điểm của tôi đã tới. Chúa Tể Morgul và những Kỵ Sĩ Đen của hắn đã xuất đầu lộ diện. Chiến tranh đã nhen nhóm rồi!”

“Vậy là ông đã biết về những Kỵ Sĩ Đen trước khi cháu đụng độ chúng à?”

“Đúng, tôi đã biết. Thực tế tôi đã kể về chúng cho cậu rồi; Kỵ Sĩ Đen là những Hồn Ma của Chiếc Nhẫn, chín đầy tớ của Chúa Tể những Chiếc Nhẫn. Nhưng tôi không biết chúng đã hồi sinh nếu không tôi đã bỏ trốn cùng với cậu rồi. Tôi chỉ nghe được tin tức về bọn chúng sau khi từ biệt cậu hồi tháng Sáu; nhưng hãy tạm gác câu chuyện đó lại. Còn lúc này nhờ Aragorn mà chúng ta thoát khỏi nguy hiểm.”

“Đúng,” Frodo nói, “chính Strider là người đã cứu chúng cháu. Lúc đầu cháu e dè anh ta. Sam thì không hề tin anh ta. Cháu nghĩ vậy, không tin một chút nào đến khi chúng cháu gặp Glorfindel.”

Gandalf mỉm cười. “Tôi đã nghe tất cả về Sam rồi,” ông ta nói. “Anh ta không còn chút nghi ngại nào nữa.”

“Cháu rất vui,” Frodo nói. “Vì cháu bắt đầu cảm thấy thích Strider. Ô, thích cũng không đúng, ý cháu là anh ta đã trở nên thiết thân đối với cháu; dù nhiều lúc anh ta xa lạ, và hung tợn nữa. Thật ra, anh ta đôi khi gợi cháu nhớ về ông. Cháu chưa từng biết bất cứ Người Cao nào như thế. Cháu nghĩ, ừ, họ chỉ to lớn, và hơi ngốc: tốt bụng và ngốc như Butterbur; ngu ngốc và xấu xa như Bill Ferny. Nhưng hồi ở Shire cháu không biết gì nhiều về Loài Người, có lẽ ngoại trừ người xứ Bree.”

“Cậu không hiểu gì nhiều về họ thật, nếu cậu nghĩ Barliman là ngu ngốc,” Gandalf nói. “Ông ta có đủ thông minh tại xứ của ông ta. Ông ta nghĩ ít hơn nói, và nghĩ cũng chậm hơn; tuy vậy lúc cần ông ta có thể nhìn xuyên qua tường gạch (như cách họ nói ở Bree). Nhưng chỉ còn rất ít người ở Trung Địa được như Aragorn, con trai của Arathorn. Dòng dõi các Hoàng Đế từ bên kia Biển Lớn đã gần đến ngày tàn. Có thể cuộc chiến của những chiếc nhẫn sẽ là cuộc phiêu lưu cuối cùng của họ.”

“Có phải ý ông là Strider là một trong những thần dân của các Vua Cổ?” Frodo hoang mang hỏi. “Cháu nghĩ rằng họ đã biến mất từ lâu. Cháu nghĩ rằng anh ta chỉ là một kẻ Lãng Du.”

“Chỉ là một kẻ Lãng Du!” Gandalf la lên. “Frodo thân mến, những kẻ Lãng Du chính là vậy: những kẻ còn sót lại ở miền bắc này của một dân tộc vĩ đại, Loài Người ở phương Tây. Họ đã từng giúp đỡ tôi trước đây; và tôi sẽ cần đến sự giúp đỡ của họ trong những ngày sắp tới, vì chúng ta đã đến Rivendell, nhưng Chiếc Nhẫn thì chưa được nghỉ ngơi đâu.”

“Cháu đoán là không,” Frodo nói, “nhưng cho đến nay thì ý nghĩ duy nhất của cháu chỉ là làm sao đến được Rivendell này; và cháu hy vọng chúng cháu sẽ không phải đi xa hơn nữa. Nghỉ ngơi thật là dễ chịu. Cháu đã xa nhà và phiêu lưu một tháng rồi, và cháu thấy rằng như thế là quá đủ.”

Anh ta im lặng và nhắm mắt lại. Sau một lúc anh ta nói tiếp. “Cháu đã tính rồi, và cháu không thể cộng những ngày đường để biết hôm nay là 24 tháng Mười Một được. Lẽ ra phải là ngày 21. Chúng cháu hẳn đã tới được đoạn sông cạn vào ngày 20.”

“Cậu đã tính toán và nói chuyện nhiều hơn mức có lợi cho cậu rồi đó,” Gandalf nói. “Sườn và vai thế nào rồi?”

“Cháu không biết.” Frodo trả lời. “Không có cảm giác gì hết: vậy là đã đỡ hơn, nhưng,” anh ta cố gắng cử động. “Cháu có thể động đậy cái tay một chút rồi. Phải, nó đang phục hồi lại. Nó không lạnh nữa.” Anh ta thêm, đưa tay phải rờ vào tay trái.

“Tốt!” Gandalf nói. “Nó đang nhanh chóng hồi phục. Cậu sẽ khỏe lại ngay thôi. Elrond đã chữa trị cho cậu: ông ta đã trông nom cậu nhiều ngày, ngay từ khi cậu được mang đến đây.”

“Nhiều ngày?” Frodo nói.

“Ồ, chính xác là bốn đêm và ba ngày. Những người Elf đã mang cậu về từ chỗ cậu bất tỉnh. Chúng tôi rất lo lắng, Sam hầu như không rời khỏi chỗ cậu, cả ngày lẫn đêm, trừ việc đi đưa tin. Elrond là bậc thầy về chữa trị, nhưng vũ khí của Kẻ Thù thật chết người. Nói thật tình, tôi chẳng còn hy vọng mấy, vì tôi nghĩ rằng có vài mảnh vụn của thanh gươm vẫn còn nằm trong vết thương đã liền miệng. Nhưng mãi đến tối qua mới tìm ra nó. Rồi Elrond lấy ra được một mảnh. Nó chìm khá sâu và đang lặn dần vào trong.”

Frodo giật mình, nhớ lại con dao hung hãn với lưỡi có khía răng cưa đã tan biến mất trên tay Strider. “Đừng hốt hoảng!” Gandalf nói. “Xong rồi, nó đã tan chảy. Và có vẻ như người Hobbit rất khó biến dạng. Tôi từng biết có những chiến binh Loài Nguời rất mạnh khỏe, nhưng bị những mảnh vụn bằng cỡ mảnh cậu mang trong người mười bảy ngày vừa qua, hạ gục rất nhanh.”

“Chúng muốn làm gì cháu?” Frodo hỏi. “Những Kỵ Sĩ muốn làm gì?”

“Chúng muốn xuyên tim cậu bằng con dao Morgul còn dính lại trong vết thương. Nếu bọn chúng thành công, cậu sẽ trở thành như bọn chúng, nhưng yếu hơn và phải nghe lệnh chúng. Cậu sẽ trở thành một hồn ma chịu sự sai khiến của Chúa Tể Hắc Ám; hắn sẽ hành hạ cậu vì cậu đã cố gắng giữ chiếc nhẫn, nếu còn có sự hành hạ nào lớn hơn việc bị tước mất chiếc nhẫn và thấy nó nằm trong tay hắn.”

“May mà cháu không nhận ra điều nguy hiểm chết người đó!” Frodo uể oải nói. “Cháu đã cực kỳ sợ hãi, dĩ nhiên, nhưng nếu cháu biết nhiều hơn chắc cháu không dám động đậy. Cháu thoát được cũng là kỳ diệu lắm rồi!”

“Đúng, vận may hay số mạng đã cứu cậu,” Gandalf nói, “không kể đến sự dũng cảm. Cậu chỉ bị thương ở vai thay vì bị xuyên tim là nhờ cậu đã chiến đấu tới cùng. Nhưng có thể nói đó là một vết thương đáng sợ. Khi mang Chiếc Nhẫn, cậu nằm trong tình trạng nguy hiểm nghiêm trọng, vì lúc đó cậu đã ở một nửa trong thế giới của những hồn ma, chúng đã có thể bắt được cậu. Cậu có thể thấy chúng, và chúng cũng có thể thấy cậu.”

“Cháu biết,” Frodo nói. “Thật kinh khủng khi nhìn thấy chúng! Nhưng tại sao tất cả mọi người có thể thấy được ngựa của chúng?”

“Bởi vì chúng là những con ngựa thật; thật như chiếc áo choàng mà chúng mặc để tạo dáng vẻ cho sự vô hình của chúng khi phải tiếp xúc với con người.”

“Rồi tại sao những con ngựa có thể chịu đựng được những kỵ sĩ như thế? Mọi loài vật đều sợ hãi khi chúng đến gần, ngay cả giống ngựa Elf của Glorfindel. Chó thì tru còn bọn ngỗng thì kêu la khi thấy bọn chúng.”

“Những con ngựa đó được sinh ra và nuôi dưỡng để phục vụ Chúa Tể Hắc Ám trong lâu đài Mordor. Không phải tất cả đầy tớ và nô lệ của hắn đều là hồn ma! Còn có bọn quỷ Orc và quỷ Troll, bọn Warg và Ma Sói; ở đó đã và vẫn còn nhiều kẻ thuộc Loài Người, những chiến binh và những vị hoàng đế, sống dưới Mặt Trời, nhưng vẫn nằm dưới quyền điều khiển của hắn. Và quân số của hắn đang tăng lên từng ngày.”

“Thế còn Rivendell và những người Elf, Rivendell có an toàn không?”

“Lúc này thì có, cho đến khi tất cả những nơi khác đã bị chiếm đóng. Người Elf có thể sợ Chúa Tể Hắc Ám, và họ có thể bỏ chạy khi gặp hắn, nhưng họ sẽ không nghe lời hay phục vụ hắn lần nữa. Và tại Rivendell này vẫn còn một số kẻ thù lớn của hắn: những nhà thông thái người Elf, các thủ lĩnh của nguời Eldar đến từ bên kia những đại dương xa xôi nhất. Họ không sợ những Hồn Ma của Chiếc Nhẫn, vì những người trong Cõi Phúc sống được cùng lúc ở cả hai thế giới, và họ có sức mạnh to lớn đế chống lại cả bọn hữu hình lẫn bọn vô hình.”

“Cháu nghĩ rằng cháu đã thấy một cái bóng trắng sáng lên và không mờ đi như những bóng khác. Có phải là Glorfindel không?”

“Ừ, cậu thấy anh ta lúc anh ta đang ở một thế giới khác: một trong những kẻ mạnh nhất của giống Firstborn. Anh ta là Chúa Tể người Elf thuộc một dòng dõi các ông hoàng. Bên cạnh đó có một sức mạnh ở Rivendell để chống lại quyền lực của Mordor trong một thời gian; và ở những nơi khác có những sức mạnh vẫn còn tồn tại. Ở Shire cũng có loại sức mạnh đó. Nhưng tất cả những nơi đó sẽ nhanh chóng trở thành những hòn đảo bị bao vây, nếu mọi thứ cứ tiếp tục như thế này. Chúa Tể Hắc Ám đang triển khai toàn bộ sức mạnh của hắn.

“Nhưng,” ông ta nói, bất ngờ đứng dậy và ngước mặt lên, khiến chòm râu chìa thẳng ra như chùm cước lởm chởm, “chúng ta phải giữ vững lòng can đảm. Cậu sẽ khỏe nhanh thôi, nếu tôi không nói chuyện với cậu quá độ. Cậu đang ở Rivendell, và bây giờ cậu không cần lo lắng về bất cứ thứ gì.”

“Cháu không còn chút can đảm nào,” Frodo nói, “nhưng bây giờ cháu không lo lắng, chỉ cần cho cháu biết tin tức về các bạn của cháu thôi, và nếu ông kể cháu nghe về kết quả diễn biến tại đoạn sông cạn, cháu tạm thời sẽ thấy an lòng hơn. Sau đó cháu sẽ ngủ tiếp, nhưng nếu ông không kể cháu nghe hết câu chuyện cháu sẽ khó lòng nhắm mắt được.”

Gandalf dời ghế đến bên cạnh giường, nhìn Frodo với vẻ thân thiện, sắc diện của anh đã hồng hào hơn, mắt anh trong, hoàn toàn tỉnh táo. Anh đang mỉm cười, và hình như có chút gì không ổn với anh. Nhưng dưới mắt ông pháp sư thì có một sự thay đổi mơ hồ, dấu hiệu của tình trạng biến hình ở con người anh, và đặc biệt là ở cánh tay trái đang đặt bên ngoài tấm mền đắp.

“Chuyện đó đã được tiên liệu trước,” Gandalf nhủ thầm. “Cậu ta chưa qua được phân nửa, và sau cùng cậu ta sẽ đi được đến đâu thì ngay cả Elrond cũng không thể đoán được. Nhưng chắc không đến với cái xấu, mình nghĩ thế. Cậu ta có thể giống như một tấm gương tràn đầy ánh sáng cho những cặp mắt có thể nhìn vào.”

“Cậu trông tốt hơn rồi,” ông ta nói lớn với anh. “Tôi sẽ liều kể lại ngắn gọn cho cậu nghe mà không cần hỏi ý Elrond. Nhưng thật ngắn gọn, cậu nhớ đấy, và sau đó cậu sẽ phải ngủ giấc nữa. Sau đây là những gì đã xảy ra, theo như tôi còn nhớ được. Bọn Kỵ sĩ Đen phóng thẳng theo cậu ngay khi cậu bỏ chạy, chúng không cần lũ ngựa dò đường nữa; chúng đã có thể nhìn thấy cậu, và cậu đã đứng ở ngưỡng cửa dẫn vào thế giới của chúng. Và cả Chiếc Nhẫn cũng thu hút bọn chúng nữa. Những người bạn của cậu nhảy sang một bên, ra khỏi mặt đường, nếu không họ đã bị ngựa xéo lên người. Họ biết không gì có thể cứu được cậu ngoài con ngựa trắng đó. Bọn Kỵ Sĩ quá nhanh không thể bắt kịp, và quá đông nên không thể đương cự. Ngay cả chính Aragorn và Glorfindel hợp lại cũng không thể chống lại chín đứa bọn chúng cùng một lúc.

“Khi bọn Kỵ Sĩ lướt qua, các bạn cậu chạy theo sau. Gần đoạn sông cạn có một chỗ trũng nhỏ bên đường, bị che phủ bằng mấy mấy thân cây khô. Ở đó họ vội nhóm lửa, vì Glorfindel biết sẽ có một cơn lũ tràn tới và nếu bọn Kỵ Sĩ cố băng qua sông, anh ta sẽ phải đương đầu với bất cứ tên nào còn sót lại ở bờ bên này. Ngay lúc cơn lũ xuất hiện, anh ta lao ra, theo sau là Aragorn và những người khác với những thanh đuốc bừng cháy. Bị kẹt giữa lửa và nước, nhìn thấy sự giận dữ của một thủ lĩnh người Elf, bọn chúng thất chí và những con ngựa lồng lên điên cuồng. Ba tên Kỵ Sĩ bị cuốn đi trong đợt lũ quét đầu tiên; những tên khác bị bọn ngựa hất văng xuống nước và chìm nghỉm.”

“Và chắc là bọn Ky sĩ Đen đã hết đời?” Frodo hỏi.

“Không,” Gandalf nói. “Ngựa của chúng chắc là phải chết, không có ngựa thì chúng chỉ như những tên bại liệt. Nhưng những Hồn Ma của Chiếc Nhẫn không thể bị tiêu diệt dễ dàng như thế. Tuy nhiên, bây giờ chúng ta không còn phải lo sợ gì về chúng cả. Các bạn cậu vượt sông khi cơn lũ đã qua, và họ tìm thấy cậu đang nằm úp mặt trên bờ, đè lên một thanh gươm gãy. Con ngựa đang đứng gác bên cạnh cậu. Trông cậu tái nhợt và lạnh, họ sợ rằng cậu đã chết, hoặc còn tệ hơn. Người của Elrond đã gặp họ, và đưa cậu về Rivendell.”

“Ai đã tạo ra cơn lũ?” Frodo hỏi.

“Elrond đã ra lệnh đó,” Gandalf trả lời. “Con sông trong thung lũng này nằm trong quyền lực của ông ta, trong trường hợp nguy cấp nó sẽ dâng lên giận dữ khi ông ta cần phong tỏa đoạn sông cạn. Ngay sau khi tên đội trưởng của bọn Hồn Ma Chiếc nhẫn cho ngựa lội xuống nước thì cơn lũ được lệnh tràn xuống. Có thể nói rằng, tôi đã thọc tay thọc chân vào đó chút đỉnh: có thể cậu đã không nhận ra, nhưng có một số con sóng mang hình dáng của những con ngựa trắng lớn với người kỵ sĩ trắng; và có rất nhiều đá cuội đang lăn và cọ xát vào nhau. Lúc đó tôi sợ rằng chúng tôi đã giận dữ quá mức, cơn lũ sẽ vượt ra ngoài tầm kiểm soát và cuốn cậu đi mất. Có một sức mạnh tàn khốc lan toả từ vùng tuyết trên Dãy Núi Mờ Sương xuống cơn lũ đó.”

“A, cháu đang nhớ lại mọi chuyện,” Frodo nói: “tiếng gầm dữ dội. Cháu nghĩ mình sắp chết đuối cùng với bạn bè, kẻ thù, tất cả. Nhưng giờ chúng ta đã an toàn mà!”

Gandalf liếc nhìn Frodo nhưng anh ta đã nhắm mắt lại. “Đúng, bây giờ cậu hoàn toàn an toàn. Một buổi tiệc sẽ được tổ chức để mừng chiến thắng tại đoạn sông cạn Bruinen, và tất cả các cậu sẽ ngồi ở vị trí danh dự.”

“Tuyệt thật!” Frodo nói. “Thật tuyệt khi mà cả Elrond, Glorfindel và những thủ lĩnh vĩ đại khác, không kể đến Strider, có thể nhọc công đến thế và tử tế với tôi như vậy.”

“À, có nhiều lý do khiến họ phải làm vậy,” Gandalf vừa nói vừa cười. “Tôi cũng là một lý do. Chiếc Nhẫn là một lý do nữa: cậu là Người Mang Nhẫn. Và cậu là người thừa kế của Bilbo, Kẻ Tìm Thấy Nhẫn.”

“Bác Bilbo thân mến!” Frodo nói ngái ngủ. “Cháu không biết bác ấy đang ở đâu. Cháu mong bác ấy có ở đây và nghe được mọi chuyện. Chắc bác ấy sẽ bật cười. Con bò phóng qua mặt trăng! Và tên Troll tội nghiệp!” Nói thế rồi anh ngủ thiếp đi.

Bây giờ Frodo đã an toàn trong Chốn Nương Thân Cuối Cùng ở phía đông Đại Hải. Ngôi nhà đó, như Bilbo từng mô tả ngày xưa, một ngôi nhà tuyệt hảo, cho dù bạn thích thức ăn hay giấc ngủ, hay nghe kể chuyện hoặc ca hát, hoặc chỉ ngồi và suy nghĩ xa xôi, hoặc là trộn hết những chuyện đó lại. Chỉ có mặt ở đó thôi thì đã là liều thuốc chữa mệt mỏi, sợ hãi và buồn bã rồi.

Về khuya, Frodo thức giấc, anh thấy mình không cần nghỉ ngơi hay ngủ tiếp nữa, nhưng anh lại thấy cần ăn uống, nghe kể chuyện và ca hát. Anh ra khỏi giường và nhận ra cánh tay mình hầu như đã hoạt động dễ dàng như trước. Anh thấy có bộ quần áo xanh lá cây sạch sẽ vừa vặn với khổ người của anh được bày sẵn bên cạnh. Nhìn vào gương anh ngạc nhiên thấy mình gầy gò hơn anh tưởng: nó trông y như cậu cháu trai của Bilbo vẫn thường đi chơi rong với ông bác ở Shire; nhưng đôi mắt trong gương nhìn anh rất trầm tư.

“Phải, kể từ lần cuối trông thấy mày tới nay thì mày đã gặp nhiều chuyện rồi đó,” anh nói với hình ảnh mình trong gương. “Nhưng bây giờ là lúc vui chơi!”

Anh vươn vai và huýt sáo một giai điệu.

Ngay lúc đó có tiếng gõ cửa, và Sam bước vào. Anh chạy tới chỗ Frodo và rờ rẫm cánh tay trái của anh, lóng ngóng và rụt rè. Anh ta vuốt nó nhè nhẹ rồi đỏ mặt quay đi chỗ khác.

“Chào Sam!” Frodo nói.

“Nó ấm lại rồi!” Sam nói. “Tức là cánh tay của ông đấy, Frodo ạ. Bao nhiêu đêm qua nó cứ lạnh ngắt. Nhưng giờ thì tuyệt quá!” anh ta kêu lên, quay người vòng vòng với ánh mắt sáng rỡ và nhảy múa trên sàn. “Thật vui khi thấy ông khỏe mạnh trở lại, thưa ông! Ông Gandalf bảo tôi lên xem ông đã sẵn sàng chưa, vậy mà tôi cứ nghĩ ông ấy nói đùa.”

“Sẵn sàng rồi,” Frodo đáp. “Thôi mình đi xem bạn bè mình thế nào!”

“Để tôi đưa ông đi,” Sam nói. “Tòa nhà này lớn lắm, và rất kỳ lạ. Luôn có chuyện để khám phá, và không thể biết trước mình sẽ gặp gì ở đàng kia. Và dân Elf nữa thưa ông! Elf ở đây, Elf ở kia! Có người trông như vua chúa, oai vệ phát khiếp; có người vui như trẻ con. Lại còn âm nhạc với ca hát nữa – tuy rằng từ khi đến đây tôi chẳng còn lòng dạ nào mà nghe nữa. Nhưng tôi đã biết ít nhiều cung cách của tòa nhà này rồi.”

“Tôi biết anh đang làm gì mà, Sam,” Frodo nói, cầm lấy tay anh ta. “Nhưng đêm nay anh phải vui lên, và cứ nghe hát đến đã đời đi. Nào, dẫn tôi qua các lối ngõ đi chứ!”

Sam dẫn anh qua nhiều hành lang, xuống nhiều bậc thang và bước ra một khoảng vườn cao bên trên bờ sông dốc đứng. Anh thấy các bạn đã ngồi trong một hàng hiên bên hông tòa nhà nhìn ra hướng đông. Bóng tối lúc này đã phủ đầy thung lũng bên dưới, nhưng vẫn còn nắng quái ở sườn núi tuốt trên cao. Không khí ấm áp. Tiếng nước chảy và thác đổ nghe rất rõ, trời đêm thoang thoảng mùi hoa lá cây cỏ, tưởng như mùa hạ vẫn còn lần lữa trong khu vườn này của Elrond.

“Hoan hô!” Pippin kêu lên và nhảy bật dậy. “Ông anh sang trọng của mình đây rồi! Tránh đường cho Frodo, Chúa Tể Chiếc Nhẫn nào!”

“Ssssuỵt!” Gandalf từ bóng tối sâu trong hàng hiên kêu lên. “Những cái ác không vào được thung lũng này; nhưng chúng ta đừng nhắc tới tên của chúng. Chúa Tể Chiếc Nhẫn không phải là Frodo, mà là ông chủ của Tòa Tháp Đen ở Mordor, kẻ đang bành trướng quyền lực trở lại! Chúng ta đang ở trong một pháo đài. Bên ngoài đang dần bị nhuộm đen.”

“Ông Gandalf đã nói nhiều điều vui vẻ như thế,” Pippin nói. “Ông ấy nghĩ tôi cần giữ trật tự. Nhưng coi bộ không thể cảm thấy rầu rĩ hay nản chí tại chốn này được. Tôi cảm thấy mình có thể hát nếu tôi biết được bài ca nào thích hợp cho lúc này.”

“Tôi cũng thấy muốn hát nữa,” Frodo bật cười. “Tuy rằng lúc này tôi thấy muốn ăn và uống hơn!”

“Vụ đó sẽ được giải quyết ngay thôi,” Pippin nói. “Anh đã cho chúng tôi thấy anh rất giỏi trong việc thức dậy đúng vào giờ ăn mà.”

“Còn hơn cả bữa ăn nữa! Một đại tiệc!” Merry nói. “Ngay khi Gandalf cho biết anh đã phục hồi là ở đây người ta chuẩn bị các thứ liền.” Anh ta chưa kịp nói xong thì họ đã nghe tiếng chuông rung báo hiệu tập hợp vào đại sảnh.

Đại sảnh trong tòa nhà của Elrond đã nghẹt người: phần lớn là dân Elf, tuy cũng có khách thuộc những tộc khác. Elrond, theo thói quen, đã ngồi tại một chiếc ghế lớn ở đầu một cái bàn dài đặt trên bục cuối sảnh; và bên này ông ta là Glorfindel, còn bên kia là Gandalf.

Frodo nhìn họ hoang mang, vì trước đó anh chưa từng gặp Elrond, nhân vật xuất hiện trong rất nhiều chuyện kể, và khi Glorfindel với Gandalf, những người anh vốn đã quen thuộc, được ngồi hai bên Elrond, thì xem ra họ cũng là những thủ lĩnh có danh giá và uy quyền. Vóc dáng Gandalf thấp bé hơn hai người kia; nhưng mái tóc bạc dài, chòm râu cũng bạc và đôi vai rộng khiến ông trông giống một hoàng đế minh triết nào đó trong truyền thuyết cổ. Trên khuôn mặt già dặn dưới hàng lông mày bạc trắng là đôi mắt đen như than có thể bất ngờ lóe sáng lên.

Glorfindel cao và thẳng; mái tóc ông ta vàng óng, khuôn mặt đẹp, trẻ trung, không lo sợ và đầy hoan lạc; đôi mắt ông ta sáng và cương quyết, giọng nói như tiếng nhạc; vầng trán tỏa ra sự thông thái và ở đôi bàn tay là sức mạnh.

Khuôn mặt của Elrond thì không có tuổi, chẳng trẻ chẳng già, tuy nó in dấu ký ức về rất nhiều chuyện cả buồn lẫn vui. Mái tóc ông ta đen như bóng chiều, có đội một vòng miện bạc; đôi mắt ông ta xám như buổi chiều trong, lấp lánh ánh của những vì sao. Ông ta trông đáng kính nể như một vị vua đã trải qua bao mùa đông, mà vẫn khỏe mạnh, như một chiến binh dày dạn còn tràn đầy sinh lực. Ông ta là Chúa Tể Rivendell và toàn năng giữa thế giới Người Cao cũng như dân Elf.

Ở quãng giữa bàn, tựa vào những tấm thảm đan trên tường, có một chiếc ghế đặt dưới một cái lọng, ngồi ở đó là một phụ nữ xinh đẹp, và trông bà ta có vẻ là người phụ nữ của Elrond đến độ Frodo đoán chừng rằng bà ta là một người thân rất gần gũi của ông ấy. Trông bà ta trẻ mà cũng không hẳn là thế. Mái tóc đen tết bím của bà chưa hề điểm sương, đôi cánh tay trắng và khuôn mặt của bà mịn màng và hoàn mỹ, trong đôi mắt bà là ánh sao, sáng như trong một đêm không mây. Tuy bà có vẻ lãnh đạm nhưng cái nhìn lại hàm chứa tư tưởng và sự am hiểu của một người đã từng biết rất nhiều điều qua bao năm tháng. Bên trên vầng trán, bà đội một mũ lưới màu bạc kết những viên ngọc nhỏ, trắng lên lấp lánh; nhưng bộ áo váy xám nhạt của bà không kèm đồ trang sức nào ngoài một dải thắt lưng có hình những chiếc lá chạm bằng bạc.

Vậy là Frodo đã nhìn thấy được một người mà ít có người phàm nào từng được thấy; đó là Arwen, con gái của Elrond, người được truyền tụng là đã mang hình dáng của Lúthien trở lại với thế giới này, bà có tên là Undómiel, vì bà là Ngôi Sao Hôm của dân tộc Elf. Từ lâu bà ở tại xứ sở của dòng tộc bên ngoại, tại Lórien bên kia những dãy núi, gần dây mới trở lại nhà cha bà ở Rivendell. Nhưng các anh trai bà, Elladan và Elrohir, còn đi ngao du: họ thường phóng ngựa đi rất xa với dân Lang Thang miệt phương bắc, không bao giờ quên được nỗi thống khổ của mẹ mình trong ngục tù của bọn quỷ Orc.

Vẻ yêu kiều ở một con người thật như thế thì Frodo chưa từng được thấy và cũng không tưởng tượng ra được; và giờ đây anh vừa ngạc nhiên vừa bối rối khi thấy mình được ngồi tại bàn của Elrond giữa những con người cao ráo và đẹp đẽ như vậy. Tuy anh đã có một cái ghế thích hợp, với nhiều tấm nệm lót cao lên, anh vẫn cảm thấy mình nhỏ bé, và hơi lạc lõng; nhưng cảm giác đó mau chóng qua đi. Buổi tiệc thật vui nhộn và thức ăn là tất cả những gì mà cơn đói khát của anh có thể mơ tới được. Mất một hồi lâu sau anh mới rời mắt được khỏi các món ăn và nhìn quanh phòng hoặc những người bên cạnh.

Đầu tiên anh đưa mắt tìm các bạn. Sam đã năn nỉ xin được hầu tiếp cho ông chủ của mình, nhưng lần đầu tiên anh ta được người khác thừa nhận rằng anh ta cũng là một khách mời danh dự. Frodo giờ đã thấy anh ta, ngồi cùng Pippin và Merry ở đầu trên của một cái bàn đặt gần khu bục cao. Nhưng anh chẳng thấy bóng vía Strider đâu cả.

Ngồi bên tay phải Frodo là một ông lùn Dwarf ăn mặc sang trọng trông có vẻ quyền thế. Bộ râu của ông ta, rất dài và chia thành hai nhánh, bạc trắng, gần như đồng màu với bộ trang phục trắng như tuyết của ông ta. Ông ta đeo thắt lưng bạc, ở cổ là một sợi dây chuyền bạc nạm kim cương. Frodo phải ngừng ăn để ngắm ông ta.

“Xin chào mừng và rất vui được gặp anh!” ông Dwarf quay qua anh và nói. Rồi ông ta đứng dậy và cúi người. “Glóin sẵn lòng phục vụ,” ông ta nói và cúi người sâu hơn nữa.

“Frodo Baggins sẵn sàng phục vụ ngài và gia đình ngài,” Frodo nói đúng nghi thức, đứng dậy, trong bụng ngạc nhiên đến độ xô rớt những tấm nệm. “Quả thực ông là Glóin, một trong mười hai chiến hữu của Thorin Oakenshield đó chăng?”

“Đúng thế,” ông già Dwarf đáp, nhặt lại những tấm nệm và lịch sự giúp Frodo sắp xếp chỗ ngồi. “Tôi không hỏi thêm, vì tôi đã được cho biết anh là người họ hàng và được chọn là người thừa kế của ông bạn Bilbo lừng danh của chúng tôi. Cho phép tôi được chúc mừng anh vì đã phục hồi sức khỏe.”

“Cám ơn ông rất nhiều,” Frodo đáp.

“Tôi nghe nói anh đã có mấy cuộc phiêu lưu rất ly kỳ,” Glóin nói. “Tôi rất thắc mắc không biết chuyện gì đã đưa bốn chàng Hobbit vào một cuộc hành trình dài đến thế. Từ hồi Bilbo tới xứ này đến giờ, không xảy ra chuyện gì tương tự như vậy nữa. Nhưng có lẽ tôi không nên gạn hỏi quá nhiều, vì Elrond và Gandalf có vẻ không thích nói chuyện đó phải không?”

“Tôi nghĩ chúng ta đừng nói chuyện đó, ít nhất là lúc này,” Frodo lịch sự đáp.

Anh đoán mò rằng ngay cả trong ngôi nhà của Elrond thì chuyện chiếc nhẫn không phải là thứ để bàn luận khi trà dư tửu hậu; và dù sao anh cũng mong có được một lúc tạm quên những gian nan của mình. “Nhưng tôi cũng rất tò mò,” anh nói thêm, “muốn biết chuyện gì đã khiến một vị Dwarf quan trọng như vầy, rời khỏi Núi Cô Độc xa xôi để đến tận chốn này.”

Glóin nhìn anh. “Nếu anh chưa nghe ai nói cho biết, thì tôi nghĩ chúng ta miễn bàn chuyện đó luôn. Tôi nghĩ Ông Chủ Elrond sắp triệu tập tất cả chúng ta rồi, và lúc đó ta sẽ được nghe nhiều điều. Nhưng ở đây cũng còn nhiều chuyện để nói vậy.”

Suốt bữa ăn họ nói chuyện với nhau, nhưng Frodo nghe nhiều hơn nói; vì ngoài chuyện chiếc nhẫn, tin tức về Shire có vẻ vụn vặt, xa xôi và không quan trọng, trong khi Glóin nói rất nhiều về những sự kiện ở các khu vực phía bắc Vùng Đất Hoang Đã. Frodo biết được rằng Già Grimbeorn, con trai của Beorn, bây giờ là lãnh chúa của nhiều dũng sĩ, và bọn quỷ Orc cũng như chó sói đều không dám bén mảng đến lãnh địa của họ nằm giữa dãy Núi Lớn và rừng Mirkwood.

“Thực tình,” Glóin nói, “nếu không nhờ quân nhà Beorn, thì từ lâu chẳng ai đi lại trên con đường từ Dale tới Rivendell được. Họ là những dũng sĩ quyết khai thông Đèo Cả và đoạn sông cạn Carrock. Nhưng lệ phí giao thông của họ khá cao,” ông ta lắc đầu nói thêm; “giống như chính lão Beorn ngày xưa, họ không ưa người Dwarf lắm. Nhưng họ cũng đáng tin cậy, thời buổi này được như thế là quá tốt rồi. Không nơi nào có những người thân thiện với chúng tôi như Người Cao ở Dale. Dân nhà Bard là những người tốt. Cháu nội của Bard Thiện Xạ hiện đang cai quản họ, đó là Brand con của Bain cháu của Bard. Ông ta là vị vua mạnh mẽ, lãnh địa của ông ta giờ đã mở tới phía nam và đông của Núi Lớn Cô Độc.”

“Còn dân tộc của ông thì sao?” Frodo hỏi.

“Nhiều chuyện để nói lắm, cả tốt lẫn xấu,” Glóin nói; “nhưng chủ yếu là tốt: cho đến nay chúng tôi vẫn may mắn, tuy không thoát được bóng đen của thời đại này. Nếu anh thực tình muốn nghe chuyện chúng tôi, thì tôi hoan hỉ kể cho anh nghe. Nhưng nhớ chặn tôi lại nếu thấy mệt! Người ta nói lưỡi người Dwarf không nằm yên khi nói về công chuyện của họ mà.”

Và thế là Glóin khởi sự tràng giang đại hải về các biến cố trong vương quốc của dân Dwarf. Ông ta khoái chí khi tìm được một thính giả lịch sự như Frodo; vì anh không hề tỏ dấu hiệu mệt mỏi và cũng không tính chuyện thay đổi đề tài, tuy thực tình một lúc sau là anh rối óc với những nhân danh địa danh xa lạ chưa từng nghe nói đến. Tuy nhiên, anh thích thú khi được biết rằng Dáin vẫn còn là Hoàng Đế miền chân núi, bây giờ đã già (hơn hai trăm năm mươi tuổi rồi), được trọng vọng và giàu vô kể. Trong số mười chiến hữu đã sống sót qua Trận Chiến Năm Đạo Quân, bảy người vẫn còn ở với ông ta: Dwalin, Glóin, Dori, Nori, Bifuf, Bofur và Bombur. Bombur bây giờ đã mập đến nỗi không thể tự mình chuyển từ giường ngủ sang bàn ăn được nữa, phải có sáu chàng Dwarf trẻ để khiêng ông ta đi.

“Còn Balin và Ori với Óin thì sao rồi?” Frodo hỏi.

Mặt Glóin hơi sa sầm lại. “Chúng tôi không biết,” ông ta đáp. “Cũng chính vì chuyện Balin mà tôi phải đến Rivendell này để xin lời khuyên của các vị ở đây. Nhưng tối nay ta hãy nói những chuyện vui đi!”

Rồi Glóin bắt đầu nói về những công trình của dân tộc mình, về những công cuộc lớn của họ ở Dale và dưới chân Núi Lớn. “Chúng tôi đã làm rất tốt,” ông ta nói. “Nhưng về nghề đồ sắt thì chúng tôi không bằng cha ông của mình, nhiều bí mật nghề nghiệp của họ đã thất truyền. Chúng tôi rèn được kiếm và giáp trụ chắc chắn, nhưng chúng tôi không làm nổi lưỡi kiếm sánh được với những thanh kiếm cổ từ thời bọn rồng chưa tới đây. Chúng tôi chỉ giỏi hơn tổ tiên về nghề khai mỏ và xây dựng. Anh phải thấy những con kênh ở Dale, Frodo ạ, những vòi phun và hồ nữa! Anh phải thấy những con đường lát đá nhiều màu! Các tòa nhà và những con đường ngầm dưới lòng đất có mái vòm chạm trổ hình cây cối; những tháp và dãy nhà trên sườn Núi Lớn! Rồi anh sẽ thấy chúng tôi không phải là thứ lười nhác đâu.”

“Tôi sẽ đến để thấy những thứ đó, nếu có dịp,” Frodo nói. “Bilbo sẽ ngạc nhiên đến mức nào khi nhìn thấy những thay đổi này tại Vùng Hoang Địa của Smaug!”

Glóin nhìn Frodo và mỉm cười. “Anh rất thương Bilbo phải không?” ông ta hỏi.

“Phải,” Frodo đáp. “Tôi mong được gặp bác ấy hơn là được thấy mọi lâu đài và tòa tháp trên đời này.”

Sau cùng bữa tiệc cũng tới lúc tàn. Elrond và Arwen đứng dậy, đi qua gian đại sảnh và đoàn tùy tùng đi theo một cách trật tự. Các cửa được mở toang ra, họ vào một gian sảnh khác. Gian sảnh này không có bàn, chỉ có một đống lửa sáng rực trong lò sưởi lớn nằm giữa những cây cột chạm trổ ở hai bên.

Frodo thấy mình đi cạnh Gandalf. “Đây là Hỏa Sảnh,” ông pháp sư nói. “Ở đây cậu sẽ nghe được nhiều bài hát và chuyện kể nếu cậu còn thức nổi. Nhưng ngoại trừ những dịp lễ hội, sảnh này thường trống trải và yên tĩnh, người ta tới đây thường là muốn yên tĩnh và suy nghĩ. Lúc nào cũng có một ngọn lửa ở đây, quanh năm suốt tháng, nhưng cũng còn có chút nguồn sáng khác.”

Khi Elrond bước vào và tới chỗ dành cho mính, những nghệ sĩ hát rong người Elf chơi những điệu nhạc ngọt ngào. Dần dần mọi người vào kín gian sảnh, Frodo thích thú ngắm cảnh những khuôn mặt đẹp đẽ tề tựu vào cùng một nơi, ánh lửa vàng rực nhảy nhót trên người họ và lung linh trong mái tóc của họ. Đột nhiên anh nhận thấy, không xa phía bên kia đám lửa, một bóng đen nhỏ thó ngồi trên một chiếc đôn dựa lưng vào cột. Bên cạnh y trên mặt đất là một cái tách và ít bánh mì. Frodo tự hỏi phải chăng y ta bị bệnh (nếu người Rivendell cũng từng bị bệnh), nên không thể đến dự tiệc được. Đầu của y rũ xuống ngực như ngủ gật, và một vạt áo choàng đen được kéo lên che khuôn mặt y.

Elrond bước tới và đứng cạnh dáng người im lặng đó. “Thức dậy một chút, ông thầy.” Ông ta mỉm cười nói. Rồi quay sang Frodo ông vẫy tay ra hiệu. “Thôi bây giờ cũng tới giây phút mà anh đã chờ đợi từ lâu, Frodo,” ông ta nói. “Đây là người bạn mà anh thương nhớ lâu nay.”

Dáng người đó ngẩng đầu lên và kéo vạt áo choàng xuống.

“Bilbo!” Frodo kinh ngạc kêu lên khi nhìn rõ mặt, và anh lao tới trước.

“Hu lô, Frodo của ta!” Bilbo nói. “Vậy là sau cùng anh cũng tới được đây. Ta hy vọng anh tự xoay xở được. Hay, tốt lắm! Vậy là vụ tiệc tùng này là dành cho anh, ta nghe nói thế. Hy vọng anh ngon miệng chứ?”

“Sao bác không dự tiệc?” Frodo kêu lên. “Và tại sao cháu không được gặp bác trước?”

“Vì anh còn ngủ. Ta đã thấy anh nhiều lần trước đó. Ta đã ngồi cạnh anh với Sam mỗi ngày. Nhưng còn vụ bữa tiệc, ta không dự vì nhiều lý do. Ta còn có mấy việc phải làm.”

“Bác đang làm gì?”

“Ô, ngồi và suy nghĩ thôi. Hồi này ta thường như vậy lắm, và đây là chỗ tốt nhất để làm việc đó. Thức dậy rồi đây!” ông ta nói, nháy mắt với Elrond. Có ánh lấp lánh trong tia mắt đó và Frodo không thấy có dấu hiệu buồn ngủ nào. “Thức dậy! Ta đâu có ngủ, Sư Phụ Elrond. Nếu anh muốn biết thì anh đã rời tiệc hơi sớm, và anh đã quấy rộn tôi đang lúc tôi soạn một bài hát. Ta đang kẹt với một hai câu và đang suy nghĩ tìm ý; nhưng bây giờ chắc ta chẳng mong hoàn chỉnh được bài hát. Sắp có nhiều màn hát hò đến nỗi tôi sẽ quên sạch những ý tưởng trong đầu mình. Chắc tôi phải tìm ông bạn Dúnadan nhờ giúp đỡ quá. Ông ấy đâu rồi?”

Elrond bật cười. “Sẽ tìm thấy ông ấy thôi,” ông ta nói. “Rồi hai ông sẽ lui vào góc soạn cho xong bài hát, và phải cho tụi tôi nghe rồi bình phẩm trước khi kết thúc cuộc vui nghe.” Vài thủ hạ được phái đi tìm ông bạn của Bilbo, tuy chẳng ai biết ông ta ở đâu, và tại sao ông ta không dự tiệc.

Trong thời gian đó Frodo và Bilbo ngồi xuống cạnh nhau, Sam lẹ làng đến và ngồi gần đó. Họ hạ giọng nói chuyện với nhau, không buồn chú ý tới cuộc vui và ca nhạc trong khu sảnh chung quanh họ. Bilbo không có gì nhiều để kể. Khi rời Hobbiton, ông đã lang thang vô định, dọc theo Đường Cái hoặc các vùng đất hai bên Đường Cái; nhưng bằng cách nào đó, ông ta luôn hướng về Rivendell. “Ta đến được đây mà chẳng gặp chuyện gì đáng kể,” ông nói, “và nghỉ ngơi ít lâu ta theo dân Dwarf tới Dale: chuyến đi cuối cùng của ta. Ta sẽ không du hành nữa. Già Balin đã mất. Rồi ta trở về đây, và ở đây tới nay. Ta đã làm chuyện này chuyện nọ. Ta đã viết thêm ít đoạn sách. Và dĩ nhiên ta có làm thêm mấy bài hát. Dân ở đây thỉnh thoảng cũng hát mấy bài đó: ta nghĩ chắc họ muốn làm vui lòng ta thôi; vì rõ ràng mấy bài đó không ngang tầm dân Rivendell. Ta ngồi nghe và suy nghĩ. Ở đây thời gian hình như không trôi qua: nó chỉ tồn tại vậy thôi. Một chốn hết sức kỳ lạ.

“Ta nghe đủ thứ tin tức, từ bên kia Núi Lớn, từ miền nam, nhưng ít nghe tin từ Shire. Dĩ nhiên ta cũng nghe nói về Chiếc Nhẫn. Gandalf thường tới đây lắm. Ông ấy không nói gì nhiều với ta, mấy năm gần đây ông ấy kín đáo lắm. Dúnadan nói chuyện với ta nhiều hơn. Ai ngờ chiếc nhẫn của ta gây lắm chuyện như thế! Thật tiếc là Gandalf không hiểu ra điều đó sớm hơn. Ta hẳn có thể mang nó tới đây từ lâu mà không gây nhiều chuyện rắc rối như thế. Nhiều lần ta đã nghĩ đến chuyện trở về Hobbiton lấy nó đi; nhưng ta đã già rồi, và họ, tức là Gandalf với Elrond đó, không để ta đi đâu. Họ làm như Kẻ Thù đang lùng kiếm ta khắp nơi, và có thể đã hạ gục ta nếu gặp ta lang thang trong cõi hoang đã.

“Gandalf nói: ‘Chiếc nhẫn đã qua tay rồi, Bilbo. Nó chẳng ích gì cho anh hay bất kỳ ai khác nếu anh lại tiếp tục dính líu tới nó.’ Nhận định kỳ cục, đúng y kiểu Gandalf. Nhưng ông ấy nói đang chăm sóc cho anh, nên ta cứ để mặc mọi chuyện. Ta mừng muốn chết khi thấy anh được khỏe mạnh và an toàn.” Ông ta ngừng lời và hồ nghi nhìn Frodo.

“Anh có mang nó theo không?” ông ta thì thầm hỏi. “Anh biết đó, ta không ngăn được tò mò sau khi nghe mọi chuyện về anh. Ta muốn liếc qua nó một cái.”

“Có, cháu có mang theo đây,” Frodo đáp, cảm thấy hơi ngần ngừ. “Nó trông vẫn như xưa thôi.”

“Biết mà, ta chỉ muốn nhìn qua một chút,” Bilbo nói.

Khi thay quần áo, Frodo thấy rằng trong khi anh ngủ chiếc nhẫn đã được quàng vào cổ anh bằng một sợi dây chuyền mới, nhẹ nhưng chắc chắn. Anh từ từ kéo nó ra. Bilbo thò tay tới, nhưng Frodo lẹ làng rụt lại. Anh hoang mang và lúng túng khi nhận thấy rằng anh không nhìn thấy Bilbo nữa; một bóng đen làm như đã chen giữa hai người, và qua bóng đen ấy anh thấy một sinh vật nhỏ thó nhăn nhúm với một khuôn mặt thèm khát và đôi tay xương xẩu. Anh cảm thấy muốn đánh vào ông ta.

Âm nhạc và tiếng hát quanh họ hình như tan ra và rơi vào im lặng. Bilbo liếc nhanh qua Frodo và đưa bàn tay lên che mặt. “Ta hiểu rồi,” ông ta nói. “Cất đi! Ta rất tiếc: tiếc là anh đã vướng vào gánh nặng này, tiếc về tất cả mọi chuyện. Các cuộc phiêu lưu không bao giờ kết thúc sao? Ta e rằng không. Luôn có một ai khác sẽ phải tiếp tục câu chuyện. Phải, không dừng lại được. Ta tự hỏi có cố viết xong cuốn sách của ta thì có ích gì không. Nhưng thôi đừng lo nghĩ về chuyện đó nữa, mình nói chuyện tin tức đi! Hãy cho ta nghe mọi chuyện ở Shire coi!”

Frodo cất chiếc nhẫn đi, và bóng đen biến mất không để lại chút vết tích nào trong ký ức. Ánh sáng và tiếng nhạc của Rivendell lại tràn quanh họ. Bilbo cười một cách sung sướng. Mỗi mẩu tin về xứ Shire mà Frodo kể – có Sam bổ sung và hiệu đính – đều là một thú vị lớn lao cho ông, từ chuyện gãy đổ của thân cây nhỏ nhất đến những trò nghịch ngợm của những chú nhóc ở Hobbiton. Họ chìm đắm vào những chuyện lẩm cẩm nho nhỏ ấy đến nỗi không nhận ra có một người mặc đồ xanh thẫm tới gần bên. Ông ta đứng đó mỉm cười nhìn họ một hồi lâu. Đột nhiên Bilbo ngước lên. “A, vậy là anh cũng tới rồi, Dúnadan!” ông ta kêu lên.

“Strider!” Frodo nói. “Coi bộ anh có nhiều tên quá.”

“Ồ, Strider là tên mà tôi chưa được nghe à nha,” Bilbo nói. “Anh gọi hắn bằng tên đó để làm chi vậy?”

“Ở Bree người ta gọi tôi như thế,” Strider cười, “và anh ta biết tôi cũng qua tên đó.”

“Thế sao bác gọi ông ta là Dúnadan” Frodo hỏi.

“Dân Dúnadan,” Bilbo đáp. “Ở đây người ta gọi ông ấy như vậy. Nhưng ta nghĩ anh biêt tiếng Elf đủ để hiểu nghĩa của nó: dún-udan, Người Phương Tây, Númenorean. Nhưng bây giờ khong phải lúc học hỏi!” ông ta quay sang Strider.

“Nãy giờ anh ở đâu, anh bạn? Sao không tới dự tiệc? Quý bà Arwen cũng có mặt đó.”

Strider nghiêm trang nhìn Bilbo. “Tôi biết,” hắn đáp. “Nhưng thường tôi phải gạt bỏ những cuộc vui chơi. Elladan và Elrohir vừa ngao du trở về, họ có nhiều tin tức tôi muốn nghe liền.”

“Ô, anh bạn quý,” Bilbo nói, “bây giờ anh đã nghe tin xong, anh dành cho tôi một phút được không? Tôi muốn anh giúp cho mấy việc cấp bách. Elrond nói tôi phải viết xong bài hát này trước khi tàn cuộc đêm nay, mà tôi thì đang bí. Mình ra góc vắng nào để dũa gọt cho xong đi!”

Strider mỉm cười. “Vậy thì đi!” hắn nói. “Cho tôi nghe qua một cái!”

Frodo ngồi lại một mình trong chốc lát, vì Sam đã ngủ thiếp. Anh cô đơn và cảm thấy hơi bị bỏ rơi tuy rằng quanh anh đầy những người dân Rivendell. Nhưng những người gần bên anh thì im lặng, lắng nghe những giọng hát, tiếng đàn và họ chẳng chú ý tới điều gì khác. Frodo cũng khởi sự lắng nghe.

Ban đầu, vẻ tráng lệ của những tiết điệu và những ca từ quấn quýt nhau bằng tiếng Elf, tuy anh chỉ hiểu được chút đỉnh, đã thu hút anh, ngay khi anh bắt đầu chú ý nghe. Hình như những lời ca tụ lại thành hình dáng riêng của chúng, và hình ảnh những miền đất xa và những vật thể sáng sủa anh chưa từng tưởng tượng nổi đã mở ra trước mắt anh; và khu đại sảnh bập bùng ánh lửa đã trở thành một cõi sương mù vàng óng trên mặt biển tung bọt trắng vỗ thầm thì vào những bờ bãi của thế giới. Rồi sự mê hoặc trở nên ngày càng mộng ảo hơn, cho đến khi anh cảm thấy một dòng vô tận phủ đầy vàng bạc trôi qua người anh, hình ảnh quá đa dạng anh không nắm bắt nổi; nó hòa làm một với bầu khí nhộn nhạo chung quanh anh, nó bao phủ và nhận chìm anh. Anh mau chóng chìm dưới sức nặng sáng lòa của nó và rơi sâu vào giấc ngủ.

Ở đó anh lang thang dài trong một giấc mơ của âm nhạc hóa thành dòng chảy, rồi đột nhiên bắt gặp một giọng hát. Làm như đó là giọng Bilbo hát những bài thơ. Ban đầu nghe mơ hồ rồi những ca từ nghe rõ dần.

Eärendil là một thủy thủ

Lần khân tại Arvernien;

Hắn đóng con tàu gỗ

Hạ thủy ở Nimbrethil để du hành;

Trong đoàn những hoàng đế ngày xưa,

Hắn trang bị cho mình những vòng xích;

Tấm khiên sáng ngời đầy cổ tự

Để xua đi các vết thương và rủi ro;

Dưới bóng trăng và dưới ánh sao

Hắn lang thang xa ngoài biển bắc

Lạc vào những nẻo đường mê hoặc

Qua khỏi những ngày của cõi tử sinh.

Từ tiếng nghiến của Khối Băng Hẹp

Nơi bóng tối nằm trên những đồi băng giá

Hắn tăng tốc quay về không báo trước.

Lũ Elwing bay đến với hắn,

Và trong bóng đêm thắp lên ngọn lửa

Sáng hơn cả ánh kim cương

Ngọn lửa trên chuỗi hạt của nàng.

Ngọc Silmaril nàng cài cho hắn

Và đội cho hắn ánh sáng sống động

Và với vầng trán cháy bỏng gan lì

Hắn quay mũi thuyền; và trong đêm

Từ thế giới bên kia vượt ngoài biển cả

Bân dưới Đồi Ilmarin

Lờ mờ trong một thung lũng trơ

Những ngọn tháp Tirion đèn sáng

Được phản chiếu trong Hồ bóng tối.

Họ đóng cho hắn một con tàu mới

Bằng gỗ Mithril và kính của người Elf

Với mũi tàu chói lọi; không mái chèo

Không vải buồm căng trên cột bạc:

Ngọc Silmaril như ngọn đèn sáng

Và cờ bừng lên với ánh lửa sống

Được Elbereth thắp lên

Tàu hạ thủy để đi về đó

Và hắn đi qua Trung Địa

Rồi sau cùng nghe tiếng khóc than

Của những phụ nữ và tớ gái Elf

Số phần vạn năng đã đặt vào lòng hắn,

Cho đến khi trăng tàn, một tinh cầu

Trôi qua, và không còn lần khân nữa

Trên những bãi bờ đó của người phàm;

Mãi mãi còn một điềm báo

Cho một chuyến lãng du không bao giờ ngừng nghỉ

Để mang ngọn đèn sáng của hắn về xa,

Flammifer của dân Westernesse.

Tiếng hát ngừng lại. Frodo mở mắt và thấy Bilbo ngồi trên chiếc đôn giữa một vòng thính giả, họ mỉm cười và hoan hô.

“Cho chúng tôi nghe lại lần nữa đi,” một người Elf nói.

Bilbo đứng dậy và cúi người. “Tôi rất hoan hỉ, Lindir ạ,” ông ta nói. “Nhưng lặp lần nữa thì mệt lắm “

“Không mệt lắm cho ông đâu,” những Elf cười và đáp. “Ông biết là ông không bao giờ mệt khi đọc thơ của mình mà. Nhưng thực sự là chúng tôi không thể trả lời câu hỏi của ông nếu chỉ được nghe hát một lần!”

“Ô trời!” Bilbo kêu lên. “Các ông không nhận ra phần nào của tôi phần nào của Dúnadan sao?”

“Chúng tôi không dễ gì phân biệt được hai người phàm mắt thịt,” người Elf nói.

“Vô lý, Lindir à,” Bilbo vặc lại. “Nếu ông không thể phân biệt một Người Cao với một Hobbit, thì phán đoán của ông kém cỏi hơn tôi tưởng. Hai dân tộc đó khác nhau như đậu với táo.”

“Có thể lắm. Với bọn cừu thì không con nào giống con nào,” Lindir cười to. “Hay với dân chăn cừu cũng vậy. Nhưng người phàm không phải là đề tài nghiên cứu của chúng tôi. Chúng tôi có công việc riêng của mình.”

“Tôi không tranh luận với ông,” Bilbo nói. “Ca nhạc hát hò nhiều thế này thì tôi buồn ngủ rồi. Tôi sẽ để tùy ông suy đoán nếu ông muốn.”

Ông ta đứng dậy đi về phía Frodo. “Rồi, vậy là xong,” ông ta thì thào. “Nó diễn ra tốt đẹp hơn ta tưởng. Ít khi ta được yêu cầu hát lại lần thứ nhì lắm. Anh thấy nó thế nào?”

“Cháu sẽ không cố mà đoán đâu,” Frodo mỉm cười nói.

“Đâu có cần,” Bilbo nói. “Sự thực thì toàn bộ bài hát là của ta. Có điều Aragorn cứ bắt ta phải thêm chi tiết viên ngọc bích vào. Làm như hắn thấy điều đó là quan trọng. Ta cũng không hiểu tại sao. Hắn còn nghĩ toàn bộ sự vụ này có vẻ ngoài tầm sức của ta, hắn bảo nếu ta có gan làm thơ về Eärendil ngay trong ngôi nhà của Elrond thì đó là chuyện của riêng ta. Ta nghĩ có lẽ hắn đúng.”

“Cháu không rõ,” Frodo nói. “Cháu thấy nó cũng hợp đấy chứ, tuy cháu không biết diễn tả làm sao. Khi bác bắt đầu hát thì cháu lơ mơ ngủ, và làm như bài hát nối tiếp một chuyện gì trong giấc mơ của cháu. Cháu không ý thức rằng chính bác đang hát cho đến lúc sắp kết thúc.”

“Ở đây khó mà tỉnh thức lắm, nếu mình chưa quen,” Bilbo nói. “Đó không phải là chuyện dân Hobbit chưa thấu hiểu thơ ca âm nhạc của dân Elf. Làm như họ ưa những thứ đó như là thực phẩm vậy, hoặc còn hơn thế nữa. Họ còn tiếp tục như thế mãi. Anh thấy sao nếu mình ra ngoài nói chuyện cho yên tĩnh?”

“Mình đi được không?” Frodo hỏi.

“Dĩ nhiên. Đây là buổi vui chơi chứ đâu phải công việc. Cứ đến hay đi tùy thích, miễn là đừng làm ồn.”

Họ đứng dậy và lặng lẽ rút vào bóng tối, đi lần ra cửa. Họ bỏ Sam trong sảnh, lúc đó đã ngủ say với một nụ cười trên khuôn mặt. Tuy thích thú vì được đi cùng Bilbo, Frodo cảm thấy tiếc nuối khi họ ra khỏi Hỏa Sảnh. Ngay khi họ bước ra bậc thềm bên ngoài thì nghe một giọng trong trẻo cất lên bài hát.

A Elbereth Gilthoniel

silivren penna míriel

o menel aglar elenath!

Na-chaered palan-díriel

o galadhremmin ennorath,

Fanuilos, le linnathon

nef aear, sí nef aearon!

Frodo dừng chân một chút, ngoảnh nhìn lại. Elrond đang ngồi trên ghế và ánh lửa trên mặt ông ta trông như nắng hạ trên ngọn cây. Ngồi bên ông là Quý Bà Arwen. Frodor ngạc nhiên thấy Aragorn đứng bên cạnh bà ta; tấm áo choàng đen đã hất ra sau lưng, và hắn ta làm như đang mặc loại giáp của dân Elf, với một ngôi sao tỏa sáng trên ngực. Họ nói chuyện với nhau, và đột nhiên Frodo thấy như Arwen ngoảnh về phía mình, ánh mắt của bà chiếu vào anh và xuyên thấu tim anh.

Anh đứng đó mê man, trong khi lời lẽ ngọt ngào của bài ca Elf buông ra như những hạt ngọc kết bằng chữ nghĩa và giai điệu. “Đó là một bài hát ca ngợi Elbereth,” Bilbo nói. “Họ sẽ hát bài đó, và những bài khác của Cõi Phúc, nhiều lần nữa trong tối nay. Ta đi thôi!”

Ông ta dẫn Frodo trở về căn phòng nhỏ của ông ta. Nó quay ra những khu vườn và nhìn ra phía nam, nhìn thấy cả bên kia thung lũng sông Bruinen. Họ ngồi đó một lát, nhìn qua cửa sổ lên những vì sao sáng bên trên khu rừng trên sườn dốc, và nói chuyện rù rì. Họ không nói về những chuyện lặt vặt của quê nhà Shire xa xôi, về những bóng đen và hiểm nguy đang vây bủa họ, mà nói về những điều tốt đẹp họ đã cùng thấy trên đời này về dân Elf, các vì sao, cây rừng, và mùa thu dịu dàng của năm tháng tươi sáng trong rừng.

Sau cùng họ nghe tiếng gõ cửa. “Xin thứ lỗi,” họ thấy Sam ló đầu vào phòng, “nhưng tôi muốn biết các ông còn cần gì không.”

“Và cũng xin thứ lỗi, Sam Gamgee ạ,” Bilbo đáp. “Chắc anh muốn nhắc ông chủ là đã tới giờ đi ngủ hả?”

“À, thưa ông, sớm mai có buổi họp hội đồng, tôi nghe nói thế, và hôm nay là bữa đầu tiên ông chủ rời được giường bệnh.”

“Đúng lắm, Sam,” Bilbo bật cười. “Anh có thể phóng đi báo cáo với Gandalf rằng ông chủ anh đã đi ngủ. Chúc ngủ ngon, Frodo! Quả là tuyệt khi gặp lại anh! Sau cùng thì chẳng có ai cùng nói chuyện thú vị cho bằng dân Hobbit. Ta già mất rồi, và bắt đầu băn khoăn liệu mình còn sống nổi để xem những chương sách phiêu lưu do anh viết hay không. Thôi ngủ ngon! Ta sẽ đi dạo một lát, và ngắm các vì sao của Elbereth trong vườn. Ngủ ngon nhé!”

CHƯƠNG 14:
Hội Đồng của Elrond

Sáng hôm sau Frodo dậy sớm, cảm thấy tỉnh táo và sung sức. Anh bước dọc theo hiên nhà phía trên dòng Bruinen ồn ào và ngắm mặt trời nhợt nhạt, dịu nhẹ đang nhô cao trên dãy núi xa, tỏa sáng nghiêng nghiêng xuyên qua đám sương bạc mong manh; sương trên những chiếc lá lấp lánh, những chiếc lưới tơ nhện nhấp nháy khắp những bụi cây. Sam bước theo sau anh, lặng lẽ, chỉ hít hít khí trời, thỉnh thoảng ngạc nhiên nhìn những đỉnh cao chót vót phía đông. Tuyết đã phủ trắng xoá những đỉnh núi.

Họ tình cờ gặp Gandalf và Bilbo đang mải mê trò chuyện trên một chỗ ngồi bằng đá cạnh khúc rẽ của con đường. “Chào! Chào buổi sáng!” Bilbo nói. “Đã sẵn sàng cho buổi họp đại hội đồng chưa?”

“Cháu đã sẵn sàng cho mọi thứ,” Frodo trả lời, “Nhưng trước hết, cháu muốn hôm nay được đi dạo và thám hiểm thung lũng. Chau muốn đi sâu vào những cánh rừng thông trên kia.” Anh chỉ lên phía bắc của Rivendell.

“Sau này còn cơ hội mà,” Gandalf nói. “Nhưng chúng ta chưa lên nổi bất cứ một kế hoạch nào đâu. Hôm nay còn phải nghe và quyết định nhiều chuyện.”

Bất ngờ, trong khi họ đang nói chuyện thì một tiếng chuông ngắn gọn vang lên. “Đó là chuông báo hiệu phiên họp hội đồng của Elrond.” Gandalf hô lớn. “Nhanh lên nào! Cả cậu lẫn Bilbo đều cần có mặt.”

Frodo và Bilbo nhanh chóng theo sau ông pháp sư, đi dọc con đường quanh co dẫn về ngôi nhà; phía sau họ, có một người khách không được mời và có lúc đã bị lãng quên, chính là Sam, đang lóc cóc chạy theo.

Gandalf dẫn họ đến một cái cổng vòm, nơi Frodo đã gặp lại các bạn anh chiều tối hôm trước. Ánh sáng trong trẻo của buổi sáng thu đang làm ấm dần thung lũng. Tiếng nước róc rách vang đến từ một dòng sông ngầu bọt. Chim chóc líu lo, một sự yên bình lành mạnh đang trải đều mặt đất. Đối với Frodo, cuộc đào thoát nguy hiểm, và những lời đồn đại về bóng tối đang tràn lan thế giới bên ngoài, có vẻ chỉ còn là ký ức của một giấc mơ quằn quại; nhưng những gương mặt quay nhìn họ khi họ bước vào đều mang vẻ trang nghiêm.

Elrond đang ở đó, và rất nhiều người khác ngồi bên ông yên lặng. Frodo thấy Glorfindel và Glóin; trong góc phòng, Strider đang ngồi một mình, vẫn khoác trên người bộ quần áo phong trần. Elrond kéo Frodo lại chỗ ngồi bên cạnh ông, và giới thiệu anh với mọi người, ông ta nói:

“Anh bạn đây là người Hobbit, Frodo con trai của Drogo. Ít có ai từng vượt qua hiểm nguy to lớn hoặc một chuyến đi cấp bách hơn anh ta để đến được đây.”

Rồi ông chỉ tay giới thiệu những người mà Frodo chưa hề gặp trước đây. Có một người Dwarf trẻ tuổi bên cạnh Glóin: con trai ông, Gimli. Bên cạnh Glorfindel có rất đông các vị cố vấn của gia đình Elrond, trong số họ, Erestor là trưởng; và bên ông là Galdor, một người Elf từ Grey Havens đã đến đây qua chặng đường từ Círdan thuộc Shipwright. Cũng có một người Elf lạ, mặc quần áo xanh lá cây và nâu, Legolas, một sứ giả của cha anh ta, Thranduil, Vua của dân Elf ở Bắc Mirkwood. Ngồi tách ra một chút là một người đàn ông cao với khuôn mặt lịch sự và sang trọng, mái tóc đen dầy và đôi mắt xám, tia nhìn kiêu ngạo và lạnh lùng.

Hắn khoác áo choàng và mang ủng như để du hành trên lưng ngựa; quả thực, dù quần áo thuộc loại đắt tiền, áo choàng của hắn có lót một lớp lông thú, nhưng trông chúng ố bẩn bởi gió bụi đường xa. Hắn có một cổ áo bạc đính một viên đá trắng; mái tóc được cắt ngang vai. Trên đai da quàng chéo qua vai hắn mang một cái sừng lớn bịt bạc giờ đang đặt trên đầu gối hắn. Hắn đăm đăm nhìn Frodo và Bilbo với sự băn khoăn đầy bất ngờ.

“Đây,” Elrond nói, quay về phía Gandalf, “là Boromir, một người từ phía Nam. Anh ta đã đến đây từ sáng sớm để tìm kiếm lời khuyên. Tôi đã mời anh ta hiện diện vì tại đây những thắc mắc của anh ta sẽ được giải đáp.”

Những gì phát biểu và thảo luận tại Hội Đồng thì ta không cần phải kể lại toàn bộ ở đây. Phần nhiều là nói đến những biến cố ở thế giới bên ngoài, đặc biệt là tại phương Nam, và trong những vùng đất rộng lớn nơi phía đông Núi Lớn. Những điều ấy Frodo đã từng nghe qua nhiều lời đồn đại; nhưng câu chuyện kể của Glóin quả là mới đối với anh, và khi người Dwarf này cất tiếng, anh ta đã chăm chú lắng nghe. Hóa ra, giữa những công trình lao động thủ công lộng lẫy, cõi lòng những người Dwarf vùng Núi Lớn Cô Độc cũng chứa đầy phiền muộn.

“Cách nay nhiều năm,” Glóin nói, “có một bóng đen bất ổn phủ trùm trên dân tộc chúng tôi. Nó đến từ đâu, ban đầu chúng tôi không biết được. Người ta rì rầm với nhau nhiều tin đồn: họ nói rằng chúng tôi đã bị giam hãm trong một vùng đất nhỏ hẹp, và rằng sự thịnh vượng và vinh quang hơn nữa chỉ có thể tìm thấy trong một thế giới rộng lớn hơn. Một vài người nói đến Moria: một công trình vĩ đại của cha ông chúng tôi được gọi theo ngôn ngữ của chúng tôi là Khazad-dûm; và họ tuyên bố rằng sau cùng họ đã có đủ sức mạnh và quân số để trở về.”

Gloin thở dài. “Moria! Moria! Kỳ quan của thế giới phương Bắc! Chúng tôi đã lùng sục quá lâu ở đó, và đã đánh thức những nỗi sợ không tên. Từ lâu rồi những dinh thự mênh mông đã bị bỏ hoang kể từ khi con cháu Durin bỏ trốn. Nhưng giờ đây chúng tôi lại nói về nó với tất cả khát khao, tuy vẫn sợ hãi; vì không một người Dwarf nào dám băng qua những cánh cổng của Khazad-dûm từ bao đời Vua rồi, trừ duy nhất Thrór, và anh ta đã bỏ mạng. Tuy nhiên, cuối cùng, Balin đã lắng nghe những lời đồn đãi, và kiên quyết ra đi; dù Dáin không sẵn lòng cho phép, anh ta vẫn cùng Ori, Óin và nhiều người dân khác lên đường, họ tiến xa về phương Nam.

“Đó là chuyện gần ba mươi năm trước. Trong một thời gian, chúng tôi có nhận được tin và có vẻ là tin tốt: những tin nhắn cho biết rằng Moria đã bị xâm nhập và một công trình lớn đã khởi sự ở đó. Rồi bặt vô âm tín, từ ấy chúng tôi không nhận đươc một dòng chữ nào từ Moria.

“Rồi cách đây khoảng một năm, một người đưa tin đến gặp Dáin, nhưng không từ Moria – mà là từ Mordor: một kỵ mã trong đêm, đã gọi Dáin ra cổng. Chúa Tể Sauron Vĩ Đại, hắn ta nói thế, mong ước một tình hữu nghị giữa chúng ta. Ông ta sẽ tặng những chiếc nhẫn, cũng như kiểu tặng vàng bạc để xây dựng tình hữu nghị này. Và hắn ta gặng hỏi về những Hobbit, họ thuộc chủng tộc nào và cư ngụ ở đâu. ‘Vì Sauron biết,’ hắn nói, ‘rằng ông đã từng quen biết một trong những người thuộc chủng đó.’

“Đến đây thì chúng tôi thực sự âu lo, và không biết trả lời sao. Và rồi hắn hạ giọng thấp hơn, ngọt ngào hết cỡ. ‘Chỉ như một bằng chứng nhỏ cho tình hữu nghị với các ông mà Sauron yêu cầu điều này,’ hắn nói: ‘các ông phải tìm ra tên trộm,’ hắn ta dùng từ như thế, ‘và lấy lại từ tay y, dù y có muốn hay không, một chiếc nhẫn nhỏ, chiếc nhẫn nhỏ nhất, mà y đã lấy cắp trước đây. Nó chỉ là chuyện nhỏ mà Sauron mong muốn và là dấu hiệu về thiện chí của các ông. Hãy tìm ra nó, ba chiếc nhẫn mà những người Dwarf sở hữu ngày xưa sẽ được trả lại cho các ông, và khu vực Moria sẽ thuộc về các ông mãi mãi. Chỉ cần tìm tông tích của tên trộm, xem y còn sống không, và ở đâu, các ông sẽ được trọng thưởng và kéo dài tình hữu nghị với Chúa Tể. Nếu từ chối, mọi sự sẽ có thể không tốt đẹp lắm. Các ông từ chối chăng?’

“Đến đó, hơi thở hắn giống như tiếng khè của rắn, và tất cả đều cứng người ghê sợ, nhưng Dáin nói: ‘Tôi không nói được hay không. Tôi phải suy nghĩ về đề nghị này xem nó có ẩn ý gì chăng dưới vẻ ngoài đẹp đẽ.’

“ ‘Hãy nghĩ cho kỹ, nhưng đừng quá lâu,’ hắn nói.

“ ‘Thời gian suy nghĩ của tôi là chuyện của riêng tôi,’ Dáin trả lời.

“ ‘Tạm thời thế đi,’ hắn tiếp, và bỏ đi vào bóng đêm.

“Tâm tư của những tộc trưởng chúng tôi trĩu nặng biết bao kể từ đêm ấy. Chúng tôi không cần đến giọng điệu răn đe của tên sứ giả thì mới hiểu lời lẽ của hắn bao hàm cả sự đe dọa lẫn lừa dối; vì chúng tôi đã biết rằng quyền lực tái xuất hiện ở Modor đã không hề thay đổi, nó đã phản bội chúng tôi từ lâu rồi. Hai lần tên sứ giả đã trở lại và ra đi mà không có câu trả lời. Lần thứ ba và cũng là lần cuối cùng, hắn nói thế, cũng không còn xa đâu, chỉ là trước cuối năm.

“Và vì thế, cuối cùng Dáin đã phái tôi đi báo cho Bilbo rằng ông ta đang bị Kẻ Thù săn đuổi, và nếu có thể, cố biết xem tại sao ông ta lại ham muốn chiếc nhẫn, chiếc nhẫn nhỏ nhất. Chúng tôi cũng xin một lời khuyên của Elrond. Vì Bóng Tối đã xuất hiện và lan đến ngày một gần hơn. Chúng tôi khám phá ra rằng tên sứ giả cũng đã đến gặp Vua Brand ở Dale, và làm ông sợ. Chúng tôi lo rằng ông ấy sẽ chịu thua. Chiến tranh đang kéo đến biên giới phía Đông của ông ta. Nếu chúng tôi không trả lời, Kẻ Thù có thể sẽ đưa những Con Người thuộc quyền của chúng tấn công tới tấp vào Vua Brand, và cả chúng tôi nữa.”

“Các anh đã đến đây thật đúng lúc,” Elrond nói. “Các anh hôm nay sẽ nghe tất cả những gì các anh cần để có thể hiểu rõ mục đích của Kẻ Thù. Các anh không thể làm gì khác hơn là kháng cự, dù có hy vọng hay không. Nhưng các anh không lẻ loi. Các anh sẽ nhận ra rằng khó khăn của các anh chỉ là một phần trong khó khăn chung của thế giới phương Tây. Chiếc nhẫn! Chúng ta sẽ làm gì với chiếc nhẫn, chiếc nhẫn nhỏ nhất, cái lặt vặt mà Sauron mong ước? Đó là phận số mà chúng ta phải đối mặt.

“Đó là mục đích mà các anh được mời đến nơi đây. Được mời, tôi nói. Dù tôi không mời các anh đến với tôi, hỡi những người lạ từ những vùng đất xa xôi. Các anh đã đến và ở đây để gặp gỡ, vào đúng lúc này, có vẻ như tình cờ. Tuy nhiên không phải thế. Hãy nên tin rằng nó đã được sắp đặt để chúng tôi, những người ngồi đây, chứ không phải ai khác, giờ đây phải tìm ra những lời khuyến cáo về mối hiểm họa của thế giới.

“Tuy nhiên, giờ đây, cần phải nói một cách công khai về những điều mà cho đến tận hôm nay chỉ có một ít người được biết. Và trước hết, để mọi người có thể hiểu hiểm họa là gì, câu chuyện về chiếc nhẫn sẽ được kể lại từ khởi thủy cho đến thời điểm hiện nay. Tôi sẽ bắt đầu kể câu chuyện ấy, dù ai khác có thể kết thúc.”

Rồi mọi người lắng nghe giọng nói rõ ràng của Elrond kể về Sauron và Chiếc Nhẫn Quyền Uy, việc đúc chúng trong Niên Đại Thứ Nhì của thế giới xa xưa. Vài người có mặt ở đó đã biết một phần câu chuyện, nhưng không ai biết được toàn bộ, và mọi con mắt đều đổ dồn vào Elrond với sự sợ hãi cùng âu lo khi ông nói đến những người thợ rèn người Elf xứ Eregion và tình bạn của họ với Moria, lòng thiết tha hiểu biết của họ, Sauron đã lợi dụng điều đó để lừa họ. Vì trong thời gian đó hắn chưa bị phát hiện là xấu xa, họ nhận sự giúp đỡ của hắn và phát triển tay nghề tới tột đỉnh, trong khi hắn học hỏi tất cả bí quyết của họ, rồi phản bội họ, bí mật rèn trong Núi Lửa Chiếc Nhẫn Số Một để làm chủ họ. Nhưng Celebrimbor đã biết được mặt thật của hắn ta, và giấu đi nhóm Ba Chiếc Nhẫn mà anh ta đã làm; rồi chiến tranh xảy ra, đất đai bị bỏ hoang, chiếc cổng của Moria bị đóng lại.

Rồi suốt những năm sau đó hắn lần theo Chiếc Nhẫn; nhưng vì câu chuyện ấy được kể lại ở nơi khác, cho dù chính Elrond đã ghi chép lại trong quyển sách về truyền thuyết của ông ta, nên nó không được nhắc lại ở đây. Vì đây là một câu chuvện dài, đầy ắp những hành động vĩ đại và khủng khiếp, dù Elrond kể tóm tắt, mặt trời cũng đã lên cao, buổi sáng đã qua hết trước khi ông ngừng lời.

Ông nói về Númenor, những vinh quang và cay đắng của nó, rồi đến chuyện những Vị Vua Người Cao từ đáy biển sâu nương theo đôi cánh bão để trở về Trung Địa. Đến Elendil Cao và những người con trai mạnh mẽ của ông ta, Isildur và Anárion, sau này đã trở thành những lãnh chúa hùng mạnh; họ tạo dựng Vương Quốc Bắc ở Arnor, Vương Quốc Nam ở Gondor phía trên cửa sông Anduin. Nhưng Sauron xứ Mordor đã tấn công họ, rồi họ thành lập Liên Minh Cuối Cùng giữa người Elf và Người Cao, những chủ nhân của Gil-galad và Elendil được tập hợp lại ở Arnor.

Ngay sau đó, Elrond ngưng lại rồi thở dài. “Tôi còn nhớ rất rõ những nét huy hoàng trên cờ hiệu của họ,” ông nói. “Nó khơi lại trong tôi niềm vinh quang của Những Ngày Xa Xưa và những chủ nhân của Beleriand, rất nhiều ông hoàng và những viên chỉ huy đã quy tụ lại. Tuy nhiên không nhiều, và cũng không hợp lý, vì khi Thangorodrim tan vỡ, những người Elf nghĩ rằng cái ác đã vĩnh viễn tiêu tan, nhưng không phải thế.”

“Ông nhớ được ư?” Frodo hỏi, nói thành tiếng những suy nghĩ của mình trong nỗi ngạc nhiên. “Nhưng tôi nghĩ,” anh ta lắp bắp khi Elrond quay sang nhìn anh, “Tôi nghĩ Gil-galad sụp đổ từ rất lâu rồi.”

“Quả thực là thế,” Elrond nghiêm trang trả lời. “Nhưng tôi còn nhớ được những chuyện mãi từ Những Ngày Xa Xưa. Eärendil là tiền nhân của tôi, ông sinh ở Gondolin trước lúc nó sụp đổ; mẹ tôi là Elwing, con gái của Dior, con trai của Lúthien xứ Doriath. Tôi đã chứng kiến ba niên đại ở miền Tây của thế giới, rất nhiều thất bại, và rất nhiều chiến thắng vô ích.

“Tôi là người đưa tin của Gil-galad và thường đi theo những đạo quân của ông ta. Tôi có mặt tại Trận Đánh Dagorlad trước Cánh Cổng Đen của Modor, nơi chúng tôi chiếm ưu thế: với Giáo của Gil-galad và Gươm của Elendil, Aiglos và Narsil, không ai có thể kháng cự nổi. Tôi theo dõi trận chiến cuối cùng từ trên những con dốc Orodruin, nơi Gil-galad đã chết, Elendil đã ngã xuống, thanh gươm Narsil gãy dưới thân mình ông ta; nhưng chính Sauron cũng bị lật đổ, và Isildur đã cắt lấy Chiếc Nhẫn từ tay hắn bằng mảnh vỡ nơi chuôi gươm của cha mình, rồi giữ lấy nó làm của riêng.”

Đến đây, người lạ, Boromir chen vào. “Điều đã xảy ra với Chiếc Nhẫn là thế!” anh ta kêu lên. “Nếu câu chuyên như thế từng được kể ở phía Nam, thì nó đã bị lãng quên lâu rồi. Tôi đã nghe về Chiếc Nhẫn Vĩ Đại của hắn mà chúng tôi không gọi tên; nhưng chúng tôi tin rằng nó đã biến mất khỏi thế giới trong cõi hoang tàn của vương quốc đầu tiên của hắn. Isildur đã lấy nó! Quả là một tin mới!”

“Vâng, than ôi,” Elrond nói. “Isildur đã lấy nó, dù không nên như thế. Đáng lẽ ra nên ném nó vào lò lửa Orodruin ngay gần đấy nơi nó được tạo ra. Nhưng ít ai nhận ra chuyện Isildur đã làm. Hắn đơn độc bên cha hắn trong cuộc chiến sinh tử cuối cùng đó; và bên cạnh Gil-galad chỉ có Círdan, và tôi. Nhưng Isildur đã không nghe lời khuyên nhủ của chúng tôi.

“ ‘Tôi sẽ giữ vật này để tưởng nhớ đến cha tôi, anh em tôi,’ anh ta nói; và vì thế mặc chúng tôi có đồng ý hay không, anh giữ lấy nó làm của riêng. Nhưng không lâu sau, anh đã bị nó phản bội và dẫn đến cái chết; thế nên ở phương bắc nó được gọi là Cái Chết của Isildur. Tuy nhiên cái chết có lẽ vẫn tốt hơn là những cái gì khác có thể xảy ra với anh ta.

“Những tin tức này chỉ lan truyền nơi phía bắc, cũng chỉ đến tai một vài người. Tôi không bất ngờ là anh chưa được nghe những chuyện này, Boromir. Từ đống đổ nát của Gladden Fields, nơi Isildur biến mất, chỉ có ba người từng trở về ngang qua những ngọn núi sau chuyến du hành đằng đẵng. Một trong những người đó là Ohtar, kẻ tùy tùng của Isildur, người đã mang theo những mảnh của thanh kiếm của Elendil; và anh ta đem chúng đến cho Valandil, kẻ thừa kế của Isildur, lúc đó còn nhỏ và sống ở Rivendell này. Nhưng Narsil đã gãy, ánh sáng của nó đã lụi tàn, và nó vẫn chưa được đúc lại.

“Tôi đã cho chiến thắng của Liên Minh Cuối Cùng là vô ích? Không hoàn toàn là thế, tuy nhiên, nó đã không hoàn tất mục tiêu ban đầu. Sauron đã biến mất, nhưng không bị tiêu diệt. Chiếc Nhẫn của hắn đã mất tích nhưng chưa bị phá hủy. Ngọn Tháp Đen đã bị phá sụp nhưng các nền tảng của nó không tan biến theo; vì nó được xây dựng với quyền năng của Chiếc Nhẫn, và khi chiếc Nhẫn còn, thì nó vẫn còn. Nhiều người Elf, nhiều Người Cao cái thế, và nhiều bằng hữu của họ đã bỏ mạng trong cuộc chiến. Anárion tử trận, Isildur tử trận, Gil-galad và Elendil cũng không còn nữa. Sẽ chẳng bao giờ có một liên minh như thế giữa người Elf và Người Cao. Con người sinh sôi mà giống Firstborn thì suy giảm, rồi hai giòng giống ấy dần xa lạ với nhau. Và kể từ ngày đó, dòng tộc của Númenor suy tàn, chuỗi tháng năm của họ cũng tàn theo.

“Ở phương Bắc, sau cuộc chiến và cuộc tàn sát ở Gladden Fields, Con Người ở Westernesse dần biến mất, và thành phố Annúminas của họ bên bờ hồ Evendim đi vào hoang phế; những hậu duệ của Valandil đã di chuyển và định cư nơi Fornost, vùng cao của North Downs, nơi mà giờ đây vô cùng xơ xác. Con người gọi đó là Hào Người Chết, và họ sợ phải đi ngang đó. Những người dân của Arnor giảm bớt dần, kẻ thù đã nghiền nát họ, và thời ngự trị của họ đã qua đi, chỉ còn lại những gò mộ xanh trên những ngọn đồi đầy cỏ.

“Ở phía Nam vương quốc Gondor vẫn còn tồn tại; và có lúc đã phát triển rực rỡ, gợi nhớ ít nhiều đến thời hùng cường của Numenor trước khi sụp đổ. Nhân dân đã xây dựng những tòa tháp cao, những ngôi nhà chắc chắn, những hải cảng tấp nập tàu bè; chiếc vương miện gắn hình cánh của những hoàng đế của Người Cao được dân chúng thuộc nhiều ngôn ngữ khác nhau kính sợ. Thành phố chính của họ là Osgiliath, Pháo Đài của những Vì Sao, có dòng sông trôi ngang qua giữa. Rồi họ xây Minas Ithil, tháp Trăng Lên, ở phía đông trên sườn Dãy Núi Bóng Tối; còn về phía tây ở chân Dãy Núi Trắng họ xây tháp Minas Anor, thường goi là tháp Mặt Trời Lặn. Sân của Nhà Vua trồng một loại cây trắng, giống của nó được Isildur mang về từ đáy biển sâu, và hạt giống này trước đó được lấy từ Eressea, trước nữa là xuất phát từ miền Cực Tây, trong những ngày trước cả thời kỳ khi thế giới này mới hình thành.

“Nhưng trong những năm tháng qua nhanh nơi vùng Trung Địa, dòng dõi Meneldil, con Anárion đã thất bại, giống Cây đó khô héo dần, và giòng máu của những người Númenor giờ đã hòa chung với những tộc người kém cỏi hơn. Rồi việc canh chừng trên tường thành Mordor lơi lỏng dần, những điều đen tối đã rón rén trở về Gorgoroth. Và đến một lúc những thế lực xấu xa xuất đầu lộ diện, chúng đã chiếm lấy Minas Ithil và tiếp tục ở lại đó, biến nơi đó thành một nơi đầy khiếp sợ; nó được gọi là Minas Morgul, Tháp Phù Thủy. Rồi Minas Anor cũng được đặt một tên mới là Minas Tirith, Tháp Bảo Vệ; hai thành phố này có chiến tranh với nhau, miền Osgiliath ở giữa bị bỏ hoang phế và trong cảnh hoang tàn đó, các bóng đen lừng lững bước đi.

“Nó đã tồn tại như thế qua nhiều kiếp người. Nhưng các Chúa Tể của Minas Tirith vẫn tiếp tục chiến đấu, thách thức các kẻ thù của chúng ta, giữ vững đường sông từ Argonath dẫn ra biển lớn. Và bây giờ, phần tôi sắp kể đây dần đến hồi kết thúc. Vì trong những ngày còn Isildur, Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã biến khỏi suy nghĩ của mọi người, nhóm Ba Nhẫn được giải thoát khỏi những thế lực thống trị nó. Nhưng, bây giờ, trong những ngày gần đây, chúng lại rơi vào hiểm họa một lần nữa, và chúng ta rất ưu sầu vì Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã được tìm ra. Những người khác sẽ kể về chuyện tìm thấy nó ra sao, vì trong vụ ấy, tôi chỉ có một vai trò nhỏ.”

Ông ta dừng lại, nhưng lập tức Boromir đứng đậy, cao lớn và kiêu ngạo, trước mặt mọi người. “Hãy cho phép tôi, Ngài Elrond,” anh ta nói, “trước hết xin được nói thêm về Gondor; sự thực là tôi đã đến đây từ vùng đất ấy. Và nếu mọi người biết rõ những gì đã xảy ra nơi đó thì sẽ tốt hơn. Ít có ai, tôi cho là vậy, biết về những chiến công của chúng tôi, cho nên nếu cuối cùng chúng tôi thất bại, mọi người ít đoán ra được mối hiểm nguy của những chiến công đó.

“Đừng tin rằng nơi vùng đất Gondor dòng máu của Númenor đã lụi tàn, cũng như niềm kiêu hãnh và những phẩm chất đáng kính trọng của họ đã bị quên lãng. Nhờ lòng dũng cảm của chúng tôi mà sắc dân hoang dã miền đông vẫn bị khống chế, nỗi kinh hoàng của Morgul đã bị ngăn chặn; Và như thế, hòa bình và tự do mới được duy trì tại những miền đất sau lưng chúng tôi, bức tường phòng hộ của phương Tây. Nhưng nếu con đường sông bị ngăn chặn, điều gì sẽ xảy ra?

“Tuy nhiên, giờ khắc ấy có thể không còn xa lắm đâu. Kẻ Thù Vô Danh lại ngóc đầu dậy. Tại Orodruin, nơi mà chúng ta gọi là Khe Định Mệnh, khói lại bốc lên rồi. Quyền lực của vùng đất đen tối đang lớn mạnh và chúng ta bị bao vây khá ngặt nghèo. Khi Kẻ Thù quay trở lại chúng tôi bị đánh bật khỏi Ithilien, lãnh thổ xinh đẹp của chúng tôi ở phía đông dòng sông, dù chúng tôi đã giữ một cứ điểm và một đơn vị quân sĩ ở đó. Nhưng trong chính năm nay, vào những ngày tháng sáu, chiến tranh bất ngờ ập đến chúng tôi từ phía Mordor, và chúng tôi đã bị quét ra khỏi đó. Chúng tôi bị áp đảo, vì Mordor đã liên kết với bọn Easterling cùng đám man rợ Haradrim; nhưng không phải do chênh lệch quân số mà chúng tôi bị đánh bại. Mà là do một quyền năng chúng tôi không hề hay biết trước đây.

“Một vài người đã trông thấy nó, nó giống như một Kỵ Sĩ Đen to lớn, một chiếc bóng tối mờ dưới ánh trăng. Bất cứ nơi nào chiếc bóng ập đến kẻ thù của chúng tôi cũng trở nên điên cuồng, rồi nỗi sợ hãi xâm chiếm cả những người gan dạ nhất của chúng tôi, đến độ người lẫn ngựa cùng thi nhau bỏ hàng ngũ và chạy trốn. Chỉ một đám tàn quân của lực lượng phía đông của chúng tôi trở về, phá hủy chiếc cầu cuối cùng còn đứng vững giữa đống hoang tàn của Osgiliath.

“Tôi là một người đã tham gia giữ cây cầu đó, cho đến khi nó đổ sụp phía sau lưng chúng tôi. Chỉ bốn người thoát chết nhờ bơi được: anh tôi, tôi và hai người khác nữa. Nhưng chúng tôi vẫn tiếp tục chiến đấu, giữ vẹn toàn khu bờ tây Anduin; những người cư trú phía sau chúng tôi cứ ca tụng chúng tôi, nếu họ nghe đến tên tuổi chúng tôi: nhiều lời ca tụng mà lại ít sự giúp đỡ. Chỉ từ Rohan mới có vài kẻ đến với chúng tôi khi nghe lời kêu gọi.

“Trong thời điểm u ám đó, tôi đã đi một chuyến vượt bao chặng đường chập chùng nguy hiểm để đến với Elrond: một trăm mười ngày du hành hoàn toàn cô độc. Nhưng tôi không tìm kiếm đồng minh cho cuộc chiến. Sức mạnh của Elrond nằm ở trí tuệ chứ không phải ở vũ khí, người ta nói vậy. Tôi đến đây nhằm hỏi xin những lời khuyên và làm sáng tỏ những lời lẽ mù mờ. Vì ngay trước cuộc tấn công bất ngờ có một giấc mơ đã hiện đến với anh tôi trong một giấc ngủ chập chờn; và sau đó một giấc mơ tương tự lại hiện đến với anh ta, với cả tôi nữa.

“Trong giấc mơ ấy tôi thấy bầu trời phía đông trở nên đen ngòm và vang rền tiếng sấm, nhưng ở phía tây thì còn chút ánh sáng nhợt nhạt vật vờ, rồi từ vùng sáng đó, tôi nghe một giọng người, tuy xa xôi nhưng rõ ràng, kêu vang:

Hãy tìm kiếm thanh gươm đã gãy

Nơi Imladris là nơi nó ở

Sẽ nhận được những lời khuyên

Mạnh mẽ hơn thần chú Morgul

Sẽ nhận thấy dấu hiệu

Rằng Định Mệnh rất cận kề

Vì Cái Chết của Isildur sẽ thức dậy

Và Người Hobbit sẽ đương cự lại.

“Những lời lẽ ấy chúng tôi chỉ hiểu được một chút, và nói với cha tôi, lãnh chúa của Minas Tirith, người rất thông thái về những truyền thuyết Gondor. Điều này có nghĩa, ông nói, rằng Imladris là một cái tên xưa trong số những người Elf của vùng thung lũng phía bắc xa xôi, nơi cư trú của Elrond, bậc thầy truyền thuyết vĩ đại nhất. Thế nên anh tôi, nhận ra tình cảnh tuyệt vọng của chúng tôi, rất quan tâm tới giấc mơ và đi tìm Imladris; và vì con đường đầy ngờ vực và nguy hiểm, nên tôi nhận trách nhiệm ra đi. Loth, cha tôi để tôi đi, và tôi đã lang thang rất lâu trên những con đường hoang phế, cố tìm ra ngôi nhà của Elrond mà nhiều người đã nghe về nó, nhưng ít ai biết nó nằm ở đâu.”

“Và ở ngôi nhà của Elrond này, anh sẽ được sáng tỏ nhiều điều.” Aragorn nói, đứng lên. Hắn ta quăng thanh gươm lên bàn trước mặt Elrond, lưỡi gươm đã gãy làm hai mảnh. “Đây là thanh gươm đã gãy!” Hắn ta nói.

“Anh là ai, và anh có liên quan gì với Minas Tirith?” Boromir hỏi, hoang mang nhìn khuôn mặt rắn chắc của tay Lãng Du và chiếc áo choàng đã dãi dầu mưa nắng của hắn ta.

“Anh ta là Aragorn, con trai của Arathorn,” Elrond nói; “và là hậu duệ mấy đời của Isildur con trai Elendil ở Minas Ithil. Anh ta là Trưởng Tộc của người Dúnedain nơi phương Bắc, dân tộc ấy chỉ còn lại ít người.”

“Giờ thì nó thuộc về anh, không dính đến tôi chút nào hết!” Frodo kinh ngạc kêu lên, đứng dậy, dường như anh hy vọng có người sẽ đòi Chiếc Nhẫn ngay lập tức.

“Nó không thuộc về ai trong hai chúng ta cả.” Aragorn nói; “nhưng số phận đã quyết định rằng anh phải giữ lấy nó trong một thời gian.”

“Hãy đem chiếc nhẫn ra, Frodo!” Gandalf nghiêm nghị nói. “Thời điểm đã đến. Đưa nó ra và Boromir sẽ hiểu ra phần còn lại của điều bí ẩn của anh ta.”

Mọi người im lặng, tất cả những con mắt đều đổ dồn vào Frodo. Anh ta bị chấn động bởi sự ngượng ngùng và nỗi lo sợ bất ngờ; anh cảm thấy vô cùng miễn cưỡng khi phải để lộ chiếc nhẫn ra, và rờn rợn khi chạm vào nó. Anh ước gì mình đã ở thật xa. Chiếc nhẫn lấp lánh rồi loé sáng khi anh ta đưa nó lên trước mặt mọi người với bàn tay run rẩy.

“Hãy nhận rõ Cái Chết của Isildur đi!” Elrond nói.

Mắt Boromir sáng lên khi đăm đăm nhìn vào vật nhỏ bằng vàng. “Người Hobbit!” anh ta thì thầm. “Thế là cuối cùng định mệnh của Minas Tirith cũng đến đó sao? Nhưng tại sao chúng tôi lại phải tìm thanh gươm đã gãy?”

“Lời lẽ không nói về định mệnh của Minas Tirith,” Aragorn nói. “Nhưng định mệnh và những chiến công vĩ đại quả thực rất gần. Vì thanh gươm gãy chính là thanh gươm Elendil đã bị gãy dưới thân mình ông ta khi ông ta ngã xuống. Nó được bảo tồn bởi những kẻ thừa kế của ông ta khi tất cả những của gia bảo khác đã mất; vì từ lâu trong chúng tôi có truyền tụng rằng nó sẽ được rèn lại khi tìm thấy được Chiếc Nhẫn Cái Chết của Isildur. Giờ đây anh đã thấy được thanh gươm mà anh đã tìm, anh còn yêu cầu gì? Anh có mong muốn ngôi nhà của Elendil trở về với mảnh đất Gondor không?”

“Tôi đến không phải để xin bất kỳ điều ước nào, nhưng chỉ muốn tìm ý nghĩa của điều bí ẩn.” Boromir kiêu hãnh trả lời. “Tuy chúng tôi bị áp lực nặng nề, và thanh gươm của Elendil có thể là một sự giúp đỡ vượt ngoài hy vọng của chúng tôi – nếu một thứ như thế, quả thực, có thể trở về từ bóng tối quá khứ.” Anh lại nhìn Aragorn lần nữa, ngờ vực đầy trong mắt.

Frodo cảm thấy Bilbo nôn nóng cựa quậy bên cạnh mình. Hiển nhiên ông ta thấy bực bội thay cho bạn của ông ta. Thình lình đứng bật dậy, ông ta hát vang:

Mọi thứ vàng mười đều không lấp lánh

Không phải mọi kẻ lang thang đều lạc lối

Những người già mạnh mẽ không héo tàn

Rễ sâu không bị sương giá hại đến

Từ tro tàn ngọn lửa sẽ bùng lên

Ánh sáng sẽ tuôn trào từ bóng tối

Thanh gươm đã gãy sẽ được làm lại

Kẻ không vương miện sẽ lại làm Vua.

“Có thể không hay, nhưng đi thẳng vào vấn đề – nếu anh cần thêm một điều gì khác ngoài lời nói của Elrond. Nếu nó xứng đáng với cuộc du hành một trăm mười ngày của anh, anh hãy cố mà lắng nghe nó.” Ông ta ngồi xuống, khịt khịt mũi.

“Chính tôi soạn bài hát đó đó,” ông ta thì thầm với Frodo, “viết cho Dúnadan, cách đây lâu rồi, khi lần đầu tiên hắn nói với tôi về chính hắn. Tôi gần như mong muốn rằng những cuộc phiêu lưu của tôi chưa hề kết thúc, và tôi có thể đi cùng hắn khi thời điểm của hắn đến.”

Aragorn mỉm cười với ông ta; rồi lại quay sang Boromir. “Về phần tôi, tôi không chấp nhất mối nghi ngờ của anh,” hắn ta nói. “Tôi ít giống với hình ảnh Elendil và Isildur khi họ đứng như tượng tạc với vẻ uy nghi trong đại sảnh Denethor. Tôi chỉ là hậu bối của Isildur, không phải chính là Isildur. Tôi đã có một cuộc sống dài cực nhọc; và quãng đường từ nơi đây tới Gondor chỉ là một phần nhỏ so với những cuộc du hành của tôi. Tôi đã băng qua vô số núi non và sông ngòi, đã vượt qua vô số đồng bằng, thậm chí còn vào sâu trong những đất nước xa xôi ở Rhûn và Harad, nơi có những vì sao thật lạ.

“Nhưng quê hương tôi, như tôi có, là ở miền Bắc. Nơi đó những hậu duệ của Valandil đã cư ngụ liên tục không gián đoạn từ cha đến con trong rất nhiều thế hệ. Tháng ngày của chúng tôi thật đen tối, chúng tôi hao mòn dần; do thanh gươm đã trao qua cho người khác giữ. Và đây là điều tôi muốn nói với anh, Boromir, trước khi kết thúc. Chúng tôi là những người cô độc, những kẻ Lãng Du vùng hoang đã, những kẻ săn bắn – nhưng chỉ săn bắn những tay sai của Kẻ Thù; vì chúng có mặt ở rất nhiều nơi, chứ không chỉ có ở Modor.

“Boromir, nếu Gondor là một tòa tháp chắc chắn, thì chúng tôi đã đóng vai trò khác rồi. Nhưng điều tệ hại ở đó là những bức tường kiên cố cùng những thanh gươm sáng loáng của các anh đã không trụ lại. Anh chỉ biết chút ít về những vùng đất bên ngoài biên giới các anh. Hòa bình và tự do, anh nói thế phải không? Miền Bắc hẳn đã chẳng hưởng được bao nhiêu hòa bình và tự do nếu không nhờ chúng tôi. Nỗi sợ hãi sẽ phá hủy chúng. Nhưng khi những điều đen tối tràn đến từ những ngọn đồi hoang vắng, hoặc rón rén trở về từ những cánh rừng âm u, hòa bình và tự do sẽ biến mất. Có còn con đường nào mà ai cũng dám băng qua, có còn sự an toàn nào nơi những vùng đất lặng lẽ hoặc trong những ngôi nhà của những người dân bình thường vào ban đêm, nếu người Dúnedain say ngủ, hoặc tất cả đã rủ nhau xuống mồ?

“Tuy nhiên chúng tôi không được tri ân như các anh. Những lữ khách cau có với chúng tôi, người thôn quê dành cho chúng tôi những cái tên đầy khinh miệt. Cái tên ‘Strider’ dành cho tôi từ một tên đàn ông to béo sống cách kẻ thù không đến một ngày đường, những kẻ thù có thể làm tê liệt trái tim hắn hoặc bình địa thị trấn nhỏ bé của hắn nếu hắn không được bảo vệ liên tục. Tuy nhiên chúng tôi sẽ không làm khác đi được. Nếu những người dân bình dị được thoát khỏi mọi lo nghĩ và sợ hãi, họ sẽ rất bình dị, và chúng tôi phải bí mật giữ cho họ được như thế. Đó là nhiệm vụ của dòng tộc chúng tôi, khi năm tháng trôi đằng đẵng và cỏ đã um tùm.

“Nhưng giờ đây thế giới lại thay đổi lần nữa. Một thời điểm mới lại đến. Cái Chết của Isildur đã bị phát hiện. Chiến trận đã kề bên. Thanh gươm sẽ phải rèn lại. Tôi sẽ đến Minas Tirith.”

“Cái chết của Isildur đã bị phát hiện, anh nói thế.” Boromir nói. “Tôi đã thấy chiếc nhẫn rực sáng trên tay của Người Hobbit; nhưng Isildur đã chết trước khi thời đại này bắt đầu, họ nói vậy. Làm thế nào mà các nhà thông thái biết rằng chiếc nhẫn là của ông ta? Và làm thế nào mà nó lưu truyền được qua bao tháng năm, cho đến lúc được mang đến tận nơi này bởi một sứ giả trông lạ lùng như thế?”

“Điều đó sẽ được nói sau,” Elrond nói.

“Nhưng chưa đâu, tôi xin đấy, Ông Chủ!” Bilbo nói. “Mặt trời đã lên cao đến chính ngọ, và tôi cảm thấy cần một cái gì đó để hồi sức cho mình.”

“Tôi không gọi đến anh,” Elrond vừa nói vừa mỉm cười. “Nhưng giờ tôi sẽ gọi. Nào! Hãy kể cho chúng tôi câu chuyện của anh. Và nếu anh chưa kịp phổ câu chuyện đó thành thơ, thì anh có thể kể bằng lời lẽ đơn giản. Càng vắn tắt, thì anh sẽ càng mau được hồi sức.”

“Rất tốt,” Bilbo nói. “Tôi sẽ làm theo ý ông. Nhưng bây giờ tôi sẽ kể câu chuyện thật, và nếu có ai đó ở đây từng nghe tôi kể khác đi,” – ông ta liếc mắt nhìn Glóin – “thì tôi mong họ hãy quên nó đi và tha thứ cho tôi. Hồi đó tôi chỉ muốn khẳng định nó là tài sản riêng của tôi thôi, và thoát được cái tiếng là kẻ trộm đã gán cho tôi. Nhưng có lẽ bây giờ tôi đã hiểu mọi sự rõ hơn một chút. Dù sao, sau đây mới là chuyện đã xảy ra.”

Đối với một số người ở đó, câu chuyện của Bilbo là hoàn toàn mới, và họ lắng nghe đầy ngạc nhiên trong khi tay Hobbit già ấy, tuyệt không phiền lòng chút nào, kể lại cuộc phiêu lưu của ông ta với Gollum, đủ mọi chi tiết. Ông ta không bỏ sót một câu nào. Có lẽ ông ta sẽ kể luôn về bữa đại tiệc sinh nhật và chuyện ông ta biến mất khỏi xứ Shire, nếu được phép; nhưng Elrond đã giơ tay lên.

“Kể hay lắm, anh bạn,” ông ta nói, “nhưng lúc này thế là đủ rồi. Tạm thời, biết được rằng Chiếc Nhẫn đã chuyển cho Frodo, người thừa kế của anh là cũng đủ rồi. Giờ hãy để cậu ấy nói!”

Rồi, không sẵn sàng như Bilbo, Frodo kể toàn bộ những liên hệ của anh với Chiếc Nhẫn kể từ ngày nó được giao cho anh giữ. Mỗi giai đoạn trong cuộc hành trình của anh từ Hobbiton cho đến đoạn sông cạn Bruinen đều được gạn hỏi và suy xét, và mọi thứ anh nhắc có liên quan đến Kỵ Sĩ Đen đều được tra vấn kỹ càng. Cuối cùng, anh cũng ngồi xuống.

“Quá tốt,” Bilbo nói với anh. “Đáng lẽ anh có thể kể câu chuyện hay hơn, nếu họ đừng liên tục cắt lời anh như thế. Tôi có ghi chú vài điều, nhưng chúng ta phải cùng suy ngẫm về tất cả những điều ấy lần nữa vào lúc nào đó, nếu tôi muốn viết nó ra. Đã có trọn nhiều chương tài liệu trước khi anh đến được nơi này!”

“Vâng, nó quả là một câu chuyện dài,” Frodo trả lời. “Nhưng câu chuyện đối với cháu có vẻ vẫn chưa được hoàn chỉnh. Cháu còn muốn biết thêm nhiều thứ nữa, nhất là về Gandalf.”

Galdor xứ Haven ngồi gần đấy đã nghe lỏm được. “Anh cũng nói hộ tôi rồi đó,” ông ta kêu lên, và quay về phía Elrond ông ta nói: “Nhà Thông Thái có lẽ có đủ lý do để tin rằng kho báu trong tay Người Hobbit đây quả đúng là Chiếc Nhẫn Vĩ Đại từng gây nhiều tranh cãi, tuy với những người có hiểu biết kém hơn thì chuyện chưa chắc là thế. Nhưng có lẽ chúng ta chưa được nghe các chứng cứ? Và tôi cũng muốn hỏi điều ây. Còn về Saruman thì sao? Ông ta được nhắc đến trong truyền thuyết về chiếc nhẫn, tuy nhiên ông ta không có mặt với chúng ta. Ông ấy sẽ có ý kiến gì nếu biết đến những điều chúng ta vừa nghe?”

“Những câu hỏi ông nêu lên, Galdor, có liên hệ với nhau,” Elrond nói. “Tôi không bỏ qua chúng đâu, và chúng cũng sẽ được giải đáp. Nhưng đây là những chuyện mà Gandalf sẽ làm sáng tỏ; tôi sẽ mời ông ta sau cùng, vì đây là một vị trí danh dự, và trong tất cả sự kiện này ông ta là người am hiểu nhất.”

“Galdor ạ,” Gandalf nói. “Một số người có thể nghĩ những tin tức của Glóin, và chuyện truy đuổi Frodo, cũng đã đủ là bằng chứng cho thấy vật báu trong tay người Hobbit chính là món có giá trị to lớn đối với Kẻ Thù. Tuy nó chỉ là một chiếc nhẫn. Rồi sao nữa? Nhóm Chín Nhẫn do Nazgûl giữ. Nhóm Bảy đã bị tước đi hoặc bị phá hủy!” Đến đây, Glóin nhấp nhổm nhưng không phát biểu gì. “Nhóm Ba Nhẫn thì chúng ta đã biết rồi. Vậy thì cái nào là cái mà hắn thèm muốn nhất?

“Quả thực là có một sự lãng phí lớn lao về thời gian giữa dòng sông và ngọn núi, giữa cái tìm được và cái mất. Nhưng khoảng trống trong tri thức của Bậc Thông Thái sau cùng đã được lấp đầy. Tuy rằng quá chậm. Vì Kẻ thù đã gần kề sau lưng, gần hơn mức độ tôi e sợ. Và rõ ràng là không phải đến năm nay, đến mùa hè này, có vẻ vậy, thì hắn mới biết toàn bộ sự thật.”

“Một vài người ở đây hẳn còn nhớ cách đây nhiều năm chính tôi đã dám băng qua cánh cổng của Necromancer ở Dol Guldur, rồi bí mật dò xét hành động của hắn, và như thế đã nhận thấy rằng nỗi lo sợ của chúng ta là thật: hắn ta chẳng là ai khác hơn Sauron, Kẻ Thù ngày xưa của chúng ta, sau cùng hắn đã định hình lại và phục hồi quyền lực. Một số người cũng còn nhớ rằng Saruman đã khuyên can chúng ta đừng mở những cuộc tấn công chống lại hắn, và trong một thời gian dài chúng ta chỉ biết theo dõi hắn. Tuy nhiên, cuối cùng, khi cái bóng của hắn lớn dần, Saruman đã đầu hàng, Hội Đồng đã triển khai sức mạnh của nó và đánh đuổi cái ác ra khỏi vùng Mirkwood, và đó cũng chính là năm tìm ra Chiếc Nhẫn: một cơ hội lạ lùng, nếu gọi đó là cơ hội.

“Nhưng chúng ta đã quá chậm, như Elrond đã tiên báo. Sauron cũng theo dõi chúng ta, đã chuẩn bị từ lâu để chống lại cuộc tấn công của chúng ta, cai trị Mordor từ xa thông qua ngả Minas Morgul, nơi Nhóm Chín đầy tớ của hắn đang cư ngụ, cho đến khi mọi sự sẵn sàng. Rồi hắn nhượng bộ chúng ta, nhưng chỉ giả vờ để tẩu thoát, và chẳng bao lâu sau hắn đến Tháp Đen, công khai vỗ ngực xưng tên. Rồi Hội Đồng họp lần cuối cùng; vì giờ đây chúng ta đã nhận ra rằng hắn đang háo hức đi tìm Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Chúng ta sợ rằng hắn ta đã biết một số tin tức về nó mà chúng ta chưa biết. Nhưng Saruman đã bác bỏ, và nhắc lại những gì ông ta đã nói với chúng ta trước đây: Chiếc Nhẫn Tối Thượng sẽ không bao giờ xuất hiện nữa nơi vùng Trung Địa.

“ ‘Tệ hại nhất,’ ông ta nói, ‘thì Kẻ Thù của chúng ta cũng biết rằng chúng ta không giữ nó và nó vẫn còn thất lạc đâu đó. Mà phàm cái gì thất lạc cũng có thể tìm lại được, Sauron nghĩ vậy. Đừng sợ! Hy vọng của hắn sẽ đánh lừa hắn. Tôi đã không sốt sắng nghiên cứu vấn đề này chăng? Nó đã rơi vào Anduin Vĩ Đại; từ lâu rồi, trong lúc Sauron yên ngủ, nó trôi theo sông đến tận Biển Lớn. Nó sẽ nằm đó cho đến Ngày Mạt Thế.’ ”

Gandalf dừng lời, đăm đăm nhìn về hướng đông từ cổng vòm đến những đỉnh xa xa của Dãy Núi Mờ Sương, dưới lòng núi ấy, mối hiểm họa của thế giới đã ẩn mình bao lâu nay. Ông ta thở dài.

“Tôi đã sai lầm chỗ đó,” ông ta nói. “Tôi đã bị ru ngủ bởi lời lẽ của Saruman Thông Thái; lẽ ra tôi nên đi tìm sự thật sớm hơn, và mối nguy của chúng ta giờ đây có lẽ đã nhẹ nhàng hơn.”

“Tất cả chúng ta đều đã sai lầm,” Elrond nói, “và nếu không nhờ sự cảnh giác thường xuyên của chúng ta, thì chắc Bóng Tối đã ập xuống từ lâu rồi. Nhưng hãy kể tiếp đi!”

“Ngay từ đầu tâm thức đã khiến tôi nghi hoặc? bất kể mọi lý do mà tôi đã biết,” Gandalf nói. “Và tôi thèm được biết làm thế nào mà vật này lại đến tay Gollum, và y ta đã sở hữu nó bao lâu rồi. Thế nên tôi đã theo dõi hắn ta, dự đoán rằng chẳng bao lâu hắn sẽ từ bóng tối xuất hiện để tìm kiếm cho ra báu vật của hắn. Hắn đã đến, nhưng đã đào thoát và mất tăm. Và rồi than ôi! Tôi đã bỏ lửng vấn đề, chỉ quan sát và chờ đợi, như chúng ta vẫn thường làm thế.

“Thời gian trôi qua cùng bao âu lo, cho đến khi nỗi ngờ vực trong tôi lại được thức dậy thành nỗi sợ hãi bất ngờ. Chiếc nhẫn của người Hobbit đã đến từ đâu? Nếu nỗi sợ hãi của tôi là đúng, thì ta phải làm sao? Những vấn đề đó tôi phải quyết định. Tuy nhiên tôi không nói điều sợ hãi ấy với ai, biết rõ mối nguy của những lời đồn không đúng lúc, nếu nó đi trệch hướng. Trong mọi cuộc chiến tranh đằng đẵng với Tháp Đen, sự phản nghịch là kẻ thù lớn nhất của chúng tôi.

“Mười bảy năm đã trôi qua. Không lâu sau tôi nhận ra rằng những tên gián điệp dưới mọi hình thức khác nhau, kể cả thú vật lẫn chim muông, đều đã tập trung quanh Shire, và nỗi sợ của tôi lớn dần. Tôi kêu gọi sự giúp đỡ nơi người Dúnedain, và họ tăng cường canh phòng gấp đôi; rồi tôi thổ lộ hết với Aragorn, con cháu của Isildur.”

“Và tôi,” Aragorn nói, “đã góp ý là chúng ta nên truy tìm Gollum, tuy rằng có vẻ như đã quá trễ. Và kể từ đó, hình như con cháu của Isildur phải ra sức để sửa chữa những sai lầm của Isildur, tôi đã cùng Gandalf kiếm tìm dai dẳng và vô vọng.”

Rồi Gandalf kể họ đã do thám toàn bộ lãnh thổ Wilderland như thế nào, xuống cả Ngọn Núi Bóng Tối và đến tường rào của Mordor. “Ở đó, chúng tôi nghe được lời đồn về hắn, và chúng tôi đoán rằng từ lâu hắn đã trú ẩn trong những ngọn đồi đen tối; nhưng chẳng bao giờ chúng tôi tìm ra hắn, cuối cùng tôi đã thất vọng. Trong nỗi thất vọng ấy, tôi lại nghĩ đến một cách thử nghiệm giúp ta không cần phải kiếm Gollum nữa. Chính chiếc nhẫn sẽ giải đáp mọi chuyện nếu nó quả là Quyền Uy Tối Thượng. Ký ức về những lời lẽ ở Hội Đồng lại trở về với tôi: những câu nói của Saruman, lúc bấy giờ tôi không để ý. Giờ đây tôi vẫn còn nghe chúng thật rõ trong lòng mình.

“ ‘Nhóm Chín, nhóm Bảy, và nhóm Ba,’ ông ta nói, ‘mỗi cái đều có viên ngọc riêng. Chiếc Nhẫn Tối Thượng không như thế. Nó tròn và không cần tô điểm, cứ như nó là một trong những chiếc nhẫn kém cỏi nhất; nhưng những người làm ra nó đã để lại dấu ấn trên đó mà những người tài giỏi vẫn còn có thế thấy và đọc được.’

“Những dấu ấn đó là gì ông ta không nói. Giờ thì ai biết? Người làm ra nó? Và Saruman? Dù kho hiểu biết của ông ta có to lớn thế nào, hẳn nó phải có một nguồn gốc. Bàn tay nào ngoài bàn tay Sauron đã nắm giữ chiếc nhẫn này, trước khi nó biến mất? Chỉ có thể là bàn tay của Isildur.

“Nghĩ thế, tôi bèn thôi việc kiếm tìm, và mau lẹ đến Gondor. Ngày xưa những người trong giòng họ nhà tôi đã được đón tiếp rất đẹp ở đó, nhưng nhất là Saruman. Ông ấy là vị khách thường xuyên của Lãnh chúa thành phố. Lãnh chúa Denethor lúc đó không đón tiếp tôi nồng hậu được như ngày xưa, và miễn cưỡng cho phép tôi được tìm đọc trong kho giấy tờ và sách vở của ông ta.

“ ‘Nếu quả thực ông chỉ muốn xem, như ông nói, những tài liệu về thời cổ, và buổi khởi đầu của thành phố thì cứ đọc tiếp đi!’ ông ta nói. ‘Vì đối với tôi, những gì đã xảy ra không đen tối bằng những gì sắp đến, và đó là mối ưu tư của tôi. Nhưng trừ khi ông có tài năng hơn cả Saruman, người đã từng nghiên cứu lâu năm ở đây, ông sẽ không tìm ra điều gì nằm ngoài tầm hiểu biết của tôi, một bậc thầy về truyền thuyết của thành phố này, đâu.’

“Denethor đã nói như thế. Tuy nhiên trong kho sưu tập của ông ta, có rất nhiều những ghi chép mà giờ đây ít ai còn đọc được, kể cả những bậc thầy truyền thuyết, vì những văn bản và ngôn ngữ của chúng đã trở nên khó hiểu đối với những kẻ đời sau. Và Boromir, tại Minas Tirith, tôi đoán, vẫn còn một cuộn giấy do Isildur viết ra, mà không ai đọc được ngoại trừ Saruman và chính tôi, kể từ lúc những Vị Vua qua đời. Vì Isildur đã không từ trận chiến ở Mordor về thẳng quê nhà như một vài người đã kể như thế.”

“Một vài người phương bắc, có lẽ vậy,” Boromir chen vào. “Mọi người ở Gondor đều biết rằng trước hết ông ta đi đến Minas Anor và cư ngụ ở đó một thời gian cùng cháu trai là Meneldil, dạy dỗ nó, trước khi ông ta giao cho nó cai trị Vương Quốc Phương Nam. Trong thời gian ấy ông ta đã trồng ở đó những Cây Trắng để tưởng nhớ người em của mình.”

“Nhưng cũng trong thời gian đó ông ta đã viết xong cuộn giấy ấy,” Gandanf nói; nhưng chuyện ấy ở Gondor không còn ai nhớ, có lẽ thế. Vì cuộn giấy này liên quan đến chiếc nhẫn, và Isildur đã viết trong đó như sau:

Chiếc nhẫn vĩ đại giờ đây sẽ trở thành vật gia bảo của Vương Quốc Bắc; nhưng những ghi chép về nó sẽ được lưu lại tại Gondor, nơi cư ngụ của những hậu duệ của Elendil, vì sợ rằng sẽ có lúc ký ức về những vấn đề lớn lao này sẽ trở nên mờ nhạt.

“Sau những lời đó Isildur đã mô tả chiếc nhẫn, theo những gì ông ta nhận thấy được.

Nó rất nóng khi tôi cầm lấy lần đầu, nóng như lửa đỏ, và tay tôi cháy xém, đến độ tôi ngờ rằng không biết có bao giờ tôi thoát được sự đau đớn hay không. Tuy nhiên khi tôi viết những dòng này nó đã nguội, và có vẻ co lại, nhưng nó không mất đi vẻ đẹp cũng như hình dáng. Dòng chữ khắc trên nó, ban đầu sáng rõ như lửa đỏ, rồi mờ dần và giờ thì khó mà đọc được. Nó được viết bằng chữ của người Elf ở Eregion, vì ở Mordor người ta không có chữ viết cho những công việc tinh tế như thế này; nhưng ngôn ngữ ấy thì tôi không được biết. Tôi cho đó là thứ tiếng nói của Lãnh Thổ Đen, vì nó thô tục và vụng về. Nó nói quái quỷ gì tôi không biết; nhưng tôi có chép lại một bản ở đây vì sợ rằng nó sẽ phai mất không ai nhớ lại được. Chiếc nhẫn có lẽ đã mất đi sức nóng của bàn tay Sauron, bàn tay vốn đen mà cháy như lửa, và cả Gil-galad cũng đã bị tiêu diệt; có thể vàng sẽ được làm nóng một lần nữa, dòng chữ viết lại sẽ được phục hồi. Nhưng về phần tôi, tôi sẽ không liều để gây tổn hại cho vật này: vật đẹp đẽ duy nhất trong tất cả các công trình của Sauron. Nó quý giá đối với tôi dù tôi đã mua nó với sự đau khổ lớn lao.

“Khi tôi đọc được những dòng này, cuộc truy lùng của tôi chấm dứt. Vì dòng chữ truy tìm được quả y như Isildur đã tiên đoán, là tiếng nói của Mordor và những đầy tớ của Cái Tháp Đen. Và những gì nói trong đó đã được biết rồi. Vì vào lúc Sauron khắc nó lên Chiếc Nhẫn Tối Thượng, Celebrimbor, người chế tạo Nhóm Ba Nhẫn, đã phát hiện việc hắn đang làm, và từ khá xa ông ta nghe hắn đọc lên những dòng đó, như thế, những mục đích xấu xa của hắn đã bị tiết lộ.

“Lập tức tôi rời khỏi Denethor, nhưng ngay khi tôi đi về hướng bắc, Lórien nhắn cho tôi biết rằng Aragorn đã đi qua con đường đó, và ông ta đã tìm thấy một sinh vật gọi là Gollum. Vì thế tôi liền đến gặp ông ta trước và nghe ông ta kể lại mọi chuyện. Ông ta đã một mình lao vào những nguy hiểm chết người nào thì tôi không tưởng tượng nổi.”

“Bây giờ cũng không cần nói lại chuyện đó nữa.”Aragorn nói. “Nếu một người cần phải bước tới khi nhìn thấy Cổng Đen, hoặc phải đạp lên những bông hoa chết chóc của Morgul Vale, người ấy sẽ gặp hiểm hoạ. Tôi cũng vậy, cuối cùng cũng thất vọng, và bắt đầu quay trở về. Và rồi, may mắn thay, tôi bất ngờ gặp được điều mình tìm kiếm: những dấu chân bước nhẹ bên cạnh một cái hồ đầy bùn. Nhưng bây giờ dấu vết vẫn còn mới nguyên, nó không dẫn về Mordor mà theo hướng ngược lại. Tôi đi theo nó dọc quanh khu Đầm Lầy Chết Chóc, và rồi tôi thấy hắn. Ẩn bên một ao tù nhỏ, nhìn kỹ vào dòng nước khi đêm đen đổ xuống, tôi bắt gặp hắn, Gollum. Người hắn phủ một lớp nhớt màu xanh lá cây. Chắc hắn chẳng bao giờ ưa tôi, vì hắn cắn tôi, và tôi cũng chẳng nhẹ tay gì. Từ miệng hắn tôi chỉ toàn nhận được những dấu răng cắn. Tôi cho đây là phần tệ nhất của cuộc hành trình, trên đường về, canh chừng hắn ngày đêm, bắt hắn đi đàng trước với sợi dây thừng quanh cổ, miệng bị nhét giẻ, cho đến khi hắn tỏ ra ngoan ngoãn vì đói và khát, tôi dẫn hắn về phía Mirkwood. Cuối cùng tôi cũng mang được hắn về tới đó và giao cho người Elf, vì chúng tôi đã thỏa thuận trước về chuyện này; tôi mừng khi tống khứ được hắn, vì hắn rất hôi hám. Về phần tôi, tôi hy vọng chẳng bao giờ phải nhìn thấy hắn lần nữa; nhưng rồi Gandalf đến và nói chuyện rất lâu với hắn.”

“Phải, lâu và mệt mỏi,” Gandalf nói, “nhưng không phải là không có lợi. Thứ nhất, điều hắn kể về vụ hắn bị mất nhẫn trùng hợp với những gì mà Bilbo mới đây đã công khai nói ra; nhưng chuyện đó không đáng kể vì tôi đã đoán ra gần hết. Nhưng rồi trước hết tôi biết được rằng Gollum tìm được chiếc nhẫn ở dòng Đại Giang gần bên cánh đồng Gladden. Tôi cũng biết rằng hắn đã sở hữu nó từ rất lâu. Nhiều thế hệ của tộc người bé nhỏ của hắn đã trôi qua. Quyền lực của chiếc nhẫn đã kéo dài tuổi tác hắn vượt quá mức thọ trung bình của họ; nhưng quyền lực đó chỉ có Chiếc Nhẫn Vĩ Đại mới có.

“Và nếu điều ấy không đủ để chứng minh, Galdor ạ, thì còn có một thử nghiệm khác mà tôi đã nói tới đó. Chính trên chiếc nhẫn mà quý vị đã thấy lúc nãy đó, tròn và không tô điểm, ta vẫn còn có thể thấy những câu chữ mà Isildur đã nhắc tới, nếu ta có ý chí mạnh mẽ để đặt vật bằng vàng đó vào lửa trong một lát. Tôi đã làm chuyện đó, và tôi đã đọc được dòng này:

Ash nazg durbatulûk, ash nazg gimbatul, ash nazg thrakatulûk agh burzum-ishi krimpatul.”

Sự thay đổi trong giọng đọc của lão pháp sư thật đáng kinh ngạc. Thình lình nó trở nên đầy đe dọa, mạnh mẽ, khô khốc như đá. Một bóng đen như đang che lấp mặt trời trên cao, và trong một lúc cổng vòm chợt trở nên tăm tối. Tất cả đều run sợ, và những người Elf không còn nghe thấy gì nữa.

“Chưa từng có một giọng nào dám thốt ra những lời lẽ bằng thứ tiếng đó ở Imladris, Gandalf Lão Xám ạ,” EIrond nói khi bóng tối đã qua đi và đám khách thở phào.

“Chúng ta hy vọng sẽ chẳng còn ai nói câu đó ở đây một lần nữa,” Gandalf trả lời. “Tuy nhiên tôi không cần xin lỗi ông, Elrond ạ. Vì nếu lời lẽ ấy không nhanh chóng lan truyền khắp hang cùng ngõ hẻm ở miền Tây, để mọi người xua tan nỗi ngờ vực rằng chiếc nhẫn này chính là điều mà các nhà thông thái đã khẳng định: báu vật của Kẻ Thù, chứa đầy sự hiểm độc của hắn; mang trong nó phần lớn sức mạnh lâu đời của hắn. Từ Những Năm Đen Tối vọng lại những lời lẽ mà những người thợ đúc ở Eregion đã nghe được, và biết rằng họ đã bị phản bội:

“Một Chiếc Nhẫn cai trị tất cả, Chiếc Nhẫn Tối Thượng tìm ra tất cả, Chiếc Nhẫn Tối Thượng tập hợp lại tất cả và trói chặt chúng vào Bóng Đêm.

“Cũng nên biết rằng, các bạn ạ, tôi còn học hỏi được nhiều điều ở Gollum. Hắn ta nói một cách miễn cưỡng và câu chuyện của hắn thì lộn xộn, nhưng rõ ràng là hắn ta đã đến Mordor, tại đó hắn bị buộc phải khai ra tất cả những gì hắn biết. Như thế Kẻ Thù biết được rằng Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã được tìm thấy, rằng nó đã ở Shire một thời gian dài; và từ đó thuộc hạ của Sauron đã truy tìm nó hầu như đến tận cửa nhà chúng ta, Kẻ Thù sẽ mau chóng nhận biết, có thể hắn đã biết rồi, ngay lúc này đây, rằng chúng ta đang giữ nó ở đây.”

Tất cả ngồi yên trong một lát, cuối cùng Boromir lên tiếng. “Ông nói hắn ta, cái ông Gollum ấy, thuộc tộc bé nhỏ, phải không? Nhỏ, nhưng rất giỏi những trò ranh ma. Chuyện gì đã xảy đến với hắn ta? Các ông đã đẩy hắn tới đâu?”

“Hắn ta đang bị cầm tù, nhưng không tệ đâu,” Aragorn trả lời. “Hắn ta đã đau khổ nhiều. Hiển nhiên hắn đã bị hành hạ, và nỗi lo sợ Sauron đè nặng cõi lòng hắn. Nên tôi cũng yên tâm rằng hắn ta đang an toàn dưới sự canh giữ của người Elf ở Mirkwood. Sự hiểm độc của hắn ta thật vô cùng, khiến hắn có một sức mạnh mà ta khó mà tin được nó nằm trong một kẻ gầy gò và tàn tạ như thế. Hắn vẫn còn có thể làm những trò quái quỷ nếu hắn được tự do. Tôi đoan chắc là hắn đã được phép rời khỏi Mordor để làm một nhiệm vụ xấu xa nào đó.”

“Ôi! Than ôi!” Legolas kêu lên, nét đau khổ vẫn còn hằn trên gương mặt Elf đẹp đẽ ấy. “Những tin tức tôi mang theo giờ đây phải được thông báo. Chúng chẳng tốt lành gì, nhưng chỉ tại đây tôi mới nhận biết được chúng tồi tệ như thế nào đối với chúng ta. Sméagol, người giờ đây được gọi là Gollum, đã trốn thoát.”

“Trốn thoát?” Aragorn la lớn. “Đó đúng là một tin tức tệ hại. Tất cả chúng ta sẽ phải hối tiếc một cách cay đắng về chuyện này, tôi e là vậy. Làm sao những người dân Thranduil lại phụ lòng tin cậy của chúng ta như thế?”

“Chẳng phải vì thiếu cẩn trọng đâu,” Legolas nói; “nhưng có thể vì tử tế thái quá mà thôi. Và tôi sợ rằng người tù ấy nhận được sự trợ giúp của một ai đó, và có người đã biết nhiều về công việc của chúng ta hơn chúng ta tưởng. Chúng tôi đã canh gác con người ấy suốt ngày đêm, theo lệnh của Gandalf, canh gác rất kỹ dù chúng tôi phát mệt với công việc ấy. Nhưng Gandalf cũng bảo chúng tôi là hãy còn hy vọng cứu chữa được cho hắn, và chúng tôi không định giữ hắn vĩnh viễn trong hầm ngục, nơi hắn có thể lại rơi vào những tư tưởng đen tối trước đây.”

“Các ông không nhẹ nhàng như thế với tôi,” Glóin thốt lên với đôi mắt rực sáng khi ông ta nhớ lại những ký ức về những ngày tháng ông ta bị giam cầm dưới hầm sâu tại lâu đài của Vua Elf.

“Thôi nào!” Gandalf nói. “Làm ơn đừng ngắt lời, ông bạn Glóin của ta. Đó là một hiểu lầm đáng tiếc, đã được sửa sai từ lâu rồi. Nếu cứ nói tới những bất bình giữa người Elf và người Dwarf, thì chắc chúng ta đành hủy bỏ hội đồng này.”

Glóin đứng dậy cúi đầu, và Legolas tiếp tục. “Trong những ngày tốt trời chúng tôi đưa Gollum đi xuyên qua những cánh rừng; có một cây cao lừng lững đứng tách biệt một mình mà hắn thích được trèo lên. Chúng tôi thường để hắn leo lên những nhánh cao nhất, để hóng gió mát; nhưng chúng tôi cho người canh dưới gốc cây. Ngày nọ hắn không chịu leo xuống, các lính canh không buồn leo lên bắt hắn: hắn đã học được cái trò đu bám vào những cành cây bằng chân cũng như bằng tay; thế nên họ phải ngồi gác gốc cây đến tận khuya.

“Đó đúng là một đêm hè, trời không trăng sao, bọn quỷ Orc bất ngờ tấn công chúng tôi. Sau một lúc chúng tôi đã đánh bại chúng; chúng đông và hung tợn, nhưng chúng đến từ miền núi, không quen thuộc với địa hình rừng rậm. Khi trận chiến kết thúc, chúng tôi nhận ra rằng Gollum đã biến mất, và những người canh gác hắn đều bị giết hoặc bắt đi. Chúng tôi dễ dàng hiểu ra cuộc tấn công là nhằm giải cứu hắn, và hắn ta đã biết trước điều đó. Nó được mưu tính thế nào thì chúng tôi không đoán được; nhưng Gollum là một tên xảo quyệt, và những gián điệp của kẻ thù thì đầy rẫy. Những điều đen tối từng bị đánh bại vào năm bọn rồng bị tiêu diệt đã trở lại với mức độ to lớn hơn, và Mirkwood lại là một chốn tồi tệ, trừ những khu mà vương quốc chúng tôi còn kiểm soát được.

“Chúng tôi đã thất bại trong việc bắt trở lại Gollum. Chúng tôi lần theo dấu vết hắn ta giữa rất nhiều dấu vết của bọn Orc, nó đi sâu vào trong rừng, về hướng nam. Nhưng không lâu sau chúng tôi mất dấu và không dám tiếp tục cuộc săn tìm nữa; vì chúng tôi đã tiến gần đến Dol Guldur, đó vẫn còn là nơi vô cùng nguy hiểm; chúng tôi không đi theo con đường ấy.”

“Rồi, rồi, hắn đã mất tăm,” Gandalf nói. “Chúng ta không có thời gian để tìm kiếm hắn một lần nữa. Hắn phải làm điều hắn muốn. Nhưng có lẽ hắn vẫn còn đóng một vai trò nào đó mà ngay cả hắn lẫn Sauron đều không tiên đoán được.

“Và giờ đây tôi sẽ trả lời những câu hỏi khác của Galdor. Saruman là ai? Những lời khuyên của ông ta cho chúng ta trong việc này là gì? Câu chuyện tôi phải kể đầy đủ, vì cho đến lúc này chỉ một mình Elrond đã nghe nó, kể vắn tắt thôi, nhưng nó chứa đựng tất cả những điều mà chúng ta phải giải quyết. Đó là chương cuối cùng trong câu chuyện về chiếc nhẫn, cho đến lúc này.

“Vào cuối tháng Sáu tôi còn đang ở Shire, nhưng một đám mây xao xuyến đã phủ ngợp trong tôi, và tôi đi về biên giới phía nam của mảnh đất nhỏ này; tôi đã tiên liệu trước một nguy hiểm nào đó, tôi chưa rõ nhưng nó đang đến rất gần. Có những thông tin cho tôi biết về cuộc chiến và thất bại ở Gondor, và khi tôi nghe nhắc đến Bóng Đen tôi thấy lòng mình tê tái. Nhưng tôi chẳng thấy gì ngoài vài kẻ tản cư từ phía Nam; đối với tôi hình như họ có một nỗi sợ hãi mà họ không thể nói ra được. Tôi quay về phía đông rồi phía bắc và đi dọc theo Lối Xanh; không xa làng Bree, tình cờ tôi trông thấy một lữ khách ngồi trên bờ đất cạnh đường cùng con ngựa đang gặm cỏ phía sau. Đó là Radagast Nâu, người có lúc đã cư trú ở Rhosgobel gần biên giới Mirkwood. Anh ta thuộc nhóm chúng tôi, nhưng tôi đã không gặp anh từ nhiều năm nay rồi.

“ ‘Gandalf!’ Anh hét vang. ‘Tôi đang tìm ông. Nhưng tôi lạ lẫm với những vùng này. Tôi chỉ biết là có thể tìm ông tại một xứ hoang dã có cái tên khó nghe là Shire.’

“ ‘Anh nói đúng,’ tôi nói. ‘Nhưng đừng nói kiểu đó nếu anh gặp bất cứ một cư dân nào. Giờ anh đang ở gần biên giới với Shire. Và anh muốn gì ở tôi? Chắc là cấp bách lắm. Anh chưa bao giờ đi xa trừ khi có chuyện khẩn thiết.’

“ ‘Tôi có chuyện cấp bách thật,’ Anh ta nói. ‘Có tin xấu đây.’ Rồi anh ta nhìn quanh, dường như e rằng những lũy cây cũng có tai. ‘Nazgûl,’ anh thì thầm. ‘Bọn Bộ Chín lại xuất hiện. Chúng đã bí mật vượt Đại Giang và đang đi về hướng tây. Chúng mang bộ dạng của những kỵ sĩ áo đen.’

“Lúc ấy tôi biết đây chính là điều tôi kinh sợ dù chỉ linh cảm thấy.

“ ‘Kẻ thù hẳn đã có nhu cầu hoặc mục đích lớn lao nào đó,’ Radagast nói; ‘nhưng cái gì khiến hắn để mắt tới những vùng xa xôi hẻo lánh này, tôi không đoán nổi.’

“ ‘Ý anh muốn nói gì?’ Tôi hỏi.

“ ‘Tôi nghe nói rằng đến bất cứ chỗ nào bọn Kỵ Sĩ đều hỏi thăm tin tức về một vùng đất có tên gọi là Shire.’

“ ‘Xứ Shire,’ tôi nói; cảm thấy nhói trong tim. Vì ngay cả các nhà thông thái có lẽ cũng sợ phải đương đầu với bọn Bộ Chín này khi chúng tập trung dưới tay tên chỉ huy hung bạo của chúng. Ngày xưa y là một vị vua và phù thủy vĩ đại, và giờ đây y gieo rắc một nỗi sợ kinh hoàng. ‘Ai nói với anh, ai phái anh đi?’ Tôi hỏi.

“ ‘Saruman Phù Thủy Trắng,’ Radagast trả lời. ‘Và ông ta dặn tôi nói với ông rằng nếu cảm thấy cần ông ta sẽ giúp; nhưng ông phải kêu cứu ông ta ngay, nếu không sẽ là quá muộn.’

“Lời nhắn đó khiến tôi hy vọng tràn trề. Vì Saruman Trắng là kẻ vĩ đại nhất trong số chúng tôi. Dĩ nhiên Radagast là một pháp sư đáng nể, một bậc thầy về hình dạng và thay đổi màu sắc; và anh có rất nhiều hiểu biết về các loại cỏ cây cùng thú vật, đặc biệt những loài chim rất thân thiết với anh ta. Nhưng Saruman từng miệt mài nghiên cứu pháp thuật của chính Kẻ Thù và như thế chúng ta thường có khả năng ra tay trước hắn. Chính nhờ những lời khuyên của Saruman mà chúng ta đã đánh đuổi Kẻ Thù khỏi Dol Guldur. Có thể là ông ta đã tìm ra một loại vũ khí nào đó giúp đẩy lùi lại bọn Bộ Chín.

“ ‘Tôi sẽ đến chỗ Saruman,’ tôi nói.

“ ‘Vậy ông phải đi ngay bây giờ,’ Radagast nói; ‘vì tôi đã tốn nhiều thời gian tìm kiếm ông, và không còn bao nhiêu ngày giờ nữa. Tôi được lệnh phải tìm ra ông trước giữa mùa hè, bây giờ là giữa hè rồi. Dù ông khởi hành ngay lúc này thì cũng khó mà gặp được ông ấy trước khi bọn Bộ Chín tìm ra vùng đất chúng muốn tìm. Chính tôi đây phải quay về ngay lập tức.’ Nói thế xong anh ta leo lên ngựa rồi toan phóng đi ngay.

“ ‘Khoan đã!’ Tôi nói. ‘Chúng tôi cần sự giúp đỡ của anh, và mọi giúp đỡ của bất kỳ ai sẵn lòng. Hãy thông báo cùng tất cả thú vật và chim muông bạn bè của anh. Hãy bảo chúng đem bất cứ tin tức nào về vấn đề này đến cho Saruman và Gandalf. Hãy gởi những thông tin này về Orthanc.’

“ ‘Tôi sẽ làm điều đó,’ anh ta hứa, rồi biến đi liền như thể bọn Bộ Chín đang đuổi theo sau.

“Tôi không thể đi theo anh ta ngay lập tức. Tôi đã đi rất xa trong ngày hôm ấy rồi. Cả tôi và ngựa cũng đều mệt mỏi như nhau; và tôi cần phải nghiền ngẫm vấn đề. Tôi nghỉ đêm tại làng Bree, và thấy rõ không còn đủ thời gian để trở về Shire nữa. Chưa bao giờ tôi phạm phải một sai lầm Iớn lao như vậy!

“Tuy nhiên, tôi cũng viết một tin nhắn cho Frodo, giao cho bạn tôi, người chủ quán trọ để gởi đến cho anh ta. Tôi lên đường lúc hừng đông; và đi suốt đến nơi cư ngụ của Saruman. Nơi ấy xa về phía nam, ở Isengard, nằm cuối Dãy Núi Mờ Sương, không xa Khe Rohan. Và Boromir sẽ nói với các anh rằng đó là một thung lũng mở rộng nằm giữa Dãy Núi Mờ Sương và những chân đồi phía cực bắc của Ered Nimrais, tức Núi Trắng quê nhà ông ta. Nhưng Isengard là một vòng tròn gồm toàn đá tảng bao quanh thung lũng như một bức tường, và giữa thung lũng đó là một tháp đá có tên Orthanc. Saruman không tạo nên nó, nhưng nó được hình thành bởi những người Númenor từ xa xưa; nó cao và chứa đầy bí ẩn; tuy nhiên trông nó không giống như một công trình được tạo ra do bàn tay con người. Không thể đến được đó trừ khi vượt qua vòng tròn Isengard; và vòng tròn đó chỉ có một cánh cổng duy nhất.

“Vào cuối một buổi chiều, tôi đến được cánh cổng, như một vòm lớn của bức tường đá; và nó được canh gác cẩn mật. Nhưng người gác cổng đã trông thấy tôi và bảo Saruman đang chờ. Tôi đi qua vòm, cánh cổng nhẹ nhàng khép lại sau lưng, bỗng dưng tôi thấy sợ, dù tôi biết là không có lý do gì.

“Tôi đi đến chân tháp Orthanc, tiến lên những bậc thang nhà Saruman và ông ta gặp tôi tại đó rồi đưa tôi lên phòng của ông ta ở trên cao. Ông ta đeo một cái nhẫn ở ngón tay.

“ ‘Thế là anh đã đến, Gandalf,’ ông ta nói với tôi một cách nghiêm trọng, nhưng trong đôi mắt ông dường như có một tia sáng trắng, như thể có một nụ cười lạnh lẽo ở trong tim ông ta.

“ ‘Vâng, tôi đã đến,’ tôi nói. ‘Tôi đến mong được ông giúp đỡ, Saruman Trắng ạ.’ Và cái danh hiệu ấy có vẻ khiến ông ta nổi giận.

“ ‘Vậy sao, Gandalf Xám!’ ông ta có vẻ diễu cợt. ‘Giúp đỡ à? Rất ít khi được nghe Gandalf Xám nài xin giúp đỡ, một con người tinh ranh và khôn ngoan như thế, lang thang qua khắp mọi miền, và quan tâm đến đủ thứ vấn đề, không cần biết nó có liên hệ đến mình hay không.’

“Tôi nhìn ông ta và lưỡng lự. ‘Nhưng nếu tôi không bị lừa,’ tôi nói, ‘mọi sự đang biến chuyển đến độ đòi hỏi một sự thống nhất tất cả sức mạnh của chúng ta.’

“ ‘Có lẽ thế đấy,’ ông ta nói, ‘nhưng ý tưởng này đến với anh khá trễ. Tôi tự hỏi anh đã che giấu tôi, chủ tịch Hội Đồng, vấn đề có tầm quan trọng lớn nhất từ bao lâu rồi? Cái gì giờ đây đã mang anh ra khỏi nơi ẩn náu ở Shire?’

“ ‘Bộ Chín lại xuất hiện,’ tôi trả lời. ‘chúng đã vượt qua Đại Giang. Radagast đã nói với tôi như thế.’

“ ‘Thì ra là Radagast Nâu!’ Saruman cười lớn, và ông không còn che giấu sự khinh miệt của mình nữa. ‘Radagast Kẻ Luyện Chim! Radagast Đơn Sơ! Radagast Thằng Ngốc! Tuy nhiên hắn cũng đủ thông minh để đóng vai trò mà tôi đã xếp đặt cho hắn. Vì anh đã đến đây, và đó là tất cả mục đích lời nhắn gởi của tôi. Anh cứ ở lại đây, Gandalf Xám, nghỉ ngơi không cần đi lại. Vì ta là Saruman Thông Thái, Saruman Kẻ Chế Tạo Chiếc Nhẫn, Saruman Đa Sắc!’

“Lúc ấy tôi nhìn và thấy áo thụng của ông ta, nó có vẻ trắng, không hẳn thế, nhưng nó được dệt với đủ thứ màu và khi ông ta di chuyển chúng lung linh biến đổi khiến mọi mắt nhìn đều bối rối.

“ ‘Tôi thích màu trắng hơn,’ tôi nói.

“ ‘Trắng ư!’ ông ta cười khinh miệt. ‘Nó chỉ là bước đầu. Quần áo trắng có thể nhuộm. Trang giấy trắng có thể được viết lung tung; và ánh sáng trắng có thể bị che khuất.’

“ ‘Trong trường hợp đó nó không còn trắng nữa,’ tôi nói. ‘Và ông ta, người đã từng phá vỡ một món để tìm biết bản chất của nó là gì, nay đã từ bỏ con đường minh triết.’

“ ‘Anh không cần nói với tôi như với một trong những tên ngốc mà anh coi như bạn bè,’ ông ta nói. ‘Tôi không mời anh đến đây để dạy dỗ tôi, nhưng để dành cho anh một sự lựa chọn.’

“Ông ta thẳng người lên rồi bắt đầu diễn thuyết như thể ông ta đang đọc một bài diễn văn đã tập dượt nhiều lần. ‘Những Ngày Xa Xưa đã qua. Những Ngày Trung Đại đang qua. Những Ngày Trẻ Trung bắt đầu. Thời của người Elf đã hết, và thời của chúng ta đang gần kề: thế giới của Con Người, nơi mà chúng ta sẽ cai trị. Nhưng chúng ta phải có quyền lực, quyền lực để sắp xếp tất cả mọi thứ theo mong muốn của chúng ta, vì những gì tốt đẹp chỉ kẻ thông thái mới có thể nhìn thấy.

“ ‘Và nghe đây, Gandalf, người bạn già và trợ thủ của ta!’ ông ta nói , tiến gần lại và nói bằng giọng nhẹ nhàng hơn. Tôi nói chúng ta, vì có thể là chúng ta, nếu anh hợp tác với tôi. Một quyền lực mới đang xuất hiện. Những chính sách và liên minh xưa cũ chẳng giúp ích gì được cho chúng ta khi chống lại nó. Không còn hy vọng gì nơi những người Elf hoặc Númenor đã tiêu vong. Đây là một chọn lựa cho anh, cho chúng ta. Chúng ta có thể liên kết với quyền lực đó. Đó là sự khôn ngoan, Gandalf ạ. Hãy hy vọng vào phương sách ấy. Chiến thắng của quyền lực mới đã gần kề; và sẽ có những phần thưởng xứng đáng cho những người theo giúp nó. Khi quyền lực phát triển, những chiến hữu có công của nó cũng sẽ phất lên; và những kẻ thông thái, như anh và tôi, với lòng kiên nhẫn có thể cuối cùng sẽ hướng dẫn đường lối của nó, kiểm soát nó. Chúng ta phải chờ thời, chúng ta có thể giữ kín tư tưởng ở trong lòng, nhân tiện, ăn năn về những hành động có thể là xấu xa đã làm, nhưng chỉ chấp nhận một mục tiêu cao cả tối hậu: Tri Thức, Luật Pháp, Trật Tự; những điều mà tận đến bây giờ chúng ta đã nỗ lực một cách vô ích để thực hiện, như bị những bạn bè yếu đuối và lười nhác của chúng ta cản trở hơn là giúp đỡ. Không cần phải có, sẽ không có bất cứ một sự thay đổi thực sự nào trong những mục đích của chúng ta, chỉ có thay đổi về phương tiện.’

“ ‘Saruman,’ tôi nói. ‘Trước đây tôi đã nghe nhiều diễn văn kiểu này, nhưng chỉ từ miệng của các sứ giả đến từ Mordor nhằm đánh lừa những người kém hiểu biết. Tôi không nghĩ được rằng ông vời đến đây chỉ để làm mệt mỏi đôi tai tôi.’

“Ông ta nhìn khắp người tôi, dừng lại một chút nghĩ ngợi. ‘Được rồi, tôi biết là kế hoạch khôn ngoan này không thể chấp nhận được với anh,’ ông ta nói. ‘Không ư? Cho dù ta có thể vạch ra một cách thức nào đó tốt hơn sao?’

“Ông ta tiến đến và đặt bàn tay dài của ông lên tay tôi. ‘Tại sao không, Gandalf?’ ông thầm thì. ‘Tại sao không? Chiếc Nhẫn Quyền Uy? Chúng ta có thể ra lệnh cho nó, rồi quyền lực sẽ đến với chúng ta. Đó mới thực sự là lý do tôi mời anh đến đây. Tôi có nhiều tai mắt phục vụ cho tôi, và tôi tin rằng anh biết vật quý giá ấy bây giờ nằm ở đâu. Không đúng thế sao? Tại sao Bộ Chín hỏi thăm đến Shire, và anh làm cái trò gì ở đó?’ Khi ông ta nói câu này một nỗi thèm khát mà ông ta không che giấu được đã ánh lên trong đôi mắt.

“ ‘Saruman,’ tôi nói, bước xa khỏi ông ta, ‘mỗi lần chỉ có một bàn tay nắm được Chiếc Nhẫn Tối Thượng, và ông biết rõ điều đó, thế nên đừng phiền hà khi dùng chữ chúng ta! Nhưng tôi không giao nó, không, tôi cũng không cho ông biết những tin tức về nó, giờ đây tôi biết ý ông rồi. Ông là lãnh đạo của Hội Đồng, nhưng cuối cùng ông đã tự lột mặt nạ mình. Được, sự lựa chọn có vẻ là, khuất phục trước Sauron hoặc trước chính ông. Tôi bác bỏ cả hai. Ông có đề nghị nào khác chăng?’

“Giờ trông ông ta lạnh lùng và nguy hiểm. ‘Phải,’ ông ta nói. ‘Tôi không kỳ vọng anh biểu lộ sự khôn ngoan, cho dù vì quyền lợi của chính anh; nhưng tôi cho anh một cơ hội tự nguyện giúp đỡ tôi, và như thế tránh cho anh khỏi nhiều rắc rối cùng đau đớn. Sư lựa chọn thứ ba là ở lại đây cho đến cuối cùng.’

“ ‘Cuối cùng gì?’

“ ‘Cho đến khi anh tiết lộ cho tôi biết Chiếc Nhẫn hiện ở đâu. Tôi có thể tìm ra cách để thuyết phục anh. Hoặc cho đến khi nó được tìm ra bất chấp anh ra sao, và Kẻ Thống Trị sẽ có thời gian quay trở lại với những vấn đề nhẹ nhàng hơn: chẳng hạn như việc tìm ra một phần thưởng thích hợp cho sự cản trở và láo xược của Gandalf Xám.’

“ ‘Điều đó không có vẻ gì là một trong những vấn đề nhẹ nhàng hơn cả,’ tôi nói. Ông ta cười vào tôi, vì lời lẽ tôi thật trống rỗng, và ông ta biết điều ấy.

“Họ dẫn tôi đi rồi để tôi một mình trong tháp nhọn Orthanc, tại nơi mà Saruman thường ngồi ngắm sao trời. Không có lối đi xuống ngoài cầu thang hẹp hàng ngàn bậc, và thung lũng phía dưới có vẻ quá xa xôi. Tôi ngắm nhìn nó và thấy rằng, tuy nó từng rất xanh và đẹp, nhưng giờ đây, thung lũng ấy đầy những hầm hố và lò rèn. Bầy chó sói và bọn Orc được dung chứa tại Isengard, vì Saruman đang tập trung một lực lượng lớn cho mục đích của riêng mình, nhằm ganh đua với Sauron chứ không nhằm phục vụ cho hắn. Phủ bên trên những công trình của ông ta là một làn khói đen lơ lửng và tỏa khắp chung quanh tháp Orthanc. Tôi đứng một mình trơ trọi giữa biển mây; không có cơ may trốn thoát, ngày tháng trở nên thật đắng cay. Cái lạnh xâm chiếm tôi, tôi chỉ có một căn phòng nhỏ để loay hoay đi đi lại lại, nghĩ miên man đến sự xuất hiện của những Kỵ Sĩ nơi phương bắc.

“Tôi biết chắc là Nhóm Chín đã thực sự tái xuất, không kể những lời lẽ của Saruman vốn có thể là dối trá. Từ lâu trước khi đến Isengard tôi đã nghe luôn được những tin tức không thể sai lầm. Nỗi lo sợ cho những người bạn ở Shire dâng lên trong tôi; nhưng tôi vẫn còn một chút hy vọng. Tôi mong rằng Frodo sẽ lên đường ngay lập tức, như tôi đã thúc giục trong thư, và anh ta sẽ đến được Rivendell trước khi những cuộc săn đuổi chết người bắt đầu. Và cả nỗi sợ hãi lẫn niềm hy vọng của tôi đều tỏ ra thiếu căn cứ. Vì hy vọng của tôi dựa vào một người đàn ông mập mạp ở Bree; và sự lo sợ lại dựa trên sự xảo quyệt của Sauron. Nhưng người đàn ông mập mạp bán bia có rất nhiều yêu cầu phải giải quyết; và quyền lực của Sauron thì vẫn còn kém hơn nỗi sợ đã tạo ra nó. Nhưng trong vòng thành Isengard, bị sập bẫy và đơn độc, thật khó mà nghĩ rằng những kẻ săn lùng mà ai gặp cũng phải bỏ chạy hoặc bỏ mạng, lại có thể vấp ngã ở xứ Shire xa xôi.”

“Cháu đã thấy ông!” Frodo hét lớn. “Ông đi tới đi lui. Ánh trăng vờn mái tóc ông.”

Gandalf dừng lại ngạc nhiên và nhìn anh. “Nó chỉ là một giấc mộng,” Frodo nói, “nhưng bất ngờ cháu nhớ lại nó. Hầu như cháu đã quên nó. Cháu gặp giấc mơ này cách đây ít lâu, sau khi cháu rời Shire, cháu nhớ vậy.”

“Vậy là nó đến trễ,” Gandalf nói, “như anh sẽ thấy. Tôi ở trong một hoàn cảnh tồi tệ. Tất cả những người biết tôi đều đồng ý rằng hiếm khi nào tôi lại ở vào tình trạng cấp bách như thế, và khó bề chịu nổi bất hạnh lớn như thế. Gandalf Xám bị mắc bẫy như một con ruồi trong một mạng nhện đầy xảo trá! Dù ngay cả những con nhện tinh quái nhất cũng có khi nhả ra một sợi tơ quá mảnh chứ.

“Ban đầu tôi sợ, đúng như Saruman dự trù, là Radagast cũng mắc bẫy. Tuy tôi không bắt gặp dấu hiệu của bất cứ một sai sót nào trong giọng nói cũng như ánh mắt của anh ấy tại buổi gặp gỡ của chúng tôi. Nếu tôi thấy, tôi đã chẳng bao giờ đến Isengard, hoặc lẽ ra tôi đã đi một cách cẩn trọng hơn. Saruman đã đoán như thế, nên ông ta đã che giấu ý nghĩ của mình rồi đánh lừa Radagast. Trong bất cứ trường hợp nào cũng thật là vô ích khi toan tính lôi kéo anh chàng Radagast lương thiện làm chuyện lừa dối. Anh ấy đã tìm tôi với niềm tin tưởng thật lòng, điều đó đã thuyết phục tôi.

“Đó là mặt thật trong mưu đồ của Saruman. Vì Radagast không có lý do gì mà anh ta không làm theo lời khẩn cầu của tôi; và anh đã đi về Mirkwood nơi anh có nhiều bạn cũ. Đại bàng của dãy núi bay xa và rộng khắp, chúng thấy rất nhiều điều: sự quần tụ của chó sói cùng sự tập trung của bọn Orc; và Nhóm Chín Kị Sĩ qua lại đó đây trên các vùng đất; chúng nghe tin tức về cuộc trốn thoát của Gollum. Và chúng đã cho sứ giả mang những tin tức này đến cho tôi.

“Trời đã vào cuối hạ, trong một đêm sáng trăng, Gwaihir Thần Gió, nhanh nhất trong giống Đại Bàng To, không dè đã đến Orthanc; và nó thấy tôi đang đứng trên ngọn tháp. Rồi nghe tôi kể chuyện và cắp tôi bay đi, trước khi Saruman phát hiện. Tôi đã thoát xa khỏi Isengard, thì bọn chó sói và Orc mới tuôn ra khỏi cổng để đuổi theo.

“ ‘Ông có thể mang tôi đi bao xa?’ Tôi hỏi Gwaihir.

“ ‘Nhiều dặm,’ nó nói, ‘nhưng không đến tận cùng trái đất được. Tôi được phái đi để đem tin tức chứ không để chở nặng.’

“ ‘Vậy thì tôi cần một con ngựa dưới mặt đất,’ tôi nói. ‘một con ngựa cực nhanh, vì tôi chưa bao giờ gặp chuyện cấp bách như thế này.’

“ ‘Tôi sẽ đưa anh đến Edoras, nơi lãnh chúa Rohan ngồi trong sảnh đường,’ nó nói; ‘vì nơi đó không xa lắm.’ Và tôi thấy vui sướng, bởi trong Riddermark của Rohan có Rohirrim, Chúa Ngựa, cư ngụ, và không có loài ngựa nào như những con ngựa được nuôi nơi thung lũng to lớn giữa Dãy Núi Mờ Sương và Núi Trắng.

“ ‘Những Con người ở Rohan vẫn đáng tin cậy phải không?’ Tôi hỏi Gwaihir, vì sự phản bội của Saruman đã làm lung lay lòng tin của tôi.

“ ‘Họ cống nạp bằng ngựa,’ nó trả lời, ‘và hàng năm vẫn gởi nhiều ngựa cho Mordor, hình như thế; nhưng họ chưa chịu ách cai trị. Nhưng nếu Saruman đã trở nên xấu xa, như anh nói, thì số phận của họ chẳng còn được bao lâu nữa.’

“Đại Bàng thả tôi xuống vùng đất của Rohan trước lúc bình minh; và đến đây thì tôi đã kéo câu chuyện của mình quá dài rồi. Phần còn lại sẽ được rút gọn hơn. Ở Rohan tôi thấy cái ác đã hoành hành: những lời dối trá của Saruman; Vua của vùng đất này không chịu nghe lời cảnh báo của tôi. Ông ta lệnh cho tôi lấy một con ngựa và hãy đi đi; tôi chọn một con theo ý thích của tôi nhưng không đúng ý ông ta lắm. Tôi lấy con ngựa tốt nhất trong lãnh thổ của ông ta, và không bao giờ tôi còn thấy con nào như nó.”

“Vậy nó hẳn là một con thú sang trọng,” Aragorn nói; “câu chuyện này gây đau buồn cho tôi hơn những tin tức tồi tệ về Sauron. Lần cuối cùng tôi ghé xứ đó thì chuyện đâu đến nỗi tệ vậy.”

“Giờ nó cũng không tệ như vậy đâu, tôi thề đấy,” Boromir nói. “Đó chỉ là một lời dối trá của Kẻ Thù. Tôi biết những Con Người của Rohan; thật thà và dũng cảm, những đồng minh của chúng tôi đó, vẫn cư ngụ nơi vùng đất mà chúng tôi đã tặng họ từ lâu.”

“Bóng đen của Mordor phủ tận những miền đất xa xôi,” Aragorn trả lời. “Saruman đã chìm dưới bóng đen đó. Rohan bị bao vây. Ai biết được ông sẽ tìm được gì ở đó, nếu có lần quay trở lại?”

“Ít nhất ở đấy cũng không như vậy.” Boromir nói. “Họ mua mạng họ bằng những con ngựa. Họ yêu ngựa gần như chính họ. Và không phải là không có lý do, vì loài ngựa ở Riddermark đến từ những cánh đồng phương Bắc, cách xa với Bóng Đen, nòi giống chúng, như nòi giống của những ông chủ, bắt nguồn từ những ngày tự do xưa cũ.”

“Sự thực là thế!” Gandalf nói. “Và có một con trong lũ ngựa có lẽ đã được sinh ra trong buổi bình minh của thế giới. Những con ngựa của Nhóm Chín không thể đua với con ngựa ấy; không mệt mỏi, lướt đi như gió. Người ta đã gọi nó là Bóng Lướt. Ban ngày lớp lông của nó óng ánh như bạc; và đến đêm nó như bóng tối, và nó lướt qua không ai nhìn thấy. Tiếng chân của nó nhẹ như không! Trước đây chưa bao giờ có bất kỳ ai cưỡi được nó, nhưng tôi đã nắm được nó và thuần hóa nó, và nhanh như chớp nó mang tôi đến tận xứ Shire khi Frodo còn ở Barrow-downs, dù tôi rời Rohan đúng vào lúc Frodo rời khỏi Hobbiton.

“Nhưng càng đi tôi càng lo sợ. Ngay khi đến miền Bắc tôi đã nghe tin tức về những Kỵ Sĩ, và dù đã đuổi theo chúng từng ngày, chúng vẫn ở phía trước tôi. Tôi biết ra chúng đã phân tán lực lượng: vài tên ở lại biên giới phía đông, không xa Lối Xanh lắm, và vài tên tiến vào Shire từ phía nam. Tôi đến Hobbiton và Frodo đã ra đi; nhưng tôi cũng trao đổi với già Gamgee. Nói nhiều chuyện mà chỉ có một ít đi vào vấn đề chính. Lão có quá nhiều chuyện phàn nàn về những kém cỏi của những người chủ mới của Bag End.

“ ‘Tôi không chịu nổi những thay đổi,’ lão nói, ‘suốt đời tôi là thế, nhất là những thay đổi tồi tệ.’ ‘Thay đổi tồi tệ,’ lão nhắc đi nhắc lại nhiều lần.

“ ‘Tồi tệ là một từ không hay,’ tôi nói với lão, ‘và tôi hy vọng ông sẽ không phải sống để nhìn thấy điều đó.’ Nhưng trong câu chuyện, sau cùng tôi cũng biết được rằng Frodo đã rời Hobbiton cách đó chưa đến một tuần, và những người Kỵ Sĩ Đen đã đến khu Bag End cùng tôi hôm ấy. Rồi tôi tiếp tục đi trong âu lo. Tôi đến Buckland và nhận thấy nó đang náo động, ồn ào tựa như một tổ kiến vừa bị thọc cây vào. Tôi đến một ngôi nhà ở Crickhollow, nó đã bị phá toang và trống rỗng, nhưng trên thềm nhà vẫn còn sót lại chiếc áo choàng của Frodo. Rồi trong chốc lát tôi không còn hy vọng gì nữa, và tôi không chờ để thu thập thêm tin tức, hoặc có lẽ tôi đã cảm thấy đủ rồi; nhưng tôi lần theo dấu vết của những tay kỵ sĩ. Khó mà theo được, vì nó toả ra nhiều hướng và rồi tôi mất dấu. Nhưng tôi thấy có vẻ một hoặc hai tên đã đi về phía làng Bree; rồi tôi đi theo hướng đó, vì tôi nghĩ đến những lời lẽ có thể đã được trao đổi với chủ quán trọ.

“ ‘Người ta gọi ông ta là Butterbur,’ tôi nghĩ. ‘Nếu chậm trễ này là do lỗi ông ta, tôi sẽ nướng chảy mọi thứ bơ mỡ trong người ông ta. Tôi sẽ nướng tên già ngu ngốc ấy trên một ngọn lửa hiu hiu.’ Ông ta cũng dự đoán điều đó, nên khi trông thấy tôi ông ta liền nằm sấp xuống và chảy nhão ra ngay tại chỗ.”

“Ông đã làm gì ông ấy?” Frodo hét lên hoảng sợ. “Ông ấy thực tử tế với chúng tôi và đã làm hết khả năng mình.”

Gandalf bật cười. “Đừng sợ!” ông ta nói. “Tôi không cấu xé hắn, chỉ quát tháo một chút thôi. Tôi vui mừng khôn xiết khi biết những tin tức từ ông ta đến nỗi ôm lấy ông bạn già ấy khi ông ta hết run rẩy. Chuyện ấy xảy ra thế nào khi ấy tôi không đoán ra được, nhưng tôi biết rằng anh đã ở Bree đêm hôm trước, và đã đi khỏi vào sáng hôm sau với Strider.”

“ ‘Strider!’ Tôi kêu vang vì vui sướng.

“ ‘Vâng, thưa Ngài, tôi e rằng như thế, thưa Ngài.’ Butterbur nói, hiểu sai ý tôi. ‘Hắn đi cùng họ, mặc dù tôi đã làm hết sức, họ vẫn mang hắn đi cùng. Họ cư xử rất kỳ quặc trong suốt thời gian ở đây: tùy tiện, ông có thể nói vậy.’

“ ‘Ôi, khờ quá! Barliman ba lần yêu quý ơi!’ Tôi nói. ‘Đó là tin tức tuyệt vời nhất mà tôi đã nhận được kể từ giữa mùa hè đến giờ: nó đáng giá ít nhất là một thỏi vàng, cầu cho bia của anh có được sức mê hoặc trên cả tuyệt vời này trong bảy năm!’ Tôi nói. ‘Bây giờ tôi có thể ngủ một giấc, giấc đầu tiên kể từ lúc nào tôi không nhớ nữa.’

“Như vậy đêm ấy tôi ở đó, băn khoăn rất nhiều về chuyện gì sẽ xảy đến với những kỵ mã; vì mọi tin tức có vẻ cho thấy chỉ có hai tên đến làng Bree. Nhưng trong đêm tôi nghe được nhiều hơn. Ít nhất có năm tên nữa đến từ phía tây, và tông đổ cánh cổng rồi băng qua làng Bree như một cơn gió rít; những người dân làng Bree vẫn còn run sợ và tưởng như đến ngày tận thế. Tôi thức dậy trước lúc bình minh và đuổi theo chúng.

“Tôi không chắc, nhưng có vẻ như tay nhóm trưởng của chúng lánh ở đâu đó về phía nam làng Bree, trong khi hai tên đi trước qua làng, và bốn tên khác vào Shire. Nhưng khi những tên này bị thất bại ở Bree và Crickhollow, chúng về gặp nhóm trưởng để báo tin, và do đó không canh gác Đường Cái trong một thời gian, ngoại trừ vài do thám của chúng còn lảng vảng trên đường. Tên nhóm trưởng phái vài tên băng thẳng về hướng đông, còn chính hắn ta và những tên còn lại điên cuồng phóng ngựa theo Đường Cái.

“Tôi phóng ngựa về Weathertop như tên bay gió cuốn và tới nơi trước lúc mặt trời lặn vào ngày thứ nhì sau khi rời Bree, nhưng bọn chúng đã tới đó trước. Chúng lẩn tránh tôi, vì chúng cảm thấy tôi đang rất giận dữ và chúng không dám đối đầu với tôi khi còn ánh mặt trời. Nhưng chúng nó tổ chức bao vây tôi khi đêm xuống, và tôi bị kẹt trên đỉnh đồi, trong vòng thành cổ Amon Sûl. Tôi bị kẹt cứng ở đó: từ hồi người ta biết đốt lửa báo động trên núi vào thời chiến ngày xưa, chưa từng có ánh sáng và lửa như thế trên đỉnh Weathertop.

“Đến sáng, tôi thoát xuống được và phóng về phía bắc. Tôi không hy vọng làm gì hơn được. Không thể tìm ra anh, Frodo ạ, trong vùng hoang dã, và cũng thật kém khôn ngoan khi cố đi tìm như thế khi nhóm Bộ Chín theo sát sau lưng. Nên tôi đành trông cậy vào Aragorn. Nhưng tôi cũng hy vọng dụ được vài tên đi theo mình mà vẫn dến Rivendell trước các anh và kêu tiếp viện. Có bốn tên kị sĩ đi theo tôi, nhưng được ít lâu chúng quay trở lại và tiến về đoạn sông cạn. Như thế cũng đỡ một tí, vì chúng chỉ còn lại năm, chứ không phải chín, khi chúng tấn công chỗ các anh cắm trại qua đêm.

“Sau cùng tôi cũng đến được đây sau một đoạn đường dài gian nan. Từ Weathertop về đây tôi mất hết gần mười bốn ngày vì tôi không thể cưỡi ngựa qua miền đá sỏi của trọn Troll, nên tôi cho con Bóng Lướt về với chủ của nó; nhưng giữa tôi với nó đã nảy sinh một tình bạn, và nếu tôi cần nó sẽ đến theo tiếng gọi của tôi. Nhưng như thế tôi chỉ đến Rivendell trước các anh có ba ngày, và tin tức về những mối nguy quanh Chiếc Nhẫn đã lan được tới đây, những diễn biến sau đó đã chứng tỏ điều ấy.

“Và, Frodo, thế là kết thúc câu chuyện của tôi. Có thể Elrond và các vị khác bỏ qua cho sự dài dòng của tôi. Nhưng một chuyện như vậy trước nay chưa từng xảy ra, là Gandalf không giữ đúng hẹn và không đến như đã hứa. Tôi nghĩ cần phải giải thích chuyện bất thường này cho Người Mang Nhẫn là vậy.

“Vậy là tôi đã kể xong, từ đầu tới cuối. Tất cả chúng ta đã ở đây, Chiếc Nhẫn cũng ở đây. Nhưng chúng ta chưa tiến thêm chút nào trên đường tới mục đích của mình, ta làm sao đây?”

Tất cả im lặng. Sau cùng Elrond lên tiếng.

“Chuyện Saruman thật là đáng buồn,” ông ta nói; “vì chúng ta rất tin cậy ông ấy và ông ta rất gắn bó với mọi công cuộc của chúng ta. Thật là nguy hiểm khi nghiên cứu quá sâu về pháp thuật của Kẻ Thù, dù vì mục đích tốt hay xấu. Nhưng những thất bại và phản trắc ấy, hỡi ôi, trước đây từng xảy ra rồi. Trong những câu chuyện ta được nghe hôm nay thì tôi thấy chuyện của Frodo là lạ lùng nhất. Tôi chỉ biết vài Hobbit, không kể Bilbo ở đây; và tôi thấy ông ấy không cô đơn và lẻ loi như tôi nghĩ. Thế giới đã thay đổi nhiều từ khi tôi có mặt trên những nẻo đường miền tây lần cuối.

“Bọn Người Mồ ở Barrow có rất nhiều tên gọi; và cũng có nhiều câu chuyện về Rừng Cổ: tất cả những gì còn lại chỉ là một mảng bị rơi lại của cuộc hành trình về phương bắc thôi. Đã có thời một con sóc có thể chuyền trên cây đi từ nơi bây giờ là Shire tới tận Dunland ở phía tây Isengard. Tôi đã từng du hành qua những miền đất ấy, và biết được nhiều chuyện lạ kỳ hoang dã. Nhưng tôi không nhớ Bombadil, nếu như đó vẫn là kẻ lang thang trong rừng và trên đồi ngày xưa, và thế thì đã già hơn cả những người già. Hồi đó ông ta không mang tên đó. Chúng tôi gọi ông ta là Iarwain Ben-adar, kẻ già nhất và không có cha. Nhưng từ đó người ta đã đặt cho ông ta nhiều tên gọi khác: người Dwarf gọi ông ta là Forn, Người Cao phương bắc gọi là Orald, và nhiều tên khác nữa. Ông ta là sinh vật kỳ lạ, nhưng có lẽ tôi nên mời ông ta vào Hội Đồng chúng ta.”

“Có thể ông ta sẽ không chịu.” Gandalf nói.

“Có thể ta cứ gửi lời nhắn và nhờ ông ta giúp đỡ chăng?” Erestor nói. “Có vẻ như ông ta có quyền lực ngay cả đối với Chiếc Nhẫn.”

“Không, tôi không cho là thế,” Gandalf nói. “Nói đúng hơn là Chiếc Nhẫn chẳng có ma lực gì đối với ông ta. Ông ta là chủ của chính mình. Nhưng ông ta không thể thay đổi Chiếc Nhẫn, cũng không phá được quyền lực của nó. Và bây giờ ông ta rút vào một chốn hẻo lánh, sau những biên cương ông ta đã dựng nên, tuy không ai có thể nhìn thấy biên cương đó, có lẽ là để chờ thời thế thay đổi, và ông ta sẽ không bước ra khỏi nơi chốn đó.”

“Nhưng bên trong biên cương đó làm như chẳng có gì đe dọa được ông ta,” Erestor nói. “Ông ta không nhận Chiếc Nhẫn và giữ nó ở đó được sao, để nó không bao giờ gây hại?”

“Không,” Gandalf nói, “không tự nguyện như vậy đâu. Ông ta có thể làm thế, nếu tất cả những người tự do trên thế giới này cầu khẩn ông ta làm thế, nhưng ông ta sẽ không hiểu nhu cầu này. Và nếu giao cho ông ta chiếc nhẫn, ông ta sẽ mau chóng quên mất nó, hoặc rất có thể vất nó ở đâu đó. Những vật như vậy chẳng ảnh hưởng gì tới tâm trí ông ta được. Ông ta sẽ là kẻ canh giữ chểnh mảng nhất; chỉ điều đó thôi cũng đủ là câu trả lời rồi.”

“Nhưng dù sao,” Glorfindel nói, “gửi Chiếc Nhẫn cho ông ta cũng chỉ trì hoãn được thời điểm của cái xấu. Ông ta ở quá xa. Bây giờ chúng ta khó mà đem được nó tới cho ông ta mà không bị tay chân của Kẻ Thù đoán ra và bắt gặp. Và cho dù làm được, thì sớm muộn gì Chúa Tể của những Chiếc Nhẫn cũng biết được nơi cất giấu ấy và tập trung mọi quyền lực vào chỗ đó. Rồi một mình Bombadil có thể đương đầu với quyền lực ấy không? Tôi nghĩ là không. Tôi nghĩ rằng sau cùng nếu mọi người khác đều bị khuất phục thì Bombadil cũng sẽ thất bại, là kẻ cuối cùng cũng như kẻ đầu tiên, và bóng đêm sẽ tràn ngập.”

“Tôi không biết gì nhiều về Iarwain ngoài cái tên,” Galdor nói; “nhưng tôi nghĩ Glorfindel nói đúng. Sức mạnh để chống lại Kẻ Thù của chúng ta không nằm ở ông ta, trừ khi sức mạnh ấy ở ngay trong lòng đất. Nhưng chúng ta thấy Sauron có thể phá hủy mọi đồi núi trở ngại. Sức mạnh nào còn sót lại vẫn ở với chúng ta, tại Imladris này, hoặc với Círdan ở Havens, hoặc tại Lórien. Nhưng liệu chừng đó có đủ sức để đương cự Kẻ Thù Sauron khi mà tất cả những lực lượng khác đã bị đánh gục hay không?”

“Tôi không có sức mạnh ấy,” Elrond nói, “họ cũng không.”

“Vậy nếu ta không thể dùng sức mạnh để ngăn không cho Sauron chiếm được Chiếc Nhẫn,” Glorfindel nói, “thì chỉ có hai giải pháp cho chúng ta: đưa nó qua bên kia Biển Lớn, hoặc phá hủy nó.”

“Nhưng Gandalf đã cho chúng ta thấy rằng chúng ta không thể phá hủy nó bằng bất cứ phương pháp nào chúng ta hiện có.” Elrond nói. “Và những người ở bên kia Biển Lớn sẽ không chịu nhận nó: xấu tốt gì nó cũng là của Trung Địa; chính chúng ta, những người sống ở đây phải đối phó với nó.”

“Vậy,” Glorfindel nói, “ta hãy quẳng nó xuống vực nước sâu, và để cho những lời dối trá của Saruman trở thành sự thực. Vì bây giờ đã rõ ràng rằng ngay cả ở Hội Đồng bước chân ông ta đã đặt vào con đường sai trái. Ông ta biết rằng Chiếc Nhẫn sẽ không mất đi vĩnh viễn, nhưng lại muốn chúng ta nghĩ thế, vì ông ta đã bắt đầu thèm muốn có nó cho chính mình. Tuy nhiên sự thực thường ẩn tàng trong những dối trá: chiếc nhẫn sẽ an toàn dưới Biển Lớn.”

“Không an toàn vĩnh viễn đâu,” Gandalf nói. “Có rất nhiều vật thể trong những vực nước sâu; và biển hay đất liền đều có thể thay đổi. Chúng ta ở đây không thể chỉ suy nghĩ cho một thời, hoặc cho mạng sống của vài người, hoặc cho một thời kỳ thoảng qua của thế giới. Chúng ta phải tìm ra cách kết liễu chung cuộc cho mối đe dọa này, cho dù chúng ta không hy vọng thực hiện được cách đó.”

“Và chúng ta không tìm thấy cách đó trên những con đường ra biển đâu,” Galdor nói. “Nếu việc quay lại với Iarwain được cho là quá nguy hiểm, thì chuyến đào thoát ra biển bây giờ cũng đầy hiểm họa nghiêm trọng nhất. Linh tính tôi cho rằng Sauron sẽ chờ chúng ta chọn con đường về hướng tây khi hắn biết được chuyện gì đã xảy ra. Mà hắn sẽ biết thôi. Nhóm Chín đã mất ngựa nhưng đó chỉ là một trì hoãn nhất thời, rồi chúng sẽ tìm được ngựa khác chạy nhanh hơn. Bây giờ đứng chắn giữa hắn và cuộc hành trình về hướng bắc theo các bờ biển chỉ còn sức mạnh đang suy tàn của Gondor; và nếu hắn đến, tấn công những ngọn Tháp Trắng và Havens, thì từ đây về sau dân Elf không cách chi thoát khỏi những bóng tối trải dài trên Trung Địa.”

“Cuộc hành trình sẽ trì hoãn được lâu,” Boromir nói. “Ông nói Gondor suy tàn. Nhưng Gondor vẫn đứng vững, và ngay cả lúc tận cùng sức mạnh của nó thì nó vẫn còn rất mạnh.”

“Tuy vậy sự cảnh giác của nó cũng không ngăn được Nhóm Chín,” Galdor nói. “Và hắn có thể biết được rằng Gondor không canh chừng những nẻo đường khác.”

“Vậy,” Erestor nói, “chỉ còn hai cách như Glorfindel đã nói: giấu Chiếc Nhẫn vĩnh viễn; hoặc phá hủy nó. Nhưng cả hai cách đều nằm ngoài khả năng của chúng ta. Ai sẽ giải được câu đố này?”

“Chẳng ai ở đây giải được.” Elrond nói nghiêm trọng. “Ít nhất chẳng có ai tiên đoán được cái gì xảy ra nếu chúng ta đi theo đường này hay đường kia. Nhưng bây giờ dường như tôi đã thấy rõ mình phải chọn con đường nào. Đường về phía tây có vẻ là dễ dàng nhất. Do đó cần phải tránh nó. Nó sẽ bị canh gác. Người Elf tháo chạy quá nhiều lần theo lối đó rồi. Bây giờ trong lần cuối này chúng ta phải chọn con đường gian nan, một con đường không tiên đoán được. Hy vọng của chúng ta là ở đó, nếu còn có hy vọng. Bước thẳng vào nguy hiểm, tới thẳng Mordor. Chúng ta phải đưa Chiếc Nhẫn vào miệng lửa.”

Im lặng lại bao trùm. Frodor, ngay tại ngôi nhà đẹp đẽ ấy nhìn ra thung lũng rực nắng vàng vang tiếng nước trong trẻo, cũng cảm thấy lòng mình u ám. Boromir cựa quậy và Frodo nhìn sang ông ta. Ông ta đang mày mò chiếc tù và, đôi mày nhíu lại. Sau cùng ông ta lên tiếng.

“Tôi không hiểu tất cả những chuyện này,” ông ta nói. “Saruman là một kẻ phản bội, nhưng ông ta không có một chút khôn ngoan sao? Tại sao các ông lại nói đến chuyện cất giấu và phá hủy? Tại sao ta không nghĩ Chiếc Nhẫn đã lọt vào tay chúng ta để phục vụ chúng ta ngay giờ phút cần thiết này? Nắm được nó thì các thủ lãnh tự do của khối dân tộc tự do chắc chắn sẽ đánh bại được Kẻ Thù. Tôi cho rằng đó là điều hắn sợ nhất.

“Những con người Gondor rất kiên cường, họ sẽ không chịu khuất phục; nhưng có khả năng họ cũng bị đánh bại. Lòng can đảm trước hết cũng cần có sức mạnh, rồi tới vũ khí. Hãy coi Chiếc Nhẫn như vũ khí của các ông, nếu nó có quyền lực như các ông nói. Hãy nắm lấy nó và tiến lên giành chiến thắng!”

“Ôi, không,” Elrond đáp. “chúng ta không thể sử dụng Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Điều đó hiện giờ ta đã rõ. Nó thuộc về Sauron và do mình hắn chế tạo ra, nó cực kỳ quái ác. Sức mạnh của nó, Boromir ạ, quá lớn không ai có thể cầm giữ nổi theo ý mình, ngoại trừ những người đã có sẵn một quyền lực lớn lao của riêng họ. Nhưng với họ Chiếc Nhẫn cũng là hiểm họa chết người như thường. Ngay nỗi thèm khát chiếm hữu nó cũng hủy hoại tâm hồn mình. Hãy xem Saruman đó. Nếu nhà thông thái nào có thể dùng chiếc nhẫn đánh bại được Chúa Tể Mordor bằng chính những pháp thuật của hắn, thì ông ta cũng sẽ ngồi lên ngai vàng của Sauron và một Chúa Tể Hắc Ám khác sẽ xuất hiện. Và đó là một lý do nữa khiến ta phải phá hủy Chiếc Nhẫn: chừng nào nó còn tồn tại trên thế giới này thì nó vẫn là một nguy hiếm, thậm chí với cả bậc Thông Thái. Vì chẳng có gì là xấu xa ngay từ khởi thủy. Chính Sauron cũng vậy. Tôi sợ phải nhận Chiếc Nhẫn để chôn giấu nó. Tôi sẽ không nhận Chiếc Nhẫn để giữ nó luôn.”

“Tôi cũng vậy,” Gandalf nói.

Boromir nhìn họ hồ nghi, nhưng ông ta cúi đầu xuống. “Ra là thế,” ông ta nói. “Vậy là ở Gondor chúng ta phải trông cậy vào những vũ khí chúng ta có. Và ít nhất, chừng nào những người thông thái còn bảo vệ được chiếc nhẫn thì chúng ta sẽ tiếp tục chiến đấu. Có thể Thanh Gươm Đã Gãy vẫn còn chặn được cơn lũ dữ, nếu bàn tay cầm gươm đó không chỉ kế thừa vật gia bảo mà kế thừa được cả các nguồn sức mạnh của các hoàng đế của Con Người.”

“Ai biết được?” Aragorn nói. “Nhưng một ngày nào đó chúng ta sẽ thử nghiệm nó.”

“Mong rằng ngày đó không còn xa quá,” Boromir nói. “Vì tuy tôi không yêu cầu trợ giúp, nhưng chúng ta vẫn cần điều đó. Nếu biết mọi người khác cũng chiến đấu với mọi thứ vũ khí họ có được thì mình cũng thấy dễ chịu hơn.”

“Vậy thì cứ thoải mái đi,” Elrond nói. “Vì có những lực lượng và lãnh địa mà ông chưa biết, và chúng nằm ngoài tầm nhìn của ông. Anduin Vĩ Đại bay qua nhiều bờ bãi, trước khi nó đến Argorath và các Cửa Ngõ vào Gondor.”

“Điều đó có thể tốt cho mọi người,” Glóin nói, “nếu tất cả sức mạnh đó được kết hợp lại, và quyền năng của mỗi người được sử dụng cùng lúc. Có thể có những chiếc nhẫn khác, ít phản trắc hơn, có thể sử dụng cho nhu cầu của chúng ta được. Nhóm Bảy Nhẫn đã lọt khỏi tay chúng tôi – nếu Balin không tìm được cái nhẫn của Thrór vốn là cái cuối cùng; thì ta không còn nghe nói tới nó từ khi Thrór bị tiêu diệt ở Moria. Như thế bây giờ tôi có thể tiết lộ rằng ít nhiều còn có hy vọng tìm được cái nhẫn đó mà vì nó Balin đã bỏ đi.”

“Balin sẽ không tìm được chiếc nhẫn nào ở Moria,” Gandalf nói. “Thrór đã trao nó lại cho con trai là Thráin, nhưng Thráin không trao cho Thorin. Nó đã bị tước khỏi tay Thráin bằng tra tấn trong những hầm ngục ở Dol Guldur. Tôi đã đến đó quá muộn.”

“Ôi trời!” Glóin kêu lên. “Đến ngày nào chúng tôi mới báo thù được? Nhưng còn nhóm Ba Nhẫn nữa. Ba Nhẫn của người Elf thì sao? Người ta nói đó là những chiếc nhẫn rất quyền năng. Không phải các Chúa Tể người Elf giữ chúng sao? Tuy chúng cũng do Chúa Tể Hắc Ám chế tạo ra từ ngày xưa. Chúng vô dụng sao? Ở đây có các Chúa Tể người Elf đây. Sao họ không nói gì?”

Những người Elf không trả lời. “Ông không nghe tôi nói sao, Glóin?” Elrond nói. “Nhóm Ba Nhẫn không phải do Sauron làm ra, hắn cũng chưa bao giờ đụng tới chúng. Nhưng không được phép nói về chúng. Chỉ trong giờ phút đầy nghi ngờ này thì tôi có thể nói. Chúng không vô dụng. Nhưng chúng không được chế tạo để làm vũ khí chiến tranh hay chinh phục: điều đó không phải là quyền năng của chúng. Những người chế ra chúng không mưu cầu sức mạnh thống trị hay giàu sang của cải, mà muốn hiểu biết, chế tạo và cứu chữa, để giữ cho mọi sự đừng bị hoen ố. Những thứ đó người Elf ở Trung Địa đã ít nhiều giành lấy được, tuy rằng với nhiều sầu khổ. Nhưng tất cả những gì được chế tạo ra bởi những người nắm giữ nhóm Ba Nhẫn sẽ đưa họ đến chỗ hủy diệt, và tâm hồn cũng như trí tuệ của họ bị phơi bày trước Sauron nếu hắn nắm được Chiếc Nhẫn Tối Thượng. Nếu Nhóm Ba này chưa từng tồn tại thì có lẽ tốt hơn. Đó là mục đích của hắn mà.”

“Nhưng cái gì sẽ xảy ra nếu chiếc Nhẫn Chúa bị phá hủy theo lời khuyên của ông?” Glóin hỏi.

“Chúng tôi không biết chắc,” Elrond rầu rĩ đáp. “Một số người hy vọng rằng nhóm Ba Nhẫn mà Sauron chưa từng đụng tới, rồi sẽ được tự do, và những người nắm giữ chúng có thể cứu chữa những đau thương của thế giới do hắn gây ra. Nhưng có lẽ khi Chiếc Nhẫn Tối Thượng đã mất tích, thì nhóm Ba Nhẫn sẽ tàn lụi, nhiều điều tốt đẹp sẽ phai nhòa và bị lãng quên. Tôi tin như thế.”

“Và tất cả dân Elf sẵn sàng chấp nhận cuộc may rủi này,” Glorfindel nói. “Nếu nhờ đó mà phá vỡ được quyền lực của Sauron, và nỗi khiếp sợ sự thống trị của hắn qua đi mãi mãi.”

“Vậy là chúng ta một lần nữa trở lại với việc phá hủy Chiếc Nhẫn,” Erestor nói, “và chúng ta chẳng tiến thêm được bước nào. Chúng ta có sức mạnh gì để tìm ra ngọn lửa đã được dùng để chế tạo Chiếc Nhẫn? Đó là một con đường tuyệt vọng. Hay có thể nói là ngu ngốc nếu sự khôn ngoan của Elrond không cấm tôi nói thế.”

“Tuyệt vọng, hay ngu ngốc?” Gandalf nói. “Đó không phải là tuyệt vọng, vì tuyệt vọng chỉ dành cho những kẻ trông thấy điểm kết liễu quá rõ. Chúng ta thì không. Nhận ra nhu cầu cần thiết chính là sự khôn ngoan, khi đã cân nhắc mọi khả năng hành động, tuy rằng điều đó có vẻ ngu ngốc dưới mắt những người chỉ biết bám vào hy vọng hão huyền. Vậy đó, ta cứ giữ lớp vỏ ngu ngốc, một tấm bình phong che mắt Kẻ Thù! Vì hắn quá khôn ngoan, và cân nhắc mọi chuyện đến từng chi tiết nhỏ bằng cái cân tinh quái của hắn. Nhưng hắn chỉ có một thước đo là lòng khao khát, khao khát quyền lực; và do đó hắn xét đoán tâm hồn người khác cũng theo thước đo đó. Hắn không bao giờ nghĩ được rằng có ai đó sẽ từ chối quyền lực rằng sau khi có được Chiếc Nhẫn chúng ta tìm cách phá hủy nó. Nếu chúng ta tìm cách làm điều này thì chúng ta đã khiến hắn hoàn toàn không thể đoán định được.”

“Ít nhất là trong một thời gian,” Elrond nói. “Ta phải đi con đường của mình thôi, nhưng nó sẽ rất gian khổ. Và cả sức mạnh lẫn sự khôn ngoan đều không giúp chúng ta đi xa được. Những kẻ yếu có lẽ phải làm cuộc truy tìm này với tất cả hy vọng như những kẻ mạnh. Nhưng thông thường, đấy lại là động lực của những kỳ tích đã làm xoay bánh xe tiến hóa: những bàn tay nhỏ bé thực hiện điều đó vì chúng buộc phải làm như vậy, khi tai mắt của những bàn tay lớn hơn bận chú ý chỗ khác.”

“Hay lắm, hay lắm, Elrond!” đột nhiên Bilbo lên tiếng. “Đừng nói nữa! Thế là đủ biết ông muốn nhắm tới điều gì. Bilbo gã Hobbit ngốc đã gây ra vụ này, thì Bilbo phải kết thúc nó, hoặc kết thúc chính bản thân gã. Tôi rất thoải mái ở đây, và lo viết nốt cuốn sách của tôi. Nếu các ông muốn biết thì tôi đang viết câu kết cho cuốn sách. Tôi nghĩ mình sẽ viết là: và hắn ta sống hạnh phúc mãi về sau cho đến ngày cuối đời. Đó là một kết thúc hay, và dù được sử dụng rất nhiều trước đây nó vẫn còn hay như thường. Bây giờ tôi sẽ phải sửa câu ấy lại: điều đó coi bộ khó thành sự thật; và dù thế nào, rõ ràng tôi cũng phải thêm vào vài chương nữa, nếu tôi còn được sống để viết tiếp. Đó là một nỗi phiền toái đáng sợ. Chừng nào tôi phải khởi sự đây?”

Boromir ngạc nhiên nhìn Bilbo, nhưng tiếng cười tắt ngay trên môi khi ông ta thấy rằng tất cả mọi người nhìn tay Hobbit già với vẻ kính trọng. Chỉ có Glóin mỉm cười nhưng nụ cười ấy xuất phát từ những ký ức xa xưa.

“Dĩ nhiên, Bilbo thân mến,” Gandalf nói. “Nếu quả thực ông đã gây ra vụ này, thì có lẽ ông phải kết thúc nó. Nhưng ông cũng biết quá rõ rằng tuyên bố mình gây ra vụ này là một điều quá lớn lao đối với bất kỳ ai, và mọi vị anh hùng trên đời chỉ đóng một vai nhỏ bé trong các kỳ tích vĩ đại. Ông không cần phải đưa đầu chịu báng! Tuy chữ có nghĩa, và chúng tôi hiểu sau vẻ đùa giỡn ông đã đưa ra một đề nghị can đảm. Nhưng vụ này ngoài tầm sức của ông, Bilbo ạ. Ông không thể lấy lại vật này được. Nó đã qua đi. Nếu ông còn cần lời khuyên của tôi, thì tôi sẽ nói vai diễn của ông đã hết, ngoại trừ vai trò người ghi chép. Hãy viết cho xong cuốn sách, và đừng thay đổi câu kết! Vẫn còn hy vọng có được điều đó. Nhưng hãy sẵn sàng để viết bộ kế tiếp, khi họ trở về.”

Bilbo bật cười. “Tôi chưa từng thấy ông cho tôi được một lời khuyên dễ chịu nào,” ông ta nói. “Nhưng vì mọi lời khuyên khó chịu của ông đều tốt đẹp, nên tôi tự hỏi không biết lời khuyên này có quá tốt hay không. Nhưng tôi không nghĩ mình có đủ sửc mạnh hay may mắn để đối phó với Chiếc Nhẫn. Nó đã lớn mạnh, còn tôi thì không. Nhưng hãy cho tôi biết: ông nói họ tức là ám chỉ ai?”

“Những người ra đi với Chiếc Nhẫn.”

“Chính xác! Và họ sẽ là những ai? Tôi thấy hình như Hội đồng này phải quyết định, và đó là tất cả những gì họ phải quyết định. Dân Elf có thể cứ diễn thuyết một mình, còn dân Dwarf cứ chịu đựng sự mệt mỏi; nhưng tôi chỉ là một tay Hobbit già, và tôi đã lỡ bữa trưa rồi. Các ông không nghĩ ra được vài cái tên lúc này sao? Hay tạm gác nó lại đến sau bữa ăn?”

Chẳng ai trả lời. Chuông buổi trưa reo vang. Vẫn chẳng ai nói gì. Frodo lướt qua tất cả các khuôn mặt, nhưng họ đều không quay về phía anh. Cả Hội Đồng ngồi nhìn xuống đất, như đang suy nghĩ rất lung. Một nỗi sợ hãi kinh khủng trùm lên anh, cứ như anh đang chờ đợi lời tuyên bố về một số phận nào đó mà anh đã tiên đoán từ lâu với hy vọng vô ích rằng nó sẽ không bao giờ được nói ra. Một nỗi thèm khát cực độ mong được nghỉ ngơi và sống bình yên bên Bilbo tại Rivendell bỗng tràn ngập trong tim anh. Sau cùng bằng một nỗ lực, anh lên tiếng, và hoang mang nghe giọng nói của chính mình, như thể một ý chí khác đang sử dụng tiếng nói nhỏ bé của anh.

“Tôi sẽ nhận mang Chiếc Nhẫn,” anh nói, “tuy tôi chưa biết đường phải đi.”

Elrond ngước mắt lên nhìn anh, và Frodo cảm thấy tim mình bị xuyên thấu vì tia nhìn sắc nhọn bất ngờ đó. “Nếu tôi hiểu chính xác điều vừa được nghe,” ông ta nói, “thì tôi nghĩ nhiệm vụ này đã được giao cho anh, Frodo; và nếu anh không tìm ra một con đường, thì sẽ chẳng ai tìm ra. Đây là giờ của dân Shire, khi họ khởi lên từ những cánh đồng lặng lẽ của mình để làm rung chuyển những tòa tháp và mọi ý kiến của những con người vĩ đại. Ai trong những nhà thông thái từng tiên liệu được điều này? Hoặc, nếu họ thông thái, tại sao họ phải hy vọng biết được điều đó, trước khi đến đúng thời điểm?

“Nhưng đây là một gánh nặng. Nặng đến độ không ai có thể đặt lên vai người khác. Tôi không đặt nó lên vai anh. Nhưng nếu anh tự nhận, tôi sẽ nói lựa chọn của anh là đúng; và nếu như tất cả những bạn bè toàn năng của người Elf từ ngày xưa, Hador, Húrin, Turin và cả Beren nữa có được tập hợp lại thì phải có chỗ ngồi cho anh trong bọn họ.”

“Nhưng ông sẽ không để anh ấy đi một mình chứ, ông Elrond?” Sam kêu lên vì không kềm nổi chính mình nữa, anh ta nhảy phắt ra từ một góc anh ta đã lặng lẽ ngồi từ nãy đến giờ.

“Không đâu!” Elrond nói, mỉm cười quay sang anh ta. “Ít nhất anh cùng sẽ đi với anh ấy. Thật khó tách anh ra khỏi anh ta, kể cả khi anh ta được mời dự họp kín còn anh thì không.”

Sam ngồi xuống, đỏ mặt và lúng búng. “Mình rớt vào một chuyện căng quá đấy, ông Frodo ạ!” anh ta nói, lúc lắc đầu.

CHƯƠNG 15:
Chiếc Nhẫn đi về phía Nam

Cuối ngày hôm đó các Hobbit tổ chức cuộc họp của riêng họ trong phòng của Bilbo. Merry và Pippin rất phẫn nộ khi nghe rằng Sam đã vào Hội Đồng và được chọn là bạn đồng hành của Frodo.

“Hoàn toàn không công bằng,” Pippin nói. “Thay vì tống cổ hắn và xích hắn, Elrond lại thưởng cho sự láo xược của hắn.”

“Thưởng à!” Frodo nói. “Tôi không thể hình dung ra sự trừng phạt nào khe khắt hơn. Các anh nói mà không suy nghĩ: bị buộc phải bước vào cuộc hành trình vô vọng này là một phần thưởng à? Hôm qua tôi đã mơ rằng nhiệm vụ của tôi đã hoàn tất, và tôi có thể nghỉ ngơi ở đây, một thời gian dài, có lẽ là mãi mãi.”

“Tôi không ngạc nhiên về điều đó,” Merry nói, “và tôi ước gì anh được toại ý. Nhưng chúng tôi ghen tỵ với Sam, chứ không phải với anh. Nếu anh phải đi, thì việc chúng tôi phải ở lại là một sự trừng phạt, cho dù được ở Rivendell. Chúng tôi đã đi cùng anh một đoạn đường dài và đã trải qua một số phen gian khổ. Chúng tôi muốn tiếp tục.”

“Tôi cũng muốn vậy,” Pippin nói. “Những người Hobbit chúng ta phải gắn bó với nhau. Tôi cũng đi, trừ khi họ xích chân tôi lại. Trong đoàn phải có người thông minh đi cùng chứ.”

“Vậy chắc chắn anh sẽ không được chọn, Peregrin Took!” Gandalf nói, nhìn vào qua cửa sổ gần mặt đất. “Nhưng tất cả các anh lo lắng một cách không cần thiết. Chưa có gì được quyết định cả.”

“Chưa có gì được quyết định!” Pippin kêu lên. “Vậy chứ mấy ông đang làm gì vậy? Mấy ông đã nhốt mình trong mấy giờ liền đó.”

“Nói chuyện,” Bibbo nói. “Có nhiều chuyện cần nói, và mọi người đều có một bất ngờ. Cả Già Gandalf. Tôi nghĩ mẩu tin tức về Gollum của Legolas thậm chí đã làm ông ấy bất ngờ, dù ông ấy đã kết thúc nó.”

“Ông sai rồi,” Gandalf nói. “Ông chẳng chú ý gì cả. Tôi đã nghe chuyện đó qua miệng Gwaihir. Nếu anh muốn biết, điều duy nhất thực sự bất ngờ, như ông đã gọi nó, ấy chính là ông với Frodo; và tôi là người duy nhất không hề ngạc nhiên.”

“Thực ra,” Bibbo nói, “chẳng có gì đã được quyết định trừ việc chọn Frodo tội nghiệp và Sam cả. Lúc nào tôi cũng lo sợ rằng có thể xảy chuyện đó, nếu như tôi bị loại ra. Nhưng nếu anh hỏi, thì Elrond sẽ phái một số đông người đi, khi nhận được các báo cáo. Họ đã khởi hành chưa, Gandalf?”

“Rồi,” tay pháp sư đáp. “Một số trinh sát đã được phái đi. Một số nữa sẽ đi vào ngày mai. Elrond đã phái những người Elf, họ sẽ liên lạc với những kẻ Lãng Du, và có lẽ với người của Thranduil ở Mirkwood. Và Aragorn đã đi với các con trai của Elrond. Chúng ta sẽ phải lùng sục tất cả các vùng đất chung quanh trong nhiều dặm dài trước khi có bất kỳ hành động nào. Vì vậy hãy vui lên, Frodo. Có lẽ anh sẽ ở đây một thời gian khá dài.”

“A!” Sam nói với vẻ rầu rĩ. “Chúng ta sẽ chờ lâu đấy, đủ cho mùa đông đến.”

“Điều đó không thể cứu vãn được nữa,” Bilbo nói. “Đó một phần là lỗi của anh, Frodo thân mến: cứ nhất định chờ sinh nhật của tôi. Tôi không thể không nghĩ đó là một cách thể hiện sự kính trọng lạ thường. Lẽ ra tôi không nên chọn ngày đó để cho phép gia đình Sackville-Baggins vào Bag End. Nhưng thế này: bây giờ anh không thể chờ mùa xuân; và anh không thể đi trước khi các báo cáo được gửi về.

Khi mùa đông đầu tiên bắt đầu làm tê buốt

Và những tảng đá nứt trong đêm đầy sương giá,

Khi những vũng nước đen và cây trụi lá,

Đó là cái ác trong vùng Hoang Dã tiến triển.

Nhưng tôi e đó sẽ là số mệnh của anh.”

“Tôi cũng e như vậy,” Gandalf nói. “Chúng ta không thể khởi hành trước khi chúng ta biết được hành tung của những tên Kỵ Sĩ đó.”

“Tôi nghĩ tất cả bọn chúng đã chết sạch trong cơn lũ đó.” Merry nói.

“Anh không thể hủy diệt những Hồn Ma Nhẫn theo kiểu đó,” Gandalf nói. “Quyền lực của chủ nhân chúng nằm trong chúng, chúng còn và mất theo hắn ta. Chúng ta hy vọng tất cả chúng đều không còn ngựa và mặt nạ nữa, và như thế chúng ít nguy hiếm hơn trong một thời gian; nhưng chúng ta phải tìm ra đích xác. Trong lúc này anh phải cố quên đi những lo lắng của anh, Frodo ạ. Tôi không biết mình có thể làm gì để giúp anh; trừ việc khuyên anh như thế. Ai đó có nói rằng trong nhóm cần có óc thông minh. Anh ta nói đúng. Tôi nghĩ tôi sẽ đến với anh.”

Niềm vui sướng của Frodo trước tuyên bố này quá lớn đến độ Gandalf phải rời bậu cửa sổ, nơi ông ta đang ngồi, và giở nón cúi chào. “Tôi chỉ nói tôi nghĩ tôi sẽ đến. Chưa nên tin vào bất cứ điều gì cả. Về chuyện này Elrond sẽ có nhiều điều để nói, và ông bạn Strider của anh nữa. Nhân đây tôi mới nhớ, tôi cần gặp Elrond. Tôi phải đi thôi.”

“Theo bác thì cháu sẽ ở đây bao lâu?” Frodo hỏi Bilbo khi Gandalf đã bỏ đi.

“Ồ, tôi không biết. Tôi không thể đếm ngày ở Rivendell,” Bilbo nói. “Nhưng theo tôi thì khá lâu đây. Chúng ta có thể có nhiều chuyện hay để nói với nhau. Còn chuyện giúp tôi làm cuốn sách của tôi, và bắt đầu cuốn kế tiếp thì sao? Anh có nghĩ ra một kết thúc nào chưa?”

“Rồi, có vài kết thúc, nhưng tất cả đều tối tăm và không vui,” Frodo nói.

“Ồ, không được!” Bilbo nói. “Sách phải kết thúc có hậu mới được. Thế này được không: tất cả họ bình yên và sống hạnh phúc với nhau mãi mãi?”

“Được đấy, nếu nó xảy ra được như vậy,” Frodo nói.

“A!” Sam nói. “Và họ sẽ sống ở đâu? Tôi thường tự hỏi điều đó.”

Trong một lát các Hobbit cứ tiếp tục nói và nghĩ về cuộc hành trình đã qua và về những hiểm nguy đang chờ phía trước; nhưng sự hấp dẫn của vùng đất Rivendell đã nhanh chóng xóa đi tất cả những sợ hãi và lo lắng trong đầu họ. Tương lai, dù tốt hay xấu, thì chẳng ai quên, nhưng nó không ảnh hưởng gì tới hiện tại cả. Sức khỏe và niềm hy vọng lớn lên mạnh mẽ trong họ và họ toại nguyện với từng ngày tốt đẹp đến với mình, thích thú trong mọi bữa ăn, trong mọi bài ca tiếng hát.

Như thế ngày tháng cứ trôi qua, khi mỗi sáng bình minh rực rỡ tươi đẹp, và mỗi tối theo sau lại mát mẻ và trong trẻo. Nhưng mùa thu tàn nhanh; dần dần ánh nắng vàng rực nhạt dần sang màu bạc tái, và những chiếc lá còn sót lại rời khỏi những cành cây trơ trụi. Từ Dãy Núi Mờ Sương phía đông một luồng gió lạnh bắt đầu thổi xuống. Trăng tháng chín tròn dần trong bầu trời đêm, át đi những ánh sao nhỏ bé. Nhưng thấp ở phương nam, một vì sao rực đỏ. Mỗi đêm, khi trăng tàn, nó càng lúc càng rực hơn. Từ cửa sổ phòng mình Frodo có thể thấy rõ nó, trong bầu trời sâu thẳm rực sáng như một con mắt canh gác chiếu trên những hàng cây ngoài rìa thung lũng.

Những Hobbit đã ở gần hai tháng trong ngôi nhà của Elrond, và tháng mười một đã qua với một chút sót lại của mùa thu, đến tháng mười hai thì những trinh sát bắt đầu trở về. Một số đã lên phía bắc vượt quá những dòng suối Hoarwell tiến vào vùng Ettenmoor; những người khác đi về phía tây, và với sự giúp đỡ của Aragorn và những kẻ Lãng Du khác họ đã lục soát những vùng đất tuốt dưới Greyflood, tới tận Tharbad, nơi con Đường Bắc xưa băng qua dòng sông cạnh một thị trấn hoang tàn. Nhiều người đã đi về phía đông và phía nam; những người khác đã băng qua các dãy núi và vào vùng Mirkwood, trong khi những người khác nữa đã leo lên đèo tại nguồn sông Gladden, và đã đi xuống vào Wilderland và qua những cánh đồng Gladden để cuối cùng tới được ngôi nhà cũ của Radagast tại Rhosgobel. Radagast không có ở đó; và họ đã quay lại vượt qua ngọn đèo cao tên là Dimrill Stair. Những con trai của Elrond, Elladan và Elrohir, là những người trở về cuối cùng; họ đã thực hiện cuộc hành trình vĩ đại, đi xuống Silverlode vào một xứ sở xa lạ, nhưng họ chẳng kể cho ai nghe về chuyến đi của họ ngoại trừ Elrond.

Các sứ giả không hề khám phá ra bất kỳ dấu hiệu hay tin tức gì về bọn Kỵ Sĩ hay các tôi tớ của Kẻ Thù trong khu vực. Thậm chí từ bọn Đại Bàng trên Dãy Núi Mờ Sương họ cũng chẳng biết được tin gì mới. Chẳng ai nghe thấy gì về Gollum; nhưng bọn sói hoang vẫn tụ tập và săn mồi xa tuốt trên Đại Giang. Đồng thời người ta tìm thấy ba con ngựa đen bị chết đuối trong cơn lũ ở Khúc Sông Cạn. Trên những ghềnh đá ở thác nước phía hạ nguồn những người tìm kiếm thấy được xác năm con nữa, cùng một chiếc áo choàng đen, bị chém và rách tả tơi. Còn về những Kỵ Sĩ Đen thì họ không hề tìm thấy bất kỳ dấu vết gì, và cũng chẳng ai cảm thấy sự hiện diện của chúng ở đâu cả. Dường như chúng đã biến mất khỏi miền bắc.

“Ít nhất ta cũng biết tông tích của tám trong chín tên,” Gandalf nói. “Thật là hấp tấp khi nói chắc chắn như thế, nhưng theo tôi giờ chúng ta có thể hy vọng những Hồn Ma Nhẫn đã tan tác và buộc phải cố hết sức đế trở về với chủ nhân của chúng ở Mordor, trống rỗng và dị hình.

“Nếu đúng như thế, thì sẽ mất một thời gian chúng mới có thể tiếp tục săn lùng trở lại. Dĩ nhiên là Kẻ Thù có những tôi tớ khác, nhưng chúng sẽ phải làm cuộc hành trình dài đến tận biên giới Rivendell trước khi chúng có thể lần ra dấu vết của chúng ta. Và nếu chúng ta cẩn thận thì chúng khó mà tìm ra. Nhưng chúng ta không được chậm trễ nữa.”

Elrond mời các Hobbit đến. Ông ta nhìn Frodo với vẻ trang nghiêm. “Đã đến lúc,” ông ta nói. “Nếu Chiếc Nhẫn phải lên đường, thì nó phải đi sớm. Nhưng những ai đi với nó thì đừng nghĩ rằng sẽ có chiến dịch hay lực lượng nào hỗ trợ cho chuyến đi của họ. Họ phải đi vào lãnh thổ của Kẻ Thù mà không hề có sự giúp đỡ. Anh vẫn còn giữ lời của mình chứ, Frodo, anh vẫn là người mang Chiếc Nhẫn chứ?”

“Phải,” Frodo nói. “Tôi sẽ đi với Sam.”

“Vậy tôi không thể giúp anh nhiều, dù là bằng lời khuyên,” Elrond nói. “Tôi có thể dự đoán rất ít về con đường anh đi; và tôi không biết anh sẽ hoàn thành nhiệm vụ của anh như thế nào. Bóng Đen hiện nay đã lan tới chân của dãy núi lớn, và thậm chí đã di chuyển gần đến vùng biên giới Greyflood; và bên dưới Bóng Đen tất cả đều tối ám đối với tôi. Anh sẽ gặp nhiều kẻ thù, một số công khai, và một số cải trang; anh cũng có thể tìm thấy bè bạn trên đường đi vào những lúc anh bất ngờ nhất. Tôi có thể gửi tin nhắn, như tôi có thể xoay xở, đến những ai tôi quen biết trong thế gới rộng lớn này; nhưng hiện giờ những vùng đất này có thể trở nên quá nguy hiểm đến độ một số thư từ có thể bị thất lạc, hoặc không đến nhanh bằng chính các anh.

“Và tôi sẽ chọn cho anh những bạn đồng hành, họ sẽ đi cùng anh đến hết mức họ muốn hoặc cơ may cho phép. Lượng người phải ít, vì hy vọng của anh nằm trong tốc độ và sự bảo mật. Nếu tôi có một đạo quân Elf giáp trụ đầy đủ của Những Ngày Xa Xưa, thì cũng chẳng có ích gì, chỉ tổ đánh động quyền lực của Mordor.

“Nhóm Nhẫn này sẽ là Chín; và Chín Người đi bộ sẽ chống lại Chín Kỵ Sĩ tượng trưng cho cái ác. Gandalf sẽ đi với anh và là người trợ thủ trung thành của anh; vì đây sẽ là nhiệm vụ vĩ đại của ông ấy, và có thể là nhiệm vụ cuối cùng của ông ấy.

“Về những người còn lại, họ sẽ đại diện cho các Dân Tộc Tự Do khác: người Eli, người Dwarf, và Người Cao. Legolas sẽ đại diện cho người Elf; và Gimli con trai của Glóin đại diện cho người Dwarf. Ít nhất họ sẵn sàng đi đến các đèo của dãy núi lớn, và có thể qua bên kia. Về phía Người Cao anh sẽ có Aragorn con trai của Arathorn, vì Chiếc Nhẫn của Isildur liên quan mật thiết với anh ta.”

“Strider!” Frodo nói.

“Đúng,” hắn ta mỉm cười nói. “Một lần nữa tôi lại xin phép làm bạn đồng hành của anh, Frodo.”

“Lẽ ra tôi phải năn nỉ ông đi cùng,” Frodo nói, “tôi cứ tưởng ông sẽ đến Minas Tirith với Boromir.”

“Tôi sẽ đi,” Aragorn nói. “Và Thanh Gươm Đã Bị Gãy phải được rèn lại trước khi tôi bước vào cuộc chiến. Nhưng con đường của anh trùng với con đường của chúng tôi khoảng mấy trăm dặm. Vì thế Boromir sẽ cũng nằm trong Nhóm. Anh ta là một kẻ can đảm.”

“Vẫn phải tìm thêm hai người nữa,” Elrond nói. “Tôi sẽ xem xét những người này. Về người trong nhà tôi thì tôi sẽ tìm ai đó có thể đại diện cho tôi để phái đi.”

“Vậy là không còn chỗ cho chúng tôi!” Pippin kêu lên với vẻ thất chí. “Chúng tôi không muốn bị bỏ lại đàng sau. Chúng tôi muốn đi cùng Frodo.”

“Đó là do anh không hiểu và không thế hình dung ra những gì nằm phía trước,” Elrond nói.

“Cả Frodo cũng không hiểu,” Gandalf nói, bất ngờ ủng hộ Pippin. “Tất cả chúng ta cũng không ai hiểu rõ cả. Sự thật là nếu những người Hobbit này hiểu ra nỗi nguy hiểm, họ sẽ không dám đi. Nhưng họ sẽ vẫn muốn đi, hoặc ước rằng họ dám đi, và thấy xấu hổ và đau khổ. Elrond này, theo tôi thì trong vấn đề này tốt hơn là nên tin vào tình bạn của họ hơn là sự thông thái vĩ đại. Thậm chí nếu ông chọn cho chúng tôi một ông thủ lãnh người Elf, như Glorfindel, ông ta cũng không thể đột chiếm Ngọn Tháp Đen, mà cũng không mở được đường đến miệng lửa bằng sức mạnh của ông ta được.”

“Ông nói nghiêm trọng đấy,” Elrond nói, “nhưng tôi thấy nghi ngờ. Xứ Shire, tôi báo trước, không thoát khỏi hiểm họa đâu; và tôi nghĩ đến việc gửi hai người này trở về đó làm sứ giả đưa tin, để làm những gì họ có thể, theo cung cách của đất nước họ, để cảnh báo mọi người về mối nguy hiểm của họ. Dù sao, theo tôi thì người trẻ hơn trong hai người này, Peregrin Took, nên ở lại. Tôi không muốn anh ta đi.”

“Vậy, thưa ông Elrond, ông sẽ phải nhốt tôi trong tù, hoặc trói tôi nhét trong bao mà gửi về quê nhà tôi,” Pippin nói. “Vì nếu không thì tôi sẽ theo Nhóm.”

“Vậy cứ như thế thôi. Anh sẽ đi,” Elrond nói, và thở dài. “Bây giờ câu chuyện về Chín đã xong. Trong bảy ngày nữa Nhóm phải khởi hành.”

Thanh Gươm của Elendil được những thợ rèn Elf rèn lại, và trên lưỡi nó có khắc biểu tượng bảy ngôi sao đặt giữa mặt trăng lưỡi liềm và mặt trời chiếu sáng, và quanh đó có nhiều chữ rune; vì Aragorn con trai của Arathorn sẽ lao vào cuộc chiến tại biên giới Mordor. Thanh gươm đó rất sáng khi nó được phục hồi như cũ; ánh sáng mặt trời chiếu đỏ rực lên nó, còn ánh trăng trên đó thì tỏa ra lạnh lẽo, lưỡi của nó thì cứng và sắc. Aragorn cho nó cái tên mới là Andúril, nghĩa là Ngọn Lửa Phía Tây.

Aragorn và Gandalf cùng nhau tản bộ hoặc ngồi nói về con đường của họ và những hiểm họa họ sẽ gặp; họ cân nhắc những bản đồ và các sách truyền thuyết có trong nhà của Elrond. Thỉnh thoảng Frodo tham gia cùng họ; nhưng anh hài lòng dựa vào sự chỉ dẫn của họ, và anh cố dành phần lớn thời gian để ở bên Bilbo.

Trong những ngày cuối cùng đó các Hobbit ngồi với nhau vào buổi tối trong Hỏa Sảnh, ở đó trong nhiều câu chuyện kể họ được nghe trọn vẹn bài thơ về Beren và Lúthien và việc giành được viên ngọc quý; nhưng vào ban ngày, khi Merry và Pippin ra ngoài đi loanh quanh, Frodo và Sam sẽ ngồi với Bilbo trong căn phòng nhỏ của ông ta. Rồi Bilbo sẽ trích đọc những đoạn sách của ông (nó vẫn có vẻ chưa hoàn tất), hoặc những đoạn thơ do ông ta sáng tác, hoặc ghi chép lại những cuộc phiêu lưu của Frodo.

Sáng ngày cuối cùng Frodo ở một mình với Bilbo, và vị Hobbit già này lôi từ gầm giường ông ra một chiếc hộp gỗ. Ông giở nắp và mò bên trong.

“Đây là thanh gươm của anh,” ông nói. “Nhưng nó gãy rồi. Ta giữ nó trong hộp này nhưng quên hỏi liệu các thợ rèn có thể phục chế nó được không. Bây giờ không còn thời gian… Vì vậy ta nghĩ, có lẽ, anh sẽ muốn có nó, anh không biết à?”

Ông lấy ra khỏi hộp một thanh gươm nhỏ đựng trong một bao da đã cũ nát. Ông rút nó ra, và lưỡi bóng loáng của nó ánh lên bất ngờ, lạnh và sáng chói.

“Đây là Sting,” ông ta nói, và đâm nó hết sức nhẹ nhàng vào một xà gỗ. “Lấy nó đi, nếu anh thích. Ta mong là mình sẽ không cần đến nó nữa.”

Frodo nhận nó với thái độ biết ơn.

“Cả cái này nữa!” Bilbo nói, mang ra một gói có vẻ hơi nặng so với kích cỡ của nó. Ông ta tháo vài lớp vải cũ, và đưa ra một chiếc áo giáp ngắn nhỏ. Nó được đan bằng nhiều vòng tròn, cũng mềm mại như vải, lạnh như nước đá, và cứng hơn thép. Nó chiếu sáng giống như màu bạc của ánh trăng, và được đính những viên đá quý trắng. Đi kèm với nó là một thắt lưng đính ngọc và pha lê.

“Nó khá đẹp, hả?” Bilbo nói, đưa nó ra ánh sáng. “Và hữu ích. Nó là chiếc áo giáp của người Dwarf mà Thorin đã cho ta. Ta nhận lại nó từ Michel Delving trước khi ta lên đường, và gói nó cùng hành lý. Ta mang theo mình tất cả những vật kỷ niệm của chuyến hành trình của ta, trừ Chiếc Nhẫn. Nhưng ta không mong dùng tới món này, và bây giờ ta không cần nó, trừ việc thỉnh thoảng giở ra xem. Mặc nó anh sẽ hầu như không cảm thấy nặng chút nào.”

“Để cháu xem – ơ, chắc cháu mặc đó coi không hợp,” Frodo nói.

“Đúng là những gì ta đã tự nhủ,” Bilbo nói. “Nhưng đừng nghĩ về vẻ bề ngoài. Anh có thể mặc nó bên dưới lớp áo ngoài. Thôi nào! Anh phải chia sẻ bí mật này với ta. Đừng nói với bất cứ ai khác! Nhưng ta sẽ cảm thấy hạnh phúc hơn nếu ta biết anh đang mặc nó. Ta có ý nghĩ nó sẽ đương cự được những con dao của bọn Kỵ Sĩ Đen,” ông kết thúc với giọng thấp hẳn.

“Thôi được, cháu sẽ nhận nó,” Frodo nói. Bilbo mặc nó cho anh và buộc chặt cây Sting vào thắt lưng sáng lấp lánh; rồi Frodo mặc vào chiếc quần cưỡi ngựa đã bạc màu, áo và áo khoác.

“Trông anh rõ ràng ra một Hobbit,” Bilbo nói. “Nhưng bây giờ anh có nhiều thứ hơn vẻ bên ngoài. Chúc anh may mắn!” Ông quay đi nhìn ra bên ngoài cửa sổ, thử ngân nga một giai điệu.

HẾT TẬP 10

TẬP 11:
CÂY CẦU KHAZAD-DÛM

Tóm tắt nội dung Tập 10

Sau khi tỉnh giấc ở nhà Elrond, Frodo đã tham dự vào một cuộc họp Hội Đồng quan trọng – Hội Đồng của Elrond.

Anh cũng đã gặp lại ông bác Bilbo quý mến của mình, và nhiều chiến hữu từ mọi miền của Trung Địa: Boromir, Người Cao quả cảm xứ Gondor; Legolas, người Elf rừng Mirkwood; Grimli, người Dwarf tới từ xứ sở của Dáin, và nhiều người khác.

Lần đầu tiên, tất cả đều đã được nghe những gì họ muốn biết về Chúa Tể của những Chiếc Nhẫn – Sauron. Bóng Tối đã cận kề, hơi thở của những Kỵ Sĩ Đen đã sát bên Người Mang Nhẫn.

Không chỉ có vậy, từ tòa tháp Orhanc, Phù Thủy Trắng thông thái Saruman cũng đã tỏ lộ ý định tranh chấp Chiếc Nhẫn với Sauron, cho quyền lực riêng của ông ta.

Bị vây bủa khắp tứ bề, Hội Đồng của Elrond đã khẳng định quyết tâm tiêu hủy Chiếc Nhẫn. Và Chín người đã được lựa chọn tượng trưng để đối đầu với Chín Hồn Ma của Nhẫn.

Họ đã lên đường, tham dự vào một cuộc hành trình, mà ngay pháp sư thông thái Gandalf, cũng có thể phải hy sinh.

CHƯƠNG 15:
Chiếc Nhẫn đi về phía Nam
(tiếp theo)

“Cháu chẳng biết cám ơn bác thế nào nữa, bác Bilbo, về chuyện này, và về tất cả những điều tốt đẹp đã qua của chúng ta,” Frodo nói.

“Không cần!” ông già Hobbit nói, quay lại và vỗ lên lưng anh. “Ối!” ông kêu lên. “Bây giờ anh quá cứng đến độ không thể vỗ được! Nhưng nghe nè: các Hobbit phải gắn bó với nhau, và đặc biệt là con nhà Baggins. Tất cả những gì ta yêu cầu lại ở anh là: hãy cẩn thận giữ mình, và mang về tất cả những tin tức, và những bài hát cùng câu chuyện xưa mà anh tình cờ thu lượm được. Ta sẽ cố hết sức để hoàn thành cuốn sách trước khi anh trở về. Ta rất muốn viết cuốn thứ nhì, nếu như ta có thời gian.” Ông ngưng ngang và lại quay ra cửa sổ, hát khe khẽ.

Ta ngồi cạnh đống lửa và nghĩ

về tất cả những gì ta đã thấy,

về những bông hoa dại và lũ bướm

trong những mùa hè đã qua

Về những chiếc lá vàng và tơ nhện

trong những mùa thu,

với sương mù buổi sáng và mặt trời bạc

và gió trên tóc ta.

Ta ngồi cạnh đống lửa và nghĩ

về thế giới sẽ ra sao

khi mùa đông đến không một mùa xuân

mà ta sẽ được thấy.

Đó là một ngày xám xịt lạnh lẽo gần cuối tháng mười hai. Gió Đông ào qua những cành cây trụi lá, và giật mạnh trong rừng thông tối tăm trên các ngọn đồi. Từng đám mây rời rạc trôi nhanh bên trên, đen và thấp. Khi bóng đêm buồn thảm đầu hôm bắt đầu đổ xuống thì Nhóm đã sẵn sàng lên đường. Họ sẽ khởi hành lúc chạng vạng, vì Elrond khuyên họ nên đi lúc đêm xuống càng nhiều càng tốt, cho đến khi họ rời xa Rivendell. “Các ông nên dè chừng nhiều cặp mắt của bọn đầy tớ Sauron,” ông nói. “Ta chắc rằng tin tức về sự thất bại của bọn Kỵ Sĩ Đen đã đến tai hắn, và hắn sẽ rất tức giận. Ngay bây giờ bọn gián điệp dưới đất hay trên trời của hắn sẽ có mặt khắp các vùng đất phía bắc. Thậm chí các ông phải chú ý trên bầu trời khi đi đường.”

Họ chẳng mang nhiều chiến cụ, vì hy vọng của họ nằm trong việc giữ bí mật chứ không nằm trong việc chiến đấu. Aragorn có thanh Andúril chứ không có vũ khí nào khác, và hắn ra đi chỉ mặc đồ màu xanh và nâu, như một kẻ Lãng Du của vùng hoang dã. Boromir có một thanh gươm dài, kiểu giống như Andúril nhưng kém quý giá hơn, anh ta cũng mang một cái khiên và chiếc tù và của mình.

“Nó phát ra âm thanh to và rõ trong các thung lũng giữa các ngọn đồi,” anh ta nói, “khiến tất cả kẻ thù của Gondor phải tránh xa!” Đưa nó lên môi anh ta thổi một hồi, âm vang vọng từ vách đá này sang vách đá khác, và tất cả những ai ở Riendell nghe tiếng đó đều giật mình đứng dậy.

“Anh nên bớt thổi cái tù và đó thì hơn, Boromir,” Elrond nói, “cho đến khi anh được đứng lần nữa trên biên giới lãnh thổ của anh, và vào lúc anh cảm thấy hết sức bức thiết.”

“Có lẽ,” Boromir nói. “Nhưng tôi luôn để cho tù và của tôi lên tiếng trước khi khởi hành, dù sau đó chúng tôi có thể đi vào bóng tối, tôi sẽ không đi tới như một tên trộm đêm.”

Gimli người Dwarf chỉ mặc một chiếc sơ mi ngắn kết bằng những vòng thép; vì những người Dwarf không thích hành lý nặng, trên thắt lưng của anh ta là một cái rìu to bản. Legolas có một cây cung, một ống tên, và thắt lưng y đeo một con dao dài. Những người Hobbit trẻ hơn thì đeo gươm lấy từ khu mộ cổ; nhưng Frodo chỉ có cây Sting; và áo giáp của anh, như Bilbo muốn, vẫn được mặc giấu bên trong. Gandalf mang theo cây gậy của ông, nhưng bên hông ông ta là thanh gươm Glamdring của người Elf, vốn là một cặp với thanh Orcrist hiện nằm trên ngực Thorin dưới chân Núi Lớn Cô Độc.

Elrond đã trang bị đầy đủ cho mọi người các quần áo dày ấm, họ có áo khoác và áo choàng lót lông thú. Thức ăn, quần áo, mền dự trữ và những đồ dùng cần thiết khác được chất lên một con ngựa nhỏ, chính là con vật tội nghiệp họ mang theo từ làng Bree. Thời gian lưu trú ở Rivendell đã khiến nó thay đổi nhiều: nó bóng lưỡng và có vẻ tràn đầy sinh lực của tuổi trẻ. Sam đã nhất định chọn nó, tuyên bố rằng Bill (tên do Sam đặt cho nó) sẽ rất buồn, nếu nó không đi theo.

“Con vật đó gần như có thể nói chuyện được,” anh ta nói, “và nó sẽ nói, nếu nó ở đây lâu hơn. Nó nhìn tôi theo kiểu rõ ràng như ông Pippin nói: Sam này, nếu ông không cho tôi đi với ông, thì tôi sẽ đi theo ông theo cách riêng của tôi.”

Vì vậy Bill sẽ là vật chở hành lý, nhưng nó là thành viên duy nhất của Nhóm không có vẻ chán nản.

Họ đã nói những lời tạm biệt trong phòng khách lớn cạnh bếp lửa, và bây giờ họ chỉ còn chờ Gandalf, ông ta vẫn chưa ra khỏi nhà. Một ánh lửa rực lên qua các khung cửa mở, và những ánh sáng dịu nhẹ hắt ra từ các cửa sổ. Bilbo co ro trong chiếc áo choàng đứng im lặng trên ngưỡng cửa cạnh Frodo. Aragorn ngồi gục đầu trên gối; chỉ có Elrond là biết rõ giờ này có ý nghĩa gì với ông ta. Những người khác trông như những hình thù xám xịt trong bóng tối. Sam đang đứng cạnh con ngựa nhỏ, nhìn thất thần vào cảnh vật ảm đạm nơi con sông gầm gào một cách lạnh lùng bên dưới; hoàn toàn không hào hứng trước cuộc phiêu lưu này.

“Bill thân mến,” anh ta nói, “lẽ ra mày không nên đi với tụi tao. Mày có thể ở lại đây và ăn loại cỏ khô ngon nhất cho đến khi cỏ non mọc lại.” Bill vung vẩy đuôi và chẳng nói gì. Sam xốc lại chiếc túi trên vai mình, và lo lắng kiểm tra trong đầu tất cả những thứ anh đã xếp gọn trong đó, tự hỏi không biết mình có quên thứ gì không: của quý quan trọng nhất của anh, bộ đồ nấu ăn; và chiếc hộp muối nhỏ anh luôn mang theo và đổ cho đầy mỗi khi có thể; một kho đầy sợi thuốc (nhưng không đủ, tôi cam đoan); đá lửa và bùi nhùi, quần ống túm len: những thứ nhỏ nhặt khác thuộc về ông chủ của anh ta mà Frodo đã quên và Sam đã xếp gọn lại mang theo để sau này đắc thắng móc ra khi họ cần đến chúng. Anh ta điểm lại từng thứ một.

“Dây thừng!” anh lẩm bẩm. “Không có dây thừng! Và mới đêm qua mày còn tự nhủ: ‘Sam, còn dây thừng nữa. Mày sẽ cần nó, nếu anh chưa có nó theo.’ Phải, mình sẽ cần nó. Mà bây giờ mình không kiếm nó được.”

Lúc đó Elrond bước ra cùng Gandalf, và ông gọi cả Nhóm đến. “Đây là lời cuối cùng của ta,” ông hạ thấp giọng. “Người Mang Nhẫn đã lên đường để tìm kiếm Núi Định Mệnh. Mọi nhiệm vụ đều đặt lên một mình anh ta: không được rời Chiếc Nhẫn, không giao nó cho bất kỳ tên đầy tớ nào của Kẻ Thù mà cũng không để cho bất kỳ ai giữ nó, trừ các thành viên của Nhóm và Hội Đồng; và chỉ làm thế khi nhu cầu cấp bách nhất. Những người khác đi cùng anh ta như những người đồng hành tự do, để giúp anh ta trên đường. Các anh có thể nấn ná, hoặc trở lại, hoặc rẽ sang những con đường khác, khi có cơ hội. Các anh càng đi xa, càng khó rút lui, nhưng các anh không hề bị ràng buộc bởi lời thề hay cam kết nào buộc các anh phải đi xa hơn ý muốn cả. Vì các anh chưa biết sức mạnh của trái tim mình, và các anh không thể thấy trước những gì mỗi người có thể gặp trên đường đi của mình.”

“Người nói lời từ biệt khi con đường dần tối đen thì không đáng tin cậy,” Gimli nói.

“Có lẽ,” Elrond nói, “nhưng đừng để anh ta thề sẽ đi trong bóng tối, anh ta chưa thấy màn đêm buông xuống.”

“Nhưng lời thề có thể củng cố trái tim run rẩy,” Gimli nói.

“Hoặc bóp nát nó,” Elrond nói. “Đừng nhìn quá xa phía trước! Nhưng bây giờ hãy đi với trái tim nhiệt tình! Tạm biệt, và cầu mong ơn phước của người Elf và Người Cao và tất cả những Người Tự Do đi cùng các anh. Cầu mong những vì sao chiếu sáng trên khuôn mặt các anh!”

“Chúc… chúc may mắn!” Bilbo kêu lên, lắp bắp vì lạnh. “Ta không chắc anh sẽ ghi nhật ký đều đặn, Frodo thân mến, nhưng ta mong sẽ có một báo cáo đầy đủ khi anh trở về. Và đừng quá lâu! Tạm biệt!”

Nhiều người khác trong nhà Elrond đứng trong bóng tối nhìn họ ra đi; thì thào tạm biệt họ. Không có tiếng cười, không ca hát hay âm nhạc. Cuối cùng họ quay đi và lặng lẽ mất hút trong bóng hoàng hôn.

Họ băng qua cầu và chầm chậm đi lên những con dốc dài dẫn ra khỏi thung lũng Rivendell; và cuối cùng họ đến cánh đồng hoang cao nơi gió rít qua những hàng thạch thảo. Rồi nhìn lần cuối về Ngôi Nhà Thân Thiết Cuối Cùng lấp lánh bên dưới, họ sải bước đi sâu vào đêm tối.

Tại khúc sông cạn Bruinen họ rời Đường Cái và rẽ về phía nam đi vào những con đường hẹp giữa những địa hình khúc khuỷu. Mục đích của họ là tiếp tục đi về phía tây của dãy núi lớn trong nhiều dặm và nhiều ngày. Vùng đất này gồ ghề hơn và cằn cỗi hơn so với thung lũng xanh của Đại Giang ở Wilderland nằm phía bên kia dãy núi, và việc di chuyển của họ chậm lại; nhưng họ hy vọng theo con đường này sẽ tránh khỏi những cặp mắt không thân thiện. Cho đến nay người ta hiếm khi thấy những tên gián điệp của Sauron ở xứ sở trống trải này, và ít ai biết đến những con đường mòn này trừ những người của Rivendell.

Gandalf đi trước cùng với Aragorn, người biết rõ vùng này ngay cả trong đêm tối, những người khác đi thành hàng một phía sau, và Legolas có đôi mắt sắc bén đi sau cùng. Đoạn đầu chuyến hành trình của họ thật gian khổ và buồn bã, và Frodo chẳng nhớ gì nhiều về nó, ngoại trừ gió. Trong nhiều ngày không có mặt trời, một cơn gió mạnh buốt giá từ dãy núi phía đông thổi xuống, và không thứ quần áo nào có vẻ như tránh được những ngón tay sục sạo của nó. Dù cả Nhóm mặc đồ thật dày, nhưng hiếm khi họ thấy ấm, cả lúc di chuyển lẫn khi nghỉ ngơi. Họ ngủ một cách không thoải mái lúc giữa trưa, trong các hang hố dưới đất, hoặc giấu mình dưới những bụi cây rậm rạp khắp nơi. Vào xế chiều, người canh gác sẽ đánh thức họ, và dùng bữa ăn chính: lúc nào cũng lạnh tanh và chán ngắt, vì hiếm khi họ dám liều đốt lửa. Đêm xuống họ lại tiếp tục đi, gần như lúc nào cũng về phía nam nếu như họ tìm được lối đi.

Thoạt tiên các Hobbit cảm thấy rằng dù họ cố lết đi đến mệt lả, thì họ cũng bò chậm như sên, chẳng đi tới đâu cả. Mỗi ngày họ đều đi qua những vùng đất y hệt như nhau. Nhưng các dãy núi ngày càng gần hơn. Phía nam Rivendell chúng nhô lên cao hơn và uốn cong về phía tây; quanh chân rặng núi chính là những vùng đất rộng lớn đầy những ngọn đồi trọc với những thung lũng sâu đầy những hồ nước tràn lan. Đường mòn ít hẳn và khúc khuỷu, thường chỉ dẫn đến những thác nước thẳng đứng, hoặc vào những đầm lầy nguy hiểm.

Họ đi được nửa tháng thì thời tiết thay đổi. Gió bất ngờ giảm bớt và đổi hướng vòng sang phía nam. Những đám mây trôi nhanh cao lên và tan mất, mặt trời xuất hiện, nhợt nhạt và rực sáng. Bình minh lạnh lẽo trong trẻo đến sau một đêm hành trình dài vất vả. Những lữ khách đến một gờ đất thấp được phủ đầy cây nhựa ruồi cổ thụ mà những thân cây xanh xám của chúng làm như mọc ra từ đá của những ngọn đồi. Những chiếc lá xanh thẫm ngời lên và quả mọng của chúng ánh đỏ trong nắng mặt trời.

Xa về phía nam Frodo có thể thấy bóng dáng lờ mờ của những ngọn núi hùng vĩ mà giờ đây trông như chúng chắn ngang con đường cả Nhóm đang đi. Bên trái dãy núi cao này nhô lên ba ngọn; ngọn cao nhất và gần nhất đứng thẳng trông như chiếc răng bịt tuyết; vách phía bắc trần trụi, to lớn của nó phần lớn vẫn nằm trong bóng tối, nhưng những chỗ có nắng chiếu nghiêng vào thì ánh lên đỏ rực.

Gandalf đứng cạnh Frodo, và nhìn xuống. “Chúng ta đã đi tốt đấy,” ông nói. “Chúng ta đã tới được biên giới của vùng đất mà Người Cao gọi là Hollin; trong những ngày xưa hạnh phúc nhiều người Elf đã sống ở đây, lúc đó tên nó là Eregion. Chúng ta đã đi được bốn mươi lăm dặm đường chim bay, dù chân ta đã đi nhiều dặm dài hơn thế. Bây giờ địa hình và thời tiết sẽ ôn hòa hơn, nhưng có lẽ sẽ nhiều nguy hiểm hơn.”

“Dù nguy hiểm hay không, thì một buổi bình minh thực sự cũng rất đáng hoan nghênh,” Frodo nói, lật mũ trùm ra sau và tắm khuôn mặt dưới ánh mặt trời.

“Nhưng những ngọn núi kia đang ở trước mặt chúng ta,” Pippin nói. “Chúng ta phải rẽ sang hướng đông lúc đêm.”

“Không,” Gandalf nói. “Nhưng trong ánh sáng rõ ràng thì anh sẽ thấy xa hơn. Bên kia những ngọn núi đó dãy núi rẽ vòng sang tây nam. Có nhiều bản đồ trong nhà của Elrond, nhưng chắc anh chưa từng nghĩ đến chuyện xem chúng?”

“Thỉnh thoảng tôi có xem chứ,” Pippin nói, “nhưng tôi không nhớ. Frodo có trí nhớ tốt hơn cho những chuyện như vầy.”

“Tôi không cần bản đồ,” Gimli nói, đang tiến lên cùng Legolas, và nhìn tới trước với một ánh kỳ lạ trong đôi mắt sâu cua anh ta. “Đây là vùng đất mà xưa kia cha ông chúng ta từng lao động, và chúng ta từng đưa hình ảnh của những ngọn núi này vào những tác phẩm bằng kim loại hoặc bằng đá, vào nhiều bài hát và chuyện kể. Chúng hiện rõ trong những giấc mơ của chúng tôi: Baraz, Zirak, Shathûr.

“Trước đây chỉ một lần tôi thấy chúng từ rất xa trong đời thực; nhưng tôi biết chúng và tên của chúng, vì bên dưới chúng là Khazad-dûm, hay Dwarrowdelf, mà bây giờ được gọi là Vực Đen, người Elf gọi là Moria. Đàng kia là Barazinbar, hay Redhorn, Caradhras độc ác; và đàng sau nó là Silvertine và Cloudyzinbar: tức là Celebdil Trắng và Fanuidhol Xám, mà chúng tôi gọi là Zirakzigil và Bundushathûr.

“Ở đó là Dãy Núi Mờ Sương phân nhánh và giữa những nhánh của chúng có một thung lũng tối tăm mà chúng tôi không thể quên: Azanulbizar, thung lũng Dimrill, mà người Elf gọi là Nanduhirion.”

“Chúng ta sẽ đi đến thung lũng Dimrill,” Gandalf nói. “Nếu chúng ta leo lên tới đèo Cổng Redhorn, dưới mé bên kia của Caradhras, chúng ta sẽ theo Dimrill Stair vào thung lũng sâu của người Dwarf. Ở đó có Mirrormere, với con sông Silverlode phát nguyên từ những con suối băng giá.”

“Nước ở Kheled-zâram thì đen,” Gimli nói, “và những con suối Kibil-nâla thì lạnh buốt. Nghĩ tới chuyện có thể nhìn thấy chúng là tim tôi run rẩy rồi.”

“Có thể anh vui sướng khi nhìn thấy chúng, anh Dwarf tốt bụng ạ,” Gandalf nói. “Nhưng dù anh có làm gì, chúng ta không thể ở lại thung lũng đó được. Chúng ta phải đi xuống Silverlode vào khu rừng bí mật, và cứ thế đi đến Đại Giang, rồi sau đó …”

Ông ta ngừng lại.

“Vâng, rồi sau đó đi đâu?” Merry hỏi.

“Đến cuối cuộc hành trình này – cuối cùng,” Gandalf đáp. “Chúng ta không thể nhìn quá xa về phía trước. Chúng ta hãy vui vì giai đoạn đầu đã qua một cách an toàn. Theo tôi chúng ta sẽ nghỉ ngơi ở đây, không chỉ ngày nay mà cả tối nay nữa. Có một bầu không khí lành mạnh ở Hollin này. Nhiều điều ác phải xảy ra với một xứ sở trước khi nó hoàn toàn quên người Elf, nếu họ đã từng ở đó.”

“Đó là sự thật,” Legolas nói. “Nhưng người Elf của xứ sở này là một chủng tộc kỳ lạ đối với chúng ta như kiểu người rừng, và cây cỏ bây giờ cũng không nhớ họ: duy nhất tôi chỉ nghe những tảng đá thương khóc họ: họ đào chúng ta sâu, họ trang trí chúng ta đẹp, họ xây chúng ta cao; nhưng họ đã ra đi. Họ đã ra đi. Họ tìm đến Havens từ rất lâu rồi.”

Sáng đó họ đốt một đống lửa trong một hang sâu bị che khuất bởi những bụi rậm cây nhựa ruồi, và bữa điểm tâm của họ vui vẻ hơn mọi bữa khác kể từ khi lên đường. Sau đó họ không vội đi ngủ, vì họ biết có cả một đêm dài để ngủ, họ không có ý định đi tiếp trước tối hôm sau. Chỉ có Aragorn là im lặng và bồn chồn. Một lát sau hắn ta rời khỏi Nhóm và lang thang đến gờ đất; ở đó hắn đứng dưới một bóng cây, nhìn về hướng nam và hướng tây, nghiêng đầu như thể đang lắng nghe. Rồi hắn ta trở lại bờ thung lũng nhìn xuống những người kia đang cười nói.

“Có chuyện gì vậy, Strider?” Merry gọi lên. “Anh đang tìm cái gì vậy? Bộ anh nhớ gió Đông hả?”

“Chắc chắc là không,” hắn đáp. “Nhưng tôi nhớ một cái gì đó. Tôi đã từng ở xứ Hollin này trong nhiều mùa. Bây giờ không ai cư trú ở đây, nhưng lúc nào cũng có nhiều sinh vật khác sống ở đây, đặc biệt là chim. Nhưng giờ đây tất cả mọi thứ trừ các anh đều im lặng. Tôi có thể cảm thấy điều đó. Quanh chúng ta trong nhiều dặm không có một âm thanh nào, và giọng các anh dường như vang rền khắp mặt đất. Tôi không hiểu được.”

Gandalf nhìn lên với vẻ quan tâm bất ngờ. “Nhưng theo anh có lý do gì vậy?” ông hỏi. “Còn có gì khác ngoài sự ngạc nhiên khi nhìn thấy bốn Hobbit, không kể những người còn lại của chúng ta, ở nơi mà hiếm thấy và nghe về con người phải không?”

“Tôi hy vọng đúng như vậy.” Aragorn đáp. “Nhưng tôi có cái cảm giác nghi ngại, và sợ hãi, mà trước đến giờ tôi chưa từng có khi ở đây.”

“Vậy chúng ta phải cẩn thận hơn,” Gandalf nói. “Nếu anh có một người Lãng Du đi cùng, thì rất nên chú ý đến anh ta, đặc biệt nếu kẻ Lãng Du đó là Aragorn. Chúng ta phải ngừng nói lớn, im lặng nghỉ ngơi, và tổ chức canh gác.”

Ngày đó là lượt Sam canh gác đầu tiên, nhưng Aragorn cùng gác với anh ta. Những người khác ngủ. Sau đó sự im lặng lớn dần đến độ Sam cảm thấy nó. Hơi thở của những người ngủ có thể nghe rõ ràng. Tiếng đập đuôi của con ngựa nhỏ và thỉnh thoảng tiến chân nó cục cựa trở nên rõ mồn một. Sam có thể nghe những khớp xương của chính anh kêu lắc rắc, khi anh nhúc nhích. Sự im lặng ghê rợn vây quanh anh, và bên trên là bầu trời trong vắt, khi mặt trời nhô lên từ đàng đông. Tuốt ở phía nam một mảng đen xuất hiện, và lớn dần lên, tỏa về phía bắc giống như làn khói bay trong gió.

“Đó là cái gì vậy, Strider? Nó không giống như một đám mây,” Sam thì thầm với Aragorn. Hắn không đáp, hắn đang chăm chú nhìn bầu trời; nhưng ngay khi đó Sam có thể thấy những gì đang đến gần. Những đàn chim, bay rất nhanh, đang lượn vòng, trải khắp vùng như thể chúng đang tìm kiếm cái gì đó; và càng lúc chúng càng đến gần hơn.

“Nằm sát xuống và im lặng!” Aragorn rít lên, lôi Sam vào bóng bụi rậm; vì bầy chim bất ngờ tản ra, bay thấp xuống, thẳng về phía gờ đất. Sam nghĩ chúng là loại quạ lớn. Khi chúng bay ngang trên đầu, thành một đám dày đặc đến độ bóng chúng phủ tối cả một vùng đất bên dưới, một âm thanh ồm ồm chói tai vang khắp.

Mãi cho đến khi chúng mất hút tuốt đàng xa, về phía bắc và tây, bầu trời trong vắt trở lại thì Aragorn mới nhỏm dậy. Rồi hắn đứng lên, đi đánh thức Gandalf.

“Những bầy quạ đen bay khắp khu vực giữa dãy núi lớn và Greyflood,” hắn nói, “và chúng đã bay qua Hollin. Chúng không phải là loài sinh trưởng tại đây. Chúng là những sinh vật từ Fangorn và Dunland. Tôi không biết chúng định làm gì: có lẽ có rắc rối gì đó ở mãi tận phía nam khiến chúng đi lánh nạn. Nhưng tôi nghĩ chúng do thám vùng này. Tôi cũng từng thấy những con diều hâu bay cao tuốt trên trời. Tôi nghĩ tối nay chúng ta lại phải đi nữa. Hollin không còn là nơi hạnh phúc cho chúng ta nữa: nó đang bị canh chừng.”

“Và nếu vậy thì Cổng Redhorn cũng như thế,” Gandalf nói; “và tôi không thể hình dung làm sao chúng ta có thể vượt qua đó mà không bị trông thấy. Nhưng chuyện đó tính sau. Còn chuyện phải đi ngay khi trời tối, tôi e rằng anh đúng.”

“Thật may là ngọn lửa của chúng ta không nhiều khói lắm, và đã tàn khi bọn quạ này đến,” Aragorn nói. “Chúng ta phải dập nó đi và không được đốt nữa.”

“Ước gì đó không phải là mối họa và nỗi phiền lòng!” Pippin nói. Tin không đốt lửa, và lại phải di chuyển tiếp trong đêm nay, đã khiến anh ta mất nhuệ khí, ngay khi anh ta thức dậy lúc gần tối. “Tất cả chỉ vì một lũ quạ! Tôi đã mong đợi một bữa ăn thực sự ngon tối nay: một cái gì đó nóng.”

“Thì anh cứ tiếp tục mong đợi,” Gandalf nói. “Có thể có nhiều bữa tiệc bất ngờ dành cho anh phía trước. Còn riêng tôi thì tôi thích có một tẩu thuốc được hút thoải mái, và đôi chân được ấm hơn. Dù sao thì chúng ta có thể chắc chắn một điều: trời sẽ ấm hơn khi chúng ta đi về phía nam.”

“Tôi sẽ không ngạc nhiên khi trời quá ấm,” Sam lầm bầm với Frodo. “Nhưng tôi bắt đầu nghĩ rằng đã tới lúc chúng ta nhìn thấy dãy Fiery đó và thấy đoạn cuối của con Đường Cái, có thể nói vậy. Lúc đầu tôi nghĩ đây là Redhorn, hay đại loại như thế, cho đến khi Gimli nói ra quan điểm của anh ta. Ngôn ngữ của một tay Dwarf trẹo hàm đẹp trai hẳn là phải vậy thôi!” Các bản đồ chẳng truyền đạt được điều gì vào đầu Sam cả, và tất cả nhưng khoảng cách trong những vùng đất xa lạ này có vẻ quá lớn đến độ chúng hoàn toàn nằm ngoài sự ước lượng của anh ta.

Suốt ngày hôm đó cả Nhóm vẫn phải nấp kín. Mấy con quạ đen thỉnh thoảng lại bay qua; nhưng khi mặt trời ngả về hướng tây thì chúng biến mất về phía nam. Lúc hoàng hôn, cả Nhóm lên đường, và bây giờ đi chếch về phía đông họ hướng về phía Caradhras, tuốt đàng xa vẫn còn vương chút nắng của buổi chiều tàn. Các ngôi sao lần lượt xuất hiện trên bầu trời mờ sáng.

Với Aragorn hướng đạo, họ tìm thấy một con đường tốt. Theo Frodo thì trông nó như những gì còn sót lại của một con Đường Cái xưa, từng rộng rãi và được làm kỹ, từ Hollin đến hẻm núi. Trăng, giờ đã tròn, nhô lên trên các dãy núi, tỏa ánh sáng nhợt nhạt khiến cho những tảng đá nằm khuất trở nên đen ngòm. Nhiều tảng đá trông như thể được tạc bởi tay người, dù bây giờ chúng nằm lộn xộn và hoang tàn trên một vùng đất trơ trụi, tiêu điều.

Đó là giờ khắc rét run trước khi bình minh ló dạng, trăng sắp tàn. Frodo nhìn lên trời, bất giác anh thấy hoặc cảm thấy một bóng đen thoáng qua những vì sao tuốt trên cao, như thể trong chốc lát chúng mờ dần rồi lấp lánh lại. Anh run lên.

“Ông có thấy cái gì bay qua không?” anh thì thào với Gandalf đang đi phía trước.

“Không, nhưng tôi cảm thấy nó,” ông đáp. “Có thể chẳng có gì cả, chỉ là một làn mây mỏng.”

“Nó di chuyển nhanh,” Aragorn lẩm bẩm, “mà không có gió.”

Đêm đó chẳng có gì xảy ra. Thậm chí sáng hôm sau bình minh rực rỡ hơn trước đó. Nhưng không khí vẫn lạnh giá; gió lại thổi về hướng đông. Trong hai đêm nữa họ tiếp tục đi, kiên trì leo nhưng chậm hơn vì con đường uốn khúc giữa những ngọn đồi, và những ngọn núi cao vút lên, nối tiếp nhau. Vào sáng ngày thứ ba thì Caradhras nhô lên trước mặt họ, một đỉnh núi hùng vĩ, phủ đầy tuyết như bạc, nhưng sườn núi rất dốc và trần trụi, đỏ xỉn như thể nhuộm máu.

Bầu trời có vẻ u ám, và mặt trời nhợt nhạt. Giờ thì gió đã chuyển vòng sang hướng đông bắc. Gandalf ngửi không khí và nhìn lại.

“Mùa đông đang lạnh hơn phía sau chúng ta,” ông lặng lẽ nói với Aragorn. “Những đỉnh núi cao phía bắc đã trắng tuyết hơn; tuyết phủ xuống tận các sườn núi. Tối nay chúng ta phải lên đường tới Cổng Redhorn. Chúng ta có thể bị những tên canh gác phát hiện trên con đường hẹp đó, và bị những kẻ ác mai phục; nhưng thời tiết này hóa ra là kẻ thù đáng gờm hơn bất cứ kẻ thù nào. Bây giờ anh nghĩ sao về con đường của anh, Aragorn?”

Frodo nghe lỏm được những lời này, và hiểu rằng Gandalf và Aragorn đang tiếp tục một cuộc tranh luận từ lâu của họ. Anh lắng nghe một cách lo lắng.

“Ông biết rõ rồi mà, Gandalf, tôi nghĩ con đường chúng ta đi chẳng suôn sẻ từ lúc bắt đầu đến lúc kết thúc,” Aragorn đáp. “Và những hiểm họa đoán được và không đoán được sẽ lớn dần khi chúng ta đi tiếp. Nhưng chúng ta phải đi tiếp; và thật không hay khi chúng ta cứ kề cà trong hẻm núi này. Tuốt về phía nam không có đèo nào cả, mãi đến Hẻm Rohan mới có một cái. Tôi không tin tưởng con đường đó qua tin tức của ông về Saruman. Ai biết được hiện giờ những tên đầu lãnh của Chúa Ngựa ủng hộ phe nào?”

“Ai mà biết được!” Gandalf nói. “Nhưng có một con đường khác, không qua đèo Caradhras: con đường tối tăm và bí mật mà chúng ta đã bàn đến.”

“Nhưng chúng ta đừng nên nói về nó nữa! Khoan. Tôi van ông đừng nói gì với những người kia, cho đến khi thực sự không còn con đường nào khác.”

“Chúng ta phải quyết định trước khi chúng ta đi xa hơn.” Gandalf đáp.

“Vậy chúng ta nên suy nghĩ kỹ vấn đề này, trong khi những người khác nghỉ ngơi và ngủ,” Aragorn nói.

Gần tối, trong khi những người khác dùng xong bữa điểm tâm, Gandalf và Aragorn cùng tách ra và đứng nhìn Caradhras. Sườn đèo tối và ảm đạm, đỉnh đèo ẩn trong làn mây xám. Frodo quan sát họ, tự hỏi không biết cuộc thảo luận của họ đi theo con đường nào. Khi họ quay lại với Nhóm, Gandalf nói, và anh biết rằng họ đã quyết định đối mặt với thời tiết và đèo cao này. Anh thấy nhẹ nhõm. Anh không thể đoán được con đường bí mật và tối tăm kia là gì, nhưng có vẻ như Aragorn mất tinh thần khi đề cập đến nó, và Frodo thấy mừng vì họ đã từ bỏ nó.

“Qua những dấu hiệu chúng ta thấy gần đây,” Gandalf nói, “tôi e rằng Cổng Redhorn đã bị canh gác, và tôi nghi ngờ về thời tiết đang đến phía sau. Tuyết có thể rơi. Chúng ta phải đi càng nhanh càng tốt. Thậm chí chúng ta phải đi hơn hai chặng mới đến được đỉnh đèo. Hôm nay trời tối sớm đấy. Các anh phải chuẩn bị sẵn sàng để chúng ta khởi hành ngay.”

“Nếu được, tôi xin góp ý,” Boromir nói. “Tôi sinh ra dưới bóng những Ngọn Núi Trắng và biết một số điều về các chuyến hành trình trong những vùng cao. Chúng ta sẽ gặp cái lạnh dữ dội hơn, nếu không nói là tồi tệ, trước khi chúng ta xuống được ở mé kia. Chúng ta không nên quá giữ bí mật đến độ phải chết cóng. Ở đây vẫn có cây lớn và bụi rậm, nên khi rời đi, mỗi người phải vác theo một bó củi, càng lớn càng tốt.”

“Và Bill có thể mang nhiều hơn một chút, đúng không chú mày?” Sam nói. Con ngựa nhỏ nhìn anh ta rầu rĩ.

“Rất tốt,” Gandalf nói. “Nhưng chúng ta phải không dùng củi này – trừ khi đó là sự chọn lựa giữa lửa và cái chết.”

Nhóm lại lên đường và ban đầu đi được khá nhanh, nhưng sau đó con đường trở nên dốc và khó đi. Con đường ngoằn ngoèo và dốc lên có nhiều đoạn hầu như biến mất, và có nhiều tảng đá rơi chắn ngang. Đêm trở nên tối khủng khiếp dưới những đám mây khổng lồ. Một luồng gió rét buốt xoáy giữa các tảng đá. Lúc nửa đêm họ đã leo tới lưng chừng sườn núi khổng lồ này. Con đường hẹp này giờ uốn lượn bên dưới một vách núi rất dốc về phía trái, phía trên đó sườn của ngọn Caradhras lờ mờ mất hút trong bóng tối; bên phải là vực sâu đen ngòm nơi địa hình bất ngờ sụp xuống thành một khe núi.

Hết sức vất vả họ leo lên một con dốc đứng và dừng lại một lát tại đỉnh. Frodo cảm thấy có gì chạm nhẹ vào mặt. Anh giơ tay ra và thấy những mẩu tuyết trắng mờ rơi trên tay áo.

Họ đi tiếp, nhưng không bao lâu tuyết rơi nhanh, đầy trong không khí, và xoáy vào mắt Frodo. Dáng lom khom đen thui của Gandalf và Aragorn cách đó chỉ một hai bước chân hầu như không thể thấy được.

“Tôi không thích thế này chút nào,” Sam thở dốc ngay phía sau. “Tuyết thật tuyệt trong một buổi sáng đẹp, nhưng tôi lại thích ở trên giường khi nó đang rơi hơn. Ước gì tuyết như vầy đến được Hobbiton! Ở đó người ta sẽ chào đón nó.” Trừ trên những cao nguyên của vùng Northfarthing, còn ở Shire hiếm khi tuyết rơi nhiều, và nó được xem như một sự kiện thú vị và một cơ hội để vui chơi. Không một người Hobbit còn sống nào (trừ Bilbo) có thể nhớ Mùa Đông Khắc Nghiệt năm 1311, khi những con sói trắng vượt qua dòng sông Brandywine đóng băng tràn vào Shire.

Gandalf dừng lại. Tuyết bám đầy trên mũ và vai ông; nó bám đầy ủng đến mắt cá chân ông.

“Đây là điều tôi sợ nhất,” ông nói. “Anh nghĩ sao, Aragorn?”

“Tôi cũng vậy,” Aragorn đáp, “nhưng chưa bằng những thứ khác. Tôi biết điều rủi ro của tuyết, dù hiếm khi nó rơi nhiều như thế ở phương nam, trừ trên những ngọn núi cao. Nhưng chỗ chúng ta chưa phải là cao, chúng ta còn ở tuốt phía dưới, nơi các con đường thường trống trải suốt mùa đông.”

“Tôi tự hỏi không biết đây có phải là một sự xếp đặt của Kẻ Thù không,” Boromir nói. “Ở xứ tôi người ta đồn rằng hắn có thể điều khiển các cơn bão trên những Dãy Núi Bóng Tối nằm trên biên giới Mordor. Hắn có những quyền năng kỳ lạ và nhiều đồng minh.”

“Cánh tay của hắn thực sự đã mọc dài,” Gimli nói, “nếu hắn có thể lôi tuyết từ miền bắc cách xa cả ba trăm dặm xuống đây để gây khó khăn cho chúng ta.”

“Cánh tay của hắn đã dài lắm rồi đó,” Gandalf nói.

Trong khi họ nghỉ thì gió đã lắng xuống, và tuyết giảm bớt rồi ngừng hẳn. Họ lại tiếp tục lê bước. Nhưng họ đi chưa đầy hai trăm mét thì cơn bão trở lại với sự cuồng nộ hơn nữa. Gió rít và bắt đầu một trận bão tuyết dữ dội. Ngay khi đó thậm chí cả Boromir cũng nhận ra hầu như không thể đi tiếp. Các Hobbit, hầu như gập đôi người lại, ì ạch theo sau những người cao hơn, nhưng rõ ràng là họ không thể đi xa hơn được nữa, nếu như tuyết tiếp tục rơi. Chân Frodo có cảm giác như đeo chì. Pippin lê bước phía sau. Thậm chí Gimli, to khỏe như bất cứ người Dwarf nào, cũng phàn nàn khi anh ta lê bước.

Bất ngờ cả Nhóm dừng lại, như thể họ đã đi đến một thỏa thuận không cần lời. Họ nghe những tiếng động bí hiểm trong bóng tối quanh họ. Đó có thể là trò đùa của gió rít trong những khe nứt của vách đá, nhưng những âm thanh này là âm thanh của những tiếng gào chói tai và những tiếng tru hoang dã. Đá từ sườn núi bắt đầu rơi xuống, rít qua đầu họ, hoặc rớt xuống đường cạnh họ. Thỉnh thoảng họ nghe một tiếng ầm ầm mờ đục, như một viên đá to lăn từ tuốt trên cao xuống.

“Tối nay chúng ta không thể đi xa hơn,” Boromir nói. “Ai gọi nó là gió thì cứ gọi; trong không khí có những giọng nói hủy diệt; và những tảng đá này nhắm vào chúng ta.”

“Theo tôi đó là gió,” Aragorn nói. “Nhưng không phải những gì anh nói là không đúng. Trên đời này có nhiều điều ác và không thân thiện không ưa gì những kẻ đi hai chân, nhưng nó không nằm trong liên minh với Sauron, mà nó có mục đích riêng của nó. Một số sinh vật đã sống trong thế giới này trước hắn rất lâu.”

“Caradhras được gọi là Độc Ác, và có tiếng là cực kỳ nguy hiểm,” Gimli nói, “từ rất lâu rồi, khi vùng đất này chưa hề có những tin đồn về Sauron.”

“Ai là kẻ thù thì không quan trọng lắm, nếu chúng ta không thể đánh lui cuộc tấn công của nó,” Gandalf nói.

“Nhưng chúng ta có thể làm gì bây giờ?” Pippin khổ sở hỏi. Anh ta đang dựa vào Merry và Frodo, và đang run.

“Hoặc dừng lại ở đây, hoặc quay lại,” Gandalf nói. “Không nên đi tiếp. Nếu tôi nhớ đúng, thì chỉ lên cao một chút nữa con đường này sẽ rời khỏi vách đá và chạy vào một vùng trũng rộng ở đáy của một con dốc đứng dài. Ở đó chúng ta sẽ không có chỗ trú để tránh tuyết, hay đá – hay bất kỳ thứ gì khác.”

“Và cũng không hay khi quay lại trong lúc vẫn còn bão tuyết,” Aragorn nói. “Trên con đường chúng ta đã qua không có nơi nào có chỗ trú như vách đá này cả.”

“Chỗ trú!” Sam lầm bầm. “Nếu đây là chỗ trú thì một bức tường không có mái sẽ thành một cái nhà chắc.”

Cả nhóm chụm vào nhau sát vách đá. Nó hướng mặt về phía nam, và gần chân vách nó nhô ra một chút, vì vậy họ hy vọng nó có thể bảo vệ họ khỏi gió bắc và những tảng đá rơi xuống. Nhưng từ mọi phía những cơn gió bủa quanh họ, và tuyết cứ rơi xuống thành những đám mây dày đặc hơn.

Họ xúm xít vào nhau lưng dựa sát vách. Con Bill đứng một cách kiên nhẫn nhưng buồn bã trước mặt những Hobbit, và che cho họ phần nào; nhưng lập tức tuyết chất đống lên tới khuỷu chân sau của nó, và cứ tiếp tục tăng lên. Nếu không có những bạn đồng hành cao lớn hơn thì những Hobbit này sẽ nhanh chóng bị chôn vùi hoàn toàn.

Một cơn buồn ngủ dữ dội trùm lên Frodo, anh cảm thấy mình bị chìm nhanh vào một giấc mơ ấm áp và mù mờ. Anh nghĩ một ngọn lửa đang sưởi nóng những ngón chân anh, và trong bóng tối phía bên kia lò sưởi anh nghe giọng Bilbo đang nói. Tôi không nghĩ nhiều về nhật ký của anh, ông ta nói. Những cơn bão tuyết vào ngày 12 tháng Giêng: không cần trở về kể lại chuyện đó!

Nhưng cháu muốn nghỉ ngơi và ngủ, Bilbo ạ, Frodo cố hết sức đáp, khi đó anh cảm thấy mình bị lắc, và anh tỉnh lại một cách đầy đau đớn. Boromir đã nâng anh khỏi một ổ tuyết.

“Đây sẽ là cái chết của thói lưỡng lự, Gandalf,” Boromir nói. “Thật vô ích khi cứ ngồi đây cho đến khi tuyết phủ khắp đầu chúng ta. Chúng ta phải làm cái gì đó để tự cứu mình.”

“Đưa cho họ cái này,” Gandalf nói, lục tìm trong túi và lôi ra một cái bình bằng da. “Mỗi người chỉ một ngụm thôi – cho tất cả chúng ta. Nó rất quý. Nó là miruvor, nước quả của Imladris. Elrond đưa nó cho tôi lúc chia tay. Chuyền nó đi!”

Ngay khi Frodo nuốt chất lỏng ấm và thơm ngát này, anh cảm thấy một nguồn sinh lực mới, và trạng thái lờ đờ nặng nề rời khỏi tứ chi. Những người khác cũng tỉnh táo lại, tìm thấy sức sống và hy vọng mới. Nhưng tuyết không ngớt đi. Nó xoáy quanh họ càng lúc càng dày hơn, và gió thổi mạnh hơn.

“Ông tính sao về chuyện đốt lửa?” bất ngờ Boromir hỏi. “Việc chọn lựa hiện giờ có vẻ gần như giữa lửa và cái chết rồi, Gandalf. Hầu như chắc chắn là khi bị tuyết bao phủ thì chẳng còn con mắt thù địch nào thấy chúng ta nữa, nhưng điều đó sẽ không giúp gì cho chúng ta cả.”

“Anh có quyền đốt lửa, nếu như anh có thể,” Gandalf đáp. “Nếu có bất kỳ tên do thám nào chịu đựng nổi cơn bão này, chúng có thể thấy chúng ta, dù có lửa hay không.” Nhưng dù họ có mang theo củi và mồi nhóm theo lời khuyên của Boromir, thì việc nhóm một ngọn lửa và giữ cho nó cháy giữa cơn gió xoáy hoặc bắt vào nguyên liệu ướt là chuyện vượt ngoài khả năng của người Elf hay thậm chí người Dwarf. Cuối cùng Gandalf miễn cưỡng ra tay. Cầm lấy một bó củi, ông đưa nó lên cao một lát, và ra lệnh, naur an edraith ammen! Ông thọc đầu gậy vào giữa nó. Lập tức một ngọn lửa xanh lè rất lớn phụt ra, củi cháy rực và nổ lốp bốp.

“Nếu có bất kỳ thứ gì để thấy, vậy thì cuối cùng tôi đã bị lộ mặt với chúng,” ông nói. “Tôi đã viết Gandalf ở đây bằng những ký hiệu mà tất cả mọi người từ Rivendell đến cửa sông Anduin đều có thể đọc thấy.”

Nhưng Nhóm chẳng còn quan tâm đến bọn theo dõi hay những đôi mắt thù nghịch nữa. Lòng họ hoan hỉ khi nhìn ánh sáng của ngọn lửa. Củi cháy một cách thú vị; và dù chung quanh nó tuyết kêu xèo xèo, những vũng nước tuyết chảy ra dưới chân họ, họ cứ sưởi ấm đôi tay một cách vui sướng. Họ đứng đó, cúi người thành một vòng tròn quanh những ngọn lửa đang nhảy múa và rực sáng. Một ánh sáng đỏ rực trên khuôn mặt lo lắng và mệt mỏi của họ; sau lưng họ đêm giống như một bức tường đen.

Nhưng lửa vẫn cháy nhanh và tuyết vẫn rơi.

Ngọn lửa tàn dần và bó củi cuối cùng được ném vào.

“Đêm đang tàn,” Aragorn nói. “Bình minh sắp đến.”

“Nếu có bình minh nào chọc thủng được những đám mây này,” Gimli nói.

Boromir bước khỏi vòng tròn nhìn vào màn đêm. “Tuyết đã ngớt,” anh ta nói, “và gió lặng hơn.”

Frodo mệt mỏi nhìn những bông tuyết vẫn rơi trong đêm tối lộ ra trắng nõn trong chốc lát dưới ánh sáng của ngọn lửa đang tàn; nhưng trong một thời gian dài anh không hề thấy dấu hiệu giảm bớt của chúng. Rồi bất ngờ, khi cơn buồn ngủ bắt đầu trùm lên anh lại, anh ý thức rằng gió thực sự đã giảm, và những bông tuyết bắt đầu lớn hơn và ít đi. Rất chậm chạp, một tia sáng lờ mờ bắt đầu lan dần. Cuối cùng tuyết ngừng rơi hẳn.

Khi trời càng lúc càng sáng hơn, nó lộ rõ một thế giới đầy im lặng. Bên dưới chỗ trú của họ là những gò, những mô trắng xóa và những vực sâu không hình dáng, ở dưới đó con đường họ đã đi qua hoàn toàn mất dấu; nhưng những đỉnh núi bên trên khuất trong mây vẫn đầy đe dọa của tuyết.

Gimli nhìn lên lắc đầu. “Caradhras đã không tha chúng ta,” anh ta nói. “Nó còn nhiều tuyết nữa để trút xuống nếu chúng ta đi tiếp. Chúng ta xuống trở lại càng sớm càng tốt.”

Mọi người đều đồng ý, nhưng con đường rút lui của họ bây giờ thật gian nan, hầu như là không thể. Cách đống tro chỉ vài bước tuyết dày lên cả mét, cao hơn đầu của những Hobbit; nhiều chỗ gió đã dồn tuyết thành những đống to sát vách đá.

“Nếu Gandalf đi trước chúng ta với một ngọn lửa sáng, ông ấy có thể làm tuyết chảy để lộ con đường cho các anh,” Legolas nói. Cơn bão không làm anh ta bối rối lắm, và trong Nhóm chỉ mình anh ta là vẫn giữ sự lạc quan.

“Nếu người Elf có thể bay qua các ngọn núi, họ có thể tìm mặt trời để cứu các anh.” Gandalf đáp. “Nhưng tôi phải có cái gì đó để nghiên cứu. Tôi không thể đốt chảy tuyết.”

“Được rồi,” Boromir nói, “khi cái đầu lúng túng thì cái thân phải tiếp sức, như người ta thường nói ở xứ tôi. Người mạnh nhất trong chúng ta phải cố tìm một con đường nào đó. Xem kìa! Dù bây giờ tất cả phủ đầy tuyết, con đường của chúng ta, khi chúng ta lên, đã rẽ quanh vách đá xuống dưới kia. Chính ở đó tuyết bắt đầu gây khó cho chúng ta. Nếu chúng ta có thể tới được điểm đó, thì kế tiếp con đường có thể dễ đi hơn nhiều. Theo tôi thì nó không quá hai trăm mét đâu.”

“Vậy tôi và anh hãy mở một con đường đến đó đi!” Aragorn nói.

Aragorn là người cao nhất Nhóm, còn Boromir, thấp hơn một chút, nhưng thân hình chắc đậm hơn. Anh ta dẫn đường, và Aragorn theo sau. Họ lên đường một cách chậm chạp, và liền sau đó lê bước nặng nhọc. Nhiều chỗ tuyết cao tới ngực, và thường Boromir có vẻ như đang bơi hoặc đào bới với hai cánh tay to bè hơn là đi bộ.

Legolas nhìn họ một lát với cái cười mỉm rồi sau đó quay sang những người kia. “Các anh nói người mạnh nhất phải tìm một con đường phải không? Nhưng tôi thì nói: hãy để một thợ cày đi cày, nhưng chọn một con rái cá để bơi, và muốn chạy lướt trên cỏ và lá hoặc trên tuyết thì phải nhờ một người Elf.”

Nói xong anh ta lẹ làng lao tới trước, và rồi Frodo nhận thấy như thể trong lần đầu tiên, dù anh đã biết từ lâu, rằng tay người Elf đó không có giày ống, mà chỉ mang đôi giày nhẹ, như anh ta từng mang, và hầu như anh ta không để lại dấu chân trên tuyết nhiều.

“Tạm biệt!” anh ta nói với Aragorn. “Tôi đi tìm mặt trời đây!” Rồi nhanh như một người chạy trên đất cứng anh ta lao bắn đi, và nhanh chóng vượt lên hai người đang lê bước, với một cái vẫy tay anh ta vượt qua họ, và phóng tuốt đàng xa, rồi biến mất sau khúc quanh đầy đá.

Những người kia xúm xít vào nhau chờ đợi, nhìn cho đến khi Aragorn và Boromir nhỏ dần thành những đốm đen nhỏ xíu trong màn tuyết trắng. Cuối cùng họ mất hút khỏi tầm nhìn. Thời gian dài ra. Mây thấp xuống, và những bông tuyết lại cuồn cuộn đổ xuống.

Có lẽ một giờ đã trôi qua, dù có vẻ như lâu hơn, rồi cuối cùng họ thấy Legolas quay lại. Đồng thời Boromir và Aragorn xuất hiện ngay khúc quanh tuốt đàng sau anh ta và hì hục leo lên dốc.

“Tốt,” Legolas la to khi anh ta chạy lên, “tôi không mang mặt trời về được. Ông ta đang lang thang trên những cánh đồng xanh phương nam, và một vòng hoa tuyết nhỏ trên đồi Redhorn này chẳng khiến ông ta bận tâm chút nào cả. Nhưng tôi có mang về một tia hy vọng cho những ai có số phận phải đi bằng hai chân. Có đống tuyết lớn nhất ở ngay bên kia khúc quanh và ở đó những Người Cao mạnh mẽ của chúng ta hầu như bị chôn vùi. Họ đã tuyệt vọng cho đến khi tôi trở về và nói với họ rằng đống đó không to hơn một bức tường. Và vượt qua bên kia bức tường tuyết bất ngờ trở nên ít hơn, rồi xuống xa hơn một tí, thì tuyết phủ không dầy hơn tấm khăn trải giường chỉ đủ làm mát những ngón chân của người Hobbit.”

“A, đúng y như tôi nói,” Gimli làu bàu. “Đây không phải một cơn bão bình thường. Nó là ác ý của Caradhras. Hắn ta không thích người Elf và người Dwarf và đống tuyết được đặt ở đó để chặn đường thoát của chúng ta.”

“Nhưng thật may mắn là Caradhras của anh đã quên rằng anh có Người Cao đi cùng,” Boromir nói. “Và Người Cao dũng cảm cũng vậy; dù những dân nhỏ con hơn với những chiếc mai có lẽ giúp anh nhiều hơn. Tuy nhiên, chúng tôi đã xẻ một con đường qua đống đó; và những người ở đây có lẽ phải biết ơn những người không thể chạy nhẹ như người Elf.”

“Nhưng làm thế nào chúng ta xuống đó , cho dù anh đã mở được đường qua đống đó?” Pippin nói, phát ngôn cho suy nghĩ của tất cả những người Hobbit.

“Có hy vọng!” Boromir nói. “Tôi mệt lử, nhưng vẫn còn chút sức mạnh, và Aragorn cũng vậy. Chúng tôi sẽ cõng những người nhỏ. Chắc chắn những người còn lại sẽ xoay xở đi theo sau chúng tôi được. Nào ông chủ Peregrin! Tôi sẽ bắt đầu với anh.”

Anh ta nhấc anh chàng Hobbit lên. “Bám vào lưng tôi! Tôi cần dùng hai cánh tay của mình,” anh ta nói và sải bước. Aragorn và Merry theo sau. Pippin rất khâm phục sức mạnh của anh ta, khi nhìn lối đi mà anh ta đã khai phá không bằng dụng cụ nào khác hơn là đôi tay to lớn của mình. Ngay cả bây giờ, đang vác nặng, anh ta cũng mở rộng con đường cho những người đi sau, ném tuyết sang một bên khi đi qua.

Cuối cùng họ đến đống tuyết khổng lồ đó. Nó được vứt chắn ngang con đường giống như một bức tường thẳng đứng và bất ngờ, và đỉnh của nó, sắc như thể được đẽo bằng dao, cao gấp hai lần chiều cao của Boromir, nhưng ở giữa một lối đi được đập xuyên qua, nhô lên và hạ xuống giống như một cây cầu. Phía bên kia Merry và Pippin đã được đặt xuống, và họ ngồi đó với Legolas chờ những người còn lại trong Nhóm đến.

Lát sau Boromir trở lại mang theo Sam. Đàng sau trong con đường hẹp nhưng giờ đã dễ đi là Gandalf, dẫn Bill với Gimli ngồi giữa đống hành lý. Cuối cùng là Aragorn cõng Frodo. Họ đã vượt qua con đường đó; nhưng Frodo vừa mới chạm mặt đất thì đá rơi và tuyết trượt xuống ầm ầm. Bụi của nó suýt làm mù cả Nhóm khi họ nép sát vào vách đá, và khi bầu trời trong trở lại họ thấy con đường phía sau đã bị chắn ngang.

“Vừa đủ, vừa đủ!” Gimli la lên. “Chúng ta khởi hành thật đúng lúc!” Và thực sự với cú đánh cuối cùng đó, dã tâm của ngọn núi có vẻ đã cạn kiệt, như thể Caradhras đã hài lòng rằng những kẻ xâm phạm đã bị đánh bại và sẽ không dám quay lại. Nỗi đe dọa về tuyết tan biến; mây bắt đầu tản đi và ánh sáng càng lúc càng lan rộng.

Như Legolas đã báo cáo, họ nhận thấy rằng càng lúc lớp tuyết càng mỏng hơn khi họ đi xuống, đến độ thậm chí các Hobbit có thể lê bước theo. Ngay sau đó tất cả họ lại đứng trên một thềm đá bằng phẳng tại đỉnh một con dốc nơi đêm hôm qua lần đầu tiên họ cảm nhận được những bông tuyết.

Trời đã gần trưa. Từ chỗ cao này họ nhìn ngược về phía tây qua những vùng đất thấp. Xa dưới kia trong mớ hỗn độn tại chân núi là thung lũng mà từ đó họ bắt đầu trèo lên đèo này.

Đôi chân Frodo nhức nhối. Anh thấy lạnh thấu xương và đói; đầu anh choáng váng khi anh nghĩ đến chuyến đi thăm thẳm và gian khổ xuống phía chân đồi. Những chấm đen quay cuồng trước mắt anh. Anh dụi mắt, nhưng những chấm đen đó vẫn còn. Tuốt bên dưới anh, nhưng vẫn chưa xuống tới chân đồi, những chấm đen vẫn lượn vòng trong không khí.

“Lại bầy chim đó!” Aragorn nói, chỉ xuống.

“Bây giờ không thể tránh được rồi,” Gandalf nói. “Dù chúng tốt hay ác, dù chúng hoàn toàn chẳng dính gì tới chúng ta, thì chúng ta cũng phải đi xuống ngay. Chúng ta sẽ không được phép ở lại lưng chừng ngọn Caradhras này trong một đêm nữa!”

Một cơn gió lạnh đuổi theo sau, khi họ quay lưng về phía Cổng Redhorn, và mệt mỏi lê bước xuống con dốc. Caradhras đã đánh bại họ.

CHƯƠNG 16:
Hành trình trong bóng tối

Trời đã tối và ánh sáng nhợt nhạt tan mau khi họ dừng lại nghỉ đêm. Họ cực kỳ mệt mỏi. Núi đồi chìm trong bóng chập choạng và gió thì lạnh. Gandalf chia cho mỗi người thêm một ngụm nước miruvor của Rivendell. Khi họ đã ăn uống chút đỉnh, ông mời họ họp lại.

“Rõ ràng chúng ta không thể đi tiếp tối nay,” ông ta nói. “Cuộc chiến ở Cổng Redhorn làm cả bọn bã người ra rồi, mình phải nghỉ ở đây một hồi thôi.”

“Rồi chúng ta sẽ đi đâu?” Frodo hỏi.

“Cuộc hành trình và nhiệm vụ vẫn còn ở cả phía trước,” Gandalf trả lời. “Chẳng có lựa chọn nào khác ngoài chuyện tiếp tục đi tới, hoặc trở về Rivendell.”

Khuôn mặt Pippin sáng lên thấy rõ khi nghe nhắc đến chuyện quay về Rivendell; Merry và Sam ngước lên nhìn với vẻ hy vọng. Nhưng Aragorn và Boromir chẳng tỏ dấu hiệu gì. Frodo trông bối rối.

“Tôi cũng ước gì được trở lại đó,” anh nói. “Nhưng làm sao trở lại mà không xấu hổ – trừ khi chẳng còn con đường nào khác, và chúng ta đã bị đánh bại?”

“Anh nói đúng, Frodo,” Gandalf nói; “trở lại nghĩa là thừa nhận thất bại và phải đối mặt với thất bại nặng nề hơn trong tương lai. Nếu bây giờ chúng ta trở lại thì cái Nhẫn phải ở lại đây: chúng ta sẽ không thể khởi hành lần nữa. Rồi sớm muộn gì Rivendell cũng sẽ bị phong tỏa, và một thời gian ngắn ngủi và cay đắng, nó sẽ bị phá hủy. Các Hồn Ma của Nhẫn là những kẻ thù kinh khủng, nhưng chúng chỉ là cái bóng của quyền lực và nỗi kinh hoàng một khi chủ nhân của chúng lấy được Chiếc Nhẫn Tối Thượng.”

“Vậy ta phải đi tiếp, nếu có được đường đi,” Frodo thở dài. Sam lại thấy rầu rĩ.

“Cũng có một con đường,” Gandalf nói. “Tôi đã nghĩ từ đầu về nó, khi cân nhắc cuộc hành trình này, và chúng ta sẽ thử xem. Nhưng đường này cũng chẳng dễ đi gì, và tôi đã không nói với Hội trước đây. Aragorn không tán đồng cách này, ít nhất cho tới khi chúng ta thử vượt qua đèo đã.”

“Nếu con đường đó còn tệ hơn Cổng Redhorn, thì chắc nó kinh khủng lắm,” Merry nói. “Nhưng ông nên nói cho chúng tôi biết ngay nó tệ tới cỡ nào.”

“Con đường tôi muốn nói tới sẽ dẫn đến các mỏ ở Moria,” Gandalf nói. Chỉ có Gimli ngẩng đầu lên; một ánh lửa âm ỉ lộ ra trong đôi mắt anh ta. Một nỗi kinh hoàng trùm lên những người còn lại khi nghe đến địa danh ấy. Ngay cả với dân Hobbit, nó đã là một truyền thuyết của nỗi sợ hãi mơ hồ.

“Con đường đó có thể dẫn đến Moria, nhưng sao mình dám hy vọng nó sẽ đưa ta vượt qua Moria?” Aragorn rầu rĩ thắc mắc.

“Cái tên đó là một điềm gở,” Boromir nói. “Mà tôi cũng không thấy cần phải đi tới đó. Nếu ta không vượt được núi thì hãy đi về phía nam cho đến tận Rohan, dân nơi đó thân thiện với chúng tôi, theo con đường mà tôi đã xuất phát để đến đây. Hoặc ta sẽ đi ngang qua đó và băng ngang Isen tới Langstrand và Lebennin, và sẽ đến Gondor theo ngã ven biển.”

“Mọi chuyện đã thay đổi từ khi anh lên phía bắc, Boromir à,” Gandalf đáp. “Anh không nghe tôi kể chuyện Saruman sao? Tôi còn có chuyện thanh toán với ông ta trước khi tất cả kết thúc. Nhưng Cái Nhẫn không thể đến gần Isengard nếu ta có thể tránh được chuyện đó. Khi cùng đi với Người Mang Nhẫn thì ta không thể vào thung lũng Rohan được.

“Còn về con đường xa hơn: chúng ta không có thời gian. Đi kiểu đó có thể mất cả năm, và chúng ta phải vượt qua nhiều vùng đất trống trải và hoang hóa. Như thế không an toàn. Những con mắt canh gác của cả Saruman lẫn Kẻ Thù đều đầy rẫy ở những nơi đó. Khi đi lên mạn bắc, Boromir ạ, trong mắt Kẻ Thù anh chỉ là một kẻ Lãng Du lẻ loi từ phương nam và chẳng đáng quan tâm; đầu óc hắn bận rộn với việc truy tìm Chiếc Nhẫn. Nhưng nếu bây giờ anh quay trở lại với vai trò thành viên của Hiệp Hội bảo vệ Chiếc Nhẫn, thì còn đi chung với chúng tôi, anh còn gặp nguy hiểm. Đi thêm một dặm về phương nam thì nguy hiểm lại tăng thêm một ít dưới bầu trời trong trẻo.

“Tôi e rằng từ phen nỗ lực vượt đèo, cuộc đào thoát của chúng ta đã trở nên tuyệt vọng hơn. Bây giờ tôi thấy rất ít hy vọng, nếu chúng ta không ẩn trốn, bôi xóa dấu vết của chúng ta trong một thời gian. Do đó tôi cho rằng chúng ta sẽ không vượt qua hay đi vòng dãy núi, mà đi xuyên bên dưới nó. Đó là con đường mà Kẻ Thù không ngờ tới nhất.”

“Chúng tôi chẳng biết Kẻ Thù dự trù điều gì,” Boromir nói. “Hắn có thể canh chừng mọi nẻo đường, có thể như thế có thể không. Trong trường hợp đó thì bước vào Moria cũng như bước vào một cái bẫy, chẳng khá gì hơn chuyện gõ cửa chính tòa Tháp Đen. Cái tên Moria là kinh khủng lắm.”

“Anh nói những chuyện anh chưa biết khi anh so sánh Moria với pháo đài của Sauron,” Gandalf trả lời. “Chỉ có tôi trong số các anh là từng nằm trong hầm ngục của Chúa Tể Hắc Ám, và nằm trong sào huyệt cũ hơn và kém chắc chắn hơn của hắn ở Dol Guldur. Kẻ nào đã đi qua những cánh cổng của Barad-dûr đều không trở lại. Nhưng tôi sẽ không dẫn các anh vào Moria nếu không có hy vọng trở ra. Nếu có bọn Orc ở đó, thì có thể tệ cho chúng ta, điều đó đúng. Nhưng hầu hết tộc Orc ở vùng Dãy Núi Mờ Sương đã bị tan tác hoặc tiêu diệt trong Trận Chiến Năm Đạo Quân rồi. Bọn Đại Bàng cho hay rằng dân Orc từ khắp nơi đang hội lại; nhưng có hy vọng rằng Moria vẫn là vùng tự do.

“Thậm chí còn có hy vọng rằng người Dwarf cũng có ở đó, và rằng trong nơi trú ẩn dưới sâu nào đó của tổ tiên, Balin con của Fundin vẫn còn sống sót. Dù thực tế sẽ xảy ra thế nào thì ta cũng phải theo con đường mà số phận đã chọn!”

“Tôi sẽ đi cùng ông, Gandalf!” Gimli nói. “Tôi sẽ tới và xem xét những đại sảnh của Durin cho dù ở đó có chứa bất cứ thứ gì – nếu ông tìm được lối vào.”

“Hay lắm, Gimli!” Gandalf nói. “Anh khiến ta thêm hừng chí. Chúng ta sẽ tìm kiếm những cánh cửa bí mật. Và chúng ta sẽ vượt qua được. Trong đống phế tích của người Dwarf thì cái đầu của người Dwarf sẽ ít hoang mang hơn đầu của người Elf hay Hobbit hoặc Người Cao. Tuy đây chẳng phải lần đầu tôi đến Moria. Tôi đã ở đó khá lâu để tìm kiếm Thráin con trai Thrór sau khi ông ta biến mất. Tôi đã vào, và tôi vẫn còn sống để trở ra!”

“Tôi cũng có lần vượt qua cổng Dimrill,” Aragorn lặng lẽ nói; “nhưng tuy tôi cũng trở về được, ký ức về chuyện đó rất ghê rợn. Tôi không mong trở lại Moria lần nữa.”

“Và tôi cũng không muốn vào đó, dù chỉ một lần,” Pippin nói.

“Tôi cũng vậy,” Sam lầm bầm.

“Dĩ nhiên là không rồi!” Gandalf nói. “Ai mà muốn? Nhưng vấn đề là: ai sẽ theo tôi, nếu tôi dẫn các anh tới đó?”

“Để tôi,” Gimli hăng hái đáp.

“Tôi cũng sẽ đi,” Aragorn đáp nặng nề. “Các ông đã để tôi dẫn đường đi thẳng tới tai họa trong bão tuyết, mà chẳng có một lời trách cứ nào. Bây giờ tôi sẽ theo sự chỉ dẫn của ông – nếu lời cảnh báo cuối cùng này không lay chuyển được ông. Bây giờ tôi không nghĩ đến Chiếc Nhẫn hay những người khác còn lại mà chỉ nghĩ tới ông thôi, Gandalf. Và tôi nói với ông rằng: nếu ông bước qua những cánh cửa của Modor thì hãy coi chừng!”

“Tôi không đi,” Boromir nói; “trừ khi cả Hội biểu quyết chống lại ý kiến của tôi. Legolas và những bạn Hobbit nghĩ gì? Phải lắng nghe tiếng nói của Người Mang Nhẫn nữa, phải không?”

“Tôi không muốn đi Moria,” Legolas nói.

Những Hobbit chẳng nói gì. Sam nhìn Frodo. Sau cùng Frodo nói. “Tôi khống muốn đi, nhưng cũng không muốn bác bỏ lời khuyên của Gandalf. Tôi xin các ông khoan biểu quyết mà hãy ngủ cái đã. Gandalf sẽ biết ý kiến của mọi người trong ánh sáng ban ngày, hơn là trong cái đêm tối lạnh lẽo này. Nghe gió hú ghê chưa!”

Nghe nói thế mọi người đều im lặng suy nghĩ. Họ nghe tiếng gió rít qua cây cối và vách đá, rồi có tiếng tru rền rì quanh họ trong những khoảng thinh không tối đen.

Đột nhiên Aragorn bật dậy. “Nghe gió hú ghê chưa!” hắn kêu lên! “Nó hú bằng giọng sói. Bọn Warg đã tới mé tây dãy núi rồi!”

“Chúng ta có nên chờ tới sáng không?” Gandalf nói. “Như tôi đã nói. Cuộc săn lùng đã gần kề! Dù chúng ta vẫn còn sống để thấy được bình minh, thì ai dám mong đi về phương nam trong màn đêm khi bọn sói đang lần theo vết chân mình?”

“Moria còn bao xa?” Boromir hỏi.

“Có một cửa ngõ phía tây nam Caradhras, cách đây khoảng mười lăm dặm đường chim bay hay khoảng hai mươi dặm theo đường bộ,” Gandalf đáp.

“Vậy chúng ta hãy lên đường ngay khi trời sáng, nếu được,” Boromir nói. “Con sói mình nghe tiếng còn đáng ngại hơn bọn Orc.”

“Đúng!” Aragorn nói, cởi bao đeo kiếm ra. “Nhưng chỗ nào bọn Warg hú thì cũng có bọn Orc quanh quẩn ở đó.”

“Tôi ước gì đã nghe lời khuyên của Elrond,” Pippin lầm bầm với Sam. “Sau cùng tôi cũng chẳng giỏi giang gì. Chẳng có bao nhiêu dòng máu của Bandobras trong tôi; những tiếng hú đó làm máu me tôi lạnh cứng. Tôi chưa nhớ mình gặp cảnh hãi hùng thế này bao giờ.”

“Trái tim tôi rơi xuống tận đầu ngón chân rồi, ông Pippin ạ,” Sam nói. “Nhưng ta cũng chưa hề gì và ở đây có những tay cứng cựa mà. Cho dù Gandalf có thể gặp chuyện gì, tôi cũng cầu mong cho ông ta đừng bị rơi vào bụng sói.”

Để phòng vệ trong đêm đó, cả nhóm leo lên đỉnh một quả đồi nhỏ. Trên đó có những cây cổ thụ vặn xoắn, có những tảng đá rải rác thành vòng tròn. Giữa vòng tròn họ đốt một đống lửa vì không còn hy vọng lẩn trốn trong bóng đêm và sự im lặng để tránh tai mắt của bọn đang săn đuổi họ nữa.

Họ ngồi quanh đống lửa và những người chưa đến phiên gác thiếp ngủ một cách bất an. Con Bill đứng run rẩy và toát mồ hôi. Tiếng tru của bọn sói giờ đã bủa quanh họ, lúc gần lúc xa. Vào nửa đêm, nhiều đôi mắt sáng quắc xuất hiện nhìn họ từ rìa mỏm đồi. Một số con còn tiến tới sát vòng đá. Một bóng sói lớn đứng thẳng ngoài vòng đá đăm đăm nhìn vào. Đột nhiên nó hộc lên hú vang dội, cứ như nó là thủ lãnh đang ra lệnh tấn công.

Gandalf đứng dậy và bước tới, giơ gậy ra. “Nghe đây, Sói của Sauron!” ông ta kêu lên. “Gandalf đang ở đây. Biến đi, nếu ngươi muốn toàn mạng! Ta sẽ teo nhỏ ngươi từ mõm đến đuôi nếu ngươi bước vào vòng đá này.”

Con sói gừ lên và nhảy vào. Ngay lúc đó có tiếng dây bật căng, Legolas đã buông tên. Một tiếng rú thảm thiết, bóng dáng lao tới ấy đổ phịch xuống đất; mũi tên của chàng Elf đã xuyên thấu cổ họng nó. Những cặp mắt theo dõi đột nhiên biến mất. Gandalf và Aragorn lao ra, nhưng mỏm đồi đã trống trơn; đám thú săn đuổi đã bỏ chạy. Chung quanh họ chỉ là bóng tối im lặng, không còn tiếng kêu nào trong hơi gió thì thào.

Đêm đã sâu, và ở phía tây mặt trăng tròn đã xuất hiện, tỏa sáng qua những đám mây rải rác. Đột nhiên Frodo tỉnh giấc. Đột nhiên một tràng tiếng tru vang lên dữ dội và man dã quanh nơi họ đóng trại. Một bầy Warg đã lặng lẽ tụ họp lại và bắt đầu tấn công họ từ mọi phía.

“Đốt lửa lớn lên!” Gandalf kêu với đám Hobbit. “Rút gươm ra, đứng đấu lưng vào nhau!”

Trong ánh sáng chập chờn, khi những thanh củi mới bỏ vào bén lửa, Frodo thấy nhiều hình thù xám nhảy qua vòng đá. Càng lúc càng đông. Aragorn đã thọc lưỡi gươm xuyên cổ họng của một bóng to lớn đi đầu; với một cú quét ngang Boromir chặt rơi đầu bóng đen kế tiếp. Cạnh họ Gimli đứng dạng chân, thủ sẵn cây búa của dân Dwarf. Dây cung của Legolas bật kêu tăng tăng.

Trong ánh lửa bập bùng Gandalf đột nhiên cao lớn hẳn lên: ông đứng dậy, trông cao lớn đầy đe dọa như tượng đài của vị vua cổ xưa nào đó tạc bằng đá đặt trên đỉnh đồi. Khom xuống như một đám mây, ông ta cầm một thanh cây cháy rực và bước tới đối mặt lũ sói. Chúng thoái lui khi ông ta tiến tới. Ông ta vung thanh cây cháy trong không khí. Nó bùng lên tỏa sáng như một tia chớp; và giọng ông ta rền vang như sấm động.

“Naur an edraith ammen! Naur dan i ngaurhoth!” ông kêu lên.

Có tiếng kêu ầm vang và tiếng lắc rắc, và tàng cây trên đầu ông ta bùng lên một ngọn lửa lóa mắt. Lửa lan từ ngọn cây này sang ngọn cây khác. Cả ngọn đồi lấp loá một vòng lửa chói sáng. Gươm và dao của bên phòng thủ lấp lánh tỏa sáng. Mũi tên cuối cùng của Legolas bốc cháy khi nó bay đi và ghim vào tim của con sói lớn đầu đàn. Tất cả những con còn lại bỏ chạy.

Từ từ, lửa tàn xuống cho đến khi không còn lại gì ngoài tro và than âm ỉ; một làn khói nồng bốc lên từ những tàng cây cháy đen phủ phía trên ngọn đồi khi những tia nắng ban mai đầu tiên xuất hiện lờ mờ trên bầu trời. Kẻ thù của họ đã tháo chạy và không trở lại.

“Tôi đã nói gì với ông, Pippin?” Sam nói, tra gươm vào vỏ. “Sói không chạm được ông ấy. Rõ ràng đó là một điều mới lạ! Thiếu điều muốn thiêu rụi tóc tôi!”

Khi trời sáng rõ họ không còn thấy dấu vết nào của bọn sói, và họ tìm mãi mà không thấy xác của những con sói chết. Không còn dấu vết nào của trận chiến hôm qua ngoài những cội cây cháy đen và những mũi tên của Legolas nằm trên đỉnh đồi. Tất cả đều nguyên vẹn ngoại trừ một chiếc chỉ còn lại phần mũi.

“Y như tôi đã e sợ,” Gandalf nói. “Chúng không phải sói săn mồi bình thường trong chốn hoang dã. Mình ăn uống nhanh rồi lên đường thôi!”

Hôm đó thời tiết lại thay đổi, cứ như nó nằm dưới sự điều khiển của một quyền lực nào đó, bây giờ không dùng tới tuyết nữa, vì họ đã lui khỏi vùng đèo, hiện đang muốn có ánh sáng rõ ràng để từ xa có thể thấy rõ những vật di chuyển trên đồng trống. Gió đã chuyển từ chính bắc sang tây bắc từ đêm qua, và bây giờ đã ngừng thổi. Những đám mây biến về phương nam, bầu trời trống trải, xanh và cao. Khi họ đứng ở sườn đồi chuẩn bị khởi hành, một chùm ánh nắng tỏa lên trên những ngọn núi.

“Chúng ta phải đến cửa ngõ tây nam Caradhras trước khi trời tối,” Gandalf nói, “nếu không tôi e chúng ta không thể tới đó được. Nó không xa nhưng con đường thì vòng vèo, vì ở đấy Aragorn không rành lắm; anh ấy hiếm khi tới vùng này, còn tôi chỉ có một lần tới mé tây Moria, mà cũng lâu lắm rồi.”

“Nó nằm phía đó,” ông ta nói, chỉ về phía đông nam nơi sườn núi cho đến chân núi khuất trong bóng râm. Ở xa xa họ chỉ thấy được một đường các mỏm đá trơ trọi, và giữa những mỏm đó, cao vọt lên, là một vách đá xám hùng vĩ. “Khi chúng ta rời khỏi đèo tôi đã dẫn các anh về phía nam, mà không trở về điểm xuất phát của ta, một vài người trong các anh có thể nhận ra điều đó. Tôi đã cố tình làm thế, và bây giờ ta còn vài dặm nữa phải vượt qua thôi, và cần phải gấp lên. Đi thôi!”

“Tôi không biết phải hy vọng điều gì,” Boromir nói rầu rĩ; “rằng Gandalf sẽ tìm được cái ông ta muốn tìm, hay là tới mỏm núi đó chúng ta sẽ tìm thấy những cửa ngõ đã biến mất vĩnh viễn. Giải pháp nào cũng tệ như nhau, và khả năng rõ nhất là bị kẹt giữa bầy sói và vách núi đó. Tới thôi!”

Gimli bây giờ đi trước với ông pháp sư, hăm hở như muốn tới Moria ngay. Họ dẫn cả nhóm trở về phía núi. Con đường duy nhất từ xưa đi về Moria theo ngả phía tây chạy dài theo một dòng suôi, tên là Sirannon, chảy từ chân vách đá gần nơi các cửa ngõ mở ra. Nhưng hoặc Gandalf bị chệch hướng, hoặc địa hình đã thay đổi trong những năm gần đây; vì ông ta không nhắm tới dòng suối mà ông ta muốn tìm kiếm, chỉ cách chỗ họ khởi hành vài dặm về phía nam.

Buổi sáng đã chuyển sang trưa mà cả nhóm vẫn lang thang và lần mò trong một vùng trơ trọi đầy đá đỏ. Họ không thấy ánh phản chiếu hay nghe được âm thanh nước chảy ở đâu cả. Nơi nơi đều khô khốc và trơ trụi. Họ thấy nản lòng. Họ không nhìn thấy sinh vật nào, không một bóng chim trên trời; nhưng đêm xuống họ sẽ gặp gì, nếu họ còn bị kẹt trong vùng đất mất hút này, thì họ cũng chẳng nghĩ tới nữa.

Đột nhiên Gimli, người hăng hái đi trước, ngoái lại gọi cả bọn. Anh ta đang đứng trên một gò đất và chỉ về bên phải. Họ vội chạy tới và nhìn thấy phía dưới chân họ một rãnh sâu và hẹp. Nó im lặng và cạn khô, chỉ có một vệt nước chảy len lỏi giữa những tảng đá nâu đỏ; nhưng ở phía bên này rãnh có dấu vết của một con đường, đã rất hoang phế, chạy ngoằn ngoèo giữa các vách đá và những hòn đá lót của một con đường lớn thời xưa.

“A! Sau cùng thì cũng gặp được nó!” Gandalf nói. “Đây là dòng suối Sirannon đó, dòng suối tới cửa ngõ, họ thường gọi như thế. Nhưng sao nó cạn vậy thì tôi không đoán nổi; mọi khi nó chảy rất dữ. Nào! Chúng ta gấp lên. Trễ rồi.”

Cả hội đã đau chân và mệt mỏi; nhưng họ cũng lê bước theo con đường mấp mô ngoằn ngoèo thêm nhiều dặm nữa. Mặt trời đã qua thiên đỉnh và bắt đầu hướng về tây. Sau khi dừng chân một lát và ăn vội vàng một bữa, họ lại tiếp tục. Trước mặt họ, dãy núi câm lặng, nhưng con đường của họ nằm trên một dải đất hẹp và sâu, họ chỉ có thể thấy những sườn núi cao và những đỉnh xa xa về phía đông.

Sau cùng họ đến một chỗ rẽ ngoặt. Con đường vốn uốn lượn về hướng nam giữa bờ suối và một bờ dốc đứng ở bên trái, đến đây nó rẽ về hướng chính đông. Qua khúc quanh họ thấy trước mặt là một vách đá thấp, chỉ chừng mười thước cao, đỉnh của nó lởm chởm đá. Từ trên đó một dòng nước rỉ xuống qua một khe rộng có vẻ như ngày xưa đã bị một dòng thác mạnh bào mòn.

“Mọi sự đã thay đổi nhiều!” Gandalf nói. “Nhưng nó vẫn là chỗ này. Đây là vết tích của thác Stair. Nếu tôi nhớ không lầm thì có một dãy những bậc thềm đá bên dòng thác, nhưng con đường sẽ lượn sang trái và leo ngược dốc lên một bình nguyên bên trên. Ngày xưa ở đó có một thung lũng hẹp chạy thẳng tới vách núi Moria, và dòng suối Sirannon chảy xuyên qua đó cùng con đường bên cạnh. Mình hãy đi xem cảnh vật bây giờ thế nào!”

Họ dễ dàng tìm thấy những bậc thềm đá, và Gimli lẹ làng phóng lên trước cả bọn, theo sau là Gandalf và Frodo. Khi lên tới đỉnh họ thấy mình không thể đi tiếp theo đường đó và lý do khiến dòng suối cạn đi đã hiện rõ. Sau lưng họ mặt trời lặn đã nhuộm vàng bầu trời mát lạnh phía tây. Trước mặt họ là một cái hồ tĩnh lặng. Cả bầu trời lẫn ánh hoàng hôn không còn phản chiếu trên mặt nước nữa. Dòng Sirannon đã bị chắn đập và ngập tràn thung lũng. Bên kia mặt hồ là vách đá trùng điệp, bề mặt đá nhợt nhạt trong nắng chiều: tận cùng và không thể vượt qua. Không hề có dấu vết cửa ngõ hay cổng trời, Frodo thấy trên mặt đá lầm lì không có một khe nứt hay vết rạn.

“Đó là vách núi Moria,” Gandalf nói, chỉ tay qua mặt nước. “Ở đó ngày xưa có một cổng trời, Cổng Elven ở cuối con đường từ Hollin đến đây mà chúng ta đã qua. Nhưng đường này đã bị bịt kín. Tôi chắc chẳng ai trong chúng ta muốn bơi qua mặt nước u ám này lúc nắng sắp tắt. Coi bộ nó chẳng tốt đẹp chút nào.”

“Chúng ta phải tìm một đường vòng ở mé bắc,” Gimli nói. “Việc đầu tiên ta cần làm là theo đường chính leo lên và xem nó dẫn mình tới đâu. Cho dù không có cái hồ này, chúng ta cũng không thể đưa con ngựa với hành lý lên những bậc đá này.”

“Nhưng dù thế nào chúng ta cũng không đưa con ngựa đó vào vùng mỏ được,” Gandalf nói. “Con đường ngầm dưới núi là con đường đen tối, có những chỗ hẹp và dốc đến độ nó không thể vượt qua, mặc dù chúng ta có thể đi được.”

“Ôi Bill!” Frodo nói. “Tôi đã không nghĩ đến chuyện đó. Và Sam tội nghiệp nữa! Không biết anh ta sẽ nói sao?”

“Tôi rất tiếc,” Gandalf nói. “Con Bill là bạn đồng hành hữu ích và bây giờ phải bỏ nó lại thì cũng rất buồn. Lẽ ra tôi nên đi gọn nhẹ và không mang theo con vật nào chứ đừng nói tới con ngựa mà Sam yêu thương này hoặc nếu tôi biết rõ đường mình đi. Lúc nào tôi cũng e ngại là mình buộc phải đi con đường này thôi.”

Ngày sắp tàn, những ngôi sao lạnh lẽo đã lấp lánh trên trời chiều khi cả nhóm, dốc hết sức ra, đã leo lên bờ dốc và đến được ven hồ. Ở chỗ rộng nhất mặt hồ cũng chỉ khoảng năm sáu trăm mét. Trong bóng chiều chập choạng họ không nhìn rõ được nó mở xa đến chừng nào về phía nam; nhưng bờ bắc của cái hồ thì chỉ cách chỗ họ đang đứng độ nửa dặm, và giữa bờ đá chạy quanh thung lũng và mép nước là một viền đất khô trống trải. Họ vội vàng đi tới, vì còn phải đi tiếp một hai dặm mới đến mé bờ bên kia, nơi Gandalf nhắm tới; đến đó ông ta còn phải tìm cho ra các cửa ngõ.

Khi đến mé cực bắc của hồ, họ thấy một khe nước hẹp chắn ngang đường. Nó xanh và tù đọng, thò ra như một cánh tay mảnh khảnh hướng về những đồi núi vây quanh. Gimli không chần chừ cứ bước tới và thấy mực nước không sâu, chỉ mấp mé mắt cá chân khi ở ven bờ. Đàng sau anh ta, cả bọn đi hàng một, lần mò thận trọng, vì bên dưới là mặt đá trơn trượt, và bước đi đầy những bất trắc. Frodo rùng mình ghê tởm khi bàn chân thọc xuống mặt nước đen ngòm dơ bẩn đó.

Khi Sam, người đi cuối cùng, dẫn Bill lên đươc bờ phía bên kia, chợt nghe một âm thanh nhẹ: tiếng quẫy nước rồi một tiếng rơi tõm, cứ như một con cá khuấy động mặt nước yên tĩnh. Quay lại thật nhanh họ thấy những gợn sóng nhỏ, đen ngòm trong ánh sáng nhợt nhạt: những vòng tròn loang rộng tuốt ra xa trên mặt hồ. Có tiếng nước lụp bụp, rồi yên lặng. Hoàng hôn tắt hẳn, những ánh sáng cuối cùng chìm mất sau màn mây.

Lúc này Gandalf gia tăng tốc độ, và những người khác cố hết sức đi theo. Họ đến một dải đất khô giữa mé nước và vách đá: nó hẹp, chiều ngang chưa tới chục thước, ngổn ngang đá tảng từ trên rơi xuống; nhưng họ vẫn tìm ra đường đi, ôm sát chân vách núi càng ra xa mé nước càng tốt. Đi dọc bờ về phía nam chừng một dặm họ gặp những thân cây nhựa ruồi. Những gốc cây sau khi bị đốn và những bụi rậm mục rữa trong lớp nước tù, có vẻ như nó là tàn tích của những bụi cây rậm rạp, hay một lũy cây ngày xưa chạy dọc theo con đường băng qua thung lũng ngập nước này. Nhưng sát vách đá vẫn còn hai cội cây lớn vừng chãi và khỏe mạnh, lớn hơn mọi cây nhựa ruồi mà Frodo từng thấy hay tưởng tượng được. Những nhánh rễ lớn của chúng trải từ vách đá cho đến mé nước. Đứng nhìn từ xa, chỗ đầu những bậc thềm đá họ đã leo lên, thì trông chúng chỉ như những bụi cây dưới chân vách đá; nhưng ở đây chúng vươn lên cao, cứng cáp, tối đen và im lặng, tỏa bóng đen xuống gốc, sừng sững như những cây cột ở cuối con đường.

“Sau cùng mình cũng tới được đây!” Gandalf nói. “Con đường của người Elf từ Hollin tới đây là hết. Nhựa ruồi là dấu hiệu của dân chúng xứ đó, và họ trồng ở đây để đánh dấu biên cương lãnh thổ của họ; vì cửa ngõ phía tây được tạo ra chủ yếu là để họ giao thông với các Chúa Tể Moria. Đó là những thời kỳ hạnh phúc, khi vẫn còn tình hữu nghị sâu đậm giữa các tộc người khác nhau, thậm chí giữa người Elf và người Dwarf.”

“Tình hữu nghị đó phai tàn không phải do lỗi của người Dwarf,” Gimli nói.

“Tôi chưa hề nghe nói đó là do lỗi của người Elf,” Legolas nói.

“Tôi đã nghe được cả hai,” Gandalf nói; “và bây giờ tôi không phán xét đâu. Nhưng tôi xin hai anh, Legolas và Gimli, ít nhất hãy là bạn của nhau, và giúp tôi với. Tôi cần cả hai anh. Các cửa ngõ đã bị đóng chặt và che giấu, ta cần tìm ra chúng càng sớm càng tốt. Trời tối rồi!”

Quay sang những người khác, ông ta nói: “Trong lúc tôi tìm kiếm, các ông chuẩn bị để tiến vào vùng mỏ được không? Vì ở đây tôi e rằng mình phải chia tay với con ngựa. Chúng ta phải bỏ bớt những thứ quần áo ấm: vào trong đó chúng ta không cần đến chúng nữa, và tôi hy vọng khi chúng ta qua được bên kia và đi tiếp xuống thấp về phương nam thì cũng không cần luôn. Thay vào đó chúng ta phải chia nhau mang số hành lý trên lưng ngựa, nhất là thức ăn và các túi nước.”

“Nhưng ông không thể bỏ Bill lại ở chỗ trơ trọi này, ông Gandalf!” Sam kêu lên, tức tối và thất chí. “Tôi không chấp nhận, dứt khoát là thế. Dù gì thì nó đã theo ta đến tận đây!”

“Tôi rất tiếc, Sam,” ông pháp sư nói. “Nhưng khi cửa mở, tôi e rằng anh không thể lôi nó vào trong đó, đường hầm tối của Moria. Anh sẽ phải chọn giữa con ngựa và ông chủ của anh.”

“Nó sẽ theo Frodo vào cả hang rồng nếu tôi dẫn nó đi,” Sam phản đối. “Thả nó đi ở chỗ đầy sói như xứ này thì có gì khác giết chết nó đâu.”

“Tôi hy vọng là không hề giết nó.” Gandalf nói và đặt tay lên đầu con ngựa và nói với giọng trầm, “hãy đi với những lời bảo vệ và hướng dẫn cho mày,” ông ta nói. “Mày là con vật khôn ngoan, và đã học được nhiều ở Rivendell. Hãy tìm đường tới những nơi có cỏ, và về tới nhà Elrond đúng lúc, hoặc bất kỳ nơi nào mày muốn đi.”

“Đó, Sam! Nó sẽ có nhiều cơ hội thoát khỏi bọn sói và đến nhà an toàn không khác gì chúng ta.”

Sam đứng rầu rĩ bên con ngựa và chẳng nói gì. Bill, làm như hiểu rõ chuyện gì đang xảy ra, đứng sát vào anh ta, dụi mõm vào tai Sam. Sam bật khóc, và lần mò những sợi dây, dỡ các bọc hành lý ra bỏ xuống đất. Những người khác phân loại các món, chất thành đống các món có thể bị bỏ bớt, và chia nhau mớ còn lại.

Khi làm việc này xong, họ quay qua nhìn Gandalf. Ông ta có vẻ chưa làm gì cả. Ông ta đứng giữa hai gốc cây và nhìn vào vách đá trước mặt cứ như đang dùng mắt khoan thủng một lỗ trên đó. Gimli thì đi loanh quanh, cầm búa gõ vào tảng đá chỗ này chỗ kia. Legolas tựa áp vào đá như đang lắng nghe.

“Rồi, chúng tôi đã sẵn sàng,” Merry nói; “nhưng các cửa ngõ đâu? Tôi chẳng thấy dấu hiệu nào cả.”

“Các cánh cửa của người Dwarf khi đóng lại thì không ai thấy được,” Gimli nói. “Chúng vô hình, và ngay cả chủ của chúng cũng không thể tìm được hay mở chúng ra, nếu không nhớ được lời nguyền.”

“Nhưng cánh cửa này không phải là một bí mật mà chỉ có dân Dwarf mới biết,” Gandalf đột nhiên quay lại và nói. “Trừ khi mọi sự đã thay đổi hết, con mắt nào biết điều mình muốn sẽ nhận ra dấu hiệu.”

Ông ta đi phía vách đá. Ngay giữa bóng của hai tàng cây có một chỗ phẳng phiu, ông rà tay tới lui trên chỗ đó, lầm bầm những câu gì đó trong miệng. Rồi pháp sư bước lui lại.

“Nhìn kìa!” ông ta nói. “Có thấy gì không?”

Lúc này ánh trăng đã chiếu vào mặt đá xám; nhưng một hồi lâu họ chẳng thấy được gì. Rồi từ từ trên mặt đá, chỗ Gandalf đã lướt tay qua, hiện ra những đường lờ mờ, như những mạch bạc mỏng manh chạy trên mặt đá. Ban đầu chúng không lớn hơn những sợi tơ nhện nhợt nhạt, mảnh đến độ chỉ hơi ánh lên khi phản chiếu ánh trăng, rồi dần dần chúng lớn hơn và rõ hơn cho đến khi có thể đoán ra hình dạng của chúng.

Phía trên hình vẽ cao cỡ tầm Gandalf với tới, là một cổng vòm có những chữ của người Elf xoắn lấy nhau. Bên dưới, tuy các nét đã bị mờ hoặc đứt nét, họ vẫn có thể nhìn ra một cái đe và một cái búa nằm dưới một vương miện với bảy ngôi sao. Dưới hình vẽ đó là hai thân cây, mỗi cây mang những vầng trăng khuyết. Rõ hơn cả, tỏa sáng ở giữa khung cửa là một ngôi sao đơn lẻ với nhiều tia tỏa ra.

“Đó là những huy hiệu của Durin!” Gimli kêu lên.

“Có cây của người Elf Cao nữa!” Legolas nói.

“Và ngôi sao của dòng họ Fëanor,” Gandalf nói. “Chúng được làm bằng ithildin vốn chỉ phản chiếu ánh trăng và ánh sao, và thứ đó ngủ yên cho đến khi được đánh thức bởi người nào nói được những lời lẽ mà ngày nay ở Trung Địa không còn ai nhớ được. Tôi nghe được những câu đó từ lâu lắm rồi, và tôi đã suy nghĩ rất lâu mới nhớ lại được.”

“Những dòng chữ kia viết gì?” Frodo hỏi, nãy giờ anh đã thử đọc những chữ trên cổng vòm. “Tôi nghĩ mình biết văn tự Elf nhưng đọc mấy dòng này không ra.”

“Nó viết bằng chữ Elf miền tây Trung Địa của Những Ngày Xa Xưa,” Gandalf đáp. “Nhưng nó không nói điều gì quan trọng với ta cả. Chúng chỉ viết: Các cửa của Durin, Chúa Tể Moria. Hãy nói đi, bạn, và hãy vào. Và bên dưới dòng chữ nhỏ và nhạt hơn, viết: Tôi, Narvi, làm cổng này. Celebrimbor xứ Hollin vẽ những hình này.”

“Câu Hãy nói đi, bạn, và hãy vào nghĩa là gì?” Merry hỏi.

“Cũng quá rõ,” Gimli nói. “Nếu anh là một người bạn, hãy đọc câu thần chú, và cánh cửa sẽ mở, và anh có thể vào.”

“Đúng,” Gandalf nói. “Những cánh cửa này có lẽ điều khiển bằng những lời thần chú. Một số cổng của người Dwarf chỉ có thể mở vào những lúc nào đó đặc biệt, hoặc bởi những nhân vật nào đó; và một số cổng còn cần có chìa khóa sau khi đã chọn đúng thời điểm và thần chú. Những cửa này không có chìa. Vào thời của Durin chúng nó không phải là bí mật. Chúng thường mở sẵn và những người gác cổng ngồi ngay đây. Nhưng nếu cửa đóng lại, bất kỳ ai biết thần chú mở cửa cũng có thể đọc lên mà vào. Ít nhất sách vở cũng ghi lại như thế, phải không Gimli?”

“Phải,” anh chàng Dwarf nói. “Nhưng ai nhớ được những câu đó. Narvi, các thợ bạn và cả dòng tộc của ông ta đã biến khỏi mặt đất này rồi.”

“Nhưng ông không biết thần chú sao, Gandalf?” Boromir ngạc nhiên hỏi.

“Không!” lão pháp sư đáp.

Những người khác xịu mặt xuong; chỉ có Aragorn, người quá rành Gandalf, vẫn im lặng và bình thản.

“Thế thì ông đưa chúng tôi đến nơi bị nguyền rủa này làm gì?” Boromir kêu lên, liếc nhìn mặt nước đen ngòm phía sau. “Ông nói có lần đã qua cửa vào mỏ. Làm sao có chuyện ấy nếu ông không biết cách vào?”

“Lời giải cho câu hỏi thứ nhất của anh, Boromir ạ,” Gandalf nói, “là tôi vẫn chưa biết câu thần chú. Nhưng rồi chúng ta sẽ xem. Và,” ông nói thêm, mắt sáng lên dưới hàng lông mày rậm, “anh có thể thắc mắc việc làm của tôi có ích gì khi nó hóa ra vô dụng. Còn về câu hỏi thứ nhì: anh có nghi ngờ câu chuyện của tôi không? Hay là anh chẳng còn chút thông minh gì nữa? Tôi đã không vào bằng cửa này. Tôi vào bằng cửa phía đông.

“Nếu anh muốn biết, tôi sẽ nói cho anh hay rằng những cửa này mở ra ngoài. Từ bên trong anh có thể dùng tay đẩy ra. Từ bên ngoài, không cách nào nhúc nhích nó được ngoài câu thần chú. Không thể phá tung cửa vào trong được.”

“Vậy ông định làm gì?” Pippin hỏi, thối chí với hàng lông mày rậm của lão pháp sư.

“Lấy đầu anh tông vào cửa, Peregrin Took ạ,” Gandalf nói. “Nhưng nếu nó không làm bung cửa, thì cho tôi được ở yên một chút, thoát khỏi những câu hỏi ngớ ngẩn, tôi sẽ tìm ra câu thần chú đó.

“Tôi từng biết mọi câu thần chú của người Elf, Người Cao hoặc của bọn Orc được dùng vào việc này. Tôi vẫn còn nhớ chừng hai trăm câu mà không cần lục lọi trí nhớ. Nhưng tôi nghĩ chỉ thử vài câu là đủ; và tôi sẽ không cần phải nhờ đến Gimli để học thêm mấy câu bí mật mà họ không dậy cho người dị chủng. Câu thần chú này bằng tiếng Elf, giống thứ chữ viết trên cổng vòm: điều đó coi bộ chắc chắn.”

Ông ta lại bước tới vách đá, lấy gậy chạm nhẹ vào ngôi sao bạc ở giữa, bên dưới hình cái đe và cái búa.

Annon edhellen, edro hi ammen!

Fennas nogothrim, lasto beth lammen!

Ông ta nói với giọng ra lệnh. Những đường vẽ bạc mờ đi, nhưng mặt đá xám không nhúc nhích.

Ông ta lập lại những câu này với nhiều giọng khác nhau, hoặc thay đổi chút đỉnh. Rồi ông ta thử những câu khác, lần lượt, nói có lúc nhanh và rõ hơn, nhưng có lúc lại chậm và dịu dàng. Rồi ông ta nói nhiều từ đơn lẻ bằng tiếng Elf. Chẳng có biến động nào hết. Vách đá chìm dần vào đêm đen, vô số những vì sao sáng lên, gió lạnh hơn và cánh cửa vẫn đóng chặt.

Gandalf lại tiến tới vách đá, giơ tay lên ông ta nói với giọng chỉ huy và nỗi bực bội tăng dần. Edro, edro! ông ta kêu, và lấy gậy gõ vào đá. Mở ra, mở ra! ông ta quát rồi lặp lại câu ra lệnh đó bằng mọi thứ tiếng đã từng được sử dụng ở miền tây Trung Địa. Rồi ông ta vất gậy xuống đất, và ngồi im lặng.

Ngay lúc đó, từ xa, theo tiếng gió vọng tới tai họ tiếng tru của bọn sói. Con Bill giật mình sợ hãi, và Sam nhảy tới cạnh bên rồi thì thào gì đó vào tai nó.

“Đừng để nó lồng chạy!” Boromir nói. “Coi bộ mình vẫn còn cần tới nó, nếu bọn sói không tìm thấy mình. Sao tôi thù cái hồ này quá!” Anh ta cúi xuống nhặt một hòn đá to lên và ném thật xa xuống mặt nước đen ngòm.

Hòn đá rơi tõm xuống và biến mất; nhưng ngay lúc đó có tiếng nước quậy lục ục. Những vòng sóng gợn nhấp nhô lan ra quanh chỗ hòn đá rơi, và chúng chậm rãi lan tới chân vách đá.

“Sao ông làm vậy, Boromir?” Frodo hỏi. “Tôi cũng ghét nơi này, và tôi sợ. Tôi không biết là sợ cái gì: không phải bọn sói hay bóng tối đàng sau cánh cửa, mà là cái gì khác kìa. Tôi sợ cái hồ này. Đừng quấy động nó!”

“Ước gì mình thoát khỏi chốn này!” Merry nói.

“Sao ông Gandalf không làm cái gì đó nhanh nhanh lên?” Pippin nói.

Gandalf không chú ý gì đến họ. Ông ta ngồi đó rũ đầu xuống, trong những suy nghĩ tuyệt vọng hoặc bồn chồn. Tiếng tru rền rĩ của bọn sói lại vang lên. Những gợn sóng lăn tăn nổi rõ và tới gần hơn; vài gợn sóng đã liếm vào bờ.

Đột nhiên cả bọn giật mình thấy ông pháp sư đứng bật dậy. Ông ta cười vang. “Tôi biết rồi!” ông ta kêu lên. “Dĩ nhiên! Đơn giản một cách vô lý, giống như mọi câu đố trên đời khi mình biết được lời giải.”

Nhặt gậy lên ông ta bước tới trước vách đá và nói dõng dạc: Mellon!

Ngôi sao thoáng hiện ra rồi mờ ngay. Và lặng lẽ một khung cửa lớn hiện hình, tuy trước đó không hề thấy một vết nứt hay kẽ nối nào. Từ từ nó chia đôi ở giữa và mở dần ra ngoài từng phân một, cho đến khi cả hai cánh cửa lật ra dựa vào vách đá. Qua khung cửa này họ thấy một đường cầu thang dẫn lên trên; nhưng qua khỏi mấy bậc dưới cùng thì bên trong tối hơn cả màn đêm. Cả bọn nhìn vào hoang mang.

“Tôi đã sai,” Gandalf nói, “và Gimli cũng vậy. Trong tất cả, chỉ Merry là đi đúng đường. Câu thần chú mở cửa đã ghi sẵn trên hình cổng vòm. Câu đó lẽ ra phải dịch là: Hãy nói ‘Bạn’, và bước vào. Tôi chỉ cần phát âm chữ bạn bằng tiếng Elf là cửa mở. Quá đơn giản. Quá đơn giản đối với một bậc thầy truyền thuyết trong những ngày tháng đầy nghi ngờ này. Thời đó quá hạnh phúc. Thôi ta đi!”

Ông bước tới và đặt chân lên bậc thang thấp nhất. Nhưng ngay lúc đó có mấy chuyện xảy ra. Frodo cảm thấy có gì túm lấy cổ chân mình và anh kêu lên khi ngã xuống. Con ngựa Bill hí lên một tràng sợ hãi rồi vung đuôi chạy dọc theo mé nước vào màn đêm. Sam phóng theo nó nhưng nghe tiếng Frodo kêu nên anh ta quay trở lại, vuốt mặt kêu trời. Những người kia quay lại và thấy mặt hồ sôi lụp bụp, cứ như có một đàn rắn đang từ mé nam bơi tới.

Từ dưới nước một cái vòi dài bò lên; nó màu xanh nhạt, ướt nhẫy và có ánh dạ quang. Đầu vòi có những ngón nhỏ đã nắm lấy cổ chân Frodo và kéo anh về phía hồ. Sam quỳ ngay xuống và rút dao chặt vào cái vòi đó.

Cái vòi buông Frodo ra, và Sam lôi anh lui lại, gào lên cầu cứu. Hai chục cái vòi khác uốn éo thò lên. Mặt nước đen ngòm kêu ùng ục và một mùi hôi khủng khiếp tỏa ra.

“Vào trong cửa! Lên cầu thang! Lẹ lên!” Gandalf nhảy lui lại và quát lên. Ông đẩy họ tới khung cửa, tất cả, ngoại trừ Sam hình như đã bị nỗi kinh hoàng chôn chân tại chỗ.

Họ chạy vào vừa kịp lúc. Sam và Frodo mới lên được vài bước, Gandalf mới dợm bước vào thì những cái vòi đã bò qua khoảng bờ hẹp, lần mò tới vách đá và khung cửa. Một vòi đã uốn éo trên bậc thềm cửa, lấp lánh dưới trăng. Gandalf quay người và dừng lại. Nếu ông ta phải nghĩ câu thần chú nào để đóng cửa từ phía trong thì điều đó không cần thiết nữa. Nhiều cái vòi đã nắm lấy hai cánh cửa ở hai bên, và với sức mạnh kinh hoàng, đóng sầm chúng lại. Tiếng cửa đóng vang rền một hồi, và tất cả chìm trong bóng tối. Âm thanh quăng ném va đập nghe thình thịch qua lớp cửa đá nặng nề.

Sam, bám vào cánh tay Frodo, quỵ xuống một bậc thang trong bóng tối. “Tội nghiệp con Bill!” anh ta nói nghẹn ngào. “Tội nghiệp Bill! Chó sói rồi rắn nữa! Bọn rắn này làm sao nó chịu nổi. Tôi phải chọn thôi, ông Frodo. Tôi phải đi với ông.”

Họ nghe Gandalf bước xuống mấy bậc thang và thọc cây gậy vào cánh cửa. Cả vách đá và cầu thang rung rung nhưng hai cánh cửa không mở. “Rồi! Rồi!” ông pháp sư nói. “Lối ra sau lưng chúng ta đã bị bịt kín rồi, thế là chỉ có một đường ra – đó là ở mé bên kia núi. Nghe âm thanh thì tôi e rằng đá tảng đã chất đống và hai cây cổ thụ đã bị nhổ bật gốc quăng bít cái cửa này rồi. Rất tiếc; vì hai cái cây đẹp quá, và đã sống lâu như vậy.”

“Cháu đã cảm thấy có gì kinh khủng ngay từ khi lội chân xuống nước lần đầu tiên,” Frodo nói. “Đó là con gì vậy, chúng có đông không?”

“Ta không biết,” Gandalf đáp, “nhưng những cái vòi đều có chung một mục tiêu. Có thứ gì đó đã trườn ra, hoặc bị đánh động khỏi nguồn nước đen bên dưới dãy núi. Còn có những thứ đáng sợ và nguy hiểm hơn bọn Orc trong những chốn sâu thẳm của thế giới này.” Ông không nói ra ý nghĩ của mình rằng dù cho thứ quái dị nào trườn ra từ tăm tối, người bị nó tấn công đầu tiên chính là Frodo.

Boromir lầm bầm trong miệng, nhưng mặt vách đá vọng lại và khuếch đại những âm thanh đó khiến mọi người đều nghe rõ: “Những chốn sâu thẳm của thế giới này! Và chúng ta buộc lòng phải tới những chốn đó. Trong cõi tối mò này ai sẽ dẫn chúng ta đi đây?”

“Ta,” Gandalf nói, “và Gimli sẽ đi với ta. Hãy bám theo vết gậy.”

Khi lão pháp sư tiến lên những bậc thang lớn, ông giơ cao cây gậy, và từ đầu gậy tỏa ra một quầng sáng lờ mờ. Đường cầu thang còn tốt và chưa bị hư hoại. Họ đếm được hai trăm bậc, rộng và hơi trũng, lên tới trên cùng họ thấy một lối hành lang mái vòm với sàn đất phẳng dẫn vào bóng tối.

“Mình ngồi nghỉ và ăn uống chút gì đi, đây là chiếu nghỉ, và vì chúng ta không tìm thấy phòng ăn nào cả!” Frodo nói. Anh bắt đầu quên đi cảm giác kinh hoàng của cái vòi nhớt lạnh, và bất chợt cảm thấy đói run người.

Mọi người đều ủng hộ đề nghị này; và họ ngồi xuống những bậc thang, những hình dáng lờ mờ trong bóng tối. Sau khi ăn xong, Gandalf cho mỗi người một ngụm miruvor nữa.

“Ta e thứ nước này chẳng còn bao nhiêu nữa đâu,” ông ta nói, “nhưng sau vụ kinh hoàng ở cánh cửa ta nghĩ mình cần dùng nó. Trừ khi rất may mắn, chúng ta sẽ cần chỗ còn lại này trước khi qua được tới sườn núi bên kia! Nhớ cẩn thận với nguồn nước! Có nhiều suối và giếng trong mỏ, nhưng đừng đụng vào đó. Chúng ta không có cơ may tìm được nước uống trước khi đến thung lũng Dimrill đâu.”

“Vượt qua vùng này hết bao lâu?” Frodo hỏi.

“Ta không biết chắc,” Gandalf đáp. “Tùy vào cơ may. Nhưng nếu đi thẳng, không gặp rủi ro hoặc lạc đường, thì ba hoặc bốn cữ là tới, ta mong là vậy. Theo đường thẳng thì từ cửa tây tới cổng đông không dưới bốn mươi dặm, nhưng đường đi thì vòng vèo lắm.”

Nghỉ ngơi một lát họ lại lên đường. Ai cũng mong kết thúc hành trình càng nhanh càng tốt, và dù mệt mỏi, họ vẫn muốn đi thêm vài giờ nữa. Gandalf vẫn đi trước như mọi khi. Ông cầm cây gậy lóe sáng ở tay trái, ánh sáng đủ soi mặt đất trước mũi chân pháp sư; tay phải ông cầm thanh Glamdring. Kế sau pháp sư là Gimli, đôi mắt anh ta lấp lánh ánh sáng khi anh ta quay nhìn bên này bên nọ. Kế đó là Frodo lăm lăm thanh Sting. Cả hai thanh Sting và Glamdring đều không bắt ánh sáng; và thế cũng tiện. Vì chúng là tác phẩm của các thợ rèn Elf từ Những Ngày Xa Xưa nên chúng tỏa ánh sáng lạnh nếu có tên Orc nào tới gần. Theo sau Frodo là Sam, rồi tới Legolas, các Hobbit còn lại và Boromir. Trong bóng tối ở sau cùng, im lặng và lầm lì, là Aragorn.

Lối đi qua mấy chỗ rẽ nữa rồi bắt đầu đi xuống. Nó xuống thấp đều đặn một hồi lâu rồi tới chỗ bằng phẳng trở lại. Không khí trở nên nóng và ngột ngạt, nhưng không hôi, thỉnh thoảng họ lại cảm thấy những luồng không khí mát phả vào mặt, họ đoán là chúng xuất phát từ những lỗ trên vách đá. Và có nhiều lỗ như thế. Trong ánh sáng lờ mờ từ đầu gậy của lão pháp sư, Frodo thấy thấp thoáng những cầu thang, cửa vòm và những lối đi cũng như đường hầm khác, lượn lên trên hoặc đổ sâu xuống, hoặc mở ra đen ngòm ở cả hai bên. Chẳng có hy vọng gì ghi nhớ hết được.

Gimli chẳng giúp Gandalf được gì nhiều, ngoài sự can đảm của anh ta. Ít nhất, không như những người khác, anh ta không bối rối vì bóng tối. Đôi khi, pháp sư cũng tham khảo ý kiến của anh khi ông chưa biết chọn dứt khoát lối đi nào; nhưng ông ta vẫn là người quyết định sau cùng. Khu mỏ Moria bao la và rối rắm ngoài sức tưởng tượng của Gimli con trai Glóin, tuy anh cũng là dân Dwarf miền núi thẳm. Với Gandalf, ký ức xa xôi về một lần du hành đến chốn này từ lâu cũng chẳng giúp gì được nhiều, nhưng dù trong bóng tối và đủ thứ đường quanh ngõ quẹo pháp sư vẫn biết mình muốn đi về đâu và không hề ngập ngừng, miễn là có một con đường dẫn tới mục tiêu đã định.

“Đừng sợ!” Aragorn nói. Có một lúc dừng chân lâu hơn mọi khi, Gandalf và Gimli thì thào với nhau; những người khác xúm lại ở phía sau, lo âu chờ đợi. “Đừng sợ! Tôi đã đi cùng ông ấy trong rất nhiều cuộc hành trình, có điều không tối tăm thế này thôi. Ở Rivendell có những câu chuyện về các kỳ tích vĩ đại của ông ấy, vĩ đại hơn bất cứ những gì tôi từng biết. Ông ấy sẽ không chệch hướng nếu còn có thể tìm ra đường đi. Ông đã dẫn chúng ta vào đây dù chúng ta sợ hãi, nhưng ông sẽ còn dẫn tiếp, bất kể gặp hiểm nguy gì. Ông ấy tìm ra đường về nhà trong đêm tối mò còn chắc chắn hơn những con mèo của Nữ Hoàng Berúthiel.”

Thật may là cả nhóm có được một người dẫn đường như thế. Họ không có nhiên liệu hay vật dụng nào để bó đuốc; và trong lúc tuyệt vọng lao vào trong khung cửa, nhiều món đồ đã bị bỏ lại đàng sau. Nhưng không có ánh sáng họ có thể đễ dàng lâm nạn. Không những họ gặp quá nhiều lối đi phải chọn lựa quyết định, mà trên đường đi còn có nhiều ổ gà và hố sụp, và những giếng mỏ sâu ngay cạnh con đường âm vang tiếng chân họ mỗi khi đi qua. Có những vết nứt và khe hở trên vách cũng như dưới nền đường, và thỉnh thoảng một vết nứt lại bất ngờ hiện ra ngay trước mũi chân của họ. Vết lớn nhất có thể tới hơn hai thước, và phải mất một lúc lâu Pippin mới gom đủ can đảm để nhảy qua những miệng hố như vậy. Từ dưới sâu vọng lên tiếng nước cuộn róc rách, cứ như có bánh xe guồng nước khổng lồ nào đang quay ở sâu dưới lòng đất.

“Dây thừng!” Sam lầm bầm. “Mình biết có lúc sẽ cần tới nó, vậy mà mình không có.”

Khi những mối nguy như vậy nhiều hơn thì tốc độ của họ chậm lại. Làm như họ đã đi, đi mãi đến vô tận vào lòng núi. Họ mệt quá sức rồi mà ý nghĩ dừng lại nghỉ ở đâu đó cũng chẳng có gì dễ chịu. Tinh thần Frodo có phấn chấn hơn sau cú thoát hiểm và sau khi ăn uống chút đỉnh; nhưng giờ đây một nỗi khó chịu đang biến dần thành sợ hãi đã trùm lên anh. Tuy ở Rivendell anh đã được điều trị vết dao đâm nhưng vết thương ấy không phải là không có tác động. Các giác quan của anh sắc bén hơn và nhạy hơn với những thứ anh không thấy được. Một thay đổi mà anh sớm nhận ra là anh có thể nhìn rõ trong bóng tối hơn các bạn đồng hành, có lẽ trừ Gandalf. Và dù sao anh vẫn là Kẻ Mang Nhẫn: nó vẫn đeo trong sợi dây chuyền trên ngực, thỉnh thoảng nó có vẻ như một khối nặng. Anh cảm thấy chắc chắn cái ác ở phía trước và đang theo sau mình; nhưng anh chẳng nói gì. Anh siết chặt chuôi gươm trong tay và lê bước đi tiếp.

Nhóm bạn đi sau chẳng mấy khi nói chuyện, chỉ thì thào vội vã. Không có âm thanh gì ngoài tiếng chân của họ; tiếng giày Dwarf nặng nề của Gimli; tiếng chân đùng đục của Boromir; bước đi nhẹ nhàng của Legolas; tiếng bàn chân Hobbit lướt êm khó có thể nghe thấy; và tuốt sau cùng là bước đi vững chãi của Aragorn với những bước sải dài quen thuộc. Khi dừng lại giây lát họ chẳng nghe thấy gì, ngoại trừ ở đâu đó nghe tiếng một giọt nước rơi hay rỉ xuống. Tuy nhiên Frodo bắt đầu nghe thấy, hoặc tưởng như nghe thấy, một điều gì khác nữa: như tiếng chân trần nhè nhẹ. Nó không lớn hoặc gần đủ cho anh xác định mình nghe thấy cái gì; nhưng khi đã bắt đầu thì nó không ngừng chừng nào cả nhóm còn di chuyển. Nhưng nó không phải tiếng vang, vì khi họ dừng lại, nó còn vang tiếp một lúc nữa rồi mới yên lặng trở lại.

Lúc họ bước vào khu mỏ thì trời đã tối. Họ đã đi liên tục trong mấy giờ với vài lần nghỉ chân ngắn ngủi thì Gandalf gặp chuyện nghiêm trọng đầu tiên. Trước mặt ông ta là một cổng vòm lớn dẫn vào ba lối đi; tất cả đều chạy về hướng đông; nhưng lối đi bên trái chúi xuống trong khi lối bên phải leo lên, còn lối ở giữa đi thẳng tới, bằng phẳng nhưng rất hẹp.

“Tôi không nhớ gì về nơi này!” Gandalf nói, đứng lưỡng lự dưới cổng vòm. Ông ta giơ gậy lên hy vọng tìm thấy dấu hiệu gì hay nét chữ nào có thể giúp ông ta chọn lựa; nhưng chẳng thấy gì hết. “Tôi mệt quá không quyết định được,” ông ta nói và lắc đầu. “Tôi chắc các anh cũng mệt như tôi, hoặc còn mệt hơn. Chúng ta nên nghỉ ở đây cho đến hết đêm. Các anh hiểu đấy. Trong đây lúc nào cũng tối; nhưng ngoài kia trăng tàn đang chếch về tây và đã quá nửa đêm rồi.”

“Bill tội nghiệp!” Sam nói. “Tôi không biết giờ nó ở đâu. Hy vọng lũ sói không bắt được nó.”

Ở bên trái khung cổng vòm họ thấy một cánh cửa đá: nó chỉ khép hờ, nhưng đẩy nhẹ là mở được. Bên trong có vẻ là một phòng rộng đục trong đá.

“Đứng đó! Đứng đó!” Gandalf kêu lên khi Merry và Pippin đẩy cửa vào, hài lòng vì tìm thấy một chỗ có thể nghỉ ngơi với chút cảm giác về một chỗ trú hơn là nằm ngay lối đi trống trải. “Đứng đó! Anh chưa biết bên trong có gì. Để tôi vào trước.”

Ông ta dè dặt bước vào, và những người khác xếp hàng theo sau. “Kìa!” ông ta nói, chỉ gậy vào giữa nền phòng. Ngay trước mũi chân ông ta là một lỗ tròn lớn giống như miệng giếng. Những đoạn xích đứt rời và han rỉ nằm trên miệng và thả xuống hố sâu đen ngòm đó. Gần đó là những mẩu vỡ của một tảng đá.

“Một trong các anh có thể đã rớt xuống đây và đến giờ còn hoang mang không biết chừng nào mình mới xuống tới đáy,” Aragorn nói với Merry. “Nếu anh có người dẫn đường, hãy để họ đi trước.”

“Đây có vẻ như phòng bảo vệ, dùng để canh gác ba lối đi,” Gimli nói. “Cái lỗ rõ ràng là một miệng giếng cho các lính canh sử dụng, được đậy bằng một phiến đá. Nhưng nó đã bị bể và chúng ta phải cẩn thận trong bóng tối.”

Pippin cảm thấy bị cái giếng thu hút kỳ lạ. Trong khi những người khác trải mền ra và chuẩn bị chỗ ngủ sát tường càng xa lỗ càng tốt thì anh ta bò đến mép lỗ nhìn xuống. Một cơn gió lạnh từ cõi sâu không đáy ấy như tạt vào mặt anh ta. Chợt hứng chí anh ta nhặt một hòn đá nhỏ và bỏ rơi xuống miệng giếng. Anh ta nghe tim đập nhiều nhịp trước khi nghe được âm thanh nào đó. Xa tuốt bên dưới, làm như viên đá rơi xuống một mặt nước phát ra tiếng tõm, rất xa xôi, nhưng khuếch đại và vang vọng nhiều lần trong lòng giếng.

“Gì vậy?” Gandalf kêu lên. pháp sư thở phào khi nghe Pippin kể lại mình đã làm gì; nhưng ông vẫn giận dữ, và Pippin có thể thấy mắt ông ta lóe lên. “Thằng ngốc của nhà họ Took!” ông ta gừ lên. “Đây là chuyến hành trình sinh tử, chứ không phải nhóm Hobbit dạo chơi. Lần sau thì tự anh hãy nhảy xuống thay vì thảy một viên đá, anh sẽ không còn gây phiền nữa. Bây giờ nằm yên đi!”

Trong vài phút chẳng có động tĩnh gì; nhưng rồi từ dưới sâu ấy vang lên tiếng gõ mơ hồ: tom-tap, tap-tom. Nó dừng lại, và khi tiếng vang tan mất nó lại tiếp tục: tap-tom, tom tap, tap-tom, tom. Nó nghe như ký hiệu theo kiểu nào đó; nhưng lát sau tiếng gõ tắt mất và không nghe thấy gì thêm nữa.

“Đó là tiếng búa gỗ, nếu không đúng thì tôi cũng chẳng biết đó là tiếng gì,” Gimli nói.

“Đúng,” Gandalf nói, “mà tôi không ưa tiếng đó. Có thể nó chẳng liên quan gì với viên đá do Peregrin thẩy xuống; nhưng có lẽ nó đã quấy động một cái gì đó mà lẽ ra ta nên để nó ngủ yên. Làm ơn đừng gây chuyện gì khác kiểu đó! Hãy cầu mong được nghỉ ngơi chút đỉnh mà không gặp rắc rối gì. Pippin, anh gác phiên đầu, phần thưởng cho anh đó,” ông ta gầm gừ khi cuộn mình vào một cái mền.

Pippin ngồi khốn khổ bên khung cửa trong bóng tối; nhưng anh ta cứ ngoái đầu nhìn quanh, sợ rằng có cái gì đó sẽ bò từ miệng giếng lên. Anh ta ước gì có thể đậy miệng giếng lại, dù chỉ bằng một tấm mền, nhưng anh ta không dám di chuyển hay tới gần nó, cho dù coi bộ Gandalf đã ngủ.

Thực ra Gandalf còn thức, tuy nằm yên và im lặng. pháp sư suy nghĩ rất lung, cố nhớ lại ký ức về chuyến đi trước vào vùng mỏ, và lo nghĩ xem mình phải có quyết định gì kế tiếp; một quyết định sai có thể cực kỳ tai hại. Sau chừng một giờ ông ngồi dậy và đến bên Pippin.

“Kiếm một góc và ngủ một chút đi, anh bạn,” ông nói dịu dàng. “Anh cần phải ngủ, tôi nghĩ thế. Tôi không ngủ được, nên tôi ngồi gác thì tốt hơn.

“Tôi biết mình có vấn đề gì,” pháp sư lầm bầm khi ngồi xuống cạnh cửa. “Tôi cần hút thuốc! Tôi không hút hơi nào từ buổi sáng trước khi gặp bão tuyết.”

Hình ảnh cuối cùng Pippin thấy trước khi chìm vào giấc ngủ là bóng dáng đen đen của lão pháp sư ngồi thu lu trên sàn, lấy hai tay che một đốm sáng giữa hai đầu gối. Tia sáng thoáng qua ấy soi lên cái mũi nhọn của ông, rồi kế đó là một bụm khói.

Chính Gandalf đánh thức tất cả dậy. Ông đã ngồi gác một mình suốt sáu giờ liền cho mọi người ngủ. “Trong khi canh gác tôi đã quyết định,” pháp sư nói. “Tôi không thích cảm giác về lối đi chính giữa; và cũng không thích mùi của lối bên trái vì có mùi hôi từ dưới đó bốc lên, nếu không tôi chẳng phải dân dẫn đường. Tôi sẽ chọn lối bên phải. Đến lúc mình cần leo lên cao rồi.”

Trong tám giờ sau đó, không kể hai lúc nghỉ mệt, họ cứ đi tới, không gặp nguy hiểm nào, không nghe thấy gì, và không nhìn thấy gì ngoài ánh sáng chập chờn ở đầu gậy của Gandalf, lập lòe như ánh ma trơi trước mặt họ. Con đường họ chọn cứ lên cao đều đặn. Họ phán đoán là nó theo một vòng cung lên cao, và càng lên cao đường đi càng nghiêng và rộng hơn. Không có ngã rẽ sang những hành lang hay đường hầm nào ở hai bên, và mặt đất thì phẳng và vững chắc, không hầm hố hay vết nứt. Rõ ràng họ đã vào một con đường vốn khá quan trọng ngày xưa; và họ đi tới nhanh hơn tốc độ lúc ban đầu

Họ đi theo đường đó chừng mười lăm dặm, độ chừng theo đường thẳng về hướng đông, tuy thực tế chắc họ đã vượt khoảng hai mươi dặm hoặc hơn. Khi con đường dẫn lên cao, tinh thần của Frodo cũng lên chút đỉnh; nhưng anh vẫn còn thấy bất an và thỉnh thoảng vẫn nghe thấy, hoặc tường như nghe thấy, xa xa đàng sau bọn họ và bên ngoài tiếng chân của bọn họ, vẫn có tiếng chân đi theo chứ không phải là tiếng vang.

Họ đã đi liên tục không nghỉ đến hết sức của các Hobbit, và tất cả đều nghĩ tới một chỗ họ có thể ngủ, thì đột nhiên họ thấy vách đá ở cả hai bên biến mất. Làm như họ vừa vượt qua một lối cổng nào đó để vào một khoảng trống đen ngòm. Có một luồng không khí nóng thổi đàng sau họ, và phía trước thì bóng tối lạnh lẽo đập vào mặt họ. Họ dừng lại và lo lắng xúm lại với nhau.

Gandalf có vẻ hài lòng. “Tôi đã chọn đúng đường,” ông ta nói. “Sau cùng chúng ta đã tới nơi có thể ở được, và tôi đoán chúng ta không còn xa sườn núi phía đông lắm. Nhưng chúng ta đã lên cao, cao hơn Cổng Dimrill nhiều, trừ khi tôi nhầm. Qua không khí này tôi thấy chắc mình đang trong một đại sảnh. Bây giờ tôi có thể đốt lửa lớn hơn một chút.”

Ông giơ gậy lên, và trong tích tắc có ánh lòa lên như một tia chớp. Những bóng đen nhảy lên và trốn mất, và trong thoáng chốc họ nhìn thấy một mái vòm thật rộng trên đầu được chống đỡ bằng nhiều cột đá lớn. Trước mặt họ là một đại sảnh trống trơn; vách tường của nó, bóng nhẵn như thủy tinh, lấp lánh và phản chiếu. Họ thấy có ba khung cửa khác, những cổng vòm đen ngòm: một thẳng phía trước họ về hướng đông, và hai cổng còn lại ở hai bên. Rồi ánh sáng tắt lụi.

“Lúc này tôi chỉ dám thử đến thế thôi,” Gandalf nói. “Thường có những cửa sổ lớn trên sườn núi, và những đường hầm dẫn ra ngoài ở những nhánh phía trên của hầm mỏ. Tôi nghĩ lúc này mình đã tới những nhánh trên đó, nhưng bây giờ bên ngoài đã là ban đêm, và chúng ta không đoán chắc đươc cho đến sáng mai. Nếu tôi đúng, ngày mai chúng ta sẽ thấy nắng sáng rọi vào tới đây. Nhưng lúc này chúng ta đừng đi đâu xa. Hãy nghỉ ngơi nếu được. Đến đây thì mọi chuyện đều ổn, và ta đã đi gần hết đường hầm tối. Nhưng chúng ta chưa qua hết đâu, bởi vì còn một đoạn dài để tìm xuống các cống mở ra thế giới bên ngoài.”

Cả nhóm nghỉ đêm trong đại sảnh đó, xúm vào với nhau trong một góc để tránh gió lùa: hình như có một luồng gió lạnh đều đặn thổi vào qua cổng vòm phía đông kia. Quanh chỗ họ nằm chỉ có bóng đêm mù mịt sâu thẳm và trùm khắp, họ bị đè nặng vì sự lẻ loi và bao la của đại sảnh với vô số lối đi và bậc thang rẽ nhánh. Những tưởng tượng hoang đường nhất từng đồn đại đến tai những Hobbit còn kém xa nỗi sợ hãi và ly kỳ ở hầm mỏ Moria này.

“Ngày xưa hẳn đã có rất nhiều người Dwarf ở đây,” Sam nói; “và mỗi người hẳn phải bận rộn năm trăm năm mới kiến tạo được khu này, toàn bằng đá không! Họ làm vậy để làm chi nhỉ? Chắc chắn là họ không sống trong những lỗ đen thui này.”

“Đây không phải là lỗ của các anh,” Gimli nói. “Đây là cả một thành phố và lãnh địa của Dwarrowdelf. Và ngày xưa nó không tăm tối thế này, mà đầy ánh sáng huy hoàng, như còn được ghi lại trong những bài ca của chúng tôi.”

Anh ta đứng dậy trong bóng tối và bắt đầu hát bằng giọng trầm, âm thanh vang dội tới tận mái vòm.

Thế giới còn non trẻ, núi còn xanh

Mặt trăng chưa hoen ố, chữ chưa ghi trên đá,

Khi Durin thức giấc và đặt tên cho núi đồi thung lũng;

Ông uống nước từ những nguồn chưa ai nếm

Đứng trên Mirrormere ông thấy một vương miện đầy sao.

Như những viên ngọc trên sợi bạc ở cao trên đầu.

Thế giới đẹp, núi thì cao,

Những Ngày Xa Xưa trước khi những vua Nargothrond sụp đổ,

Và Gondolin nay đã mất bên kia Biển Tây

Thế giới đẹp tươi trong thời Durin.

Là vua trên ngai trong đền đá nhiều cột,

Mái vàng nền bạc và chữ rune trên cửa,

Ánh sáng mặt trời cùng trăng sao

Trong những ngọn đèn pha lê mây và đêm không che được,

Chúng sáng rực đẹp tươi mãi mãi.

Chiếc búa trên cái đe, nơi rèn gươm lắp chuôi;

Thợ khai mỏ thợ xây nhà

Có ngọc trai, ngọc lục bảo, ngọc mắt mèo

Sắt thép thành giáp vảy cá,

Giáp trụ và giáp lót, rìu và gươm,

Và những ngọn giáo sáng để chất trong kho

Dân của Durin không biết lo âu

Dưới hầm núi tiếng nhạc vọng lên;

Nhạc sĩ chơi đàn nghệ sĩ hát rong,

Ở ngoài cổng tiếng kèn kêu vang.

Thế giới xám xịt, núi non già cỗi,

Ngọn lửa rèn chỉ còn tro lạnh

Không còn tiếng đàn không còn tiếng búa

Bóng tối ngự trị những sảnh Durin

Bóng tối phủ lên mộ người

Ở Moria tại Khazad-dûm.

Nhưng những vì sao lại mọc

Ở Mirrormere tối đen lặng gió;

Vương miện người nằm sâu dưới nước,

Cho đến khi Durin thức dậy.

“Tôi thích bài hát này quá!” Sam nói. “Tôi muốn học nó. Ở Moria tại Khazad-dûm! Nhưng nó khiến bóng tối nặng nề hơn khi nghe hát về những ngọn đèn. Vàng ngọc vẫn còn nằm ở đây hả?”

Gimli im lặng. Hát xong anh ta không nói gì nữa.

“Vàng ngọc hả?” Gandalf nói. “Không. Bọn Orc đã cướp phá Moria; chẳng còn lại gì trong những khu sảnh trên đây đâu. Và từ khi người Dwarf bỏ đi, không ai dám tìm kiếm những đường hầm và kho tàng trong những nơi sâu thẳm này: chúng đã chìm dưới nước – hoặc trong bóng tối của nỗi sợ hãi.”

“Thế những người Dwarf muốn trở lại đây làm gì?” Sam hỏi.

“Tìm mithril,” Gandalf đáp. “Sự thịnh vượng của Moria không nằm ở vàng hay ngọc, đó chỉ là đồ chơi của dân Dwarf; cũng không ở sắt thép, đó là công cụ của họ. Quả là họ đã tìm được những thứ đó ở đây, nhất là sắt; nhưng họ không cần khai mỏ tìm thứ đó: tất cả những thứ đó họ có thể có bằng cách mua bán. Khắp thế giới chỉ có ở đây có thứ bạc Moria, hoặc bạc-thực theo cách gọi của nhiều người, còn người Elf gọi nó là mithril. Người Dwarf có tên gọi riêng cho nó nhưng không nói ra. Nó giá trị gấp mười lần vàng, và tới giờ thì vô giá; vì nó không còn bao nhiêu trên mặt đất, ngay cả bọn Orc cùng không dám vào đây tìm nó. Những nhánh hầm dẫn mãi về phía bắc, về hướng Caradhras, và xuống sâu thăm thẳm. Người Dwarf không kể gì cả; nhưng vì mithril là nguồn gốc sự thịnh vượng nên cũng là nguồn gốc sự hủy diệt của họ: họ đào bới quá tham lam và quá sâu, và đã khuấy động lên niềm kinh hãi khiến họ chạy tháo thân, đó là Cái Chết của Durin. Những gì họ đưa được lên mặt đất hầu hết đều bị bọn Orc lấy sạch, và đem cống nạp cho Sauron, kẻ thèm khát thứ đó.

“Mithril! Ai cũng thèm muốn nó. Nó có thể dát mỏng như đồng, đánh bóng như gương; người Dwarf còn biến nó thành kim loại, nhẹ mà lại cứng hơn thép tôi. Nó đẹp như loại bạc thường nhưng không ố màu hoặc xỉn đi. Người Elf rất quý nó, và trong số các công dụng, họ đã dùng nó chế thành ithildin, mặt trăng sao, mà các anh thấy vẽ trên cửa vào đó. Bilbo có một áo giáp lót kết bằng những vòng mithril do Thorin tặng. Tôi không biết bây giờ nó đi về đâu? Chắc vẫn còn nằm đóng bụi ở ngôi nhà Mathom tại Michel Delving chăng.”

“Cái gì?” Gimli kêu lên, phá vỡ sự im lặng của chính mình. “Chiếc giáp lót bằng bạc Moria? Đó là quà tặng của bậc vua chúa!”

“Đúng,” Gandalf nói. “Tôi chẳng bao giờ cho ông ta hay, nhưng giá trị của nó bằng giá trị của cả xứ Shire cộng với tất cả của cải ở xứ đó.”

Frodo chẳng nói gì, nhưng anh luồn tay vào trong và chạm những chiếc khoen của áo giáp. Anh choáng váng khi nghĩ rằng anh đang đi lang thang với giá trị của toàn xứ Shire trên người. Bilbo biết điều này không? Anh chắc chắn là bác ấy biết. Hóa ra nó là quà tặng của bậc vua chúa. Nhưng bây giờ ý nghĩ của anh trôi xa khỏi vùng mỏ tối tăm này, quay về Rivendell, về với Bilbo, với Bag End trong những ngày Bilbo còn ở dó. Anh ước mong với cả trái tim rằng mình được trở về đó, trong những ngày xưa ấy, cắt cỏ ngoài vườn, tưới nước cho những cây hoa và không bao giờ nghe nói tới Moria, hay mithril, hay Chiếc Nhẫn.

Mọi người im lặng. Tuần tự từng người, họ ngủ thiếp. Frodo nhận phiên gác. Cứ như một hơi thở từ những cõi sâu thẳm lọt vào qua những cánh cửa vô hình, nỗi sợ hãi trùm lấy anh. Hai tay anh lạnh ngắt mà trán thì rịn mồ hôi. Anh lắng nghe. Toàn bộ tâm trí của anh dồn vào việc lắng nghe suốt hai giờ đồng hồ chứ không làm gì khác, nhưng anh chẳng nghe thấy gì, ngay cả tiếng vang tưởng tượng của những bước chân.

Phiên gác của anh sắp hết thì xa xa, anh đoán đó là phía khung cửa vòm phía tây, anh tưởng như nhìn thấy hai chấm sáng nhợt nhạt, giống như hai con mắt lân tinh. Anh giật mình. Đầu anh gật một cái. “Chắc mình suýt ngủ gục trong phiên gác,” anh nghĩ thầm. “Mình sắp bước vào một giấc mơ.” Anh đứng dậy và dụi mắt, và vẫn đứng đó, nhìn vào bóng tối, cho đến khi Legolas thay phiên anh.

Khi nằm xuống, anh ngủ ngay nhưng hình như anh thấy giấc mơ lại tiếp tục: anh nghe những tiếng thì thầm, và thấy hai đốm sáng nhợt nhạt ấy tới gần, chậm rãi. Anh thức giấc và thấy những người khác đang rì rầm nói chuyện cạnh bên anh, và một ánh sáng nhợt nhạt rọi vào mặt anh. Cao bên trên lối cổng vòm phía đông, qua một lỗ thông sát mái, một luồng sáng mờ mờ rọi vào; và cửa vòm phía bắc cũng có ánh sáng lung linh và xa xôi. Anh ngồi dậy.

“Chào buổi sáng!” Gandalf nói; “Sau cùng cũng thấy được buổi sáng. Tôi đúng, phải không? Chúng ta đang ở trên cao bên mé đông Moria. Trong ngày hôm nay ta phải tìm ra những Cổng Lớn và nhìn thấy mặt nước Mirrormere nằm trong thung lũng Dimrill trước mặt mình.”

“Tôi rất mừng nếu được thế,” Gimli nói. “Tôi đã nghĩ nhiều về Moria, và nó thật vĩ đại, nhưng nó đã trở nên đen tối và đáng sợ, và chúng ta chẳng thấy dấu hiệu nào của dân tộc tôi. Bây giờ tôi hồ nghi không biết Balin có tới được đây chưa.”

Sau bữa điểm tâm, Gandalf quyết định lên đường ngay. “Chúng ta đã mệt, nhưng sẽ nghỉ ngơi sướng hơn nếu ra được bên ngoài,” ông ta nói. “Tôi nghĩ không ai muốn ngủ một đêm nữa trong Moria này.”

“Không đâu!” Boromir nói. “Chúng ta đi lối nào đây? Về hướng đông hả?”

“Có lẽ,” Gandalf nói. “Nhưng tôi không biết đích xác mình đang ở đâu. Nếu không bị chệch hướng thì tôi đoán chúng ta đang ở phía trên và phía bắc những Cổng Lớn; và có lẽ cũng không dễ gì tìm ra đúng đường đi xuống đó. Xem ra mình phải chọn lối đi hướng đông thôi; nhưng trước khi quyết định, ta cần xem xét quanh đây. Ta hãy đi về nguồn sáng ở cửa bắc kia đi. Nếu tìm được một cửa sổ thì tốt lắm, nhưng tôi e rằng ánh sáng chỉ đến từ những lỗ thông hơi thôi.”

Theo chân ông ta cả bọn đi qua cửa vòm phía bắc. Họ gặp một hành lang rộng. Khi họ tiến vào đó ánh sáng ngày càng rõ hơn, và họ nhận ra nó đến từ một khung cửa ở bên phải của họ. Khung cửa cao và vuông phía trên, cánh cửa đá còn gắn trên bản lề, mở ngỏ. Bên trong là một căn phòng vuông rộng rãi. Nó sáng lờ mờ, nhưng với mắt của họ, sau một thời gian dài ở trong bóng tối, thì nó cũng là quá sáng, và họ hấp háy mắt khi bước vào.

Bước chân họ làm bốc bụi trên sàn, và đá vào những vật nằm ngay lối vào mà ban đầu họ không nhìn rõ hình dáng. Căn phòng được chiếu sáng nhờ một lỗ thông rộng tuốt trên cao ở bức tường phía đông. Lỗ thông hơi nghiêng lên và qua đó họ có thể thấy một ô trời xanh. Ánh sáng từ lỗ thông rọi thẳng xuống một cái bàn giữa phòng: một khối chữ nhật cao khoảng sáu tấc, trên đó đặt một tấm đá trắng lớn.

“Trông giống một ngôi mộ,” Frodo lầm bầm, và chồm tới trước với một cảm giác lo ngại để nhìn rõ hơn mặt tấm đá. Gandalf mau lẹ tới bên anh. Trên tấm đá những hàng chữ rune được khắc rất sâu.

“Đây là chữ rune của Daeron, vẫn được dùng tại Moria ngày xưa,” Gandalf nói. “Nó viết bằng ngôn ngữ của Người Cao và người Dwarf:

BALIN, CON TRAI FUNDIN

CHÚA TỂ MORIA

“Ông ta đã chết ở đây,” Frodo nói. “Tôi e rằng thế.” Gimli kéo mũ trùm phủ mặt.

CHƯƠNG 17:
Cây cầu Khazad-dûm

Hiệp Hội bảo vệ nhẫn đứng lặng im cạnh ngôi mộ của Balin. Frodo nghĩ về Bilbo và tình bạn lâu dài của ông với những người Dwarf, và về chuyến ghé thăm Shire của Balin cách đây lâu lắm rồi, Trong căn phòng bụi bặm trên núi này, chuyện đó có vẻ như đã một ngàn năm trước và tồn tại ở một phần khác của thế giới.

Sau cùng họ đi quanh và xem xét, họ bắt đầu tìm kiếm bất cứ thứ gì có thể cho họ những thông tin về cái chết của Balin, hoặc chỉ rõ điều gì đã xảy ra với người thân của ông ta. Có một cánh cửa nhỏ nữa ở phía đàng kia của căn phòng, ở ngay dưới lỗ thông hơi. Ở gần cả hai cánh cửa, họ bây giờ có thể thấy rất nhiều xương nằm la liệt, chen lẫn những thanh kiếm, những lưỡi rìu bị gãy, và những cái khiên và nón sắt bị vỡ. Nhiều thanh kiếm bị cong queo: những thanh gươm ngắn của bọn Orc với lưỡi bị nám đen.

Ở đây có nhiều hốc ăn sâu vào tường đá, và bên trong có những chiếc rương lớn bằng gỗ được bọc sắt. Tất cả đều đã bị nạy tung và lục soát, tuy nhiên bên cạnh một cái nắp rương bị đập vỡ có một cuốn sách. Nó đã bị rạch, đâm thủng và cháy mất một phần; hơn nửa còn dính nhiều vết ố đen, dường như là những vết máu, nên chẳng còn đọc được bao nhiêu. Gandalf cẩn thận cầm nó, nhưng những trang sách vụn vỡ khi ông đặt nó lên phiến đá. Ông ta nghiền ngẫm nó một lúc trong im lặng. Frodo và Gimli đứng bên cạnh ông ta có thể đọc thấy, trong lúc ông ta cẩn thận lật những trang sách, rằng chúng được viết bởi nhiều người: bằng những chữ rune của xứ Moria cũng như xứ Dale, có chỗ được viết bằng văn tự Elf.

Cuối cùng Gandalf ngẩng lên. “Nó dường như là một ghi chép về số phận người thân của Balin,” Gandalf nói. “Tôi đoán nó bắt đầu được ghi chép khi họ tới thung lũng Drimrill ba mươi năm trước: các trang sách dường như có những con số ám chỉ những năm sau khi họ đến đây. Trang đầu tiên có ghi số 2-3, nên có lẽ có ít nhất hai trang ở phần đầu đã bị mất. Hãy nghe đoạn này!”

“Chúng tôi tống khứ bọn Orc khỏi cổng lớn và căn phòng – Tôi cho là thế; chữ kế tiếp không rõ ràng và bị cháy xém; có lẽ là tháp canh – chúng tôi giết nhiều tên dưới ánh – tôi cho là thế – mặt trời trong thung lũng. Flói bị hạ gục bởi một mũi tên. Anh ta đã hạ một tên rất mạnh. Tiếp theo là một đoạn quá mờ rồi tới Flói dưới bãi cỏ gần Mirrormere. Một hai dòng kế tiếp tôi không đọc được. Sau đó là Chúng tôi đã dùng căn phòng lớn thứ 21 của dãy phía Bắc làm nơi ẩn nấp. Ở đây có tôi không đọc ra chữ gì. Có nói đến một lỗ thông hơi. Sau đó Balin đã đặt chỗ hội họp trong căn phòng Mazarbul.”

“Phòng hồ sơ,” Gimli nói. “Tôi đoán đó là chỗ này đây.”

“À, tôi không thể đọc thêm được gì cả một quãng dài,” Gandalf nói, “trừ từ vàng, và cây rìu của Durin và cái nón sắt nào đó. Tiếp theo Balin giờ là Chúa Tể Moria. Đến đây có lẽ kết thúc một chương. Sau mấy dấu sao thì bắt đầu nét chữ viết của người khác, và tôi có thể đọc, chúng tôi tìm thấy bạc nguyên chất, và sau đó là được rèn tốt và cái gì sau đó, tôi biết rồi! mithril; và hai dòng cuối cùng, Óin tìm kiếm những nửa giáp trên của Tầng Hầm Ba, cái gì đó như đi về hướng Tây, một đoạn mờ, tới cánh cổng Hollin.”

Gandalf dừng một lát rồi lật qua một vài trang. “Ở đây có một vài trang cùng một kiểu chữ viết rất vội vã và bị hư hại nhiều,” ông nói; “nhưng tôi không đọc được nhiều dưới ánh sáng như thế này. Chắc đã mất một vài trang ở đây, bởi vì nó bắt đầu bằng con số 5, năm thứ 5 của khu cư trú này, tôi cho là vậy. Để tôi xem! Ồ không chúng quá rách và nhiều vết ố; tôi không đọc được. Chúng ta có thể đọc tốt hơn dưới ánh mặt trời: Chờ đã! Có cái gì đây: một bàn tay rắn rỏi sử dụng chữ Elf.”

“Đó chắc là nét chữ của Ori,” Gimli nói, khi đang nhìn qua cánh tay của lão pháp sư. “Ông ấy có thể viết nhanh và thông thạo, và thường sử dụng chữ Elf.”

“Ta e rằng bàn tay viết đẹp của ông ấy lại phải ghi những tin xấu,” Gandalf nói. “Từ rõ ràng đầu tiên là sự khổ đau, nhưng phần còn lại của dòng này bị mất, ngoài chữ cuối còn sót lại là hôm, đúng, nó phải là hôm qua rồi tiếp đến là chữ là ngày thứ mười của tháng mười một Balin Chúa Tể Moria, đã ngã xuống ở thung lũng Dimrill. Ông ta đã đi một mình để ngắm hồ Mirrormere, một tên Orc bắn hạ ông ấy từ phía sau một tảng đá. Chúng tôi đã giết được tên Orc đó, nhưng nhiều tên nữa ẩn tránh lên từ hướng Đông trên Silverlode. Phần còn lại của trang quá mờ nên ta khó đọc ra chữ gì, nhưng ta nghĩ ta có thể đọc thấy, chúng tôi đóng chặt những cánh cổng, và sau đó cầm chân chúng lâu đến mức có thể, và sau đó có lẽ là khủng khiếp và nỗi đau khổ. Balin đáng thương! Ông ta dường như đã chỉ giữ được tước vị mà ông ta giành được chưa đầy 5 năm. Ta tự hỏi điều gì đã xảy ra sau đó – nhưng không có thời gian để giải đáp những trang cuối. Đây là trang cuối cùng.” pháp sư ngừng lại và thở dài.

“Những dòng chữ ảm đạm,” ông tiếp. “Ta e rằng kết cục của họ thật thê thảm. Nghe này! Chúng tôi không thể thoát ra. Chúng tôi không thể thoát ra. Bọn chúng đã chiếm giữ cây cầu và đại sảnh thứ hai. Frár, Lóni cùng Náli đã ngã xuống ở đó. Bốn dòng kế tiếp đã bị dây bẩn nên ta chỉ có thể đọc được, đã đi năm ngày trước. Dòng chữ cuối cùng, hồ nước dâng lên tới bức tường ở cánh cổng phía Tây. Kẻ canh giữ dưới nước đã cướp đi Óin. Chúng tôi không thể thoát ra. Thế là hết, và rồi trống, những cái trống ở dưới sâu. Không hiểu chúng có nghĩa gì. Cuối cùng là một dòng nguệch ngoạc viết bằng chữ Elf: chúng đang tới. Không còn gì nữa.” Gandalf trầm ngâm trong dòng suy nghĩ.

Một cảm giác sợ hãi và khủng khiếp của căn phòng bất chợt đè nặng cả nhóm. “Chúng tôi không thể thoát ra,” Gimli lẩm bẩm. “Thật may mắn cho chúng ta là cái hồ đã cạn đi một chút, và kẻ canh giữ đang ngủ yên ở dưới tận cùng phía nam.”

Gandalf ngẩng đầu lên và nhìn xung quanh. “Họ dường như đã cố thủ ở hai cánh cửa.” Ông nói; “nhưng không còn lại bao nhiêu người vào lúc đó. Vậy là kết thúc nỗ lực để đoạt lại Moria! Thật là can đảm nhưng cũng thật ngu ngốc. Thời cơ vẫn chưa đến. Bây giờ, ta e rằng chúng ta phải tạm biệt với Balin, con trai của Fundin thôi. Chắc rằng ông ta phải yên nghỉ trong những sảnh đường lớn của các cha ông mình. Chúng ta sẽ mang theo cuốn sách này, cuốn sách của Mazarbul, và xem xét nó kĩ hơn sau. Cậu nên giữ nó, Gimli, và mang nó về cho Dáin, nếu cậu có cơ hội. Ông ta sẽ quan tâm tới nó, dẫu cho nó sẽ làm ông ta đau buồn. Nào, chúng ta đi thôi! Buổi sáng đang trôi qua.”

“Chúng ta sẽ đi đường nào?” Boromir hỏi.

“Quay lại đại sảnh,” Gandalf trả lời. “Nhưng việc mình ghé căn phòng này không phải là vô ích. Bây giờ tôi đã biết chúng ta đang ở đâu. Đây chắc chắn là, như Gimli nói, căn phòng của Mazarbul; và đại sảnh này phải là cái thứ hai mươi mốt của mạn Bắc. Vì thế chúng ta nên đi theo ngả cổng vòm phía Đông của đại sảnh, rẽ phải và đi về phía Nam, rồi trở xuống. Đại sảnh thứ 21 có lẽ ở tầng 7, tức là cánh cổng nằm ở dưới cách đây sáu tầng. Đi nhanh lên! Quay trở lại đại sảnh!”

Gandalf hầu như chưa kịp dứt câu thì bất ngờ một tiếng ồn dữ dội vang lên: một tiếng bùm rền vang dường như phát ra từ chỗ rất sâu phía dưới, và làm rung chuyển sàn đá dưới chân họ. Họ phóng thẳng tới cánh cửa trong sự cảnh giác. Những tiếng doom, doom vang lên, như thể những bàn tay khổng lồ biến những hang động của Moria thành một cái trống khổng lồ. Tiếp đó là một tiếng vang chói tai: một chiếc tù và thổi vang trong đại sảnh, và những tiếng tù và và những tiếng gào khô khốc đáp lại từ rất xa. Rồi có âm thanh vội vã của nhiều bước chân.

“Chúng đến đấy!” Legolas hét lên.

“Chúng ta không thể thoát ra,” Gimli nói.

“Mắc bẫy rồi!” Gandalf hét lên. “Sao tôi lại chậm hiểu thế? Chúng ta ở đây, bị kẹt lại, cũng như họ trước kia. Nhưng lúc đó tôi không có ở đây. Chúng ta sẽ thấy cái gì…”

Doom, doom những tiếng đập trống liên hồi và những bức tường rung lên.

“Đóng cửa và cản chúng lại!” Aragorn ra lệnh. “Và luôn mang đeo sẵn hành lý của mình: có thể chúng ta sẽ có cơ hội thoát ra ngoài.”

“Không!” Gandalf nói. “Chúng ta không thể đóng cửa cố thủ. Giữ cho cánh cửa phía Đông mở ra! Chúng ta sẽ theo lối đó, nếu có cơ hội.”

Một hồi tiếng tù và khàn đục và những tiếng gào vang lên inh ỏi. Nhiều bàn chân đang tiến xuống hành lang. Có một chuỗi âm thanh lẻng kẻng, lách cách vang lên khi cả nhóm rút gươm ra. Thanh Glamdring tỏa ánh sáng nhợt nhạt, và lưỡi thanh Sting lấp lánh. Boromir tì vai vào cánh cửa phía Tây.

“Đợi một lát! Đừng đóng nó vội!” Gandalf nói. Ông ta tiến nhanh đến bên cạnh Boromir và đứng thẳng người lên.

“Kẻ nào đến để phá rối giấc ngủ của ngài Balin Chúa Tể Moria?” ông ta hét lớn.

Một tràng cười gằn, như tiếng đá trượt xuống một vực sâu; xen giữa những tiếng ồn ào là một giọng trầm cất lên ra lệnh. Những tiếng doom, boom, doom vang vọng từ dưới sâu lên.

Bằng một động tác mau lẹ Gandalf bước ra chỗ hé mở của cánh cửa và đẩy cây gậy của mình tới: một tia loé lên chói loà làm sáng cả căn phòng và lối đi phía ngoài. Trong chốc lát pháp sư nhìn ra bên ngoài. Những mũi tên rít lên the thé dài theo hành lang khi ông ta nhảy lui lại.

“Đám Orc, đông lắm,” ông ta nói. “Một số rất to lớn và hung tợn: những tên Uruk đen của Mordor. Lúc này chúng tạm lui, nhưng còn có cái gì khác kìa. Một tên Troll hang động khổng lồ, tôi nghĩ thế, hoặc đông hơn. Không có hy vọng thoát đi băng lối đó.”

“Và không có bất cứ một hy vọng nào nếu chúng cũng chặn cánh cửa kia,” Boromir nói.

“Bên ngoài không có tiếng động,” Aragon nói, hắn đang đứng nghe ngóng bên cửa Đông. “Hành lang phía này đâm thẳng xuống một cầu thang: rõ ràng nó không dẫn về đại sảnh. Nhưng mù quáng lao vào con đường này khi có truy đuổi ở ngay phía sau thì chẳng tốt lành gì. Chúng ta không thể chặn cánh cửa này lại. Không có chìa mà ổ khóa cũng bị phá rồi, và nó mở vào phía trong. Chúng ta cần phải làm điều gì đó để tạm ngăn chúng lại trước. Chúng ta sẽ buộc chúng phải khiếp sợ Căn phòng Mazarbul!” hắn nói một cách cương quyết khi sờ vào lưỡi gươm của mình, thanh Andúril.

Những tiếng bước chân nặng nề vang lên trong hành lang. Boromir lao người vào cánh cửa và đẩy nó tới; sau đó anh ta chèn nó lại bằng những lưỡi kiếm gãy và những mảnh gỗ vụn. Nhóm người rút về phía đầu kia căn phòng. Nhưng họ vẫn chưa có cơ hội để thoát. Một cú húc vào cánh cửa làm nó rung chuyển; và sau đó nó bắt đầu bị đẩy vào chầm chậm, làm bật tung những vật chèn. Một cánh tay to lớn, với làn da sẫm có vảy xanh, đã thọc qua khe hở đang mở rộng. Sau đó là một bàn chân lớn, dẹt, không có ngón chân, thò vào ở phía dưới. Một sự yên lặng chết chóc ở bên ngoài.

Boromir nhảy về phía cánh cửa và chém hết sức vào cánh tay ấy; nhưng thanh gươm của anh ta rung lên, và trệch qua một bên, tuột khỏi bàn tay run rẩy của anh ta. Lưỡi gươm đã bị mẻ.

Bất thình lình, và với sự ngạc nhiên của chính mình, Frodo cảm thấy một nỗi tức giận bừng lên trong tim. “Vì xứ Shire!” anh hét lên, và lao đến bên cạnh Boromir, anh cúi xuống, dùng thanh Sting đâm vào bàn chân gớm ghiếc đó. Một tiếng rống đau đớn, và bàn chân rút ra, gần như vặn thanh Sting khỏi tay Frodo. Những giọt máu đen nhễu từ lưỡi gươm xuống và bốc khói trên sàn. Boromir lao tới và đóng sập cánh cửa lại lần nữa.

“Một cho Shire!” Aragorn hét lên. “Cú đâm của tay Hobbit này sâu đấy! Anh có một thanh gươm tốt đó, Frodo con trai của Drogo!”

Một cú hủc vào cánh cửa, tiếp đó là liên tiếp những cú húc. Những quả tạ và búa đang đập vào cửa. Nó nứt và dội ra sau và bất ngờ bật tung. Những mũi tên rít lên, nhưng chạm vào bức tường phía Bắc, và rơi xuống một cách vô hại trên sàn. Có tiếng tù và rúc lên và dồn dập những bước chân, rồi những tên Orc nối nhau lao vào căn phòng.

Cả nhóm không thể đếm được có bao nhiêu tên cả thảy. Cuộc chiến thật không cân sức, nhưng những tên Orc thì khiếp sợ trước sự chống trả quyết liệt. Legolas bắn hạ hai tên xuyên qua cổ họng. Gimli chém chân của một tên khác vừa nhảy lên ngôi mộ của Balin. Boromir và Aragorn hạ rất nhiều tên. Khi tên thứ mười ba ngã xuống thì những tên còn lại chạy hoảng loạn, còn phe phòng thủ thì không bị thương tích gì, chỉ trừ Sam có một vết xước trên da đầu. Một cú chúi ngã đã cứu anh ta; và anh ta đã hạ gục được tên Orc của mình: một cú đâm chí mạng bằng lưỡi gươm lấy ở Barrow. Ngọn lửa đang bừng lên trong đôi mắt nâu của Sam đã có thể buộc Ted Sandyman phải lùi bước, nếu hắn ta trông thấy.

“Đến lúc rồi!” Gandalf hét lên. “Hãy đi trước khi những tên Troll quay trở lại!”

Nhưng ngay cả khi họ rút lui, và trước khi Pippin và Merry lao ra bậc thang bên ngoài, một tên thủ lĩnh Orc khổng lồ, cao gần bằng con người, mặc một bộ giáp đen từ đầu đến chân, lao vào điện thờ; phía sau hắn là một nhóm tùy tùng chặn ở lối cửa. Gương mặt bè và dẹt của hắn đen, mắt hắn như những hòn than, và lưỡi thì đỏ; hắn cầm một cây giáo lớn. Với cái khiên khổng lồ của mình hắn đánh bật thanh kiếm của Boromir và hất anh về phía sau, ngã xuống nền đất. Rùn người tránh đòn tấn công của Aragorn với tốc độ của một con rắn săn mồi, hắn tấn công vào cả hội và đâm thẳng mũi giáo về phía Frodo. Cú đâm trúng hông bên phải của Frodo, anh bị ép vào bức tường và áp chặt vào đó. Sam, cùng với tiếng hét, chém mạnh vào cán giáo, và nó gãy đôi. Nhưng ngay khi tên Orc quăng chiếc giáo và rút thanh đao của hắn ra, lưỡi Andúril đã bổ xuống cái nón sắt của hắn. Một tia sáng loé lên tựa tia lửa và cái nón tách đôi. Tên Orc ngã xuống với cái đầu nứt toác. Đồng bọn của hắn rú lên sợ hãi và bỏ chạy khi mà Boromir và Aragorn lao về phía chúng.

Tiếng trống doom, doom từ sâu dưới lòng đất vọng lên. Một giọng nói lớn lại nghe vang vang.

“Nhanh!” Gandalf quát. “Cơ hội cuối cùng. Chạy mau!”

Aragorn vác Frodo lên từ chỗ anh đang nằm cạnh bức tường và chạy ra cầu thang, đẩy Merry và Pippin lên trước. Những người khác chạy theo; nhưng Gimli thì phải nhờ Legolas lôi đi: mặc cho hiểm nguy anh ta vẫn nấn ná cạnh ngôi mộ của Balin với một cái cúi chào. Boromir ra sức đóng cánh cửa phía Đông, bản lề của cánh cửa kêu ken két: có vòng sắt to ở cả hai bên khung cửa, nhưng không thể khóa lại với nhau được.

“Tôi không sao,” Frodo hổn hển. “Tôi có thể đi được. Thả tôi xuống!”

Aragorn suýt nữa đánh rơi anh vì ngạc nhiên. “Tôi nghĩ anh chết rồi!” hắn la lên.

“Chưa đâu!” Gandalf nói. “Nhưng không còn thời gian để thắc mắc đâu. Mọi người đi đi, tất cả, xuống cầu thang! Chờ tôi vài phút ở chân cầu thang, nhưng nếu tôi xuống chậm, thì đi tiếp! Đi thật nhanh và chọn những lối sang mé phải và đi xuống.”

“Chúng tôi không thể để ông giữ cửa một mình được!” Aragorn nói.

“Làm như tôi bảo!” Gandalf nói gay gắt. “Những thanh gươm không còn tác dụng ở đây. Đi đi!”

Dãy hành lang không có cửa sổ và hoàn toàn tối tăm. Họ dò dẫm đi xuống theo một cầu thang dài, rồi nhìn trở lại; nhưng họ không thể thấy gì, ngoại trừ phía trên họ là ánh lờ mờ trên cây gậy của lão pháp sư. Ông ta dường như vẫn đứng gác cạnh cánh cửa đóng. Frodo thở nặng nhọc và dựa vào Sam, anh này quàng tay ôm lấy anh. Họ đứng ngước nhìn lên những bậc thang chìm trong bóng tối. Frodo nghĩ rằng mình có thể nghe giọng của Gandalf ở phía trên, thốt ra những lời lẽ truyền dài theo mái vòm rộng với một âm vang thì thào. Anh không thể nghe được điều gì. Bức tường dường như đang rung động. Thỉnh thoảng những tiếng trống lại vang lên dai dẳng: doom, doom.

Bất ngờ ở đầu cầu thang xuất hiện một chuỗi những tia sáng trắng. Sau đó là một tiếng dộng ầm ầm và một tiếng thịch nặng nề. Hồi trống lại vang lên dữ dội: doom-boom, doom-boom, rồi dừng lại. Gandalf lao xuống những bậc thang và ngã bổ nhào vào giữa bọn.

“Nào, nào! Thế là xong!” pháp sư gượng đứng dậy. “Tôi đã làm tất cả những gì có thể. Nhưng tôi đã gặp đối thủ ngang ngửa, và suýt bị tiêu diệt. Nhưng chớ có đứng đó! Đi thôi! Mọi người phải đi trong tối một lúc: tôi yếu lắm. Đi đi! Đi đi! Anh đâu rồi, Gimli? Đi lên hàng đầu với tôi! Theo sát phía sau, tất cả mọi người!”

Họ theo phía sau ông và tự hỏi điều gì đã xảy ra. Doom doom, hồi trống lại vang lên: tiếng trống giờ không còn nghe rõ và ở rất xa, nhưng chúng đang đuổi theo. Rồi không còn bất cứ âm thanh truy đuổi nào, không có tiếng chân thình thịch, cũng không có giọng nói nào. Gandalf không đổi hướng, phải hoặc trái, vì con đường dường như đúng hướng ông ta mong muốn. Thỉnh thoảng họ lại theo một đường cầu thang, năm mươi bậc hoặc hơn, để xuống tầng dưới. Lúc ấy mấy bậc cấp là mối nguy hiểm chủ yếu của họ; bởi trong bóng tối họ chẳng thể trông thấy đường xuống, chỉ đến khi họ gặp được nó, và thấy mình đặt chân vào khoảng không. Gandalf dò dẫm mặt đất bằng chiếc gậy của mình như một người mù.

Một giờ sau họ đã đi được một dặm, hoặc có thể hơn một ít, và đi xuống nhiều cầu thang, vẫn không có một âm thanh truy đuổi nào. Hầu như họ bắt đầu hy vọng mình có thể thoát. Ở cuối chân cầu thang thứ bảy Gandalf dừng lại.

“Không khí bắt đầu nóng lên!” Gandalf thở dốc. “Chúng ta ít nhất đã xuống tới tầng có cánh cổng rồi. Tôi nghĩ chúng ta cần phải tìm một ngã rẽ trái đưa chúng ta về hướng Đông. Tôi mong nó không quá xa. Tôi rất mệt mỏi. Tôi phải nghỉ ở đây một lát, cho dù có thể tất cả bọn Orc trên đời đang theo sát chúng ta.”

Gimli đỡ tay ông và giúp ông ngồi xuống bậc thang. “Cái gì đã xảy ra tại cánh cửa trên đó?” anh hỏi. “Ông đã gặp kẻ đánh trống à?”

“Tôi không biết nữa,” Gandalf đáp lại. “Nhưng tôi biết rằng mình bị đối mặt với một thứ gì đó mà tôi chưa từng gặp trước đây. Tôi không nghĩ ra mình phải làm gì ngoài chuyện cố thử và cài một câu thần chú khóa cửa. Tôi biết nhiều thứ; nhưng làm những việc thuộc loại này đòi hỏi phải có thời gian, và dù vậy cánh cửa vẫn có thể bị sức mạnh phá vỡ.

“Khi đứng đó tôi nghe thấy giọng bọn Orc ở bên kia: tôi nghĩ chúng nó sẽ phá sập cửa bất cứ lúc nào. Tôi không thể nghe dược bọn chúng nói gì; làm như chúng nói chuyện bằng một thứ tiếng quái quỷ. Tôi chỉ nghe loáng thoáng được âm ghâsh; nghĩa là “lửa.” Sau đó có một thứ lạ lùng tiến vào phòng mộ Balin – tôi cảm nhận được nó qua cánh cửa, và những tên Orc cũng khiếp sợ và rơi vào im lặng. Nó nắm lấy cái vòng kim loại, và sau đó nhận ra tôi và câu thần chú của tôi.

“Nó là cái gì tôi không đoán được, nhưng chưa bao giờ cảm thấy một đối đầu thử thách như vậy. Cú hóa giải thần chú thật khủng khiếp. Nó gần như làm tôi nổ tung. Trong giây lát cánh cửa thoát khỏi sự điều khiển của tôi và bắt đầu mở ra! Tôi phải đọc câu mệnh lệnh. Điều đó tạo nên một sức căng quá lớn. Cánh cửa vỡ tan ra từng mảnh. Cái gì đó tối đen tựa một đám mây che khuất mọi ánh sáng bên trong phòng, và tôi bị ném tung xuống cầu thang. Mọi bức tường đều sụp đổ, và cả trần của phòng mộ cũng vậy, tôi nghĩ thế.

“Tôi e rằng Balin giờ đã được chôn sâu, và có thể cái thứ quái dị đó cũng bị chôn vùi luôn. Tôi không thể nói được gì. Nhưng ít nhất hành lang phía sau chúng ta đã bị chặn cứng. A! Tôi chưa bao giờ cảm thấy mệt như vậy, nhưng mà nó qua rồi. Còn cậu bây giờ thì sao, Frodo? Không có thời gian để nói nhiều, nhưng trong đời tôi chưa bao giờ cảm thấy hài lòng hơn khi được nghe cậu nói. Tôi sợ rằng Aragorn đang vác theo một chàng Hobbit dũng cảm nhưng đã chết.”

“Hỏi thăm cháu hả?” Frodo nói. “Cháu còn sống đây, và cháu nghĩ mình còn nguyên vẹn. Cháu bị bầm dập và đau, nhưng cũng không tệ lắm.”

“À,” Aragorn nói. “Tôi chỉ có thể nói rằng dân Hobbit được làm bằng một chất liệu rắn chắc mà tôi chưa từng biết đến. Nếu tôi biết trước, thì tôi đã ăn nói nhẹ nhàng bơn tại quán trọ ở Bree! Cú giáo đâm đó có lẽ xuyên suốt được cả một con heo rừng!”

“À, tôi sung sướng nói rằng nó đã không xiên được tôi,” Frodo nói; “mặc dù tôi cảm thấy mình bị chẹt giữa một cái búa và một cái đe.” Anh không nói gì thêm. Anh chàng cảm thấy khó thở.

“Cậu thật giống Bilbo,” Gandalf nói. “Ở cậu có nhiều điều lạ hơn những điều mà mọi người có thể thấy, hồi xưa tôi cũng nhận thấy Bilbo giống như vậy.” Frodo tự hỏi phải chăng lời nhận xét ấy còn ẩn chứa điều gì đó.

Họ lại tiếp tục đi. Lát sau Gimli nói. Anh ta khá tinh mắt trong bóng tối. “Tôi nghĩ,” anh ta nói, “có ánh sáng phía trước. Nhưng không phải là ánh sáng ban ngày. Nó màu đỏ. Có thể là cái gì vậy nhỉ?”

“Ghâsh!” Gandalf thì thầm. “Ta tự hỏi phải chăng đây là điều chúng đã âm mưu: cho phóng hỏa hết những tầng dưới? Tuy nhiên chúng ta chỉ còn nước đi tiếp tục thôi.”

Ánh sáng đó nhanh chóng trở nên rõ ràng, và mọi người đều có thể nhìn thấy. Nó đang bập bùng và tỏa rực trên những bức tường hành lang dài dài phía trước họ. Bây giờ họ có thể nhìn thấy con đường của mình: phía trước con đường đổ dốc mau lẹ, và xa đàng kia một chút là một khung cửa vòm thấp; ánh sáng đang tràn qua khung cửa đó. Không khí trở nên nóng hực.

Khi họ tới chỗ cửa vòm Gandalf bước qua ngay, ông ra dấu bảo họ chờ. Vì pháp sư đứng ngay trong khung cửa nên họ thấy gương mặt ông chiếu sáng đỏ rực. Ông lẹ làng bước lui lại.

“Có một vài trò quái quỷ mới ở đây,” ông ta nói, “rõ ràng là để tiếp đón chúng ta. Nhưng bây giờ tôi biết chúng ta đang ở đâu: chúng ta đã xuống tới Tầng Hầm Một, một tầng bên dưới tầng có cánh cổng. Đây là đại sảnh thứ hai của Moria ngày xưa; và cánh cổng rất gần đây: đi xa về tận cùng phía Đông, về phía bên trái, không quá một phần tư dặm. Băng qua cây cầu, lên một cầu thang rộng lớn, dọc theo một con đường rộng băng qua đại sảnh thứ nhất, và ra ngoài! Nhưng đến đây và xem thử!”

Họ nhìn qua cửa. Phía trước họ là một đại sảnh sâu thăm thẳm. Nó cao hơn và rất dài so với cái sảnh mà họ đã ngủ qua đêm. Họ đang đứng ở đầu phía đông của sảnh, còn đầu phía Tây thì chìm mất trong bóng tối. Ở khoảng trung tâm đại sảnh là một hàng đôi những trụ đá cao chót vót. Chúng được tạc giống những thân đại thụ với những cành to chống đỡ phần mái bằng những cành nhánh trang trí bằng đá. Thân của chúng nhẵn thín và đen, nhưng phần hai bên hông của chúng ánh lên một màu đỏ chết chóc. Ngay bên kia sàn đại sảnh, gần với chân hai cột đá khổng lồ, một vết nứt đã toác ra. Từ đó phụt lên một ánh sáng đỏ rực, và thỉnh thoảng những ngọn lửa liếm vào mép vết nứt và phả quanh những chân cột. Những cuộn khói đen chập chờn trong bầu khí nóng.

“Nếu chúng ta đi bằng con đường chính xuống từ những đại sảnh phía trên, chúng ta có lẽ đã bị mắc bẫy ở đây,” Gandalf nói. “Hy vọng rằng ngọn lửa bây giờ đang ngăn cách chúng ta với bọn truy đuổi. Đi! Không được phí thời gian.”

Ngay khi ông nói thì họ nghe lại tiếng trống truy đuổi: doom, doom, doom. Xa xa trong bóng đêm ở đầu phía tây đại sảnh vang những tiếng hét và tiếng hiệu tù và. Doom, doom: những cột đá dường như rung lên và những ngọn lửa dường như chao đảo.

“Cuộc đua cuối cùng!” Gandalf nói. “Nếu mặt trời đang chiếu sáng bên ngoài chúng ta vẫn có thể trốn thoát. Theo tôi!”

Ông rẽ trái và lao nhanh qua sàn nhà nhẵn lì của đại sảnh. Khoảng cách dường như lớn hơn họ tưởng. Trong khi chạy họ nghe thấy những tiếng đập và âm thanh vang vọng của nhiều bước chân vội vã phía sau. Một tiếng rú vang lên: họ đã bị phát hiện. Một chuỗi tiếng leng keng va chạm của thép. Một mũi tên bay qua trên đầu Frodo.

Boromir cười. “Chúng không mong đợi điều này,” anh nói. “Ngọn lửa đã chặn chân chúng. Chúng ta ở phía khác!”

“Nhìn đàng trước kìa!” Gandalf kêu lên. “Tới cây cầu rồi. Nguy hiểm và hẹp lắm đó.”

Đột nhiên Frodo thấy trước mặt mình một khe nứt lớn. Ở cuối đại sảnh, nền đá biến mất và sụt xuống một vực thẳm khôn lường. Họ chỉ có thể tới khung cửa bên ngoài qua một chiếc cầu đá mỏng manh, không có lan can hay tay vịn, nó bắc qua hố thẳm thành một đường cong dài non hai chục thước. Đó là một tuyến phòng thủ của dân Dwarf khi có kẻ thù chiếm mất Đại Sảnh Thứ Nhất và những hành lang phía ngoài. Họ chỉ có thể đi hàng một vượt qua nó. Đến mép vực Gandalf dừng lại và những người khác đến đứng xúm phía sau.

“Dẫn đường đi, Gimli!” ông ta nói. “Kế đó là Pippin và Merry. Thẳng tới và lên cầu thang đàng sau cánh cửa!”

Tên bay lả tả bên họ. Một mũi trúng Frodo và rơi xuống. Một mũi khác cắm trúng mũ của Gandalf và dính ở đó như một cọng lông đen. Frodo nhìn lại phía sau. Bên kia ngọn lửa anh thấy lố nhố những bóng đen: làm như có đến mấy trăm tên Orc. Chúng mang theo gươm giáo đỏ rực lên như nhuộm máu dưới ánh lửa. Doom, doom, nhịp trống cứ tiếp tục, càng lúc càng ầm vang hơn, doom, doom.

Legolas quay lại và lắp tên, tuy tầm bắn là khá xa so với chiếc cung nhỏ của anh ta. Anh ta giương cung, nhưng anh run tay và mũi tên rớt xuống sàn. Anh ta kêu một tiếng thất vọng và sợ hãi. Hai tên Troll khổng lồ xuất hiện vác theo những tấm đá lớn, và đặt xuống làm đường vượt qua đống lửa. Nhưng bọn Troll không phải là điều khiến anh chàng người Elf đó kinh hoàng. Hàng ngũ bọn Orc mở ra, chúng giạt sang bên như sợ hãi. Một thứ gì đó đang tiến tới đàng sau chúng. Không thể trông rõ nó là gì: nó giống một bóng đen khổng lồ, ở giữa là một hình thù đen ngòm, có lẽ mang dáng người, nhưng to lớn hơn, và làm như có một quyền lực và nỗi kinh hoàng toả ra từ nó.

Con quái vật đến bên mép vực lửa và ánh sáng nhạt đi cứ như bị một đám mây che phủ. Rồi vụt một cái nó đã nhảy qua khoảng nứt sụt. Lửa bùng lên để chào đón, và bao quanh nó; và một làn khói đen xoay xoay trong không khí. Mái bờm dài của nó bốc lửa và lóa sáng đàng sau. Trong bàn tay phải của nó là một dải dài trông như một lưỡi lửa; trong tay trái là một cây roi gồm nhiều sợi da.

“Ai! Ai!” Legolas rên rỉ. “Balrog! Balrog tới rồi!”

Gimli trợn mắt nhìn. “Thần chết của Durin!” anh ta kêu lên, buông rơi cây rìu và đưa hai tay ôm mặt.

“Balrog,” Gandalf lầm bầm. “Bây giờ ta đã hiểu.” Ông ta lắp bắp và nặng nề tựa vào cây gậy. “Số phận khốn khổ! Mà ta lại quá mệt rồi.”

Hình thù đen ngòm cuốn lửa theo đó phóng về phía họ. Bọn Orc rú lên và đổ về những tấm đá bắc ngang. Rồi Boromir đưa tù và lên thổi một hơi. Âm thanh của nó ầm vang và chấn động, như tiếng gào của rất nhiều cổ họng dưới lớp mái vòm. Bọn Orc có vẻ hoảng và cái hình thù đen tối kia cũng sựng lại. Rồi âm vang tàn đi cũng đột nhiên như một ngọn lửa bị một cơn gió mạnh thổi tắt phụt, và đối phương tiếp tục tiến tới.

“Vượt qua cầu!” Gandalf gào lên, tập trung toàn bộ sức lực. “Nhanh lên! Đối thủ này vượt quá sức chúng ta. Tôi phải trấn giữ con đường hẹp này. Chạy đi!” Aragorn và Boromir không chú ý đến mệnh lệnh đó mà vẫn đứng tại chỗ bên nhau, đàng sau Gandalf ở đầu bên kia cây cầu. Những người khác trong bọn dừng lại ngay tại khung cửa ở cuối đại sảnh, và quay lại, không đành bỏ người chỉ huy của mình đơn độc đối mặt với kẻ thù.

Bóng Balrog đã tới bên cầu. Gandald đứng ở giữa nhịp cầu, tựa vào cây gậy bên tay trái, nhưng trên tay phải thanh Glamdring của ông ta lóe sáng, trắng và lạnh. Đối phương của ông ta dừng lại, đối mặt nhau, và bóng tối quanh nó giương rộng ra như đôi cánh. Nó giơ roi lên, các sợi da rít lên răng rắc. Lửa khè ra từ mũi con quái vật. Nhưng Gandalf đứng vững tại chỗ.

“Các ngươi không thể vượt qua,” ông ta nói. Những tên Orc đứng yên, và một sự im lặng chết chóc bao trùm. “Ta là đầy tớ của Ngọn Lửa Thần Bí, là chủ nhân của ngọn lửa Anor. Các ngươi không thể vượt qua. Ngọn lửa bóng tối sẽ không giúp ích gì cho ngươi, ngọn lửa của Udun. Hãy quay trở lại vùng bóng tối! Các ngươi không thể vượt qua.”

Balrog không đáp lại. Ngọn lửa trong nó dường như đã tắt, nhưng bóng tối lại lớn dần. Nó tiến chậm chạp tới cây cầu. Và bất ngờ nó đứng thẳng lên, đôi cánh của nó dang rộng từ bức tường bên này sang bức tường bên kia; nhưng Gandalf vẫn còn đó, lấp lánh trong bóng tối mập mờ; ông ta dường như nhỏ bé, và hoàn toàn đơn độc: già nua và lòm khòm, như một cái cây chết khô trước khởi đầu của một cơn bão.

Từ cái bóng phụt ra một thanh kiếm đỏ rực lửa.

Thanh Glamdring lấp lánh ánh trắng đáp lại.

Một tiếng va chạm chát chúa và một cú đâm bằng lửa trắng. Balrog dội về phía sau và thanh kiếm của nó văng lên thành những mảnh vỡ nóng chảy. Vị pháp sư già loạng choạng trên cầu, lui lại một bước, và rồi lại đứng vững.

“Ngươi không thể vượt qua!” ông ta nói.

Bằng một cú nhảy Balrog vọt lên đứng trên cầu. Cây roi của nó xoay tít và kêu vun vút.

“Ông ấy không thể chống cự một mình được!” Bất thình lình Aragorn hét lên và chạy ngược lại lên cầu. “Elendil!” hắn ta hét lớn. “Tôi ở bên ông, Gandalf!”

“Gondor!” Boromir hét lên và lao ngay theo sau.

Ngay lúc đó Gandalf đưa gậy lên, và hét lớn ông ta đập mạnh xuống mặt cầu trước mặt. Cây gậy gãy đôi và rơi khỏi tay ông. Một quầng lửa trắng chói mắt bật ra. Cây cầu rạn nứt. Nó gãy ra ngay tại chỗ Balrog đứng, và tảng đá đỡ nhịp cầu lao xuống vực trong khi phần còn lại đứng yên, rung rung như thể một cái lưỡi đá thò ra khoảng không.

Với một tiếng hét khủng khiếp Balrog rơi về phía trước, và cái bóng của nó lao cắm xuống và biến mất. Nhưng ngay cả khi rơi xuống nó còn kịp vung roi lên, và sợi dây da quất và cuộn lấy đầu gối của lão pháp sư, kéo ông tới bờ vực. Ông lảo đảo và ngã xuống, tuyệt vọng bấu lấy gờ đá, và trượt vào trong vực thẳm. “Chạy đi! Bọn ngốc các người!” ông hét lên, và biến mất.

Ngọn lửa tắt lịm, và bóng tối tràn ngập. Cả nhóm đứng chôn chân kinh hoàng nhìn miệng vực. Ngay khi Aragorn và Boromir quay chạy trở lại, phần còn lại của cây cầu gãy ra và rơi xuống. Aragorn gào lên một tiếng đánh thức họ.

“Đi! Bây giờ tôi dẫn đường!” hắn ta nói. “Chúng ta phải tuân theo mệnh lệnh cuối cùng của ông ấy. Theo tôi!”

Họ điên cuồng bước lên những bậc thang đàng sau cánh cửa. Aragorn dẫn đầu, Boromir ở phía sau. Tại đầu cầu thang hiện ra một lối đi rộng. Họ chạy dọc theo đó. Frodo nghe tiếng khóc của Sam bên cạnh, và sau đó anh cũng nhận ra mình đang khóc trong khi chạy. Doom, doom, doom, tiếng trống nện vang lên phía sau, lúc này thì tang tóc và chậm chạp; doom!

Họ tiếp tục chạy. Ánh sáng rõ dần phía trước họ; những lỗ thông hơi lớn xuyên qua trần. Họ chạy nhanh hơn. Họ chạy vào trong một đại sảnh, sáng trưng ánh mặt trời qua những khung cửa sổ cao ở phía đông. Họ chạy băng tới đó. Vượt qua cánh cửa lớn bị nứt nẻ, và thình lình cánh cổng vĩ đại rộng mở trước mặt họ, một mái vòm chói chang ánh sáng.

Có một nhóm lính gác Orc đang nấp trong bóng tối phía sau những cột cửa lớn nhô lên ở hai bên, nhưng những cánh cổng bị vỡ và đổ xuống. Aragorn hạ gục tên chỉ huy chặn đường, những tên còn lại chạy hoảng loạn trước sự giận dữ của ông. Đoàn người vượt qua chúng và không chú ý đến chúng. Ra khỏi cổng họ chạy, lao xuống những bậc tam cấp lớn và lâu đời, ngưỡng cửa của Moria.

Vậy đấy, cuối cùng, họ ra được với bầu trời xanh hoàn toàn ngoài mong đợi và cảm nhận được làn gió đang lùa trên khuôn mặt.

Họ không dừng lại cho đến khi ở ngoài tầm tên từ những bức tường. Thung lũng Dimrill nằm bao quanh họ. Bóng của Dãy Núi Mờ Sương trải dài trên đó, nhưng ở hướng đông là một ánh vàng trên mặt đất. Chắc cũng phải một giờ trưa. Mặt trời chiếu sáng; những đám mây thì trắng và ở trên cao.

Họ ngoái nhìn lại. Bóng tối phủ xuống cánh cổng vòm dưới bóng ngọn núi. Xa xôi và yếu ớt dưới lòng đất vang lên những tiếng trống nện chập chạp: doom. Một vệt khói đen mỏng bay ra. Không thể nhìn thấy gì nữa; thung lũng bốn bề đều trống trải. Doom. Sự đau buồn cuối cùng cũng trùm lên họ, và họ khóc mãi: một vài người thì đứng im lặng, một vài người gục xuống mặt đất. Doom, doom. Những tiếng trống nện mờ dần.

CHƯƠNG 18:
Lothlórien

“A! Tôi e rằng chúng ta không thể ở lại đây lâu,” Aragorn nói. Hắn nhìn dãy núi và giơ thanh gươm lên. “Vĩnh biệt, Gandalf!” hắn kêu lên. “Tôi chẳng đã nói với ông, nếu băng qua các cửa của Moria, hãy cảnh giác đó sao? Ôi hóa ra tôi nói đúng! Không có ông chúng tôi còn hy vọng gì?”

Hắn quay lại với những bạn đồng hành. “Chúng ta phải tiếp tục dù không có hy vọng,” hắn ta nói. “Ít nhất chúng ta có thể báo được thù. Ta hãy chuẩn bị sẵn sàng và không khóc than nữa! Nào! Chúng ta còn một con đường dài và rất nhiều việc phải làm.”

Họ đứng dậy và nhìn quanh. Ở hướng bắc, thung lũng chạy lên một khe hẹp giữa hai nhánh núi lớn, trên đó là ba đỉnh trắng xóa: Celebdil, Fanuidhol, Caradhras, những ngọn núi của Moria. Ở đầu khe núi một dòng thác tuôn xuống như một dải lụa trắng qua một loạt những bậc thang của những đoạn thác nhỏ, và một màn sương bụi nước lơ lửng trong không khí quanh chân núi.

“Xa đàng kia là Dimrill Stair,” Aragorn nói, chỉ về phía thác nước. “Phía dưới khe sâu kia sẽ có lối đi leo ngược lên thác nước. Lẽ ra ta đã đến đây theo đường đó nếu số phận tử tế hơn.”

“Hoặc Caradhras bớt tàn độc hơn,” Gimli nói. “Bây giờ nó đứng đó dưới ánh nắng cười vào mặt ta!” anh ta vung nắm đấm về phía những đỉnh núi tuyết phủ xa nhất và quay đi.

Nhánh núi đột ngột kết thúc ở phía đông và đàng sau đó họ thấp thoáng thấy đồng bằng, rộng và mờ mờ. Về phía nam Dãy Núi Mờ Sương thấp dần đến ngút tầm mắt. Cách đó chưa tới một dặm và thấp một chút dưới chân họ, vì họ còn đứng trên cao ở mé tây thung lũng, là một cái hồ. Nó có hình bầu dục dài, tựa như một mũi giáo lớn đâm sâu vào khe núi phía bắc; nhưng mé phía nam của hồ nằm phơi dưới ánh nắng. Mặt nước vẫn thẫm màu: một màu xanh đậm giống như bầu trời đêm nhìn thấy từ một căn phòng sáng đèn. Mặt hồ tĩnh lặng không gợn sóng. Quanh hồ là bãi cỏ mượt trải xuống đến sát mé nước.

“Đó là hồ Mirrormere, tức là hồ Kheled-zâram!” Gimli nói buồn bã. “Tôi nhớ ông ta có nói: ‘Anh có thể vui mừng khi thấy nó! Nhưng chúng ta không thể lần khân ở đó lâu.’ Bây giờ tôi sẽ đi rất lâu nữa mới có thể thấy vui trở lại. Chính tôi mới là kẻ phải vội vàng lên đường, còn ông ta là người nằm lại.”

Cả nhóm đi xuống con đường dẫn ra từ cổng lớn. Con đường gồ ghề lởm chởm, rồi thu lại thành đường mòn uốn lượn giữa những bụi thạch thảo và kim tước mọc ra từ những khe nứt trên đá. Nhưng họ vẫn có thể thấy ngày xưa nó là một con đường lớn lát đá dẫn từ đồng bằng lên tới vương quốc của người Dwarf. Ở nhiều chỗ còn có những công trình bằng đá đã hư hoại nằm bên lề đường, và những gò đất xanh mọc lên những cây bu lô mảnh khảnh hay những cây linh sam với lá reo trong gió. Con đường rẽ sang hướng đông đưa họ đi cạnh bãi cỏ quanh hồ Mirrormere, và không xa con đường là một cột đá lẻ loi với đỉnh cột đã bị vỡ.

“Đó là Trụ đá Durin!” Gimli kêu lên. “Tôi không thể qua đây mà không dừng lại một lát để ngắm kỳ quan của thung lũng này!”

“Đi nhanh lên!” Aragorn nói, nhìn ngoái lại cánh cổng Moria. “Mặt trời sẽ lặn sớm. Có thể tụi Orc trời tối mới dám ra ngoài, nhưng chúng ta phải thoát đi thật xa trước hoàng hôn. Tuần này trăng đã khuyết, và đêm nay trời tối lắm.”

“Đi với tôi, Frodo!” anh chàng Dwarf kêu lên, nhảy khỏi mặt đường. “Tôi không để anh đi mà không ngắm Kheled-zâram một chút.” Anh ta chạy xuống con dốc xanh cỏ. Frodo chậm rãi theo sau, bị thu hút vì mặt nước xanh yên tĩnh tuy rằng mệt mỏi và đau buồn; Sam đi theo phía sau.

Bên cạnh trụ đá Gimli dừng lại và nhìn lên. Trụ đã nứt nẻ và phong sương, và những hàng chữ rune trên đó không còn đọc được nữa. “Trụ này đánh dấu nơi Durin lần đầu ngắm hồ Mirrormere,” anh chàng Dwarf nói. “Chúng ta hãy nhìn nó một lần trước khi ra đi!”

Họ đứng nhìn xuống mặt nước thẫm màu. Ban đầu họ chẳng thấy gì cả. Rồi dần dần họ thấy hình dáng những dãy núi chung quanh phản chiếu dưới nền xanh thẳm đó, và những đỉnh núi giống như những cọng lông lửa trắng phía trên họ; đàng sau đó là bầu trời. Trông chúng như những viên ngọc quý chìm dưới sâu phản chiếu lấp lánh những vì sao tuy nắng vẫn tràn ngập bầu trời bên trên. Họ không thấy được dáng lom khom của mình dưới mặt nước.

“Ôi Kheled-zâram xinh đẹp và lạ lùng!” Gimli nói. “Nơi đây chôn giấu Vương Miện Durin chờ ngày ông ta thức giấc. Vĩnh biệt!” anh ta cúi đầu và quay đi, lẹ bước vượt bãi cỏ trở lên con đường.

“Anh thấy cái gì?” Pippin hỏi Sam, nhưng Sam mải suy nghĩ nên không trả lời.

Con đường lúc này chạy về phía nam và đổ dốc rất nhanh, chạy giữa các ngã rẽ của thung lũng. Qua khỏi chỗ hồ một chút họ gặp một cái nguồn suối sâu, trong như pha lê, đổ thành dòng tràn qua một bờ đá và trôi lấp lánh, róc rách xuống một rãnh đá dốc.

“Đây là con suối đầu nguồn của Silverlode.” Gimli nói. “Đừng uống nước đó! Nó lạnh kinh khủng.”

“Rồi nó trở thành dòng sông lớn, lấy nước từ nhiều nguồn suối khác,” Aragorn nói. “Con đường này sẽ chạy nhiều dặm dọc theo nó. Vì tôi sẽ dẫn các bạn theo con đường Gandalf đã chọn, và đầu tiên tôi hy vọng đến được khu rừng nơi Silverlode chảy vào Đại Giang xa đàng kia.” Họ nhìn theo hướng hắn ta chỉ và có thể thấy dòng nước đổ xuống khe thung lũng, rồi chảy tiếp về những miền đất thấp tuốt ngoài kia, và khuất dạng trong ánh nắng vàng.

“Đàng đó là rừng Lothlórien!” Legolas nói. “Đó là nơi cư trú đẹp nhất của dân tộc chúng tôi. Không có cây nào giống những cây trên đất đó. Vì vào mùa thu lá không rụng mà ngả vàng. Mãi đến lúc sang xuân lá non mọc thì nó mới rụng, và lúc đó các cành cây đầy những hoa vàng; mặt đất trong rừng cũng vàng hực, ngọn cây cũng vàng hực, còn thân cây thì như giát bạc vì vỏ cây xám và nhẵn. Các bài ca xứ Mirkwood cũng kể chuyện như vậy. Tôi rất sướng nếu được vào khu rừng đó vào mùa xuân!”

“Cho dù là mùa đông tôi cũng thấy thích nữa,” Aragorn nói. “Nhưng nó còn xa lắm. Chúng ta phải nhanh lên!”

Frodo và Sam cố gắng theo kịp mọi người được một hồi, nhưng Aragorn dẫn đầu bước đi rất nhanh, và chẳng mấy chốc hai người bị rớt lại phía sau. Từ sáng sớm đến lúc đó họ chưa hề ăn gì. Ruột Sam xót như bào mà đầu thì nhẹ tênh. Tuy có nắng nhưng gió vẫn se lạnh so với bóng tối ấm nóng bên trong Moria. Anh ta rùng mình. Frodo cảm thấy mỗi bước đi lại đau đớn hơn và anh thở muốn hụt hơi.

Sau cùng Legolas quay lại và thấy họ bị rớt lại khá xa, anh ta nói với Aragorn. Mọi người dừng chân, Aragorn chạy ngược trở lại, miệng kêu Boromir chạy theo mình.

“Xin lỗi, Frodo!” hắn kêu lên với vẻ lo lắng. “Hôm nay có quá nhiều biến cố mà chúng ta cần đi gấp nên tôi quên mất rằng anh còn bị thương; và Sam cũng vậy. Lẽ ra anh phải kêu lên. Chúng tôi đã chẳng làm gì giúp anh dễ chịu hơn, lẽ ra phải thế, tuy bọn Orc ở Moria đang truy đuổi. Cố lên! Thêm một đoạn nữa sẽ tới chỗ chúng ta có thể nghỉ một lát. Ở đó tôi có thể giúp anh ít nhiều. Nào, Boromir! Mình vác họ đi.”

Lát sau họ đến con suối chảy từ mé tây xuống và đổ vào dòng Silverlode cuồn cuộn. Rồi nó tới một thác nước đầy đá xanh, và đổ bọt tung toé xuống thung lũng. Gần đó là những cây linh sam, ngắn và cong rạp, sườn thung lũng dốc và mọc đầy cây lưỡi hươu và bụi nham lê. Ở chân dốc là một khoảng bằng phẳng và dòng suối trôi ầm ào qua lớp đá cuội tinh tươm. Họ nghỉ ở đây. Lúc đó là khoảng ba giờ chiều, và họ mới rời xa cổng Moria được có vài dặm. Mặt trời đã ngả vê tây.

Trong khi Gimli và hai anh Hobbit trẻ nhóm lửa bằng củi linh sam và xách nước, Aragorn quay sang chăm sóc Sam và Frodo. Vết thương của Sam không sâu, nhưng trông gớm ghiếc, nét mặt Aragorn lộ vẻ nghiêm trọng khi khám xét nó. Lát sau hắn ta thở phào nhìn lên.

“May lắm đó, Sam!” hắn nói. “Nhiều người đã lãnh những vết thương tệ hơn nhiều để trả giá cho việc hạ sát được tên Orc đầu tiên trong đời. Vết thương không có thuốc độc tuy gươm giáo của bọn Orc thường có bôi thứ đó. Nó sẽ lành mau khi có tôi chữa trị. Chờ Gimli nấu nước xong thì anh hãy rửa vết thương.”

Hắn ta mở túi thuốc và lấy ra mấy chiếc lá khô. “Nó khô nhưng cũng còn dược tính,” hắn nói, “nhưng đây tôi còn mấy lá athelas hái được ở gần Weathertop. Giã nó với nước để rửa vết thương rồi tôi băng lại cho. Bây giờ tới lượt anh, Frodo!”

“Tôi ổn mà,” Frodo nói, không muốn ai đụng tới áo quần của mình. “Tôi chỉ cần ăn và nghỉ ngơi chút đỉnh.”

“Không được!” Aragorn nói. “Phải để tôi xem cho rõ cái đe với cái búa đã làm gì anh. Tôi vẫn còn ngạc nhiên tại sao anh sống sót.” Hắn nhẹ nhàng cởi áo Frodo và há hốc miệng ngạc nhiên. Rồi hắn bật cười. Tấm giáp lót lấp lánh trước mắt hắn như ánh sáng trên mặt biển lăn tăn sóng. Hắn ta cẩn thận cởi nó ra và giơ lên xem, những viên đá quý khảm trên đó lấp lánh như những vì sao và âm thanh lanh canh của những khoen kim loại như tiếng mưa rơi trên mặt hồ.

“Xem này, các bạn!” hắn ta kêu. “Một lớp da Hobbit ngon lành để bao bọc một cậu hoàng Elf! Nếu biết các Hobbit có những bộ da thế này thì tất cả thợ săn Trung Địa hẳn đều đổ về Shire.”

“Và mọi mũi tên trên đời đều vô dụng,” Gimli nói, ngạc nhiên nhìn chiếc áo giáp. “Nó là giáp bằng mithril. Mithril! Tôi chưa từng thấy hay nghe nói tới một cái giáp nào đẹp như thế. Phải đây là cái mà Gandalf đã nói tới đó không? Vậy là ông ấy đã đánh giá nó thấp. Nhưng nó được tặng cho đúng người đấy.”

“Tôi vẫn tự hỏi anh với ông Bilbo làm cái gì trong phòng riêng,” Merry nói. “Cầu phúc cho ông già Hobbit đó! Bây giờ tôi lại càng thương ông ấy. Hy vọng có dịp nói với ông ấy về chuyện này!”

Có một vết bầm đen ở ngực và sườn phải của Frodo. Dưới lớp giáp là một áo ngắn bằng da mềm, nhưng những khoen bạc đã thọc rách nó và ăn sâu vào da thịt. Sườn trái của Frodo cũng xây xát khi anh bị tống dí vào tường. Trong khi những người khác chuẩn bị thức ăn, Aragorn rửa các vết thương bằng nước có ngâm lá athelas. Mùi thơm ngào ngạt của nó tỏa khắp thung lũng và những người đứng gần nồi nước sôi cũng cảm thấy khỏe khoắn và sảng khoái. Rồi Frodo cảm thấy hết đau, hơi thở trở nên dễ dàng hơn; tuy anh vẫn thấy đau rát ở chỗ vết thương nhiều ngày sau đó. Aragorn lót vải mềm vào đó và băng lại.

“Cái áo giáp nhẹ kỳ lạ,” hắn nói. “Mặc vào lại đi nếu anh còn mặc được. Tôi vui mừng khi biết anh có một cái giáp như vậy. Đừng bỏ nó ra, ngay cả khi ngủ, trừ khi số phận đưa anh tới một nơi nào an toàn hơn, mà vụ đó khó mà xảy ra trong cuộc hành trình truy tìm này của anh.”

Khi ăn uống xong, cả bọn lại chuẩn bị lên đường. Họ dập lửa và xóa sạch mọi dấu vết nấu nướng. Leo ra khỏi thung lũng, họ trở lại con đường ban đầu. Họ chưa đi được bao xa thì mặt trời đã lặn xuống sau những đỉnh núi phía tây và sườn núi bắt đầu tối lại. Hoàng hôn phủ kín bước chân họ và sương mù từ những vùng trũng thấp dâng lên. Ở hướng đông, ánh chiều tàn phủ nhợt nhạt những đồng bằng và rừng cây xa xa. Sam và Frodo bây giờ đã thấy dễ chịu và tỉnh táo lại nên có thể đi khá nhanh, và cả nhóm đi tiếp hơn ba giờ đồng hồ nữa mà chỉ nghỉ chân một lần ngắn ngủi.

Trời đã tối. Màn đêm buông xuống. Có nhiều vì sao sáng nhưng trăng hạ huyền phải khuya mới mọc. Gimli và Frodo đi ở phía sau, bước nhẹ nhàng và không nói chuyện, lắng nghe xem có âm thanh nào phía sau không. Sau cùng Gimli lên tiếng.

“Chẳng có gì ngoài tiếng gió,” anh ta nói. “Không có bọn Goblin gần đây, nếu không chắc tai tôi làm bằng gỗ rồi. Hy vọng rằng bọn Orc hài lòng với việc đánh đuổi ta ra khỏi Moria. Và có thể đó là toàn bộ mục tiêu của chúng, vì chúng đâu có gì dính dáng với bọn ta – với Chiếc Nhẫn. Tuy bọn Orc sẽ truy đuổi đối phương nhiều dặm xuống tận đồng bằng, nếu chúng muốn trả thù cho chỉ huy của chúng.”

HẾT TẬP 11

TẬP 12:
SỰ TAN RÃ CỦA HIỆP HỘI

Tóm tắt nội dung Tập 11

Hiệp Hội bảo vệ Nhẫn gồm chín người đã lên đường thực hiện sứ mạng của mình. Trong đêm tối, họ đã bị những chiến binh Orc của Mordor đeo đuổi.

Cùng đường, họ đã phải tiến vào trong khu thành phố ngầm Moria (Khazad-dûm) của những người Dwarf.

Bọn Orc bám sát phía sau cũng chưa phải là mối hiểm nguy lớn nhất với đoàn người. Cái Chết của Durin – con quái vật Balrog đã bị đánh thức và hiện về.

Đối mặt trong cuộc đấu sinh tử với Balrog, pháp sư Gandalf đã chấp nhận hy sinh để cản đường cho những người khác chạy trốn.

Và nay, không còn người dẫn đường kỳ diệu, không còn trí minh mẫn của nhà thông thái, những người còn lại trong Hiệp Hội vẫn phải tiếp tục cuộc hành trình mà số phận đã dành cho họ.

Rồi họ sẽ gặp được những vị chúa cao cả nhất của người Elf, được coi chiếc giương thần kỳ của Galadriel có thể nhìn thấu tương lai, nhưng liệu điều đó giúp họ được gì khi kẻ thù đã cực kỳ hùng mạnh?

CHƯƠNG 18:
Lothlórien
(tiếp theo)

Frodo không đáp. Anh nhìn thanh Sting, lưỡi của nó đã cùn. Tuy nhiên anh nghe được cái gì đó, hoặc nghĩ mình nghe thấy. Ngay từ khi bóng tối tràn quanh họ và con đường trở nên lờ mờ, anh đã nghe thấy tiếng chân bước nhanh. Bây giờ anh lại nghe thấy nó. Anh bất thần quay lại. Có hai đốm sáng nhỏ xíu ở phía sau, hoặc anh tưởng như mình trông thấy nó trong chốc lát, nhưng lập tức chúng lạng qua một bên và biến mất.

“Cái gì vậy?” anh chàng Dwarf hỏi.

“Tôi không rõ.” Frodo đáp. “Làm như tôi nghe có tiếng chân, và tôi nghĩ mình trông thấy hai đốm sáng như hai con mắt. Tôi cứ có cảm tưởng như vậy từ khi chúng ta đặt chân vào Moria.”

Gimli dừng lại và phục xuống đất. “Tôi chẳng nghe thấy gì cả ngoài tiếng thì thào của cây và đá,” anh ta nói. “Thôi! Đi gấp lên! Mấy người kia đi khuất tầm nhìn rồi.”

Gió đêm thổi hơi lạnh suốt thung lũng phả vào người họ. Trước mặt họ là bóng tối xám xịt bao la, và họ nghe tiếng lá xào xạc liên tục như những cây dương trong gió.

“Lothlórien!” Legolas kêu lên. “Lothlórien! Mình đến gần khu rừng vàng đó rồi. Ôi mà lại đang là mùa đông!”

Những hàng cây trong đêm đứng sừng sững trước mặt họ, khom phủ bóng xuống con đường và dòng suối bằng những cành nhánh của chúng. Trong ánh sáng lờ mờ những cành cây như màu xám và những chiếc lá run rẩy như một dấu vết của thứ vàng hoang phế.

“Lothlórien!” Aragorn nói. “Mừng sao khi lại được nghe tiếng gió trong cây! Chúng ta mới rời khỏi cổng Moria được hơn mười lăm dặm, nhưng chúng ta không thể đi xa hơn. Bây giờ chỉ còn mong rằng thế lực của người Elf sẽ giúp chúng ta đêm nay không gặp nguy hiểm đang đuổi theo sau.”

“Nếu thực người Elf vẫn còn cư trú ở đây trong thế giới tối tăm này.” Gimli nói.

“Từ hồi dân tôi còn du hành tới đây rồi trở về thì cũng lâu lắm rồi,” Legolas nói, “nhưng chúng tôi nghe nói Lórien đâu có bị bỏ hoang phế, vì ở đây vẫn có một quyền lực bí ẩn ngăn không cho cái xấu xâm nhập vào đây. Tuy nhiên dân ở đây ít lộ diện lắm, và có lẽ bây giờ họ ở rất sâu trong rừng và xa khỏi biên giới phía bắc.”

“Quả thực họ sống rất sâu trong rừng,” Aragorn nói, và thở dài như vừa nhớ lại một kỉ niệm nào đó. “Chúng ta phải tự phòng thủ tối nay thôi. Ta sẽ đi tới một đoạn nữa, cho đến khi lọt hẳn vào giữa rừng, rồi ta sẽ rời con đường và tìm chỗ nghỉ qua đêm.”

Hắn ta bước tới trước; nhưng Boromir vẫn đứng ngần ngừ và không đi theo. “Không có con đường nào khác sao?” ông ta hỏi.

“Ông muốn có con đường tốt hơn nào nữa?” Aragorn hỏi.

“Một con đường rõ ràng, cho dù nó dẫn qua một rừng gươm,” Boromir đáp. “Chúng ta đã bị dẫn qua nhiều con đường kỳ lạ quá rồi, và đến nay chỉ gặp toàn vận xui thôi. Dù tôi chống đối, ta vẫn đi vào Moria rồi bị thiệt hại như thế. Rồi bây giờ anh bảo ta phải vào Rừng Vàng. Nhưng ở Gondor chúng tôi nghe đồn rằng ít có ai bước vào miền đất nguy hiểm này mà còn được trở về; và cũng ít ai thoát ra được chốn này mà không bị thương tích.”

“Đừng nói không bị thương tích, nhưng nếu anh nói không thay đổi thì gần sự thật hơn.” Aragorn nói. “Nhưng Boromir ạ, nếu tại Gondor, một thành thị của những người từng là những nhà thông thái mà nay lại nói về Lothlórien như một chốn xấu xa thì tri thức ở đó đang tàn phai đi đấy. Anh muốn tin hay không thì tùy, nhưng không có con đường nào khác cho chúng ta – trừ khi anh đi ngược trở lại Moria, hoặc tìm cách vượt những dãy núi không hề có đường đi, hoặc bơi qua Đại Giang một mình.”

“Vậy thì dẫn đường đi!” Boromir nói. “Nhưng rất nguy hiểm đó.”

“Quả có nguy hiểm thật,” Aragorn nói, “cả tốt và xấu; nhưng chỉ có kẻ xấu mới sợ hãi nguy hiểm, hoặc những kẻ mang cái xấu trong lòng. Hãy theo tôi!”

Họ đi vào rừng độ hơn một dặm thì gặp một dòng suối khác chảy ào ào từ những bờ dốc phủ đầy cây chạy mãi theo hướng tây về phía dãy núi. Họ nghe nó đổ xuống môt bờ thác ở đâu đó trong bóng tối ở bên tay phải của họ. Dòng nước suối tối đen chảy cắt ngang con đường họ đang đi, và đổ vào dòng Silverlode trong một chuỗi những vũng nước lờ mờ luồn lách dưới những rễ cây.

“Đây là Nimrodel!” Legolas nói. “Dân Elf trong rừng đã có rất nhiều bài hát về nó mà ở miền bắc chúng tôi hiện vẫn hát, nhớ được ánh cầu vồng trên bờ thác và những cánh hoa vàng trôi trên bọt nước. Bây giờ tất cả đều tối đen và cây cầu Nimrodel cũng đã gãy. Tôi sẽ rửa chân, vì người ta nói rằng nước ở đây giũ bỏ được mỏi mệt.” Anh ta đi tới, tuột xuống bờ suối sâu và bước xuống dòng nước.

“Theo tôi nè!” anh ta kêu lên. “Nước không sâu. Mình lội qua được đó! Sang bên kia mình có thể nghỉ, và tiếng nước chảy có thể ru mình ngủ và quên bớt đau khổ.”

Từng người một chuồi xuống suối theo sau Legolas. Frodo đứng một lát ở mé nước và để nước chảy qua bàn chân mỏi mệt của anh. Nước lạnh nhưng có vẻ sạch, và khi anh bước tiếp, nước dâng tới đầu gối, anh cảm thấy dấu vết của cuộc hành trình và mọi mệt mỏi trong cơ thể được rửa trôi dần.

Khi tất cả đã qua suối, họ ngồi nghỉ và ăn uống chút đỉnh. Legolas kể cho họ nghe những câu chuyện về Lothlórien mà người Elf ở Mirkwood còn ghi nhớ, về ánh nắng và ánh trăng trên đồng cỏ bên bờ Đại Giang trước khi thế giới trở nên đen tối.

Sau cùng mọi người đều im lặng, và họ thấy tiếng du dương của dòng thác êm đềm trong bóng tối. Frodo gần như thấy mình nghe được một giọng hát lẫn trong tiếng nước chảy.

“Các ông có nghe tiếng của Nimrodel không?” Legolas hỏi. “Tôi sẽ hát cho các ông nghe bài hát về trinh nữ Nimrodel, người mang tên dòng suối mà cô đã sống kề bên vào thời xưa lắm rồi. Đó là một bài hát hay bằng ngôn ngữ dân trong rừng chúng tôi, nhưng ngôn ngữ thông thường thì nó thế này, như nhiều người ở Rivendel cũng biết.” Bằng một giọng dịu dàng hiếm khi được nghe giữa tiếng xào xạc của lá cây trên đầu, anh ta bắt đầu hát:

Ngày xưa có một trinh nữ Eỉf

Như sao sáng ban ngày, mặc áo choàng trắng

Đôi giày xám bạc.

Một ngôi sao gắn trên trán nàng

Như nắng trên cành nhánh vàng tại Lórien

Tóc nàng dài, tay chân nàng trắng,

Nàng đẹp và tự do

Nàng lướt trong gió như ánh sáng

Bên thác Nimrodel nước trong và mát,

Giọng nàng như bạc rơi vào mặt hồ tỏa sáng,

Giờ nàng ở đâu không ai rõ,

Trong bóng râm hay ngoài chỗ sáng

Vì Nimrodel đã mất từ lâu lạc sâu trong núi

Con thuyền Elf trong cõi trời xám

Dưới sườn núi bên biển gầm vang

Ngon gió đêm miền bắc nổi lên ầm ào

Đưa thuyền ra khỏi vùng đất Elf

Khi bình minh miền đất đã mất,

Núi xám chìm sau những con sóng quật

Từng đợt tung tóe mù lòa

Ambroth ngắm bãi bờ mờ xa

Bây giờ thấp xa ngoài con sóng

Và nguyền rủa con thuyền bất trung

Đã mang chàng xa khỏi Nimrodel.

Ngày xưa chàng là Vua Elf,

Chúa của cây rừng và khe núi

Khi cây cối vàng rực vào mùa xuân

Ở Lothlórien tươi đẹp.

Từ lái tàu ra biển họ thấy chàng nhảy,

Như mũi tên rời dây cung

Lao xuống nước sâu như chim non mọc cánh.

Tóc chàng lộng gió

Bọt nước quanh chàng tỏa sáng;

Họ thấy chàng đẹp đẽ và mạnh mẽ xa xa

Lướt đi như chim thiên nga.

Nhưng không có tin gì từ trời tây

Và trên bờ biển ấy

Dân Elf chẳng nghe tin gì

Về Amroth từ đó.

Giọng Legolas nhẹ dần và bài hát kết thúc. “Tôi không hát nổi nữa,” anh ta nói. “Đây chỉ là một phần vì tôi đã quên nhiều lắm. Bài hát dài và buồn, vì nó kể chuyện nỗi sầu khổ đến với Lothlórien như thế nào khi người Dwarf đánh thức cái ác nằm sâu trong núi.”

“Nhưng người Dwarf không làm chuvện ác.” Gimli nói.

“Tôi không nói vậy; nhưng cái ác đã đến đây,” Legolas đáp buồn bã. “Rồi nhiều người Elf thuộc dòng dõi Nimrodel rời bỏ nơi này và nàng ta lạc mất ở phương nam, trên những đèo của dãy Núi Trắng; và nàng cũng không đến được con thuyền nơi Amroth, người tình của nàng, đang chờ đợi. Nhưng vào mùa xuân khi gió ẩn trong lá mới người ta vẫn nghe thấy âm vang tiếng hát của nàng bên dòng thác mang tên nàng. Và khi gió về phương nam giọng của Amroth lại từ biển vọng lên; vì dòng Nimrodel chảy vào Silverlode, mà người Elf gọi là Celebrant, và Celebrant lại chảy vào sông Anduin, sông này chảy vào vịnh Belfalas nơi dân Elf xứ Lórien thường giong buồm ra khơi. Nhưng cả Nimrodel lẫn Amroth chẳng bao giờ trở lại. Tương truyền rằng nàng có một ngôi nhà xây trên cách nhánh cây mọc gần thác nước; vì đó là phong tục của dân Elf xứ Lórien, cư ngụ trên cây, và có lẽ đến giờ vẫn vậy. Nên họ được gọi là Galadhrim, dân trên cây. Sâu trong rừng, các cây rất lớn. Dân trong rừng không sống dưới đất như dân Dwarf, cũng không xây những tòa nhà bằng đá vững chãi trước khi Bóng Đêm tràn ngập.”

“Và cho đến sau này, việc cư trú trên cây được coi như an toàn hơn ngồi dưới đất,” Gimli nói. Anh ta nhìn qua dòng suối về phía con đường dẫn ngược về thung lũng Dimrill, rồi nhìn ngược lên tàng cây che kín trên đầu.

“Điều anh nói té ra là ý kiến hay, Gimli,” Aragorn nói. “Chúng ta không thể làm nhà, nhưng đêm nay chúng ta sẽ làm giống như dân Galadhrim và tìm chỗ trú trên ngọn cây nếu có thể được. Chúng ta đã ngồi đây bên con đường khá lâu rồi, như thế không khôn ngoan lắm.”

Cả nhóm bèn rời khỏi con đường và đi vào bóng tối sâu trong rừng, về hướng tây dọc theo dòng suối rời xa khói Silverlode. Qua thác Nimrodel một chút họ thấy một đám cây, một số mọc nhô ra dòng suối. Những thân cây ấy rất to, nhưng chiều cao thì có thể ước lượng được.

“Tôi sẽ leo lên,” Legolas nói. “Tôi quen thuộc với cây cối, từ rễ tới cành, tuy những giống cây này lạ đối với tôi, ngoại trừ cái tên nghe được trong bài hát. Chúng tên là Mellyrn, có hoa vàng, nhưng tôi chưa từng leo cây nào. Bây giờ tôi sẽ biết hình dáng và kiểu sinh trưởng của nó ra sao.”

“Dù là gì,” Pippin nói, “chúng vẫn là giống cây tuyệt vời nếu nó cho chúng ta chỗ nghỉ qua đêm, ngoài bọn chim. Tôi không thể ngủ ngồi trên cành như chúng được.”

“Vậy thì đào một cái lỗ dưới đất,” Legolas nói, “nếu như vậy giống kiểu của dân tộc anh hơn. Nhưng anh phải đào nhanh và sâu đó, nếu anh muốn tránh bọn Orc.” Anh ta nhẹ nhàng phóng từ đất lên và bám vào một cành cây mọc chìa ra trên đầu. Nhưng ngay khi anh ta còn đu ở đó thì bất thần một giọng nói từ tàng cây bên trên vọng xuống.

“Daro!” nó nói bằng giọng ra lệnh, và Legolas buông tay rớt xuống trong nỗi ngạc nhiên và sợ hãi. Anh ta đứng tựa vào thân cây.

“Đứng im!” anh ta thì thào với mọi người. “Đừng cử động hay lên tiếng!”

Có tiếng cười nhẹ trên đầu họ, rồi một giọng khác nói rõ ràng bằng tiếng Elf. Frodo hiểu được chút ít vì thứ tiếng mà dân Elf trong rừng ở phía đông dãy núi sử dụng thì khác với tiếng Elf miền tây. Legolas nhìn lên và trả lời cũng bằng thứ tiếng ấy.

“Họ là ai vậy, và họ nói gì?” Merry hỏi.

“Dân Elf,” Sam nói. “Ông không nghe giọng của họ sao?”

“Phải, họ là dân Elf,” Legolas nói; “và họ nói rằng anh thở mạnh quá đến nỗi họ có thể bắn trúng anh trong bóng tối.” Sam vội vàng đưa tay bịt miệng. “Nhưng họ cũng nói mình không có gì phải sợ. Họ đã biết chúng ta có mặt nãy giờ rồi. Họ nghe được giọng của tôi từ bên kia dòng Nimrodel, và biết tôi là đồng chủng phương bắc của họ, nên họ không cản trở chúng ta vào đây; rồi sau đó họ nghe tôi hát. Bây giờ họ bảo tôi với Frodo leo lên; vì hình như họ có tin tức về anh ta và cuộc hành trình của cả bọn mình. Họ yêu cầu những người còn lại chờ đợi chút xíu và canh chừng ở gốc cây cho đến khi họ quyết định cần phải làm gì.”

Từ trong bóng tối một cái thang được thả xuống: nó là thang dây, màu xám bạc và ánh lên trong bóng tối, và tuy nó trông mỏng manh nhưng lại đủ chắc để chịu sức nặng của nhiều người. Legolas nhẹ nhàng leo lên và Frodo chậm chạp theo sau; kế đó là Sam đang cố gắng không thở mạnh. Những cành cây mallorn mọc gần như thẳng góc từ thân ra rồi hất ngược lên; nhưng lên đến gần ngọn, thân cây chính phân thành một chùm nhiều nhánh, và giữa những nhánh đó họ trông thấy một sàn gỗ, hồi đó người ta gọi là flet: người Elf gọi nó là talan. Giữa sàn có khoét một lỗ lớn, cái thang được thả xuống từ đó.

Khi Frodo leo lên tới sàn, anh thấy Legolas đã ngồi với ba người Elf. Học mặc đồ xám bạc, tiệp với màu cành nhánh chung quanh, rất khó nhìn ra trừ khi họ bất ngờ di chuyển. Họ đứng dậy, và một người trong bọn mở lớp bao một cây đèn nhỏ tỏa ra một quầng ánh sáng bạc. Ông ta giơ nó lên nhìn vào mắt Frodo, rồi mặt Sam. Rồi ông ta che đèn lại như cũ, nói vài câu chào đón bằng tiếng Elf. Frodo cũng đáp lại mấy lời.

“Xin chào mừng!” Người Elf lại nói bằng ngôn ngữ thông thường, một cách chậm rãi. “Chúng tôi ít khi dùng ngôn ngữ khác ngoài tiếng mẹ đẻ; vì bây giờ chúng tôi sống giữa rừng sâu, và không muốn có giao dịch gì với các dân tộc khác. Ngay cả các đồng chủng phương bắc cũng xa cách với chúng tôi. Nhưng chúng tôi vẫn có người đi khắp nơi thu thập tin tức và theo dõi kẻ thù, và họ nói được các ngôn ngữ khác. Tôi là một người trong số đó, tên tôi là Haldir. Hai em tôi, Rúmil và Orophin, nói được một ít tiếng của các ông.

“Nhưng chúng tôi nghe được tin về việc các ông sắp đến đây, vì các sứ giả của Elrond đi ngang qua Lórien trên đường về nhà trên Dimrill Stair. Chúng tôi đã không nghe nói tới dân Hobbits trong nhiều năm rồi, và không biết rằng dân tộc đó còn sống ở Trung Địa. Mấy ông trông kỳ cục thật! Và vì các ông đi cùng một người Elf đồng chủng với chúng tôi, nên chúng tôi sẵn lòng kết bạn với các ông. Nhưng các ông phải ở lại đây tối nay. Các ông có mấy người?”

“Tám,” Legolas nói. “Tôi, bốn Hobbit, hai người cao, một người trong đó là Aragorn bạn của dân Elf xứ Westernesse.”

“Tên tuổi Aragorn con trai Arathorn cũng nối tiếng ở Lórien,” Haldir nói, “và ông ta được Công Nương trọng vọng. Vậy là tốt. Nhưng ông mới kể có bảy.”

“Người thứ tám là một người Dwarf,” Legolas nói.

“Dân Dwarf!” Haldir nói. “Thế là không tốt. Chúng tôi không giao du với dân Dwarf từ Thời Bóng Tối. Họ không được phép vào lãnh thổ của chúng tôi. Tôi không thể để hắn ta đi qua.”

“Nhưng tay này đến từ Núi Lớn Cô Độc, một trong những người đáng tin cậy của Dáin, và thân cận với Elrond,” Frodo nói. “Chính Elrond chọn tay này vào nhóm chúng tôi, mà ông ta rất trung thành và can đảm.”

Những người Elf thì thào bàn bạc với nhau, rồi tra vấn Legolas bằng thứ tiếng của họ. “Tốt lắm,” sau cùng Haldir nói. “Chúng tôi đồng ý, tuy rằng không thích lắm. Nếu Aragorn và Legolas canh chừng hắn, và trả lời cho hắn, thì hắn sẽ được qua; nhưng hắn phải bịt mắt khi đi qua Lothlórien.

“Nhưng lúc này ta hãy khoan bàn cãi. Nhóm của các ông không thể ở mãi dưới đất. Chúng tôi đã canh gác trên các đường sông từ khi chúng tôi thấy một đoàn Orc đông đảo tiến lên phía bắc về Moria bọc theo chân núi từ nhiều ngày trước. Sói tru ầm ở bìa rừng. Nếu các ông từ Moria thoát ra đây, thì mối nguy theo sau cũng không xa đâu. Sáng sớm mai các ông phải đi thôi.

“Bốn Hobbit có thể lên đây với chúng tôi – chúng tôi không sợ họ đâu! Còn có một talan nữa trên cây bên cạnh. Mấy người kia có thể lên đó. Legolas, anh phải đáp lời chúng tôi thay cho họ. Hãy gọi chúng tôi, nếu có gì trục trặc! Và nhớ để mắt coi chừng tay Dwarf đó.”

Legolas lại leo xuống truyền đạt lời Hildar; sau đó Pippin và Merry leo lên tấm sàn đó. Họ hụt hơi và có vẻ khá sợ hãi.

“Đây!” Merry hổn hển. “Chúng tôi đã mang mền cho các anh với chúng tôi. Strider đã giấu toàn bộ hành lý còn lại dưới đám lá.”

“Các ông không cần các thứ đó nữa,” Haldir nói. “Trên ngọn cây thì lạnh vào mùa đông, tuy đêm nay gió thổi về hướng nam; nhưng chúng tôi có đồ ăn thức uống giúp chống được hơi lạnh ban đêm đó, chúng tôi cũng có áo choàng và da thú dự trữ.”

Cac Hobbit hoan hỉ nhận bữa ăn tối thứ nhì (và thịnh soạn hơn nhiều). Rồi họ cuộn mình thật ấm, không chỉ bằng mền của họ, mà bằng cả áo choàng lông thú của người Elf nữa, và cố gắng ngủ. Dân Hobbit không ưa độ cao, và không ngủ trên lầu, cho dù họ có lầu. Tấm sàn này không thể là phòng ngủ theo sở thích của họ. Nó không có tường, mà cũng chẳng có lan can nữa; chỉ có một tấm rèm ở một mé sàn, cái đó có thể di chuyển và gắn ở nhiều chỗ tùy hướng gió.

Pippin còn nói chuyện một lúc nữa. “Ngủ ở chỗ cao vòi vọi này, hy vọng tôi không bị lăn xuống dưới.”

“Đã ngủ rồi,” Sam nói, “là tôi cứ ngủ tới, cho dù có bị lăn xuống hay không. Mà càng ít nói chuyện tôi càng ngủ lẹ, các ông hiểu ý tôi đó.”

Frodo còn thức một lát, nhìn lên những vì sao lấp lánh qua kẽ lá. Bên cạnh anh Sam đã ngáy ngon lành trước khi anh nhắm mắt ngủ. Anh còn thấy lờ mờ hai ông người Elf ngồi bó gối bất động, thì thào nói chuyện. Người thứ ba đã xuống canh gác trên một cành thấp hơn. Sau cùng, trong tiếng gió ru lùa qua cành lá, và tiếng dòng thác rì rầm xa xa bên dưới, Frodo cũng rơi vào giấc ngủ với bài hát của Legolas còn tái hiện trong tâm trí.

Nửa khuya anh thức dậy. Những bạn Hobbit kia còn ngủ. Hai người Elf đã đi mất. Trăng lưỡi liềm lờ mờ chiếu qua màn lá. Trời lặng gió. Xa xa anh nghe tiếng cười khàn và nhiều tiếng chân dưới đất. Có tiếng kim loại lẻng kẻng. Âm thanh từ từ xa dần, và hình như đi về phía nam, vào sâu trong rừng.

Đột nhiên một cái đầu thò qua cái lỗ giữa sàn. Frodo giật mình ngồi dậy và thấy đó là cái mũ trùm đầu của dân Elf. Người đó nhìn mấy Hobbit.

“Cái gì vậy?” Frodo hỏi.

“Yrch!” người Elf nọ rít lên, và bỏ lên sàn cái thang dây đã cuộn lại.

“Bọn Orc!” Frodo nói. “Chúng làm gì?” nhưng bóng người Elf đã biến mất.

Không nghe âm thanh gì nữa. Ngay cả cây lá cũng im lặng, ngay cả dòng thác làm như cũng ngừng chảy. Frodo ngồi và run người trong lớp chăn mền. Anh thầm tạ ơn vì họ đã không ngủ dưới đất; nhưng cảm thấy rằng cây cũng chẳng bảo vệ họ được là bao, ngoại trừ là một chỗ ẩn náu. Bọn Orc thính mũi như chó săn, người ta nói thế, nhưng chúng cũng biết leo trèo nữa. Anh rút thanh Sting ra: nó lấp lánh như một ngọn lửa xanh rồi từ từ nhạt đi và đục trở lại. Tuy thanh gươm mờ đi nhưng cảm giác về mối nguy hiểm trong anh vẫn còn, và có vẻ mạnh hơn. Anh đứng dậy và bò tới lỗ khoét nhìn xuống. Anh gần như chắc chắn nghe thấy những di chuyển lặng lẽ ở gốc cây tuốt bên dưới.

Không phải người Elf; vì dân trong rừng này di chuyển hoàn toàn không tiếng động. Rồi anh nghe mơ hồ một âm thanh như tiếng khịt mũi đánh hơi: và cái gì đó đang rờ rẫm lớp vỏ cây. Anh nín thở nhìn sâu vào bóng tối.

Bây giờ có cái gì đó đang chậm chạp leo lên, hơi thở của nó như tiếng rít qua kẽ răng cắn chặt. Rồi nó leo lên, gần tới nhánh đầu tiên, Frodo nhìn thấy hai đốm sáng nhợt nhạt. Chúng dừng lại và nhìn lên không chớp. Đột nhiên chúng quay đi, và một hình thù đen đen lượn quanh thân cây và biến mất.

Ngay sau đó Haldir mau lẹ leo lên qua các cành cây. “Có cái gì ở cái cây này mà trước đó tôi chưa từng thấy,” ông ta nói. “Nó không phải một tên Orc. Nó chuồn đi ngay khi tôi chạm vào thân cây. Nó có vẻ cảnh giác, và có khả năng leo trèo, nếu không tôi đã nghĩ đó là một trong các Hobbit nhà anh.

“Tôi không bắn vì không muốn gây tiếng kêu: chúng tôi không muốn đánh nhau. Một nhóm đông Orc vừa đi qua đây. Chúng băng qua dòng Nimrodel – nhúng bàn chân ngu ngốc của chúng vào dòng nước sạch! – và đi theo con đường dọc bờ sông. Làm như chúng đánh hơi được điều gì, và chúng đã lùng sục một hồi quanh chỗ các ông đã ngồi nghỉ – chúng tôi không dám đối mặt với cả trăm đứa bọn chúng, nên chúng tôi đi tới trước và nói chuyên với giọng giả tạo, dụ chúng đi tiếp vào rừng.

“Orophin bây giờ đã tức tốc trở về nơi chúng tôi cư trú để báo động. Không tên Orc nào sẽ từ Lórien trở về được. Và sẽ có rất đông dân Elf ở biên giới phía bắc trước tối mai. Nhưng các ông phải theo con đường về phía nam ngay khi trời sáng.”

Ngày đã lờ mờ rạng ở phía đông, và khi nắng rọi qua khe lá, những Hobbit cảm thấy như mặt trời của một sáng mùa hè mát mẻ đang tỏa chiếu. Bầu trời xanh thấp thoáng sau cành lá lay động. Từ trên sàn nhìn về hướng nam, Frodo thấy toàn thung lũng Silverlode trải ra như một biển màu vàng hoang vu nhấp nhô nhè nhẹ trong gió.

Khi cả nhóm khởi hành, trời vẫn còn sớm và lạnh, bây giờ họ có Haldir và em trai Rúmil dẫn đường. “Tạm biệt, Nimrodel xinh đẹp!” Legolas kêu lên. Frodo nhìn lại và thấy một ánh bọt trắng giữa những thân cây xám. “Tạm biệt!” anh nói. Anh tưởng như mình sẽ chẳng bao giờ được nghe lại tiếng nước chảy tuyệt vời như thế, hòa trộn vô số nốt nhạc trong một khúc nhạc biến chuyển vô tận.

Họ trở lại con đường vốn tiếp tục đi theo bờ tây của dòng Silverlode, và họ theo nó về đi về hướng nam một đoạn. Có những vết chân của bọn Orc trên mặt đất. Nhưng rồi Haldir rẽ lối vào rừng và dừng lại bên bờ sông dưới bóng cây.

“Có một người của tôi ở bên kia sông,” ông ta nói, “tuy các ông có thể không nhìn thấy hắn.” Ông ta kêu lên một tiếng như giọng huýt trầm của một con chim, và một người Elf bước ra từ một bụi cây, mặc đồ xám nhưng mũ trùm đã lật ra sau; mái tóc anh ta ánh lên như vàng trong nắng sớm. Haldir khéo léo tung qua bờ bên kia một cuộn dây thừng xám, anh ta bắt lấy và buộc vào một gốc cây gần bờ.

“Dòng Celebrant ở đây mạnh lắm, các ông thấy đó,” Haldir nói, “vừa chảy xiết vừa sâu, mà lại rất lạnh. Chúng tôi không đặt chân xuống sông xa mãi trên mé bắc thế này trừ hoàn cảnh bắt buộc. Nhưng trong thời điểm cần cảnh giác hiện nay chúng tôi không làm cầu. Đây là cách chúng tôi vượt sông! Theo tôi!” Ông ta cũng buộc đầu dây vào một thân cây, rồi nhẹ nhàng chạy trên sợi dây qua bên kia, rồi quay trở lại cứ như đi trên một con đường.

“Tôi đi được,” Legolas nói; “nhưng những người khác không khéo được như vậy. Họ phải bơi qua sao?”

“Không!” Haldir nói. “Chúng tôi còn hai sợi dây nữa. Chúng tôi sẽ buộc chúng song song lên cao dần, một sợi ngang hông, một sợi ngang vai. Bám vào đó những người lạ có thể vượt sông nếu cẩn thận chút xíu.”

Khi cây cầu mỏng manh ấy bắc xong, cả nhóm bắt đầu vượt qua, có người dè dặt và chậm rãi, có người dễ dàng hơn. Trong đám Hobbit, Pippin tỏ ra giỏi nhất vì anh ta khá vững chân, bước đi lẹ làng, chỉ cần một tay nắm vào dây; nhưng anh ta cứ nhìn vào bờ bên kia chứ không nhìn xuống. Sam lần mò từng bước, bấu dây rất chặt, và cứ nhìn xuống dòng nước cuồn cuộn cứ như đây là một vực sâu trên núi.

Anh ta thở ra nhẹ nhõm khi vượt cầu xong. “Sống và học hỏi! như bố già tôi thường nói. Tuy ông ấy nghĩ về nghề làm vườn, chứ không phải chuyện đậu như chim hay đi trên dây như nhện. Ngay cả ông chú Andy của tôi cũng chưa từng làm được một trò như thế này!”

Sau cùng khi cả bọn tụ tập lại bên bờ đông của dòng Silverlode, những người Elf tháo hai sợi dây và cuộn lại. Rúmil, người còn ở bờ bên kia, tháo và rút sợi thứ ba về, quàng qua vai, và vẫy tay chào trước khi quay trở về Nimrodel lo việc canh gác.

“Nào, các bạn,” Haldir nói, “các bạn đã vào lãnh thố Naith của Lórien, tức là Gore theo cách gọi của các ông, vì nó là vùng đất nằm giống như mũi giáo giữa hai dòng Silverlode và Đại Giang Anduin. Chúng tôi không cho kẻ lạ dò xét những bí mật của vùng Naith. Ít có ai được phép đặt chân lên đây.

“Như đã thỏa thuận, tôi sẽ bịt mắt Gimli người Dwarf. Những người khác có thể đi thoải mái một lát, cho đến khi gần tới nơi cư trú của chúng tôi, tận dưới Egladil, tại Angle giữa hai dòng sông.”

Vụ này Gimli không ưa chút nào. “Các ông thỏa thuận chuyện này mà không có sự đồng ý của tôi,” anh ta nói. “Tôi không chịu bịt mắt dẫn đi đâu, cứ như ăn mày hay tù nhân. Mà tôi cũng đâu phải do thám. Dòng tộc tôi chưa từng giao du với bất kỳ tên đầy tớ nào của Kẻ Thù. Tôi cũng chưa từng làm hại gì dân Elf. Tôi, không khác gì Legolas, khó mà có chuyện phản bội các ông, hay bất kỳ bạn đồng hành nào khác.”

“Tôi không nghi ngờ ông,” Haldir nói. “Nhưng đây là luật của chúng tôi. Tôi không làm ra luật, cũng không thể gạt bỏ luật lệ được. Tôi đã cố hết sức để ông được vượt qua Celebrant.”

Gimli vẫn ngoan cố. Anh ta đứng giang chân đặt tay vào cán rìu. “Tôi sẽ đi thoải mái như mọi người,” anh ta nói, “hoặc tôi sẽ trở lại và tìm về xứ của tôi, nơi tôi được công nhận là kẻ biết giữ lời, tuy rằng tôi có thể bỏ mạng ở nơi hoang dã.”

“Ông không thể trở lui,” Haldir nói nghiêm khắc. “Bây giờ ông đã đi tới đây rồi, ông phải được dẫn tới trước Chúa Tể và Công Nương. Họ sẽ phán xử ông, quyết định giữ ông lại hay cho ông đi. Ông không thể vượt sông lần nữa, và đàng sau ông bây giờ đã có những trạm gác bí mật mà ông không thể vượt qua. Ông sẽ bị giết trước khi nhìn thấy những lính gác đó.”

Gimli rút rìu ra. Haldir và các bộ hạ cũng giương cung. “Cầu cho bọn Dwarf mắc dịch cho rồi!” Legolas nói.

“Nào!” Aragorn nói. “Nếu tôi vẫn còn dẫn đạo nhóm này thì các ông phải làm theo tôi yêu cầu. Nếu đối xử phân biệt với riêng người Dwarf thì cũng ngặt. Tất cả bọn ta, kể cả Legolas, sẽ chịu bịt mặt. Thế là tốt nhất, tuy như vậy thì mình sẽ đi chậm hơn.”

Đột nhiên Gimli bật cười. “Mình sẽ trông giống một lũ ngốc! Liệu Haldir có buộc dây dẫn cả bọn đi không, như một lũ ăn mày mù đi theo một con chó? Nhưng tôi sẽ sẵn sàng, chỉ cần Legolas cũng bị bịt mắt như tôi.”

“Tôi là người Elf, đồng chủng ở đây,” Legolas nói, đã đến lượt anh ta nổi giận.

“Rồi bây giờ ta cùng hô: ‘cầu cho bọn Elf mắc dịch cho rồi!’ ” Aragorn nói. “Nhưng cả nhóm sẽ cùng số phận. Nào Haldir, bịt mắt bọn tôi đi!”

“Tôi sẽ đòi bồi thường cho mọi vụ vấp té hay dập ngón chân nếu ông không dẫn tụi tôi đi tử tế,” Gimli nói khi họ bịt mắt anh ta.

“Ông sẽ chẳng đòi được gì đâu,” Haldir nói. “Tôi sẽ dẫn ông đàng hoàng, mà đường đi thì thẳng và phẳng phiu.”

“Ôi những trò quái quỷ ngày nay!” Legolas nói. “Ở đây toàn là kẻ thù của một Kẻ Thù chung, vậy mà tôi cũng phải bị bịt mắt mà đi, trong khi nắng trong rừng đầy lá màu vàng thì vui mắt vô cùng!”

“Có thể quái quỷ đấy,” Haldir nói. “Nhưng quyền lực của Chúa Tể Hắc Ám không thể hiện ở đâu rõ bằng trong sự chia rẽ giữa những kẻ cùng chống lại hắn. Tuy nhiên, ở bên ngoài Lothlórien chúng tôi ít khi gặp được lòng trung thành và sự tin cậy, có lẽ không kể Rivendell, đến nỗi chúng tôi không dám vì tin cậy người khác mà làm lâm nguy lãnh thổ của mình. Hiện giờ chúng tôi đang sống trong một ốc đảo giữa vô vàn hiểm nguy, và tay chúng tôi đụng đến cung tên nhiều hơn là đụng đến đàn hay sáo.

“Các dòng sông lớn bảo vệ chúng tôi, nhưng chúng sẽ không còn an toàn nữa khi thế lực Bóng Tối đã lan khắp miền bắc chung quanh chúng tôi. Một số người đã nói tới chuyện bỏ đi nhưng ngay cả như thế có lẽ cũng đã muộn. Các vùng núi phía tây cũng đã trở nên hiểm ác; ở phía đông đất đai phải bỏ hoang, và đầy bọn tay chân của Sauron; và có tin đồn rằng bây giờ chúng ta cũng không an toàn vượt qua Rohan về phương nam được, và các cửa sông của Đại Giang đã bị Kẻ Thù trấn giữ. Cho dù đến được bờ biển, chúng ta cũng không còn tìm được chỗ trú ẩn ở đó nữa. Người ta nói rằng vẫn có nơi trú ẩn cho dân Elf Cao, nhưng nó ở tận cực bắc và cực tây, vượt qua cả đất của người Hobbit. Nhưng có thể Chúa Tể và Công Nương biết nhưng chỗ đó là đâu, nhưng tôi vẫn chưa biết.”

“Ít nhất ông cũng đoán được vì ông đã gặp chúng tôi,” Merry nói. “Có những nơi ẩn trú cho người Elf ở phía tây vùng đất của tôi, ở Shire xứ của dân Hobbit.”

“Dân Hobbit được sống gần bờ biển cũng thật sướng!” Haldir nói. “Rất lâu rồi dân chúng tôi chưa được thấy lại xứ đó, tuy vẫn nhớ nó qua các bài hát. Mình vừa đi vừa nói cho tôi nghe về những chốn ẩn trú đó đi.”

“Không được,” Merry nói. “Tôi chưa từng thấy mấy chỗ đó. Trước đây tôi chưa từng ra khỏi xứ của mình. Và nếu tôi biết thế giới bên ngoài là thế nào thì chắc tôi chẳng có lòng dạ nào mà rời khỏi xứ của mình.”

“Cho dù có biết Lothlórien cũng vậy sao?” Haldir nói. “Thế giới này đầy những hiểm nguy, và có quá nhiều nơi tối ám; nhưng cũng có nhiều nơi tươi đẹp, và tuy ở mọi nơi tình yêu đã bị trộn lẫn với đau khổ, nhưng cái tốt đẹp có lẽ sẽ lớn mạnh hơn.

“Có một số người trong chúng tôi thường hát rằng Bóng Tối sẽ bị thu hẹp và hòa bình sẽ trở lại. Nhưng tôi không tin rằng thế giới quanh ta sẽ trở lại được như xưa, hay ánh nắng sẽ được y như cũ. Với dân Elf, tôi e rằng, giỏi lắm là sẽ có đình chiến, lúc đó họ có thể ra biển mà không bị cản trở và rời khỏi Trung Địa vĩnh viễn. Ôi tôi yêu Lothlórien biết bao! Cuộc sống ở một miền đất không có cây mallorn thì thật là buồn. Nhưng chẳng có ai xác định có cây mallorn bên kia Đại Dương hay không.”

Khi nói chuyện như thế, cả bọn đi theo hàng một chậm chạp theo những con đường trong rừng, với Haldir dẫn đường, trong khi những người Elf khác đi đoạn hậu. Họ cảm thấy đất dưới chân mềm và phẳng, và lát sau họ bước đi thoải mái hơn, không sợ vấp té. Tuy không nhìn thấy gì, Frodo lại thấy lỗ tai và các giác quan khác tinh nhạy hơn. Anh có thể ngửi thấy mùi cây và cỏ. Anh nghe được nhiều âm thanh khác nhau trong tiếng lá xào xạc trên đầu, dòng sông chảy rầm rì ở bên phải, và những tiếng hót trong trẻo của chim trên trời, Anh cảm được nắng rọi trên mặt và đôi tay khi họ qua một trảng trống.

Khi anh đặt chân lên bờ bên kia dòng Silverlode, anh đã thấy môt cảm giác lạ, và nó càng rõ hơn khi anh đi sâu vào Naith: làm như anh đang bước qua một cái cầu thời gian để vào một góc của Những Ngày Xa Xưa, và bây giờ đang bước vào một thế giới không còn tồn tại nữa. Tại Rivendell, có ký ức về những điều xưa cổ; tại Lórien nhưng điều xưa cổ vẫn còn sống giữa thế giới hiện tại. Ở đó đã thấy và nghe tới điều ác, đã biết tới thống khổ; người Elf sợ hãi và không tin thế giới bên ngoài: chó sói tru ở bìa rừng; nhưng trên đất Lorien thì không có Bóng Tối.

Cả ngày hôm đó đoàn người bước đi, cho đến khi họ cảm thấy buổi tối mát mẻ và nghe ngọn gió đầu hôm thầm thì trong lá. Rồi họ nghỉ ngơi và ngủ không chút sợ hãi trên mặt đất; vì người dẫn đường không cho họ gỡ khăn bịt mắt ra nên họ không thể leo lên cây. Đến sáng họ tiếp tục đi, không vội vã. Đến trưa họ dừng lại, và Frodo đoán rằng họ đã ra tới đồng trống dưới ánh nắng. Đột nhiên anh nghe nhiều giọng nói quanh mình.

Một toán người Elf đã lặng lẽ đến bên cạnh: họ đang gấp rút đi về biên giới phía bắc để phòng ngừa mọi cuộc tấn công từ Moria, và họ mang theo tin tức, một số tin thì Haldir đã có nói tới. Bọn Orc đã bị phục kích và tiêu diệt gần hết, số còn lại bỏ chạy về phía tây về phía dãy núi và đang bị truy đuổi. Họ cũng thấy một sinh vật lạ, chạy lom khom và đôi tay rà sát đất, giống như con thú mà không mang hình thú. Nó thoát khỏi tay họ, và họ không bắn nó, không rõ nó tốt hay xấu, và nó đã biến mất ở dòng Silverlode về phía nam.

“Họ cũng mang lời nhắn của Chúa Tể và Công Nương của người Galadhrim cho tôi,” Haldir nói. “Các ông được đi tự do, kể cả Gimli. Hình như Công Nương biết từng người trong nhóm các ông. Hay có lẽ đã có thông điệp từ Rivendell rồi.”

Ông ta gỡ băng mắt của Gimli trước tiên, “Xin lỗi ông!” ông ta nói và cúi đầu. “Bây giờ hãy nhìn chúng tôi với con mắt thân thiện! Hãy nhìn và vui lên, vì ông là người Dwarf đầu tiên được ngắm nhìn cây cối của Naith thuộc xứ Lórien kể từ thời Durin!”

Khi đến lượt anh được gỡ băng bịt mắt, Frodo nhìn lên và thấy nghẹt thở. Họ đang đứng ở một khoảng trống. Bên trái có một quả đồi lớn xanh cỏ cứ như đang là mùa xuân trong Những Ngày Xa Xưa. Trên gò, như một vương miện, là hai vòng cây mọc: vòng ngoài, cây có vỏ trắng như tuyết, trụi lá nhưng vẫn có vẻ đẹp riêng của nó; vòng trong là cây mallorn cao vợi vẫn phủ một màu vàng nhạt. Trên cao giữa các cành của một thân cây cao vọt lên ở giữa có một sàn gỗ trắng bóng. Dưới các gốc cây và chung quanh sườn đồi, lớp cỏ mọc những bụi hoa vàng có hình ngôi sao. Giữa những bông hoa đó, đong đưa trên thân mềm, là một loài hoa khác, trắng và hơi xanh: chúng lấp lánh như đám sương giữa bãi cỏ đầy hoa vàng. Trên cao bầu trời xanh ngắt, và nắng chiều tỏa trên đồi và đổ những bóng râm dưới những tàng cây.

“Coi đó! Các ông sắp tới Cerin Amroth,” Haldir nói. “Vì đây là trung tâm của lãnh địa của những ngày rất xưa, và đây là nấm mộ của Amroth, nơi mà trong những ngày hạnh phúc ông ta đã dựng nhà tại đây. Ở đây luôn nở những nụ hoa mùa đông trên đám cỏ không bao giờ tàn: hoa elanor vàng, và hoa niphredil trắng. Chúng ta sẽ ở đây một lát, và đến kinh đô của dân Galadhrim lúc hoàng hôn.”

Mọi người lăn xuống bãi cỏ ngát hương, nhưng Frodo còn đứng hoang mang một lát. Anh tưởng như mình vừa bước qua một cửa sổ cao nhìn xuống một thế giới đã mất. Ánh sáng ở đây anh không có ngôn ngữ để diễn tả. Mọi cái anh nhìn thấy đều hấp dẫn, nhưng hình dáng của chúng liền trở nên rõ ràng, làm như chúng đã được ghi nhận và vẽ lại ngay khi anh được gỡ băng bịt mắt, và chúng cổ xưa như đã tồn tại lâu đời. Anh không thấy màu nào khác những màu anh đã biết, vàng, trắng, xanh da trời và xanh lá cây, nhưng chúng tươi mới và u ẩn, làm như ngay trong giây phút đó anh đã cảm nhận được chúng lần đầu tiên và đã đặt cho chúng những cái tên mới và tuyệt vời. Mùa đông ở đây chắc chẳng có ai phải mong ngóng mùa hè hay mùa xuân, ở bất cứ thứ gì mọc trên đất này, tuyệt không thấy có có sự hư hoại, bệnh tật hay méo mó. Trên đất của Lórien không có sự hoen ố.

Anh quay lại và thấy Sam đang đứng cạnh mình nhìn quanh với vẻ sững sờ, và dụi mắt cứ như anh ta không chắc là mình hoàn toàn tỉnh táo. “Giữa ban ngày và có nắng, đúng vậy,” anh ta nói. “Tôi nghĩ dân Elf chỉ nghĩ chuyện trăng với sao, nhưng ở đây còn có vẻ Elf hơn bất cứ thứ gì tôi từng được nghe nói tới. Tôi có cảm tưởng mình đang ở trong một bài hát, nếu ông hiểu ý tôi.”

Hajdir nhìn họ, và làm như anh ta hiểu được ý nghĩa trong lời lẽ và tư tưởng của họ. Ông ta mỉm cười. “Các ông cảm được quyền năng của Công Nương Galadhrim,” ông ta nói. “Các ông có vui lòng leo lên Cerin Amroth với tôi không?”

Họ theo ông ta khi ông ta nhẹ nhàng bước lên dốc đầy cỏ. Tuy anh bước đi và hít thở, và mọi hoa cỏ quanh anh lay động trong cùng làn gió đang mơn man trên mặt anh, Frodo vẫn cảm thấy mình đang ở trên một xứ sở phi thời gian, không tàn lụi, thay đổi hay rơi vào quên lãng. Sau này khi anh bước trở lại vào thế giới bên ngoài, thì Frodo kẻ lang thang từ Shire vần còn lãng du ở đó, trên bãi cỏ giữa những nụ hoa elanor và niphredil ở Lothlorien tươi đẹp.

Họ đi vào vòng cây thân trắng. Khi đó ngọn gió nam thổi qua Cerin Amroth và thở dài nhè nhẹ qua các cành cây. Frodo đứng im, nghe tiếng những đại dương xa xôi trên bãi biển mà từ lâu đã bị cuốn trôi, và tiếng kêu của những loài chim biển từ lâu đã biến khỏi mặt đất.

Haldir đã bỏ đi và bây giờ đang leo lên tấm sàn trên cao. Khi Frodo định leo theo, anh đặt tay lên thân cây bên cạnh một cái thang: anh chưa từng cảm nhận được bất ngờ và rõ rệt về lớp vỏ cây và sức sống bên trong nó như vậy. Anh cảm được một sự hoan hỉ trong gỗ và việc đụng chạm vào gỗ, không phải như một anh gác rừng hay thợ mộc; đó là sự hoan hỉ của một thân cây sống.

Rồi khi anh bước lên tới sàn gỗ trên cao, Haldir cầm tay anh và xoay anh về phía nam. “Nhìn phía này trước cái đã!” ông ta nói.

Frodo nhìn và thấy, tuy khá xa, một ngọn đồi với rất nhiều cổ thụ, hoặc một thành phố với những ngọn tháp xanh lá cây: anh không xác định rõ được. Anh thấy từ đó như toát ra một quyền lực và ánh sáng ngự trị cả vùng đất này. Đột nhiên anh muốn bay như chim để tới nghỉ ngơi ở thành phố đó. Rồi anh nhìn sang hướng đông và thấy toàn lãnh thổ Lórien trải dài tới dòng Anduin Đại Giang. Anh dõi mắt qua bên kia sông và tất cả ánh sáng như tắt mất, và anh lại trở về với thế giới quen thuộc. Bên kia sông, địa hình có vẻ trơ trụi và bằng phẳng, mơ hồ, không hình dáng, cho mãi đến thật xa nó dâng cao lên như một bức tường, tối đen và u ám. Ánh nắng trên Lothlórien không đủ sức chiếu sáng bóng tối trên cái đỉnh xa ngút đó.

“Đó là pháo đài Mirkwood Nam,” Haldir nói. “Nó nằm trong một khu rừng linh sam đen, nơi cây cối chen chúc nhau và các cành nhánh cứ thối rữa và lụi tàn. Giữa rừng trên một đỉnh núi đá là Dol Guldur, nơi mà ngày xưa Kẻ Thù giấu mặt lấy làm nơi cư trú. Chúng tôi e rằng bây giờ chúng đã trở về đó, với sức mạnh tăng gấp bảy lần. Gần đây có một đám mây đen thường xuyên che trên khu vực đó. Ở vị trí này ông có thể thấy hai quyền lực đối kháng nhau; và chúng đấu tranh trong tư tưởng, nhưng trong khi ánh sáng lọt vào trung tâm bóng tối, những bí mật của nó vẫn không bị phát hiện. Chưa bị.” Ông ta quay đi và lẹ làng leo xuống, và họ theo chân ông ta.

Ở chân đồi, Frodo thấy Aragorn đứng bất động và im lặng như một cội cây; nhưng trong tay hắn ta là một nụ elanor nhỏ màu vàng và có ánh sáng trong đôi mắt hắn. Hắn đang chìm vào một ký ức tươi đẹp nào đó: và khi Frodo nhìn thấy, anh biết rằng hắn đang ngắm sự vật chung quanh trong hình ảnh chúng đã từng hiện hữu từ xưa ngay tại chỗ này. Vì những năm tháng u ám đã rời khỏi khuôn mặt Aragorn, và hắn ta như mặc đồ toàn trắng, một Chúa Tể trẻ tuổi, cao lớn và đẹp đẽ; và hắn ta nói bằng tiếng Elf với một ai đó mà Frodo không nhìn thấy. Arwen vanimelda, namárie! hắn ta nói, rồi hít một hơi dài, và rời khỏi cơn trầm tư, hắn ta nhìn thấy Frodo và mỉm cười.

“Đây là trung tâm vương quốc Elf trên mặt đất,” hắn ta nói, “và trái tim tôi từ xưa vẫn ở đây, trừ khi có được ánh sáng ở cuối những con đường đen tối mà chúng ta, tôi với anh, vẫn còn phải đi qua. Theo tôi nào!” Và nắm lấy tay Frodo, hắn ta rời ngọn đồi Cerin Amroth và đi tới đó như người mất hồn.

CHƯƠNG 19:
Tấm Gương của Galadriel

Mặt trời đang lặn dần sau dãy núi, và bóng đêm sâu hơn trong cánh rừng khi họ tiếp tục lên đường. Con đường của họ bây giờ đi thẳng vào rừng rậm nơi bóng tối đã tràn ngập. Đêm đã xuống bên dưới những tán cây khi họ đi, và những người Elf đã mở lớp bao che những cây đèn bạc.

Bỗng nhiên họ ra đến một khoảng đất trống và thấy mình đang đứng dưới một bầu trời đêm nhợt nhạt lấm tấm mấy vì sao sớm. Có một khoảng đất trống không cây cối trước mặt họ, trải thành một vòng tròn lớn và uốn cong ra cả hai phía. Phía xa là một đường hào sâu chìm trong màn đêm êm dịu, nhưng mặt cỏ trên mép hào vẫn xanh, như thể chúng còn sáng lên trong ánh nắng còn sót lại của mặt trời đã lặn. Ở bờ hào bên kia là một bức tường xanh rất cao chạy bao bọc một ngọn đồi xanh với những cây mallorn cao hơn hẳn những cây mà họ từng thấy trên khắp vùng đất này. Họ không thể đoán được chúng cao bao nhiêu nhưng chúng vươn lên trong ánh hoàng hôn như những ngọn tháp sống. Giữa hàng hàng lớp lớp cành cây với vô vàn chiếc lá không ngừng lay động lấp lánh muôn ngàn đốm sáng, màu xanh, vàng và bạc. Haldir quay lại đoàn người.

“Chào mừng đến Caras Galadhon!” ông ta nói. “Đây là thành phố của người Galadhrim nơi cư ngụ của Chúa Tể Celeborn và Galadriel Công Nương của Lórien. Nhưng chúng ta không thể vào ở đây, vì các cánh cửa không mở về phía bắc. Chúng ta phải đi vòng đến mé nam, và vì thành phố rất rộng nên đường sẽ rất dài.”

Có một con đường lát đá trắng chạy dài theo bờ ngoài của đường hào. Họ đi dọc theo con đường về phía tây, với thành phố cứ lên cao dần như một đám mây xanh ở bên trái họ; khi đêm dày hơn thì đèn sáng càng nhiều, cho đến khi cả ngọn đồi như rực lên với những vì sao. Sau cùng họ đến một cây cầu trắng, băng qua nó thì đến những cánh cổng lớn của thành phố: chúng quay mặt về hướng tây nam, được trổ ở giữa hai đầu của bức tường bao quanh giáp mi tại đây, chúng cao và chắc chắn, được treo rất nhiều đèn.

Haldir gõ cửa và nói, cánh cổng nhẹ nhàng mở ra nhưng Frodo không nhìn thấy người lính gác nào. Đoàn người đi vào bên trong, và cánh cổng đóng lại phía sau lưng họ. Họ đang ở trên một con đường sâu hút giữa hai mép của bức tường, đi nhanh qua đó, họ vào tới Thành Phố của Cây Cối. Không có bóng dáng ai, không có tiếng bước chân nào trên đường, nhưng có rất nhiều giọng nói chung quanh và phía trên họ. Phía xa trên ngọn đồi, họ nghe thấy tiếng hát từ trên cao rơi xuống như tiếng mưa dịu dàng trên lá.

Họ đi qua nhiều con đường, leo lên nhiều cầu thang, đến khi họ đến một khu đất cao và thấy trước mắt họ là một con suối lung linh sáng giữa một thảm cỏ rộng. Nó được chiếu sáng bởi những ngọn đèn bạc đu đưa trên những cành cây, và cuối cùng đổ vào một vũng màu bạc, từ đó một con suối trắng chảy ra. Phía nam của thảm cỏ là những cây to cao nhất, thân nhẵn bóng sáng lên như lụa xám, vươn thẳng lên, cho đến tận trên cao thì những cành đầu tiên mới vươn ra như những cánh tay vạm vỡ bên dưới đám lá rậm rạp như những đám mây mờ tối. Bên cạnh nó là một cây thang trắng rộng, có ba người Elf đang ngồi dưới chân thang. Họ đứng dậy khi đoàn người tới gần, Frodo thấy họ cao to và mặc giáp xám, trên vai họ trùm khăn choàng dài màu trắng.

“Đây là nơi ở của Celeborn và Galadriel,” Haldir nói. “Họ muốn các ông lên và nói chuyện với họ.”

Một trong những người Elf đứng gác thổi một tiếng tù và trong trẻo, và nó được trả lời ba lần từ trên cao. “Tôi sẽ lên trước,” Haldir nói. “Hãy để Frodo cùng Legolas theo tiếp sau. Những người khác có thể lên theo nếu muốn. Những ai không quen với những cây thang thế này thì đây là một chuyến leo dài, nhưng các ông có thể nghỉ mệt giữa chừng.”

Khi leo lên chậm chạp, Frodo thấy rất nhiều tấm sàn: một số ở bên nay, một số ở bên kia, và cũng có một số ở quanh thân cây, nên cầu thang đi xuyên qua chúng. Lên một khoảng khá cao anh đến một tầng sàn rộng rãi, như boong của một con tàu lớn. Trên đó có xây một căn nhà, rộng đến nỗi nó gần như là một đại sảnh của Người Cao trên mặt đất. Anh theo Haldir bước vào, thấy trước mặt mình một căn phòng hình bầu dục, ở giữa là thân cây mallorn, tại đây nó đã nhỏ dần vì là phần ngọn, tuy nhiên nó vẫn là một cây cột lớn.

Căn phòng tràn ngập thứ ánh sáng dịu nhẹ, tường màu xanh bạc và sàn thì màu vàng. Có nhiều người Elf đang ngồi đây. Trên hai chiếc ghế sát thân cây, phía trên có những cành cây che như một cái lọng, Celeborn và Galadriel ngồi kế bên nhau. Họ đứng dậy để chào đón khách, theo kiểu của người Elf, kể cả khi họ là những vị vua quyền lực nhất. Họ rất cao, Công Nương cũng như Chúa Tể; trông họ rất nghiêm nghị và xinh đẹp. Họ vận toàn đồ trắng, tóc của Công Nương có màu vàng óng, còn Chúa Tể Celeborn có mái tóc dài màu bạc sáng; họ không có dấu hiệu của tuổi tác, ngoại trừ trong đáy mắt họ; những đôi mắt kiên cường như những ngọn giáo dưới ánh sao, nhưng cũng là những suối nguồn ký ức sâu thẳm.

Haldir dẫn Frodo đến trước mặt họ, và Chúa Tể chào anh bằng ngôn ngữ của ông ta. Công Nương không nói lời nào nhưng nhìn rất lâu vào gương mặt anh.

“Hãy ngồi kế bên ghế của tôi, Frodo của xứ Shire!” Celeborn nói. “Chúng ta sẽ nói chuyện khi tất cả lên đến nơi.”

Ông ta chào rõ tên từng người trong nhóm một cách lịch sự khi họ bước vào. “Xin chào mừng Aragorn con của Arathorn!” ông ta nói. “Đã ba mươi tám năm theo thời gian bên ngoài từ khi anh đến đây lần cuối, những năm tháng ấy đã đè nặng lên anh rồi. Nhưng đoạn kết đã gần kề, dù tốt hay xấu. Bây giờ hãy tạm gác gánh nặng của anh ở đây đi!

“Xin chào con trai của Thranduil! Thật ít khi người bà con từ phương bắc của tôi lại phiêu lưu đến chốn này.

“Xin chào Glimli con của Glóin! Lâu lắm chúng tôi mới gặp mặt một người của Durin ở Caras Galadhon. Nhưng hôm nay thì chúng tôi đã phá vỡ lời nguyền lâu đời đó. Có thể đây là một dấu hiệu cho thấy dù trái đất đang trong bóng đêm nhưng những ngày tươi đẹp hơn đang tới gần, và tình hữu nghị giữa các giống người đang được nối kết lại.” Gimli cúi thấp người chào.

Khi tất cả khách khứa đã ngồi vào chỗ, vị Chúa Tể nhìn họ một lần nữa. “Ở đây có tám người,” ông nói. “Cả đoàn là chín: các tin báo đều nói như thế. Nhưng có lẽ có một số thay đổi trong kế hoạch mà chúng tôi không được biết. Elrond thì đang ở nơi xa, và nay thì đêm đen đang lan toả, còn suốt năm nay những bóng tối đã ngày càng trải dài hơn.”

“Không, không có thay đổi kế hoạch nào cả,” Công Nương lên tiếng lần đầu. Giọng bà trong trẻo và du dương, nhưng trầm hơn giọng bình thường của phụ nữ. “Gandalf Phù Thủy Xám khởi hành cùng cả nhóm, nhưng ông ta không hề đi qua ranh giới của lãnh địa này. Giờ hãy cho chúng tôi biết ông ấy đang ở đâu; vì tôi rất muốn nói chuyện với ông ta lần nữa. Nhưng tôi không thể thấy ông ta từ xa cho đến khi ông ta đã vào trong lãnh thổ Lothlórien: một màn sương xám bao quanh ông ta, tôi hoàn toàn mù tịt về hành trình cũng như suy nghĩ của ông ấy.”

“Ôi chao!” Aragorn nói. “Gandalf Phù Thủy Xám đã rơi vào trong bóng tối. Ông ta đã ở lại Moria và không thể thoát ra.”

Tất cả những người Elf đều hoảng hốt la lên khi nghe tin ấy. “Đây là một tin xấu,” Celeborn nói, “tin tồi tệ nhất chúng tôi nghe được ở đây trong bao năm tháng đầy những chuyện đau buồn.” Ông ta quay về phía Haldir. “Tại sao trước đây tôi không được thông báo tin này?” ông hỏi bằng tiếng Elf.

“Chúng tôi chưa kể cho Haldir nghe về những hành động cũng như mục đích của chúng tôi,” Legolas nói. “Lúc đầu chúng tôi quá mệt và nguy hiểm thì lúc nào cũng rình rập, sau lưng cũng như trước mặt, chúng tôi hầu như đã quên mất nỗi buồn đau trong khi bước đi hoan hỉ trên những con đường tươi đẹp của Lórien.”

“Nỗi buồn của chúng tôi rất lớn và mất mát này không thể nào cứu vãn,” Frodo nói. “Gandalf là người chỉ đường của chúng tôi, ông ta đã dẫn chúng tôi vượt qua Moria; và khi cuộc trốn chạy của chúng tôi xem chừng tuyệt vọng thì ông ta đã cứu chúng tôi, và ông ta đã ngã xuống.”

“Hãy kể tôi nghe toàn bộ câu chuyện!” Celeborn nói.

Sau đó Aragorn kể lại tất cả những gì đã xảy ra ở đèo Caradhras, và những ngày kế đó; và anh kể về Balin và cuốn sách của ông ta, về cuộc chiến tại phòng mộ Mazarbul, rồi ngọn lửa, cây cầu hẹp, và sự xuất hiện của Cật Kinh Hoàng. “Nó trông như một con quỷ của Thế Giới Cổ, mà tôi chưa từng được thấy trước đây.” Aragorn nói. “Nó vừa là bóng tối vừa là ngọn lửa, mạnh mẽ và khủng khiếp.”

“Đó là Balrog của Morgoth,” Legolas nói, “kẻ khủng khiếp nhất trong các tử thần của dân Elf, không kể tới kẻ đang ngự trị trong Tháp Đen.”

“Vậy là trên cây cầu ấy tôi đã thấy điều ám ảnh trong các giấc mơ tăm tối nhất của chúng tôi. Tôi đã thấy Tử Thần của Durin,” Gimli nói thấp giọng, và mắt anh ta ánh lên một nỗi khiếp sợ.

“Ôi!” Celeborn nói. “Từ lâu chúng ta đã sợ rằng dưới Caradhras đang che dấu một điều kinh hoàng. Nhưng nếu tôi biết những người Dwarf đã đánh thức ác quỷ này ở Moria, tôi đã không cho anh băng qua biên giới phía bắc, anh và mọi thứ đi cùng anh nữa. Mà có vẻ như người ta có thể cho rằng, cuối cùng Gandalf đã rơi từ khôn ngoan đến dại dột sa vào cạm bẫy của Moria một cách không cần thiết.”

“Ông ấy đã quá vội vàng khi nói điều đó,” Galadriel nghiêm nghị nói. “Gandalf chưa bao giờ hành động không cần thiết. Những kẻ theo ông ta không biết được ông ta nghĩ gì và không rõ được mục đích của ông ta. Nhưng tuy nhiên dù có chuyện gì với người dẫn đường đi nữa, thì những người đi theo vẫn là vô tội. Đừng hối hận về việc anh chào đón người Dwarf này. Nếu người của chúng ta bị lưu đày rất xa khỏi Lothlórien, người Galadhrim nào, kể cả Celeborn Khôn Ngoan, có thể đi qua mà không mong được thấy lại quê hương ngày xưa của mình, cho dù nó đã trở thành hang ổ của bọn rồng?

“Dòng nước Kheled-zâram thì tăm tối, các nguồn suối Kibil-nâla thì lạnh lẽo, và các đại sảnh nhiều cột ở Khazad-dûm rất đẹp đẽ trong Những Ngày Xa Xưa trước khi những vị vua quyền lực sụp đổ dưới núi đá.” Bà ta nhìn Gimli, đang ngồi nhìn buồn bã, và bà mỉm cười. Còn anh chàng người Dwarf, khi nghe những cái tên được gọi bằng thứ tiếng của mình, bèn ngước lên và bắt gặp ánh mắt của bà; nó khiến cho anh có cảm giác đột nhiên nhìn thấu vào tâm can kẻ thù, nhận ra ở đó có tình yêu và sự thông cảm. Vẻ hoang mang hiện rõ trên mặt anh, và anh ta mỉm cười đáp trả.

Anh vụng về đứng dậy, cúi chào theo kiểu người Dwarf, nói: “Vùng đất sống của Lórien còn đẹp đẽ hơn, và Công Nương Galadriel còn quý hơn tất cả những ngọc ngà nằm trong lòng đất!”

Có một khoảnh khắc im lặng. Sau cùng Celeborn lên tiếng: “Tôi không biết là hoàn cảnh của anh lại nguy nan như thế,” ông ta nói. “Xin Gimli quên những lời lẽ thô lỗ của tôi: tôi nói thế khi quá rối trí. Tôi sẽ cố hết sức để giúp các anh, theo nhu cầu và ước muốn của từng người, nhưng đặc biệt với anh chàng nhỏ bé mang trọng trách của nhóm.”

“Chúng tôi đã biết về sứ mạng của các anh,” Galadriel nói và nhìn Frodo. “Nhưng chúng ta sẽ không công khai bàn về chuyện đó ở đây. Tuy rằng việc các anh tới đây tìm kiếm sự giúp đỡ như ý định của Gandalf không phải là vô vọng đâu. Vì Chúa Tể của Galadhrim được xem là người khôn ngoan nhất trong số những người Elt ở Trung Địa và là người hào phóng vượt quá quyền lực của những vị vua. Ông ta đã sống ở miền Tây từ thuở sơ khai của thế giới, và ta đã ở cùng ông ấy trong rất nhiều năm; trước khi Nargothrond hay Gondolin sụp đổ ta đã băng qua những dãy núi, qua bao thăng trầm của thế giới này. Chúng ta đã cùng trải qua cuộc đấu tranh lâu dài.

“Chính ta là người đầu tiên triệu tập Hội Đồng Pháp Sư Bạch Đạo. Và nếu những dự định ban đầu của ta không bị sai lạc đi thì có lẽ Gandalf Phù Thủy Xám đã điều hành Hội Đồng đó rồi, và mọi thứ có lẽ đã đi theo chiều hướng khác. Nhưng bây giờ vẫn còn lại chút hy vọng. Ta sẽ không cho anh ý kiến cố vấn, bảo phải làm cái này hay cái kia. Vì ta không giỏi trong hành động hay lập kế hoạch, hoặc chọn phương án này hay phương án khác; mà ta chỉ giỏi trong việc biết những gì trong quá khứ, hiện tại, và ít nhiều trong tương lai. Nhưng ta sẽ nói với các anh thế này: sứ mệnh của các anh đang nằm trên bờ vực thẳm. Chỉ một chút lầm lạc thôi là sẽ hỏng, khiến tất cả đều sụp đổ. Nhưng vẫn còn hy vọng khi cả nhóm các anh vẫn đồng lòng.”

Nói xong bà ta nhìn họ, và im lặng dò xét từng người một. Không ai ngoại trừ Legolas và Aragorn có thể chịu đựng cái nhìn của bà ta được lâu. Sam lập tức đỏ mặt và cúi đầu.

Sau cùng Công Nương cũng thôi nhìn họ và bà mỉm cười. “Đừng để tâm hồn mình bị xáo động,” bà ta nói. “Tối nay các anh sẽ được ngủ bình yên.” Họ liền thở dài và đột nhiên cảm thấy mệt mỏi, như những kẻ đã trải qua một cuộc tra hỏi dai dẳng và kỹ lưỡng, tuy chẳng ai công khai nói ra một lời nào.

“Hãy đi đi!” Celeborn nói. “Các anh đã kiệt sức vì đau buồn và lao lực. Cho dù cuộc truy tìm của các anh không liên quan nhiều đến chúng tôi, các anh vẫn có thể trú ngụ trong thành phố này, cho đến khi khỏe mạnh và tươi tỉnh lại. Bây giờ các anh nên nghỉ ngơi, chúng ta hãy khoan bàn đến hành trình sắp tới.”

Tối đó đoàn người ngủ trên mặt đất, hết sức vừa ý các Hobbit. Những người Elf dựng cho họ một cái lều giữa đám cây gần con suối, những tấm nệm êm ái được đặt sẵn trong đó cho họ; sau đó những người Elf chào họ bằng ngôn ngữ Elf và lui ra. Những lữ khách còn thức một hồi và nói về chuyện đêm trước ngủ trên ngọn cây, và chuyến hành trình ban ngày của họ, về Công Nương và Chúa Tể; vì họ không dám nghĩ tới điều đau thương xảy ra trước đó nữa.

“Tại sao lúc nãy anh đỏ mặt vậy, Sam?” Pippin hỏi. “Anh sẽ mau chóng sụp đổ. Bất cứ ai cũng có thể nghĩ rằng anh có mặc cảm phạm tội. Tôi mong chuyện đổ mặt của anh không liên quan gì đến ý đồ muốn ăn cắp một trong những cái mền của tôi.”

“Tôi chưa từng nghĩ về những điều như thế,” Sam trả lời, không có hứng đùa giỡn. “Nếu anh muốn biết, tôi cảm giác như mình trần truồng, tôi không thích điều đó chút nào. Bà ta có vẻ như nhìn thấu gan ruột tôi và hỏi tôi sẽ làm gì nếu bà ta cho tôi một cơ hội bay trở về nhà ở Shire với cái lỗ xinh xắn và với một mẫu vườn nhỏ của riêng tôi.”

“Hay thật,” Merry nói. “Tôi cũng cảm thấy gần giống như vậy; chỉ có, chỉ có ôi, tôi không nói thêm được đâu,” anh ta kết thúc một cách yếu ớt.

Tất cả bọn họ hình như có cùng cảm giác như nhau: mỗi người có cảm giác rằng mình được đề nghị lựa chọn giữa một bóng đêm đầy sợ hãi ở phía trước và một điều khác mà họ cực kỳ thèm muốn: nó nằm ngay trước mắt mỗi người, và để có được nó họ chỉ cần bước ra khỏi con đường và trao cuộc truy tìm và cuộc chiến chống Sauron lại cho những người khác.

“Tôi cũng cảm thấy rằng,” Gimli nói, “sự chọn lựa của tôi sẽ mãi mãi là bí mật chỉ mình tôi biết thôi.”

“Đối với tôi điều đó thật quá lạ,” Boromir nói. “Có thể đó chỉ là một cuộc kiểm tra, và bà ta muốn đọc suy nghĩ của chúng ta vì mục đích riêng của bà ấy; nhưng tôi hầu như phải nói rằng bà ta đang cám dỗ chúng ta và đề nghị những thứ mà bà ta giả vờ như có đủ quyền năng để đem lại cho anh. Không cần phải nói là tôi từ chối nghe những lời đó. Những Con Người của vùng Minas Tirith luôn luôn nói thật.” Nhưng những gì mà Boromir nghĩ rằng Công Nương đã đề nghị cho mình thì ông ta không nói đến.

Frodo cũng thế, anh không nói gì, dù cho Boromir hỏi gặng. “Bà ta nhìn anh rất lâu mà, Người Mang Nhẫn,” anh ta nói.

“Phải,” Frodo nói; “nhưng những gì đến trong đầu tôi, tôi sẽ giữ nó ở trong đó.”

“Ồ, cẩn thận đấy!” Boromir nói. “Tôi không cảm thấy an tâm lắm về Bà Hoàng của người Elf và những mục đích của bà ta.”

“Đừng nói xấu Công Nương!” Aragorn lạnh lùng nói. “Anh không biết anh đang nói gì đâu. Ở đây không có cái ác và Công Nương cũng vậy, ngoại trừ một người nào đó mang nó trong người hắn tới đây. Và hắn ta phải biết điều đó! Nhưng tối nay là lần đầu tiên tôi được ngủ mà không phải sợ hãi gì kể từ khi rời Rivendell. Và có lẽ tôi sẽ ngủ ngon, tạm thời quên đi nỗi đau của tôi! Tôi mệt mỏi cả về thể xác lẫn tinh thần!” hắn ta nằm xuống nệm của mình và ngủ ngay lập tức.

Những người khác cũng nhanh chóng ngủ theo, và không có một âm thanh hay giấc mộng nào quấy rầy họ. Khi thức dậy họ thấy ánh sáng ban ngày đang tràn ngập trên thảm cỏ trước căn lều, và dòng suối nhấp nhô rực rỡ trong nắng.

Họ ở lại vài ngày tại Lothlórien, họ chỉ có thể kể hoặc nhớ như vậy. Khi họ ở đó trời lúc nào cũng khô ráo, ngoại trừ đôi khi có một cơn mưa nhẹ, khiến mọi thứ trở nên sạch sẽ và tươi mát hơn. Không khí lạnh và mềm mại như những ngày đầu xuân, tuy vậy họ lại thấy quanh mình sự tĩnh lặng sâu xa và ưu tư của mùa đông. Họ có cảm giác như họ chẳng làm gì ngoài việc ăn uống và nghỉ ngơi, dạo chơi giữa những tán cây; và thế là đủ.

Họ không gặp lại Công Nương và Chúa Tể lần nào, và rất ít giao thiệp với người Elf; vì ít có người nào ở đây biết hoặc sử dụng ngôn ngữ miền tây. Haldir đã từ biệt họ và trở về biên giới phía Bắc, nơi được canh giữ cẩn thận từ khi họ nhận được tin tức về Moria. Legolas thường xuyên ra ngoài giao du với người Galadhrim, sáu đêm đầu tiên thì anh ta không ngủ chung với đoàn người nữa, tuy anh ta vẫn về ăn cùng và chuyện trò với họ. Anh ta thường rủ Gimli cùng đi thăm đây đó trong vùng, điều đó làm cho những người còn lại ngạc nhiên.

Giờ đây khi mọi người ngồi hay đi cùng nhau họ thường nói về Gandalf, và tất cả những gì họ từng thấy hay biết về ông ta trở nên rõ ràng trong tâm trí họ. Khi những vết thương và sự mệt mỏi về thể xác đã được chữa lành thì nỗi đau mất mát lại càng trở nên mạnh mẽ hơn. Họ thường nghe những giọng hát của người Elf, và biết rằng họ đang soạn những bài ca than khóc cho sư gục ngã của ông ta, vì họ nghe được tên ông ta giữa những ca từ ngọt ngào buồn thảm mà họ không hiểu được.

Mithrandir, Mithrandir! họ hát, Ôi! Kẻ hành hương Xám! Vì họ thích gọi ông ta như thế. Nhưng nếu Legolas cùng đi với đoàn người thì anh cũng không dịch lại nhưng bài hát cho họ, nói rằng không có khả năng, và rằng với anh ta nỗi đau còn quá gần gũi, một chuyện đầy nước mắt chứ chẳng phải chuyện để hát.

Frodo là người đầu tiên đưa ít nhiều nỗi đau của mình thành lời lẽ cụ thể. Anh hiếm khi xúc động đến độ soạn ra giai điệu hay bài hát; cho dù ở Rivendell anh đã từng nghe và chưa từng hát, tuy rằng đầu óc anh chứa đầy những sự việc mà người khác đã làm trước mắt anh. Nhưng giờ đây khi ngồi bên dòng suối ở Lórien và nghe quanh mình những giong hát của người Elf, ý nghĩ của anh hình thành trong một bài hát tuyệt vời; tuy nhiên khi anh cố gắng lặp lại cho Sam thì chỉ còn được vài đoạn, mờ nhạt như một nắm lá úa.

Khi buổi tối ở Shire xám dần

Người ta nghe tiếng chân ông trên đồi;

Trước bình minh ông đã ra đi

Không một lời vào hành trình dài,

Từ cõi hoang dã tới bờ biển tây,

Từ đất hoang phương bắc đến đồi phương nam,

Ông đi thong dong qua hang rồng

và cửa bí mật và những rừng tăm tối

Với người Dwarf, Hobbit, Elf hay Người Cao,

Với người phàm hay loài bất tử,

Với chim trên cây và thú trong hang,

Ông trò chuyện bằng mật ngôn của chúng.

Một thanh kiếm hiểm, một bàn tay cứu chữa,

Một cái lưng còng dưới gánh nặng;

Một giọng sang sảng, một cây gậy cháy,

Một kẻ hành hương mệt mỏi trên đường.

Ông ngự trị như một vị chúa minh triết,

Dễ phẫn nộ, dễ cười vui;

Một ông già với chiếc mũ tả tơi

Tựa trên một cây gậy có gai.

Ông đứng một mình trên cầu

Thách đố cả Lửa và Bóng Tối;

Gậy ông gãy trên mặt đá,

Và sự khôn ngoan chết tại Khazad-dûm.

“Ồ, rồi cậu sẽ qua mặt ông Bilbo mất!” Sam nói.

“Tôi không chắc đâu,” Frodo nói. “Nhưng tôi chỉ làm được thế là hết mức.”

“Ồ, ông Frodo, nếu ông làm bài khác, tôi mong ông sẽ nói về pháo bông của ông ấy.” Sam nói. “Đại khái là như thế này:

Những pháo thăng thiên đẹp nhất từng có trên đời:

Chúng vỡ tung thành sao xanh sao tím,

Hay sau tiếng sấm những cơn mưa vàng

Rơi lả tả như cơn mưa hoa.

Tuy như thế còn xa mới diễn tả hết mọi sự.”

“Không, tôi để chuyện đó cho anh, Sam à. Hoặc có lẽ cho Bilbo. Nhưng thôi, tôi không thể nói chuyện đó nữa. Tôi không chịu được ý nghĩ đem tin này về cho bác ấy.” Một chiều nọ Frodo và Sam đi dạo trong ánh hoàng hôn mát mẻ. Cả hai lại cảm thầy bồn chồn. Đột nhiên Frodo lại cảm thấy bóng tối của việc chia tay: anh biết có lẽ đã gần tới lúc anh phải rời Lothlórien.

“Bây giờ anh nghĩ gì về người Elf, Sam?” anh hỏi. “Trước đây tôi từng hỏi anh câu này rồi – hình như đã lâu lắm; nhưng từ đó đến nay ta đã gặp nhiều người Elf hơn rồi.”

“Đúng vậy!” Sam nói. “Và tôi nghĩ có người Elf này và người Elf kia. Họ đều có chất Elf, nhưng không giống nhau. Những người này chẳng phải loại lang thang không nhà cửa, và coi bộ hơi giống chúng ta: họ hình như gắn bó với chốn này hơn cả người Hobbit gắn bó với Shire nữa. Họ tạo ra miền đất này hay đất này tạo ra họ thì cũng rất khó nói, nếu ông hiểu ý tôi. Ở đây rất tuyệt. Hình như không có gì xảy ra và chẳng ai muốn có gì xảy ra. Nói theo kiểu nào đó thì nếu như có pháp thuật trong vụ này thì nó phải ở nơi nào rất sâu thẳm tôi không chạm tới được.”

“Anh có thể thấy và cảm được nó ở mọi nơi,” Frodo nói.

“Ồ,” Sam nói. “Ông đâu thấy có ai làm vụ pháp thuật ở đây. Không có thứ pháo bông như ông Gandalf thường cho ta xem. Tôi ngạc nhiên là mình không được gặp Chúa Tể và Công Nương mấy ngày nay. Tôi e rằng bà ta làm được những chuyện rất ly kỳ nếu bà ấy muốn. Tôi cực kỳ muốn nhìn thấy pháp thuật nào đó của người Elf, ông Frodo ạ!”

“Tôi thì không muốn,” Frodo nói. “Tôi hài lòng. Và tôi không thương nhớ những cây pháo bông của Gandalf, mà nhớ hàng lông mày rậm, tính khí nóng nảy và giọng nói của ông ấy kìa.”

“Ông nói đúng,” Sam nói. “Mà đừng nghĩ tôi phàn nàn. Tôi thường muốn được thấy chút đỉnh pháp thuật như chuyện cổ thường nói tới, nhưng tôi chưa bao giờ nghe nói tới một chốn tốt đẹp hơn xứ này. Nó giống như ở ngay nhà mình vào ngày nghỉ vậy, nếu ông hiểu ý tôi. Tôi không muốn rời nơi đây. Nhưng tôi cũng cảm thấy rằng nếu mình phải tiếp tục đi, thì hãy đi cho rồi.

“Công việc chưa bắt đầu là công việc lâu kết thúc nhất, như cha tôi thường nói. Và tôi độ chừng dân ở đây chẳng giúp gì nhiều được cho ta, dù họ có pháp thuật hay không. Chính lúc ta rời khỏi xứ này thì ta sẽ nhớ ông Gandalf nhiều hơn.”

“Điều đó quá đúng, Sam ạ,” Frodo nói. “Nhưng tôi rất mong rằng trước khi ra đi mình được gặp Công Nương lần nữa.”

Ngay khi nói thế, họ trông thấy, cứ như đáp lại suy nghĩ của họ, Công Nương Galadriel đang tiến tới gần. Cao, trắng và đẹp đẽ, bà ta bước đi dưới bóng cây. Bà không nói lời nào nhưng ra hiệu cho họ.

Quay người, bà ta dẫn họ về bờ dốc phía nam đồi Caras Galadhon, và đi qua một hàng rào cây xanh cao để vào một khu vườn kín. Ở đây không có cây lớn, nó phơi ra bầu trời. Ngôi sao hôm đã mọc và ánh lửa trắng phía trên khu rừng mé tây. Công Nương theo một đường bậc thang đi xuống một vùng trũng xanh cỏ, dưới đó có một con suối bạc bắt nguồn từ trên đồi rì rầm chảy qua. Ở đáy thung lũng, trên một cái bệ được chạm trổ giống như một cội cây phân nhánh, có một cái bồn bằng bạc, miệng rộng và nông, cạnh đó là một cái bình bằng bạc.

Bà Galadriel múc nước suối đổ vào lên đến miệng bồn và thổi vào đó, và khi mặt nước yên tĩnh lại bà ta nói. “Đây là tấm gương Galadriel. Tôi đem các ông đến đây để nhìn vào gương đó nếu các ông muốn.”

Không khí yên tĩnh và thung lũng thì tối, vị Công Nương bên cạnh anh như rất cao và trắng nhạt. “Chúng tôi tìm cái gì, và sẽ thấy cái gì?” Frodo hỏi, hơi thấy lúng túng.

“Tôi có thể ra lệnh cho gương tiết lộ nhiều chuyện,” bà ta đáp, “và với một số người tôi có thể cho họ thấy điều họ muốn thấy. Nhưng tấm gương cũng cho thấy nhiều điều ngoài ý muốn, và những điều đó thường kỳ lạ và có lợi hơn những thứ mình muốn thấy. Nếu ông cứ để tấm gương tự do hoạt động thì tôi không biết trước được nó sẽ cho ông thấy cái gì. Vì nó cho thấy những gì đã có đang có hoặc có thể sẽ có. Nhưng mình sẽ nhìn thấy gì thì ngay cả người thông thái nhất cũng không biết trước được. Ông có muốn xem không?”

Frodo không đáp.

“Còn ông?” bà ta hỏi Sam. “Vì đây là điều mà các ông gọi là pháp thuật. Tuy tôi không hiêu rõ từ pháp thuật có nghĩa gì, vì ngay nhưng quyền lực hắc ám của Kẻ Thù cũng được gọi cùng bằng từ ấy. Ông có thể gọi đây là pháp thuật của Galadriel. Có phải ông đã nói ông muốn thấy pháp thuật của người Elf không?”

“Đúng vậy.” Sam nói, hơi run rẩy giữa cảm giác sợ hãi và tò mò. “Tôi sẽ xem qua một cái nếu bà vui lòng, thưa Công Nương.

“Và tôi cũng muốn nhìn qua những gì đang xảy ra ở quê nhà,” anh ta nói như gợi ý cho Frodo. “Coi bộ tôi đã xa nhà quá lâu rồi. Nhưng này, có lẽ tôi sẽ chỉ nhìn thấy những vì sao, hoặc điều gì đó mà tôi không hiểu.”

“Có thể lắm,” Công Nương nói và cười nhẹ. “Nhưng nào, ông có thể nhìn và thấy những điều có thể thấy. Đừng chạm vào mặt nước!”

Sam leo lên chân của cái bệ và chồm người trên cái bồn. Mặt nước trông sẫm màu và cứng. Trong đó phản chiếu những vì sao.

“Đúng như tôi nghĩ, chỉ toàn là sao,” anh ta nói. Rồi anh ta chợt há hốc miệng, vì những ngôi sao đã biến mất. Như một tấm màn đen được vén lên, tấm gương chuyển sang màu xám, rồi dần trong veo. Trong đó có mặt trời tỏa sáng, những nhánh cây đung đưa trong gió. Nhưng trước khi Sam kịp xác định điều anh ta nhìn thấy là gì, ánh sáng đã nhạt đi; và anh ta tưởng như mình thấy Frodo mặt tái nhợt nằm ngủ say dưới chân một vách đá đen lớn. Rồi anh ta thấy chính mình đi theo một lối đi lờ mờ, và leo lên một cầu thang ngoằn ngoèo vô tận. Đột nhiên anh thấy mình đang gấp rút tìm kiếm một cái gì đó, nhưng không biết đó là cái gì. Như một giấc mơ, hình ảnh ảo đó di chuyển và trở lại, và anh lại thấy những thân cây. Nhưng lần này chúng không gần như vậy, và anh có thể thấy điều gì đang xảy ra: chúng không đong đưa trong gió, mà chúng đang đổ xuống, vật mình ầm xuống mặt đất.

“Á!” Sam kêu lên giận dữ. “Đó là Ted Sandyman đang đốn những cái cây lão không được phép đốn. Không thể hạ chúng như vậy được: đó là hàng cây phía ngoài cối xay che mất con đường tới Bywater. Ước chi tôi tóm được Ted, tôi sẽ đốn ngã lão!”

Nhưng bây giờ Sam nhận thấy cái cối xay gió ngày xưa đã biến mất, và một tòa nhà lớn bằng gạch đang được xây ở chỗ đó. Nhiều người đang làm việc túi bụi. Có một ống khói cao màu đỏ kế bên. Khói đen từ đó như muốn che phủ mặt gương.

“Có thứ quái quỷ gì đang hoành hành ở Shire,” anh ta nói. “Elrond rõ ràng có mục đích khi muốn cho Merry về xứ.” Rồi bất thần Sam kêu lên một tiếng và nhảy bật ra. “Tôi không thể ở đây,” anh ta nói hoảng loạn. “Tôi phải về nhà. Họ đang đào dãy phố Bagshot Row, và bố già của tôi đang đẩy xe với ít đồ đạc của ông ấy xuống đồi. Tôi phải về nhà thôi!”

“Ông không thể về nhà một mình,” Công Nương nói. “Trước khi nhìn vào gương, ông không mong về quê mà không có ông chủ của ông đi cùng, mà ông cũng biết những điều xấu có thể xảy ra ở Shire. Hãy nhớ rằng tấm gương cho thấy nhiều chuyện, và không phải tất cả đều đã trôi qua. Một số chuyện sẽ chẳng bao giờ xảy ra, trừ khi người trông thấy hình ảnh đó rời khỏi con đường của mình để ngăn cản chúng. Tấm gương rất nguy hiểm trong vai trò hướng dẫn hành động.”

Sam ngồi xuông đất gục đầu vào hai tay. “Ước gì tôi chưa từng đến đây, và tôi không muốn thấy pháp thuật nữa,” anh ta nói và rơi vào im lặng. Lát sau anh ta lại nói vội vàng như cố nén nước mắt. “Không, tôi sẽ về quê cùng với ông Frodo sau khi đi hết con đường dài, hoặc không về gì cả,” anh ta nói. “Nhưng tôi mong một ngày nào đó được trở về. Nếu những điều tôi nhìn thấy trở thành sự thật, một ai đó sẽ biết được ngay!”

“Ông có muốn nhìn không, Frodo?” Công Nương Galadriel nói. “Ông không mong nhìn thấy pháp thuật của người Elf và thấy hài lòng?”

“Bà có khuyên tôi nên nhìn không?” Frodo hỏi.

“Không,” bà ta đáp, “tôi không khuyên ông cái này hay cái nọ. Tôi không phải nhà cố vấn. Ông có thể học điều gì đó, và dù điều ông thấy có là xấu hay tốt, nó có thể có lợi, có thể không. Được nhìn thấy thì vừa tốt vừa nguy hiểm. Nhưng tôi nghĩ, Frodo ạ, rằng ông có đủ khôn ngoan và can đảm cho cuộc phiêu lưu này, nếu không tôi đã chẳng dẫn ông tới đây. Cứ làm như ông muốn!”

“Tôi sẽ xem,” Frodo nói, và anh leo lên bục cúi nhìn mặt nước thẫm đen. Lập tức tấm gương trong lại và anh thấy một miền đất lờ mờ. Xa xa có những dãy núi đen in trên nền trời nhợt nhạt. Một con đường dài xám xịt uốn lượn ra khỏi tầm mắt. Ở xa một hình thù đang chậm chạp tiến tới, ban đầu nhỏ và mờ nhạt, rồi lớn và rõ hơn khi tới gần. Đột nhiên Frodo nhận ra hình ảnh này khiến anh nhớ tới Gandalf. Anh suýt kêu lên tên người pháp sư đó, và rồi anh thấy hình thù đó mặc áo trắng thay vì xám, một màu trắng ánh lên yếu ớt trong bóng mờ; trên tay người đó cầm một cây gậy. Đầu người đó cúi rũ nên anh không nhìn thấy mặt rồi hình thù ấy rẽ theo khúc quanh trên đường và ra khỏi mặt gương. Frodo thấy hồ nghi: đây có phải là hình ảnh của Gandalf đang ở một trong những cuộc hành trình ngày xưa của ông ta không, hay đó là Saruman?

Hình ảnh bây giờ đã thay đổi. Anh thoáng thấy một hình ảnh, qua nhanh, nhỏ, nhưng sống động, đó là Bilbo đang bồn chồn đi đi lại lại trong phòng. Trên bàn bừa bộn giấy tờ; mưa đang gõ vào cửa sổ.

Rồi có một khoảng ngừng lại, và sau đó là nhiều cảnh lướt qua rất nhanh mà Frodo đoán là những mẩu rời trong câu chuyện dài anh đang can dự. Sương mù tan đi và anh thấy một hình ảnh chưa từng biết đến nhưng nhận ra ngay: đại dương. Bóng tối phủ xuống. Biển trào dâng và giận dữ trong một cơn bão lớn. Rồi anh thấy bóng dáng đen ngòm của một con tàu cao với những cánh buồm rách in trên mặt trời đỏ au đang lặn sau một đám mây, con tàu đang từ hướng tây tiến lại. Rồi một dòng sông lớn chảy qua một thành phố đông dân. Rồi một pháo dài trắng với bảy ngọn tháp. Và lại thấy một con tàu với những cánh buồm đen, nhưng lúc này đã là buổi sáng, mặt biển lăn tăn ánh sáng, và một lá cờ mang huy hiệu một cội cây trắng chiếu sáng trong nắng. Một cột khói bốc lên như từ một đám cháy và chiến trận, rồi mặt trời lại lặn xuống thành một màu đỏ chói chang nhạt dần trong lớp sương mù xám; và một con tàu nhỏ đi chìm vào màn sương ấy, nhấp nháy ánh sáng. Hình ảnh biến mất, và Frodo thở dài, chuẩn bị bước xuống.

Nhưng đột nhiên mặt gương tối sầm lại, tối như một cái lỗ đã mở ra trong tầm nhìn, và Frodo nhìn vào cõi trống rỗng ấy. Trong vực sâu đen ngòm đó xuất hiện môt Con Mắt từ từ lớn lên, cho đến khi choán gần hết mặt gương. Trông nó kinh khủng đến nỗi Frodo đứng chết trân, không thể kêu lên hay nhìn đi chỗ khác được. Con Mắt được viền bằng lửa, nhưng chính nó cũng lóe lén, vàng như mắt mèo, chăm chú và soi mói, và đường vạch đen của con ngươi mở thành một hố thẳm, một cửa sổ nhìn vào hư vô.

Rồi Con Mắt bắt đầu đảo qua đảo lại, tìm kiếm chỗ này chỗ kia; và Frodo biết một cách chắc chắn và kinh hoàng rằng anh là một trong những thứ nó đang tìm kiếm. Nhưng anh cũng biết nó không thể – chưa thể – nhìn thấy anh, trừ khi anh muốn nó nhìn thấy. Cái Nhẫn đeo ở sợi dây chuyền trên cổ anh trở nên nặng trĩu, nặng hơn một hòn đá lớn, và cái đầu anh bị kéo xuống. Mặt gương làm như nóng lên và những cuộn khói bốc lên từ mặt nước. Anh đang trượt dần tới trước.

“Đừng chạm vào mặt nước!” Công Nương Galadriel nói nhẹ nhàng. Hình ảnh ảo mờ đi và Frodo thấy trước mắt chỉ còn là những vì sao mát lạnh nhấp nháy trong bồn nước bạc. Anh bước xuống, run rẩy khắp người và nhìn Công Nương.

“Tôi biết hình ảnh cuối cùng anh nhìn thấy là gì,” bà ta nói; “vì cái đó cũng có trong tâm trí tôi. Đừng sợ hãi! Nhưng đừng nghĩ rằng chỉ bằng cách hát hò trong rừng cây, hay bằng những cung tên mỏng manh của người Elf mà chúng tôi giữ gìn và phòng thủ được Lothlórien chống lại Kẻ Thù. Tôi nói cho ông biết, Frodo, rằng ngay khi tôi nói với ông, tôi cảm nhận được Chúa Tể Hắc Ám và biết rõ ý nghĩ của hắn, hoặc mọi ý đồ của hắn có liên quan đến dân Elf. Và hắn cố nhìn thấy tôi và ý nghĩ của tôi. Nhưng cánh cửa vẫn còn đóng kín!”

Bà ta giơ đôi tay trắng lên, mở hai bàn tay về phía đông trong một cứ chỉ khước từ và phủ nhận. Eärendil, Ngôi Sao Hôm, được người Elf yêu quý nhất, đang chiếu sáng bên trên. Nó sáng đến nỗi Công Nương có bóng lờ mờ đổ trên mặt đất. Ánh sao chiếu xuống Chiếc Nhẫn trên ngón tay bà ta, nó lấp lánh như vàng phủ ánh sáng bạc, và viên đá trắng trên nhẫn nhấp nháy cứ như ngôi sao ấy đã hạ xuống đậu trên tay bà. Frodo bàng hoàng nhìn Chiếc Nhẫn; vì làm như đột nhiên anh đã hiểu ra.

“Phải,” bà ta nói, cảm nhận được ý nghĩ của anh, “chuyện này không được phép nói ra và Elrond không thể làm như thế. Nhưng nó không che được đôi mắt của Người Mang Nhẫn, và người đã nhìn thấy Con Mắt đó. Nằm trên tay Công Nương Galadriel ở Lórien là một trong nhóm Ba Nhẫn còn sót lại. Đây là Nenya, Nhẫn Kiên Quyết, và tôi là người giữ nó.

“Hắn nghi ngờ, nhưng không biết chắc – chưa biết. Bây giờ ông chưa hiểu lý do tại sao chúng tôi xem việc ông đến đây như những bước chân của Số Phận sao? Vì nếu ông thất bại thì chúng tôi sẽ trơ trọi trước Kẻ Thù. Nhưng nếu ông thành công thì quyền lực của chúng tôi biến mất, và Lothlórien sẽ tàn lụi và những đợt sóng thời gian sẽ quét sạch nó. Chúng tôi phải lên đường về phương Tây, hoặc suy thoái dần thành một dân tộc quê mùa sống trong hang động, từ từ sẽ lãng quên và bị lãng quên.”

Frodo cúi đầu. “Và bà mong muốn gì?” sau cùng anh lên tiếng hỏi.

“Tôi muốn cái gì phải đến thì hãy đến,” bà ta đáp. “Tình yêu của người Elf dành cho đất đai và công việc của họ còn sâu hơn đáy biển, và sự nuối tiếc của họ là vĩnh viễn và không thể nguôi ngoai. Nhưng họ sẽ từ bỏ tất cả còn hơn là khuất phục trước Sauron: vì bây giờ họ đã biết hắn. Ông không chịu trách nhiệm về số phận của Lothlórien mà có trách nhiệm phải làm nhiệm vụ của mình. Nhưng tôi ước gì, nếu có thể được, Chiếc Nhẫn Chúa chưa từng có mặt trên đời, hoặc nó bị mất đi vĩnh viễn.”

“Bà khôn ngoan, can đảm và đẹp đẽ quá, Công Nương Galadriel,” Frodo nói. “Tôi sẽ trao Chiếc Nhẫn cho bà, nếu bà yêu cầu. Nó là trọng trách quá lớn đối với tôi.”

Galadriel thốt nhiên bật ra tiếng cười trong trẻo. “Công Nương Galadriel có thể khôn ngoan,” bà ta nói, “nhưng bà ta gặp ở đây một kẻ lịch duyệt không kém. Ông đang nhẹ nhàng trả đũa việc tôi thử thách trái tim ông trong lần đầu chúng ta gặp nhau. Ông bắt đầu nhìn với con mắt sắc bén hơn. Tôi không phủ nhận rằng trái tim tôi rất muốn yêu cầu điều ông vừa nói. Suốt bao năm dài tôi đã ngẫm nghĩ mình sẽ làm gì nếu Chiếc Nhẫn Chúa lọt vào tay tôi, và ô kìa! nó đã nằm trong tầm tay của tôi. Cái xấu được hình thành từ lâu đời đó tác động đến con người theo nhiều kiểu, dù Sauron còn đứng vững hay sụp đổ. Nếu tôi dùng sức mạnh hay đe dọa để tước Chiếc Nhẫn trong tay người khách của mình, thì đổ lỗi cho tác động của Chiếc Nhẫn chẳng phải là việc dễ dàng sao?

“Rồi bây giờ chuyện đó cũng đến, ông sẽ trao Chiếc Nhẫn cho tôi vô điều kiện! Thay vì Chúa Tể Hắc Ám, ông sẽ dựng lên một Nữ Hoàng Hắc Ám. Nhưng tôi sẽ không đen tối, mà xinh đẹp và khủng khiếp như ban ngày và ban đêm! Đẹp như đại dương, mặt trời và tuyết trên núi! Khủng khiếp như giông bão và sấm sét! Vững chãi hơn nền tảng của trái đất. Mọi người sẽ phải yêu tôi và tuyệt vọng!”

Bà ta đưa tay lên và Chiếc Nhẫn của bà phát ra một tia sáng lóa chỉ rọi sáng bà ta và đẩy tất cả vào trong bóng tối. Bà ta đứng trước mặt Frodo bây giờ trông cao lớn ngoài sức ước lượng, và đẹp ngoài sức chịu đựng, khủng khiếp và đáng kính phục. Rồi bà ta bỏ tay xuống, ánh sáng phai đi, và đột nhiên bà lại bật cười, và lạ thay! bà ta thu nhỏ lại: một phụ nữ Elf mảnh mai, mặc đồ trắng đơn sơ với giọng nói dịu dàng và buồn bã.

“Tôi đã qua được thử thách,” bà ta nói. “Tôi sẽ suy tàn, và đi về miền tây, và cứ là Galadriel.”

Họ đứng im lặng một lát. Sau cùng Công Nương lên tiếng. “Mình quay về thôi! Buổi sáng ông phải lên đường vì chúng ta đã quyết định xong, và cơn thủy triều số phận đang tràn tới.”

“Tôi muốn hỏi một điều trước khi đi,” Frodo nói. “Một điều mà tôi vẫn muốn hỏi Gandalf khi còn ở Rivendell. Tôi đã được phép mang Nhẫn Chúa; tại sao tôi không thể thấy những Chiếc Nhẫn khác và biết được ý nghĩ của những người mang những nhẫn đó?”

“Ông đã không thử,” bà ta đáp. “Từ khi biết mình sở hữu cái gì thì ông mới tròng nhẫn vào ngón tay có ba lần. Đừng thử làm chuyện đó! Nó sẽ tiêu diệt ông. Gandalf không cho ông biết Chiếc Nhẫn sẽ đem lại quyền lực tùy theo tầm vóc của người chủ sở hữu nó sao? Trước khi ông có thể sử dụng quyền lực đó ông phải trở nên mạnh mẽ hơn rất nhiều, và hướng ý chí của ông vào việc thống trị kẻ khác. Đến mức đó, là Người Mang Nhẫn và đã đeo nó vào ngón tay, nhìn thấu được những điều bị che giấu, cái nhìn của ông sẽ sắc bén hơn. Ông đã nhận ra ý nghĩ của tôi rõ hơn rất nhiều kẻ được coi là thông thái. Ông đã thấy Con Mắt của hắn, kẻ nắm giữ nhóm Bảy Nhẫn và Chín Nhẫn. Và ông chẳng đã thấy và nhận ra cái nhẫn trên tay tôi đó sao?” quay sang Sam bà ta hỏi. “Ông có thấy chiếc nhẫn của tôi không?”

“Không, thưa Công Nương,” anh ta đáp. “Nói thật tình: tôi không hiểu bà đang nói chuyện gì. Tôi thấy một ngôi sao chiếu xuyên ngón tay của bà. Nhưng nếu bà cho phép nói thẳng, thì tôi nghĩ rằng ông chủ của tôi đúng. Tôi mong bà nhận chiếc nhẫn của ông ấy. Bà sẽ làm cho mọi chuyện đâu vào đấy. Bà sẽ chặn không cho họ đào tung nhà của bố tôi và khiến ông ấy phải lang thang. Bà sẽ buộc những đứa đó trả giá cho hành vi bẩn thỉu của chúng.”

“Rồi tôi sẽ làm thế,” bà ta nói. “Chuyện sẽ bắt đầu như vậy. Nhưng than ôi, nó sẽ không kết thúc như vậy! Chúng ta không nói chuyện đó nữa. Đi thôi!”

CHƯƠNG 20:
Tạm biệt Lórien

Đêm đó cả hội được mời đến phòng của Celeborn lần nữa, ở đó Chúa Tể và Công Nương chào đón họ rất nồng nhiệt. Sau cùng Celeborn nói về việc khởi hành của họ.

“Giờ là lúc,” ông ta nói, “những ai muốn tiếp tục sứ mạng phải cương quyết rời khỏi vùng đất này. Những người không còn muốn tiếp tục nữa có thể ở lại đây một thời gian. Nhưng cho dù ở lại hay đi, không ai có thể chắc chắn về hòa bình. Bây giờ chúng ta đã đến gần định mệnh. Những người ở đây có thể chờ cho đến khi, hoặc những con đường trên thế giới rộng mở trở lại hoặc đến khi chúng tôi mời họ chiến đấu trận cuối cùng cho Lórien. Sau đó họ có thể trở về vùng đất của riêng họ, nếu không thì đi đến quê nhà xa xôi của những người đã ngã gục trong chiến trận.”

Một thoáng im lặng. “Tất cả bọn họ đã quyết định đi tiếp,” Galadriel nhìn thẳng vào mắt họ nói .

“Về phần tôi,” Boromir nói. “Con đường về nhà đang ở phía trước chứ không phải phía sau.”

“Đó là sự thật,” Celeborn nói, “nhưng có phải mọi người trong hội này sẽ đi với ông đến Minas Tirith không?”

“Chúng ta chưa thể quyết định lộ trình,” Aragorn nói. “Ra khỏi Lothlórien tôi không biết Gandalf định làm gì. Thật sự tôi không chắc chính ông ấy có mục đích gì rõ ràng không?”

“Có lẽ không,” Celeborn nói, “tuy nhiên khi ông rời khỏi vùng đất này ông không thể nào quên được dòng Đại Giang. Như vài người trong các ông biết rõ, những lữ khách cùng hành lý trong khoảng từ Lórien tới Gondor không thể băng qua dòng sông đó, trừ khi họ có xuồng. Và có phải những chiếc cầu ở Osgiliath đã bị gãy và tất cả các bến tàu đều bị Kẻ Thù kiểm soát rồi phải không?

“Các ông sẽ đi bằng đường nào? Đường đến Minas Tirith nằm ở bờ bên này, bờ phía tây, nhưng con đường truy tìm thì ở phía đông dòng sông, phía bờ đen tối. Các ông sẽ theo bờ nào?”

“Nếu như cần lời khuyên của tôi, thì đó là bờ phía tây, đường đến Minas Tirith.” Boromir trả lời. “Nhưng tôi không phải người dẫn đạo của hội.” Những người khác không nói gì và Aragon trông có vẻ nghi ngại và lo âu.

“Tôi biết ông chưa rõ mình phải làm gì,” Celeborn nói. “Tôi không có vai trò lựa chọn giùm các ông, nhưng tôi sẽ hết sức giúp đỡ. Có vài người trong các ông biết chèo xuồng: Legolas, thuộc dân tộc đã quá quen với dòng Lâm Giang, Boromir xứ Gondor, và Aragorn kẻ Lãng Du.”

“Và một Hobbit nữa!” Merry la lên. “Không phải tất cả chúng tôi đều coi những chiếc xuồng như lũ ngựa bất kham. Dòng họ tôi sông bên bờ Brandywine mà.”

“Tốt thôi,” Celeborn nói. “Vậy tôi sẽ trang bị xuồng cho các ông. Các xuồng này phải nhỏ và nhẹ, bởi vì nếu các ông đi theo đường thủy, có những nơi các ông phải vác chúng đi. Các ông sẽ gặp thác Sarn Gebir, và có lẽ cuối cùng sẽ đến thác Rauros vĩ đại ở gần Nen Hithoel, và còn có những hiểm họa khác đang chờ. Xuồng có thể làm cho cuộc hành trình của các ông bớt khó nhọc hơn trong ít lâu. Nhưng chúng chẳng dùng mãi được: sau cùng các ông cũng phải bỏ xuồng và rời dòng sông thôi, rồi sau đó đi về đông hoặc tây.”

Aragorn cám ơn Celeborn nhiều lần. Món quà những chiếc xuồng làm hắn ta thấy dễ chịu, bởi vì ít nhất hắn không cần phải quyết định lộ trình trong vài ngày tới. Những người khác cũng vậy, cũng thấy hy vọng hơn. Nếu có bất kỳ hiểm họa nào phía trước, thì theo xuống trôi trên sông Anduin để đối đầu với chúng cũng còn tốt hơn lầm lũi đi bộ với lưng còng vì mang nặng hành lý. Chỉ có Sam có vẻ nghi ngờ: dù thế nào anh ta cũng nghĩ xuồng là thứ tồi tệ như những con ngựa hoang hoặc còn hơn thế nữa, và tất cả những nguy hiểm mà anh ta đã vượt qua được cũng không làm anh ta nghĩ tốt hơn về chúng.

“Tất cả sẽ được chuẩn bị và chờ sẵn các ông ở bến tàu trước trưa mai,” Celeborn nói. “Sáng mai tôi sẽ cho người đến giúp các ông chuẩn bị cho cuộc hành trình. Bây chúng tôi chúc tất cả các ông một đêm thoải mái và một giấc ngủ bình yên.”

“Chúc ngủ ngon, các bạn!” Galadriel nói. “Ngủ bình yên! Tối nay đừng lo nghĩ quá nhiều về con đường trước mặt. Có lẽ con đường cho mỗi người trong các ông đã nằm sẵn trước bàn chân của các ông rồi, dù các ông không thấy chúng. Chúc ngủ ngon!”

Bây giờ cả hội cáo lui và trở về lều của họ. Legolas cùng đi với họ, vì đây là đêm cuối cùng ở Lothlórien, và mặc cho những lời dặn dò của Galadriel họ vẫn muốn trao đổi ý kiến với nhau.

Họ thảo luận khá lâu về những chuyện phải làm, và cách nào là tốt nhất để hoàn thành mục đích của họ với Chiếc Nhẫn, nhưng họ không đi đến quyết định nào cả. Rõ ràng hầu hết họ đều muốn đến Minas Tirith trước và ít nhất cũng tránh được nỗi kinh hoàng của Kẻ Thù trong một thời gian. Họ hẳn sẽ sẵn lòng theo một người chỉ huy qua sông và tiến vào bóng tối của Mordor, nhưng Frodo không nói gì và Aragon vẫn còn lưỡng lự.

Kế hoạch của riêng hắn ta, khi Gandalf còn bên cạnh họ, là đi với Boromir và dùng lưỡi gươm của mình để giúp giải cứu Gondor. Hắn tin rằng thông điệp trong giấc mơ là lời hiệu triệu rằng sau cùng đã đến lúc người kế thừa của Elendil phải tiến lên và chiến đấu với Sauron để giành quyền làm chủ. Nhưng ở Moria, gánh nặng của Gandalf đã chuyển qua vai hắn ta, và hắn ta biết rằng bây giờ không thể bỏ rơi Chiếc Nhẫn, nếu cuối cùng Frodo không chịu đi với Boromir. Và thực tình hắn ta hoặc bất kỳ ai trong hội có thể giúp gì được cho Frodo, ngoài việc nhắm mắt bước đi cùng anh ta vào bóng tối?

“Tôi sẽ đi Minas Tirith, một mình nếu cần, bởi vì đó là bổn phận của tôi,” Boromir nói và sau đó ông ta im lặng một lúc, ngồi dán mắt vào Frodo như thể đang cố đọc suy nghĩ của anh Hobbit này. Một lúc sau ông ta lại nói nhẹ nhàng như thể đang thảo luận với chính mình. “Nếu anh chỉ muốn phá hủy Chiếc Nhẫn,” ông ta nói, “thì chiến tranh và vũ khí chẳng có ích gì, và Con Người ở Minas Tirith không thể giúp ta. Nhưng nếu anh muốn phá hủy sức mạnh võ trang của Chúa Tể Hắc Ám, thì thật là điên rồ khi đi vào lãnh thổ của hắn mà không có một lực lượng đi kèm, và quẳng nó đi cũng ngu ngốc nốt.” Ông ta chợt dừng lại, như thể ý thức được đang thốt thành lời những ý nghĩ của mình. “Thật điên rồ khi vất bỏ cuộc sống của ta đi, ý tôi là vậy.” Ông ta kết thúc. “Đó là sự lựa chọn giữa phòng thủ một cứ điểm vững chắc hoặc lao thẳng vào vòng tay tử thần. Ít nhất đó là quan điểm của tôi.”

Frodo bắt gặp được điều gì đó mới lạ trong cái nhìn của Boromir. Và anh chăm chú nhìn ông ta. Suy nghĩ của Boromir rõ ràng khác hẳn với những lời cuối cùng của ông ta. Thật điên rồ khi ném đi: ném cái gì? Chiếc Nhẫn Quyền Năng ư? Ông ta đã nói đại khái như vậy tại Hội Đồng nhưng lúc đó ông ta chấp nhận bị Elrond sửa lưng. Frodo nhìn Aragorn, nhưng hắn ta như đang chìm sâu trong suy nghĩ và không có vẻ gì là chú ý đến lời nói của Boromir. Và vì thế cuộc thảo luận kết thúc. Merry và Pippin đã buồn ngủ, còn Sam thì ngủ gục. Đêm đã khuya hơn.

Buổi sáng khi họ bắt đầu sắp xếp hành lý ít ỏi của mình, những người Elf có thể nói thứ tiếng của họ đến và mang cho họ nhiều thực phẩm và quần áo cho cuộc hành trình. Đồ ăn hầu hết là những chiếc bánh rất mỏng được nướng thành màu nâu nhạt bên ngoài, bên trong có màu kem. Gimli cầm lấy một cái, nhìn có vẻ nghi ngờ.

“Cram,” Anh ta lẩm bẩm, khi anh ấy bẻ một góc giòn rụm và nhấm nháp thử. Nét mặt anh ta bỗng thay đổi và anh ta ăn hết phần còn tại của cái bánh một cách ngon lành.

“Thôi, thôi đi!” những người Elf cười lớn. “Anh đã ăn đủ cho cả một ngày dài rồi đấy.”

“Tôi nghĩ đó chỉ là một loại cram như những người Dale vẫn làm cho những cuộc hành trình trong cõi hoang dã.” Anh chàng Dwarf nói.

“Nó cũng thế,” họ trả lời, “nhưng chúng tôi gọi chúng là lembas hay bánh đi đường, và nó ngon hơn bất cứ thức ăn nào của Con Người làm, ngon hơn cả cram, theo mọi tiêu chuẩn.”

“Thật sự là vậy,” Gimli nói. “Ồ, nó ngon hơn cả bánh mật ong của Beorning và đó là cả một sự tự hào, vì Beorning là một trong những giống người làm bánh ngon nhất mà tôi từng biết, nhưng họ không sẵn sàng phân phát bánh cho lữ khách trong những ngày này đâu. Các bạn là những chủ nhà rất tốt bụng đấy.”

“Tất cả đều như nhau thôi, chúng tôi khuyên các anh tiết kiệm thức ăn,” họ nói. “Mỗi lần ăn ít thôi và chỉ ăn lúc cần, vì những thứ này được dành để phục vụ các anh khi các anh không còn thức ăn gì khác. Những cái bánh này sẽ giữ được rất lâu, nếu chúng còn nguyên trong gói lá như chúng tôi làm sẵn đây. Một cái bánh sẽ giúp cho một lữ khách đi trọn một ngày đường vất vả, ngay cả khi đó là một Người Cao của xứ Minas Tirith.”

Kế tiếp những người Elf mở gói hàng ra và đưa cho mỗi người trong Hội các quần áo mà họ mang theo. Mỗi người được tặng một mũ trùm đầu và một áo choàng, được may vừa vặn, bằng thứ lụa rất nhẹ nhưng ấm do người Galadhrim dệt. Thật khó nói chúng màu gì. Chúng có vẻ như màu xám với ánh sáng lờ mờ dưới đám cây, nhưng khi di chuyển chúng đi, hoặc đặt trong ánh sáng khác chúng lại có màu xanh như lá trong bóng râm, hoặc màu nâu của những cánh đồng hoang vào buổi tối, màu bụi bạc như nước dưới ánh sao. Mỗi áo choàng có thể quàng quanh cổ bằng một sợi dây trông như chiếc lá xanh có gân bạc.

“Chúng là áo pháp thuật phải không?” Pippin nhìn họ hỏi.

“Tôi không biết ý anh muốn nói gì?” Người Elf trưởng nhóm đáp. “Chúng là những chiếc áo đẹp, sợi dệt cũng tốt, vì nó được làm ở vùng này. Dĩ nhiên chúng là áo choàng của dân Elf, nếu ý của anh muốn nói thế. Lá, cành, nước và đá, chúng có màu sắc và vẻ đẹp của tất cả những thứ dưới ánh sáng ở Lórien mà chúng tôi yêu thích, nên chúng tôi đã đặt suy nghĩ về tất cả những gì chúng tôi yêu vào những thứ chúng tôi chế tạo. Tuy chúng chỉ là quần áo, không phải giáp trụ, và chúng không thể chống được gươm giáo. Nhưng chúng sẽ giúp các anh rất nhiều đấy, chúng rất nhẹ, đủ độ mát và độ ấm khi cần. Và anh sẽ thấy nó rất có ích vì nó giúp các anh tránh các tia mắt kẻ thù, dù các anh đi giữa núi đá hay rừng cây. Các anh thật sự được Công Nương ưu ái, chính bà ta và những cô hầu của bà ta đã dệt loại vải này, và trước tới nay chúng tôi chưa bao giờ tặng người lạ thứ quần áo của dân tộc chúng tôi.”

Sau bữa sáng cả hội tạm biệt bãi cỏ bên con suối. Lòng họ nặng nề vì đây là một nơi quá đẹp, nó đã như ngôi nhà thứ hai của họ, dù họ không thể đếm hết số ngày và đêm họ đã ở lại đây. Khi họ dừng lại một lúc để nhìn dòng sông sáng trắng dưới ánh mặt trời. Haldir đi qua một bãi cỏ xanh tiến về phía họ. Frodo mừng rỡ chào ông ta.

“Tôi vừa trở về từ biên giới phía bắc.” Ông ta nói. “Tôi được cứ làm người hướng dẫn các anh lần nữa. Thung lũng Dimrill đầy hơi và những đám khói, vùng núi đang xảy chuyện. Có những âm thanh sâu trong lòng đất. Nếu bất cứ ai trong các anh nghĩ chuyện trở về miền bắc và về nhà, các anh sẽ không thể qua được bằng lối đó. Nhưng nào! Con đường của các anh là về hướng nam mà.”

Khi họ đi xuyên Caras Galadhon những con đường xanh cỏ không có bóng người, nhưng trong những lùm cây trên đầu họ có nhiều tiếng rì rầm và ca hát. Họ đi lặng lẽ. Cuối cùng Haldir dẫn họ xuống dốc phía nam của ngọn đồi, họ lại gặp cánh cổng lớn có treo đèn, ra đến chiếc cầu trắng, và thế là họ bước qua và rời khỏi thành phố của người Elf. Sau đó rời con đường lát gạch họ theo một con đường mòn đi vào một khu rừng mallorn rậm rạp, vượt qua chúng, quẹo sang cánh rừng có ánh bạc, họ đi thấp dần xuống phía nam và phía đông, về phía bờ sông.

Họ đã đi khoảng mười dặm, đến trưa thì họ đến một bức tường xanh lục cao. Đi qua một cửa ngõ họ đột nhiên ra khỏi rừng cây. Trước mặt họ là một bãi cỏ dài sáng sủa, rải khắp nơi là những nụ hoa elanor vàng tỏa sáng dưới ánh mặt trời. Bãi cỏ chạy vào một khoảng hẹp giữa hai bờ cỏ tươi xanh: ở bên phải về phía tây là dòng Silverlode chảy lấp lánh: bên trái và phía đông là dòng Đại Giang cuồn cuộn chảy, sâu thẳm và thẫm màu. Ở bờ bên kia cánh rừng còn dài mãi về phía nam đến ngút tầm mắt. Không có cây mallorn với những cành đầy hoa vàng nào ở bên ngoài lãnh thổ Lórien.

Trên bờ Silverlode, khá xa chỗ ngã ba sông, có một bờ kè bằng đá và gỗ trắng. Gần đó có buộc nhiều xuồng và thuyền nhỏ. Vài chiếc được sơn sáng sủa, lấp lánh với màu bạc, vàng và xanh lục, nhưng hầu hết chỉ là màu trắng hoặc xám. Ba chiếc xuồng màu xám nhỏ đã chuẩn bị cho các lữ khách, trên đó người Elf đã sắp xếp hành lý cho họ. Họ còn đem thêm những cuộn dây, mỗi xuồng ba cuộn. Chúng trông mỏng mảnh nhưng rất chắc, sờ vào mướt rượt, có màu xám như những chiếc áo choàng của dân Elf.

“Gì thế này?” Sam hỏi, tay sờ một cuộn đặt trên bãi cỏ.

“Dây thừng đấy!” Một người Elf đứng trên xuồng trả lời. “Đừng đi đâu xa mà không có dây thừng! Và dây thì phải dài chắc và nhẹ, như thế này này. Chúng sẽ giúp ích rất nhiều đấy.”

“Anh không cần phải dạy tôi!” Sam nói. “Tôi đã lên đường mà không mang theo mẩu dây nào và đã lo lắng suốt từ đó đến nay. Nhưng tôi chỉ thắc mắc những cuộn dây được làm bằng gì thôi, vì tôi biết chút đỉnh về nghề làm dây mà: theo kiểu cha truyền con nối đó.”

“Chúng được làm bằng hithlain,” người Elf nói. “Nhưng không có thời gian để giải thích cho anh về cách làm chúng đâu. Nếu chúng tôi biết anh rất thích nghề thủ công này, chúng tôi đã dạy lâu nay rồi. Nhưng bây giờ thì than ôi! trừ khi có lúc nào đó trở lại đây, anh sẽ được toại nguyện với những món quà của chúng tôi thôi. Mong nó giúp được anh nhiều chuyện!”

“Thôi nào!” Haldir nói. “Tất cả đã sẵn sàng cho các anh rồi. Lên xuồng đi, nhưng trước hết hãy cẩn thận đấy!”

“Chú ý nào!” một người Elf khác nói. “Những chiếc xuồng này rất nhẹ đấy, chúng được làm rất khéo, không như những chiếc khác đâu. Nó không bị chìm, cứ chất hàng thoải mái; nhưng chúng rất khó điều khiển nếu như các anh không khéo. Các anh phải làm quen với việc lên và xuống xuồng thì khôn ngoan hơn, ngay đây là nơi có bến đậu, trước khi các anh xuôi dòng.”

Cả Hội sắp xếp như sau: Aragorn, Frodo và Sam trên một chiếc; Boromir, Merry và Pippin ở chiếc thứ hai và chiếc thứ ba là Legolas và Gimli, hai người bây giờ đã là bạn thân. Hàng hóa chủ yếu được chất trên chiếc xuồng cuối. Các xuồng được di chuyển và điều khiển bằng những mái chèo nhỏ có bản rộng hình lá cây. Khi tất cả đã sẵn sàng, Aragorn dẫn họ chèo thử ngược dòng Silverlode. Dòng nước chảy xiết và họ tiến tới rất chậm. Sam ngồi ở mũi xuồng tay nắm chặt hai be xuồng, nhìn vào bờ sông với vẻ thèm khát. Ánh mặt trời chiếu xuống nước làm lóe mắt anh ta. Khi họ vượt qua cánh đồng Tongue, những gốc cây mọc sát xuống bờ sông. Những chiếc lá vàng rơi đây đó trôi lượn lờ theo dòng nước. Không khí trong và yên tĩnh, tất cả đều im lặng trừ tiếng chim chiền chiện vọng lại từ rất xa.

Họ gặp khúc sông quẹo gắt, và ở đó, họ thấy một con thiên nga lớn tướng, ung ung thả trôi theo dòng. Nước gợn sóng ra hai bên chiếc ức trắng dưới chiếc cổ cong của nó. Mỏ của nó sáng lên ánh vàng, đôi mắt lấp lánh như hạt huyền khảm trên đá vàng; đôi cánh lớn của nó hơi vươn lên. Một âm điệu vang lên trên sông khi nó tới gần; thình lình họ nhận ra đó là một con thuyền, được gia công chạm trổ bằng tài khéo của người Elf trông y hệt một con chim. Hai người Elf mặc đồ trắng đang điều khiển nó bằng những mái chèo đen. Ở giữa thuyền là Celeborn, với Galadriel đứng phía sau, cao và trắng, một vòng hoa vàng trên mái tóc bà ta, trong tay bà ta cầm chiếc thụ cầm, và bà ta hát. Trong bầu trời sáng, mát mẻ, giọng bà ta đượm buồn và ngọt ngào:

Tôi hát bài hát về những chiếc lá, những lá vàng, những lá vàng mọc ở đó

Và những cơn gió, cơn gió đến đó và thổi trong những cành cây

Xa hơn Mặt Trời Mặt Trăng, đám bọt trôi trên biển

Và ở gần bờ biển Ilmarin, mọc lên một cây vàng

Nó sáng lên dưới những vì sao tiền vĩnh cửu ở Eldamar

Ở Eldamar bên cạnh bức tường của Elven Tirion

Ở đó những chiếc lá vàng đã mọc trên cành biết bao năm

Trong khi ở đây bên ngoài Biển Ngăn Cách, nước mắt của Elf đã rơi.

Ôi Lórien! Mùa Đông đến, ngày hoang vắng và trụi lá

Lá rơi xuống dòng sông và dòng sông trôi đi

Ôi Lórien! Tôi đã ở bờ bên này rất lâu rồi

Và trong chiếc vương miện tàn phai đã đan những nụ elanor vàng

Nhưng giờ tôi hát về con thuyền, con thuyền nào đến với tôi

Con thuyền nào sẽ mang tôi trở lại băng qua biển lớn dường ấy?

Aragon đứng trên xuồng khi chiếc thuyền thiên nga đến gần. Công Nương kết thúc bài hát và chào họ. “Chúng tôi đến để gửi lời tạm biệt cuối cùng.” Bà ta nói. “Và gửi các ông lời chúc may mắn của vùng đất này.”

“Dù các ông là khách của chúng tôi,” Celeborn nói. “Các ông chưa ăn với chúng tôi bữa nào cả, và vì thế chúng tôi mời các ông dự buổi tiệc chia tay, ngay tại đây giữa những dòng nước sẽ mang các ông xa khỏi Lórien.”

Chiếc Thiên Nga di chuyển chầm chậm đến bờ kè, và họ quay xuồng lại đi theo nó. Ở đó trên thảm cỏ xanh, buổi tiệc được tổ chức; nhưng Frodo ăn uống rất ít, chỉ chú ý đến vẻ đẹp của Công Nương và giọng nói của bà ta. Bà chẳng còn vẻ gì nguy hiểm hay khủng khiếp nữa, mà cũng không ẩn chứa quyền năng gì bí ẩn cả. Đối với anh, bà vừa gần gũi vừa rất xa xôi, giống cách con người sau này nhìn người Elf. Bà ta như một hình ảnh sống của một cái gì đã bị bỏ sót lại của dòng thời gian bất tận.

Sau khi ăn uống, ngồi trên cỏ, Celeborn lại nói với họ về chuyến hành trình, ông ta chỉ tay về rừng cây phía nam quá khỏi Tongue.

“Khi các anh xuôi dòng,” ông ta nói, “các ông sẽ thấy cây cối thưa dần, và các ông sẽ đến một xứ trơ trụi. Ở đó dòng sông chảy vào một thung lũng nhiều đá giữa đồng hoang cao, cuối cùng sau nhiều dặm nó sẽ đến cù lao cao Tindrock, mà chúng tôi gọi là Tol Brandir. Ở đó nó sẽ phân nhánh bọc lấy những bãi bờ dốc của cù lao và cuồn cuộn ầm ầm đổ theo thác Rauros xuống Nindalf, ngôn ngữ của các ông gọi nó là Wetwang. Đó là một miền đầm lầy rộng lớn, dòng sông bắt đầu khúc khuỷu quanh co và phân thành nhiều nhánh. Ở đó dòng Entwash từ rừng Fangorn ở phía tây chảy vào theo nhiều cửa. Gần dòng sông đó, ở phía bên này Đại Giang, là Rohan. Ở bờ bên kia là những đồi Emyn Muil lộng gió. Gió thổi từ hướng đông đến, vì đồi quay về phía Đầm Lầy Tử Thần những vùng đất không người ở, dẫn đến Cirith Gorgor và các cánh cổng đen của Mordor.

“Boromir, và bất cứ ai cùng anh ta tìm về Minas Tirith, tốt nhất nên rời khỏi Đại Giang ở chỗ phía trên thác Rauros và băng qua Entwash trước khi nó chảy vào đầm lầy. Tuy họ không nên đi ngược lên quá xa theo dòng sông đó, cũng đừng liều lĩnh mắc kẹt trong rừng Fangorn. Đó là vùng đất lạ và tới giờ ít ai biết đến. Nhưng chắc Boromir với Aragon rõ ràng là không cần lời cảnh báo này.”

“Thật ra ở Minas Tirith chúng tôi đã có nghe về Fangorn,” Boromir nói. “Nhưng đối với tôi, những gì tôi nghe nói hầu hết chỉ là những chuyện kể của những bà lão, như thể chúng ta kể cho con cái nghe vậy. Tất cả những vùng đất ở phía bắc Rohan với chúng tôi giờ đây là quá xa xôi đến nỗi chỉ có trí tưởng tượng mới lang thang được đến đó. Về rừng già Fangorn nằm kề biên giới vương quốc của chúng tôi; đến nay đã có nhiều người bỏ mạng kể từ khi có người của chúng tôi tới đó, để chứng minh hay bác bỏ những truvền thuyết đã có từ xa xôi.

“Chính tôi đã ở Rohan một thời gian khá lâu, nhưng tôi chưa bao giờ băng qua đó về phía Bắc. Khi tôi được giao nhiệm vụ làm người đưa tin, tôi đã băng qua khoảng trống ở ngoại vi Núi Trắng, băng qua Isen, Greyflood và đến Northerland luôn. Một cuộc hành trình dài và mệt mỏi. Tôi nghĩ nó cũng khoảng một ngàn hai trăm dặm đường, và tôi phải mất nhiều tháng mới hoàn tất, vì tôi bị mất ngựa ở Tharbad, ở chỗ cạn của dòng Greyflood. Sau cuộc hành trình đó, và sau đoạn đường tôi cùng với hội này đã vượt qua, tôi chắc chắn sẽ tìm được một con đường xuyên qua Rohan, và cả Fangorn nữa nếu cần.”

“Vậy tôi không cần nói gì thêm,” Celeborn nói. “Nhưng đừng coi thường truyền thuyết đã có từ thời xa xưa; vì thường thì có thể những bà lão vẫn nhớ được lời lẽ về những điều mà ngay cả những người thông thái cũng cần biết.”

Bấy giờ Galadriel đứng lên bãi cỏ, lấy một chiếc ly từ người hầu của bà ấy, đổ đầy rượu mật ong và đưa cho Celeborn.

“Bây giờ chúng ta hãy uống ly rượu từ biệt,” bà ta nói. “Uống đi, chúa tể dân Galadhrim! Và đừng để trái tim ông phải buồn phiền dù hết ngày thì phải tới đêm, và buổi tối cũng đã đến gần.”

Sau đó bà ta mang ly rượu đến mỗi người trong Hội, mời họ uống và nói lời tạm biệt, nhưng khi họ uống xong, bà ta bảo họ ngồi lại trên cỏ, còn ghế thì được bày ra cho bà ta và Celeborn. Những hầu gái đứng im lặng quanh bà ta, và bà ta lại nhìn từng người khách của mình. Cuối cùng bà ta nói.

“Chúng ta đã cùng nhau uống ly rượu chia tay,” bà ta nói. “Và bóng đêm đã bao phủ giữa chúng ta. Nhưng trước khi các ông đi, ta đã mang theo trên thuyền những món quà mà Chúa Tể và Công Nương xứ Galadhrim muốn tặng các ông để kỷ niệm về Lothlórien.” Sau đó bà ta gọi từng người.

“Đây là món quà mà Celeborn và Galadriel gửi thủ lãnh của các ông.” Bà ta nói với Aragon, và đưa cho hắn ta một bao gươm vừa vặn với lưỡi gươm của hắn. Nó được khảm các họa tiết hoa lá bằng vàng và bạc, trên đó đính những viên ngọc được xếp thành tên Andúril bằng chữ rune của người Elf và lai lịch thanh gươm.

“Lưỡi gươm rút ra từ bao gươm này sẽ không bị hoen ố hay bị gãy kể cả trong khi chiến đấu.” Bà ta nói. “Nhưng có thứ khác mà các ông mong đợi ở tôi trong lúc chia tay này không? Vì bóng tối sẽ chen giữa chúng ta, và có thể rằng chúng ta sẽ không còn gặp lại nhau nữa trừ khi rất lâu sau này trên con đường không có chỗ quay lại.”

Và Aragon trả lời. “Thưa Công Nương người đã thấy hết mọi niềm mong ước của chúng tôi, và từ lâu đã giữ báu vật duy nhất mà tôi tìm kiếm. Tuy nhiên nó chưa phải của bà để có thể tặng cho tôi, dù bà có cho tôi, và chỉ có cách vượt qua bóng đêm tôi mới tìm đến được với nó.”

“Có lẽ điều này sẽ làm thanh thản trái tim ông.” Galadriel nói; “vì nó được giao cho tôi giữ để trao lại cho ông, nếu ông đi qua vùng đất này.” Sau đó bà ta lấy từ vạt áo mình ra một viên đá màu xanh lá cây rất đẹp, gắn trên một cây trâm bạc khắc hình một con đại bàng giương cánh, và khi bà ta đưa nó lên ánh sáng viên ngọc lấp lánh như ánh mặt trời chiếu qua những chiếc lá mùa xuân. “Viên đá này ta cho Celebrian con gái ta, và nó đã cho con gái nó, và giờ đây nó sẽ là của ông như một niềm hy vọng. Lúc này hãy lấy tên gọi mà lời tiên tri đã dành cho ông, Elessar, hòn đá của người Elf trong dòng họ Elendil!”

Khi đó Aragon nhận viên đá gài lên ngực mình, và những người thường gặp hắn ta bèn thấy hoang mang, trước đây họ không hề thấy rằng dáng hắn ta đứng trông cao lớn và vương giả, và đột nhiên bao nhiêu năm cực ngọc như đã rơi tuột khỏi đôi vai hắn. “Cám ơn món quà mà bà đã dành cho tôi,” hắn ta nói. “Ôi Công Nương Lórien, người đã hạ sinh Celebrian và Arwen Evenstar. Tôi còn lời ca ngợi nào hơn nữa?”

Công Nương cúi đầu đáp lễ, và bà ta bước đến Boromir, trao cho ông ta một sợi thắt lưng vàng, còn Merry và Pipin mỗi người một thắt lưng bạc nhỏ, mỗi cái có khóa móc chạm trổ thành hình một bông hoa vàng. Còn Legolas bà ta cho một cây cung giống loại dân Galadhrim thường dùng, nhưng dài và cứng hơn thứ cung của xứ Mirkwood, trên cung căng một sợi dây được tết bằng tóc của người Elf, đi kèm là một bao đựng tên.

“Còn anh, người làm vườn nhỏ bé, người yêu cây cối,” bà ta nói với Sam. “Ta chỉ có một món quà nhỏ,” bà ta đặt vào tay anh ta một cái hộp gỗ màu xám nhỏ đơn giản, chỉ có một chữ rune bằng bạc khảm trên nắp: “Đây là chữ G viết tắt cho Galadriel,” bà ta nói, “Nhưng nó cũng có thể viết tắt cho garden, nghĩa là vườn trong ngôn ngữ của ông. Trong hộp này là đất trong vườn cây của ta và lời chúc của Galadriel cũng có trên đó. Nó sẽ không giữ ông đi tiếp trên con đường của mình, và cũng không giúp ông chống lại bất cứ nguy hiểm nào, nhưng ông giữ nó và cuối cùng về được đến nhà, khi đó có lẽ nó sẽ là một phần thưởng cho ông. Dù lúc đó ông thấy đất nhà mình cằn cỗi hoang hóa, và nếu ông rải đất này lên đó thì sẽ ít có khu vườn nào ở Trung Địa xum xuê được như vườn của ông. Lúc đó ông sẽ nhớ đến Galadriel và thoáng thấy đươc hình ảnh của vùng đất Lórien xa xôi này mà ông đã chỉ thấy được trong mùa đông hôm nay. Vì mùa xuân và mùa hè ở đây đã qua rồi, và chẳng còn ai được nhìn thấy những cảnh như thế nữa trên mặt đất ngoại trừ trong ký ức mà thôi.”

Sam đỏ mặt đến mang tai, lí nhí điều gì đó, trong khi tay thì nắm chặt cái hộp và cúi gập người xuống.

“Và món quà mà một người Dwarf mong muốn ở người Elf là gì nhỉ?” Galadriel quay sang Gimli.

“Không có gì cả, thưa Công Nương,” Gimli trả lời. “Đối với tôi có thể gặp và nghe giọng nói nhẹ nhàng của Công Nương là quá đủ rồi.”

“Nghe đây tất cả những người Elf!” Bà ta kêu lên với mọi người xung quanh. “Đừng để bất cứ ai nói những người Dwarf vừa tham lam vừa vô ơn nhé! Nhưng chắc chắn, Gimli con trai Glóin ạ, ông có thích điều gì đó ta có thể tặng cho ông mà? Nói đi, ta ra lệnh cho ông đó. Ông không thể là vị khách duy nhất không có quà.”

“Tôi không cần gì cả thưa Công Nương Galadriel,” Gimli cúi thấp đầu và lắp bắp. “Không thứ gì cả trừ khi tôi được phép yêu cầu, không, được xin một sợi tóc của Công Nương, thứ còn hơn cả vàng trên trái đất, tựa như những vì sao thì, vượt xa những viên ngọc trong mỏ. Tôi không yêu cầu một món quà như thế. Nhưng Công Nương đã ra lệnh tôi nói ra điều mình mong muốn.”

Những người Elf xôn xao, rì rầm ngạc nhiên, và Celeborn nhìn chằm chằm vào người Dwarf với vẻ hoang mang, nhưng Công Nương chỉ mỉm cười: “Người ta nói rằng tài khéo của người Dwarf là ở đôi tay hơn là ở miệng lưỡi,” bà ta nói. “Điều đó không đúng với Gimli. Vì chưa bao giờ có ai dám yêu cầu ta một điều táo bạo nhưng lại mát lòng đến thế. Và làm sao ta có thể từ chối khi chính ta bắt ông ấy nói. Nhưng hãy cho ta biết ông sẽ làm gì với món quà như thế?”

“Cất giữ nó cẩn thận, thưa Công Nương,” anh ta đáp, “để nhớ đến lần đầu tiên chúng ta gặp nhau và nếu như tôi trở về được đến lò rèn ở quê nhà, tôi sẽ đúc nó trong một mảnh pha lê bất diệt để trở thành vật gia truyền của gia đình tôi, vật làm tin về thiện chí giữa núi và rừng cho đến ngày tận thế.”

Sau đó Công Nương tháo bím tóc dài nhất của bà ta ra, cắt ba sợi tóc vàng và đặt vào tay Gimli. “Những lời này sẽ kèm với món quà,” Bà ta nói. “Ta không tiên tri vì những lời tiên tri đều vô ích: bóng tối nằm trên tay này, thì hy vọng nằm ở bàn tay kia. Nhưng nếu hy vọng không bao giờ mất, thì ta nói với ông, Gimli con trai Glóin, rằng bàn tay của ông sẽ tuôn ra vàng, và vàng sẽ không bao giờ thống trị được ông.”

“Và ông, Người Mang Nhẫn,” bà ta quay sang Frodo nói. “Ta nhắc đến ông cuối cùng nhưng ông không phải là người cuối cùng mà ta nghĩ đến. Ta đã chuẩn bị thứ này cho ông.” bà ta giơ lên một chiếc lọ pha lê nhỏ, nó lấp lánh trong tay bà ta và những tia sáng trắng tỏa ra từ đó. “Chiếc lọ này,” bà ta nói, “chứa đựng ánh sáng của ngôi sao Eärendil, được giữ trong nước từ suối của ta. Nó sẽ càng chiếu sáng hơn khi đêm đến. Có lẽ nó sẽ là một ngọn đèn cho ông ở những nơi tối tăm, không có chút ánh sáng nào. Hãy nhớ đến Galadriel này và Tấm Gương của bà ta!”

Frodo nhận lấy chiếc lọ, và trong khoảnh khắc đó nó loé sáng giữa hai người, anh thấy bà ta đứng như một nữ hoàng, đẹp tuyệt vời, không còn chút khủng khiếp nào cả. Anh cúi đầu nhưng không biết nói gì hơn.

Lúc bấy giờ Công Nương đứng thẳng dậy, và Celeborn dẫn họ trở lại bờ kè. Một buổi trưa vàng trên thảm cỏ xanh ở mỏm đất Tongue, và dòng nước lấp lánh bạc. Cuối cùng tất cả đã sẵn sàng. Cả Hội lên xuồng vào chỗ của họ như đã sắp xếp. Kêu lên lời chào từ biệt, những người Elf xứ Lórien dùng những cây sào dài màu xám đẩy xuồng họ vào dòng nước chảy, và dòng nước từ từ mang họ đi xa. Những lữ khách ngồi im bất động và không nói gì cả. Trên bờ xanh ngắt gần cuối mỏm đất Tongue, Công Nương Galadriel đứng một mình im lặng. Khi băng qua chỗ bà ta đứng, họ quay lại mắt nhìn bà ta từ từ xa dần. Đối với họ, Lórien cũng vậy, đang dần lùi xa về phía sau, như một chiếc thuyền sáng sủa có cột buồm làm từ loại cây thần tiên, đang tiến về những bờ bãi đã chìm vào quên lãng, trong khi họ ngồi bên mép bờ của thế giới xám xịt, trụi lá mà không giúp được gì cả.

Ngay cả khi họ nhìn chăm chú, dòng sông Silverlode đã chảy vào Đại Giang, và xuồng họ khẽ xoay và bắt đầu trôi nhanh về hướng nam. Chẳng bao lâu Công Nương chỉ còn là chiếc bóng nhỏ màu trắng, rất xa. Bà ta rực rỡ như một khung cửa kính trên đồi dưới ánh mặt trời phía tây, hoặc như một viên pha lê trên mặt đất. Frodo thấy bà ta dường như đang vẫy tay từ biệt lần cuối, và rất xa xôi nhưng rõ ràng cơn gió mang tiếng hát lanh lảnh của bà ta đến tai họ. Nhưng giờ đây bà ta hát bằng cổ ngữ của người Elf bên kia biển lớn, và anh không hiểu ca từ: âm điệu thì tuyệt vời, nhưng nó chẳng làm anh khuây khoả.

Tuy là tiếng của người Elf, nhưng chúng đã khắc sâu vào tâm trí anh, và rất lâu sau này anh đã dịch nó lại, bằng hết sức mình; ngôn ngữ đó là bài hát của người Elf, nói về những điều ít được biết đến ở Trung Địa.

Ai! laurië lantar lassi súrinen,

yéni únótimë ve rámar aldaron!

Yéni ve lintë yuldar avánier

mi oromardi lisse-miruvóreva

Andúnë pella, Vardo tellumar

nu luini yassen tintilar i eleni

ómaryo airetári-lírinen.

Sí man i yulma nin enquantuva?

An sí Tintallë Varda Oiolossëo

ve fanyar máryat Elentári ortanë,

ar ilyë tier undulávë lumbulë;

ar sindanóriello caita mornië

i falmalinnar imbë met, ar hísië

untúpa Calaciryo míri oialë.

Sí vanwa ná, Rómello vanwa, Valimar!

Namárië! Nai hiruvalyë Valimar.

Nai elyë hiruva. Namárië!

“A! Những chiếc lá như vàng rơi theo gió, đã bao nhiêu năm rồi không biết, như đôi cánh của những cành cây! Nhiều năm trôi qua nhanh như hơi rượu mật ong ngọt ngào trong những sảnh đường cao ngất bên kia trời Tây, dưới hầm rượu của Varda nơi những vì sao rung động vì tiếng hát của nàng, thần thánh và vương giả. Giờ đây ai sẽ rót đầy ly rượu cho ta? Vì giờ đây Kindler, Varda, Nữ Hoàng của các vì sao, từ Núi Vạn Niên Bạch đã giơ đôi tay lên như những đám mây, và tất cả những con đường đã chìm trong bóng tối, và từ một xứ sở xám xịt bóng tối nằm trên trong những làn sóng ngầu bọt ngăn cách chúng ta, và sương mù che phủ kho báu của Calacirya mãi mãi. Giờ đây Valimar đã mất, mất vào tay những kẻ đến từ phía Đông! Tạm biệt! Mong rằng anh sẽ tìm được Valimar. Rất mong anh sẽ tìm được nó! Tạm biệt!” Varda là tên của vị Công Nương mà những người Elf ở vùng đất lưu đày ấy đặt cho Elbereth.

Đột nhiên con sông rẽ khúc, hai bên bờ dâng cao lên, và ánh sáng từ Lórien khuất dạng. Frodo sẽ không bao giờ được trở lại miền đất tươi đẹp ấy nữa.

Những lữ khách lại tiếp tục đối mặt với cuộc hành trình, mặt trời phía trước làm loá mắt họ, rồi tất cả đều rưng rưng nước mắt. Gimli khóc nức nở.

“Tôi đã nhìn vùng đất xinh đẹp nhất đó lần cuối cùng,” anh ta nói với Legolas người bạn của mình. “Từ đây trở về sau tôi sẽ không gọi bất cứ thứ gì là đẹp đẽ cả, trừ món quà của bà ta.” Anh ta đặt tay lên ngực.

“Nói cho tôi hay đi Legolas, tại sao tôi lại theo cuộc truy tìm này? Tôi hầu như không biết nguy hiểm chính yếu là ở đâu! Quả thực là Elrond đã nói rằng chúng ta không thể đoán trước những gì sẽ gặp trên đường đi. Sự đau khổ trong bóng đêm là mối nguy hiểm mà tôi e sợ, và nó đã không ngăn tôi lại được. Nhưng chắc tôi đã không tham gia nếu tôi biết trước được mối nguy của ánh sáng và niềm vui. Giờ đây trong buổi chia tay này tôi đã bị vết thương tồi tệ nhất, dù cho đêm nay tôi phải đi thẳng đến chỗ Chúa Tể Hắc Ám. Thương thay cho Gimli con trai của Glóin!”

“Không!” Legolas nói. “Thương thay cho tất cả chúng ta! Và cho mọi người trên trái đất này trong những ngày về sau. Vì quy luật là thế, tìm được rồi lại mất, tựa như đối với những người mà con xuồng của họ đang trôi trên dòng sông. Nhưng tôi sẽ cầu nguyện cho anh, Gimli con trai của Glóin: vì anh chịu đựng mất mát của mình hoàn toàn theo ý anh, và anh có quyền lựa chọn khác đi. Nhưng anh đã không lìa bỏ bạn dồng hành, và ít nhất phần thưởng cho anh là ký ức về Lothlórien sẽ in đậm và khắc sâu trong tim anh, không phai nhạt mà cũng không mai một.”

“Có lẽ vậy,” Gimli nói; “và tôi cám ơn những lời của anh, rõ ràng là những lời chân thành, tuy tất cả những thứ làm tôi khuây khỏa đều giá lạnh. Ký ức không thể là điều trái tim mong muốn. Đó chỉ là một tấm gương, cho dù trong sáng như Kheled-zâram. Hoặc như trái tim của Gimli của người Dwarf. Người Elf có thể nhìn các sự việc khác hơn. Thật ra tôi có nghe nói rằng đối với họ ký ức giống như thế giới thực sự này chứ không chỉ là một giấc mơ thôi. Những người Dwarf thì không thấy như vậy.

“Nhưng chúng ta đừng nói về nó nữa. Hãy xem chiếc xuồng đi. Nó khẳm vì chất nhiều hành lý quá, và Đại Giang thì chảy xiết. Tôi không muốn phải nhận nỗi buồn của mình trong nước lạnh.” Anh ta cầm mái chèo, đưa xuồng về bờ phía tây, theo xuồng của Aragon ở đàng trước vốn đã thoát ra khỏi dòng chảy giữa sông rồi.

Thế là cả Hội tiếp tục cuộc hành trình thăm thẳm của họ, theo dòng nước chảy siết, tiến về hướng nam. Những rừng cây xơ xác chạy dọc theo hai bên bờ sông và họ không thể nhìn rõ những vùng đất nằm sâu trong bờ. Gió đã ngừng và dòng sông chảy không một tiếng động. Không một tiếng chim nào phá vỡ sự im lặng. Mặt trời dần lẫn trong sương mù khi ngày tàn đi, cho đến khi nó lấp lánh trên bầu trời nhợt nhạt như một viên ngọc trai trắng trên cao. Rồi nó mờ dần về hướng Tây, và hoàng hôn đến sớm, tiếp theo là buổi tối xám xịt và không có ánh sao. Họ cứ trôi đi mãi cho đến khuya, đưa xuồng đi dưới bóng của rừng cây phía Tây. Những cây lớn chạy lùi ra sau như những bóng ma, thò những chiếc rễ vặn xoắn khát khô qua màn sương mờ xuống mặt nước. Cảnh vật thật ảm đạm và lạnh lẽo. Frodo ngồi và lắng nghe tiếng nước chảy róc rách lục ục mơ hồ qua các rễ cây và những mảnh gỗ trôi dạt gần bờ, cho đến khi đầu anh ta gà gật và rơi vào một giấc ngủ bất an.

CHƯƠNG 21:
Đại Giang

Sam đánh thức Frodo dậy. Anh nhận ra mình đang nằm, được đắp kỹ, dưới những gốc cây xám xịt trong một góc yên tĩnh của khu rừng trên bờ tây của dòng Đại Giang Anduin. Anh đã ngủ suốt đêm, và buổi sáng xám xịt hiện ra lờ mờ giữa những cành cây trần trụi. Gimli đang bận rộn với đống lửa nhỏ gần đó.

Họ lại lên đường trước khi trời sáng tỏ. Không phải ai trong Nhóm cũng hăm hở đi về phương nam: họ mừng rằng đã có thể trì hoãn việc đưa ra quyết định cuối cùng thêm vài ngày nữa, khi họ đến Rauros và cù lao Tindrock còn nằm ở phía trước; họ cứ để mình trôi theo dòng sông, không hề muốn đi nhanh về phía những hiểm họa đang chờ, cho dù cuối cùng họ có đi theo bất cứ con đường nào đi nữa. Aragorn cứ để xuồng trôi theo dòng nước theo ý chúng, dành sức lực để chống lại nỗi nhọc nhằn sắp đến. Nhưng hắn cứ nhất quyết rằng mỗi ngày chí ít họ cũng nên khởi hành sớm và đi cho đến khuya một chút, vì trong lòng hắn cảm thấy thời gian đang cấp bách, và hắn sợ rằng Chúa Tể Hắc Ám không ngồi chơi trong khi họ còn nấn ná ở Lórien.

Tuy nhiên ngày đó họ không thấy dấu hiệu gì của kẻ thù, ngày kế tiếp cũng không. Những giờ khắc u ám lờ đờ trôi qua mà không hề có chuyện gì. Khi ngày thứ ba của chuyến hành trình trôi qua thì địa hình dần dần thay đổi: cây cối thưa dần và sau đó mất hẳn. Ở bờ phía đông bên trái họ thấy những con dốc dài không ra hình thù chạy dài lên và mất hút trên bầu trời; chúng có vẻ khô quắt và nâu đen như thể có ngọn lửa đã đi qua đó, không chừa lại một chiếc lá xanh nào cả: một vùng hoang vu nghi kị thậm chí không có cả một thân cây bị đốn gãy hay một tảng đá trơ trụi để làm giảm nhẹ sự trống rỗng. Họ đã đến Vùng Đất Nâu, tiêu điều và mênh mông, nằm giữa miền nam Mirkwood và những ngọn đồi Emyn Muil. Thậm chí Aragorn cũng không thể xác định bệnh dịch gì hay chiến tranh hay hành động độc ác nào của Kẻ Thù đã tàn phá vùng đó tệ hại đến như vậy.

Mé tây bên trái họ đất đai cũng không hề có cây cối, nhưng nó bằng phẳng, và nhiều chỗ có những đồng cỏ xanh trải rộng, ở bờ bên này của dòng sông họ đã đi qua những rừng lau sậy mênh mông, quá cao đến độ chúng che khuất mọi tầm nhìn về phía tây, khi những chiếc xuồng nhỏ này lướt sột soạt dọc theo những bờ sậy dập dờn. Những quả khô quắt queo đen thui của chúng uốn và đu đưa trong bầu không khí sáng lạnh, tạo thành tiếng rít nhẹ nhàng, buồn bã.

Thỉnh thoảng qua những vùng trống Frodo bất ngờ thoáng thấy những đồng cỏ dập dờn, và xa hơn nữa là những ngọn đồi trong ánh mặt trời lặn, và mút mắt là một đường vạch đen, đó là những nhánh cực nam của Dãy Núi Mờ Sương.

Không hề có dấu hiệu của những vật thể sống chuyển động, trừ chim. Rất nhiều loại chim nhỏ ríu rít, líu lo trong lau sậy, nhưng hầu như không thể thấy chúng. Một hai lần những lữ khách này nghe tiếng đập cánh của những con thiên nga, và nhìn lên họ thấy một đội hình sát cánh nhau bay nhịp nhàng trên bầu trời.

“Thiên nga!” Sam kêu lên. “Mà lớn quá chừng!”

“Phải,” Aragorn nói, “và chúng là giống thiên nga đen.”

“Xứ sở này trông thê lương, trống rỗng và bao la làm sao!” Frodo nói. “Tôi luôn hình dung rằng khi đi về phía nam thì trời sẽ ấm áp hơn và thú vị hơn, cho đến khi mùa đông bị bỏ lại phía sau mãi mãi.”

“Nhưng chúng ta chưa đi xa về phía nam lắm,” Aragorn nói. “Vẫn còn là mùa đông, và chúng ta đã rời xa biển. Ở đây trời lạnh cho đến khi mùa xuân đến bất ngờ, và lúc này chúng ta có thể vẫn gặp tuyết. Tuốt bên dưới trong vịnh Belfalas, nơi con sông Anduin chảy vào, trời ấm và dễ chịu, co lẽ, hoặc sẽ dễ chịu nếu không có Kẻ Thù. Nhưng theo tôi thì chúng ta ở đây tận miền nam Southfarthing cách xa xứ Shire không quá vài trăm dặm. Hiện giờ anh đang nhìn về phía tây nam cắt ngang những cánh đồng phía bắc của Riddermark, Rohan đất của Chúa Ngựa. Chúng ta sắp đến cửa sông Limlight chảy từ Fangorn xuống để hòa vào Đại Giang. Đó là ranh giới phía bắc của Rohan, và từ xa xưa tất cả những vùng nằm giữa Limlight và dãy Núi Trắng đều thuộc về Rohirrim. Đó là vùng đất dễ chịu và phì nhiêu, cỏ mọc um tùm; nhưng trong những ngày đen tối này con người không ngụ bên dòng Đại Giang mà cũng không cưỡi ngựa đến bờ sông nữa. Sông Anduin rất rộng, nhưng bọn Orc có thể bắn tên sang, và mới đây, người ta nói, chúng còn dám lội qua sông và đột kích người và ngựa của Rohan.”

Sam nhìn từ bờ này sang bờ kia một cách khó chịu. Cây cối đã có vẻ thù địch từ trước, như thể chúng che giấu những con mắt bí mật và những nguy hiểm ngấm ngầm; nhưng bây giờ anh ao ước những hàng cây vẫn ở đó. Anh cảm thấy cả nhóm quá trần trụi, trôi nổi trên những chiếc xuồng nhỏ bé giữa vùng đất không một chỗ trú, trên một dòng sông vốn là biên giới của chiến tranh.

Trong một hai ngày kế tiếp, khi họ tiếp tục trôi đều đặn về phía nam, cảm giác bất an này lớn dần trong cả Nhóm. Trong suốt một ngày họ cầm mái chèo và tăng tốc về phía trước. Hai bên bờ lùi dần về phía sau. Dòng sông nhanh chóng rộng ra và cảng nông hơn, những bãi đá dài nổi lên ở phía đông, và giữa mặt nước nhô lên những bãi đầy sỏi, nên phải lái xuồng hết sức cẩn thận. Vùng Đất Nâu dâng cao thành những cao nguyên trơ trụi, một luồng không khí lạnh từ phía đông thổi qua đó. Bờ bên kia những cánh đồng nhấp nhô khô héo giữa một mảnh đất sình lầy đầy cỏ. Frodo rùng mình, nghĩ đến những bãi cỏ và những con suối, mặt trời trong trẻo và những cơn mưa nhẹ của Lothlórien. Chắng có mấy tiếng nói chuyện, và không một tiếng cười trên các chiếc xuồng. Mỗi thành viên của Nhóm đều bận theo đuổi những ý nghĩ riêng của mình.

Tâm hồn của Legolas đang thả dưới những vì sao của một đêm hè trong khoảng rừng thưa nào đó ở giữa rừng sồi miền bắc; Gimli đang mân mê vàng trong trí tưởng tượng, và tự hỏi liệu không biết nó có thích hợp để đúc thành vỏ bọc món quà của Công Nương không. Merry và Pippin trong chiếc xuồng giữa đang cựa quậy khó chịu, vì Boromir cứ ngồi lẩm bẩm một mình, thỉnh thoảng cắn móng tay, như thể có điều gì bất ổn hoặc lo lắng gặm nhấm ông ta, lâu lâu lại chộp lấy mái chèo và bơi sát phía sau xuồng của Aragorn. Rồi Pippin, ngồi đàng mũi nhìn ra sau, bắt gặp một ánh kỳ lạ trong mắt ông ta, khi ông ta nhìn chăm chăm vào Frodo ngôi phía trước. Từ lâu Sam đã xác định rằng, dù các chiếc xuồng không nguy hiểm như anh ta đã nghĩ từ bé đến giờ, nhưng chúng cũng khó chịu vượt ngoài sức tưởng tượng của anh. Anh ta thấy chật chội và khốn khổ, chẳng có gì làm ngoài việc cứ ngồi nhìn những vùng đất mùa đông trên bờ và mặt nước xám xịt hai bên xuồng. Thậm chí khi cần sử dụng mái chèo họ cũng không giao cho Sam một cây nào cả.

Lúc chạng vạng ngày thứ tư, anh ta nhìn ngược ra sau qua những mái đầu cúi rạp của Frodo và Aragorn lẫn những chiếc xuồng theo sau; anh thấy buồn ngủ và ước ao được dừng lại cắm trại, để lại cảm thấy mặt đất dưới chân mình. Bất ngờ anh ta thoáng thấy cái gì đó; thoạt tiên anh ta nhìn nó một cách thờ ơ, rồi anh ngồi thẳng dậy và dụi mắt; nhưng khi nhìn lại thì anh ta không thấy nó nữa.

Đêm đó họ cắm trại trên một bãi sông nhỏ bên bờ tây. Sam cuộn mình trong chăn cạnh Frodo. “Ông Frodo này, trước khi chúng ta dừng lại khoảng một hai giờ tôi có một giấc mơ thật buồn cười,” anh ta nói. “Hoặc có lẽ nó không phải là một giấc mơ. Dù sao thì nó cũng thật buồn cười.”

“Nó là cái gì vậy?” Frodo hỏi, biết rằng Sam không yên tâm ngủ nếu anh ta chưa kể xong câu chuyện của mình, dù đó là chuyện gì đi nữa. “Tôi không hề thấy hay nghĩ được bất cứ thứ gì có thể khiến mình cười được từ khi chúng ta rời Lothlórien cả.”

“Nó không buồn cười theo kiểu đó, ông Frodo ạ. Nó kỳ cục lắm. Nếu như đó không phải là một giấc mơ thì hỏng bét đây. Và ông nên nghe tôi kể. Như vầy nè: tôi thấy một khúc cây có những con mắt!”

“Một khúc cây thì có sao đâu,” Frodo nói. “Trên sông này có rất nhiều khúc cây. Tất nhiên là trừ những con mắt!”

“Nhưng không được,” Sam nói. “Chính cái vụ có mắt mới làm tôi hết hồn chứ. Mới đầu tôi thấy nó như một khúc cây trôi lờ đờ đàng sau xuồng của Gimli; nhưng tôi không chú ý lắm. Rồi có vẻ như khúc cây đó từ từ đuổi kịp chúng ta. Và như thế thật kỳ lạ, bởi vì tất cả chúng ta cùng thả trôi trên sông đâu có xuồng nào trôi mau hơn xuồng nào. Ngay khi ấy tôi thấy hai con mắt đó: hai điểm nhợt nhạt, làm như tỏa sáng, trên một chỗ u gần đầu khúc cây. Vả lại, nó không phải là một khúc cây, vì nó có chân như mái chèo, gần giống như chân thiên nga vậy, có điều nó làm như lớn hơn, và cứ quạt quạt trên mặt nước.

“Khi đó tôi ngồi thẳng dậy và dụi mắt, định la lên, nếu nó vẫn còn đó khi tôi tỉnh ngủ hẳn. Vì cái vật quái quỷ đó lúc ấy đã trôi nhanh và tới sát phía sau xuồng của Gimli rồi. Nhưng hoặc hai đốm sáng đó thấy tôi nhúc nhích và nhìn, hoặc khi đó tôi đã tỉnh ngủ hẳn, tôi cũng không biết, nhưng khi tôi nhìn lại, thì nó không còn ở đó nữa. Nhưng tôi nghĩ, qua đuôi mắt, tôi thoáng thấy một cái gì đen bắn ra dưới bóng tối của bờ sông. Tôi không thấy hai con mắt đó nữa.

“Tôi tự nhủ: ‘mơ ngủ nữa rồi, Sam Gamgee,’ và sau đó tôi chẳng nói gì nữa. Nhưng tôi cứ nghĩ mãi, và bây giờ tôi không dám tin chắc như lúc đó. Theo ông thì nó là cái gì, ông Frodo?”

“Lẽ ra tôi sẽ chẳng đoán được nó là cái gì ngoại trừ một khúc cây, lúc trời chập choạng tối mà anh thì buồn ngủ, Sam ạ,” Frodo nói, “nếu đây là lần đầu có người phát hiện ra mấy con mắt đó. Nhưng không phải vậy. Tôi đã thấy nó từ lúc còn ở phía bắc trước khi chúng ta đến Lórien kìa. Và tôi đã thấy một sinh vật kỳ lạ có mắt sáng leo tới tấm sàn chỗ mình ngủ trong đêm đó. Haldir cũng thấy nó. Anh còn nhớ lời của người Elf về việc truy đuổi bọn Orc không?”

“A,” Sam nói. “Nhớ chứ, và tôi còn nhớ nhiều chuyện nữa. Tôi không thích những suy diễn này; nhưng cứ nghĩ hết chuyện này sang chuyện khác, và những câu chuyện của ông Bilbo các thứ, tôi nghĩ mình có thể nhớ ra tên của sinh vật đó. Một cái tên xấu xa. Gollum, phải không?”

“Phải, có lúc tôi đã e sợ điều đó,” Frodo nói. “Kể từ cái đêm trên nhà sàn đó. Tôi cho rằng hắn đang ẩn nấp trong Moria, và sau đó lần theo dấu chúng ta; nhưng tôi đã hy vọng rằng việc chúng ta lưu lại Lórien sẽ đánh lạc hướng hắn lần nữa. Sinh vật khủng khiếp này hẳn đã núp trong rừng cạnh Silverlode, theo dõi chúng ta khởi hành!”

“Tôi cũng nghĩ vậy,” Sam nói. “Và mình phải cảnh giác hơn nữa, nếu không có đêm mình sẽ thấy những ngón tay gớm guốc đó bóp cổ mình như chơi, nếu mình còn thức dậy kịp. Đó là điều tôi muốn nói. Tối nay không cần quấy rối Strider hay những người kia. Tôi sẽ canh gác. Tôi có thể ngủ vào ngày mai, chẳng khác gì một túi hành lý trên xuồng thôi, có thể nói thế.”

“Phải,” Frodo nói, “và có lẽ nói ‘như một túi hành lý có mắt’. Anh sẽ canh gác; nhưng anh phải hứa là sẽ đánh thức tôi lúc nửa đêm, nếu trước đó chẳng có gì xảy ra, nghe?”

Trong đêm đen yên tĩnh Frodo giật mình tỉnh dậy và thấy Sam đang lắc anh. “Thật là xấu hổ khi phải đánh thức ông,” Sam thì thào, “nhưng như ông đã nói. Chẳng có gì đáng kể lắm. Hồi nãy tôi nghĩ mình có nghe tiếng lội lõm bõm nhẹ nhẹ và một tiếng khịt mũi; nhưng chắc ông cũng thường nghe những âm thanh kỳ cục như vầy cạnh một con sông lúc nửa đêm lắm.”

Anh ta nằm xuống, và Frodo ngồi dậy, cuộn người trong chăn, cố chống lại cơn buồn ngủ của mình. Giờ khắc trôi qua chầm chậm, chẳng có gì xảy ra. Lúc Frodo sắp đầu hàng cơn cám dỗ nằm xuống ngủ lại thì một bóng đen, hầu như không thấy được trôi bềnh bồng đến gần một trong những chiếc xuồng đậu ở đó. Một bàn tay dài lờ mờ trắng thò lên bám lấy mạn xuồng; hai con mắt như hai ánh đèn nhợt nhạt ánh lên lạnh lẽo khi nó nhìn vào trong bờ, rồi nhìn thấy Frodo. Hai bên cách nhau chỉ một hai mét và Frodo có thể nghe tiếng rít của hơi thở hít vào. Anh đứng lên, rút thanh Sting khỏi vỏ và đối mặt với đôi mắt đó. Lập tức ánh sáng của chúng tắt ngấm. Có một tiếng rít và một tiếng lõm bõm nữa, và hình dáng khúc cây đen thui đó xuôi theo dòng chảy biến mất vào bóng đêm. Aragorn cục cựa, quay sang và ngồi dậy.

“Cái gì vậy?” hắn thì thào, nhỏm dậy, đến bên Frodo. “Tôi cảm thấy có cái gì đó trong giấc ngủ của mình. Tại sao anh rút gươm ra vậy?”

“Gollum,” Frodo đáp. “Hoặc ít nhất là tôi đoán như vậy.”

“A!” Aragorn nói. “Vậy anh biết về tiếng chân nhè nhẹ sau chúng ta rồi, phải không? Nó đã theo bước chúng ta suốt qua Moria đến Nimrodel. Từ khi chúng ta đi xuồng, hắn đã nằm trên một khúc cây và chèo băng hai tay và hai chân. Tôi đã cố tóm hắn một hai lần lúc đêm, nhưng hắn tinh khôn hơn một con cáo và trơn như một con cá. Tôi đã hy vọng chuyến hành trình trên sông này sẽ bỏ rơi hắn, nhưng hắn là một tay sông nước quá thông minh.

“Ngày mai chúng ta sẽ phải cố đi nhanh hơn. Giờ anh nằm nghỉ đi, tôi sẽ canh chừng đến sáng. Tôi ước gì tóm được tên quái quỷ đó. Chúng ta có thể khiến hắn trở nên hữu ích. Nhưng nếu tôi không thể làm được, thì chúng ta sẽ phải cố bỏ rơi hắn. Hắn rất nguy hiểm. Ngoài việc giết người vào ban đêm rất thiện nghệ, hắn còn có thể dẫn đường cho bất kỳ kẻ thù nào quanh quẩn gần đây theo dấu chúng ta.”

Đêm trôi qua mà Gollum không xuất hiện nữa. Sau chuyện đó cả Nhóm rất cảnh giác nhưng họ chẳng thấy tăm hơi Gollum đâu nữa trong cuộc hành trình. Nếu hắn vẫn theo sau, thì hắn rất cảnh giác và xảo quyệt. Theo lệnh của Aragorn bây giờ họ chèo rất lâu mới nghỉ, và những chiếc xuồng lướt đi nhanh. Nhưng họ ít có cơ hội ngắm vùng đất hai bên, vì họ đi hầu như vào ban đêm và lúc chập choạng tối, ban ngày nghỉ, và cứ ẩn mình khi địa hình thuận tiện. Theo cách này bảy ngày trôi qua mà không có vấn đề gì xảy ra.

Thời tiết vẫn xám xịt và u ám, gió từ phía đông thổi đến, nhưng khi đêm xuống thì bầu trời tít đàng tây trong trẻo, những mảng sáng yếu ớt, vàng và xanh nhạt, hé mở bên dưới tầng mây xám xịt. Trong những hồ xa xa có thể thấy ánh phản chiếu của vầng trăng non. Sam nhìn ánh trăng và cau màỵ.

Ngày hôm sau cảnh hai bên bờ bắt đầu thay đổi nhanh chóng. Bờ sông cao dần và có nhiều đá lô nhô. Rồi họ vượt qua một vùng đồi đá hai bên bờ có những con dốc đứng đầy những loại cây có gai, chằng chịt những cây mâm xôi và dây leo. Phía sau chúng là những vách đá thấp, và những ống khói tiên bằng đá xám bám đầy dây thường xuân; xa hơn nữa là những mỏm đồi cao mọc đầy linh sam bị gió giật tả tơi. Họ đang đến gần vùng đất đồi núi xám xịt của Emyn Muil, dải phía nam của Wilderland.

Có nhiều chim quanh các vách đá và các ống khói tiên, chúng lượn vòng tuốt trên cao, làm đen cả bầu trời nhợt nhạt. Khi họ nằm trong trại ngày hôm đó, Aragorn quan sát những cánh chim với vẻ nghi ngại, tự hỏi không biết Gollum có giở trò ma mãnh gì không và tin tức về chuyến hành trình của họ hiện đã lan khắp vùng hoang dã này chưa. Lát sau khi mặt trời đã lặn, cả Nhóm rục rịch lên đường, hắn chợt phát hiện một đốm đen in rõ trong ánh nắng đang tàn: một con to ở rất cao và xa, đang lượn vòng, và bay chầm chậm về phía nam.

“Cái gì vậy, Legolas?” hắn hỏi, chỉ lên trời về phía bắc. “Phải một con đại bàng không?”

“Đúng,” Legolas nói. “Nó là đại bàng săn mồi. Tôi tự hỏi không biết nó báo trước điềm gì đây. Ở đây xa núi lắm mà.”

“Bao giờ trời tối hẳn chúng ta mới khởi hành,” Aragorn nói.

Cuộc hành trình đã sang đêm thứ tám. Trời lặng im không một chút gió. Gió xám phía đông đã ngớt. Trăng lưỡi liềm mỏng dính đã mọc sớm khi hoàng hôn nhợt nhạt chưa tắt hẳn, nhưng bầu trời bên trên trong vắt, và dù xa tuốt tận phương nam những đám mây khổng lồ vẫn còn vương chút ánh sáng mờ nhạt, ở phương tây những vì sao đã lấp lánh.

“Đi nào!” Aragorn nói. “Chúng ta sẽ liều một chuyến hành trình vào ban đêm nữa. Chúng ta đang đến những đoạn của con Đại Giang mà tôi không rành lắm: vì trước đấy tôi chưa từng đi đường thủy tại những vùng này, nhất là từ đây đến thác Sarn Gebir. Nhưng nếu đúng như tính toán của tôi, thì những đoạn thác ghềnh đó vẫn còn cách đây nhiều dặm. Tuy nhiên trước khi đến đó vẫn có nhiều chỗ nguy hiểm: nhiều đá ngầm hoặc cồn giữa dòng. Chúng ta phải quan sát cẩn thận và không được chèo nhanh.”

Vì Sam ở trong xuồng dẫn đầu nên được giao nhiệm vụ làm người quan sát. Anh ta chồm người tới trước nhìn vào bóng tối lờ mờ. Đêm càng lúc càng tối, nhưng những vì sao bên trên sáng một cách kỳ lạ và có một ánh lấp lánh trên mặt nước Đại Giang. Đã gần nửa đêm, và họ thả trôi trong một lát, hầu như không dùng chèo, lúc đó bất chợt Sam la to. Chỉ vài mét phía trước những khối đen bỗng trồi lên trên dòng nước và anh ta nghe tiếng nước cuồn cuộn xoáy. Có một dòng chảy nhanh ngoặt sang trái, về phía bờ đông nơi dòng chảy thông suốt hơn. Khi bi cuốn qua một bên các lữ khách có thể thấy, lúc này rất gần, đám bọt trắng nhợt của Đại Giang đang vỗ vào những dải sắc nhọn thọc ngang vào dòng chảy giống như những chiếc răng nhọn hoắt. Tất cả các chiếc xuồng túm tụm lại với nhau.

“Ê kìa, Aragorn!” Boromir la lên, khi xuồng của ông ta đụng vào xuồng đi đầu. “Thật là điên rồ! Chúng ta không thể đương đầu với ghềnh thác vào ban đêm được! Không có xuồng nào còn nguyên vẹn được với Sarn Gebir, dù ngày hay đêm.”

“Quay lại, quay lại!” Aragorn kêu lên. “Quay lại! Cố quay lại!” hắn thọc mái chèo xuống nước, cố hãm xuồng lại và quay trở lui.

“Tôi đã ước lượng sai,” hắn nói với Frodo. “Tôi không ngờ rằng chúng ta đã đến tận đây: Anduin chảy nhanh hơn tôi nghĩ. Sarn Gebir hẳn đã ở sát cạnh đây rồi.”

Với nỗ lực dữ dội họ kiềm các chiếc xuồng lại và từ từ trở quay ngược lại; nhưng thoạt đầu các chiếc xuồng chỉ nhích lên hết sức chậm chạp ngược dòng nước, và càng lúc họ càng bị đẩy gần hơn sang bờ phía đông. Lúc này nó đã vươn lên sừng sững trong đêm đầy vẻ đe dọa và tối tăm.

“Tất cả hợp sức lại chèo!” Boromir la to. “Chèo! Nếu không chúng ta sẽ bị vướng vào những bãi ngầm.” Ngay khi ông ta nói Frodo cảm thấy lườn xuồng bên dưới đã cạ vào đá.

Ngay lúc đó có tiếng bật tưng của những dây cung: vài mũi tên rít qua đầu họ, và một số rơi giữa họ. Một mũi đánh mạnh vào giữa hai vai của Frodo và anh ngã chúi tới trước với một tiếng kêu, buông rời mái chèo: nhưng mũi tên rơi xuống, bị chiếc áo giáp anh mặc bên trong cản lại. Một mũi khác xuyên qua chiếc mũ trùm đầu của Aragorn; và mũi thứ ba ghim vào be xuồng thứ hai, sát bên bàn tay của Merry. Sam nghĩ anh ta thoáng thấy những bóng đen chạy tới lui trên bãi sông dài đầy đá cuội của bờ đông. Chúng có vẻ rất gần.

“Yrch!” Legolas thốt lên, bất giác dùng tiếng mẹ đẻ.

“Bọn Orc!” Gimli kêu.

“Gollum làm đó, tôi chắc chắn,” Sam nói với Frodo. “Và cũng chọn một chỗ hay thật. Có vẻ như dòng Đại Giang này quyết chí đưa chúng ta vào tay bọn chúng!”

Tất cả họ chồm tới cố sức đẩy mái chèo: cả Sam cũng giúp một tay. Mỗi phút họ đều chờ đợi bị những mũi tên gắn lông đen ghim trúng mình. Nhiều mũi rít qua đầu hoặc rơi tõm xuống mặt nước gần đó; nhưng không còn mũi nào trúng mục tiêu nữa. Trời đã tối, nhưng không quá tối đối với những con mắt đi đêm của bọn Orc, và với ánh sao nhấp nháy hẳn những kẻ thù xảo quyệt này đã có ít nhiều lợi thế, trừ khi những chiếc áo choàng xám của Lórien và những chiếc xuồng được đóng bằng gỗ xám của người Elf đã qua mặt được ngón nghề tàn độc của bọn cung thủ Mordor.

Họ cứ gắng sức chèo, từng nhát một. Trong đêm tối thật khó để xác định họ có thực sự di chuyển được chút nào không; nhưng dần dần dòng nước bớt xoáy hơn, và bóng dáng bờ đông mờ dần trong đêm. Cuối cùng, trong chừng mực họ có thể đánh giá, họ đã ra tới giữa dòng và đã đưa những chiếc xuồng đi xa khỏi những dải đá tảng chìa ra ở phía hạ lưu. Rồi họ trở mũi xuồng chút xíu và cố sức bơi về phía bờ tây. Dưới bóng những bụi cây ngả trên mặt nước họ dừng lại và thở.

Legolas đặt mái chèo xuống và cầm lên cây cung anh mang theo từ Lorien. Rồi anh phóng tới và bước lên bờ. Giương cung, lắp tên, anh xoay người, nhìn qua bên kia sông trong bóng tối. Bên kia sông có những tiếng rú rợn người, nhưng chẳng thấy được gì cả.

Frodo nhìn lên người Elf đứng cao trên anh, đang chăm chú nhìn vào bóng đêm tìm một mục tiêu để bắn. Đầu anh ta đen, in trên nền trời sao nhấp nháy trong màn đêm đen phía sau. Nhưng lúc này từ phía nam những đám mây khổng lồ đang ùn lên, che tối cả bầu trời đầy sao. Một nỗi khiếp hãi bất ngờ trùm lên cả Nhóm.

“Elbereth Gilthoniel!” Legolas thở dài khi anh ta nhìn lên. Ngay khi anh làm như thế, một bóng đen, giống như mây, nhưng không phải mây, vì nó di chuyển rất nhanh, thoát ra từ bóng tối ở phía nam, và lao về phía Nhóm, che kín tất cả ánh sáng khi nó đến gần. Rồi nó hiện ra như một sinh vật khổng lồ có cánh, đen hơn hầm mỏ trong đêm. Từ bên kia sông những tiếng kêu sắc nhọn nổi lên chào đón nó. Frodo cảm thấy một cơn ớn lạnh bất ngờ chạy khắp người và thắt lấy tim anh; có một cơn ớn lạnh ghê người, giống ký ức về vết thương cũ trên vai; anh gập người xuống, như thể để lẩn trốn.

Cây cung không lồ của Lórien bất ngờ bật tách một tiếng. Cây tên rời dây cung rít lên trong không khí. Frodo nhìn lên. Gần như ngay trên đầu anh hình dáng có cánh đó chao đảo. Có một tiếng rú khàn khàn khó nghe, như phát ra từ không khí, rồi lao xuống mất hút vào bóng tối lờ mờ của bờ đông. Bầu trời trong trở lại. Từ xa xôi vang lại nhiều âm thanh náo động, nguyền rủa và than khóc trong bóng tối, rồi sau đó im lặng. Tối đó không một mũi tên hay tiếng kêu rú nào từ bờ đông vọng đến nữa.

Một lát sau Aragorn dẫn đầu các chiếc xuồng tiếp tục ngược dòng. Họ mò mầm theo mép nước một quãng xa, cho đến khi tìm thấy một vịnh nhỏ nông, ở đó có vài cây thấp mọc sát mé nước, và phía sau đó có một bờ đá dốc. Nhóm quyết định ở lại đây cho đến sáng: thật vô ích khi cố đi xa hơn vào ban đêm. Họ không dựng trại và cũng không đốt lửa, mà nằm thu lu trong xuồng, neo sát vào nhau.

“Đáng ca tụng thay cây cung của bà Galadriel, cánh tay và đôi mắt của Legolas!” Gimli nói, khi anh ta nhai nhóp nhép một cái bánh lembas. “Đó là một cú bắn thần sầu vào đêm tối, anh bạn ạ!”

“Nhưng ai biết được nó trúng cái gì?” Legolas nói.

“Tôi không biết,” Gimli nói. “Nhưng tôi mừng vì bóng đen đó không tới gần hơn. Tôi chẳng thích nó chút nào. Nó khiến tôi nhớ lại bóng đen ở Moria – bóng đen của Balrog,” anh kết thúc bằng tiếng thì thào.

“Nó không phải là một Balrog,” Frodo nói, vẫn rùng mình với cơn ớn lạnh đã trùm lên anh. “Nó là một cái gì đó lạnh hơn. Tôi nghĩ nó là…” rồi anh ngừng và rơi vào im lặng.

“Anh nghĩ gì vậy?” Boromir háo hức hỏi, chồm khỏi xuồng như thể cố nhìn vào mặt Frodo.

“Tôi nghĩ, không, tôi không nói được,” Frodo đáp. “Dù nó là gì đi nữa, thì việc nó bị bắn rơi đã khiến những kẻ thù của chúng ta mất tinh thần.”

“Có vẻ là như vậy,” Aragorn nói. “Nhưng chúng ở đâu, và bao nhiêu, và chúng sẽ làm gì kế tiếp, chúng ta đều không biết. Đêm nay tất cả chúng ta đều không được ngủ! Bây giờ đêm tối che giấu chúng ta. Nhưng ai biết ban ngày sẽ lộ ra điều gì? Mọi người đều phải sẵn sàng vũ khí!”

Sam ngồi vỗ vào cán gươm như thể anh tin vào những ngón tay của mình, và nhìn lên bầu trời. “Thật hết sức kỳ lạ,” anh ta lẩm bẩm. “Trăng ở Shire và ở Wilderland thì cũng như nhau, hoặc nó phải như thế. Nhưng hoặc chúng không còn theo chu kỳ của nó, hoặc là tôi tính toán sai hết. Ông nhớ chứ, ông Frodo, trăng đang khuyết khi chúng ta ngủ ở tấm sàn trên cây bữa đó: một tuần trước khi trăng tròn, tôi độ chừng vậy. Và chúng ta đã lên đường tới hôm qua là được một tuần, vậy mà tối nay trăng khuyết như cái đầu móng tay, cứ như chúng ta chưa lưu lại ngày nào ở xứ người Elf vậy.

“Ừ, tôi nhớ rõ đã ở đó ba đêm, và hình như tôi còn nhớ vài đêm khác nữa, những tôi dám thề là không thể tới một tháng được. Người khác thì chắc đã nghĩ rằng ở đó thời gian không hề trôi qua!”

“Và có lẽ như vậy thật,” Frodo nói. “Ở xứ đó, chúng ta nằm trong một thời điểm mà ở nơi khác thì đã qua mất rồi. Tôi nghĩ phải đến khi ta theo dòng Silverlode ra tới Anduin thì ta mới trở về với thời gian thực của thế giới người phàm. Và tôi không nhớ được tuần trăng nào ở Caras Galadhon cả, dù thượng hay hạ tuần; chỉ có sao ban đêm và mặt trời ban ngày.”

Legolas cựa quậy trên xuồng của anh ta. “Không, thời gian không dừng lại bao giờ,” anh ta nói. “Nhưng thay đổi và tăng trưởng trong mọi sự vật và nơi chốn thì không giống nhau. Với người Elf thì thế giới chuyển động, và nó chuyển động vừa rất nhanh vừa rất chậm. Nhanh, bởi vì chính họ rất ít thay đổi và tất cả mọi thứ khác đều qua rất nhanh: đó là một nỗi đau khổ cho họ. Chậm là bởi vì họ không đếm chu kỳ thời gian, dù là cho chính họ. Các mùa nối tiếp nhau đi qua chỉ là những đợt sóng lăn tăn lặp đi lặp lại trên một dòng chảy bất tận. Nhưng dưới ánh mặt trời mọi sự đều phải đi đến một kết thúc.”

“Nhưng bước đi đó rất chậm ở Lórien,” Frodo nói. “Quyền năng của Công Nương khống chế nó. Ở Caras Galadhon nơi Galadriel giữ chiếc nhẫn Elf, ngày tháng thì rất nhiều, tuy chúng có vẻ ngắn ngủi.”

“Điều đó không nên nói ra ở ngoài Lórien, kể cả nói với tôi,” Aragorn nói. “Đừng nói chuyện đó nữa! Nhưng nó vậy đấy, Sam: ở xứ đó anh mất khả năng đếm. Ở đó thời gian trôi qua rất nhanh bên cạnh chúng ta như đối với người Elf. Trăng tàn, rồi sang tuần trăng mới, khuyết rồi tròn ở thế giớỉ bên ngoài, trong khi chúng ta lần khân ở đó. Và đến tối hôm qua một tuần trăng mới đã bắt đầu. Mùa đông gần hết rồi. Thời gian đang tiến tới một mùa xuân của niềm hy vọng mong manh.”

Đêm trôi qua lặng lẽ. Không nghe kêu la réo gọi gì ở bên kia sông cả. Những lữ khách nằm phục trên xuồng cảm được thời tiết thay đổi. Không khí dần ấm lên và rất yên tĩnh dưới những tầng mây âm trôi tới từ phương nam và đại dương xa xôi. Tiếng dòng sông tràn qua những tảng đá ở ngọn thác nghe càng lúc càng gần và rõ hơn. Những cành cây nhỏ trên đầu họ bắt đầu nhỏ nước.

Khi ngày rạng, khung cảnh chung quanh họ đã trở nên êm dịu và buồn buồn. Từ từ, bình minh tỏa nhợt nhạt, lan rộng và rõ dần. Có sương mù trên mặt sông, một màn sương trắng tràn lên bờ; bờ bên kia không còn trông thấy được nữa.

“Tôi không chịu được sương,” Sam nói, “nhưng như thế lại hóa ra may mắn. Bây giờ mình có thể lên đường mà không sợ bọn quỷ kia phát hiện.”

“Có thể lắm,” Aragorn nói. “Nhưng ta sẽ khó nhìn ra đường đi trừ khi sương tan bớt một chút. Và chúng ta phải tìm ra đường mòn, nếu chúng ta muốn vượt thác Sarn Gebir và đến được Emyn Muil.”

“Tôi không hiếu tại sao mình phải vượt thác hoặc tiếp tục đi đường sông này,” Boromir nói. “Nếu Emyn Muil nằm ở phía trước, thì chúng ta có thể bỏ xuồng, tiến thẳng về phía tây và phía nam, cho đến khi gặp dòng Entwash rồi băng qua đó vào xứ của tôi.”

“Có thế như thế nếu chúng ta muốn đến Minas Tirith,” Aragorn nói. “Nhưng điều đó chưa được nhất trí. Và một lộ trình như vậy có thể nguy hơn ta tưởng. Thung lũng Entwash phẳng và sình lầy, và sương mù ở đó là cực kỳ nguy hiểm cho những ai đi đường bộ và vác nặng. Cho đến lúc cố cùng tôi mới bỏ xuồng. Ít nhất con sông cũng là con đường không thể lạc lối.”

“Nhưng Kẻ Thù kiểm soát bờ đông,” Boromir phản đối. “Và cho dù ông vượt qua cổng Argonath và bình yên tới được Tindrock, thì lúc đó ông làm gì nữa? Nhảy xuống thác và lủi vào đầm lầy sao?”

“Không!” Aragorn đáp. “Cứ coi như ta sẽ vác xuồng theo kiểu cổ xuống đến chân thác Rauros, và tiếp tục đi theo đường sông. Ông không biết, hay ông quên cầu thang phương Bắc, và chiếc ngai cao trên Amon Hen, được làm từ thời của các Vị Vua Vĩ Đại? Ít nhất tôi cũng có ý định đứng trên đỉnh đó lần nữa trước khi quyết định lộ trình kế tiếp. Có lẽ ở đó ta sẽ thấy được dấu hiệu chỉ đường cho chúng ta.”

Boromir ngẫm nghĩ khá lâu trước quyết định này; nhưng khi thấy rõ rằng Frodo sẽ đi theo Aragorn dù hắn ta đi bất cứ đâu, ông ta mới nhượng bộ. “Kiểu của Con Người ở Minas Tirith là không bỏ bạn bè lúc họ cần mình,” ông ta nói, “và các ông sẽ cần đến sức mạnh của tôi, nếu các ông định đến Tindrock. Tôi sẽ theo đến hòn cù lao cao đó, nhưng không đi xa hơn. Đến đó tôi sẽ quay về quê nhà, đi một mình nếu không có ai muốn đi cùng tôi.”

Trời sáng rõ và sương mù tan chút đỉnh. Họ quyết định Aragorn và Legolas sẽ đi thám thính trước dọc bờ sông, trong khi những người khác ở lại trên xuồng. Aragorn hy vọng tìm ra đường nào đó họ có thể vác xuồng và hành lý theo tới đoạn sông êm đềm hơn khi qua khỏi chỗ ngọn thác.

“Xuồng của người Elf có thể không chìm,” hắn ta nói, “nhưng như thế không có nghĩa mình có thể qua khỏi Sarn Gebir mà vẫn sống sót. Chưa một ai làm được chuyện đó. Người Cao ở Gondor chưa từng mở con đường nào ở vùng này. Ngay cả trong thời huy hoàng, vương quốc của họ cũng không vượt quá Emyn Muil; nhưng có một con đường để vác xuồng ở đâu đó trên bờ phía tây, nếu ta có thể tìm thấy nó. Nó chưa thể bị mất dấu; vì những xuồng nhẹ vẫn thường đi khỏi Wilderland xuống đến tận Osgiliath, và cho đến mấy năm gần dây họ vẫn còn làm như thế, trước khi bọn Orc ở Mordor tăng quân số.”

“Trong đời tôi hiếm khi thấy cái xuồng nào đến từ phương bắc, còn bọn Orc lùng sục khắp bờ đông,” Boromir nói. “Nếu các ông cứ đi tiếp thì qua mỗi dặm nguy hiểm lại mỗi tăng, cho dù ông tìm được con đường.”

“Nguy hiểm có trên mọi con đường về nam,” Aragorn đáp. “Cứ cho chúng tôi một ngày. Nếu chúng tôi không về đúng hẹn, các ông có thể hiểu chúng tôi đã gặp nguy. Lúc đó các ông phải chọn một thủ lĩnh mới và đi theo ông ta đến hết sức mình.”

Với trái tim nặng trĩu Frodo nhìn Aragorn và Legolas leo lên bờ sông dốc và đi khuất vào màn sương, nhưng những lo sợ của anh xem chừng thiếu cơ sở. Chỉ độ hai ba tiếng, chưa đến buổi trưa thì những hình dáng lờ mờ của những tay thám thính đã xuất hiện.

“Mọi chuyện tốt đẹp,” Aragorn nói khi hắn ta tuột xuống bờ sông. “Có một đường mòn, dẫn đến một bến sông tốt vẫn còn được sử dụng. Khoảng cách thì không xa: đầu ngọn thác chỉ cách chúng ta nửa dặm, đoạn thác chỉ dài độ một dặm. Qua khỏi đó dòng sông trong và phẳng lặng trở lại, tuy nó vẫn còn chảy xiết. Công việc nặng nhất là khiêng xuồng và hành lý đi qua đoạn đường mòn đó. Chúng tôi đã tìm thấy con đường đó, nhưng nó nằm hơi xa mé sông và chạy dưới chân vách đá, cách bờ khoảng hơn hai trăm mét. Chúng tôi chưa tìm ra chỗ cho xuồng đậu. Nếu nó còn đó thì hẳn ta đã vượt qua hồi tối hôm qua. Chắc khi ấy chúng ta lo chèo ngược dòng và không nhận ra nó vì sương mù nhiều quá. Tôi e rằng bây giờ mình phải kéo xuồng khỏi dòng sông, và tiến về đường mòn, cõng theo xuồng, càng nhanh càng tốt.”

“Chuyện không dễ đâu, cho dù tất cả chúng ta đều là Người Cao,” Boromir nói.

“Lúc này thì cùng phải ráng sức thôi,” Aragorn nói.

“Phải, đành vậy thôi,” Gimli nói. “Chân Người Cao sẽ chậm trên đường gồ ghề, còn dân Dwarf cứ đi tiếp, ông Boromir ạ!”

Công việc quả là nặng nhọc, nhưng cuối cùng cũng xong. Hành lý được mang lên bờ, tới một chỗ bằng phẳng. Rồi kéo xuồng và khiêng lên. Chúng nhẹ hơn mọi người nghĩ.

Legolas cũng chẳng biết chúng làm bằng thứ cây gì ở xứ của người Elf; nhưng thứ gỗ đó chắc mà nhẹ kỳ lạ. Chỉ Merry với Pippin thôi cũng đủ khiêng một xuồng trên đường bằng. Tuy nhiên phải có hai Người Cao mới nhấc và kéo chúng qua địa hình mà họ phải vượt qua. Địa thế từ bờ sông dốc ngược lên, rải rác đầy những tảng đá vôi xám, có nhiều hố sụp bị cỏ hay bụi rậm che khuất; lại còn những bụi cây mâm xôi và những trũng dốc đứng nữa; đây đó rải rác những ao bùn nhận nước từ những vùng đất cao hơn sâu trong bờ.

Boromir và Aragorn khiêng từng cái xuồng lên, trong khi những người kia hì hục theo sau họ, vác hành lý trên lưng. Sau cùng tất cả cũng được đưa lên tới đường mòn vác xuồng. Rồi họ cùng tiến lên không gặp trở ngại gì đáng kể, ngoài mấy bụi gai bò cản đường và những tảng đá lăn. Sương mù vẫn còn giăng mắc trên vách đá và bên trái họ, mặt sông vẫn bị sương bao phủ: họ còn nghe được nước ồ ồ chảy qua những bậc và khe đá của thác Sam Gebir nhưng không nhìn thấy nó. Họ phải đi hai chuyến mới mang hết mọi thứ tới bãi sông phía nam.

Đường mòn vác xuồng uốn khúc xuống mé sông, đi ven bờ của một cái hố nhỏ. Làm như nó đươc khoét ở bờ sông, không phải bằng sức người, mà do sức nước xoáy từ Sam Gebir thúc vào nền đá thấp chìa ra chắn dòng chảy. Qua khỏi chỗ đó bãi sông gặp vách dá xám dựng đứng, và không có lối nào cho người đi bộ vượt quá.

Buổi chiều qua nhanh và hoàng hôn mờ mịt mây đã gần kề. Họ ngồi bên mép nước lắng nghe dòng thác ầm ào gầm thét sau màn sương; họ mệt mỏi và buồn ngủ, và tâm hồn họ ảm đạm như cảnh ngày đang tàn.

“Rồi, chúng ta phải qua một đêm nữa ở đây,” Boromir nói. “Chúng ta cần ngủ, và tuy Aragorn muốn vượt cổng Argonath đêm nay nhưng chúng ta đã quá mệt, có lẽ ngoại trừ anh chàng Dwarf gân guốc kia.”

Gimli chẳng trả lời; chỉ gật gù khi ngồi xuống.

“Bây giờ hãy nghỉ một lát,” Aragorn nói. “Ngày mai ta phải đi vào lúc ban ngày như trước. Nếu thời tiết không thay đổi và chơi ác chúng ta lần nữa thì chúng ta có cơ may vượt qua dễ dàng mà không bị tai mắt nào bên bờ đông phát hiện. Nhưng đêm nay mỗi phiên gác phải có hai người: ba giờ ngủ và một giờ gác.”

Đêm đó chẳng xảy ra chuyện gì tồi tệ hơn một đám mưa nhỏ lúc gần sáng. Ngay khi trời sáng rõ là họ khởi hành. Sương đã mỏng dần. Họ cố gắng đi sát bờ tây, và họ có thể thấy hình dáng lờ mờ của những mỏm đá lên cao dần, những vách đá tối tăm ăn sát xuống dòng nước. Đến giữa buổi sáng, mây kéo xuống thấp và trời bắt đầu mưa tầm tã. Họ kéo những tấm da che xuồng để nó không bị ngập nước, và cứ trôi tới: qua màn mưa trắng xoá họ chẳng nhìn rõ được phía trước cũng như chung quanh.

Tuy nhiên mưa không kéo dài. Từ từ bầu trời sáng hơn và đột nhiên mây tản đi những cụm rải rác trôi ngược sông về phía bắc. Sương mù cũng tan. Trước mặt họ là một khe núi rộng với hai bên vách đá sừng sững mọc lác đác mấy thân cây vặn vẹo. Lòng sông hẹp lại và nước chảy xiết hơn. Bây giờ họ đang lao đi, không có hy vọng dừng lại hay đổi hướng nếu gặp chướng ngại gì trước mặt. Trên đầu họ là một dải trời xanh nhạt, quanh họ là dòng sông chìm trong bóng râm, và trước mặt họ là những quả đồi Emyn Muil đen ngòm chắn mất ánh mặt trời, không thấy có khoảng trống nào mở ra trước mặt.

Frodo thấy ở xa xa có hai khối đá khổng lồ, như hai cây cột hay ngọn tháp. Cao, thẳng dứng và đầy đe dọa, chúng đứng hai bên dòng chảy. Giữa hai cột đá là một khoảng trống hẹp, và dòng sông bắn những chiếc xuồng về phía đó.

“Cổng Argonath kìa! Trụ đá của những Hoàng Đế!” Aragorn kêu lên. “Mình sắp vượt qua đấy. Giữ hàng một, càng xa nhau càng tốt! Ráng giữ ở giữa dòng!”

Khi xuồng Frodo lao tới đó những cột đá vươn lên như ngọn tháp nhìn xuống anh. Anh thấy chúng nó quá lớn, những hình thù xám xịt im lặng nhưng đầy đe dọa. Rồi anh thấy chúng được tạo hình theo mẫu: tài khéo và quyền lực của thời xưa đã được tạc vào chúng, và mặc cho bao dãi dầu mưa nắng, bao năm tháng lãng quên chúng vẫn giữ được đường nét mà chúng từng được tạo tác. Trên những bệ đá chìm sâu dưới nước hai ông vua đá vĩ đại này đã được dựng lên: vẫn còn đôi mắt đăm chiêu và vầng trán hằn sâu, họ nhíu mày nhìn lên phương bắc. Bàn tay trái của hai tượng giơ lên, lòng bàn tay hướng ra ngoài trong một cử chỉ cảnh báo; tay phải của chúng cầm rìu, trên đầu là mũ sắt và vương miện đã sứt mẻ. Chúng vẫn mang vẻ quyền năng và oai vệ, những lính canh câm lặng của một vương quốc đã tiêu trầm từ lâu. Frodo cảm thấy bối rối và sợ hãi, anh rúm người lại, nhắm mắt không dám nhìn lên khi xuồng lao tới gần. Ngay cả Boromir cũng cúi đầu chào khi xuồng lướt qua đó, mỏng manh và trôi dạt như những chiếc lá, dưới bóng dáng trường cửu của các lính canh của Númenor. Thế là họ vượt qua được khe hẹp của cổng Argonath.

Ở hai bên những vách đá dựng đứng cao vút đến vô tận. Tuốt trên cao là bầu trời lờ mờ. Dòng nước đen gầm thét ầm vang, và một luồng gió rít lên trên mặt sông. Frodo gục trên đầu gối nghe Sam ở phía trước lầm bầm rên rỉ: “Chốn khủng khiếp quá! Cho tôi ra khỏi xuồng đi, tôi thề không bao giờ thò chân xuống một vũng nước nữa, chứ đừng nói chi một dòng sông!”

“Đừng có sợ!” một giọng lạ lẫm vang lên sau lưng anh. Frodo quay lại và thấy Strider, mà lại không còn là Strider nữa, vì gã Lãng Du không còn đó nữa. Ngồi ở đuôi xuồng là Aragorn con trai Arathorn, thẳng lưng và kiêu hãnh, lèo lái cái xuồng bằng những nhát chèo khéo léo; cái mũ trùm đã trật ra sau, mái tóc đen của hắn bay trong gió, một tia sáng trong đôi mắt: đó là một vị vua lưu vong đang trở lại lãnh thổ của mình.

“Đừng có sợ!” hắn nói. “Từ lâu tôi đã mong được nhìn lại hình ảnh của Isildur và Anárion, tổ tiên ngày xưa của tôi. Dưới bóng họ, Elessar, con trai Arathorn thuộc dòng dõi con trai Valandil con trai Isildur kẻ kế thừa Elendil, thì không có gì phải sợ hãi!”

Rồi ánh sáng trong mắt hắn mờ đi, và hắn nói với chính mình: “Phải chi có Gandalf ở đây! Lòng tôi mong muốn về Minas Anor và những bức tường thành kinh đô của tôi biết bao! Nhưng bây giờ tôi sẽ đi về đâu?”

Khe núi dài và tối, ầm vang tiếng gió và nước trôi vọng từ mặt đá. Nó hơi rẽ về hướng tây nên tất cả phía trước đều mờ tối; nhưng rồi Frodo thấy một khoảng trống cao vút ngập ánh sáng trước mặt, ngày càng lớn. Nó tiến tới mau lẹ, và hốt nhiên những chiếc xuồng lao vào đó, ra một vùng sáng trưng rộng rãi.

Mặt trời, đã qua thiên đỉnh từ lâu, đang tỏa sáng trong bầu trời đầy gió. Mặt nước hẹp bây giờ nở rộng thành một cái hồ dài hình bầu dục, hồ Nen Hithoel, bao quanh là những ngọn đồi xám dốc đứng mọc đầy cây nhưng trên đỉnh thì trơ trọi, sáng lên lạnh lẽo trong nắng, ở cuối phía nam của hồ mọc lên ba đỉnh đồi. Đỉnh ở giữa hơi lấn tới trước tách khỏi hai đỉnh còn lại, một hòn đảo giữa vùng nước, dòng sông bung thành những nhánh nhợt nhạt bao quanh chúng. Trong tiếng gió có tiếng gầm ầm ì như sấm động nghe như rất xa và trầm đục.

“Xem Tol Brandir kìa!” Aragorn kêu, chỉ về đỉnh cao ở phía nam. “Đỉnh bên trái là Amon Lhaw, và bên phải là Amon Hen, Ngọn Đồi Nghe và Nhìn. Trong thời của các hoàng đế vĩ đại có đắp những ngai cao trên đó, có lính gác thường xuyên. Nhưng tương truyền rằng chưa một bàn chân người hay thú nào đặt được lên ngọn Tol Brandir. Trước khi trời tối mình phải tới được đó. Tôi đã nghe tiếng gầm triền miên của thác Rauros rồi.”

Cả nhóm nghỉ một lát, để xuồng trôi theo dòng chảy về hướng nam vào giữa hồ. Họ ăn uống chút đỉnh, rồi cầm lấy mái chèo cả bọn tăng tốc đi tới. Sườn đồi phía tây đã tối trời hiện thành một khối tròn đỏ rực.

Đâu đó một vì sao mờ mịt đã lộ ra. Ba đỉnh đồi sừng sững trước mặt họ, tối dần trong ánh hoàng hôn. Thác Rauros đang gào thét vang dội. Khi họ tới chân các ngọn dồi chìm trong bóng chạng vạng thì màn đêm đã buông trên dòng nước chảy.

Ngày hành trình thứ mười đã kết thúc. Wilderland đã nằm phía sau họ. Họ không thể đi tiếp trước khi quyết định sẽ rẽ sang đông hay tây. Đoạn cuối cùng của cuộc truy tìm đang chờ họ ở phía trước.

CHƯƠNG 22:
Hội bảo vệ Nhẫn tan rã

Aragorn dẫn họ theo nhánh bên phải của Đại Giang. Ở đây, trên bờ tây của dòng sông dưới bóng Tol Brandir một bài cỏ xanh chạy từ chân Amon Hen xuống tận mé nước. Kế đó là những con dốc thoải đầu tiên của ngọn đồi mọc đầy cây, và rừng cây trải mãi về hướng tây dọc theo bờ hồ uốn lượn. Một con suối nhỏ đổ xuống và thành nguồn nước cho bải cỏ.

“Chúng ta sẽ nghỉ ở đây tối nay,” Aragorn nói. “Đây là bải cỏ Parth Galen: một nơi đẹp đẽ vào những mùa hè ngày xưa. Hy vọng rằng bọn ác chưa đến đây.”

Họ ghé xuồng vào bờ cỏ xanh và cắm trại ngay tại đó. Họ chia nhau canh gác nhưng không thấy bóng dáng hay âm thanh của những kẻ thù. Nếu Gollum âm mưu theo dấu bọn họ, thì lão vẫn im hơi lặng tiếng. Tuy nhiên trong đêm Aragorn thấy bất an, cứ trở mình trong giấc ngủ và rồi thức giấc. Quá nửa đêm hắn ta nhổm dậy và đi lại chỗ Frodo lúc đó tới phiên gác.

“Sao ông thức dậy vậy?” Frodo hói. “Đâu phải phiên gác của ông.”

“Tôi không biết,” Aragorn đáp; “nhưng có một bóng đen và mối đe dọa cứ lớn dần trong giấc mơ của tôi. Tốt hơn anh nên tuốt sẵn gươm ra.”

“Sao vậy?” Frodo nói. “Kẻ thù kề bên rồi sao?”

“Để xem thanh Sting cho chúng ta thấy gì.” Aragorn nói.

Frodo rút thanh gươm Elf ấy ra khỏi vỏ. Anh thất vọng thấy lưỡi gươm sáng lờ mờ trong bóng tối. “Bọn Orc!” anh nói. “Có lẽ không gần lắm, nhưng cũng là gần.”

“Tôi cũng e như thế,” Aragorn nói. “Nhưng có lẽ chúng không ở bờ bên này. Ánh sáng của lưỡi Sting mờ nhạt, và có lẽ nó cho biết chẳng có gì hơn những do thám của Mordor. đang rảo trên những con dốc của Amon Lhaw. Tôi chưa hề nghe nói có bọn Orc ở Amon Hen. Nhưng ai biết cái gì sẽ xảy ra trong những ngày đen tối này khi mà Minas Tirith không còn bảo đảm an toàn cho lưu thông trên sông Anduin. Ngày mai ta phải đi rất thận trọng.”

Ngày rạng như lửa sinh ra khói. Thấp ở phía đông có những cụm mây đen như khói bốc lên từ một đám cháy lớn. Mặt trời lên chiếu vào mé dưới những cụm mây bằng ánh đỏ quạch; rồi lát sau nó lên cao trên bầu trời trong trẻo. Đỉnh Tol Brandir phủ ánh vàng. Frodo ngoảnh về phía đông và nhìn chăm chú hòn cù lao cao. Các sườn cù lao từ dòng nước chảy xiết vọt lên cao. Bên trên những vách đá cao là những dốc đứng có cây mọc, cứ nối tiếp nhau lên cao dần; và trên nữa là vách đá xám không đường leo lên, trên cùng là một mỏm đá nhọn. Có những con chim lượn quanh mỏm đó nhưng không thấy dấu vết của sinh vật nào khác.

Khi đã ăn uống xong, Aragorn gọi cả nhóm họp lại. “Sau cùng cũng đã đến ngày đó,” hắn ta nói; “ngày của sự lựa chọn mà ta đã lần lữa lâu nay. Nhóm chúng ta, những người kết đoàn cùng đi với nhau tới hôm nay, bây giờ sẽ ra sao? Chúng ta sẽ về hướng tây cùng Boromir và lao vào những cuộc chiến ở Gondor, hoặc đi về phía đông đối mặt với Bóng Tối và Sợ Hãi; hoặc chúng ta sẽ giải tán hiệp hội và mỗi người tùy nghi chọn con đường cho mình? Giải pháp nào cũng được nhưng ta phải quyết định ngay. Chúng ta không thể dừng ở đây lâu. Kẻ thù đã đến bờ phía đông, ta biết vậy mà; nhưng tôi e rằng bọn Orc có thể đã qua tới bờ bên này rồi.”

Cả bọn rơi vào im lặng, không ai nói hoặc cử động gì.

“Thôi được, Frodo,” sau cùng Aragorn lên tiếng. “Tôi e rằng gánh nặng đặt trên lưng anh. Anh được Hội Đồng chỉ định làm Người Mang Nhẫn. Chỉ mình anh chọn được con đường cho anh. Tôi không thể cố vấn cho anh trong vấn đề này. Tôi không phải Gandalf, và tuy tôi đã cố giữ vai trò của ông ấy, nhưng tôi không biết trong giờ phút như thế này ông ta sẽ có hy vọng hay dự định gì. Rất có thế nếu ông ta có ở đây thì anh vẫn là người phải đưa ra quyết định. Đó là số phận của anh.”

Frodo không trả lời ngay. Rồi anh chậm rãi nói. “Tôi biết mình phải gấp lên, nhưng tôi không lựa chọn được. Gánh nặng quá lớn. Cho tôi thêm một giờ nữa, tôi sẽ cho các ông biết. Hãy để tôi được một mình!”

Aragorn nhìn anh với vẻ thông cảm thân tình. “Được lắm, Frodo con trai Drogo,” hắn nói. “Anh sẽ có một giờ, và được ở một mình. Chúng tôi sẽ ngồi tại đây. Nhưng đừng lang thang quá xa ra khỏi tầm tiếng gọi của chúng tôi.”

Frodo ngồi một lát, đầu gục xuống. Sam, nãy giờ nhìn anh với vẻ rất quan tâm, anh ta lắc đầu và lẩm bẩm: “Chuyện đã quá rõ, nhưng Sam Gamgee bây giờ có chõ mũi vào cũng chẳng ích gì đâu.”

Rồi Frodo đứng dậy và bỏ đi; Sam thấy rằng trong khi những người khác cố kềm chế và không nhìn theo Frodo thì Boromir chăm chú theo dõi anh cho đến khi khuất dạng vào rừng cây dưới dưới chân Amon Hen.

Ban đầu, Frodo lang thang vô định trong rừng, anh thấy mình dần leo lên sườn đồi. Anh đến một lối mòn, di tích tàn tạ của một con đường ngày xưa. Tại những chỗ quá dốc có những bậc thang được đẽo vào đá nhưng bây giờ chúng đã nứt nẻ và mòn vẹt, bị rễ cây len lỏi làm nứt tung ra. Anh leo một hồi không cần biết mình đi về đâu, cho đến khi gặp một nơi xanh cỏ. Có những cây thanh lương trà mọc ở đây và ở giữa có một tảng đá lớn phẳng. Bãi cỏ nhỏ nay mở ra về phía đông và lúc này ngập ánh nắng sớm. Frodo dừng lại và nhìn xuống dòng sông, tuốt xa bên dưới, nhìn Tol Brandir và bọn chim bay lượn trong khoảng không rộng lớn giữa chỗ anh đứng và hòn cù lao. Âm thanh của thác Rauros ầm vang dữ dội lẫn với tiếng ầm ầm trầm đục.

Anh ngồi xuống tảng đá và chống cằm vào hai bàn tay, ngó về hướng đông nhưng không chú ý nhìn cái gì cả. Mọi chuyện xảy ra từ lúc Bilbo rời khỏi Shire tới giờ lướt qua tâm trí anh, và anh nhớ lại và ngẫm nghĩ đủ thứ chuyện Gandalf đã nói mà anh còn nhớ được. Thời gian cứ trôi qua mà anh không tiến gần hơn một lựa chọn nào cả.

Đột nhiên anh sực tỉnh: anh có một cảm giác kỳ lạ rằng có gì sau lưng mình, rằng những con mắt không thân thiện đang nhìn anh. Anh bật dậy và xoay người lại; nhưng anh chỉ ngạc nhiên thấy Boromir, và khuôn mặt ông ta đang mỉm cười tử tế.

“Tôi lo ngại cho anh, Frodo,” ông ta nói và tiến tới gần. “Nếu Aragorn nói đúng và bọn Orc đã tới gần, thì không ai trong chúng ta nên lang thang một mình, nhất là anh nữa: có quá nhiều việc tùy thuộc vào anh. Và tâm hồn tôi nặng trĩu. Tôi ở đây một lát nói chuyện với anh, vì tôi đã tìm thấy anh, được không? Điều đó khiến tôi dễ chịu. Khi có nhiều người, mọi phát biểu đều trở thành một cuộc tranh luận bất tận. Nhưng chỉ có hai người với nhau thì có thể tìm được sự khôn ngoan.”

“Ông tử tế lắm,” Frodo đáp. “Nhưng tôi không cho rằng có phát biểu nào giúp ích cho tôi được. Vì tôi hiểu mình phải làm gì, nhưng tôi sợ phải làm việc đó, Boromir ạ; tôi sợ.”

Boromir đứng im lặng. Dòng thác Rauros cứ gầm thét. Gió thầm thì trong các cành cây. Frodo rùng mình.

Đột nhiên Boromir bước đến và ngồi bên anh. “Anh có chắc rằng mình không chịu khổ sở vô ích không?” ông ta nói. “Tôi mong giúp được anh. Anh cần lời khuyên trước một lựa chọn khó khăn. Anh không muốn nghe lời khuyên của tôi sao?”

“Tôi nghĩ tôi đã biết ông có thể khuyên điều gì, Boromir ạ.” Frodo nói. “Và điều đó có thể giống như sự khôn ngoan nếu không có lời cảnh báo của con tim tôi.”

“Cảnh báo? Cảnh báo coi chừng cái gì?” Boromir hỏi gay gắt.

“Coi chừng việc trì hoãn. Coi chừng con đường có vẻ dễ đi. Coi chừng việc chối bỏ gánh nặng đã đặt lên vai tôi. Coi chừng ờ, nói thẳng ra thì, coi chừng thói tự tin vào sức mạnh và chân lý của Người Cao.”

“Nhưng chính sức mạnh đó đã bảo vệ anh bao lâu nay trong xứ sở nhỏ bé của anh đó, tuy anh có thể không ý thức.”

“Tôi không hề nghi ngờ phẩm chất của dân tộc ông. Nhưng thế giới đang thay đổi. Những tường thành Minas Tirith có thể vững chãi, nhưng thế chưa đủ. Nếu nó sụp đổ thì cái gì sẽ xảy ra?”

“Chúng tôi sẽ anh dũng ngã gục trong chiến đấu. Nhưng vẫn có hy vọng rằng chúng sẽ không sụp đổ.”

“Chẳng có hy vọng gì khi vẫn còn Chiếc Nhẫn.” Frodo nói.

“A! Chiếc Nhẫn!” Boromir nói, mắt ông ta sáng lên. “Chiếc Nhẫn! Không phải là một số phận kỳ lạ khi chúng ta phải chịu bao sợ hãi và nghi ngờ chỉ vì một vật nhỏ bé như thế sao? Một vật quá nhỏ bé! Và tôi chỉ được nhìn thấy nó được một thoáng trong Ngôi Nhà của Elrond. Tôi xem nó một lần nữa được không?”

Frodo nhìn lên. Tim anh đột nhiên lạnh ngắt. Anh bắt gặp tia nhìn kỳ lạ trong mắt Boromir, tuy nét mặt ông ta vẫn tử tế và thân thiện. “Cứ để nó giấu kín là tốt hơn cả,” anh đáp.

“Không hề gì, nếu anh muốn thế,” Boromir nói. “Nhưng tôi nói chuyện về nó được không? Có vẻ như cho đến nay anh chỉ nghĩ về quyền lực của Chiếc Nhẫn trong trường hợp nó nằm trong tay Kẻ Thù: chỉ nghĩ tới việc sử dụng nó cho mục đích xấu chứ không cho mục đích tốt. Anh nói thế giới đang thay đổi. Minas Tirith có thể sẽ sụp đổ nếu vẫn còn Chiếc Nhẫn. Nhưng tại sao? Dĩ nhiên là trong trường hợp Chiếc Nhẫn nằm trong tay Kẻ Thù. Nhưng nếu nó nằm trong tay chúng ta thì làm sao nó sụp đổ được?”

“Ông không có mặt lúc Hội Đồng họp hả?” Frodo nói. “Bởi vì chúng ta không thể sử dụng nó, và có dùng nó vào việc gì thì cũng dẫn tới điều xấu thôi.”

Boromir đứng dậy và bồn chồn đi loanh quanh. “Vậy là anh đi tiếp,” ông ta kêu lên. “Gandalf, Elrond, tất cả những người đã dạy anh nói như thế. Cái đó với họ có thể đúng. Những người Elf, Nửa-Elf và phù thủy, có lẽ họ sẽ thất bại. Nhưng tôi vẫn ngờ rằng liệu họ có khôn ngoan và không quá rụt rè không. Nhưng mỗi người sống theo đúng kiểu của mình. Những Người Cao chân thật, họ sẽ không suy thoái. Chúng tôi ở Minas Tirith đã kiên cường sau bao năm dài thử thách. Chúng tôi không thèm muốn quyền năng của các chúa phù thủy, chỉ trông vào mạnh để tự vệ, sức mạnh trong một chính nghĩa. Và coi đó! Khi chúng ta cần thì cơ duyên lại đem Chiếc Nhẫn tới, Chiếc Nhẫn Quyền Lực. Đó là một tặng vật; tặng vật cho những đối thủ của Mordor. Không sử dụng nó, không dùng quyền lực của Kẻ Thù để chống lại chính hắn, thì đúng là điên. Chỉ có những kẻ không sợ hãi, không ngại ngùng mới giành được chiến thắng. Việc gì một chiến sĩ không làm được trong giờ phút này, một thủ lãnh giỏi? Điều gì Aragorn không thể làm được? Hoặc nếu ông ta không chịu làm, thì tại sao Boromir không làm? Chiếc Nhẫn sẽ đem lại cho tôi quyền chỉ huy. Tôi sẽ xua tan hết bọn chủ nhân Mordor, và tất cả mọi người sẽ tập hợp dưới lá cờ của tôi!”

Boromir đi tới đi lui, nói càng lúc càng to. Ông ta hầu như đã quên mất Frodo, trong khi cứ nói về võ khí và những bức tường thành, rồi việc tập hợp lực lượng; và ông ta vạch những kế hoạch cho những liên minh vĩ đại và những chiến thắng sẽ đến; và ông ta phá tan Mordor, và trở thành vị hoàng đế vạn năng, khôn ngoan và nhân từ. Đột nhiên ông ta dừng lại và vung tay lên.

“Vậy mà họ bảo chúng ta quẳng nó đi!” ông ta kêu lên. “Tôi khoan nói chuyện hủy nó đi. Điều đó có thể tốt, nếu có hy vọng thực hiện được. Nhưng không có. Kế hoạch duy nhất được đưa ra cho chúng ta là anh tí hon kia phải nhắm mắt đi vào Mordor và tạo cho Kẻ Thù có đủ thứ cơ hội đoạt lại nó. Ngu ngốc!

“Chắc chắn anh cũng thấy điều đó, phải không anh bạn?” ông ta nói, đột nhiên quay lại với Frodo. “Anh nói anh sợ hãi. Nếu vậy những kẻ can đảm nhất sẽ tha thứ cho anh. Nhưng lương tri của anh không chống lại sao?”

“Không, tôi sợ,” Frodo nói. “Chỉ là sợ. Nhưng tôi rất vui khi nghe được ông nói ra hết mọi sự. Trí óc tôi bây giờ đã sáng suốt.”

“Vậy anh sẽ đến Minas Tirith chứ?” Boromir kêu lên. Mắt ông ta sáng lên và khuôn mặt hăm hở.

“Ông hiểu lầm tôi rồi,” Frodo nói.

“Nhưng anh sẽ tới đó ít nhất là trong một thời gian chứ?” Boromir kiên trì. “Thành phố của chúng tôi bây giờ không còn xa nữa; chỗ đó thì xa Mordor hơn so với chỗ này. Chúng ta đã lang thang quá lâu trong cõi hoang dã, và anh cần biết tin tức Kẻ Thù đang làm gì trước khi có hành động. Đi với tôi đi, Frodo.” Ông ta nói. “Anh cần nghỉ ngơi trước cuộc phiêu lưu, nếu anh phải tiếp tục đi.” Ông ta đặt tay lên vai Frodo với vẻ thân thiện; nhưng Frodo cảm thấy bàn tay ấy run lên vì sự khích động bị đè nén. Anh lẹ làng bước ra xa, và nhìn người đàn ông kia với con mắt cảnh giác. Ông ta là Người Cao, gần gấp đôi anh và mạnh mẽ hơn rất nhiều.

“Sao anh kém thân thiện vậy?” Boromir nói. “Tôi là một con người chân thật, không phải kẻ trộm hay kẻ săn lùng. Tôi cần Chiếc Nhẫn của anh; bây giờ anh biết rồi đấy; nhưng tôi hứa với anh rằng tôi không thèm muốn chiếm giữ nó. Ít nhất anh cũng để tôi thử nghiệm kế hoạch của tôi chứ? Hãy cho tôi mượn Chiếc Nhẫn!”

“Không! Không!” Frodo kêu lên. “Hội Đồng đã quyết định là tôi phải mang nó.”

“Chính vì sự ngu ngốc của chúng ta mà Kẻ Thù sẽ chiến thắng,” Boromir kêu lên. “Sao tôi giận điều đó thế! Ngu ngốc! Ngu ngốc một cách lì lợm. Tự nguyện chạy vào chỗ chết và phá hoại công cuộc của chúng ta. Nếu có bất kỳ ai có thể đòi giữ Chiếc Nhẫn thì đó là Con Người ở Númenor, chứ không phải giống Hobbit tí hon. Không phải là anh, nếu không do một cơ duyên bất hạnh thì có thể nó đã là của tôi rồi. Nó phải là của tôi. Đưa nó cho tôi!”

Frodo không đáp, nhưng di chuyển ra xa cho đến khi tảng đá phẳng ngăn cách hai người. “Nào, nào, anh bạn!” Boromir nói với giọng dịu dàng hơn. “Sao không vất bỏ nó đi? Sao không tự giải phóng mình khỏi mọi sợ hãi và nghi ngờ? Anh có thể đổ lỗi cho tôi nếu muốn. Anh có thể nói rằng tôi quá mạnh và đã dùng võ lực đoạt lấy nó. Vì tôi mạnh hơn anh nhiều mà, anh tí hon,” ông ta kêu lên và bất ngờ nhảy qua tảng đá nhắm vào Frodo. Khuôn mặt đẹp và kiêu hãnh của ông ta thay đổi một cách đáng sợ; trong mắt ông ta có ngọn lửa giận dữ.

Frodo lạng sang một bên và tảng đá vẫn ngăn cách họ. Anh chỉ có duy nhất một giải pháp: anh run run kéo Chiếc Nhẫn trong sợi dây chuyền ra và mau lẹ tròng vào ngón tay ngay khi Boromir nhảy xổ vào anh lần nữa. Ông ta há hốc miệng, ngạc nhiên trợn mắt nhìn, rồi hoảng loạn chạy quanh, lùng sục chỗ này chỗ kia quanh những tảng đá và gốc cây.

“Tên lừa đảo khốn khổ!” ông ta gào lên. “Để tao vớ được mày rồi biết! Bây giờ tao hiểu mày rồi. Mày sẽ đem nhẫn tới cho Sauron và bán đứng tất cả bọn ta. Mày đã chờ cơ hội để lủi đi trốn khỏi bọn ta. Cầu cho mày và cả tộc tí hon của mày chết hết cho rồi!” Rồi, vấp chân vào một hòn đá, ông ta ngã sõng xoài úp mặt xuống đất. Ông ta nằm lặng ở đó một hồi, tưởng như lời nguyền rủa của ông ta đã rơi vào chính ông ta; và đột nhiên ông ta bật khóc.

Ông ta đứng dậy và đưa tay lên mặt, chùi sạch những giọt nước mắt. “Mình vừa nói gì vậy?” ông ta kêu lên. “Tôi đã làm gì vậy? Frodo, Frodo!” ông ta kêu lên. “Trở lại đi! Tự nhiên tôi bị điên, nhưng nó qua rồi. Trở lại đi!”

Không có tiếng trả lời. Thậm chí Frodo không nghe tiếng kêu của ông ta nữa. Anh đã bỏ đi khá xa, nhảy theo đường mòn lên tới đỉnh đồi. Nỗi kinh hoàng và đau khổ tóm lấy anh, trong đầu anh còn mường tượng khuôn mặt điên cuồng khát máu của Boromir, với đôi mắt rực cháy.

Rồi anh đứng một mình trên đỉnh Amon Hen và dừng lại, thở hổn hển. Anh thấy làm như ở giữa một vòng tròn bằng phẳng, có những tấm đá lớn viền quanh và bao bọc bằng một bờ thành hoang phế, có một chiếc ghế cao đặt trên bốn trụ đá và có một cầu thang dài dẫn lên đó. Anh đi lên và ngồi vào chiếc ghế cổ xưa đó, cảm thấy mình như đứa trẻ đi lạc đã mò mẫm bò lên ngai vàng của các vị vua núi.

Ban đầu anh chẩng thấy gì. Hình như anh ở trong một thế giới sương mù trong đó chỉ có bóng tối: Cái Nhẫn đã nắm được anh. Rồi đây đó sương mù tan đi và anh nhìn thấy nhiều hình ảnh: nhỏ và rõ ràng cứ như chúng bày trên một cái bàn trước mắt anh, nhưng mà vẫn xa xôi. Không có âm thanh, chỉ có những hình ảnh rõ ràng sống động. Thế giới làm như thu nhỏ lại và chìm vào im lặng. Anh đang ngồi trên Ghế Thấu Thị, ở đỉnh Amon Hen, tức Đồi Con Mắt của Loài Người ở Númenor. Về phía đông anh nhìn vào những miền đất chưa khai phá, những đồng bằng vô danh và những khu rừng chưa ai tới. Anh nhìn về phía bắc, dòng Đại Giang nằm như một giải lụa dưới chân anh, Dãy Núi Mờ Sương đứng đó nhỏ bé và cứng như một cái răng gãy. Anh nhìn về tây và thấy những đồng cỏ rộng lớn của Rohan; và Orthanc, đỉnh cao nhất của Isengard, trông như một mũi chông đen ngòm. Về phía nam, ngay dưới chân anh, dòng Đại Giang uốn lượn như một làn sóng và lao thẳng qua thác Rauros vào một vực thẳm ngầu bọt; một đường cầu vồng lấp lánh vui chơi trên đám bụi nước sương khói ấy. Và anh thấy Ethir Anduin, đồng bằng phì nhiêu của con sông, vô số những bầy chim biển bay lượn như một đám bụi trắng trong nắng, và bên dưới chúng là mặt biển xanh bạc, nhấp nhô những đường sóng bất tận.

Nhưng mọi nơi chốn anh đều nhìn thấy những dấu hiệu chiến tranh. Dãy Núi Mờ Sương đùn lên như những ụ kiến: bọn Orc từ hàng ngàn lỗ tuôn ra. Dưới những cành cây của Mirkwood có một cảnh hỗn loạn của Người Cao, người Elf và thú hoang. Vùng đất Beorning đang bốc cháy; một đám mây đen che trên Moria; khói bốc lên từ các biên giới của Lórien.

Những kị sĩ đang phóng ngựa trên đồng cỏ Rohan; sói tràn ra từ Isengard. Từ bến cảng Harad các con tàu chiến ào ào ra khơi; và từ hướng đông, Người Cao di chuyển không ngừng, những lính mang gươm, lính mang giáo, mang cung ngồi trên ngựa, những chiến xa của cấp chỉ huy và những xe ngựa chất nặng. Mọi quyền năng của Chúa Tể Hắc Ám đang vận hành. Rồi quay lại phương nam anh ngắm Minas Tirith. Nó có vẻ rất xa xôi, và đẹp đẽ: tường thành trắng, nhiều ngọn tháp, kiêu hãnh và đẹp đẽ trong bối cảnh núi non; những tường thành của nó lấp lánh ánh thép, và những tháp canh rực lên với nhiều cờ quạt. Hy vọng trào dâng trong tim anh. Nhưng chống lại Minas Tirith lại có pháo đài khác lớn hơn và mạnh mẽ hơn. Ở đó về phía đông, mắt anh miễn cưỡng nhìn về nơi ấy. Nó lướt qua những cây cầu đã sụp ở Osgiliath, những cánh cổng của Minas Morgul và những dãy núi quỷ ám, rồi mắt anh nhìn tới Gorgoroth, thung lũng kinh hoàng trong lãnh địa Mordor. Bóng tối nằm đó ngay dưới ánh mặt trời. Lửa bừng lên giữa đám khói. Núi Định Mệnh đang cháy, và một mùi khó ngửi bốc lên. Và sau cùng anh nhìn đăm đăm: hàng hàng lớp lớp tường thành vách lũy, đen ngòm, vững chãi khôn lường, những núi sắt, cổng thép, tháp kim cương, anh nhìn thấy nó: Barad-dûr, Pháo Đài của Sauron. Mọi hy vọng trong anh tan biến.

Rồi bất chợt anh cảm thấy Con Mắt. Có một con mắt không ngủ trong Tháp Đen. Anh hiểu rằng nó đã nhận ra cái nhìn của anh. Một nỗi hăm hở dữ dội bừng lên ở đó. Nó phóng về phía anh; anh cảm thấy nó như một ngón tay, đang lùng sục tìm anh. Chẳng mấy chốc nữa nó sẽ tìm ra, biết đích xác anh đang ở chỗ nào. Nó đã rờ tới Amon Lhaw. Nó đã nhìn tới Tol Brandir, anh phóng khỏi ghế ngồi, rúm người lại, kéo mù trùm che kín đầu.

Anh nghe mình kêu lên: Không bao giờ! Hay là anh kêu: Tôi đến đây, tôi đến với ông đây? Anh không thể xác định được. Rồi như một ánh chớp từ cực bên kia của quyền lực, một ý nghĩ khác lóe lên trong trí anh: Tháo nó ra! Tháo nó ra! Đồ ngu, tháo ra! Tháo Chiếc Nhẫn ra!

Hai thế lực đó vật lộn trong anh. Nằm cân bằng giữa những mũi nhọn của chúng, anh quằn quại, đau đớn. Đột nhiên anh nhận ra chính mình. Frodo chứ không phải Tiếng Nói hay Con Mắt; hoàn toàn tự do lựa chọn, và chỉ còn lại một tích tắc để quyết định thôi. Anh tháo Chiếc Nhẫn ra. Anh đang té quỵ trước ghế ngồi trên cao đó trong ánh nắng. Một bóng đen làm như vừa lướt qua như một cánh tay trên đầu anh; nó bò qua Amon Hen và mò mẫm về phía tây, rồi tan biến mất. Bầu trời trong xanh trở lại và chim vẫn hót trong đám lá cây.

Frodo đứng dậy. Anh thấy mệt mỏi kinh khủng, nhưng ý chí anh đã vững vàng và tâm hồn nhẹ nhõm hơn. Anh nói lớn một mình: “Tôi sẽ làm điều tôi phải làm. Ít nhất một điều cũng đã rõ: ma lực của Chiếc Nhẫn đã tác động đến cả thành viên trong nhóm, và Chiếc Nhẫn phải rời khỏi họ trước khi nó gây thêm tác hại. Tôi sẽ đi một mình. Tôi không thể tin cậy một số người, và những người tôi tin cậy lại quá thân thiết với tôi: Sam, Merry, và Pippin. Cả Strider nữa: nhưng trái tim hắn ta hướng về Minas Tirith, và ở đó người ta cần hắn, bây giờ Boromir đã rơi vào cái xấu. Tôi sẽ đi một mình. Ngay lập tức.”

Anh đi nhanh xuống theo đường mòn và trở lại bãi cỏ nơi Boromir đã tìm thấy anh. Ở đó anh dừng lại lắng nghe. Anh tưởng như nghe thấy những tiếng kêu la và réo gọi từ trong rừng gần bãi sông bên dưới.

“Họ đang tìm mình,” anh nói. “Không biết mình đã vắng mặt bao lâu. Chắc đã mấy tiếng đồng hồ rồi.” Anh ngần ngừ. “Mình làm gì bây giờ?” anh lầm bầm. “Mình phải đi ngay bây giờ hoặc chẳng bao giờ đi được. Mình sẽ không có cơ hội khác đâu. Mình không muốn chia tay họ, nhất là đi như thế này, không một lời giải thích. Nhưng chắc chắn họ sẽ hiểu. Sam sẽ hiểu. Và mình còn biết làm gì nữa?”

Từ từ anh lấy nhẫn ra và đeo lại vào ngón tay. Anh biến mất và đi xuống đồi, nhẹ hơn một hơi gió lùa.

Những người kia ngồi lại hồi lâu ở mé sông. Họ đã im lặng trong một lát, bồn chồn đi đi lại lại; nhưng bây giờ họ ngồi thành vòng tròn và nói chuyện. Thỉnh thoảng họ cùng cố nói sang những chuyên khác, về những cuộc hành trình và phiêu lưu khác của mọi người; họ hỏi han Aragorn về vương quốc Gondor và lịch sử của nó, về những di tích của các công trình vĩ đại hiện còn thấy được tại vùng biên giới kỳ lạ của xứ Emyn Muil này: những hoàng đế núi đá và những chiếc ngai ở Lhaw và Hen, và đường bậc thang lớn bên cạnh thác Rauros. Nhưng lúc nào tâm trí và lời nói của họ cũng quay về với Frodo và Chiếc Nhẫn. Frodo sẽ quyết định làm gì? Sao anh ta lần khân lâu thế?

“Anh ta đang suy xét cách nào là tuyệt vọng nhất, tôi nghĩ thế,” Aragorn nói. “Và có thể lắm. Bây giờ mà cả nhóm đi về hướng đông là tuyệt vọng hơn bao giờ hết, vì chúng ta đã bị Gollum phát hiện và lần theo dấu vết, và e rằng bí mật về cuộc hành trình của chúng ta đã bị phát hiện. Nhưng Minas Tirith cũng chẳng gần Khe Định Mệnh và cả việc hủy diệt gánh nặng này hơn.

“Chúng ta có thể ở đó và chống chọi với Kẻ Thù; nhưng Lãnh Chúa Denethor và quân của ông ta không hy vọng làm được điều mà Elrond cho là nằm ngoài khả năng của ông ta: hoặc giấu kín Chiếc Nhẫn, hoặc ngăn chặn sức mạnh của Kẻ Thù khi hắn đến để đoạt lại Chiếc Nhẫn. Ở địa vị Frodo mỗi người trong chúng ta sẽ chọn con đường nào? Tôi không biết nữa. Bây giờ mình mới thấy thiếu Gandalf dữ dội.”

“Mất mát của chúng ta quá đau thương,” Legolas nói. “Nhưng chúng ta phải quyết định dù không có ông ấy giúp đỡ. Tại sao chúng ta không quyết định, và qua đó giúp cho Frodo? Ta hãy kêu anh ta lại và biểu quyết! Tôi ủng hộ việc chọn Minas Tirith.”

“Tôi cũng vậy,” Gimli nói. “Dĩ nhiên chúng ta chỉ được phái đi để giúp cho Người Mang Nhẫn trên hành trình, không cần đi thêm nữa nếu chúng ta không muốn; và ta chẳng có lời thề hay chỉ thị nào buộc ta phải tìm ra Núi Định Mệnh. Rời Lothlórien là tôi rất đau khổ. Tuy rằng tôi đã theo đến tận đây, và tôi muốn nói thế này: bây giờ chúng ta đã đến lựa chọn cuối cùng, tôi thấy rõ ràng tôi không thể rời Frodo. Tôi sẽ chọn Minas Tirith, nhưng nếu anh ta không chịu, tôi sẽ đi theo anh ta.”

“Và tôi cũng theo luôn,” Legolas nói. “Bây giờ mà nói chia tay là thiếu chung thủy.”

“Nếu tất cả đều lìa bỏ anh ta thì đó là phản bội,” Aragorn nói. “Nhưng nếu anh ta đi về phía đông, thì không nhất thiết mọi người phải đi với anh ta, cũng không ai bị buộc phải đi với anh ta cả. Cuộc hành trình đó là vô vọng: dù là đi tám người, hai ba người, hay chỉ đi một mình. Nếu các ông cho tôi chọn, thì tôi sẽ chỉ định ba đồng hành: Sam, người không chịu một giải pháp nào khác; Gimli và tôi. Boromir sẽ trở về thành phố cua ông ta, nơi dân chúng và cha của ông ta đang chờ; những người khác có thể đi theo ông ta, hay ít nhất là Meriadoc và Peregrin, nếu Legolas không muốn chia tay chúng tôi.”

“Vậy không được đâu!” Merry kêu lên. “Tụi tôi không bỏ Frodo đâu! Pippin và tôi luôn dự định đi theo anh ta đến bất cứ đâu và đến giờ vẫn vậy. Nhưng chúng tôi không hiểu ra điều đó nghĩa là gì. Nó có vẻ khác đi nhiều, ở Shire hoặc ở Rivendell. Thật là điên và tàn ác khi để Frodo đi Mordor. Tại sao ta không chặn anh ấy lại?”

“Phải ngăn anh ấy lại,” Pippin nói. “Và đó là điều anh ta đang lo nghĩ, tôi chắc chắn thế. Anh ta biết chúng ta sẽ không đồng ý để anh ta đi về hướng đông. Và anh ta không thích yêu cầu bất kỳ ai đi với anh ta, khốn khổ thế. Tưởng tượng coi: đi một mình tới Mordor à!” Pippin nhún vai. “Nhưng anh chàng Hobbit ngu ngốc tội nghiệp, anh ta nên biết rằng anh ta không cần phải yêu cầu. Anh ta phải biết rằng nếu ta không ngăn anh ấy lại được thì chúng ta cũng không bỏ rơi anh ấy.”

“Xin lỗi,” Sam nói. “Tôi nghĩ anh không hiểu ông chủ của tôi rồi. Ông ấy không lưỡng lự chuyện phải đi đường nào. Tuyệt nhiên không! Minas Tirith thì được ích gì? Xin lỗi ông Boromir, tôi muốn nói rằng ông ấy nghĩ như vậy đấy,” anh ta nói rồi nhìn quanh. Lúc đó họ mới nhận ra Boromir, hồi nãy vẫn ngồi im lặng phía ngoài, bây giờ đã đi đâu mất.

“Ông ta đi đâu vậy?” Sam kêu lên, có vẻ lo lắng. “Hồi gần đây ông ta lạ lắm, tôi thấy vậy đó. Nhưng dù sao ông ta cũng chẳng dính gì tới việc này. Ông ta sẽ về quê như vẫn tuyên bố; và chẳng trách ông ta được. Nhưng ông Frodo, ông ấy biết mình phải tìm ra Khe Lửa Định Mệnh. Nhưng ông ấy sợ. Bây giờ đấy là cốt lõi vấn đề, ông ấy chỉ kinh hãi thôi. Rắc rối là ở chỗ đó. Dĩ nhiên ông ấy, cũng như tất cả chúng ta, đã học hỏi được nhiều điều từ khi lên đường, nếu không thì ông ấy đã liệng quách Chiếc Nhẫn xuống sông rồi bỏ chạy rồi. Nhưng ông ấy vẫn quá kinh hãi nên chưa thể khởi hành được. Và ông ấy cũng không mấy suy nghĩ về chúng ta: dù chúng ta có đi cùng ông ấy hay không. Ông ấy biết chúng ta sẵn sàng cùng đi. Đó cũng là chuyện làm ông ấy áy náy. Nếu ông ấy quyết chí đi, ông ấy sẽ muốn đi một mình. Hãy nhớ điều đó! Chúng ta sẽ gặp tranh cãi khi ông ấy quay trở lại. Vì ông ta sẽ quyết chí đi, chắc chắn y như chuyện tên ông ta là Baggins vậy.”

“Tôi thấy anh nói chuyện khôn ngoan hơn bất kỳ ai trong đây, Sam à.” Aragorn nói. “Và nếu đúng như anh nói thì chúng ta phải làm gì?”

“Ngăn anh ấy lại! Đừng để anh ấy đi!” Pippin kêu lên.

“Tôi không dám chắc.” Aragorn nói. “Anh ta là Kẻ Mang Nhẫn, và gánh nặng số phận đã đặt lên vai anh ấy. Tôi nghĩ nhiệm vụ của chúng ta không phải là kéo anh ta theo hướng này hay hướng kia. Mà dù có cố làm thế thì tôi e cũng không thành công. Có những sức mạnh khác còn lớn hơn chúng ta nhiều.”

“Phải, tôi mong Frodo sẽ quyết định được và quay lại đây, và chúng ta kết thúc chuyện này!” Pippin nói. “Chờ đợi thế này kinh khủng quá! Đã đến giờ rồi phải không?”

“Phải,” Aragorn nói. “Đã quá giờ quy định rồi. Buổi sáng sắp hết. Mình phải kêu anh ấy trở lại thôi.”

Ngay lúc đó Boromir xuất hiện. Ông ta từ trong rừng đi ra, bước về phía họ mà không nói một lời. Vẻ mặt ông ta u ám và buồn bã. Ông ta dừng lại như nhẩm đếm số người có mặt, và rồi ngồi xuống, tách hẳn mọi người, mắt nhìn xuống đất.

“Nãy giờ ông ở đâu vậy, Boromir?” Aragorn hỏi. “Có gặp Frodo không?”

Boromir ngần ngừ một lát. “Có, và không,” ông ta chậm rãi đáp. “Có: vì tôi gặp anh ta trên đồi, và có nói chuyện với anh ta. Tôi thuyết phục anh ta về Minas Tirith và đừng đi về phía đông. Tôi nổi cáu lên và anh ta bỏ đi. Anh ta biến mất. Tôi chưa hề thấy một chuyện như vậy bao giờ, tuy có nghe trong chuyện cổ tích. Hẳn anh ta đã đeo nhẫn vào. Tôi chẳng tìm lại được anh ta. Tôi cứ nghĩ anh ta đã trở lại đây.”

“Có bao nhiêu đó thôi hả?” Aragorn hỏi nhìn Boromir soi mói và gay gắt.

“Phải,” ông ta đáp. “Tôi sẽ chẳng nói gì nữa đâu.”

“Tệ thật!” Sam kêu và nhảy dựng lên. “Tôi không hiểu ông Người Cao này muốn nói gì. Tại sao Frodo lại phải đeo nhẫn vào? Ông ấy không được làm thế, và nếu phải làm thế thì có trời mới biết đã có chuyện gì xảy ra!”

“Nhưng anh ta sẽ không đeo mãi,” Merry nói. “Anh ta sẽ tháo ra khi thoát được người khách không mời, như Bilbo vẫn thường làm.”

“Vậy anh ta đi đâu? Anh ta đâu?” Pippin kêu lên. “Anh ta vắng mặt lâu rồi đó.”

“Ông thấy Frodo lần chót lâu chưa, Boromir?” Aragorn hỏi.

“Chắc khoảng nửa giờ,” ông ta đáp. “Hay có thể là một giờ. Sau đó tôi đã lang thang một hồi. Tôi không biết! Tôi không biết!” Ông ta gục đầu vào hai bàn tay, và ngồi rũ người với vẻ đau khổ.

“Biến đi cả giờ rồi à!” Sam gào lên. “Ta phải cố tìm ông ấy ngay. Nào!”

“Khoan đã!” Aragorn kêu lên. “Mình phải chia thành từng cặp và dàn xếp tại đây, khoan đã!”

Chẳng ích gì. Không ai lắng nghe lời hắn. Sam phóng đi đầu tiên. Merry và Pippin theo sau, và họ biến vào rừng cây phía tây bên bờ sông, miệng gào la Frodo! Frodo! bằng giọng the thé của dân Hobbit. Legolas và Gimli chạy quanh. Làm như một cơn hoảng loạn và điên cuồng đã trùm lên cả nhóm.

“Chúng ta sẽ tản lạc nhau mất,” Aragorn rên. “Boromir! Tôi không biết ông đã làm trò gì để đến nỗi gây ra vụ này, nhưng bây giờ tiếp tay mọi người đi chứ! Đi theo hai anh Hobbit kia, ít ra cũng bảo vệ được cho họ cho dù không tìm ra được Frodo. Nếu tìm được anh ta hay bất kỳ dấu vết nào thì trở lại chỗ này. Tôi sẽ quay lại ngay.”

Aragorn phóng đi rất nhanh đuổi theo Sam. Khi đến bãi cỏ giữa đám cây thanh lương trà, hắn đuổi kịp Sam, lúc đó đang hì hục leo lên đồi, vừa thở vừa réo gọi, Frodo!

“Theo tôi, Sam!” hắn nói. “Mình không được đi lẻ loi. Có âm mưu quái ác gì quanh đây. Tôi cảm thấy thế. Tôi sẽ lên đỉnh đồi, chỗ Chiếc Ghế Amon Hen, xem có gì không. A coi kìa! Như tôi dự đoán, Frodo đã đi đường này. Theo tôi, và mở to mắt ra!” Hắn ta chạy nhanh theo đường mòn.

Sam cố hết sức nhưng không thể theo kịp Aragorn Kẻ Lãng Du, và mau chóng tuột lại phía sau. Anh ta chẳng đi được mấy chốc đã thấy Aragorn mất dạng. Sam dừng lại thở dốc. Đột nhiên anh ta vỗ tay vào trán.

“Whoa, Sam Gamgee!” anh ta nói thành tiếng. “Chân mày quá ngắn, nên phải dùng cái đầu đi! Xem nào! Boromir không nói láo, ông ta không phải loại dối trá, nhưng đã không nói hết mọi chuyện. Có gì đã làm Frodo khiếp sợ dữ dội. Ông ấy đã quyết chí rồi, một cách bất chợt. Ông ấy đã quyết định đi. Nhưng đi đâu? Về phía đông. Đi mà không có Sam à? Phải, thậm chí không có Sam. Ngặt quá, quá ngặt.”

Sam đưa tay gạt nước mắt. “Bình tĩnh nào, Gamgee!” anh ta nói. “Nghĩ xem, nếu được! Ông ấy không thể bay qua sông, không thể nhảy qua thác. Ông ấy không có hành lý. Nên ông ấy muốn đi, tất phải lại chỗ neo xuồng. Trở lại chỗ neo xuồng! Trở lại chỗ neo xuồng, Sam, nhanh lên!”

Sam quay người và phóng ngược trở xuống. Anh ta vấp ngã và trầy đầu gối. Nhưng anh ta đứng dậy chạy tiếp. Anh ta xuống đến bãi cỏ Parth Galen bên bờ sông, nơi những cái xuồng đã được kéo lên cạn. Chẳng có ai ở đó. Nghe như có những tiếng kêu gọi trong rừng phía sau, nhưng anh ta chẳng buồn để ý. Anh ta đứng nhìn một lát, đứng im, há hốc miệng nhìn. Một cái xuồng đang tự nó trôi xuống nước. La lên một tiếng Sam băng qua bãi cỏ. Cái xuồng đã tuột xuống nước.

“Ê, ông Frodo! Nào!” Sam kêu lên, phóng khỏi bờ sông, bấu lấy chiếc xuồng đó. Anh ta hụt mục tiêu khoảng một thước. Anh ta rơi bùm xuống, đầu lủi vào dòng nước chảy xiết. Anh ta chìm nghỉm, nổi bọt lụp bụp, và mặt nước phủ kín cái đầu tóc xoăn của anh ta.

Có tiếng kêu thất vọng vang lên từ cái xuồng trống rỗng. Một mái chèo vung lên và cái xuồng sựng lại. Frodo kịp thò tay túm đựợc mái tóc của Sam khi anh ta trồi lên, vùng vẫy thở phì phì. Hai mắt anh ta lộ vẻ kinh hoàng.

“Cố lên, Sam của tôi!” Frodo nói. “Nắm lấy tay tôi!”

“Cứu tôi, ông Frodo!” Sam hụt hơi. “Tôi chết đuối mất. Tôi không thấy tay ông đâu.”

“Đây nè. Đừng bấu chặt quá! Tôi không buông anh ra đâu. Đạp nước, đừng vùng vẫy, nếu không lật xuồng bây giờ. Đây, nào. Bám vào xuồng, để tôi xài mái chèo!”

Chèo mạnh vài cái, Frodo đưa xuồng trở vô bờ, và Sam có thể bò lên, ướt như chuột lột. Frodo tháo nhẫn ra và bước lên bờ.

“Anh là thứ phiền toái rắc rối nhất đó, Sam!” anh nói.

“Ồ, ông Frodo, vậy ngặt quá!” Sam run rẩy. “Ngặt quá, ông định đi mà không mang tôi theo à? Nếu tôi không đoán ra thì bây giờ ông tới đâu rồi?”

“An toàn trên đường của tôi chứ ở đâu.”

“An toàn!” Sam nói. “Một mình và không có tôi giúp đỡ à? Tôi không chấp nhận được điều đó, vậy là chết tôi rồi.”

“Anh đi theo tôi mới là chết đó, Sam,” Frodo nói. “Và tôi cũng không chịu được điều đó.”

“Nhưng còn đỡ hơn bị bỏ lại đàng sau,” Sam nói.

“Nhưng tôi định đi về Mordor.”

“Tôi biết rồi, ông Frodo. Chắc chắn ông sẽ làm thế. Tôi sẽ đi với ông.”

“Nào, Sam.” Frodo nói. “Đừng cản trở tôi! Những người khác sắp trở lại bây giờ. Nếu họ gặp tôi ở đây, tôi sẽ phải tranh luận và giải thích, và sẽ chẳng có cơ hội hay quyết tâm để ra đi được. Nhưng tôi phải đi ngay bây giờ. Đó là con đường duy nhất.”

“Dĩ nhiên rồi,” Sam đáp. “Nhưng không đi một mình. Tôi cũng đi nữa, hoặc không ai trong hai ta đi được cả. Tôi sẽ đục thủng hết mấy cái xuồng.”

Frodo bật cười. Tâm hồn anh chợt thấy ấm áp và sung sướng. “Chừa lại một cái!” anh nói. “Mình sẽ cần nó chứ. Nhưng anh không thể đi với tôi mà không mang theo hành lý hay thức ăn gì cả.”

“Khoan đã, tôi sẽ lấy đồ của tôi!” Sam kêu lên hào hứng. “Sẵn sàng hết rồi. Tôi đã nghĩ mình phải lên đường trong ngày nay.” Anh ta chạy bổ về chỗ đóng trại, lấy ba lô trong đống hành lý Frodo đã dọn từ các xuồng lên. Anh ta vớ thêm một cái mền, vài gói thức ăn dự phòng, rồi chạy trở lại.

“Kế hoạch của tôi hỏng bét rồi!” Frodo nói. “Không cách chi thoát được anh. Nhưng tôi vui lắm, Sam ạ. Không thể tả cho anh biết tôi vui thế nào đâu. Đi thôi! Rõ ràng là chúng ta được số mệnh ràng cột lại với nhau. Chúng ta sẽ đi, và mong những người kia tìm được con đường an toàn! Strider sẽ chăm sóc họ. Chắc mình không gặp lại họ đâu.”

“Vẫn có thể chứ, ông Frodo. Có thể lắm,” Sam nói.

Thế là Sam và Frodo cùng nhau bước vào giai đoạn cuối cùng của cuộc truy tìm. Frodo chèo xuồng rời xa bờ, và con sông cuốn họ đi rất nhanh. Xuôi xuống nhánh sông phía tây và vượt qua những vách đá Tol Brandir. Tiếng gầm của dòng thác nghe gần hơn. Tuy Sam hết sức giúp đỡ nhưng thật cực nhọc khi họ cố vượt dòng nước ở cực nam của hòn cù lao và đưa xuồng sang mé bờ đông bên kia.

Sau cùng họ đến được bờ dốc phía nam của Amon Lhaw. Ở đó họ tìm được một bãi sông kín đáo, và họ kéo xuồng lên, ra khỏi mặt nước, và giấu kín nó sau những tảng đá. Rồi vác hành lý lên vai, họ bước đi, tìm một con đường mòn có thể đưa họ vượt qua những ngọn đồi xám của xứ Emyn Muil, và đi xuống Lãnh Địa của Bóng Tối.

HẾT TẬP 12

PHỤ LỤC I

Được lấy ra từ mục Câu lạc bộ ở cuối bảy tập sách, và đã được lược bỏ đi những phần không liên quan đến nội dung sách, như là các trò chơi với độc giả hoặc những thông tin mang tính thời sự.

TẬP 7:
Bản nhạc của Ilúvatar

Bạn đọc thân mến,

Chúng ta đã khởi đầu cuộc hành trình vào vùng đất Trung Địa với anh chàng bẻ khóa Bilbo Baggins đáng mến. Tuy nhiên Bilbo cũng chỉ là “một anh chàng bé nhỏ trong cả cái thế giới bao la rộng lớn này”. Cuộc đấu tranh dành giật uy quyền đã diễn ra từ ngày vùng Trung Địa còn chưa ra đời. Trong số này, chúng tôi xin thuật bạn nghe, một số điều bạn chưa từng hay biết về sự hình thành của Trung Địa, về nguồn cội của những tranh chấp không ngơi nghỉ giữa những kẻ dại diện cho Bóng Tối và những con người hoàn mỹ – những người con của Ilúvatar.

“Thời xưa có Ilúvatar Thứ Nhất, và từ ý nguyện của ông đã tạo nên những người Ainur, bộ tộc thần thánh. Những người Ainur đã ở cùng ông từ trước ngày Trung Địa được sinh ra.

Ilúvatar vẫn thường trò chuyện cùng người Ainur, và bởi ông yêu nhạc, ông đã đưa ra những chủ đề âm nhạc mới cho họ trao đổi. Họ cùng hát theo ông, và ông thấy hài lòng.

Nhưng những người Ainur vẫn thường hát đơn lẻ, từng người hoặc vài người một, trong khi số còn lại lắng nghe. Có những người chỉ thấu hiểu những điệu nhạc phù hợp với mảng tâm hồn của Ilúvatar mà từ đó họ xuất thân, họ không hiểu những người khác muốn nói gì.

Một ngày kia Ilúvatar nói với họ: ‘Hôm nay ta sẽ giới thiệu cùng các con một Âm Nhạc Vĩ Đại. Và ta cũng sẽ thổi vào các con Một Ngọn Lửa Bất Diệt. Các con cứ chơi nhạc đi, tùy ý các con thôi, còn ta sẽ ngồi đây để nghe xem các con hiểu được những gì.’

Điệu nhạc cất lên huyền diệu giữa những tiếng sáo, tiếng thụ cầm cùng bao nhạc cụ khác. Nhưng khi Ilúvatar lắng nghe, chợt có một âm điệu lạ lùng cất lên. Âm điệu đó xuất phát từ Melkor, kẻ hùng mạnh nhất và được Ilúvatar dành cho nhiều tri thức cũng như quyền lực nhất. Hắn ta xưa nay vẫn tìm tòi Ngọn Lửa Bất Diệt cho riêng mình và tham vọng ấy đang cháy bỏng trong hắn. Hắn vốn thấy Ilúvatar không ngó ngàng gì đến Cái Trống Rỗng, và hắn muốn dành riêng những chỗ trống rỗng tăm tối ấy làm quyền lực riêng của mình.

Điệu nhạc của Melkor cất lên cũng thật kỳ lạ và đầy mê hoặc. Một số người Ainur không cưỡng lại nổi và bắt đầu chơi lạc điệu. Số khác công khai đứng ra hòa lời với Melkor. Dàn nhạc của Ilúvatar trở nên xung đột.

Khi đó Ilúvatar tự thân bước ra, mỉm cười và cất lên một điệu nhạc mới, cái đẹp đã quay trở lại. Nhưng Melkor cũng không vừa, hắn vẫn cất cao giọng sẵn sàng nghênh tiếp.

Rồi Ilúvatar đột trở nên nghiêm nghị, khuôn mặt ông cứng rắn khó gần, ông giơ cao cả hai tay lấy nhịp, và trong một âm thanh vút cao, sâu hơn Abyss, cao hơn Firmament, chói loà như ánh mắt của chính ông, Âm Nhạc chợt tắt lịm.

Và Melkor thấy xấu hổ, nhưng trong thâm tâm hắn lại tràn đầy căm hận.

Ilúvatar trông thật uy nghiêm, ông nói với những người Ainur. ‘Lại đây, các con của ta, các con vừa nghe bản nhạc, còn giờ ta cho các con thấy những gì vừa mới được tạo thành.’ Trước mắt những người Ainur là cả một thế giới mới, và trong khi họ nhìn, họ thấy thế giới ấy như đang phát triển và lớn lên. Ilúvatar nói: ‘Mỗi người các anh sẽ thấy một phần của mình trong đó, như những gì ta đã muốn gửi gắm nơi các anh. Và cả ngươi Melkor, ngươi cũng sẽ khám phá ra mọi bí ẩn của suy nghĩ của ta, để rồi thấy rằng nó cũng là một phần không thể tách rời của Thế Giới ấy và ngươi sẽ làm nó rạng danh thêm mà thôi.’

Vùng Trung Địa đã ra đời như vậy đấy, trong tiếng nhạc của những người Ainur thần thánh.

Bởi ngay những người Ainur cũng xuất thân từ những phần khác nhau của trí tuệ Ilúvatar, nên cách cảm nhận của họ với âm nhạc Ainur cũng rất khác nhau. Và trong nhiều Niên Kỷ tới, những chuyện sẽ xảy ra họ cũng không hề được báo trước, đó cũng là một phần của Thế Giới kỳ lạ mà Ilúvatar đã tạo ra cho họ.

Dưới mắt những người Ainur, những cư dân đầu tiên của vùng Trung Địa đã ra đời, những người Elf xuất hiện trong ánh sao đêm, trước khi Mặt Trời và Mặt Trăng rọi sáng. Và nối tiếp là Loài Người cùng những bộ tộc khác.

Phần Melkor cũng có những suy nghĩ riêng tư, hắn cũng muốn có những người hầu kẻ hạ của riêng mình. Hắn không ưa những đứa trẻ của Ilúvatar, những người Elf. Và hắn muốn được làm Chúa Tể thống trị muôn loài ở vùng đất mới, nắm giữ mọi quyền sinh sát trên muôn loài ở Trung Địa.

Biết ý đồ của Melkor, Ilúvatar chỉ cười và nói với Ulmo và Manwë, những người Ainur: ‘Như ta đã nói, Melkor là một người hùng mạnh, nhưng sự hùng mạnh của hắn chỉ giúp tô điểm thêm cho vinh quang của vùng đất mà ta đã tạo ra. Hãy tới vùng đất mới ấy đi, và trợ giúp cho những cư dân nơi đó. Cứ để cho vùng đất ấy tồn tại và phát triển theo nhịp điệu riêng của mình.’

Giã từ Ilúvatar, những người Ainur xuống Trung Địa. Để dễ hòa nhập, họ luôn biến hình cho giống những cư dân nơi đây. Ulmo và Manwë đã lãnh đạo những người Elf đầu tiên chống lại những thế lực hắc ám của Melkor. Cuộc chiến vì sự sinh tồn của vùng Trung Địa đã diễn ra từ khi ấy. Từ khi người Elf còn chưa tính đếm đến Niên Kỷ Đầu Tiên.”

Bạn đọc thân mến,

Câu chuyện về vùng Trung Địa còn rất dài và sẽ được thuật lại bởi những chứng nhân của lịch sử trong quá trình du hành của các người Hobbit.

Điểm khởi đầu của nó, chúng tôi vừa kể bạn nghe. Phần tiếp nối trong những Niên Kỷ tiếp theo với những trận chiến oai hùng sẽ được kể lại dần trong các số sau.

Có một bí mật nhỏ, Gandalf chính là một người Ainur đấy. Và cũng đã có một lần Gandalf lộ ra chân tướng của mình. Bạn có biết ở đâu không?

PHỤ LỤC II

Những bài ca trong quyển này được Tornad dịch thơ lại, từ nguyên tác The Fellowship of the Ring của J. R. R. Tolkien. Bản gốc đều được ghi bên dưới mỗi bản thơ dịch.

BÀI CA 1:
Khúc ca về Beren và Lúthien

Bài ca được Aragorn hát lên kể cho những cậu Hobbit nghe khi đoàn người trú chân tại Đỉnh Gió. Nó kể về chuyện tình nhiều trắc trở của Beren – một Người Phàm và Lúthien – một người Tiên. Câu chuyện đẹp và đượm buồn như bất cứ chuyện tình nào giữa Người và Tiên từng có ở Trung Địa.

Lá trổ thời dài, cỏ thời xanh,

Chùm hoa độc cần dáng thanh thanh,

Trảng rừng chớm nhẹ ánh trong trẻo

Đóa sao đêm tối chiếu tia lành.

Tinúviel múa tà áo bay

Nhịp nhàng theo tiếng sáo đâu đây,

Ánh sao rập rờn đùa trên tóc

Ánh sao rải xuống váy áo đầy.

Núi lạnh Beren bước xuống đây

Lang thang lạc lối cây lại cây,

Sông Tiên miệt mài tuôn róc rách

Chàng thấy cô quạnh tủi phận này.

Vén tán độc cần chàng ngó qua

Kỳ diệu bông vàng hoa lại hoa

Rợp tà áo nàng, rợp tay áo

Tóc nàng thẫm tựa đêm nhạt nhòa.

Đam mê khiến chân chàng quên mỏi,

Định mệnh dẫn chàng đồi vượt đồi,

Tiến vội lên trước, nhanh chàng bước

Quơ tay toan bắt mảnh trăng côi.

Quê Tiên lớp lớp rừng ken dày

Đôi chân từng múa chạy như bay

Bỏ chàng lang thang trong cô lẻ

Chỉ còn rừng yên nghe tỏ bày.

Chàng nghe đâu đó có thanh âm,

Phải chăng lá động theo bước chân

Hay là điệu nhạc ngầm lòng đất

Khởi từ động sâu những âm trầm.

Độc cần từng đóa úa tả tơi

Muộn phiền từng cánh rụng không ngơi,

Lá sồi cũng buông mình theo xuống

Khí rừng lạnh buốt hơi đông rồi.

Kiếm tìm nàng mãi chàng lang thang,

Rừng lá xơ xác rụng hàng hàng,

Mượn nhờ ánh trăng tia sao rọi

Trên cao sương giá chốn địa đàng.

Tà áo lấp lánh dưới trăng thanh

Tựa đỉnh đồi xa mộng viễn hành,

Nàng múa chân vuốt ve mặt đất

Sương bạc khe khẽ cuộn quanh quanh.

Nàng đà quay lại lúc tàn đông

Chào xuân nàng cất khúc nhạc lòng,

Sơn ca vươn giọng, mưa trĩu giọt

Sưởi ấm lại từng hạt nước trong.

Chàng sững người ngắm đóa hoa tiên

Bừng nở chữa chân hết muộn phiền

Ước ao cùng nàng ca và hát

Trên cỏ vô ưu khắp mọi miền.

Nhưng nàng lại chạy chẳng nghỉ ngơi

Tinúviel! Tinúviel ơi!

Tên tiên miệng phàm chàng thốt gọi

Nàng chợt dừng bước tìm tiếng người.

Phút giây thảng thốt, như bùa phép

Giọng của Beren vẫn vọng lời,

Duyên phận đổ xuống nàng phút chốc

Chàng ôm nàng chặt mãi không thôi.

Beren say đắm đôi mắt xinh,

Tóc sẫm nhốt đêm giấu trong mình,

Mâm trời sao sa tia lấp lánh,

Đáy mắt phản chiếu ánh lung linh.

Tinúviel thiếu nữ tiên

Vui đời bất tử kiếp đồng trinh,

Tóc xõa thả đêm sâu thăm thẳm,

Tay bạc buông lơi trắng tự tình.

Định mệnh đẩy đưa nẻo đường dài,

Băng núi đá xám lạnh tác oai,

Qua sảnh sắt cùng cửa tăm tối,

Xuyên rừng mờ mịt chẳng ngày mai,

Vượt Biển Chia Cắt giống Người-Tiên,

Sau rốt duyên phận lại nối liền

Bỏ thế gian đi không ngoảnh lại

Trong rừng ca hát chẳng ưu phiền.

Tornad dịch

Song of Beren and Lúthien

The leaves were long, the grass was green,

The hemlock-umbels tall and fair,

And in the glade a light was seen

Of stars in shadow shimmering.

Tinúviel was dancing there

To music of a pipe unseen,

And light of stars was in her hair,

And in her raiment glimmering.

There Beren came from mountains cold,

And lost he wandered under leaves,

And where the Elven-river rolled

He walked alone and sorrowing.

He peered between the hemlock-leaves

And saw in wonder flowers of gold

Upon her mantle and her sleeves,

And her hair like shadow following.

Enchantment healed his weary feet

That over hills were doomed to roam;

And forth he hastened, strong and fleet,

And grasped at moonbeams glistening.

Through woven woods in Elvenhome

She lightly fled on dancing feet,

And left him lonely still to roam

In the silent forest listening.

He heard there oft the flying sound

Of feet as light as linden-leaves,

Or music welling underground,

In hidden hollows quavering.

Now withered lay the hemlock-sheaves,

And one by one with sighing sound

Whispering fell the beechen leaves

In the wintry woodland wavering.

He sought her ever, wandering far

Where leaves of years were thickly strewn,

By light of moon and ray of star

In frosty heavens shivering.

Her mantle glinted in the moon,

As on a hilltop high and far

She danced, and at her feet was strewn

A mist of silver quivering.

When winter passed, she came again,

And her song released the sudden spring,

Like rising lark, and falling rain,

And melting water bubbling.

He saw the elven-flowers spring

About her feet, and healed again

He longed by her to dance and sing

Upon the grass untroubling.

Again she fled, but swift he came.

Tinúviel! Tinúviel!

He called her by her elvish name,

And there she halted listening.

One moment stood she, and a spell

His voice laid on her: Beren came,

And doom fell on Tinúviel

That in his arms lay glistening.

As Beren looked into her eyes

Within the shadows of her hair,

The trembling starlight of the skies

He saw there mirrored shimmering.

Tinúviel the elven-fair,

Immortal maiden elven-wise,

About him cast her shadowy hair

And arms like silver glimmering.

Long was the way that fate them bore,

O'er stony mountains cold and grey,

Through halls of iron and darkling door,

And woods of nightshade morrowless.

The Sundering Seas between them lay,

And yet at last they met once more,

And long ago they passed away

In the forest singing sorrowless.

Notes

[←1]

Xứ Shire: chốn cư ngụ của bộ tộc người Hobbit. Khá biệt lập với những vùng đất khác của vùng Trung Địa.

[←2]

Frodo Baggins: cháu trai và là người thừa kế của Bilbo.

[←3]

Hobbiton: một thị trấn của người Hobbit, nơi cư ngụ của Bilbo và Frodo Baggins.

[←4]

Gaffer Gamgee: người làm vườn của Bilbo Baggins. Cha đẻ của Sam Gamgee.

[←5]

Ai chứ chắc các bạn phải biết rõ vì sao Gandalf lại làm màn pháo hoa đặc biệt này. Một cách ngợi ca chiến công của Bilbo trong chuyến chinh phục Núi Lớn.

[←6]

ProudFoot: Cái Chân Lừng Danh. ProudFeet: Cái Cẳng Danh Tiếng. Đây cũng chỉ là một thói quen ưa tranh cãi vặt của mấy anh chàng Hobbit.

[←7]

Phù Thủy Xám: biệt danh của Gandalf. Trong Hội Đồng Pháp Sư Bạch Đạo, ai cũng có biệt danh. Saruman, thủ lĩnh hội đồng có biệt danh là Phù Thủy Trắng.

[←8]

Dấu hiệu cho thấy Gandalf là một người thuộc chủng tộc Ainur, những người thần thánh.

[←9]

Pippin và Merry – hai chiến hữu của Frodo.

[←10]

Mordor: Vùng đất tăm tối của vùng Trung Địa. Lãnh địa của các thế lực hắc ám.

[←11]

Người Hal thấy là một người cây Ent, tộc người cổ xưa của vùng Trung Địa. Những con quỷ khổng lồ Troll do Melkor chế tạo ra chính là để nhạo báng những người Ent.

[←12]

Orc: tên gọi khác của bọn quỷ núi Goblin. Bọn Goblin vẫn tự gọi mình là Orc.

[←13]

Sméagol: tên thật của con quái vật Gollum.

[←14]

Sống trong bóng tối, Gollum không bị trở thành bóng ma như những Hồn Ma của Nhẫn.

[←15]

Aragorn: một nhà du hành, thuộc Loài Người.

[←16]

Cổ Văn: người Elf vẫn tự hào ngôn ngữ của họ là thứ tiếng cổ nhất trong vùng Trung Địa. Ngôn ngữ của các dân tộc khác như Loài Người, hay Hobbit và Dwarf đều có gốc từ tiếng Elf.

[←17]

Giữa hai đoạn này có một bài ca nhưng dịch giả quên dịch. Ebolic đã dịch thơ bài này ở Phụ lục II/ Bài ca 1. – Tornad